Mahmoud Norouzi Zadeh ν. Στέλλας Μηνά, Αρ. Αίτησης: 9/2011, 22/6/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων

Κύπρο και εγκατεστάθηκαν σε οικία της συζύγου

οδό Λαοδικίας αρ. 3 στα Κάτω Πολεμίδια. Επρόκειτο για ισόγεια κατοικία που η Καθ' ης η Αίτηση είχε οικοδομήσει στο παρελθόν, κατέχοντας το ½ μερίδιο στο κτήμα. [Στη συνέχεια θ' αναφέρεται «η ισόγεια κατοικία»]. Ό,τι βρίσκεται πάνω από την ισόγεια κατοικία, ισχυρίζεται ο Αιτητής, είναι αποτέλεσμα ουσιαστικής από μέρους του συμβολής. Μιλούμε για μια κατοικία που καλύπτει τον πρώτο και δεύτερο όροφο, η ανέγερση της οποίας άρχισε τον Απρίλη του 2007 και ολοκληρώθηκε το Μάη του 2008. [Στη συνέχεια θ' αναφέρεται «η ανώγεια κατοικία]. Είναι η εκδοχή του Αιτητή πως η συμβολή του «.υπερβαίνει τις €100,000.- είτε με απ' ευθείας πληρωμές εις τους εργολάβους και αγορά υλικών., αλλά ιδιαιτέρως με την προσωπική του εργασία η οποία ήταν γύρω στα 300 ημερομίσθια.». Η αξίωση του, ωστόσο, δεν περιορίζεται

ανώγεια κατοικία. Επεκτείνεται και

ισόγεια και γενικά σ' ολόκληρο το συμφέρον της συζύγου στο κτήμα. Η θεραπεία Α, ως έχει διατυπωθεί, εξυπηρετεί αυτή την προοπτική. Οι αξιώσεις 1 και 2 στοχεύουν την αυτούσια απόδοση της συμβολής του· η πρώτη με τη μορφή δήλωσης ότι «. δικαιούται όπως εγγραφεί κατά το ήμισυ, ήτοι κατά το ¼ μερίδιο του όλου, ως ιδιοκτήτης» και η δεύτερη με ανάλογο προστακτικό διάταγμα εναντίον της Καθ' ης η αίτηση.

ίδια θεραπεία διατυπώνει διαζευκτικά με τις αξιώσεις 1 και 2 αξίωση για χρηματική απόδοση της συμβολής του, την οποία αποτιμά στο ποσό των €102,500. Χαρακτηρίζει το ποσό αυτό ως «. την αξία του ¼ μεριδίου της αξίας της οικοδομής της ευρισκομένης επί του ½ μεριδίου .» του κτήματος. Κάτω από τη θεραπεία Α καταγράφεται και τρίτη αξίωση σχετικά με «.. ένα ψυγείο, ένα πλυντήριο πιάτων, ένα πλυντήριο ρούχων, ένα σαλόνι (έπιπλο), 2 περσικά χαλιά, 4 πολυελαίους, δύο τηλεοράσεις, ένα air condition και ένα ηλεκτρικό φούρνο όλα συνολικής αξίας €7.699,69». [Στη συνέχεια θ' αναφέρονται «τα κινητά»]. Η εκδοχή της Καθ' ης η αίτηση είναι καθαρά αμυντική. Ο Αιτητής δε συνεισέφερε

ανέγερση της ανώγειας κατοικίας «με κανένα τρόπο», διατείνεται. «.Οι απευθείας πληρωμές στους εργολάβους ., η αγορά υλικών για την ανέγερση της οικοδομής έγιναν . από το δάνειο που έλαβε από Τραπεζικό ίδρυμα το οποίο πληρώνει η ίδια .». Η εκδοχή της σε σχέση με την προσωπική του εργασία, την οποία δεν αρνείται ήταν ανάλογη: «.από τα χρήματα που έδινε . στον Αιτητή για να πληρώσει τους εργολάβους και τους εργάτες αυτός πάντα εισέπραττε €100 μεροκάματο για το δήθεν δικό του κόπο». Τέλος η εκδοχή της σε σχέση με τα κινητά είναι πως όσα ο Αιτητής αναφέρει

αίτησή του είναι «ανυπόστατα και αναληθή». Αντιθέτως, αν και δεν προβάλλει ανταπαίτηση, τον κατηγορεί πως «. στις 8/3/2011 μπήκε στο σπίτι και μετέφερε σε άγνωστο μέρος το ψυγείο, την τηλεόραση, έπιπλα, κουβέρτες, χαλιά και άλλα αντικείμενα, τα οποία αγοράσθηκαν από την Καθ' ης η αίτηση.». [

§6της υπεράσπισης τοποθετεί την ενέργεια του Αιτητή στις 08.03.2001.

Επρόκειτο μάλλον για τυπογραφικό λάθος. Γι' αυτό

§7της γραπτής δήλωσης της αναφέρεται «στις 8/3/2011 μετά τη διάσταση].

Λέγω από τώρα πως λόγω της απουσίας ανταπαίτησης και ενόψει του ότι ο Αιτητής παραδέχτηκε πως πήρε τα κινητά στις 08.03.2011, δηλαδή μετά την καταχώρηση της αίτησης δε θ' ασχοληθώ με το ζήτημα αυτό. Η κατάληξη στα επίδικα θέματα θα γίνει στη βάση της αξίωσης συμμετοχής σε περιουσία κατά το άρθρο 14 του περί Ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων Νόμου του 1991, (Ν.232/91), [στη συνέχεια «ο Νόμος»]. Στη δίκη δεν προωθήθηκε καμιά άλλη βάση αγωγής. Άλλωστε, ο γάμος των διαδίκων τελέστηκε μετά την έναρξη της ισχύος του Νόμου και η ρύθμιση των μεταξύ τους περιουσιακών διαφορών, με γενεσιουργό αιτία τη διάσταση τους, δε θα μπορούσε να έχει άλλο εφαρμοστέο δίκαιο από αυτόν [Βλ. άρθρο 19 του Νόμου]. Οι προϋποθέσεις που τίθενται στο άρθρο 14 του Νόμου είναι οι ίδιες είτε πρόκειται για αυτούσια απόδοση είτε για χρηματική παροχή. Εκτίθενται περιεκτικά στο παρακάτω απόσπασμα από την υπόθεση Ορφανίδης ν. Ορφανίδη

πραγμάτωσή της» Θα επιχειρήσω να εφαρμόσω την παραπάνω αρχή

επίλυση της παρούσας διαφοράς. Η αναφορά μου στη μαρτυρία και η αξιολόγησή της θα γίνεται παράλληλα με την υπαγωγή των ευρημάτων στις διατάξεις του Νόμου και τις νομολογιακές αρχές. Α. Διαπίστωση της αρχικής περιουσίας της Καθ' ης η αίτηση Στο παραπάνω απόσπασμα από την υπόθεση Ορφανίδη ο χρόνος τέλεσης του γάμου τέθηκε ως χρόνος υπολογισμού της αρχικής περιουσίας των διαδίκων προτού ο όρος «περιουσία» στο άρθρο 2 του Νόμου τροποποιηθεί από το άρθρο 2 του Ν.58(Ι)/99, ώστε σ' αυτή να περιλαμβάνεται και περιουσία που «αποκτήθηκε πριν από το γάμο με την προοπτική του γάμου». Προτού επίσης η φράση «αφότου τελέσθηκε ο γάμος» στο άρθρο 14 του Νόμου διαγραφεί από το άρθρο 3 του Ν.58(Ι)/99, ώστε

αύξηση της περιουσίας να συνυπολογίζεται και περιουσία που αποκτήθηκε πριν από το γάμο με την προοπτική του γάμου. Είναι παραδεκτό από τη δικογραφία, αλλά και διάχυτο στη μαρτυρία, πως η ισόγεια κατοικία αποτελούσε την αρχική περιουσία της συζύγου. Είναι η αξία αυτής που θα πρέπει ν' αφαιρεθεί από την τελική περιουσία, ώστε να διαπιστωθεί η επαύξηση. Β. Διαπίστωση της τελικής περιουσίας της Καθ' ης η αίτηση Ο γάμος των διαδίκων στο χρόνο καταχώρησης της αίτησης δεν είχε ακόμη λυθεί. Συνεπώς ο Αιτητής επέλεξε τη διάσταση ως το χρονικό σημείο γέννησης της αξίωσής του, πράγμα που επιτρέπεται από το άρθρο 14 του Νόμου, όπως τροποποιήθηκε από τον περί Ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων (Τροποποιητικό) Νόμο του 1995, [Ν.49(Ι)95]. Είναι προφανές πως η τελική περιουσία της Καθ' ης η αίτηση είναι το συμφέρον της στο κτήμα (στη συνέχεια «το οικόπεδο») και όσα οικοδομήθηκαν σ' αυτό. Είναι χωρίς σημασία ν' αναφερθώ στις εκατέρωθεν θέσεις ως προς την αξία της τελικής και αρχικής περιουσίας της Καθ' ης η αίτηση, αφού η κατάληξή μου θα στηριχθεί στη μαρτυρία των πραγματογνωμόνων Ιωάννη Μιχαλάκη (ΜΕ4) και Πόλυ Κουρουσίδη (ΜΥ2). Θα μεταφέρω μόνο την καταληκτική πρόταση της §10 της υπεράσπισης, την οποία θεωρώ μεθοδολογικά ορθή [Βλ. Ορφανίδης, ανωτέρω σ.190]: «η διαφορά

αξία αφορά την προσθήκη μιας ανώγειας κατοικίας . χωρίς να λαμβάνεται υπόψη [η] αξία της γης». Η εκτίμηση του ΜΥ2 (Τ.106) μου επιτρέπει να υλοποιήσω την παραπάνω πράξη. Αφού πω πως δε συμφωνώ με το σύνολο των ευρημάτων του, ας μου επιτραπεί να μεταφέρω από την §9 του Τ.106 τις διαπιστώσεις του μέσα από τις οποίες θα κρατήσω μόνο ό,τι θεωρώ ορθό. Για σκοπούς ευχερέστερης αναφοράς προσθέτω στις δύο παραγράφους αυτής τα γράμματα Ι και ΙΙ. «9. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΓΟΡΑΙΑΣ ΑΞΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟ 2011 Ι. Αγοραία Αξία Ακινήτου χωρίς την ύπαρξη της ανώγειας κατοικίας Εμβαδόν οικοπέδου 562τ.μ. Αξία ανά τ.μ. €540,00/τ.μ. , €303.480,00 Αξία ½ μεριδίου €151.740,00 Ισόγεια κατοικία Εμβαδόν εσωτερικών κλειστών χώρων 130τ.μ. Αξία ανά τ.μ. €600,00/τ.μ. €78.000,00 Εμβαδόν ακάλυπτης βεράντας 17τ.μ. Αξία ανά τ.μ. €120,00/τ.μ. €2.040,00 €80.040,00 Αξία ισόγειας κατοικίας Φεβρουαρίου 2011 λέγε, €232.000,00 (Διακόσιες Τριάντα Δύο Χιλιάδες Ευρώ) ΙΙ. Αγοραία Αξία Ακινήτου (Ισόγειας και Ανώγειας Κατοικίας) Ισόγεια Κατοικία Εμβαδόν εσωτερικών κλειστών χώρων 133τ.μ. Αξία ανά τ.μ. €1100/τ.μ. €146.300,00 Ανώγεια κατοικία Εμβαδόν εσωτερικών κλειστών χώρων 155τ.μ. Αξία ανά τ.μ. €1300/τ.μ. €201.500,00 €348.000,00 Μείον: 10% λόγω δυσκολίας διάθεσης δύο κατοικιών χωρίς Τίτλο Συνολική Αγοραία Αξία Ακινήτου λέγε, €313.000,00 (Τριακόσιες Δεκατρείς Χιλιάδες Ευρώ) Αναλύοντας τα πιο πάνω θεωρώ ότι η ανέγερση της ανώγειας κατοικίας έχει προσθέσει αξία στο ακίνητο κατά €81.000,00» Η συλλογιστική του ΜΥ2 επιτρέπει τον υπολογισμό της αύξησης

αξία του ακινήτου, που οφείλεται

ανέγερση της ανώγειας κατοικίας. Για το σκοπό αυτό ήταν αναγκαία η εξεύρεση της αγοραίας αξίας του οικοπέδου και του κόστους αντικατάστασης της ισόγειας κατοικίας

§Ι. Τα συγκριτικά 1 έως 6 της §8 απετέλεσαν το πραγματικό υπόβαθρο

κατάληξή του ότι η αγοραία αξία του οικοπέδου ήταν €151.740.-. Για την ισόγεια κατοικία ακολούθησε τη μέθοδο του κόστους αντικατάστασης. Ο προσδιορισμός του αποτελεί, ως θα εξηγήσω, το κλειδί επαλήθευσης της ορθότητας της συλλογιστικής του.

§ΙΙ η αγοραία αξία του οικοπέδου ενσωματώθηκε στις αντίστοιχες αξίες των δύο αυτοτελών κατοικιών. Η αξία ανά τετραγωνικό μέτρο των κατοικιών των συγκριτικών 7 έως 12 ενσωματώνει και την αξία της γης,

οποία οικοδομήθηκαν. Αφού λοιπόν υιοθέτησε ως αξία ανά τ.μ. €1100 για την ισόγεια και €1300 για την ανώγεια κατέληξε πως η αγοραία αξία της πρώτης είναι €146.300, και της δεύτερης €201.500.- Αφαιρώντας το κόστος αντικατάστασης της ισόγειας κατοικίας (§Ι) από την αγοραία της αξία (§ΙΙ), εντοπίζουμε το μέρος της αξίας του οικοπέδου που ενσωματώθηκε σ' αυτή.

προκειμένη περίπτωση ήταν €66.260:[€146.300 - €80.040=€66.260]. Εννοείται πως το υπόλοιπο της αγοραίας αξίας του οικοπέδου ενσωματώθηκε

αγοραία αξία της ανώγειας κατοικίας, δηλαδή το ποσό των €85.480: [€151.740 - €66.260=€85.480]. Αφαιρώντας τώρα το τελευταίο ποσό από την αγοραία αξία της ανώγειας κατοικίας καταλήγουμε

αξία που επέφερε η ανέγερση της και που είναι €116.

1. Στο ίδιο αποτέλεσμα καταλήγουμε, εάν από την αγοραία αξία του όλου ακινήτου της §ΙΙ αφαιρέσουμε την αξία του ακινήτου της §Ι: [€347.800 - €231.780 = €116.
2. Στο Τ.106 ο Μ.Υ.2 με αναγωγή μετέτρεψε τα ποσά €347.800 και €231.780 σε €348.000 και €232.000 με αποτέλεσμα η διαφορά να είναι €116.000]. Τα παραπάνω εξηγούν την ορθότητα της μεθόδου του ΜΥ2 όχι όμως και την ορθότητα των τιμών που υιοθέτησε. Οφείλω ν' αντιμετωπίσω τη μαρτυρία του όπως τη μαρτυρία κάθε άλλου μάρτυρα [Βλ. Πιττάλης κ.α. ν. Ianera Enterprises Ltd κ.α.

πλησιέστερη θέση με την ανώγεια κατοικία και πρόσθεσε: «.όσον αφορά την ηλικία θα μπορούσε να συγκριθεί. Είναι όμως ανεξάρτητη κατοικία. Γι' αυτό έγινε κατάλληλη αναπροσαρμογή, για να μειωθεί η αξία και να γίνει συγκρίσιμη με το επίδικο. Η ηλικία δεν είναι το πρώτιστο που εξετάζουμε για να καταλήξουμε

αξία μιας κατοικίας. Είναι πολύ πιο σημαντικό το ότι η υπό εκτίμηση κατοικία είναι εφαπτόμενη, συνεχόμενη εφαπτόμενη κατοικία». Θεώρησε ως κατάλληλη αναπροσαρμογή τη μείωση της αξίας της ανώγειας κατοικίας κατά €417/τ.μ., επειδή δεν είναι ανεξάρτητη, αλλ' ημιανεξάρτητη. Υιοθέτησε αξία χαμηλότερη ακόμη και εκείνης του συγκριτικού 10 με τη δικαιολογία ότι αφορά «διώροφη ανεξάρτητη κατοικία του 2004» και «. άρα το 1300 δεν είναι καθόλου αυθαίρετο», πρόσθεσε. Τον διαψεύδει, ωστόσο, η δική του παρατήρηση

εκτίμησή του, (Τ.106). Αναφέρει στη σ.σ: «Η πώληση με α.α. 10 αφορά διώροφη ημιανεξάρτητη κατοικία». Το πλεονέκτημα που επεδίωξε να δώσει

κατοικία του συγκριτικού 10, στη βάση του βαθμού ανεξαρτησίας της, αναιρείται. Η ανεξαρτησία της ταυτίζεται μ' εκείνη της ανώγειας κατοικίας, οπότε το κριτήριο της ηλικίας, με τη σειρά του, θέτει σε καλύτερη θέση την τελευταία. Φαίνεται ν' αντιλήφθηκε το λάθος του, γι' αυτό, όταν του τέθηκε πως η αξία της συγκεκριμένης πώλησης δεν μπορούσε να ήταν καθοριστική στον προσδιορισμό της αξίας της ανώγειας κατοικίας, βρήκε τούτο να πει: «. μια ανώγεια κατοικία που είναι σε χειρότερη κατάσταση, που είναι κτισμένη πάνω σε κατοικία 30 χρόνων, με θεμέλια που δεν ξέρω αν θ' αντέξουν υιοθέτησα την τιμή €1.300.». Η ηλικία όχι της ανώγειας, αλλά της ισόγειας κατοικίας είναι τώρα «το πρώτιστο», εφόσο είναι κτισμένη σε θεμέλια αμφιβόλου αντοχής. Πρόκειται βεβαίως για αυθαίρετο ισχυρισμό. Σύνταξε την εκτίμησή του, αναφέρει στη σ.3 του Τ.106, κατόπιν οδηγιών της Καθ' ης η αίτηση. Παρέλειψε όμως να συζητήσει μαζί της το θέμα της αντοχής των θεμελίων. Η Καθ' η αίτηση πάντως διεκδικεί ως δική της συμβολή το ποσό των €196,48 (ΛΚ115.-) που κατέβαλε στις 25.07.2006

εταιρεία Κώστας Φώτη Εδαφομηχανική Λτδ, (Τ.85

§16της γραπτής κατάθεσής της η Καθ' ης η αίτηση (ΜΥ1) τα τεκμήρια 85

εξασφάλιση τελικού πιστοποιητικού έγκρισης. Υπεραμύνθηκε, ωστόσο, της θέσης του πως από την αγοραία αξία του ακινήτου θα πρέπει ν' αφαιρεθεί «.10% λόγω δυσκολίας διάθεσης δύο κατοικιών χωρίς τίτλο». Με κάθε σεβασμό η θέση αυτή αναιρεί το μέτρο της αμεροληψίας, που πρέπει να διακρίνει τη μαρτυρία ενός πραγματογνώμονα, εφόσο παραπέμπει στη γνωστή ρήση «δύο μέτρα και δύο σταθμά». Προσπάθησε να μετατραπεί σε μάρτυρα για πράγματα που δε διερεύνησε. Γνωρίζει εάν η Καθ' ης η αίτηση προέβηκε στις αναγκαίες ενέργειες πριν από 30 χρόνια και πως μέχρι σήμερα δεν εξασφάλισε πιστοποιητικό τελικής έγκρισης; Από την άλλη πώς γνωρίζει ότι οι ιδιοκτήτες των συγκριτικών 7 έως 12 προέβηκαν στις δέουσες ενέργειες και «.ότι είναι στη διαδικασία να εκδοθούν οι τίτλοι ιδιοκτησίας., απλώς καθυστερούν λόγω της γραφειοκρατίας.»; Παραδέχτηκε πως δεν είδε αρχιτεκτονικά σχέδια του επίδικου ακινήτου. Γι' αυτό, είπε, έγινε η επιτόπια μέτρησή του. Τόλμησε, ωστόσο, ν' αναφερθεί σε δυσκολίες εξασφάλισης ξεχωριστών τίτλων «.λόγω των παρανομιών και για parking και λόγω πρόσβασης, επειδή η πρόσβαση

ανώγεια κατοικία γίνεται από παράπλευρη σκάλα και τίθενται θέματα ασφάλειας .». Προτιμώ στο σημείο αυτό τη μαρτυρία του Ιωάννη Μιχαλάκη (ΜΕ4). Είδε τα αρχιτεκτονικά σχέδια που ενέκρινε η πολεοδομική αρχή και η μόνη διαφορά που εντόπισε

υλοποίηση τους ήταν η προσθήκη της πέργολας. Ακολουθεί πως η αγοραία αξία της ανώγειας κατοικίας είναι €216.

1. [155τ.μ. Χ €1398,6 = €216.783]. Αφαιρώντας από αυτή το μέρος που αντανακλά την αξία του οικοπέδου καταλήγουμε στο ποσό των €131.303, [€216.783 - €85.480 = €131.303]. Συνεπώς η ανέγερση της ανώγειας κατοικίας πρόσθεσε στο ακίνητο αξία ύψους €131.
2. Οφείλω να εξηγήσω γιατί δε βασίστηκα στη μαρτυρία του Ιωάννη Μιχαλάκη (ΜΕ4). Ακολούθησε, καταγράφει κι αυτός

έκθεσή του [Τ.16] τη συγκριτική μέθοδο και τη μέθοδο κόστους κατασκευής. Είναι «. κατόπιν ανάλυσης των συγκριτικών πωλήσεων των ακινήτων

περιοχή», που κατέληξε, ως κατέληξε. Δεν παρέθεσε όμως τις συγκριτικές πωλήσεις και, όπως επισημαίνεται

Constantinides (Ακίνητα) Ltd v. Mavrogenis

υπόθεση Νικολάου ν. Σταύρου

τελευταία απόφαση υποδεικνύεται και η παράλειψη απόδειξης του υπόβαθρου της μαρτυρίας του εμπειρογνώμονα: «Ακολουθεί πως η αποτυχία απόδειξης αυτού του υπόβαθρου με αποδεκτή μαρτυρία, θα αφήσει τη γνώμη του πραγματογνώμονα μετέωρη και χωρίς αξία». Η γνώμη του πραγματογνώμονα θα πρέπει να αιτιολογείται και να τεκμηριώνεται με απόλυτη επάρκεια και πειστικότητα [Βλ. Αυγουστή ν. Ιωάννου

έκθεση του. Δεν μπορώ να πράξω το ίδιο για τις καταλήξεις του Ιωάννη Μιχαλάκη (ΜΕ4). Ένα απόσπασμα από την απόφαση

Πελεκάνος κ.α. ν. Πελεκάνου κ.α.

πραγμάτωσή της Δύο λόγια πρώτα για το τεκμήριο του εδαφίου 2 του άρθρου 14 του Νόμου. Η διάταξη του συνιστά μεταφορά αντίστοιχης διάταξης του Άρθρου 1400 του Ελληνικού Αστικού Κώδικα. Οι Απόστολος Γεωργιάδης και Μιχαήλ Σταθόπουλος στο σύγγραμμά τους «Αστικός Κώδιξ, κατ' άρθρο ερμηνεία» Τόμος VII στη σ.305 αναφέρουν: «Ενόψει της δυσχέρειας που θα υπάρχει

πράξη να αποδειχθεί η ύπαρξη και κυρίως η έκταση της συμβολής του δικαιούχου η ΑΚ 1400 §1 εδ. 2 προβλέπει (νόμιμο) τεκμήριο, ότι η συμβολή του ανέρχεται στο ένα τρίτο της αύξησης. Το τεκμήριο αφορά μόνο την προϋπόθεση της συμβολής του δικαιούχου. Αντίθετα η προϋπόθεση της αύξησης της περιουσίας του υπόχρεου δεν καλύπτεται από το τεκμήριο και πρέπει να αποδειχθεί από τον ενάγοντα. Το τεκμήριο είναι μαχητό, αφού κατά την ίδια διάταξη μπορεί να αποδειχθεί "μεγαλύτερη ή μικρότερη ή καμία συμβολή". Το βάρος της απόδειξης ότι η συμβολή ήταν μεγαλύτερη από το ένα τρίτο το φέρει ο δικαιούχος, ενώ για το ότι ήταν μικρότερη το βάρος της απόδειξης το φέρει ο υπόχρεος (ή υποτιθέμενος υπόχρεος)».

ίδια κατεύθυνση είναι και η αρχή που διακηρύχθηκε

υπόθεση Ορφανίδης (ανωτέρω) στη σ. 189: «Το πρώτο που πρέπει να τυγχάνει εξακρίβωσης είναι η αύξηση της περιουσίας του συζύγου ώστε να διαπιστωθεί το αντικείμενο του πιθανού διαμοιρασμού ...... Το δεύτερο θέμα ... είναι καταπόσο ο έτερος των συζύγων συνεισέφερε

αύξηση, άμεσα ή έμμεσα, και το τρίτο, ο καθορισμός της συνεισφοράς. Εάν η μαρτυρία δεν είναι καταληκτική, ως προς την έκταση της συνεισφοράς, υπεισέρχεται το τεκμήριο που δημιουργεί το άρθρο 14

Τράπεζα Κύπρου με αριθμό 0334-01-032067και συναφώς την έκδοση 13 επιταγών από το σύζυγο προς όφελος φυσικών ή νομικών προσώπων που πώλησαν υλικά ή πρόσφεραν υπηρεσίες

ανέγερση της ανώγειας κατοικίας [Τ.17

Τράπεζα Κύπρου με αριθμό 0334-41-010279-

1. Ο Αιτητής μετέφερε από τη χώρα του σε τρεις ημερομηνίες εντός του μηνός Νοεμβρίου 2007 το συνολικό ποσό των €63.835,27 [Τ.15 ή Τ.33]. (γ) Τα κοινά δάνεια των διαδίκων: (αα) Από το Συνεργατικό Ταμιευτήριο Λεμεσού στις 17.05.2005 ύψους €68.344,06 (ΛΚ40.000), [Τ.
2. Στη συνέχεια «το πρώτο δάνειο»]. (ββ) Από το Συνεργατικό Ταμιευτήριο Λεμεσού στις 20.03.2008 ύψους €83.000,00 (Τ.42 έως Τ.
3. Στη συνέχεια «το δεύτερο δάνειο»]. Αρχικά το πρώτο, στη συνέχεια το δεύτερο δάνειο, με το οποίο ξοφλήθηκε το πρώτο έχει ως εξασφάλιση το συμφέρον της συζύγου στο κτήμα, [Τ.43]. Το ποσό που κρατήθηκε από το δεύτερο δάνειο για εξόφληση του πρώτου ήταν €64.988,
4. Το ποσό που τελικά εκταμιεύτηκε ήταν €68.344,06 (ΛΚ40.000) από το πρώτο και €17.668,36 από το δεύτερο, δηλαδή συνολικά €86.012,42, [Τ.42, Τ.44

κάλυψή του. Συνεπώς μόνο εάν είναι δυνατός ο καθορισμός της εκατέρωθεν συνεισφοράς επακριβώς θα μπορούσε κανείς με αναγωγή, έστω και με άγνωστο το συνολικό κόστος, να υπολογίσει τη συμβολή του συζύγου. Ενδιαφέρουν, ωστόσο, τα όσα λέχθηκαν στη δίκη περί κόστους. Ο σύζυγος το τοποθέτησε στις €95.000. Κλήθηκε,

αντεξέταση, να σχολιάσει το άτοπο της εκδοχής του για συνεισφορά ύψους €100.000 και απάντησε. «Δε συνεισέφερα €100.000, αλλά με τη δουλειά που έκαμα και με τα χρήματα που πλήρωσα για την αγορά υλικών ανέρχονται στο ποσό αυτό». Η απάντησή του είναι εκτός λογικής. Ακόμη και αν κάλυπτε ο ίδιος ολόκληρο το κόστος δεν θα μπορούσε να διατυπώσει ένα τέτοιο παραλογισμό. Πώς αλήθεια τοποθετεί τη συνεισφορά του στις €100.000; Αν αφαιρέσουμε την προσωπική του εργασία την οποία ο ίδιος αποτιμά στις €30.000, έχει στ' αλήθεια συνεισφορά ύψους €70.000; Ανάλογη ήταν και η παραδοξότητα της συζύγου. Στη γραπτή της δήλωση (κύρια εξέταση) αναφέρει

§17: «.

Σύμφωνα με όσα ξέρω η ανώγεια κατοικία στοίχισε περίπου €80.000 και καλύφθηκαν από το δάνειο των €83.000 και τα χρήματα των γονιών μου». Αν πράγματι το κόστος ήταν €80.000 τότε αρκούσε και περίσσευε το ποσό του δανείου. Η βοήθεια των γονιών της θα ήταν αχρείαστη. Οι αντιφάσεις άλλωστε, στις οποίες περιέπεσε δεν επιτρέπουν αποδοχή της μαρτυρίας της για δήθεν βοήθεια από τους γονείς της. Όσο για τη θέση της περί κόστους ούτε η ίδια δεν θα ήθελε να την πιστέψω. Από όσα στη συνέχεια αναφέρω θα γίνει αντιληπτό τι εννοώ. Διατυπώνει ακόμη μια ενδιαφέρουσα θέση στη γραπτή της δήλωση η σύζυγος. Αφού

§16

παραθέτει αριθμό αποδείξεων συνολικού ύψους, κατά την ίδια, €36.407,45, αναφέρει

§17

: «Οι πιο πάνω αποδείξεις είναι για το ποσό €36.407,45 τα οποία πλήρωσα εγώ προσωπικά. Έχω κάνει και άλλες πληρωμές, αλλά δεν κατάφερα να βρω τις αποδείξεις, γιατί τις περισσότερες φορές μου τις έπαιρνε ο Αιτητής αφού του έδινα τα χρήματα για να πληρώσει τα εργατικά και τους κόπους του ίδιου προς €100 κάθε φορά .». Επακολούθησε κατά την πρακτική που διαμορφώθηκε μετά την απόφαση Πιέρου ν. Ηλία

αντεξέταση της καταβαλλόταν προσπάθεια ν' αποδεκτεί πως κάποιες πληρωμές είχαν γίνει από τον Αιτητή. Κλήθηκε ν' αποδεκτεί πως το ποσό του Τ.82

εταιρεία Καραγεωργιάδης Λτδ ποσό €1000 για εξόφληση του Τ.93 έγινε με την επιταγή Τ.28 και ότι από τα χρήματα που έδωσαν στον πολιτικό μηχανικό [Τ.95(α) και Τ.95(β)] ποσό €205 (ΛΚ120) πληρώθηκε με τις επιταγές Τ.20 και Τ.24. «Δε συμφωνώ», απάντησε

πρώτη περίπτωση. «Εγώ έφερνα τα λεφτά από το συνεργατικό . Μπορεί να έβγαλε επιταγές εν αγνοία μου .», εξήγησε στη δεύτερη. «Ψέματα», απάντησε

τρίτη. Κι όμως το Τ.82

επιταγή Τ.29 και είναι της ίδιας ημερομηνίας. Το Τ.93, απόδειξη για €1500, πληρώθηκε το ποσό των €1000 με την επιταγή Τ.28 και το ποσό των €500 σε μετρητά. Τέλος οι επιταγές Τ.20 και Τ.24 δόθηκαν στο ίδιο πρόσωπο που δόθηκε και ποσό €1708.60 (ΛΚ1000, Τ.96). Θα ήταν αφέλεια να πιστέψω την εκδοχή της Καθ' ης η αίτηση. Αφού, ως επέμενε, όλες οι πληρωμές καλύφθηκαν από το δάνειο, θα μπορούσε να προσκομίσει πλήρες ιστορικό των αναλήψεων, ώστε να πείσει για την εκδοχή της. Άκουσε τον Αιτητή ν' αμφισβητεί πως το ποσό του δανείου δαπανήθηκε

ανέγερση της κατοικίας. Κλήθηκε επίμονα

αντεξέταση να δώσει το ιστορικό των δανείων και ιδιαίτερα το ιστορικό διαχείρισης των χρημάτων που εκταμιεύτηκαν. Προέκυψαν τα Τ.104 και Τ.105 βιβλιάριο δανείου και ταμιευτηρίου αντίστοιχα. Το Τ.104 απεικονίζει την αποπληρωμή του πρώτου δανείου μέχρι τις 27.12.

1. Καταβλήθηκαν τρεις δόσεις των €512.58 (ΛΚ300) [Τ.47, Τ.48, Τ.49]. Το υπόλοιπο του χρέους στις 27.12.2007 ήταν €63.029,91 (ΛΚ36.889,77). Το Τ.105 παρουσιάζει την Καθ' ης η αίτηση μ' ένα υπόλοιπο ύψους €22.951,42 (ΛΚ13.432,87) πριν από τις 20.12.
2. Το θέτω έτσι γιατί δεν υπάρχει ημερομηνία έναντι του ποσού, ενώ η πρώτη ημερομηνία που καταγράφεται είναι η 20.12.2007,

οποία η σύζυγος προβαίνει σε ανάληψη του ποσού των €11.105,90 (ΛΚ6.500). Στις 27.12.2007 η σύζυγος αποταμιεύει €3.758,92 (ΛΚ2,200). Το Τ.105 από μόνο του δεν βοηθά. Η κατάθεση του, ωστόσο, έμελλε, αντιπαραβάλλοντας το με τα Τ.44

αποτίμηση της αξιοπιστίας της Καθ' ης η αίτηση. Το δάνειο πληρώνεται με το βοήθημα αναπηρίας που παίρνει η Σοφία ήταν η θέση της τόσο

κύρια εξέταση όσο και

αντεξέταση. Προσκόμισε τα Τ.47 έως Τ.79 για να στηρίξει την εκδοχή της. Τη διαψεύδουν. Υποδεικνύω όσα ενδιαφέρουν. Όταν στις 20.03.2008 έλαβαν το δεύτερο δάνειο των €83.000, ποσό ύψους €17.668,36 μεταφέρθηκε στο βιβλιάριο ταμιευτηρίου της [Τ.44

κατοικία, αφού το ποσό των €64.988,21 κρατήθηκε για την αποπληρωμή του πρώτου δανείου και τα υπόλοιπα ήσαν έξοδα του Συνεργατικού [Βλ. Τ.42 και Τ.44

ανέγερση της ανώγειας κατοικίας και (δδ) Άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο ποσό ύψους €8.036,62 που καταβλήθηκε έναντι του χρέους να προέρχεται είτε από τον Αιτητή είτε από τα χρήματα που εκταμιεύτηκαν από τα δάνεια. Γενικά η σύζυγος απέτυχε ν' αποδείξει ότι η ανώγεια κατοικία οικοδομήθηκε αποκλειστικά από την ίδια ή διαφορετικά ότι ο σύζυγος δεν είχε καμιά συμβολή. (β) Ο Αιτητής δεν απέδειξε ότι η συνεισφορά του ήταν μεγαλύτερη του ενός τρίτου. Η επιλογή του συζύγου να καταθέσει πρώτος για την υπόθεσή του, του στέρησε την ευχέρεια να έχει στη διάθεσή του τα τεκμήρια που εκείνος επέλεξε να κατατεθούν ως αποδεικτικά της υπόθεσης του και να δώσει με ακρίβεια τις θέσεις του. Το φαινόμενο που παρατηρήθηκε

υπόθεση αυτή είναι να επιδιώκεται η απόδειξη σημαντικού μέρους της υπόθεσης μέσω της αντεξέτασης της συζύγου και του μάρτυρα της. Επισημαίνω απλώς την τακτική που επιλέγηκε χωρίς τούτο να σημαίνει πως

αποτίμηση της αξιοπιστίας του θα είμαι ολιγότερο αυστηρός από ό,τι

περίπτωση της συζύγου. Η δεύτερη επισήμανση, που μπορεί να προταχθεί εδώ, είναι η κατάθεση του στη δίκη για γεγονότα που δεν εντοπίζονται σ' εκείνα της αίτησης του ή δεν εναρμονίζονται μ' εκείνα ή ακόμη τα ανατρέπουν. Θ' αντιμετωπίσω σφαιρικά τη μαρτυρία, προφορική και έγγραφη, ώστε να καταδειχθεί το βέβαιο της συμβολής του και το αβέβαιο της έκτασης αυτής.

§15

της γραπτής του κατάθεσης ο Αιτητής παραθέτει κατάλογο πληρωμών με επιταγές και άλλων με αποδείξεις. Οι πληρωμές με επιταγές ταυτίζονται μ' εκείνες που προσκόμισε ο Γιώργος Γεωργίου (ΜΕ3), δηλαδή τα Τ.20 έως Τ.32. Καμιά από αυτές δεν έχει καταδειχθεί μέσα από τη μαρτυρία αφορά εργολάβο. Ούτε στα Τ.12 έως Τ.19 συγκαταλέγεται εργολάβος. Είναι αποδείξεις πληρωμών σε μετρητά για την αγορά υλικών. Ρωτήθηκε

αντεξέταση του ο Αιτητής αν πλήρωσε για την κατασκευή των ξυλοτύπων (καλούπια). Απάντησε πως πλήρωσε σε κάποιο Πάμπο €512,58 (ΛΚ300) με επιταγή και ακόμη €683,44 (ΛΚ400) χωρίς να διευκρινίσει πώς. Του τέθηκε πως δεν πλήρωσε τίποτε και επανέλαβε πως πλήρωσε το πρώτο. Συμφώνησε πως οι ξυλότυποι κόστισαν €7.517 [Τ.84

αντεξέταση της Καθ' ης η αίτηση της τέθηκαν ερωτήσεις για διάφορες εργασίες που μπορούσαν ν' αποτελέσουν αντικείμενο εργολαβίας ή υπεργολαβίας. Εργασίες οικοδόμου, υδραυλικού, ηλεκτρολόγου. Πρόκειται για εργασίες στις οποίες ο Αιτητής δεν έκανε την παραμικρή νύξη

κύρια εξέτασή του. Η καθ' ης η αίτηση είτε παρέπεμπε στο συνήγορό της για τις αποδείξεις που του είχε δώσει είτε δεν ενθυμείτο. Οι σχετικές υποβολές ήσαν πάντως αχρείαστες στο στάδιο εκείνο. Όταν κατέληγα πως οι πληρωμές με τις επιταγές Τ.31 και Τ. 28 αφορούσαν συνεισφορά το Αιτητή γνώριζα βεβαίως και τα υλικά που αγοράστηκαν με αυτές, αλλά είχα υπόψη μου και τη μαρτυρία των Νίκου Κήτσιου (ΜΕ6) και Βύρωνα Καραγεωργιάδη (ΜΕ7). Επιβεβαίωσαν και οι δύο την εκδοχή του Αιτητή. Ο πρώτος δεν αντεξετάστηκε καν. Για αγορά κατέθεσε και η Δέσπω Παπαμάρκου (ΜΕ8) και συγκεκριμένα την αγορά σιδήρου. Επέμενε σταθερά πως πήρε την παραγγελία για την προμήθεια του σιδήρου από τον Αιτητή (Τ.19) και ότι πληρώθηκε σε μετρητά από τον ίδιο (Τ.38). Αποδέχομαι τη μαρτυρία της σύνολό της. Δεν αμφισβητήθηκε μ' οποιοδήποτε τρόπο ούτε προσφέρθηκε οποιαδήποτε αντίθετη μαρτυρία. Σε αγορά υλικών αφορούν και τα Τ.14

§15της γραπτής του δήλωσης καταγράφει τα ποσά των αποδείξεων Τ.12 και Τ.13 και εξειδικεύει τα υλικά εντός παρένθεσης σε τσιμέντα. Στα τιμολόγια Τ.14

αρχή να έχομε μια διάζευξη ισοδύναμων ή αντίθετων στοιχείων.

προκειμένη περίπτωση αντίθετων· από τη μια η συνεισφορά του Αιτητή σε χρήμα και από την άλλη η συνεισφορά σε είδος. Δεν είναι από προσωπική ευαισθησία στο λόγο που προέβηκα

παραπάνω παρατήρηση, αλλά γιατί τη θεωρώ ως κατάλληλη εισαγωγή για μια δεύτερη παρατήρηση με αφορμή την §12 της γραπτής δήλωσης του Αιτητή. Το πρώτο σκέλος είναι αντιγραφή του αντίστοιχου της §10 των γεγονότων με τη διαφορά ότι μεταφέρθηκε σε πρώτο πρόσωπο ενικού, αφού αποτελούν το προσωπικό λόγο του Αιτητή. Το δεύτερο διαφέρει και γι' αυτό το παραθέτω: «αλλά ιδιαιτέρως με την προσωπική μου εργασία και των φίλων και συνεργατών μου η οποία ήταν γύρω στα 300 ημερομίσθια Χ 100 = €30.000.-» Γίνεται αντιληπτό πως η διαφορά έγκειται

προσθήκη της φράσης «και των φίλων και συνεργατών μου».

αντεξέταση υπήρξε και τρίτη εκδοχή: «Εργαζόμουν πολύ σκληρά και η δουλειά μου άξιζε για 300 μεροκάματα». Η σκληρή δουλειά αμοίβεται βεβαίως με ψηλότερο ημερομίσθιο. Απαιτεί €100 την ημέρα, αντί €70 που λάμβανε, όταν εργαζόταν σε άλλες εργασίες. Γιατί όμως διεκδικεί ταυτόχρονα και περισσότερα ημερομίσθια; Η Καθ' ης η αίτηση αντέδρασε ανάλογα.

§9της υπεράσπισης ισχυρίζεται πως από τα χρήματα που του έδινε «.

αυτός πάντα εισέπραττε €100 μεροκάματο για το δήθεν δικό του κόπο».

§10

επαναλαμβάνει τη θέση της παραλείποντας τη λέξη «δήθεν».

§16της γραπτής δήλωσής της επανέλαβε σταθερά την ίδια εκδοχή.

Ότι για το δικό του κόπο «έπαιρνε €100 μεροκάματο». Αντεξεταζόμενη αναφέρθηκε σε συμφωνία μεταξύ τους πριν την έναρξη των εργασιών: «. οποιαδήποτε βοήθεια στο σπίτι, εκείνα που ήξερε, δεν ήταν κτίστης, να παίρνει €100». Καλούμαι ν' αξιολογήσω κι αυτό το μέρος της μαρτυρίας τους, με τον ένα να πλειοδοτεί στο ψέμα του άλλου. Ας είναι! Θα κρατήσω την αλήθεια που αναβλύζει ανάμεσα σε κάθε ψέμα και το επόμενό του. Ότι εργάστηκε ο σύζυγος είναι αλήθεια. Ότι εργάστηκε σκληρά είναι επίσης αλήθεια. Παραδέχτηκε η σύζυγος πως ήταν εργατικός, πως δούλευε ως αργά τη νύκτα, πως δούλευε και τα σαββατοκυρίακα. Δεν το έκανε για δικούς του σκοπούς, ως ήταν η θέση της, αλλά και για δικούς της. Ήσαν και, για σκοπούς της παρούσας διαφοράς, είναι ακόμη σύζυγοι. Και βεβαίως δεν είχαν συμφωνήσει από πριν για «€100 μεροκάματο», δεν είχαν συμφωνήσει για κανένα μεροκάματο, δεν είχαν καν συμφωνήσει. Η λέξη «δήθεν» ορθά τέθηκε

§9της υπεράσπισής της, αλλά τοποθετήθηκε σε λάθος θέση.

Ο σύζυγος εισέπραττε δήθεν €100 μεροκάματο για τα δικό του κόπο. Ο Αιτητής είναι ελαιοχρωματιστής και ασχολείται ιδιαίτερα με την τοποθέτηση γραφιάτου.

προσπάθεια της να μηδενίσει τη συνεισφορά του η σύζυγος επέμενε πως δεν συμμετείχε ούτε στο βάψιμο ούτε στο γραφιάτο. Ήταν εκεί, αλλά δεν έβαψε. Σε άλλη ερώτηση απάντησε. «Σε τούτα τα δύο δεν τον είδα να εργάζεται. Στα προηγούμενα εργαζόταν και έπαιρνε €100 μεροκάματο. Τώρα αν έπαιρνε από τα λεφτά που έφερνα από το συνεργατικό δεν μπορώ να το ξέρω. Δεν ήξερα τη γλώσσα». Το βάψιμο και το γραφιάτο το έκαναν πέρσες, ομοεθνείς του συζύγου. Δεν αναμενόταν από τη σύζυγο να γνωρίζει την περσική γλώσσα. Αναμενόταν όμως να λέγει την αλήθεια

ελληνική. Τι ήθελε να προσθέσει το «δεν ήταν κτίστης», όταν μιλούσε για τη δήθεν συμφωνία τους. Τι ήθελε ν' αναφερθεί στα προηγούμενα, όταν απαντούσε για το βάψιμο και το γραφιάτο. Η αλήθεια που αναβλύζει ανάμεσα στα δύο ψέματα είναι πως ο Αιτητής εργαζόταν στα προηγούμενα, εργαζόταν στο βάψιμο και το γραφιάτο και γενικά έκανε ό,τι έβγαινε από το χέρι του. Πλήρωσε τον Αιτητή για το υλικό του γραφιάτου, επέμενε η σύζυγος. Πόσα του έδωσε δεν ενθυμείτο. Όσα της ζητούσε, του τα έφερνε, πρόσθεσε. Δεν την πιστεύω. Ο Αιτητής κάλεσε τον Ανδρέα Ελευθερίου (ΜΕ5), ο οποίος κατέθεσε πως του προμήθευσε το υλικό για το γραφιάτο. Κατέθεσε ακόμη πως χρωστούσε στον Αιτητή από προηγούμενη συνεργασία τους €1.500 και ότι του έδωσε ανάλογης αξίας υλικό. Αποδέχομαι τη μαρτυρία του ΜΕ5. Θεωρώ το ποσό των €1500 ως μέρος της συνεισφοράς του Αιτητή και δεν θ' ασχοληθώ ούτε αν ο ΜΕ5 έβγαλε τιμολόγιο ούτε αν χρέωσε Φ.Π.Α. Άλλοι είναι αρμόδιοι γι' αυτά. Το δικό μου έργο είναι ν' αποφασίσω τη συνεισφορά του κάθε συζύγου. Η όποια παρανομία υπήρξε δε θα διαγραφεί με το να μην συνυπολογίσω το ποσό αυτό στη συμβολή του συζύγου. Συμψήφισε ποσό για υπηρεσίες που πρόσφερε με ισοδύναμο ποσό για αγαθά που προμηθεύτηκε. Δε θα ήταν δικαιότερο να επωφεληθεί τη δική του συμβολή η Καθ' ης η αίτηση. Όπως δεν πλήρωσε το υλικό η Καθ' ης η αίτηση δεν πλήρωσε ούτε αυτούς που τοποθέτησαν αυτό· τους πέρσες. Παραδέχτηκε πως τους έφερνε στο εργοτάξιο ο Αιτητής, πως τους πλήρωσε και επανέλαβε τη σταθερή επωδό των απαντήσεών της: «Εγώ έφερνα τα λεφτά από το συνεργατικό, όσα μου ζητούσε του τα έδινα και πλήρωνα τους εργάτες». Με τον ίδιο τρόπο προσεγγίζω και το βάψιμο.

αντεξέτασή ο Αιτητής κατέθεσε πως «τα υλικά, για να γίνει το μπογιάτισμα, η σπάτουλα, το γραφιάτο» ήσαν €6000 και πρόσθεσε: «. ήταν ένα τριώροφο κτίριο, εσωτερικά και εξωτερικά». O Iman Pouranian (Μ.Ε.2) επιβεβαίωσε τη συμμετοχή του Αιτητή στις οικοδομικές εργασίες και στο βάψιμο. Υπολόγισε τις ημέρες που εργάστηκε στις 30 με 32 και, ως είπε, ο Αιτητής του κατέβαλε το ποσό των €1200 με €1300. Στο κτίσιμο εργαζόταν ως εργάτης και κατονόμασε τον κτίστη, άλλο εργάτη και ένα ελαιοχρωματιστή, όλοι ιρανοί. Ο θείος του «ήταν εκεί υπεύθυνος και σουβάτιζε.». Ο ΜΕ2 παραδέχτηκε πως συμμετείχε και στο βάψιμο της ισόγειας κατοικίας και ότι πληρώθηκε €200, ποσό πέραν της αμοιβής που είχε για τη συμμετοχή του στο βάψιμο της ανώγειας κατοικίας, που προηγήθηκε κατά 3 με 4 μήνες. Ο Μ.Ε.2 κατέθεσε την αλήθεια. Δεν εγκλωβίστηκε σε καμιά ερώτηση, αν και μερικές ήσαν καλοστημένες παγίδες. Αποδέχομαι τη μαρτυρία του στο σύνολό της. Δεν θα επεκταθώ άλλο στη μαρτυρία. Σημειώνω απλώς πως αρκετή έγγραφη μαρτυρία είναι έμμεσα που εμπλέκεται στα επίδικα θέματα. Άλλη αφορά ζητήματα που δεν επηρεάζουν την κατάληξη μου. Δύο λόγια ακόμη για τα δύο κοινά δάνεια των διαδίκων στο Συνεργατικό Ταμιευτήριο Λεμεσού. Η υποθήκη (Τ.43) δόθηκε για «καλύτερη εξασφάλιση της πληρωμής του . ποσού, τόκου και των εξόδων». Αποτελεί, το δεύτερο δάνειο (Τ.42) συμβατική σχέση των διαδίκων με τρίτο μη διάδικο πρόσωπο. Σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να διαταραχθεί η σχέση αυτή από το Οικογενειακό Δικαστήριο. Άλλωστε, η μεταξύ των διαδίκων ως συνοφειλετών του δανείου υποχρέωση για συνεισφορά (contribution) είναι πρόωρο να εξεταστεί και εν πάση περιπτώσει όχι από το Οικογενειακό. Είναι γι' αυτό που

προσπάθεια μου να καταδείξω τη συμβολή του Αιτητή θεώρησα το δάνειο ως να αφορούσε μόνο την Καθ' ης η αίτηση. Οποιοσδήποτε άλλος χειρισμός θα οδηγούσε σε αδιέξοδα. Και θα ήταν στη βάση υποθέσεων που οι διάδικοι ενδεχόμενα δε θα ακολουθούσαν. Όπως π.χ ότι το δάνειο αφορά κάθε διάδικο κατά το ήμισυ και ότι θα προέβαινε ο καθένας

ανάλογη αποπληρωμή. Η λύση της μέσης απόστασης είναι ενδεχομένως λογικά ορθή. Είναι όμως νομικά εσφαλμένη. Δ. Τελικά συμπεράσματα και διαπιστώσεις Οι διάδικοι κατέστησαν αντρόγυνο στις 03.08.

1. Στο χρόνο εκείνο η Καθ' ης η αίτηση ήταν ιδιοκτήτρια του ½ μεριδίου του κτήματος με την ισόγεια κατοικία στο νότιο μέρος αυτού. Η έγγαμη σχέση τους κατέρρευσε στις 07.02.
2. Από το γάμο της μέχρι και τη διάσταση η Καθ' ης η αίτηση απέκτησε με σημαντική συμβολή του Αιτητή την ανώγεια κατοικία. Η μαρτυρία δεν είναι καταληκτική ως προς τη συμβολή του Αιτητή, εξαιτίας κυρίως της απουσίας αντικειμενικής μαρτυρίας ως προς την έκταση και την αξία της εργασίας που πρόσφερε προσωπικά. Σ' αυτή όμως εντάσσονται τα διάφορα ποσά που υπέδειξα παραπάνω καθώς και πολύς προσωπικός κόπος, τον οποίο αδυνατώ ν' αποτιμήσω σε χρήμα.

ανώγειο κατοικία συνέβαλε και η Καθ' ης η αίτηση με τα ποσά που επίσης κατέγραψα. Η παράλειψή της να στοιχειοθετήσει τις κατά καιρούς αναλήψεις από το ποσό του δανείου και τη διάθεσή τους στα επιμέρους κονδύλια των εξόδων δεν επιτρέπει τη διατύπωση ευρήματος ως προς το καταπόσο το ποσό που εκταμιεύτηκε κατέληξε ως δαπάνη

ανώγεια κατοικία. Ούτε βεβαίως επιτρέπει τη διατύπωση ευρήματος για το συνολικό κόστος της ανώγειας κατοικίας. Η ανέγερση της ανώγειας κατοικίας πρόσθεσε

περιουσία της Καθ' ης η αίτηση το ποσό των €131.303. Το ποσό αυτό είναι η καθαρή αξία της περιουσίας. Κλήθηκα από τον ευπαίδευτο συνήγορο της Καθ' ης η αίτηση ν' αφαίρεσω από την όποια αύξηση

αξία της περιουσίας της λόγω της ανέγερσης της ανώγειας κατοικίας το υπόλοιπο του χρέους στο χρόνο της διάστασης, δηλαδή το ποσό των €61.835,83 [Τ.44

οποία αφορούσε η πρώτη. Η μελέτη των δύο αποφάσεων αναδεικνύει την ύπαρξη διάστασης ως προς το τι εκπίπτει από την περιουσία. Αναφέρεται στη σ. 190 της πρώτης: «Για τη χρηματοδότηση της ανοικοδόμησης της κατοικίας ο εφεσείων συνήψε από συνεργατικά ιδρύματα δύο δάνεια ύψους ΛΚ30.000. Μόνο μετά από αφαίρεση του υπολοίπου αυτού του χρέους θα μπορούσε να προσδιοριστεί η αύξηση της περιουσίας του εφεσείοντα,

οποία η εφεσίβλητη θα εδικαιούτο σε μερίδιο, σύμφωνα με το άρθρο 14 του νόμου». Το παραπάνω σφάλμα και μερικά άλλα συντέλεσαν στον παραμερισμό της πρωτόδικης απόφασης και σε διαταγή επανεκδίκασής της. Κατά την επανεκδίκαση το πρωτόδικο δικαστήριο διεπίστωσε πως το υπόλοιπο του δανείου των ΛΚ30.000 ήταν ΛΚ11.375 και το αφαίρεσε από την αξία της κατοικίας και του οικοπέδου (Βλ. σσ 1895 και 1896 της απόφασης). Στις σσ. 1899 και 1900 της απόφασης διαβάζομε: «Απουσιάζει, ., οποιαδήποτε αξιολόγηση της μαρτυρίας του εφεσίβλητου σε σχέση με το κατά πόσο τα εν λόγω δάνεια πράγματι χρησιμοποιήθηκαν για την ανέγερση της κατοικίας . Εφόσον όμως η εφεσείουσα δέχθηκε ότι ο εφεσίβλητος δαπάνησε γύρω στις ΛΚ3.000-ΛΚ4.000 από τα ποσά των δανείων θα πρέπει να αφαιρεθεί το ποσό των ΛΚ4.000». Και αυτό έπραξε το εφετείο. Γίνεται αντιληπτό πως ενώ κατά την πρώτη απόφαση εκπίπτει το υπόλοιπο του δανείου κατά τη δεύτερη εκπίπτει το μέρος του που πράγματι δαπανήθηκε

ανέγερση της κατοικίας. Είναι γι' αυτό που απεφάσισα ν' αντικρύσω το θέμα των κοινών δανείων κάτω από εντελώς διαφορετική οπτική γωνία. Υπενθυμίζω πως εξετάζω περιουσιακή διαφορά όπου η επίδικη περιουσία εντοπίζεται σε συγκεκριμένη κτήση, την ανέγερση της ανώγειας κατοικίας. Η πλέον πρόσφορη ρύθμιση, ενόψει των ιδιαιτεροτήτων της υπόθεσης, συνίσταται σε διαταγή προς την Καθ' ης η αίτηση, όπως καταβάλει στον Αιτητή το μέρος της αύξησης της περιουσίας της, που προέρχεται από τη δική του συμβολή. Το γεγονός ότι η Καθ' ης η αίτηση είναι εγγεγραμμένη ιδιοκτήτρια του ½ μεριδίου του κτήματος εξ αδιαιρέτου, ασχέτως εάν είναι διαιρετό, εξηγεί το ατελέσφορο άλλης ρύθμισης.

ανέγερση της ανώγειας κατοικίας συνέβαλαν και οι δύο διάδικοι. Ο Αιτητής από τα εισοδήματα του και την προσωπική του εργασία και η Καθ' ης η αίτηση με μέρος των δύο κοινών δανείων. Το ποσό των €86.012,42 που οι διάδικοι εκταμίευσαν από αυτά κατέληξε σε λογαριασμό (ή λογαριασμούς) της Καθ' ης η αίτηση. Εκείνη είχε την αποκλειστική διαχείρισή του. Μόνο εκείνη προέβαινε σε αναλήψεις. Τα τεκμήρια 104 και 105 δεν αποκαλύπτουν παραμόνο μέρος της αλήθειας. Σύμφωνα με τη μαρτυρία που αποδέχτηκα από το ποσό που εκταμιεύτηκε η Καθ' ης η αίτηση δαπάνησε

ανέγερση της ανώγειας κατοικίας μόνο €31.675,57. Τι απέγιναν οι €54.336,85 μόνο εκείνη γνωρίζει. Η αφαίρεση λοιπόν του ποσού που δαπάνησε

ανώγεια κατοικία, θα ισοδυναμούσε με επιστροφή της δικής της συμβολής, ενώ η αφαίρεση του υπολοίπου του χρέους θα ισοδυναμούσε με αποπληρωμή του από την επαύξηση. Και όλ' αυτά τη στιγμή που ο Αιτητής, ως επίσης πρωτοφειλέτης, θα εξακολουθεί να ευθύνεται εις ολόκληρον μέχρι την αποπληρωμή του

πράξη. Ε. Εφαρμογή του τεκμηρίου του άρθρου 14

περιουσία της Καθ' ης η αίτηση ύψους €131.303 και ότι ο Αιτητής συνεισέφερε σ' αυτή χωρίς, ωστόσο, να είναι δυνατό να διαπιστωθεί επακριβώς η έκτασή της συνεισφοράς του προχωρώ

εφαρμογή του τεκμηρίου του άρθρου 14