ΣΤΥΛΙΑΝΑ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ ν. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ, Αρ. Αίτησης: 153/12, 14/11/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLAR:2014:17 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Δικαιοδοσία Διατροφής ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Τουμαζή, Π. Αρ. Αίτησης: 153/12 Μεταξύ: ΣΤΥΛΙΑΝΑ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ Αιτήτρια και ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ Καθ΄ού η αίτηση ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 14 Νοεμβρίου, 2014 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Αιτήτρια: κα Χρ. Ζίκκου για Δρ Α. Ποιητή Για τον Καθ΄ου η αίτηση: κα Α. Παναγή για κα Χρ. Αργυρού Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η Η Αιτήτρια, η οποία γεννήθηκε στις 21.8.1994, είναι κόρη του Καθ΄ου η αίτηση. Με την αίτηση 122/03 την οποία ήγειρε τότε η μητέρα της Αιτήτριας για λογαριασμό της Αιτήτριας και των άλλων δύο παιδιών του Καθ΄ου η αίτηση, εκδόθηκε διάταγμα διατροφής στις 22.3.2005 με το οποίο ο Καθ΄ου η αίτηση διετάσσετο να καταβάλλει £350 μηνιαίως ως συνεισφορά και για τα τρία τότε ανήλικα παιδιά του. Στις 6.11.2008 στα πλαίσια της αίτησης διατροφής 75/07 εκδόθηκε διάταγμα με το οποίο αυξήθηκε το ποσό που ο Καθ΄ου η αίτηση κατέβαλλε για τη διατροφή των τότε ανηλίκων τέκνων του στο ποσό των €900 μηνιαίως και για τα τρία παιδιά. Η Αιτήτρια καταχώρησε την παρούσα αίτηση στις 7.8.2012 και με αυτή ζητούσε διάταγμα με το οποίο ο Καθ΄ου η αίτηση να της καταβάλλει το ποσό των €2.120 μηνιαίως ως συνεισφορά του για τη διατροφή, συντήρηση και εκπαίδευση της. Στις 31.1.2013 εκδόθηκε εκ συμφώνου διάταγμα του Δικαστηρίου με το οποίο η Αιτήτρια τροποποίησε την αίτησή της και με αυτή ζητά το ποσό των €1.290 μηνιαίως. Στην τροποποιημένη αίτησή της αναφέρει ότι φοιτά στον κλάδο Business Administration and Finance στο Alexander College. Τα δίδακτρα ανέρχονται στο ποσό των €580 μηνιαίως. Καθορίζει επίσης τα έξοδα διατροφής και συντήρησής της, τα έξοδα για τη σύνδεση internet και τηλεφώνου και τα μεταφορικά έξοδα στο συνολικό ποσό των €1.290. Ο Καθ΄ου η αίτηση καταχώρησε υπεράσπιση στις 11.4.2013 και η υπόθεση ορίστηκε για ακρόαση. Την ημέρα της ακρόασης, με προφορικό αίτημα, η δικηγόρος του Καθ΄ου η αίτηση ήγειρε θέμα ότι η αίτηση κακώς καταχωρήθηκε από την ίδια την Αιτήτρια γιατί κατά την καταχώρηση της αίτησης ήταν ανήλικη. Για το εγερθέν θέμα οι δύο πλευρές ετοίμασαν γραπτές αγορεύσεις. Η δικηγόρος της Αιτήτριας, αναφέρει στη γραπτή αγόρευση, ότι η πρωταρχική σκέψη του Δικαστηρίου στην περίπτωση που ο ανήλικος καταχώρησε αγωγή χωρίς αυτή να εγερθεί μέσω των γονέων του και στη συνέχεια έχει ενηλικιωθεί, θα πρέπει να είναι ότι ο ανήλικος δεν πρέπει να υποστεί ζημιά. Στην περίπτωση αυτή, η αίτηση είναι έγκυρη και το Δικαστήριο έχει συμφυή δικαιοδοσία να διατάξει την αναστολή της διαδικασίας μέχρι να ενηλικιωθεί ο ανήλικος, ώστε να μπορεί ως ενήλικας πλέον να απορρίψει ή να εγκρίνει τη διαδικασία. Η παρούσα διαδικασία είχε παρατυπία η οποία έχει αρθεί με την ενηλικίωση. Εν πάση περιπτώσει, ο Καθ΄ου η αίτηση ποτέ δεν ήγειρε οποιοδήποτε τέτοιο θέμα στην υπεράσπιση, ούτε και καταχώρησε αίτηση για να ακουστεί το θέμα προδικαστικά με βάση τη Δ.27 θ. 1 και 2 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Αντίθετα, η δικηγόρος του Καθ΄ου η αίτηση υποστήριξε ότι σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, ο ανήλικος δεν μπορεί να ενάγει ή να ενάγεται παρά μόνο μέσω κηδεμόνα ή πλησιέστερου φίλου. Στην υπό κρίση αίτηση, η Αιτήτρια καταχώρησε την αίτηση για διατροφή πριν τη συμπλήρωση του 18ου έτους της ηλικίας της, όσο δηλαδή ήταν ανήλικη και δεν είχε δικαιοπρακτική ικανότητα. Η έναρξη της διαδικασίας είναι λανθασμένη εφόσον κινήθηκε από πρόσωπο το οποίο ήταν ανήλικο και δεν νομιμοποιείτο να κινηθεί προσωπικά και για το λόγο αυτό η αίτηση θα πρέπει να απορριφθεί, ως εξ΄ υπαρχής άκυρη. Ο νόμος ο οποίος ρυθμίζει τις σχέσεις γονέων και τέκνων και τα θέματα διατροφής είναι ο περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμος του 1990 (Ν. 216/90). Σύμφωνα με το άρθρο 33
(1)και
(2)του Ν. 216/90: «Οι γονείς έχουν υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους από κοινού ο καθένας ανάλογα με τις δυνάμεις του.» Σύμφωνα με το άρθρο 5
(1)(α) και (β) του Ν. 216/90: «5.
(1)(α) Η μέριμνα για το ανήλικο τέκνο («γονική μέριμνα») είναι καθήκον και δικαίωμα των γονέων οι οποίοι το ασκούν από κοινού. (β) Η γονική μέριμνα περιλαμβάνει τον προσδιορισμό του ονόματος, την επιμέλεια του προσώπου, τη διοίκηση της περιουσίας και την εκπροσώπηση του τέκνου σε κάθε υπόθεση ή δικαιοπραξία που αφορούν το πρόσωπο ή την περιουσία του.» Σύμφωνα με το άρθρο 2 του Ν. 216/90: ««τέκνο» σημαίνει πρόσωπο το οποίο δεν έχει συμπληρώσει το δέκατο όγδοο έτος της ηλικίας του αλλά δεν περιλαμβάνει έγγαμο πρόσωπο που δεν έχει συμπληρώσει την εν λόγω ηλικία». Από το άρθρο 5
(1)(α) και (β) προκύπτει ότι οι γονείς εκπροσωπούν το ανήλικο τέκνο τους σε κάθε υπόθεση ή δικαιοπραξία. Στις περιπτώσεις που δικαιοδοσία έχει το Οικογενειακό Δικαστήριο, η διαδικασία μπορεί να εγερθεί από τον ένα σύζυγο και να στρέφεται εναντίον του άλλου (Ευγ. Στυλιανού ν. Βασ. Στυλιανού
(1993)1 ΑΑΔ 130). Ο γενικός κανόνας με βάση τους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας είναι ότι οι ανήλικοι εγείρουν διαδικασίες ή υπερασπίζονται μέσω του κηδεμόνα τους ή του πλησιέστερου φίλου. Συγκεκριμένα, η Δ.9 θ. 12 προνοεί τα ακόλουθα: «
- Ανήλικος που δεν έχει κηδεμόνα εξουσιοδοτημένο να εγείρει διαδικασία και πρόσωπο καθυστερημένο είτε έχει είτε δεν έχει κηρυχθεί διανοητικά ασθενής ή ποινικός διανοητικά ασθενής μπορεί να ενάγει σαν Ενάγοντας με πρόσωπο που θα περιγράφεται στο κλητήριο σαν πλησιέστερος φίλος. Όπου τέτοιος ανήλικος ή καθυστερημένος ενάγεται θα πρέπει να υπερασπίζεται από κηδεμόνα που θα διορίζει το Δικαστήριο ή ο Δικαστής και ο τέτοιος κηδεμόνας δεν θα είναι προσωπικά υπεύθυνος για οιαδήποτε έξοδα που θα προκύψουν κανονικά από αυτόν κατά τη διάρκεια της αγωγής.» Η υπό κρίση αίτηση δεν καταχωρήθηκε από τον ένα γονέα ως εκπρόσωπο του ανηλίκου εναντίον του άλλου γονέα αλλά από τον ίδιο τον ανήλικο, ο οποίος εκκρεμούσης της υπόθεσης ενηλικιώθηκε. Το ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσο η αίτηση αυτή θεωρείται έγκυρη ή εξ΄ υπαρχής άκυρη. Στην Αγγλία, τέτοιες περιπτώσεις δεν επιφέρουν ακυρότητα. Στα Halsbury's Laws of England 4th edition reissue, Volume 37, 930 αναφέρεται ότι στην περίπτωση που η αγωγή εγείρεται από τον ανήλικο αυτοπροσώπως και όχι μέσω του πλησιέστερου φίλου, τότε το Δικαστήριο έχει συμφυή εξουσία να αναστείλει τη διαδικασία. Συγκεκριμένα, αναφέρονται τα ακόλουθα: «
- Stay under inherent jurisdiction; in general ............... .................................... Under its inherent jurisdiction the court has power to order the stay of proceedings or further proceedings in a variety of circumstances. These include power to stay proceedings: ....................................
(9)Where a claim is begun by a minor or mental patient, without a litigation friend." Επομένως, η διαδικασία σε περίπτωση που ο ανήλικος ενάγει από μόνος του δεν απορρίπτεται αλλά αναστέλλεται μέχρι την ενηλικίωσή του. Στην παρούσα υπόθεση η ανήλικη καταχώρισε την αίτηση στις 7.8.2012 και στις 21.8.2012 ενηλικιώθηκε. Η παρατυπία έχει αρθεί με την ενηλικίωση και η Αιτήτρια εγκρίνει την πράξη που έχει κάνει ως ανήλικη και συνεχίζει την υπόθεση της. Συνακόλουθα, δεν τίθεται πλέον θέμα αναστολής. Περαιτέρω στην Αγγλία, υπάρχουν περιπτώσεις όπου το Δικαστήριο, μετά από αίτηση του ανηλίκου, του επιτρέπει να εγείρει αγωγή αυτοπροσώπως. Σύμφωνα δε με αγγλική νομολογία, το Δικαστήριο δίδει άδεια μόνο όταν ικανοποιηθεί ότι ο ανήλικος έχει ικανοποιητική ωριμότητα. Στην υπό κρίση αίτηση δεν έχει καταχωρηθεί τέτοια αίτηση. Όμως, θα μπορούσε να λεχθεί ότι εφόσον η αίτηση για διατροφή καταχωρήθηκε 14 μόνο μέρες πριν την ενηλικίωση της, η Αιτήτρια είχε ικανοποιητική ωριμότητα και αντίληψη των ενεργειών της. Παραθέτω σχετικό απόσπασμα από το Σύγγραμμα Blackstone's Civil Practice, The Commentary 2013, 255: "When may a child conduct proceedings without a litigation friend? In the case of a child (but not a protected party) the court has a discretion to make an order permitting the child to conduct proceedings without a litigation friend (CPR, r. 21.2
(3)). The order may be made on application by the child, on notice to the litigation friend if the child already has one. The court has power to rescind any such order (CPR, r. 21.2
(3)to
(5)). The court will only authorize a child to conduct proceedings without a litigation friend where it is satisfied that the child is of sufficient maturity and understanding (Gillick v. West Norfolk and Wisbech Area Health Authority [1986] AC 112)." Στην υπό κρίση αίτηση, η πλευρά του Καθ΄ου η αίτηση δεν έχει υποστεί οποιοδήποτε δυσμενή επηρεασμό από την παρατυπία (Παναγιώτου (Σφικτού) ν. Παναγιώτου
(2002)1(Β) ΑΑΔ 1100). Η αίτηση αναφέρεται σε έξοδα της Αιτήτριας για τις σπουδές της ως ενήλικας, μετά την αποφοίτησή της από το Λύκειο. Η υπεράσπιση του Καθ΄ου η αίτηση που καταχωρήθηκε μετά την ενηλικίωσή της είναι φανερό ότι την αντιμετωπίζει ως ενήλικα φοιτήτρια και πουθενά δεν ήγειρε θέμα ότι κακώς καταχωρήθηκε από την Αιτήτρια όταν ήταν ανήλικη. Ενδεικτικά, παραπέμπω στην παράγραφο 10 της υπεράσπισής του, όπου αναφέρει τα ακόλουθα: « . πριν η αιτήτρια τελειώσει το σχολείο ανέφερε στον Καθ΄ου η αίτηση ότι επιθυμεί να σπουδάσει ή στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο ή στο Alexander College και ο Καθ΄ου η αίτηση της ανέφερε ότι λόγω της οικονομικής του κατάστασης είναι αδύνατο να τη βοηθήσει οικονομικά για τις σπουδές της.» Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η ένσταση του Καθ΄ου η αίτηση απορρίπτεται και η κυρίως αίτηση θα προχωρήσει με την ακρόαση. ΄Εξοδα στην πορεία. (Υπ.) ........ Μ. Τουμαζή, Π. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο