Αντρέας Γεωργιάδης ν. Σόνια-Αθανασία Τσιουτσιουλικλή, Αρ. Αίτησης: 149/14, 9/1/2015 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLAR:2015:1 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΓΟΝΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Τουμαζή, Π. Αρ. Αίτησης: 149/14 Μεταξύ: Αντρέας Γεωργιάδης Αιτητής και Σόνια-Αθανασία Τσιουτσιουλικλή Καθ΄ης η αίτηση Αίτηση ημερ. 30.6.2014 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 9 Ιανουαρίου, 2015 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Αιτητή: κ. Γ. Κουκούνης (Για ν΄ ακούσει απόφαση κα Χ. Ζαντή) Για την Καθ΄ης η αίτηση: κ. Στ. Μαυρομμάτης Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι διάδικοι είναι σύζυγοι. Βρίσκονται σε διάσταση από τις 8.3.
- Ο Αιτητής, με την κυρίως αίτηση, ζητά μεταξύ άλλων διάταγμα με το οποίο να ανατίθεται από κοινού τόσο στον ίδιο όσο και στην Καθ΄ης η αίτηση η φύλαξη των ανήλικων τέκνων τους Ευφροσύνης, Μαρίνας-Αγάπης και Νικόλα. Στις 24.6.2014 εκδόθηκε εκ συμφώνου προσωρινό διάταγμα επικοινωνίας του Αιτητή με τα ανήλικα παιδιά του. Με την υπό κρίση αίτηση, εκδόθηκε στις 3.7.2014 μονομερώς προσωρινό διάταγμα με το οποίο απαγορεύεται η έξοδος των ανήλικων τέκνων των διαδίκων εκτός Κύπρου, χωρίς τη συγκατάθεση του Αιτητή ή την άδεια του Δικαστηρίου. Η Καθ΄ης η αίτηση καταχώρησε ειδοποίηση περί προθέσεως ενστάσεως. Ως λόγους ένστασης η Καθ΄ης η αίτηση προβάλλει ότι δεν τηρούνται οι εκ του νόμου προϋποθέσεις για την έκδοση του διατάγματος, ότι ο Αιτητής δεν έχει αποκαλύψει όλα τα ουσιώδη στοιχεία, ότι δεν υπάρχουν λόγοι επιείκειας και ειδικές συνθήκες που να δικαιολογούν την έκδοση του διατάγματος ούτε και υπάρχει το στοιχείο του κατεπείγοντος. Η ειδοποίηση περί προθέσεως ενστάσεως συνοδεύεται από την ένορκο δήλωση της Καθ΄ης η αίτηση και τρία τεκμήρια. Οι ενόρκως δηλούντες δεν αντεξετάστηκαν και οι ευπαίδευτοι δικηγόροι ετοίμασαν γραπτές αγορεύσεις. Ο Αιτητής, στην ένορκο δήλωσή του ημερ. 30.6.2014, αναφέρει ότι το εκ συμφώνου διάταγμα ημερομηνίας 24.6.2014 προέβλεπε, μεταξύ άλλων, ότι για την περίοδο από 1.7.2014 μέχρι 31.8.2014 τα ανήλικα τέκνα τους θα ήταν εκ περιτροπής μία βδομάδα μαζί του και μία βδομάδα με την Καθ΄ης η αίτηση. Την πρώτη βδομάδα θα ήταν μαζί του και τη δεύτερη βδομάδα με την Καθ΄ης η αίτηση και ξανά εκ περιτροπής μεταξύ τους. Μετά την έκδοση του προσωρινού διατάγματος, η Καθ΄ης η αίτηση, η οποία είναι Ελληνίδα υπήκοος, του ανέφερε ότι διευθέτησε να μεταφέρει εκτός Κύπρου τα ανήλικα στις 15.7.2014 ή νωρίτερα στην Ελλάδα, παρά το γεγονός της έκδοσης του εκ συμφώνου προσωρινού διατάγματος και παρά την άρνηση του να συγκατατεθεί σε ένα τέτοιο γεγονός. Αν επιτραπεί στην Καθ΄ης η αίτηση με την οποία δεν έχει πλέον καλή σχέση, να μεταφέρει τα παιδιά στην Ελλάδα, αυτό θα είναι σε βάρος του συμφέροντος τους αλλά και των δικαιωμάτων του και είναι ενδεχόμενο να τα κρατήσει μακριά του για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα. Η Καθ΄ης η αίτηση, στην ένορκη δήλωσή της ημερ. 29.7.2014, αναφέρει ότι ο Αιτητής απέκρυψε ότι η ίδια έχει καταχωρήσει αίτηση για να πάρει την κυπριακή υπηκοότητα και αναμένει την τελική έγκριση της από τις αρμόδιες αρχές (Τεκμήριο Α). Στις 24.6.2014 αποδέκτηκε εκ συμφώνου με τον Αιτητή την έκδοση προσωρινού διατάγματος επικοινωνίας του με τα παιδιά τους και σκοπός της είναι η πιστή τήρηση του εν λόγω διατάγματος. Εάν η πρόθεση της ήταν να μεταφέρει τα παιδιά στην Ελλάδα για τις διακοπές τους, δεν υπήρχε λόγος να αποδεκτεί την έκδοση οποιουδήποτε διατάγματος την εν λόγω ημερομηνία. Ο Αιτητής παραπλάνησε το Δικαστήριο με σκοπό να εκδώσει προσωρινό διάταγμα, αποκρύπτοντας τα πραγματικά γεγονότα και παραποιώντας σκόπιμα την αλήθεια. Στο παρελθόν όλη η οικογένεια περνούσαν τις θερινές διακοπές στην Ελλάδα. Τα τελευταία 3 χρόνια πήγαινε στην Ελλάδα το καλοκαίρι μόνο η ίδια μαζί με τα παιδιά τους. Συνήθιζαν να κάνουν τις σχετικές κρατήσεις των αεροπορικών εισιτηρίων πολύ πιο πριν τις θερινές διακοπές, κατά κανόνα από το μήνα Δεκέμβριο εκάστου έτους όταν και λάμβαναν τους 13ους μισθούς τους. Ο Αιτητής απέκρυψε ότι το εν λόγω ταξίδι για τις θερινές διακοπές διευθετήθηκε περί το Δεκέμβριο του 2013, δηλαδή σε χρόνο που διέμενε μαζί τους στη συζυγική οικία, με τη σύμφωνο γνώμη και τη συγκατάθεσή του. Η κράτηση των αεροπορικών εισιτηρίων για την Ελλάδα έγινε με ηλεκτρονικό τρόπο την 30.12.2013 με ημερομηνία αναχώρησης τους την 15.7.2014 και ημερομηνία επιστροφής στην Κύπρο την 12.8.2014 και όχι μετά την έκδοση του προσωρινού διατάγματος επικοινωνίας του με τα παιδιά, όπως λανθασμένα άφησε να εννοηθεί ο Αιτητής (Τεκμήριο Β). Μετά την οριστική διάσταση τους και την αρνητική στάση και συμπεριφορά που επέδειξε ο Αιτητής καθ΄ όλο το χρονικό διάστημα, ήταν δεδομένο ότι χωρίς τη συγκατάθεση του το ταξίδι θα ματαιωνόταν, γεγονός που γνώριζαν και τα ίδια τα παιδιά. Με αυτό το δεδομένο άλλωστε η ίδια αποδέχτηκε όπως εκδοθεί το προσωρινό διάταγμα επικοινωνίας, ήτοι σε περίοδο που θεωρητικά θα ήταν με τα παιδιά στην Ελλάδα. Οι ισχυρισμοί του Αιτητή ότι η ίδια απείλησε να μεταφέρει εκτός Κύπρου τα παιδιά μονομερώς και παρακούοντας το εκδοθέν προσωρινό διάταγμα επικοινωνίας καταπίπτουν και από το γεγονός ότι τα διαβατήρια των παιδιών τους Ευφροσύνης και Νικόλα είναι ληγμένα, πράγμα που γνώριζε ο Αιτητής και το απέκρυψε από το Δικαστήριο. Πολλές φορές ενδιάμεσα συζητούσαν να πάνε στην Επαρχιακή Διοίκηση Λάρνακας για να τα ανανεώσουν, κάτι όμως που τελικά δεν έγινε και ειδικά μετά τη διάσταση, αφού ο Αιτητής ήταν αρνητικός. Το διαβατήριο της Ευφροσύνης έληξε την 23.4.2014 και του Νικόλα την 7.7.2014 και ως εκ τούτου θα ήταν αδύνατο να ταξιδέψουν τα παιδιά στην Ελλάδα χωρίς να το γνωρίζει ο Αιτητής, αφού θα χρειαζόταν η παρουσία του στον αρμόδιο λειτουργό της Επαρχιακής Διοίκησης Λάρνακας για να υπογράψει τα αναγκαία έντυπα ανανέωσης των διαβατηρίων (Τεκμήριο Γ). Ο Αιτητής απέκρυψε από το Δικαστήριο ότι τα παιδιά τους δεν έχουν ούτε πολιτική ταυτότητα, η έκδοση της οποίας απαιτεί και πάλι τη δική του συγκατάθεση και υπογραφή, ώστε να δύναται να τα μεταφέρει εκτός Κύπρου εν αγνοία του. Η ίδια είναι φιλόλογος καθηγήτρια και εργάζεται στα δημόσια σχολεία της Κύπρου από τις 24.9.
- Διαμένει μόνιμα στην Κύπρο για περίοδο περίπου 14 ετών, έχει αποκτήσει την οικογένεια της αλλά και ακίνητη περιουσία, έχει δημιουργήσει δεσμούς με την Κυπριακή Δημοκρατία και αναμένει την απόκτηση της κυπριακής ιθαγένειας, επομένως δεν θα φύγει στην Ελλάδα. Ο Αιτητής, στη συμπληρωματική ένορκο δήλωσή του ημερ. 20.11.14, αναφέρει ότι υπήρχαν προβλήματα στην έγγαμη συμβίωση τους και δεν διευθετήθηκε περί το Δεκέμβριο του 2013 το εν λόγω ταξίδι για τις θερινές διακοπές και ούτε έδωσε τη σύμφωνη γνώμη και τη συγκατάθεση του. Ο ίδιος δεν γνώριζε το πότε η Καθ΄ης η αίτηση προέβη σε κράτηση ή έκδοση των αεροπορικών εισιτηρίων παρά μόνο όταν η Καθ΄ης η αίτηση για πρώτη φορά τον πληροφόρησε ότι διευθέτησε να μεταφέρει εκτός Κύπρου τα παιδιά στις 15.7.2014 ή νωρίτερα στην Ελλάδα, μετά την έκδοση του προσωρινού διατάγματος στις 24.6.
- Ο ίδιος αποτάθηκε αμέσως με μονομερή αίτηση ημερ. 30.6.2014 και εκδόθηκε διάταγμα στις 3.7.
- Το γεγονός ότι η Καθ΄ης η αίτηση σχεδίασε μονομερώς το ταξίδι της και των παιδιών τους στην Ελλάδα χωρίς ο ίδιος να γνωρίζει οτιδήποτε, προκύπτει και από το περιεχόμενο του τεκμηρίου Β που επισυνάπτει στην ένορκο δήλωσή της, όπου έδωσε τις δικές της πληροφορίες επικοινωνίας και όχι τις δικές του, συμπεριλαμβανομένου του ονόματος της, του προσωπικού της αριθμού κινητού τηλεφώνου και της διεύθυνσης του προσωπικού της λογαριασμού ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, καθώς επίσης ως δεύτερο πρόσωπο επικοινωνίας η Καθ΄ης η αίτηση καταχώρησε τα στοιχεία της μητέρας της και όχι τα δικά του, ως θα ήταν κανονικά αναμενόμενο. Η πρόθεση της Καθ΄ης η αίτηση ήταν ξεκάθαρη, του απέκρυψε το ανωτέρω γεγονός το οποίο προσχεδίασε, το κράτησε κρυφό και του το ανέφερε μόλις μετά την έκδοση του προσωρινού διατάγματος ημερ. 24.6.
- Ο ίδιος σε ουδεμία παραπλάνηση προέβηκε και ούτε απέκρυψε από το Δικαστήριο οποιαδήποτε στοιχεία ή γεγονότα. Ούτε και γνώριζε ότι έληγαν ή ήταν ληγμένα τα διαβατήρια των παιδιών τους Ευφροσύνης και Νικόλα. Δεν είχε τα διαβατήρια των παιδιών τους άρα δεν γνώριζε πότε έληγαν ή έληξαν και ούτε στο ενδιάμεσο συζήτησε οποτεδήποτε με την Καθ΄ης η αίτηση για να πάνε στην Επαρχιακή Διοίκηση Λάρνακας για να τα ανανεώσουν. Είχαν προβλήματα στην έγγαμη συμβίωση, ο ίδιος είχε προβλήματα υγείας, από τις 28.1.2014 είναι εκτός της συζυγικής κατοικίας και το διάταγμα επικοινωνίας με τα παιδιά του εκδόθηκε στις 24.6.
- Η Καθ΄ης η αίτηση είχε και εξακολουθεί να έχει πρόθεση να μεταφέρει τα τρία ανήλικα τέκνα τους εκτός Κύπρου. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Για να δικαιολογείται η έκδοση προσωρινού διατάγματος με βάση το άρθρο 32 του Ν. 14/60 πρέπει να συνυπάρχουν οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) η ύπαρξη σοβαρού ζητήματος προς εκδίκαση, (β) η ύπαρξη ορατής πιθανότητας να δικαιούται ο ενάγοντας σε θεραπεία στην αγωγή, και (γ) ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε κατοπινό στάδιο, εκτός εάν εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα. (Βλ. μεταξύ άλλων Odysseos v. Pieris Estates and Others
(1982)1 Α.Α.Δ. 557, Τσιολάκκη και άλλη ν. Στυλιανίδη
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 782, Πουργουρίδη κ.ά. ν. Μέζου κ.ά.,
(1994)1 Α.Α.Δ. 201, Κυτάλα κ.ά. ν. Χρυσάνθου κ.ά.
(1996)1 (Α) Α.Α.Δ. 253, M & Ch Mitsingas Tr. Ltd κ.ά. ν. Timberland Co.
(1997)(Γ) 1 Α.Α.Δ. 1791). Το Δικαστήριο πρέπει επίσης στο τελικό στάδιο να σταθμίσει το κατά πόσο είναι δίκαιο και εύλογο το αιτούμενο διάταγμα (Ιπποδρομιακή Αρχή Κύπρου ν. Χ''Βασίλη
(1989)1 (Ε) Α.Α.Δ. 152). Πρόσθετα, το Δικαστήριο δεν αποφασίζει πάνω στα διαφιλονικούμενα θέματα πάνω στα οποία θα κριθεί η κυρίως αίτηση (Βλ. Jonitexo Ltd v. Adidas
(1984)1 Α.Α.Δ. 263). Περαιτέρω είναι νομολογημένο ότι υπάρχει υποχρέωση στον Αιτητή, όταν ζητά την έκδοση προσωρινού διατάγματος μονομερώς, να αποκαλύψει όλα τα ουσιώδη γεγονότα. Ουσιώδη είναι τα στοιχεία που είναι σημαντικά να τα γνωρίζει το Δικαστήριο. (Βλ. Στυλιανού ν. Στυλιανού
(1995)1 (Α) ΑΑΔ 583, Σάββα ν. Τηλεμάχου
(2001)1 (Γ) ΑΑΔ 2081, Αποστόλου ν. Ιωάννου (Εφέσεις 20/10 και 21/10 του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου 3.4.2012, Public Company Ltd κ.ά ν. BAT (Cyprus) Ltd κ.ά., Π.Ε. 263/09 16.2.2012). ΄Εχοντας υπόψη τις πιο πάνω αρχές θα εξετάσω κατά πόσο δικαιολογείται η έκδοση του προσωρινού διατάγματος, σε συνάρτηση με τον περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμο του 1990 (Ν 216/90). Σύμφωνα με το άρθρο 5
(1)(α) του Ν. 216/90, η γονική μέριμνα είναι καθήκον και δικαίωμα των γονέων, οι οποίοι το ασκούν από κοινού. Σύμφωνα με το άρθρο 7 του Ν. 216/90, αν οι γονείς διαφωνούν κατά την άσκηση της γονικής μέριμνας και το συμφέρον του τέκνου επιβάλλει να ληφθεί απόφαση, αποφασίζει το Δικαστήριο, έπειτα από αίτηση οποιουδήποτε από τους γονείς. Σύμφωνα με το άρθρο 6
(2)(α) του Ν. 216/90, η απόφαση του Δικαστηρίου πρέπει να αποβλέπει προς το συμφέρον του τέκνου, (Ευγ. Στυλιανού ν. Βασ. Στυλιανού
(1993)1 ΑΑΔ 130, Διευθύντρια Τμήματος Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας ν. Ντούμα κ.ά.
(2001)1 (Γ) ΑΑΔ 1911). Όπως αναφέρθηκε στην απόφαση Κκουφού ν. Κκουφού
(1997)1 ΑΑΔ 1588, 1593: «Η διαμόρφωση κρίσης πάνω σε θέματα γονικής μέριμνας είναι έργο λεπτό και σύνθετο. Δεν είναι εγχείρημα που στοχεύει στην απόδοση ευθυνών ή στην επιβολή κύρωσης για μεμπτή συμπεριφορά. Γνώμονας είναι το συμφέρον του ανηλίκου και κατά την εκτίμησή του προσλαμβάνει σημασία το σύνολο των κριτηρίων». Στην υπόθεση Ιωαννίδης κ.ά. ν. Ιωαννίδη κ.ά.
(2002)1 (Γ) ΑΑΔ Σελ. 1446, 1452 λέχθηκαν τα πιο κάτω: «Στη διαδικασία αιτήσεων γονικής μέριμνας δεν υπάρχει το στοιχείο της αντιπαράθεσης μεταξύ των γονέων. Πρόκειται για διαδικασία εξεταστικού χαρακτήρα της οποίας, ο τελικός σκοπός είναι η καλύτερη εξυπηρέτηση της ευημερίας και του συμφέροντος του ανηλίκου. Στα άρθρα 6 και 14 του νόμου, αναφέρεται ότι το κύριο κριτήριο για τη γονική μέριμνα είναι το συμφέρον του τέκνου. Πρόκειται για αρχή η οποία επαναλαμβάνεται συχνά στη νομολογία (βλ. Στυλιανού ν. Στυλιανού (ανωτέρω) και Ιακωβίδης ν. Ιακωβίδη,
(2000)1 ΑΑΔ 1108 από την οποία και η πιο κάτω επιγραμματική διατύπωση της αρχής: «Η ύψιστη αρχή που το Δικαστήριο θα πρέπει πάντα να έχει υπόψιν σε τέτοιες υποθέσεις είναι η ευημερία του ανηλίκου»». Στην υπό εκδίκαση υπόθεση, θεωρώ ότι υπάρχει σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση και ορατή πιθανότητα επιτυχίας στην κυρίως αίτηση εφόσον ο Αιτητής είναι ο πατέρας των ανηλίκων, δηλαδή ένας εκ των δύο φορέων της γονικής μέριμνας και τόσο ο ίδιος όσο και η Καθ΄ης η αίτηση, μητέρα των ανήλικων, διαφωνούν ως προς την άσκηση της γονικής μέριμνας. Ως προς την τρίτη προϋπόθεση ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο εκτός αν εκδοθεί το ενδιάμεσο διάταγμα, παραπέμπω στην απόφαση M & Ch Mitsingas Tr. Ltd κ.ά. ν. Timberland Co (ανωτέρω), όπου τονίστηκαν τα πιο κάτω (σελ. 1799): «Όπως επισημαίνεται στην Papastratis v. Petrides
(1979)1 CLR 231, 240, την οποία το πρωτόδικο Δικαστήριο επικαλείται στην απόφασή του, το κριτήριο για την έκδοση ενδιάμεσου διατάγματος είναι η αδυναμία απονομής πλήρους δικαιοσύνης σε μεταγενέστερο στάδιο. Η έννοια της δικαιοσύνης δεν συναρτάται με τη στενή αντίληψη της υλικής ζημίας αλλά, με την ευρύτερη προστασία των δικαιωμάτων του αιτούμενου σε θεραπεία». Κρίνω ότι τηρείται και η τρίτη προϋπόθεση του άρθρου 32 του Ν. 14/60 και ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε κατοπινό στάδιο, σε περίπτωση που τα ανήλικα μεταφερθούν και παραμείνουν εκτός Κύπρου. Η κυρίως αίτηση θα καταστεί άνευ αντικειμένου. Επομένως, θα πρέπει να συνεχιστεί το status quo μέχρι την εκδίκαση της κυρίως αίτησης. Δεν θεωρώ ότι η μη αναφορά στο ότι η Καθ΄ης η αίτηση έκανε αίτηση για να αποκτήσει την κυπριακή υπηκοότητα ή ότι τα διαβατήρια των δύο εκ των τριών παιδιών τους δεν ανανεώθηκαν είναι ουσιώδη γεγονότα τα οποία θα επηρέαζαν την κρίση του Δικαστηρίου στο να μην εκδώσει το διάταγμα. Είναι περαιτέρω θέση του δικηγόρου της Καθ΄ης η αίτηση ότι πλέον η αίτηση είναι άνευ αντικειμένου, εφόσον παρήλθε η ημερομηνία κατά την οποία, κατ΄ ισχυρισμό, θα πραγματοποιείτο το ταξίδι. Δεν θα συμφωνήσω με τη θέση αυτή. Ο Αιτητής αναφέρει ότι πρόθεση της Καθ΄ης η αίτηση ήταν να μεταβούν στην Ελλάδα επ΄ αόριστο, πρόθεση την οποία κατά τον Αιτητή συνεχίζει η Καθ' ης η αίτηση να έχει. Δεν είναι αναγκαίο ο Αιτητής να αποδείξει με πλήρη βεβαιότητα ότι η Καθ΄ης η αίτηση έχει πρόθεση να εγκατασταθεί στο εξωτερικό. Αρκεί το ότι η Καθ΄ης η αίτηση κατάγεται από την Ελλάδα, ότι πράγματι θα πήγαινε στην Ελλάδα με τα παιδιά, με επιστροφή κατά την ίδια, επ΄ αόριστον κατά τον Αιτητή, και ότι ακόμα εκκρεμεί ενώπιον του Δικαστηρίου η κυρίως αίτηση όπου θα επιλυθούν τα θέματα που άπτονται της γονικής μέριμνας των ανηλίκων. Συνακόλουθα, το προσωρινό διάταγμα ημερομηνίας 3.7.2014 καθίσταται απόλυτο. Τα έξοδα, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, να ακολουθήσουν το αποτέλεσμα της κυρίως αίτησης. (Υπ.) ....... Μ. Τουμαζή, Π. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο