Ν. Σ. ν. Χ. Φ., Αρ. Αίτησης: 106/2015, 31/7/2020 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLAR:2020:28 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Ενώπιον: Δ. Κούσιου, Δ. Αρ. Αίτησης: 106/2015 Μεταξύ: Ν. Σ. Αιτήτριας, - και - Χ. Φ. Καθ' ου η αίτηση. ------------------------------ Ημερομηνία: 31 Ιουλίου, 2020 Εμφανίσεις: Για την Αιτήτρια: κος Νικόλας Γ. Νικολάου Για τον Καθ' ου η αίτηση: κ.κ. Αντώνης Κ. Καρρά Δ.Ε.Π.Ε. Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι διάδικοι είναι πρώην σύζυγοι. Από το γάμο τους απέκτησαν δύο παιδιά. Τον Θ. και την Κ., τα οποία γεννήθηκαν στις 8/06/2004 και 16/07/2007, αντίστοιχα. Με το διάταγμα ημερ. 12/02/2010 στην αίτηση διατροφής με αρ. XXXXX/2009, ο Καθ' ου η αίτηση διατάχθηκε να καταβάλλει στην Αιτήτρια από την 1η/02/2010 €400, ως η συνεισφορά του για τη διατροφή των πιο πάνω ανηλίκων τέκνων του. Στη συνέχεια, στα πλαίσια της αίτησης με αρ. 77/2012, εκδόθηκε στις 4/03/2013 διάταγμα τροποποίησης του πιο πάνω διατάγματος ημερ. 12/02/2010, με το οποίο η συνεισφορά του Καθ' ου η αίτηση στη διατροφή των ανηλίκων τέκνων του από την 1η/04/2013 αυξήθηκε από τα €400, στα €480 μηνιαίως. (Στη συνέχεια αναφερόμενο ως το υφιστάμενο διάταγμα διατροφής). Στις 12/06/2015 η Αιτήτρια καταχώρησε την παρούσα αίτηση, επιδιώκοντας τροποποίηση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής με αύξηση του στο ποσό των €700 μηνιαίως. Οι συνθήκες που κατά την εκδοχή της δικαιολογούν την τροποποίηση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής περιστρέφονται γύρω από τρεις θεματικούς άξονες. Ο πρώτος αφορά τις δυνάμεις του Καθ' ου η αίτηση και ο δεύτερος τις ανάγκες των ανηλίκων. Επικαλείται αύξηση και των δύο. Ο τρίτος αφορά τις δυνάμεις της ίδιας και συγκεκριμένα τον επηρεασμό τους από την απόκτηση τρίτου παιδιού στις 26/01/2015 και τη δόση δανείου που επωμίζεται για την αγορά κατοικίας. Ο Καθ' ου η αίτηση καταχώρησε στις 16/11/2017 τροποποιημένη υπεράσπιση και ανταπαίτηση. Κατ' αυτόν δεν δικαιολογείται η τροποποίηση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής με αύξηση του ποσού της συνεισφορά του, αλλά δικαιολογείται η μείωση του, όπως με την ανταπαίτηση του αξιώνει, στα €350 το μήνα. Τα εισοδήματα του έχουν μειωθεί ενώ της Αιτήτριας αυξήθηκαν. Έχει κι αυτός αποκτήσει, στις 25/04/2016, τρίτο παιδί, καταβάλλει κι αυτός για τον ίδιο σκοπό, όπως και η Αιτήτρια, δόση δανείου. Η Αιτήτρια λαμβάνει επίδομα μονογονέα και επίδομα πολυτέκνων. Χαρακτηρίζει τις ανάγκες των ανηλίκων όπως αυτές καθορίζονται από την Αιτήτρια ως υπερβολικές, υπέρογκες και εξωπραγματικές, επισημαίνοντας ταυτόχρονα τη μη στοιχειοθέτηση της αύξησης τους. Περαιτέρω ισχυρίζεται ότι αυτές καλύπτονται με το παραπάνω από το ποσό της συνεισφοράς του στη βάση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής και τα επιδόματα που λαμβάνει η Αιτήτρια. Με την τροποποιημένη απάντηση στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση που καταχωρήθηκε στις 18/01/2018, η Αιτήτρια εμμένει στις δικογραφημένες θέσεις της, αρνούμενη τους ισχυρισμούς του Καθ' ου η αίτηση, που αναφέρονται στην τροποποιημένη έκθεση υπεράσπισης και ανταπαίτησης. Ειδικότερα, σε σχέση με τις απολαβές του Καθ' ου η αίτηση ισχυρίζεται στην παράγραφο 5 αυτής ότι «ως λιμενεργάτης δεσμεύεται από σύμβαση εργασίας η οποία ενόσω ισχύει προνοεί και εγγυάται ότι ένεκα της θέσης του ο Καθ' ού η Αίτηση έχει εγγυημένο ετήσιο εισόδημα. Ειδικότερα, δυνάμει σχετικής σύμβασης για την χρονική περίοδο 2009 μέχρι και 2011 το εγγυημένο εισόδημα του ανερχόταν σε τουλάχιστον €17.000,00= το χρόνο. Περαιτέρω, δυνάμει νέας σύμβασης που συνήψε ο Καθ' ού η Αίτηση κατά το 2012 το εγγυημένο εισόδημα του ανερχόταν σε €18.300,00= το χρόνο, ενώ κατά τις χρονιές 2014 και 2015 τα εισοδήματα του ξεπέρασαν κατά πολύ το ανωτέρω εγγυημένο εισόδημα». Επίσης, για τα επιδόματα που ισχυρίζεται ο Καθ' ου η αίτηση ότι λαμβάνει, αναφέρει στην παράγραφο 10 αυτής ότι «η Αιτήτρια επαναλαμβάνει και τονίζει τη θέση της ότι δεν λαμβάνει το επίδομα μονογονιού ύψους €180,00= για κάθε ανήλικο τέκνο των διαδίκων που της καταλογίζει ο Καθ' ου η Αίτηση, καθότι αυτό της έχει αποκοπεί τα τελευταία τρία και πλέον έτη ένεκα της επισημοποίησης της σχέση της με τον πατέρα του τρίτου παιδιού της. Εξάλλου, ο ισχυρισμός αυτός του Καθ' ου η Αίτηση είναι σε πλήρη αντίθεση και αντίφαση με τη θέση του ότι η Αιτήτρια λαμβάνει επίδομα πολυτέκνου καθότι το τελευταίο αυτό επίδομα η Αιτήτρια το λαμβάνει επειδή απέκτησε τρίτο παιδί από άλλη σχέση». Ακολουθώντας τη Διαταγή 30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, μαρτυρία προσέφεραν μόνο οι ίδιοι οι διάδικοι, εκ των οποίων ο Καθ' ου η αίτηση αντεξετάστηκε και η διαδικασία της ακρόασης ολοκληρώθηκε με γραπτές αγορεύσεις των συνηγόρων τους. «Το νομικό πλαίσιο που ρυθμίζει το επίδικο . . ζήτημα προβλέπεται από το άρθρο 38 του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου αρ. 216/90 το οποίο προβλέπει: «Αν αφότου εκδόθηκε η απόφαση που προσδιορίζει τη διατροφή μεταβλήθηκαν οι όροι της, το Δικαστήριο μπορεί να τροποποιήσει την απόφαση του ή να διατάξει τον τερματισμό της διατροφής.» Το άρθρο 38 ακολουθεί το άρθρο 33 του ιδίου Νόμου, το οποίο καθορίζει ότι οι γονείς έχουν υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους από κοινού, ο καθένας ανάλογα με τις δυνάμεις του, καθώς επίσης και το άρθρο 37 που προνοεί ότι η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου και περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση και ευημερία του και, ανάλογα με την περίπτωση, και έξοδα για την εκπαίδευση του. Το άρθρο 38, το οποίο είναι προσδιοριστικό της δυνατότητας τροποποίησης υφιστάμενου διατάγματος διατροφής, ερμηνεύθηκε σε αριθμό υποθέσεων όπως τις Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου
(1993)1 Α.Α.Δ. 195, Αριστείδου ν. Χρυσάνθου
(1994)1 Α.Α.Δ. 711, Δημητρίου ν. Περδίου
(2005)1 Α.Α.Δ. 1418 και άλλες. Η νομολογία έχει καθορίσει ότι μόνο γεγονότα τα οποία ανακύπτουν μετά την έκδοση του αρχικού διατάγματος είναι δυνατό να ληφθούν υπόψη προς αναθεώρηση του υφιστάμενου διατάγματος. Είναι η μεταβολή των όρων που καθιστά την αρχική απόφαση μεταρρυθμιστέα. Αυτό σημαίνει ότι οιοσδήποτε των διαδίκων που υπόκειται στο αρχικό διάταγμα διατροφής, μπορεί να υποβάλει αίτηση για τροποποίηση είτε προς τα άνω, είτε προς τα κάτω, ή, ακόμη και να επιδιώξει εξ ολοκλήρου τερματισμό της διατροφής, (δέστε σχετικά και τα όσα αναφέρονται στα συγγράμματα του Ε. Κουνουγέρη-Μανωλεδάκη: Οικογενειακό Δίκαιο, Τόμος ΙΙα, σελ. 144-145, Γιώργου Κουμάντου: Οικογενειακό Δίκαιο, Τόμος ΙΙ, σελ. 123-125 και Βασίλη Βαθρακοκοίλη: Το Νέο Οικογενειακό Δίκαιο, Γ΄ Έκδοση, σελ. 515-518, που ερμηνεύουν το αντίστοιχο άρθρο 1494 του Αστικού Κώδικα). Ο αιτητής έχει βέβαια το βάρος απόδειξης ότι οι όροι του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής έχουν μεταβληθεί ούτως ώστε να είναι αναγκαία η τροποποίηση του.» Στην απόφαση Άντρη Αντρέου ν. Ιωάννη Τσίρου, Εφ. Αρ. 16/2013, 21/12/2016, απ' όπου και το πιο πάνω απόσπασμα, το Δευτεροβάθμιο Οικογενειακό Δικαστήριο παραμερίζοντας την πρωτόδικη απόφαση τροποποίησης προηγούμενου διατάγματος διατροφής ανέφερε τα εξής: «Από τη στιγμή που οι όροι, κατά τη δική του εκτίμηση - εννοείται του πρωτόδικου Δικαστηρίου -, τα εισοδήματα, δηλαδή, εκάστου, ήταν στα ίδια επίπεδα όπως και όταν εκδόθηκε το αρχικό διάταγμα, δεν ενεργοποιείτο το άρθρο
- Δεν υπήρχε κανένας απολύτως λόγος για το Δικαστήριο να ενδιατρίψει σε οποιαδήποτε επιμέρους κονδύλια των τέκνων ή να εκτιμήσει τις ανάγκες τους εφόσον εκείνο που αντιμετώπιζε ήταν αίτηση από τον πατέρα ότι το ποσό της διατροφής έπρεπε να μειωθεί λόγω δραματικής μείωσης των δικών του εσόδων. Το εύρημα του όμως ήταν ότι είχε και αυξημένο στην ουσία εισόδημα. Έπετο ότι η αίτηση δεν δικαιολογείτο και έπρεπε να απορριφθεί άνευ ετέρου. Το Δικαστήριο παρασύρθηκε στην κρίση του από την ανάληψη ευθύνης επαναπροσδιορισμού στην ουσία του αρχικού διατάγματος. Ενώ διακήρυξε ότι δεν είχε τέτοια εξουσία, προέβη σε εκ νέου κρίση για τις ανάγκες των ανηλίκων. Το πρώτο όμως ζητούμενο ήταν ο προσδιορισμός της κατ' ισχυρισμόν μειωμένης εισοδηματικής του κατάστασης του εφεσίβλητου. Από αυτή τη βάση όφειλε το Δικαστήριο να άρχιζε την εξέταση διότι εάν το εύρημα του θα ήταν, όπως και ήταν, ότι τα εισοδήματα του πατέρα δεν είχαν μειωθεί, οι αυξημένες ή μη καταναλωντικές ανάγκες των τέκνων ήταν δευτερεύον θέμα και θα έπρεπε να εξετάζονταν στην αίτηση της μητέρας για τυχόν αύξηση της διατροφής.» Σε σύμπνοια με τις δικογραφημένες θέσεις της, κατά τη μαρτυρία της, η Αιτήτρια υποστηρίζει ότι ο Καθ' ου η αίτηση από την εργασία του ως λιμενεργάτης έχει απολαβές πέραν των €1,700 μηνιαίως. Επιπλέον, λαμβάνει από την ενοικίαση της κατοικίας, που προηγούμενα αποτελούσε τη συζυγική τους κατοικία, €500 μηνιαίως. Ο Καθ' ου η αίτηση με το δικόγραφο του παραδέχεται ότι λαμβάνει €500 ενοίκιο, αρνείται όμως ότι οι απολαβές του από την εργασία του ανέρχονται πέραν των €1,700 μηνιαίως, όπως υποστηρίζει η Αιτήτρια και η θέση του είναι πως αυτές δεν ξεπερνούν τα €850 μηνιαίως. Κατά τη μαρτυρία του εξηγεί σε τι συνίσταται η εργασία του καθώς και το ότι οι απολαβές του εξαρτώνται από τον αριθμό των πλοίων που προσαράζουν στο λιμάνι που εργάζεται, τον αριθμό των φορτοεκφορτώσεων στις οποίες συμμετέχει και γενικότερα την πορεία της οικονομίας. Το εισόδημα του δεν είναι σταθερό και το ύψος του επηρεάζεται «από τις βάρδιες, τα πλοία, τα φορτία των πλοίων και τις ώρες» που καλείται για εργασία. Στη βάση των Αναλυτικών Καταστάσεων Αποδοχών Ασφαλισμένου κατά Εργοδότη, από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων για τα έτη 2015 - 2017 (ΤΕΚ 1, 2 και 3) και των Αναλυτικών Ετήσιων Αποδοχών Εργοδοτουμένου, από την εταιρεία στην οποία εργάζεται, για τα ίδια έτη (ΤΕΚ 4, 5 και 6) καταρτίζει σε σχέση με τον καθαρό μισθό του για τα έτη αυτά, τον πιο κάτω πίνακα: «01/2015 € 1201.45 01/2016 € 722,17 01/2017 € 1259,71 02/2015 € 711.52 02/2016 € 685.32 02/2017 € 2607,64 03/2015 € 1243.28 03/2016 € 1033.82 03/2017 € 1020,94 04/2015 € 736.38 04/2016 € 1447.58 04/2017 € 2598,59 05/2015 € 950.45 05/2016 € 891.84 05/2017 € 2113,58 06/2015 € 959,49 06/2016 € 1242.15 06/2017 € 1401,71 07/2015 € 921.62 07/2016 € 871.55 07/2017 € 1241,52 08/2015 € 568.20 08/2016 € 699.33 08/2017 € 979,25 09/2015 € 1068,59 09/2016 € 926.92 09/2017 € 1497,25 10/2015 € 1.439.82 10/2016 € 1008.58 10/2017 € 1332,83 11/2015 € 1019.05 11/2016 € 1145.75 11/2017 € 1933,13 12/2015 € 1522.65 12/2016 € 794,27 12/2017 € 1733,74 Μέσος όρος εισοδη μάτων € 1028,54 € 959,94 € 1643,32» Ότι στα πιο πάνω πρόσθεσε η αντεξέταση και επανεξέταση του Καθ' ου η αίτηση είναι η επεξήγηση πως μέχρι το τέλος του 2014 το εισόδημα του από την ίδια εργασία ήταν εγγυημένο και ανερχόταν στα €17,000 το χρόνο, ήτοι στα €1,400 μηνιαίως (στρογγυλοποιημένο ποσό). Από το 2015 και μετά το εισόδημα του δεν είναι πλέον εγγυημένο και οι απολαβές του είναι αυτές που αναφέρονται στον πιο πάνω πίνακα. Ως προς τις δικές της απολαβές η Αιτήτρια, σε σύμπνοια και πάλι με τις δικογραφημένες θέσεις της, κατά τη μαρτυρία της αναφέρει ότι οι απολαβές της από την εργασία της ως ιδιωτική υπάλληλος δεν ξεπερνούν τα €1,118 μηνιαίως. Και εξηγεί, «επισυνάπτω ως Τεκμήριο 1 κατάσταση ασφαλιστέων αποδοχών για τα έτη 2015 και 2016 στην οποία καταγράφονται οι ασφαλιστέες αποδοχές μου στο χρηματικό ποσό των €1.527,00=. Αυτό το χρηματικό ποσό αντιπροσωπεύει τα μικτά εισοδήματα μου από την εργασία μου, ήτοι τον μισθό μου και τις εισφορές στο ταμείο κοινωνικών ασφαλίσεων. Σημειώνω και τονίζω ότι το χρηματικό ποσό των €1.118,00= μηνιαίως είναι το καθαρό ποσό που λαμβάνω ως μισθό από την εργασία μου και το οποίο λάμβανα και κατά τη χρονική περίοδο που προώθησα την αίτηση τροποποίησης του αρχικού Διατάγματος διατροφής, ήτοι την αίτηση υπ' αριθμό 77/
- Ο λόγος για τον οποίο δεν λαμβάνω οποιεσδήποτε προσαυξήσεις στο μισθό μου είναι τόσο λόγω της θέσης εργασίας την όποια διαθέτω όσο και λόγω της οικονομικής κρίσης που δημιουργήθηκε στην αγορά από το 2013 και εντεύθεν και έχει επηρεάσει καθοριστικά την εταιρεία στην οποία εργάζομαι και που με ανάγκασε να διατηρήσω τη θέση εργασίας μου χωρίς οποιεσδήποτε αυξήσεις στο μισθό μου». Δεν έχω καμμία αμφιβολία πως ο Καθ' ου η αίτηση εκπλήρωσε την υποχρέωση του για αποκάλυψη των εισοδημάτων του (Δημητρίου ν. Περδίου
(2005)1 ΑΑΔ 1418). Κρίνω όμως ότι δε συμβαίνει το ίδιο και με την Αιτήτρια. Αρχίζοντας από την Αιτήτρια υπενθυμίζω τη θέση της ότι ο καθαρός μισθός της ανέρχεται στα €1.118 μηνιαίως και ότι το ύψος του εν λόγω μισθού της δεν έχει διαφοροποιηθεί από το χρόνο έκδοσης του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής το
- Ότι τίθεται από την Αιτήτρια ενώπιον του Δικαστηρίου προς τεκμηρίωση του πιο πάνω ισχυρισμού της είναι το ΤΕΚ
- Πρόκειται για Αναλυτικές Καταστάσεις Αποδοχών Ασφαλισμένου κατά Εργοδότη από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων για τα έτη 2015 και
- Η πρώτη επισήμανση αφορά την παράλειψη της να προσκομίσει τις ίδιες έστω καταστάσεις για τα έτη 2013, 2014 και γιατί όχι 2017, εφόσον η μαρτυρία της κατατίθεται γραπτώς το
- Πέραν τούτου, μελετώντας κανείς τις πιο πάνω καταστάσεις ΤΕΚ 1 διαπιστώνει τα εξής: Η Αιτήτρια, πέραν των «κανονικών» αποδοχών της λαμβάνει 13ο και 14ο μισθό. Το 2015, παρόλο που υπάρχουν διακυμάνσεις στο ύψος των πραγματικών αποδοχών της φαίνεται πως αυτές, ως επί το πλείστον, ανέρχονται στα €1.474 μηνιαίως, ενώ το 2016 στα €1.527 μηνιαίως. Υπάρχει δηλαδή μια αύξηση της τάξεως των €53 μηνιαίως, με ανάλογη φυσικά αύξηση του 13ου και 14ου μισθού της. Απ' αυτό και μόνο αυτοδιαψεύδεται η Αιτήτρια όταν υποστηρίζει ότι από το 2013 δεν είχε οποιαδήποτε αύξηση στο μισθό της. Εάν δε ήθελε να γίνει απόλυτα πιστευτή ότι οι «μικτές» όπως τις αποκαλεί αποδοχές της ύψους €1.527 μηνιαίως, μετά τις κατά νόμον αποκοπές, οδηγούν σε «καθαρές» μηνιαίες αποδοχές ύψους €1.118 μόνο, ήτοι διαφορά €409 μηνιαίως, θα έπρεπε, να προσκομίσει Καταστάσεις των Αναλυτικών Ετήσιων Αποδοχών Εργοδοτουμένου από την εταιρεία στην οποία εργάζεται, όπου και θα φαίνονταν οι εν λόγω αποκοπές και θα δίδονταν πληροφορίες για το σκοπό τους και το ύψος τους. Αντίθετα, όπως έχω προαναγγείλει, η ενώπιον μου μαρτυρία αποδεικνύει με πειστικότητα, σε σχέση με τις καθαρές απολαβές του Καθ' ου η αίτηση ότι κατά το χρόνο έκδοσης του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής και μέχρι το τέλος του 2014 που το εισόδημα του ήταν εγγυημένο, ανέρχονταν στα €17.000 το χρόνο, ήτοι €1,400 μηνιαίως (στρογγυλοποιημένο ποσό) το 2015 €1.028,54 μηνιαίως, το 2016 €959,94 και το 2017 €1.643,
- Είναι δε παραδεκτό ότι πέραν των πιο πάνω απολαβών του ο Καθ' ου η αίτηση εισπράττει και €500 ως ενοίκιο. Ως προς τούτο δεν υπάρχει ισχυρισμός εκ μέρους της Αιτήτριας ότι αποτελεί μεταβολή στην εισοδηματική ικανότητα του Καθ' ου η αίτηση. Με άλλα λόγια, ότι ο Καθ' ου η αίτηση άρχισε να εισπράττει το εν λόγω ποσό ενοικίου μετά την έκδοση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής. Στο στάδιο αυτό θα ήθελα να παραθέσω και τους πιο κάτω ισχυρισμούς των διαδίκων που κατά τον καθένα τους επηρεάζουν την οικονομική του δυνατότητα. Από την πλευρά της η Αιτήτρια αναφέρει στην παρ. 10 της μαρτυρίας της: «
- Περαιτέρω και όσον αφορά την προσωπική μου κατάσταση, αναφέρω ότι απέκτησα και τρίτο παιδί από άλλον άνδρα στα πλαίσια του δεύτερου μου γάμου το οποίο γεννήθηκε την 26-01-2015 και για το οποίο επίσης καλούμαι να συνεισφέρω. Επίσης, ένεκα του γεγονότος ότι ο συζυγικός οίκος που διαθέταμε με τον Καθού η Αίτηση περιήλθε στην ιδιοκτησία του κατά την επίλυση των περιουσιακών διαφορών μας, αναγκάστηκα να προχωρήσω στην αγορά κατοικίας προκειμένου να διαμένω με τα ανήλικα τέκνα μου και για το οποίο καλούμαι να καταβάλλω δόση περίπου €1.000,00= μηνιαίως μαζί φυσικά με τον νυν σύζυγο μου. Ως εκ των πραγμάτων, βρίσκομαι σε πολύ δύσκολη οικονομική κατάσταση και προκειμένου να ανταποκριθώ στις βασικές ανάγκες τόσο τις δικές μου όσο και των ανήλικων τέκνων μου οι γονείς μου με στηρίζουν οικονομικά και μου προσφέρουν κάθε δυνατή βοήθεια». Ο Καθ' ου η αίτηση κατά τη μαρτυρία του αναφέρεται κι αυτός στην απόκτηση 3ου παιδιού στις 25/04/
- Αναφέρεται επίσης και στα έξοδα διατροφής και συντήρησης του 3ου παιδιού του τα οποία, χωρίς συνυπολογισμό των εξόδων μετακίνησης και ψυχαγωγίας του ανέρχονται στα €670 το μήνα (ΤΕΚ 6,7 και 8). Στα έξοδα αυτά συνεισφέρει και η σύζυγος του η οποία εργάζεται ως πωλήτρια με καθαρό μισθό €780 μηνιαίως. Αναφορά γίνεται από τον Καθ' ου η αίτηση και στα δικά του προσωπικά και άλλα κοινά με τη σύζυγο του έξοδα, τα οποία ανέρχονται στα €630 το μήνα (ΤΕΚ 9 - 15). Επίσης, στην παρ. 18.10 της μαρτυρίας του, αναφέρονται τα εξής: «18.
- Όπως αναφέρω και στην τροποποιημένη υπεράσπισή μου για την επίλυση των περιουσιακών διαφορών μας με την Αιτήτρια ανέλαβα την αποπληρωμή του κοινού μας δανείου και κατέβαλα το ποσόν των € 95,000 στην Αιτήτρια. Να αναφέρω πως το δάνειο ήταν κοινό και πως κατέβαλλα το ποσόν των €1.145 μηνιαίως ως δόση δανείου με αριθμό λογαριασμού 7233518-0 (που πλέον φέρει αριθμό 7426067-4) στη ΣΠΕ Μακράσυκας Λάρνακας. Ωστόσο λόγω της σημαντικής μείωσης των εισοδημάτων μου και της αύξησης των οικογενειακών υποχρεώσεών μου έχω προβεί σε αναδιάρθρωση του δανείου και πλέον καταβάλλω μηνιαίως το ποσόν των €780,
- Επισυνάπτω σχετικά τεκμήρια ως Τεκμήρια 16 και 17 αντιστοίχως προς απόδειξη της αλήθειας των ισχυρισμών μου». Και καταλήγει στην παρ. 20 και 21 της μαρτυρίας του: «
- Από τα όσα αναφέρω ανωτέρω προκύπτει πως τα μηνιαία έξοδά μου είναι περίπου τα ακόλουθα: 20.
- €670/μήνα για την κόρη συντήρηση, διατροφή, ένδυση και υπόδηση, ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και εκπαίδευση της κόρης μου - στο ποσόν τούτο συνεισφέρει και η νέα μου σύζυγος. Η νέα μου σύζυγος καταβάλει περίπου το μήνα το ποσόν των 250/μήνα για την κόρη μας. 20.
- €780/μήνα για την αποπληρωμή του δανείου μου. 20.
- €583/μήνα ως συνεισφορά για διατροφή των τέκνων μου που απέκτησα από τον πρώτο μου γάμο. 20.
- €630/μήνα προσωπικά έξοδα και πληρωμή λογαριασμών (ως προκύπτει από το άθροισμα των ανωτέρω ποσών). Να αναφέρω πως στα εν λόγω ποσά συνεισφέρει και η νέα μου σύζυγος ανάλογα με τις δυνάμεις της.
- Από τα πιο πάνω προκύπτει με σαφήνεια πως: 21.
- Για τα έτη 2015 και 2016 τα έσοδά μου ήταν αρκετά μειωμένα σε σχέση με τα έξοδά μου και για αυτό το λόγο θα ήταν δίκαιη και εύλογη διαταγή του Σεβαστού Δικαστηρίου με την οποία να τροποποιείται αναδρομικά το ποσόν που έπρεπε να καταβάλω στην Αιτήτρια. 21.
- Για το έτος 2017 όπου και αυξήθηκε ο μισθός μου στο ποσόν των €1647/μήνα, δηλώνω στο Σεβαστό Δικαστήριο πως με βάση τα εισοδήματά μου και τα έξοδά μου μπορώ να καταβάλλω μηνιαίως το χρηματικό ποσόν των €450/μήνα, ως συνεισφορά μου για την διατροφή των τέκνων μου που απέκτησα από τον πρώτο μου γάμο». Το ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσο η πιο πάνω εικόνα των εισοδημάτων των διαδίκων, λαμβανομένων υπόψη και των παραγόντων που επηρεάζουν αυτά, συνιστά μεταβολή που ενεργοποιεί την εξουσία του Δικαστηρίου για μεταρρύθμιση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής, με αύξηση ή μείωση του, όπως με την αίτηση και την ανταπαίτηση αξιώνεται, αντίστοιχα. Οι παράγοντες που επηρεάζουν την εισοδηματική ικανότητα των διαδίκων, αφορούν πρώτο την απόκτηση τρίτου παιδιού και από τον ένα και από τον άλλο. Η Αιτήτρια απέκτησε το τρίτο της παιδί στις 26/01/2015 και ο Καθ' ου η αίτηση στις 25/04/
- Ότι μπορεί να ειπωθεί, είναι πως κανένας από τους διαδίκους δεν μπορεί να επιβαρύνει τον άλλον, με μεγαλύτερη ή μικρότερη συνεισφορά, μετακυλώντας σ' αυτόν τη δική του υποχρέωση, κοινή με τους νέους συζύγους τους, κάλυψης των εξόδων συντήρησης και διατροφής του τρίτου παιδιού του, εφόσον και οι δύο έχουν αποκτήσει με μικρή διαφορά ο ένας από τον άλλο, τρίτο παιδί. Δεύτερο παράγοντα αποτελούν οι υποχρεώσεις και των δύο διαδίκων σε στεγαστικά δάνεια. Αυτού του είδους οι υποχρεώσεις δεν έχουν σημασία μια που η κατ' αυτόν τον τρόπο προσπάθεια τους να αποκτήσουν περιουσία δεν επηρεάζει τη συνεισφορά τους στη διατροφή των ανηλίκων τέκνων τους (Χρ. Χαραλάμπους ν. Χ. Χαραλάμπους
(2010)1 ΑΑΔ 951). Ως τρίτο παράγοντα αναφέρω τα επιδόματα που κατά τον Καθ' ου η αίτηση λαμβάνονται από την Αιτήτρια. Ως προς αυτά, η διαδικασία κατέδειξε ότι δεν πρόκειται για δύο επιδόματα, αλλά για αντικατάσταση του επιδόματος μονογονιού ύψους €180 για κάθε παιδί, που εντασσόταν στο περιεχόμενο της διατροφής στη βάση του υφιστάμενου διατάγματος, με το επίδομα πολυτέκνου, το ύψος του οποίου δεν έγινε γνωστό στο Δικαστήριο. Επί τούτου, γίνεται δεκτή η αναντίλεκτη μαρτυρία της Αιτήτριας ότι έπαψε να λαμβάνει το επίδομα μονογονιού το Δεκέμβριο του
- Ο ισχυρισμός της Αιτήτριας, κατά τη μαρτυρία της, ότι δεν λαμβάνει επίδομα πολυτέκνου δεν γίνεται αποδεκτός, εφόσον έρχεται σε αντίθεση με τη δικογραφημένη παραδοχή της στην τροποποιημένη απάντηση της στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση, ότι άρχισε να λαμβάνει το επίδομα αυτό μετά τη γέννηση του τρίτου παιδιού της στις 26/01/
- Επανερχόμενη στο ερώτημα που πιο πάνω έχει τεθεί, καταλήγω, μετά και από τις πιο πάνω επισημάνσεις, σε αρνητική απάντηση του. Ως προς τα εισοδήματα της μητέρας, διαπιστώνεται αύξηση στο μισθό της, παρά την περί του αντιθέτου θέση της ίδιας, η οποία και απορρίπτεται. Το ύψος της αύξησης αυτής δεν μπορεί μεν να προσδιοριστεί επακριβώς, φαίνεται όμως ότι είναι τόσο μικρό, ώστε να μη δικαιολογεί τη μεταρρύθμιση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής με μείωση του. Το ίδιο ισχύει και ως προς τα εισοδήματα του πατέρα. Οι διακυμάνσεις που παρατηρούνται σ' αυτά δεν αποτελούν μεταβολή που μπορεί να λάβει υπόψη το Δικαστήριο για μεταρρύθμιση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής. Όπως αναφέρεται στο σύγγραμμα του Βασίλη Βαθρακοκοίλη: Οικογενειακό Δίκαιο σελ. 796 «Η μεταβολή, η οποία πρέπει να είναι ουσιώδης, δηλαδή σημαντική και όχι συνήθης, πρέπει να έχει διάρκεια και σταθερότητα και να μην πρόκειται για προσωρινού χαρακτήρα διακυμάνσεις των εσόδων .» Οι μηνιαίες ανάγκες για τη διατροφή και συντήρηση των ανήλικων τέκνων των διαδίκων, όπως αυτές δικογραφούνται από την Αιτήτρια, είναι οι ακόλουθες: Για το Θ.: «(α). Διατροφή: €200,00= (β). Υπόδηση και Ένδυση: €150,00= (γ). Ψυχαγωγία: €120,00= (δ). Προπόνηση ποδοσφαίρου: €40,00= (ε). Ωδείο (φωνητικά): €30,00= (στ). Αναλογία ρεύματος, νερού και τηλεφώνου: €120,00= (ζ). Χαρτζιλίκι: €80‚00= (η). Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη: €80‚00= (θ). Ταμιευτήριο: €100‚00= ....... ΣΥΝΟΛΟ €920‚00=» Για την Κ.: «(α). Διατροφή: €200,00= (β). Υπόδηση και Ένδυση: €150,00= (γ). Ψυχαγωγία: €80,00= (δ). Φροντιστήριο Αγγλικών: €55,00= (ε). Ωδείο (φωνητικά): €60,00= (στ). Αναλογία ρεύματος, νερού και τηλεφώνου: €100,00= (ζ). Χαρτζιλίκι: €50 00= (η). Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη: €100,00= (Θ). Ταμιευτήριο: €100,00= ......... ΣΥΝΟΛΟ: €895,00=» Κατά τη δικογραφημένη θέση του Καθ' ου η αίτηση, πέραν του ισχυρισμού του πως οι ανάγκες των ανηλίκων καλύπτονται με το παραπάνω από το ποσό της συνεισφοράς του στη βάση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής, αναφέρει και τα εξής: «6.
- Τα αναφερόμενα ποσά είναι ποσά υπερβολικά, υπέρογκα και εξωπραγματικά. 6.
- Τα αναφερόμενα έξοδα ωδείου, ποδοσφαίρου, φροντιστηρίου Αγγλικών είναι έξοδα των τέκνων για 8 μήνες κατ' έτος επομένως δεν μπορεί το σύνολό των διδάκτρων τους να περιλαμβάνεται στη μηνιαία διατροφή τους για 12 μήνες. 6.
- Η Αιτήτρια συζεί με άλλον άντρα από τον οποίο απέκτησε και τρίτο τέκνο και ως εκ τούτου τα αναλογικά έξοδα ρεύματος, νερού και τηλεφώνου είναι υπερβολικά. 6.
- Η Αιτήτρια δεν περιγράφει ως προς τι αυξήθηκαν οι ανάγκες των τέκνων από την τελευταία αύξηση της διατροφής και ως εκ τούτου ο Καθ' ου η Αίτηση την καλεί σε αυστηρή απόδειξη των ισχυρισμών της». Παρά το γεγονός ότι η Αιτήτρια επικαλείται αύξηση των αναγκών των ανηλίκων από την έκδοση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής ώστε να δικαιολογείται η τροποποίηση του, αυτή, ως ο Καθ' ου η αίτηση επισημαίνει, παραλείπει στο δικόγραφο της να αναφερθεί στην αύξηση που έχει επέλθει. Κατά πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, οι αρχές του δικονομικού δικαίου περιορίζουν τα επίδικα θέματα σε εκείνα τα οποία προσδιορίζονται από τη δικογραφία· δηλαδή την απαίτηση, την υπεράσπιση και την απάντηση, όπου υπάρχει. Ο επακριβής προσδιορισμός των επίδικων θεμάτων συναρτάται άμεσα με το αντιπαραθετικό σύστημα της δίκης που ισχύει στο δικαιϊκό μας σύστημα και απόρροια της φυσική δικαιοσύνης που επιβάλλει τη διασφάλιση του δικαιώματος διαδίκου για ουσιαστική ευκαιρία απάντησης στις θέσεις και ισχυρισμούς του αντιδίκου του. Ούτε η διεύρυνση από το πρωτόδικο δικαστήριο θεμάτων άλλων από τα επίδικα θέματα δεν επιφέρει τη διεύρυνση των επιδίκων θεμάτων, τα οποία προσδιορίζονται από τι έγγραφες προτάσεις. Γενικά, το δικαστήριο οφείλει να αγνοήσει μαρτυρία εκτός δικογράφων, η οποία παρείσφρησε στη δίκη, έστω και χωρίς ένσταση (βλ. Γ. Παπαγεωργίου ν. Λ. Κλάππα
(1991)ΑΑΔ, 24, Γ . Παφίτη κ.ά. ν. Π. Κουκουρή κ.ά.
(1992)1 ΑΑΔ, 1154, Ε. Βραχίμη ν. Π. Κουλουμπρή
(1992)1 ΑΑΔ 836, Μ. Παπακόκκινου κ.ά. ν. Μ. Θεοδοσίου
(1991)1 ΑΑΔ 379, Ερμογένης Χριστοδούλου ν. Γ. Περικλέους
(1998)1 ΑΑΔ 1122). Ότι εξετάζεται στην παρούσα διαδικασία είναι η αλλαγή των συνθηκών. Η μη δικογράφηση από την Αιτήτρια της μεταβολής που επήλθε στις τότε και νυν ανάγκες των ανηλίκων αποστερεί από το Δικαστήριο τη δυνατότητα να ασχοληθεί με τον ισχυρισμό της για αύξηση του απαιτούμενου ποσού διατροφής τους. Η προς τούτο κατατεθείσα μαρτυρία της Αιτήτριας είναι εκτός δικογράφων. Εκτός δικογράφων είναι και επιπρόσθετα νέα έξοδα των ανηλίκων που αναφέρθηκαν από την Αιτήτρια κατά τη μαρτυρία της και δεν εντάσσονται σε οποιαδήποτε από τα δικογραφημένα κονδύλια, όπως τα έξοδα για μαθήματα ηλεκτρονικών υπολογιστών, Γερμανικών και μαθηματικών (Χρ. Χαραλάμπους ν. Χ. Χαραλάμπους, πιο πάνω και Ιωάννης Κυριάκου Όξινου ν. Μαρίας Ρολή Λούη
(2012)1 ΑΑΔ 169). Για ένα έξοδο, όμως, που δικογραφείται από την Αιτήτρια ξεχωριστά και αναφέρεται ως νέο, αυτό που αφορά τα έξοδα της ορθοδοντικής θεραπείας των ανηλίκων, ο Καθ' ου η αίτηση, παρόλη τη δικογραφημένη θέση του ότι αυτό καλύπτεται από το ποσό του υφιστάμενου ποσού διατροφής, κατά την αντεξέταση του προσφέρθηκε να αναλάβει την κάλυψη του κατά το ήμισυ, με την προσκόμιση των σχετικών αποδείξεων. Η πρόταση αυτή του Καθ' ου η αίτηση δεν αμφισβητήθηκε από την άλλη πλευρά. Το έξοδο αυτό, κατά την κοινή πείρα και λογική είναι έξοδο ξεχωριστό και έχει περιορισμένη χρονική διάρκεια, γι' αυτό και δεν μπορεί να ενταχθεί στις μηνιαίες ανάγκες των ανηλίκων μέχρι την ενηλικίωση τους. Με άλλα λόγια, στην περίπτωση που εξετάζεται και εφόσον, με βάση όλα τα πιο πάνω καταλήγω να μην προβώ στην τροποποίηση του υφιστάμενου διατάγματος διατροφής, ότι θα γίνει είναι η έκδοση νέου διατάγματος που να το αφορά. Για τους λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω, η αίτηση και η ανταπαίτηση απορρίπτονται. Κάθε πλευρά να επωμιστεί τα έξοδα της, τόσο στην αίτηση όσο και στην ανταπαίτηση. Εκδίδεται διάταγμα με το οποίο διατάσσεται ο Καθ' ου η αίτηση να καταβάλλει στην Αιτήτρια με την προσκόμιση σχετικών αποδείξεων το ½ των εξόδων της ορθοδοντικής θεραπείας των ανηλίκων τέκνων του Θ. και Κ. Δ. Κούσιου, Δ. Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΟΤ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο