W. B. ν. Ο. H., Αρ. Αίτησης: 249/2018, 16/11/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLEM:2018:21 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΓΟΝΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Τουμαζή, Π. Οικ. Δ. Αρ. Αίτησης: 249/2018 Μεταξύ: W. B. Αιτητή και Ο. H. Καθ'ης η Αίτηση ----------------------- Αίτηση ημερ. 31.7.18 16 Νοεμβρίου, 2018 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Αιτητή: κα A. Πασχαλίδου (Για ν' ακούσει απόφαση: κος Γ. Γεωργίου) Για την Καθ'ης η αίτηση: κα Ι. Παναγίδου για Μ. Παναγίδη ENΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Οι διάδικοι τέλεσαν πολιτικό γάμο στις 15/01/2008 στο Δημαρχείο XXXXX, στην επαρχία Λάρνακας. Μετά την τέλεση του γάμου τους διέμεναν σε σπίτι στο χωριό XXXXX, στην Επαρχία Λευκωσίας. Από το γάμο τους απέκτησαν μια θυγατέρα που γεννήθηκε στις 23.3.
- Κατά ή περί τις 04/10/2011 εκδόθηκε διάταγμα λύσης του γάμου τους. Μετά την έκδοση διαζυγίου συνέχισαν να διαμένουν μαζί στην Κλήρου μέχρι και το
- Η ανήλικη από τη γέννηση της μέχρι και το καλοκαίρι του 2016 διέμενε και φοιτούσε στο Δημοτικό Σχολείο XXXXX, ενώ το 2016 μετακόμισε με την Καθ' ης η Αίτηση σε διαμέρισμα στο Στρόβολο και φοίτησε στο δημοτικό σχολείο XXXXX, στη Λευκωσία. Το καλοκαίρι του 2017 η Καθ' ης η Αίτηση έκανε αίτηση για μετεγγραφή της ανήλικης στο Δημοτικό Σχολείο XXXXX, λόγω του ότι θα μετακόμιζε στο σπίτι του συντρόφου της στη Λεμεσό και ενημέρωσε σχετικά τον Αιτητή. Από το καλοκαίρι του 2017 μέχρι και το Μάιο 2018, η ανήλικη διέμενε στην Αγγλία. Ο Αιτητής είναι Άγγλος υπήκοος και μόνιμος κάτοικος Αγγλίας. Στο παρόν στάδιο διαμένει προσωρινά στην Κύπρο μέχρι την περάτωση της παρούσας διαδικασίας. Η Καθ' ης η Αίτηση είναι Ουκρανή υπήκοος και έχει άδεια διαμονής στην Κύπρο μέχρι το
- Η ανήλικη είναι Αγγλίδα υπήκοος. Ο Αιτητής, στην κυρίως αίτηση, αιτείται όπως επιτραπεί η μεταφορά της ανήλικης στην Αγγλία για μόνιμη εγκατάσταση και καθοριστεί ως τόπος διαμονής της ο εκάστοτε τόπος διαμονής του και όπως η ανήλικη εγγραφεί σε σχολείο στην Αγγλία. Με την παρούσα αίτηση, μεταξύ άλλων, ζητά προσωρινό διάταγμα που να προσδιορίζει ως τόπο διαμονής της ανήλικης τον εκάστοτε τόπο διαμονής του Αιτητή, διάταγμα με το οποίο να διατάσσεται η εγγραφή και φοίτηση της ανήλικης σε εκπαιδευτικό ίδρυμα στην Αγγλία, και διαζευκτικά, προσωρινό διάταγμα με το οποίο να επιτρέπεται η εγγραφή και/ή φοίτηση της ανήλικης σε αγγλόφωνο εκπαιδευτικό ίδρυμα πλησίον του τόπου διαμονής της Καθ' ης η Αίτηση. Περαιτέρω, ζητά διάταγμα με το οποίο να επιτρέπεται η παραπομπή της ανήλικης σε ιδιώτη παιδοψυχολόγο και/ή παιδοψυχίατρο και/ή άλλο ειδικό για τη συστηματική παρακολούθησή της. Το Δικαστήριο δεν εξέδωσε οποιοδήποτε διάταγμα μονομερώς και διέταξε την επίδοση της αίτησης. Η Καθ'ης η αίτηση καταχώρισε ειδοποίηση περί προθέσεως ενστάσεως συνοδευόμενη από ένορκο δήλωση. Το Δικαστήριο, με ενδιάμεση απόφαση του, απέρριψε αιτήματα των διαδίκων για εκατέρωθεν αντεξέταση. Συνακόλουθα, οι δικηγόροι ετοίμασαν γραπτές αγορεύσεις. Σημειώνω ότι ο Αιτητής καταχώρισε προηγουμένως και συγκεκριμένα την 1.6.18 μονομερή αίτηση ζητώντας τα ίδια αιτήματα με την υπό κρίση αίτηση, την οποία όμως απέσυρε άνευ βλάβης. Ο Αιτητής, στην ένορκη του δήλωση που συνοδεύει την αίτηση, αναφέρει μεταξύ άλλων τ' ακόλουθα: Το 2013 άρχισε να πηγαινοέρχεται στην Αγγλία, όπου και δούλευε. Το 2015 μετακόμισε μόνιμα στην Αγγλία και πηγαινοερχόταν τακτικά στην Κύπρο κάθε περίπου 6-7 εβδομάδες για αρκετές ημέρες, προκειμένου να περνά όσο το δυνατόν περισσότερο χρόνο με την ανήλικη. Το 2016 βρισκόταν περισσότερο χρόνο στην Κύπρο απ' ό,τι στην Αγγλία και τούτο, διότι η ανήλικη του παραπονιόταν για τη συμπεριφορά της Καθ'ης η Αίτηση έναντι της. Η Καθ' ης η Αίτηση είναι οξύθυμη και χάνει εύκολα την ψυχραιμία της και ξεσπά στην ανήλικη. Τον Μάρτιο του 2016 αναγκάστηκε να προβεί σε 2 καταγγελίες στον αστυνομικό σταθμό Κλήρου αναφορικά με τη συμπεριφορά της (Τεκμ.6). Την πρώτη φορά του επιτέθηκε με γυάλινο ποτήρι, ενώ τη δεύτερη φορά ειδοποιήθηκαν από το σχολείο της ανήλικης ότι είχε ψηλό πυρετό και αντί η Καθ'ης η Αίτηση να την πάρει στον γιατρό, της έδωσε αντιπυρετικό και της είπε να πάει στο μάθημα γυμναστικής. Δεν αμφιβάλλει ότι η Καθ' ης η Αίτηση αγαπά την ανήλικη και θέλει να έχει επαφή μαζί της, αλλά ο ίδιος θεωρεί ότι είναι ανώριμη και δεν είναι σε θέση να αναλάβει την καθημερινή της φροντίδα. Το καλοκαίρι του 2017 μέχρι και τον Μάιο του 2018 η ανήλικη διέμενε μαζί του και με τη σύντροφό του στο σπίτι της συντρόφου του και φοιτούσε σε σχολείο στην Αγγλία. Περί τα μέσα Μαΐου 2018, επέστρεψαν με την ανήλικη στην Κύπρο προς συμμόρφωση με εκδοθείσα απόφαση Αγγλικού Δικαστηρίου. Μέχρι και τον Ιούνιο, που έκλεισαν τα σχολεία στην Κύπρο, η ανήλικη φοίτησε στο Δημοτικό Σχολείο XXXXX. Η ανήλικη ομιλεί καλύτερα την αγγλική απ' ό,τι την ελληνική γλώσσα. Κατά ή περί τον Ιούλιο του 2017 κι ενώ βρισκόταν η ανήλικη μαζί του στην Αγγλία για τις καλοκαιρινές διακοπές ως είχαν συνεννοηθεί με την Καθ' ης η Αίτηση, η ανήλικη τον ενημέρωσε ότι η Καθ' ης η Αίτηση εξακολουθούσε να χάνει την ψυχραιμία της, της έβαζε τακτικά τις φωνές και την χαστούκιζε και ότι ο νέος σύντροφος της Καθ' ης η Αίτηση έτυχε να κτυπήσει την τελευταία στην παρουσία της ανήλικης. Ευθύς μόλις ενημερώθηκε για τις συνθήκες διαβίωσης της ανήλικης στην Κύπρο, ενημέρωσε την Καθ' ης η Αίτηση ότι δεν επιθυμούσε να επιστρέψει την ανήλικη σε ένα μη ασφαλές περιβάλλον και κατήγγειλε το θέμα με επιστολή στην αρμόδια υπηρεσία στην Κύπρο. Το δήλωσε μάλιστα και στην αστυνομία, προτού η Καθ'ης η αίτηση προβεί σε οποιαδήποτε καταγγελία και τον ενημέρωσαν ότι δεν υπήρχε οποιαδήποτε παραβίαση. Περαιτέρω, έστειλε επιστολή στο αρμόδιο τμήμα στην Κύπρο Τεκμ.7). Περαιτέρω, ενημέρωσε την Καθ' ης η Αίτηση και με επιστολή από τους δικηγόρους του στην Αγγλία (Τεκμ.8). Έκτοτε είχαν τακτική επαφή με την Καθ' ης η Αίτηση, η οποία συνομιλούσε μέσω skype με την ανήλικη και την επισκέφτηκε μια φορά μετά από 9 μήνες για 4 μέρες, παρά το ότι ο ίδιος προσφέρθηκε επανειλημμένα να της πληρώσει τα έξοδα του αεροπορικού εισιτηρίου (Τεκμ.9). Της έστελνε φωτογραφίες και βίντεο της ανήλικης και η Καθ' ης η Αίτηση απαντούσε ότι η ανήλικη της φαινόταν ευτυχισμένη. Τόσο με αναρτήσεις της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά και με μηνύματα που του έστελνε, έλεγε, ότι η ίδια είναι καλά (Τεκμ.10) και ήταν διατεθειμένη να αφήσει την ανήλικη στην Αγγλία και να την βλέπει στις διακοπές, αν αυτό επιθυμούσε η ανήλικη. Η Καθ' ης η Αίτηση, μετά την πάροδο περίπου 2 βδομάδων από την τηλεφωνική τους επικοινωνία, κατήγγειλε το θέμα στην αστυνομία εκδικητικά και λόγω ζήλειας, όταν ενημερώθηκε ότι η ανήλικη διαμένει με τη σύντροφό του και μητέρα του πρώτου του παιδιού. Η τοπική αστυνομία και η Interpol επισκέφτηκαν το σπίτι του και αφού ικανοποιήθηκαν ότι δεν υπήρχε οποιοσδήποτε κίνδυνος για την ανήλικη και ότι δεν ήταν αγνοούμενη, ως είχε ισχυριστεί η Καθ' ης η Αίτηση, έφυγαν. Ακολούθως, η Καθ' ης η Αίτηση με μεγάλη καθυστέρηση και εκδικητικά κατήγγειλε απαγωγή τέκνου περί τον Φεβρουάριο του
- Το θέμα εκδικάστηκε στην Αγγλία, όπου το Δικαστήριο αποφάνθηκε έλλειψη δικαιοδοσίας αναφορικά με το θέμα της γονικής μέριμνας, έδωσε οδηγίες ο ίδιος όπως επιστρέψει στην Κύπρο με την ανήλικη και εισηγήθηκε να εξεταστεί το θέμα από τα Κυπριακά δικαστήρια, δίδοντας παράλληλα επιπρόσθετες σχετικές οδηγίες προς αμφότερα τα μέρη. Για το λόγο αυτό επέστρεψε με την ανήλικη στην Κύπρο και φοίτησε η ανήλικη στο δημοτικό σχολείο XXXXX. (Τεκμ.11 αντίγραφο της απόφασης του Αγγλικού δικαστηρίου και των σχετικών οδηγιών). Κατά την εκδίκαση της υπόθεσης στην Αγγλία, η ανήλικη εξετάστηκε από ειδικό παιδοψυχολόγο, κατόπιν σχετικών οδηγιών του Αγγλικού δικαστηρίου, στον οποίο δήλωσε ρητά, ότι επιθυμεί να παραμείνει μαζί του στην Αγγλία. (Τεκμ.12 αντίγραφο της σχετικής έκθεσης, που ετοιμάστηκε για το Αγγλικό δικαστήριο από την αρμόδια υπηρεσία τον Απρίλιο του 2018). Η ανήλικη παρέμεινε για περίπου 1 χρόνο στην Αγγλία μαζί του, με τη σύντροφό του και το γιο τους και προσαρμόστηκε. Καθ' όλη την περίοδο που η ανήλικη διέμενε στην Αγγλία, βελτιώθηκε σημαντικά η απόδοσή της στο σχολείο (Τεκμ.14) και η υγεία της. Το σχολείο διατηρεί μέχρι σήμερα τη θέση της (Τεκμ.15). Καθ' όλη τη διάρκεια του εν λόγω χρόνου, η Καθ'ης η Αίτηση την επισκέφτηκε μια φορά, ενώ γνώριζε πού βρισκόταν και ενώ την είχε προσκαλέσει επανειλημμένα να τους επισκεφτεί και να της πληρώσει όλα τα έξοδα. Μάλιστα, στην Αγγλία μετέφεραν και το αγαπημένο κατοικίδιο της ανήλικης, ένα σκύλο με τη σύμφωνη γνώμη της Καθ' ης η Αίτηση τον Ιούνιο του
- Στην Αγγλία, η ανήλικη μεγαλώνει σε ένα ήρεμο, ασφαλές και οικογενειακό περιβάλλον, ενώ περνά πολύ χρόνο και με τον ετεροθαλή αδελφό της, αφού ο τελευταίος διαμένει μαζί τους. (Τεκμ. 13 φωτογραφία) Η ανήλικη είναι σε ηλικία, που μπορεί να αντιληφθεί και να εκφέρει άποψη αναφορικά με το ποιον γονέα επιθυμεί να διαμένει και σε ποια χώρα. Από τη γέννηση της ανήλικης μέχρι σήμερα ο ίδιος είχε πάντα ενεργό ρόλο στην ανατροφή της. Διαμένει μόνιμα στην Αγγλία σε σπίτι με κήπο στην εξοχή με την σύντροφό του και το ενήλικο τέκνο τους, οι οποίοι έχουν εξαιρετική σχέση με την ανήλικη. (Τεκμ.16 φωτογραφίες). Η Καθ' ης η Αίτηση, διαμένει με τον σύντροφό της σε διαμέρισμα στη ΧΧΧΧΧ. Έχει βάσιμες υποψίες, ότι ο σύντροφός της την κτυπά, αφού μία φορά περί τον Απρίλη 2017 η Καθ'η η αίτηση αναγκάστηκε να φύγει από το διαμέρισμά του με την ανήλικη και να κρυφτούν σε μια φίλη της. Την Κυριακή 22/07/2018, ενώ η Καθ' ης η Αίτηση έπρεπε να φροντίζει την ανήλικη και ο ίδιος να την παραλάβει τη Δευτέρα, τον ειδοποίησε έκτακτα ότι ήθελε να του την παραδώσει, ενώ η ίδια πήγε να μείνει σε μια φίλη της στη Λευκωσία. Επιπρόσθετα, την ίδια ώρα ο σύντροφός της τον καλούσε επανειλημμένα στο τηλέφωνο. Εκ των υστέρων, τον ενημέρωσε ότι τον έπαιρνε κατά λάθος τηλέφωνο. Περαιτέρω, το ωράριο εργασίας της Καθ'ης η Αίτηση και η έλλειψη οικογένειας στην Κύπρο να τη βοηθά, δεν της επιτρέπει να αναλάβει την καθημερινή φροντίδα της ανήλικης. Η ανήλικη άλλαξε ήδη 3 φορές σχολείο και είναι πολύ επείγον ν' αποφασιστεί σύντομα το θέμα της διαμονής και επιμέλειάς της και το σχολείο που θα φοιτά. Στο παρόν στάδιο ο ίδιος επέστρεψε προσωρινά στην Κύπρο, για να φροντίζει την ανήλικη μέχρι την εκδίκαση της παρούσας αίτησης. Η ανήλικη είναι μαζί του από τη Δευτέρα μέχρι την Παρασκευή, ενώ με την Καθ'ης η Αίτηση Σαββατοκύριακα μόνο. Κανονικά η Καθ' ης η Αίτηση σύμφωνα με τις οδηγίες του Αγγλικού δικαστηρίου έπρεπε να παραλαμβάνει την ανήλικη τις Παρασκευές από το σχολείο, αλλά λόγω του ότι εργάζεται τα απογεύματα ως αργά, τις πλείστες φορές την παραλαμβάνει και της την παραδίδει αργά το απόγευμα. Επανειλημμένως ζήτησε και εξακολουθεί να ζητά μέσω της δικηγόρου του να πάνε οικογενειακώς σε ειδικό παιδοψυχίατρο για να λάβουν συμβουλές, αλλά η Καθ' ης η Αίτηση αρνείται χωρίς αιτιολογία και θέλει να περιμένει την έκθεση του Γραφείου Ευημερίας. Θεωρεί ότι τόσο αυτός όσο και η σύντροφός του είναι λόγω και της ωριμότητάς τους καταλληλότερα άτομα για να αναλάβουν την επιμέλεια και φροντίδα της ανήλικης από ό,τι η Καθ'ης η Αίτηση. Περαιτέρω, ο χώρος στον οποίο διαμένουν στην Αγγλία είναι καταλληλότερος από ό,τι ο χώρος, στον οποίο διαμένει η Καθ'ης η Αίτηση. Είναι πάρα πολύ επείγον να εκδοθούν τα αιτούμενα Διατάγματα, καθότι σε διαφορετική περίπτωση θα προκληθεί στο παιδί ανεπανόρθωτη ζημιά, συναισθηματική και ψυχολογική. Ήδη η ανήλικη είναι συγχυσμένη και στενοχωρημένη, καθώς εάν φοιτήσει στο δημοτικό σχολείο ΧΧΧΧΧ, θα πρέπει να επαναλάβει την ίδια τάξη και να φοιτήσει με παιδιά, που είναι περίπου 1 χρόνο πιο μικρά της. Είναι γι' αυτόν το λόγο, που διαζευκτικώς, και στην περίπτωση, που το Δικαστήριο κρίνει, ότι η ανήλικη θα πρέπει να παραμείνει στην Κύπρο, ζητά την έκδοση διατάγματος, που να επιτρέπει την εγγραφή της σε αγγλόφωνο σχολείο. Εξάλλου, ο μόνος δεσμός, που έχει η ανήλικη με την Κύπρο είναι η διαμονή της Καθ' ης Αίτηση εδώ, αφού αμφότεροι είναι αλλοδαποί και ουδείς γνωρίζει καλά την ελληνική γλώσσα. Η Καθ'ης η Αίτηση καταχώρισε ειδοποίηση περί προθέσεως ενστάσεως προβάλλοντας τους ακόλουθους λόγους ένστασης: «
- Η παρούσα Αίτηση είναι παράτυπη και/ή νομικά και/ή πραγματικά αστήρικτη σύμφωνα με τους σχετικούς Νόμους και Διαδικαστικούς Κανονισμούς και /ή άλλως πως.
- Ο Αιτητής απέκρυψε ουσιώδη γεγονότα και σημαντικά θέματα από το Δικαστήριο.
- Ο Αιτητής δεν αποκάλυψε την πλήρη αλήθεια στο Δικαστήριο.
- Δεν τηρούνται και/ή δεν έχουν ικανοποιηθεί οι προϋποθέσεις που απαιτούνται από το άρθρο 32 του Ν. 14 / 60 για την έκδοση του αιτούμενου διατάγματος.
- Τα Διάταγμα που ζητά ο Αιτητής θα επηρεάσουν την ψυχολογία και σταθερότητα της ανήλικης και θα επιφέρουν σοβαρά αδικαιολόγητα και αχρείαστα προβλήματα τόσο στην ανήλικη όσο και στην Καθ'ης η Αίτηση.
- Ο Αιτητής δεν παρουσιάζει σοβαρούς ή επαρκείς λόγους που να δικαιολογούν το αιτητικό.
- Ο Αιτητής δεν νομιμοποιείται να αποκαλύπτει γραπτά μηνύματα κινητού τηλεφώνου και /ή μηνύματα που έχουν αποσταλεί με άλλους τρόπους μέσωτου διαδικτύου καθότι δεν υπάρχει η συγκατάθεση της Καθ'ης η Αίτηση και είναι παράνομο και προσβάλλει και παραβιάζει τα συνταγματικά της δικαιώματα και τον γενικό κανόνα περί προσωπικών δεδομένων.» H Kαθ'ης η Αίτηση στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την ένσταση αναφέρει, μεταξύ άλλων, τ' ακόλουθα: Καθ' όλη την συμβίωση τους, ο Αιτητής ήταν βίαιος προς την ίδια. Ο Αιτητής πηγαινοερχόταν Αγγλία από το 2013 αφήνοντας την μόνη της με την ανήλικη για πολύ μεγάλα χρονικά διαστήματα. Από την ημερομηνία γέννησης της ανήλικης μέχρι και την μέρα που ο Αιτητής την πήρε για διακοπές στην Αγγλία, ήταν υπό την καθημερινή φροντίδα και επιμέλεια της, χωρίς κανένα πρόβλημα. H ίδια είναι στη διαδικασία πολιτογράφησης ως Κύπρια υπήκοος λόγω παραμονής στη Δημοκρατία πέραν των 7 ετών. Ο λόγος που η ανήλικη κόρη τους διέμενε στην Αγγλία το καλοκαίρι του 2017 μέχρι και το Μάιο του 2018 ήταν ο εξής: Ο Αιτητής της ζήτησε όπως την πάρει διακοπές στην Αγγλία στις 30 Ιουνίου 2017 με την συμφωνία ότι θα την επέστρεφε πίσω στην Κύπρο μέχρι τέλος Αυγούστου. Η ίδια αποδέχτηκε την πρόταση του θέλοντας να μην στερήσει διακοπές στο παιδί και ποιοτικό χρόνο με τον πατέρα του. Δυστυχώς ο Αιτητής δεν τήρησε την συμφωνία και ετσιθελικά και χωρίς την συγκατάθεση της, δεν επέστρεψε την ανήλικη πίσω στην Κύπρο, ως η συμφωνία τους. Απεγνωσμένη, αναγκάστηκε να καταγγείλει το περιστατικό στον Κεντρικό Αστυνομικό Σταθμό Λεμεσού όπως επίσης και να ξεκινήσει διαδικασία μέσω του Υπουργείου Δικαιοσύνης βάσει της Σύμβασης της Χάγης για απαγωγή παιδιού. Με διάταγμα του Αγγλικού Δικαστηρίου ο Αιτητής διατάχθηκε και αναγκάστηκε όπως επιστρέψει την ανήλικη πίσω στην Κύπρο. Ο Αιτητής, ενώ γνώριζε πολύ καλά ότι η ανήλικη είχε εγγραφεί στο δημοτικό σχολείο Λινόπετρας, εντούτοις ουδέποτε ζήτησε ή έλαβε την συγκατάθεση της για την εγγραφή της στο αγγλικό σχολείο που φοιτούσε η ανήλικη όταν την κατακρατούσε στην Αγγλία. Αρνείται τον ισχυρισμό ότι στην Αγγλία η ανήλικη διέμενε με τον Αιτητή και την σύντροφό του. Στην πραγματικότητα η ανήλικη διέμενε μόνο με τη σύντροφο του Αιτητή, στο δικό της σπίτι και ο Αιτητής διέμενε σε άλλη οικία ως συγκάτοικος παλιάς φίλης της μητέρας του, καθότι ο ίδιος δεν έχει δικό του σπίτι στην Αγγλία. Την ανήλικη, την επισκεπτόταν δυο φορές την εβδομάδα μόνο. Δεν είχε καθόλου συχνή επικοινωνία με την ανήλικη όταν ήταν στην Αγγγλία, παρά μόνο μία φορά την εβδομάδα μέσω skype, καθότι απέφευγε ο Αιτητής. Ζητούσε επανειλημμένα από τον Αιτητή να της πει πού διέμενε η ανήλικη και αυτός αρνείτο. Μόνο τα Χριστούγεννα της έδωσε μια διεύθυνση για να στείλει δώρο και εκ των υστέρων διαπίστωσε ότι ήταν η διεύθυνση της πρώην συντρόφου του με την οποία έμενε η ανήλικη. Αυτό το διαπίστωσε προσωπικά όταν επισκέφτηκε την ανήλικη για λίγες μέρες το Πάσχα. Ποτέ δεν συμφώνησε, ούτε συγκατατέθηκε να παραμείνει η ανήλικη στην Αγγλία. Τα μηνύματα που αντάλλαζε με τον Αιτητή ήταν καθαρά για σκοπούς ενημέρωσης της για την καθημερινότητα και τις συνθήκες διαβίωσης της ανήλικης. Η ανήλικη εξετάστηκε από παιδοψυχολόγους στην Αγγλία και παρέμεινε για περίπου 1 χρόνο στην Αγγλία. Η ανήλικη δεν δήλωσε ποτέ ρητά ότι επιθυμεί να παραμείνει Αγγλία. Οι αποδόσεις της στο σχολείο ήταν πάντοτε πολύ καλές και όχι μόνο κατά την παραμονή της στην Αγγλία. Με τον σύντροφό της είναι μαζί δυο χρόνια και σκοπεύουν να παντρευτούν σύντομα. Στο διαμέρισμα του συντρόφου της η ανήλικη έχει δικό της δωμάτιο όπως επίσης η πολυκατοικία έχει μεγάλη κοινόχρηστη πισίνα στην οποία η ανήλικη περνά πολλές ώρες παίζοντας και διασκεδάζοντας. Ο σύντροφός της αγαπά την ανήλικη σαν δικό του παιδί. Έχει μεγάλη βοήθεια και από τους γονείς του οι οποίοι έχουν πολύ καλές σχέσεις με την ανήλικη και μπορούν να την προσέχουν όποτε χρειαστεί. Το ωράριο εργασίας του συντρόφου της είναι 8:30πμ - 17:30μμ με μία ώρα διάλειμμα το μεσημέρι και έτσι μπορεί εύκολα να παραλαμβάνει την ανήλικη. Οι ισχυρισμοί του Αιτητή ότι ο σύντροφος της την κτυπά είναι ανυπόστατοι. Η ίδια έχει βάσιμες υποψίες ότι ο Αιτητής κάνει χρήση κοκαΐνης και άλλων ναρκωτικών ουσιών, πράγμα που επιβεβαιώνεται από διάφορα γεγονότα και περιστατικά. Αυτή η συμπεριφορά του Αιτητή είναι βέβαιη ότι θα έχει σοβαρό και ψυχοπνευματικό αντίκτυπο στην ανήλικη κόρη τους. Στο παρόν στάδιο ο Αιτητής φροντίζει την ανήλικη από Δευτέρα μέχρι και την Παρασκευή και η ίδια τα σαββατοκύριακα σύμφωνα με τις οδηγίες του αγγλικού δικαστηρίου. Η ανήλικη θα πρέπει να μείνει Κύπρο στον τόπο όπου γεννήθηκε, μεγάλωσε και απέκτησε φίλους. Το διαμέρισμα της στην Λεμεσό και το περιβάλλον της Κύπρου είναι καλύτερο από την οικία του Αιτητή και το περιβάλλον της Αγγλίας. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Για να δικαιολογείται η έκδοση προσωρινού διατάγματος με βάση το άρθρο 32 του Ν. 14/60 πρέπει να συνυπάρχουν οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) η ύπαρξη σοβαρού ζητήματος προς εκδίκαση, (β) η ύπαρξη ορατής πιθανότητας να δικαιούται ο ενάγοντας σε θεραπεία στην αγωγή, και (γ) ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε κατοπινό στάδιο, εκτός εάν εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα. (Βλ. μεταξύ άλλων Odysseos v. Pieris Estates and Others
(1982)1 Α.Α.Δ. 557, Τσιολάκκη και άλλη ν. Στυλιανίδη
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 782, Πουργουρίδη κ.ά. ν. Μέζου κ.ά.,
(1994)1 Α.Α.Δ. 201, Κυτάλα κ.ά. ν. Χρυσάνθου κ.ά.
(1996)1 (Α) Α.Α.Δ. 253, M & Ch Mitsingas Tr. Ltd κ.ά. ν. Timberland Co.
(1997)(Γ) 1 Α.Α.Δ. 1791). Το Δικαστήριο πρέπει επίσης στο τελικό στάδιο να σταθμίσει το κατά πόσο είναι δίκαιο και εύλογο το αιτούμενο διάταγμα (Ιπποδρομιακή Αρχή Κύπρου ν. Χ''Βασίλη
(1989)1 (Ε) Α.Α.Δ. 152). Πρόσθετα, το Δικαστήριο δεν αποφασίζει πάνω στα διαφιλονικούμενα θέματα πάνω στα οποία θα κριθεί η κυρίως αίτηση (Βλ. Jonitexo Ltd v. Adidas,
(1984)1 Α.Α.Δ. 263). ΄Εχοντας υπόψη τις πιο πάνω αρχές θα εξετάσω κατά πόσο δικαιολογείται η έκδοση προσωρινού διατάγματος σε συνάρτηση με τον περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμο του 1990 (Ν 216/90). Σύμφωνα με το άρθρο 5
(1)(α) του Ν. 216/90, η γονική μέριμνα είναι καθήκον και δικαίωμα των γονέων, οι οποίοι το ασκούν από κοινού. Σύμφωνα με το άρθρο 7 του Ν. 216/90, αν οι γονείς διαφωνούν κατά την άσκηση της γονικής μέριμνας και το συμφέρον του τέκνου επιβάλλει να ληφθεί απόφαση, αποφασίζει το Δικαστήριο, έπειτα από αίτηση οποιουδήποτε από τους γονείς. Σύμφωνα με το άρθρο 6
(2)(α) του Ν. 216/90, η απόφαση του Δικαστηρίου πρέπει να αποβλέπει προς το συμφέρον του τέκνου, (Ευγ. Στυλιανού ν. Βασ. Στυλιανού
(1993)1 ΑΑΔ 130, Διευθύντρια Τμήματος Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας ν. Ντούμα κ.ά.
(2001)1 (Γ) ΑΑΔ 1911). Όπως αναφέρθηκε στην απόφαση Κκουφού ν. Κκουφού
(1997)1 ΑΑΔ 1588, 1593: «Η διαμόρφωση κρίσης πάνω σε θέματα γονικής μέριμνας είναι έργο λεπτό και σύνθετο. Δεν είναι εγχείρημα που στοχεύει στην απόδοση ευθυνών ή στην επιβολή κύρωσης για μεμπτή συμπεριφορά. Γνώμονας είναι το συμφέρον του ανηλίκου και κατά την εκτίμησή του προσλαμβάνει σημασία το σύνολο των κριτηρίων». Στην υπόθεση Ιωαννίδης κ.ά. ν. Ιωαννίδη κ.ά.
(2002)1 (Γ) ΑΑΔ Σελ. 1446, 1452 λέχθηκαν τα πιο κάτω: «Στη διαδικασία αιτήσεων γονικής μέριμνας δεν υπάρχει το στοιχείο της αντιπαράθεσης μεταξύ των γονέων. Πρόκειται για διαδικασία εξεταστικού χαρακτήρα της οποίας, ο τελικός σκοπός είναι η καλύτερη εξυπηρέτηση της ευημερίας και του συμφέροντος του ανηλίκου. Στα άρθρα 6 και 14 του νόμου, αναφέρεται ότι το κύριο κριτήριο για τη γονική μέριμνα είναι το συμφέρον του τέκνου. Πρόκειται για αρχή η οποία επαναλαμβάνεται συχνά στη νομολογία (βλ. Στυλιανού ν. Στυλιανού (ανωτέρω) και Ιακωβίδης ν. Ιακωβίδη,
(2000)1 ΑΑΔ 1108 από την οποία και η πιο κάτω επιγραμματική διατύπωση της αρχής: «Η ύψιστη αρχή που το Δικαστήριο θα πρέπει πάντα να έχει υπόψιν σε τέτοιες υποθέσεις είναι η ευημερία του ανηλίκου»». Στην υπό εκδίκαση υπόθεση, θεωρώ ότι υπάρχει σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση εφόσον ο Αιτητής είναι ο πατέρας της ανήλικης, δηλαδή ένας εκ των δύο φορέων της γονικής μέριμνας και τόσο ο ίδιος όσο και η Καθ΄ης η αίτηση, μητέρα του ανηλίκου, διαφωνούν ως προς την άσκηση της γονικής μέριμνας. Θα προχωρήσω να εξετάσω τη δεύτερη προϋπόθεση του άρθρου 32 του Ν. 14/60, δηλαδή κατά πόσο υπάρχει ορατή πιθανότητα ο Αιτητής να δικαιούται σε θεραπεία στην κυρίως αίτηση. Στην Parico Aluminium Designs Ltd v. Muskita-Aluminium Co Ltd κ.α.
(2002)1(Γ) ΑΑΔ 2015, 2041 ως προς τη δεύτερη προϋπόθεση του άρθρου 32 του Ν.14/60 αναφέρθηκε ότι o ενάγων δεν υπέχει υποχρέωση, όπως ήταν προηγουμένως η αντίληψη, να αποδείξει ότι έχει ισχυρή εκ πρώτης όψεως υπόθεση ή εκ πρώτης όψεως υπόθεση ή πιθανότητα ότι θα επιτύχει στη δίκη. Το βάρος στον ενάγοντα είναι λιγότερο, πρέπει να αποδείξει ότι έχει συζητήσιμη υπόθεση. Στην Πουργουρίδης κ.ά. ν. Μέζου κ.ά. (ανωτέρω σελ. 207) αναφέρθηκε πως: «Η δεύτερη προϋπόθεση επιβάλλει στις εφεσείουσες να δείξουν ότι έχουν πιθανότητα επιτυχίας. Όπως έχει αποφασιστεί στην υπόθεση Odysseos v. Pieris Estates Ltd
(1982)1 CLR 557, η έννοια της πιθανότητας περικλείει κάτι περισσότερο από απλή δυνατότητα, αλλά και κάτι πολύ λιγότερο από το ισοζύγιο των πιθανοτήτων που είναι μέτρο απόδειξης στις αστικές υποθέσεις. Σύμφωνα με την Odysseos (πιο πάνω) στη σελίδα 569 η πιθανότητα στα πλαίσια της επιφύλαξης του άρθρου 32
(1)του Νόμου 14/60, απαιτεί από τις εφεσείουσες να δείξουν ορατό ενδεχόμενο επιτυχίας.» Στην υπό εκδίκαση υπόθεση, ο Αιτητής αναφέρει ότι η ανήλικη είναι συνδεδεμένη μαζί του και επιθυμεί να διαμένει μαζί του στην Αγγλία και εστιάζει τους ισχυρισμούς του στη μεμπτή συμπεριφορά, κατά τον ίδιο, της Καθ΄ης η αίτηση που την καθιστά ακατάλληλη για να έχει τη φύλαξη του παιδιού αλλά και στη βίαιη συμπεριφορά του συντρόφου της έναντι της, μπροστά στην ανήλικη. Η Καθ΄ης η αίτηση ανταποδίδει τα πυρά και ισχυρίζεται ότι ο Αιτητής είναι ακατάλληλος για να έχει τη φύλαξη του παιδιού λόγω της συμπεριφοράς του. Το Δικαστήριο, στο προκαταρκτικό αυτό στάδιο, δεν θα καταλήξει σε ευρήματα στα πιο πάνω διαφιλονικούμενα θέματα τα οποία αποτελούν την ουσία της κυρίως αίτησης. Από τα παραδεκτά γεγονότα φαίνεται ότι υπάρχει η σχέση πατέρα-παιδιού. Η ανήλικη διαμένει με τον Αιτητή από Δευτέρα μέχρι Παρασκευή. Ο Αιτητής, όπως αναφέρθηκε και πιο πάνω, είναι ένας εκ των δύο φορέων της γονικής μέριμνας. Κρίνω ότι ο Αιτητής έχει αποδείξει ότι έχει μια συζητήσιμη υπόθεση. Επομένως, τηρείται και η δεύτερη προϋπόθεση του άρθρου 32 του Ν.14/60. Ως προς την τρίτη προϋπόθεση ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο εκτός αν εκδοθεί το ενδιάμεσο διάταγμα, παραπέμπω στην απόφαση M & Ch Mitsingas Tr. Ltd κ.ά. ν. Timberland Co (ανωτέρω), όπου τονίστηκαν τα πιο κάτω (σελ. 1799): «Όπως επισημαίνεται στην Papastratis v. Petrides
(1979)1 CLR 231, 240, την οποία το πρωτόδικο Δικαστήριο επικαλείται στην απόφασή του, το κριτήριο για την έκδοση ενδιάμεσου διατάγματος είναι η αδυναμία απονομής πλήρους δικαιοσύνης σε μεταγενέστερο στάδιο. Η έννοια της δικαιοσύνης δεν συναρτάται με τη στενή αντίληψη της υλικής ζημίας αλλά, με την ευρύτερη προστασία των δικαιωμάτων του αιτούμενου σε θεραπεία». Εφόσον η τρίτη προϋπόθεση δεν πρέπει να συναρτάται με τη στενή αντίληψη της υλικής ζημιάς στις υποθέσεις των πολιτικών Δικαστηρίων, πόσο μάλλον στις υποθέσεις των οικογενειακών διαφορών, όπως η παρούσα. Στην απόφαση Κατσουρίδης ν. Κατσουρίδη (ανωτέρω) τονίστηκαν τα ακόλουθα (σελ. 427): «Ο εφεσείων δεν αμφισβήτησε ούτε την τρίτη προϋπόθεση από τις προϋποθέσεις της επιφύλαξης στο άρθρο 32
(1). Το πρωτόδικο Δικαστήριο αναφέρθηκε στο σύγγραμμα του David Bean, Injunctions, 5η έκδοση σελ. 149 ως προς τη δυνατότητα του Δικαστηρίου για άμεση παρέμβαση με παρεμπίπτον διάταγμα στις περιπτώσεις οικογενειακών διαφορών που απολήγουν σε πράξεις βίας ή που επηρεάζουν την ευημερία ανηλίκων για να καταλήξει πως «οι πληγωμένες σχέσεις και τα τραυματισθέντα συναισθήματα των διαδίκων και των ανηλίκων δεν αποτιμούνται σε χρήμα και δεν αποκαθίστανται μεταγενέστερα.» Θεωρώ ότι δεν είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο όταν θα αποφασιστεί το θέμα της φύλαξης του παιδιού. Η ανήλικη, από τη γέννηση της μέχρι και το καλοκαίρι του 2017 διέμενε στην Κύπρο. Από το καλοκαίρι του 2017 μέχρι και το Μάιο του 2018, διέμενε στην Αγγλία. Επέστρεψε στην Κύπρο το Μάιο του 2018 μετά από απόφαση Αγγλικού Δικαστηρίου το οποίο διέταξε την άμεση επιστροφή του παιδιού στην Κύπρο με βάση τη Σύμβαση της Χάγης του
- Όπως ανέφερε και ο Αιτητής, η ανήλικη ήδη άλλαξε σχολείο τρεις φορές. Θεωρώ ότι θα είναι προς το συμφέρον της ανήλικης να συνεχιστεί το status quo, να παραμείνει δηλαδή η ανήλικη στην Κύπρο μέχρι να αποφασιστεί τελεσίδικα ποιος από τους δύο γονείς θα έχει τη φύλαξη. Τότε θα είναι έτοιμη και η έκθεση του Γραφείου Ευημερίας σύμφωνα με τις διατάξεις του Κ.5 του Διαδικαστικού Κανονισμού του 1972 (Δ.Κ. 1/72) και θα ακουστεί και η γνώμη του παιδιού. Εάν το Δικαστήριο αποφασίσει στην κυρίως αίτηση, όταν θα εξεταστεί η ουσία, ότι ο Αιτητής θα έχει τη φύλαξη του παιδιού στην Αγγλία, τότε το παιδί θα φύγει από την Κύπρο και θα τεθεί υπό τη φύλαξη του πατέρα του στην Αγγλία. Επομένως, δεν θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο. Μπορεί να αναλογιστεί κανείς τις τραυματικές επιπτώσεις στην ανήλικη εάν δοθεί προσωρινά η φύλαξη στον Αιτητή, που αυτό εξυπακούει εκ νέου μετακίνηση του παιδιού πίσω στην Αγγλία και να φανεί στην κυρίως αίτηση ότι η ανήλικη θα πρέπει να επιστρέψει πίσω στη μητέρα στην Κύπρο. Καταλήγω ότι δεν τηρείται η τρίτη προϋπόθεση του άρθρου 32 του Ν. 14/
- Θα εξετάσω επίσης το ζήτημα του ισοζυγίου της ευχέρειας. Στη Bacardi & Co. Ltd v. Vinco Ltd
(1996)1 (B) ΑΑΔ 788, 795 υιοθετείται απόσπασμα από την Films Rover Limited v. Cannon Film Sales Limited
(1987)1 W.L.R 670, όπου αναφέρονται τα εξής: «Το κύριο δίλημμα σε σχέση με την έκδοση προσωρινών διαταγμάτων, είτε αυτά είναι απαγορευτικά ή επιτακτικά, είναι ότι υπάρχει εξ ορισμού ο κίνδυνος ότι το δικαστήριο μπορεί να πάρει εσφαλμένη απόφαση, με το νόημα ότι έχει χορηγήσει διάταγμα σε διάδικο ο οποίος αποτυγχάνει ν΄ αποδείξει τα δικαιώματα του κατά τη δίκη (ή θα αποτύγχανε αν υπήρχε δίκη) ή διαζευκτικά με το να παραλείψει να χορηγήσει διάταγμα σε διάδικο που επιτυγχάνει (ή θα πετύχει) στη δίκη. Αποτελεί επομένως θεμελιώδη αρχή ότι το δικαστήριο πρέπει να υιοθετήσει εκείνη την πορεία η οποία φαίνεται ότι ενέχει τους λιγότερους κινδύνους αδικίας εάν ήθελε φανεί ότι η απόφαση του ήταν 'εσφαλμένη' με το πιο πάνω νόημα. Οι κατευθυντήριες γραμμές για τη χορήγηση και των δύο ειδών προσωρινών διαταγμάτων πηγάζουν από αυτή την αρχή». Κρίνω ότι το ισοζύγιο της ευχέρειας κλίνει στη μη έκδοση του αιτούμενου διατάγματος ως η πορεία που ενέχει τους λιγότερους κινδύνους αδικίας. Τα αιτήματα για εγγραφή της ανήλικης σε αγγλόφωνο σχολείο πλησίον του τόπου διαμονής της Καθ'ης η αίτηση, σε περίπτωση που δεν εγκρίνονταν τα υπόλοιπα αιτούμενα διατάγματα και για παραπομπή σε ιδιώτη παιδοψυχολόγο, δεν αφορούν την έκδοση προσωρινών διαταγμάτων με βάση το άρθρο 32 του Ν.14/60, αλλά ξεχωριστών θεραπειών και θα πρέπει να εξεταστούν στα πλαίσια αυτοτελών ενδιάμεσων αιτήσεων. Συνακόλουθα, η αίτηση απορρίπτεται . Τα έξοδα της αίτησης, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, να ακολουθήσουν το αποτέλεσμα της κυρίως αίτησης. (Υπ.) ............. Μ. Τουμαζή, Π.Οικ.Δ. Πιστόν αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΔΔ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο