Ταϊσια Πόποβα ν. Μακάριος Βασιλείου, Αρ. Αίτησης: 108/16, 19/10/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLEM:2016:36 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Δικαιοδοσία Γονικής Μέριμνας Ενώπιον: Σ. K. Καρατσή, Προέδρου Αρ. Αίτησης: 108/16 Μεταξύ: Ταϊσια Πόποβα, από τη Ρωσία και τώρα στη Λεμεσό ΑΙΤΗΤΡΙΑ Και Μακάριος Βασιλείου, εκ Λεμεσού ΚΑΘ΄ ΟΥ Η ΑΙΤΗΣΗ ----------------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 19 Οκτωβρίου, 2016 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για Αιτήτρια: κα. Χρ. Ματσεντίδου για κκ. Ρ. Ερωτοκρίτου & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. Για Καθ΄ ου η αίτηση: κ. Χρ. Αδάμου ΑΠΟΦΑΣΗ Οι διάδικοι είναι πρώην σύζυγοι και γονείς της ανήλικης Μιλένας. Ο μεταξύ τους γάμος λύθηκε στην αίτηση 386/2010 στις 06.04.2011 από το Οικογενειακό Δικαστήριο Λεμεσού (Τεκμήριο Α). Η άσκηση της γονικής μέριμνας της ανήλικης θυγατέρας τους ρυθμίστηκε στην αίτηση 246/2010 στις 22.06.2012 (Τεκμήριο Β, στη συνέχεια «το υφιστάμενο διάταγμα»). Ό, τι ενδιαφέρει εδώ είναι πως με το υφιστάμενο διάταγμα καθορίστηκε ως τόπος διαμονής της ανήλικης « ο εκάστοτε τόπος διαμονής της Αιτήτριας στη Λεμεσό», στην οποία ανατέθηκε και « . η φύλαξη και φροντίδα». Στο ίδιο διάταγμα αναφέρεται: « Οι υπόλοιπες πτυχές της γονικής μέριμνας θα ασκούνται από κοινού». Με την εναρκτήρια αίτηση η μητέρα επιδιώκει τη μεταρρύθμιση του υφιστάμενου διατάγματος. Ειδικότερα επιδιώκει όπως ανατεθεί στην ίδια η άσκηση της γονικής μέριμνας αποκλειστικά, όπως αφαιρεθεί η νομική μέριμνα από τον πατέρα και όπως καθορισθεί ως τόπος διαμονής της ανήλικης « . ο εκάστοτε τόπος διαμονής της Αιτήτριας .». Στο πλαίσιο της εναρκτήριας αίτησης κατεχώρησε στις 08.07.2016 αίτηση δια κλήσεως με την οποία αξιώνει όπως ο Καθ΄ ου η αίτηση της παραδώσει εντός δύο ημερών το διαβατήριο της Μιλένας με αριθμό ΕΖ
- Διαζευκτικά η μητέρα απαιτεί όπως της επιτραπεί, χωρίς τη συγκατάθεση του πατέρα, να προβεί σε κάθε αναγκαίο διάβημα για την έκδοση νέου διαβατηρίου. Προκειμένου να στηρίξει το αίτημα της καταγράφει διάφορους λόγους στη σχετική ένορκη δήλωσή της. Μεταφέρω μόνο όσα παραθέτει στις παραγράφους 12 έως 14: «
- Επιθυμώ να έχω στην κατοχή μου το διαβατήριο της ανήλικης κόρης μου, ούτως ώστε να καταστεί δυνατό για αυτήν να ταξιδεύει μαζί μου αφού έχω αναλάβει αποκλειστικά την ευθύνη για την φροντίδα και ανατροφή της ανήλικης τα τελευταία χρόνια.
- Είναι ύψιστης σημασίας όπως το διαβατήριο της θυγατέρας μου επανέλθει στην κατοχή μου καθώς η ανήλικη θυγατέρα μου προτίθεται να ταξιδέψει, μαζί μου, στο εξωτερικό για πολλούς και διάφορους λόγους οι οποίοι αφορούν τόσο την υγεία, όσο την εκπαίδευση και την ψυχαγωγία της ανήλικης θυγατέρας μου.
- Συγκεκριμένα, η θυγατέρα μου, Μιλένα Βασιλείου, διαγνώσθηκε να πάσχει από κυστεοουρητηρική παλινδρόμηση 4ου βαθμού και πυελονεφρίτιδα από τον Αύγουστο του έτους 2006 καθώς στις 02.07.2007 χειρουργήθηκε από Νεοφρολόγο Παιδίατρο στο Ιατρικό Κέντρο Αγίας Πετρούπολης στην Ρωσία (St. Petersburg Medical Academy). .». Ο πατέρας κατεχώρησε ένσταση στην αίτηση της μητέρας. Στο σώμα της καταγράφει πέντε λόγους για τους οποίους η αίτηση θα πρέπει ν΄ απορριφθεί. Τους παραθέτω: « α) Η Αιτήτρια στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση της απέκρυψε ουσιώδη στοιχεία και γεγονότα. β) Η Αιτήτρια στην ένορκη δήλωση της εσκεμμένα παραπλανεί το Δικαστήριο για να επιτύχει την έκδοση του αιτούμενου διατάγματος. γ) Αρκετοί ισχυρισμοί της Αιτήτριας που περιέχονται στη ένορκη δήλωση της ημερ. 8.7.16 η οποία υποστηρίζει την δια κλήσεως αίτηση της ημερ. 8.7.16 συγκρούονται με τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας οι οποίοι περιέχονται στη εναρκτήρια αίτηση της. δ) Δεν τηρούνται οι ουσιαστικές και τυπικές προϋποθέσεις για την έκδοση του αιτούμενου διατάγματος και οι ισχυρισμοί της Αιτήτριας είναι αόριστοι και ασαφείς. ε) Η αιτούμενη θεραπεία δεν στηρίζεται στη σωστή νομική βάση, ούτε και υποστηρίζεται από τα γεγονότα όπως τα εκθέτει η Αιτήτρια στη ένορκο δήλωση της. Η αίτηση στερείται του νομικού υπόβαθρου και συνακόλουθα έχει θνησιγενή κατάληξη». Το πραγματικό υπόβαθρο της ένστασης παρατίθεται στην ένορκη δήλωση του πατέρα και σε τέσσερα τεκμήρια. Την παράγραφο 2 της ένορκης δήλωσης του συναποτελούν 14 υποπαράγραφοι. Πρόκειται, όπως προτάσσεται στην παράγραφο 2, για 14 λόγους για την οποία η αίτηση της μητέρας «θα πρέπει να αποτύχει». Ενδιαφέρει ο λόγος viii τον οποίο μεταφέρω: «VIII. Η Αιτήτρια έχει συνάψει νέο γάμο με Ρώσο υπήκοο και σκοπός της είναι να εγκαταλείψει οριστικά την Κύπρο έχοντας Κυπριακό διαβατήριο δια την ανήλικη θυγατέρα μας αφού το ρωσικό της διαβατήριο έχει λήξει και δια να το ανανεώσει απαιτείται και η δική μου υπογραφή στη Πρεσβεία της Ρωσίας στην Κύπρο». Προκύπτει άμεσα πως ο πατέρας κατέχει το κυπριακό διαβατήριο της Μιλένας. Αυτό είναι το ζητούμενο. Θα το εξετάσω, αφού πρώτα εξηγήσω γιατί πολλά απ΄ όσα η μητέρα καταγράφει στην ένορκη δήλωση της και περισσότερα απ΄ όσα ο πατέρας στη δική του παραθέτει ήσαν αχρείαστα και συνεπώς περισσεύουν. Αρχίζω με όσα η μητέρα καταγράφει στην παράγραφο 9 της ένορκης δήλωσης. Αχρείαστα λοιπόν, αναφέρεται εκεί στη ρύθμιση του θέματος διατροφής της Μιλένας στην αίτηση 298/2010 την 01.03.2013, στο ποσό της συμφωνηθείσας συνεισφοράς του, €270 το μήνα, και στην παράλειψή του να καταβάλλει αυτή από το Σεπτέμβρη του
- Ο πατέρας στην παράγραφο 2 ΙV απαντά: « IV. Η Αιτήρια παραπλανεί το Δικαστήριο παραλείποντας να αναφέρει ότι το ίδιο δικαστήριο, που θα εκδικάσει την παρούσα αίτηση, στα πλαίσια της αίτησης διατροφής 17/14 είχε στις 3.4.15 μειώσει την συνεισφορά μου στη διατροφή της ανήλικης Μιλένας από €270 - μηνιαίως σε €120 - μηνιαίως από 15.1.
- Η αιτήτρια στη παράγραφον αρ. 9 της ενόρκου δηλώσεως της κάμνει αναφορά μόνο στο αρχικό διάταγμα διατροφής αποκρύβοντας την αλήθεια από το Δικαστήριο. Η Αιτήτρια μάλιστα είχε υποβάλει και έφεση εναντίον της Πρωτόδικης απόφασης ενώπιον του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου. Επισυνάπτω την Ειδοποίηση Έφεσης ως Τεκ. Α.» [ Προστέθηκε έμφαση] Στην ακρόαση της αίτησης ο κ. Αδάμου επεκτάθηκε ακόμη περισσότερο. Αφού ήμουν ο δικαστής της αίτησης διατροφής 17/2014, πέρανε, το αποτέλεσμά αυτής είναι ζήτημα που υπόκειται σε δικαστική γνώση (judicial notice). Διετύπωσα άμεσα τη διαφωνία μου με τη συλλογιστική του. Το τεκμήριο Α, εάν βεβαίως το ύψος της συνεισφοράς του πατέρα εντασσόταν στα επίδικα θέματα (facts in issue), θα λαμβανόταν υπόψη ως στοιχείο που έχει εισαχθεί στη δίκη και όχι ως πασίδηλο γεγονός και, παρεπόμενα, αντικείμενο δικαστικής γνώσης. Ό,τι πάντως θα απεδείκνυε δε θα ήταν πως η μητέρα παραπλάνησε το δικαστήριο, αλλά πως ο κ. Αδάμου που εδώ εκπροσωπεί (ως δικηγόρος) τον πατέρα, στην υπόθεση διατροφής εκπροσωπούσε (και πάλιν ως δικηγόρος) τη μητέρα. Αυτό δεν είναι εύρημα στη βάση δικαστικής γνώσης, αλλά προκύπτει από έγγραφο του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Το τεκμήριο Α αφορά την έφεση 15/15 ενώπιον του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου. Είναι ειδοποίηση που απευθύνεται στον κ. Αδάμου στην οποία καταγράφονται τα ακόλουθα: « Πληροφορείστε ότι η πιο πάνω έφεση καταχωρίστηκε στο Μητρώο του Ανωτάτου Δικαστηρίου με τον πιο πάνω αριθμό πολιτικής έφεσης. Χρονολογήθηκε την 27η Μαΐου, 2015». Άλλο σκέλος της συλλογιστικής του κ. Αδάμου ήταν πως ό,τι ο πατέρας καταγράφει στην ένορκη δήλωση του από τη στιγμή που δεν αντεξετάστηκε από την πλευρά της μητέρας, παρέμεινε αδιαμφισβήτητο και επομένως συνιστά μέρος της αποδεκτής μαρτυρίας. Ούτε μ΄ αυτό συμφωνώ. Τα πάντα υπόκεινται σε αξιολόγηση και όλα συνεκτιμούνται, αρκεί να εντάσσονται στα επίδικα, να είναι σχετικά με αυτά για να πληρούν την πρώτη προϋπόθεση δεκτότητας τους ως μαρτυρία και πάντως ν΄ αφορούν ζήτημα εντός της αρμοδιότητας του δικαστηρίου. Δεν είναι επίδικο καταπόσο ο κ. Αδάμου με την επαμφοτερίζουσα στάση του παραβίασε οποιοδήποτε κανόνα δεοντολογίας σε σχέση με την πρώην πελάτιδα του, τη μητέρα, και βεβαίως δεν προτίθεμαι ν΄ αναλάβω αρμοδιότητα και ν΄ ασκήσω εξουσία που δεν μου παρέχεται από το νόμο. Στο εγχειρίδιο των Cross and WiKins, An outline of the Law of Evidence, 4η έκδοση, σελ. 15 συναντούμε τον πιο κάτω ορισμό σε σχέση με τα επίδικα γεγονότα: « Facts in issue are all those facts which the plaintiff in a civil action . must prove in order to establish a defense. In civil cases they are ascertained by reference to the substantive law and the pleadings .» Στην προκειμένη περίπτωση το ουσιαστικό δίκαιο είναι ο περί Σχέσεων Γoνέων και Τέκνων Νόμος του 1990, (Ν.216/1990). Στο άρθρο 5
(1)(α) και (β) προβλέπεται: «5.
(1)(α) Η μέριμνα για το ανήλικο τέκνο(«γονική μέριμνα») είναι καθήκον και δικαίωμα των γονέων οι οποίοι το ασκούν από κοινού. (β) Η γονική μέριμνα περιλαμβάνει τον προσδιορισμό του ονόματος, την επιμέλεια του προσώπου, τη διοίκηση της περιουσίας και την εκπροσώπηση του τέκνου σε κάθε υπόθεση ή δικαιοπραξία που αφορούν το πρόσωπο ή την περιουσία του. » Η επιμέλεια του προσώπου του τέκνου εξειδικεύεται στο άρθρο 9
(1)του νόμου ως ακολούθως: «9.
(1)Η επιμέλεια του προσώπου του τέκνου περιλαμβάνει ιδίως την ανατροφή και επίβλεψη, τη διαπαιδαγώγηση και εκπαίδευση του καθώς και τον προσδιορισμό του τόπου διαμονής του.» Οι όροι «φύλαξη και φροντίδα» που αναφέρονται στο υφιστάμενο διάταγμα δεν εντοπίζονται στο νόμο. Αποτελούν κατάλοιπα του προϊσχύσαντος δικαίου και συγκεκριμένα του περί Κηδεμονίας Ανηλίκων και Ασώτων Νόμου, Κεφ. 277, το οποίο, στην έκταση που αφορά ανηλίκους, καταργήθηκε από το άρθρο 43 του Ν.216/90. Παρά το περιεχόμενο της γονικής μέριμνας, ως αυτό παρατίθεται στο άρθρο 5
(1)(β) του Ν.216/90, στον περί Οικογενειακών Δικαστηρίων Διαδικαστικό Κανονισμό του 1990 γίνεται χρήση όρων του παλαιού δικαίου, όπως «κηδεμονία» και «φύλαξη». Βεβαίως το περιεχόμενο της γονικής μέριμνας δεν παρατίθεται εξαντλητικά στο Ν.216/90. Τούτο προκύπτει σαφώς από τη συνδυασμένη ερμηνεία των άρθρων 5
(1)(β) και 9
(1). Το περιεχόμενο του όρου «επιμέλεια του προσώπου», που συγκαταλέγεται στο πρώτο άρθρο παρατίθεται ενδεικτικά στο δεύτερο (βλ. λέξη «ιδίως»). Στην οριοθέτηση του περιεχομένου των όρων «φύλαξη και φροντίδα» βοηθά η διάκριση ανάμεσα στον γονέα της φύλαξης (custodian parent) και τον γονέα επικοινωνίας (visiting parent) του παλαιού δικαίου. Εννοείται ότι ο γονέας επικοινωνίας είναι αυτός με τον οποίο δεν διαμένει το τέκνο (βλ. και άρθρο 17
(1)του Ν.216/90). Εξ αντιδιαστολής ο άλλος γονέας, ο γονέας της φύλαξης, είναι ο γονέας με τον οποίο διαμένει το τέκνο. Ο τελευταίος είναι συνάμα ο γονέας που μεριμνά για την ανατροφή, επίβλεψη, μόρφωση και εκπαίδευση του τέκνου. Πρόκειται για καθήκοντα που η εκπλήρωσή τους θα ήταν αδύνατη, εάν δεν συνδυάζονταν και με το δικαίωμα του ασκούντος την επιμέλεια γονέα να προσδιορίζει αυτός τον τόπο διαμονής του τέκνου. Ακολουθεί πως οι όροι «φύλαξη και φροντίδα» αντιστοιχούν με τον όρο «επιμέλεια του προσώπου του τέκνου», το περιεχόμενο του οποίου ενδεικτικά παρατίθεται στο άρθρο 9
(1)του Ν.216/90. Αφού λοιπόν στο υφιστάμενο διάταγμα έγινε χρήση των αδόκιμων πια όρων «φύλαξη και φροντίδα», εύστοχα κατά τα λοιπά καθορίστηκε ως τόπος διαμονής της Μιλένας «ο εκάστοτε τόπος διαμονής της Αιτήτριας στην Λεμεσό». Η υγεία του τέκνου εντάσσεται, εννοείται, στην έννοια της επιμέλειας του προσώπου του. Η υγεία της Μιλένας, για όσα η μητέρα αναφέρει στην παράγραφο 14, την οποία ήδη παρέθεσα, προϋποθέτει την ύπαρξη και χρήση του κυπριακού διαβατηρίου, εφόσο, ως ο πατέρας διατείνεται στην παράγραφο 2.VIII, την οποία επίσης παρέθεσα, το ρωσικό της διαβατήριο έχει λήξει και για την ανανέωσή του απαιτείται η δική του υπογραφή, την οποία προφανώς αρνείται. Η αίτηση της μητέρας θα επιτύγχανε άνευ ετέρου στη βάση του υφιστάμενου διατάγματος. Ως ο γονέας που έχει τη «φύλαξη και φροντίδα» της Μιλένας και ο γονέας με τον οποίο η ανήλικη διαμένει έχει το δικαίωμα να κατέχει και το διαβατήριο της. Είναι γι΄ αυτό που δεν προτίθεμαι ν΄ ασχοληθώ με το καταπόσο η μητέρα διαμένει ή όχι στην οδό Δημητρίου Μακρή στη Μέσα Γειτονιά, με το εάν ταξίδεψε με την ανήλικη από το αεροδρόμιο Λάρνακας, πλαστογραφώντας τη συγκατάθεση του πατέρα ή από το παράνομο αεροδρόμιο της Τύμπου. Είναι άσχετα με το επίδικο θέμα. Άλλωστε, ο πατέρας εκπροσωπείται από δικηγόρο και ας ενεργήσει ως τον συμβουλεύει. Στη βάση των ανωτέρω εκδίδεται διάταγμα ως η παράγραφος Α της αίτησης. Η θεραπεία Β της αίτησης απορρίπτεται. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον του Καθ΄ ου η αίτηση. Τα προσδιορίζω, στη βάση της Δ.59, θ.11 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, στο ποσό των €800 πλέον ΦΠΑ. (Υπ.) .......... Σ. Κ. Καρατσής, Π. Πιστόν αντίγραφο Πρωτοκολλητής ./Κ.Κ. Αναφορά: Οικογενειακό / Γονική Μέριμνα Subject: Family Court/ Goniki Merimna cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο