Η. Σ. ν. Φ. Α., Αρ. Αίτησης: 212/2019, 27/11/2020 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:ODLAR:2020:33 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Ενώπιον: Δ. Κούσιου, Δ. Αρ. Αίτησης: 212/2019 Μεταξύ: Η. Σ. Αιτήτριας - και - Φ. Α. Καθ' ου η αίτηση. ------------------------------ Ημερομηνία: 27 Νοεμβρίου,
- Εμφανίσεις: Για την Αιτήτρια: κ.κ. ΑΡΓΥΡΟΥ & ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Δ.Ε.Π.Ε. Για τον Καθ' ου η αίτηση: κ.κ. ΓΙΩΡΓΟΣ.Φ.ΠΙΤΤΑΤΖΗΣ Δ.Ε.Π.Ε. Ενδιάμεση Αίτηση ημερομηνίας 19/11/2019 Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι διάδικοι είναι εν διαστάσει σύζυγοι. Από το γάμο τους απέκτησαν ένα παιδί, την Κ. η οποία γεννήθηκε στις 13/03/2008 και διαμένει με τη μητέρα της. Η Αιτήτρια με την κυρίως αίτηση της που καταχωρήθηκε στις 19/11/2019, ζητά, μεταξύ άλλων, διάταγμα με το οποίο να διατάσσεται ο Καθ' ου η αίτηση να συνεισφέρει στη διατροφή του πιο πάνω ανήλικου τέκνου του το ποσό των €800 μηνιαίως. Ταυτόχρονα, ήτοι στις 19/11/2019, η Αιτήτρια καταχώρησε και μονομερή αίτηση με την οποία ζητούσε την ίδια πιο πάνω θεραπεία. Στη βάση της αίτησης αυτής, η Αιτήτρια πέτυχε, στις 21/11/2019, την έκδοση προσωρινού διατάγματος με το οποίο ο Καθ' ου η αίτηση διατάσσεται να της καταβάλλει από την ημέρα επίδοσης σ' αυτόν του διατάγματος, το ποσό των €550 το μήνα ως η συνεισφορά του για τη διατροφή του πιο πάνω ανήλικου τέκνου του. Ο Καθ' ου η αίτηση ενέστη, καταχωρώντας ειδοποίηση ένστασης στις 06/07/
- Αμφισβητεί την εγκυρότητα του διατάγματος, εγείροντας τους πιο κάτω λόγους ένστασης: «
- Η Αιτήτρια δεν αποκάλυψε την αλήθεια.
- Η αίτηση είναι νόμω και ουσία αβάσιμη.
- Το εκδοθέν ποσό είναι δυσανάλογο με τις ανάγκες της ανήλικης και τα εισοδήματα του Καθ' ου η αίτηση.
- Η ένορκος δήλωση που στηρίζει την αίτηση πάσχει ή και είναι άκυρη ή και είναι λανθασμένη». Η αίτηση έχει ως πραγματικό υπόβαθρο την ένορκη δήλωση της Αιτήτριας και έξι τεκμήρια και η ένσταση την ένορκη δήλωση του Καθ' ου η αίτηση και δύο τεκμήρια. Κατά την ακρόαση της αίτησης, κανένας από τους ενόρκως δηλούντες δεν αντεξετάστηκε επί του περιεχομένου της ενόρκου δηλώσεως του. Οι συνήγοροι των διαδίκων αρκέστηκαν σε γραπτές αγορεύσεις και η κάθε πλευρά υπεραμύνθηκε των θέσεων της με αναφορά σε νομολογία. Στις πλείστες, αν όχι σ' όλες, τις υποθέσεις που αφορούν ρύθμιση του θέματος διατροφής ανηλίκου, όπως επιβεβαιώνεται και από την πρόσφατη νομολογία (Δημοσθένους ν. Δημοσθένους, Εφ. αρ. 21/2019, ημερ. 29/06/2020), δεν εγείρεται θέμα απουσίας οποιασδήποτε προϋπόθεσης του άρθρου 32 του Ν.14/60 και τούτο γιατί και οι τρεις είναι εγγενείς με τη φύση της αξίωσης για τους λόγους τους οποίους στη συνέχεια εξηγώ. Πρόκειται για νομική υποχρέωση, η οποία επιβάλλεται απευθείας από το Νόμο και συγκεκριμένα το άρθρο 33
(1)του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου του 1990 (Ν.216/90). Συνεπώς, από τη στιγμή που ο γονέας, ο οποίος έχει την επιμέλεια του τέκνου, επιδιώκει συνεισφορά από τον άλλο γονέα ο οποίος, εκ του νόμου, είναι υπόχρεος να συνεισφέρει, ο πρώτος έχει, βεβαίως, πολύ καλή βάση αγωγής. Περαιτέρω, έχει ορατή πιθανότητα επιτυχίας, εφόσον ο άλλος γονέας είναι το πρόσωπο που εκ του νόμου οφείλει να συμβάλλει ανάλογα με τις δυνάμεις του στη διατροφή του τέκνου. Η τρίτη προϋπόθεση σχετίζεται με την επάρκεια των αποζημιώσεων, όπως έχει εξηγηθεί στην υπόθεση Οδυσσέως ν. Πιερής
(1982)1 ΑΑΔ 551. Εδώ θα πρέπει να υπογραμμιστεί ότι πρόκειται για αποζημιώσεις οι οποίες ενδέχεται να επιδικαστούν μετά την ακρόαση της εναρκτήριας αίτησης. Ωστόσο, και τούτο είναι απλό, η διατροφή ανηλίκου δεν μπορεί να αναμένει την εκδίκαση της εναρκτήριας αίτησης, ούτε και η οποιαδήποτε μελλοντική αποζημίωση θα μπορούσε να ικανοποιήσει εκ των υστέρων τις παρελθοντικές του ανάγκες. Ακόμα και η μη συνεισφορά του γονέα ευλόγου ποσού για τη διατροφή του επηρεάζει την καθημερινή διαβίωση και την εν γένει ευημερία του ανηλίκου. Τα πιο πάνω λεχθέντα, σε σχέση με την τρίτη προϋπόθεση του άρθρου 32 του Ν.14/60, συναρτώνται άμεσα και με το στοιχείο του κατεπείγοντος που αναμφίβολα δικαιολογούσε την έκδοση του επίδικου διατάγματος κατά παρέκκλιση του θεμελιώδους κανόνα της δικαιοσύνης που απαιτεί ακρόαση και των δύο μερών πριν την άσκηση δικαστικής εξουσίας (Resola (Cyprus) Ltd v. Χρίστου,
(1998)1(Β) ΑΑΔ 598). Βέβαια, η συνδρομή των τριών προϋποθέσεων του άρθρου 32 του Ν.14/60, ως και η ύπαρξη του κατεπείγοντος δεν οδηγούν το δίχως άλλο στη διατήρηση του διατάγματος. Το Δικαστήριο πρέπει, επίσης, να σταθμίσει το κατά πόσο κάτι τέτοιο είναι δίκαιο και εύλογο (Ιπποδρομιακή Αρχή ν. Χατζηβασίλη
(1989)1 ΑΑΔ 152). Διαφωνούν οι διάδικοι ως προς το χρόνο που επήλθε η διάσταση στις σχέσεις τους. Είχαν τεθεί και προηγούμενα σε διάσταση. Αυτό έγινε το
- Μάλιστα στις 22/06/2009 εκδόθηκε εκ συμφώνου και διάταγμα με το οποίο διατάσσετο ο Καθ' ου η αίτηση να καταβάλλει στην Αιτήτρια από την 01/07/2009 το ποσό των €350 το μήνα ως η συνεισφορά του για τη διατροφή της ανήλικης Κ. (ΤΕΚ 1). Τον Ιούνιο του 2010 είχαν επανασυνδεθεί. Τη νέα διάσταση στις σχέσεις τους τοποθετεί η Αιτήτρια περί το Σεπτέμβριο του
- Κατ' αυτήν, τότε ο Καθ' ου η αίτηση αποχώρησε από τη συζυγική κατοικία στη Λάρνακα και «εγκαταστάθηκε σε σπίτι των γονιών του στο χωριό Παρεκκλησιά της Επαρχίας Λεμεσού». Είναι δε ο ισχυρισμός της Αιτήτριας ότι από τότε, το Σεπτέμβριο του 2015, δηλαδή, κατέβαλλε σ' αυτήν «€800-€900 μηνιαίως για την κάλυψη των εξόδων της ανήλικης». Πρόβλημα προέκυψε όταν, μέσω των δικηγόρων της, το Μάρτιο του 2019, κάλεσε τον Καθ' ου η αίτηση σε συνάντηση για εξώδικη διευθέτηση των θεμάτων που προέκυψαν λόγω της διάστασης (ΤΕΚ 2). Από τον Ιανουάριο μέχρι τον Απρίλιο του 2019, ο Καθ' ου η αίτηση συνέβαλλε στα έξοδα διατροφής της ανήλικης με το ποσό των €700-€800 μηνιαίως, ενώ από το Μάιο του 2019 μείωσε το ποσό αυτό στα €300 μηνιαίως. Κατά τον Καθ' ου η αίτηση, η διάσταση στις σχέσεις τους επήλθε το Φεβρουάριο του 2019 και όχι το
- Παραδέχεται ότι το 2015 μετακόμισε στη Λεμεσό, σε φάρμα που διατηρεί ο πατέρας του. Όμως, επρόκειτο για απόφαση που λήφθηκε μαζί με την Αιτήτρια για το λόγο ότι αυτός βρήκε δουλειά στη Λεμεσό. Ερχόταν στη Λάρνακα, αρχικά μια φορά στα μέσα της βδομάδας και τα Σαββατοκύριακα και στη συνέχεια μόνο τα Σαββατοκύριακα. Παραδέχεται ακόμα ότι κατέβαλλε στην Αιτήτρια το ποσό των €800 μηνιαίως. Αυτό το ποσό, όμως, δεν αφορούσε μόνο τα έξοδα της ανήλικης, αλλά και της Αιτήτριας η οποία τότε δεν εργαζόταν και με την οποία συνέχιζαν να είναι ζευγάρι. Από τη διάσταση και εφόσον, λίγο πριν από αυτήν, ανακάλυψε ότι η Αιτήτρια είχε εξεύρει εργασία, κάτι που η ίδια του είχε αποκρύψει, κατέβαλλε σ' αυτήν το εύλογο κατ' αυτόν ποσό των €300 μηνιαίως, ως η συνεισφορά του για τα έξοδα διατροφής της ανήλικης. Με την ένορκη δήλωση της Αιτήτριας, τέθηκαν στο Δικαστήριο, περαιτέρω, τα δεδομένα των εισοδημάτων των διαδίκων. Συγκεκριμένα, η Αιτήτρια αναφέρει στην παράγραφο 12 της ένορκης δήλωσης της: «12.Εργάζομαι σε ταξιδιωτικό γραφείο από τις 9π.μ. μέχρι τις 5:30μ.μ. και από την εργασία μου κερδίζω το ποσό των €800.- μηνιαίως, ενώ ο καθ' ου η αίτηση είναι κτηνοτρόφος και διατηρεί φάρμα με ζώα στο χωριό Παρεκκλησιά όπου διαμένει και επίσης εργάζεται ως οικοδόμος και από τις εργασίες του κερδίζει περί τις €5.000.- μηνιαίως. Λαμβάνω ετησίως το ποσό των €475.- ως επίδομα τέκνου, ήτοι το ποσό των € 39.- μηνιαίως». Ως προς τα πιο πάνω, αντιτείνεται ο Καθ' ου η αίτηση τα εξής στις παραγράφους 14, 15 και 16 της ένορκης δήλωσης του: «
- Διαφωνώ με τους ισχυρισμούς της παραγράφου
- Δεν είμαι κτηνοτρόφος. Διαμένω εξ' ανάγκης στην φάρμα του πατέρα μου αλλά δεν είμαι κτηνοτρόφος και δεν έχω εισόδημα από τα ζώα. Τα ζώα που έχουμε είναι του πατέρα μου και το γάλα από τα ζώα δεν το πουλούμε. Η μητέρα μου με το γάλα κάνει χαλούμια για την οικογένεια μας. Τα δε ζώα τα μεγαλώνει ο πατέρας μου με έξοδα δικά του για δική μας κατανάλωση και δεν κάνουμε εμπόριο. Εγώ εργάζομαι στα καλούπια στις οικοδομές και οι αποδοχές μου το 2008 ήτο μικτές €20.056 ετησίως ήτοι €1541 καθαρά μηνιαίως και όχι €5000 ως αναφέρει η Αιτήτρια.
- Για το 2019 αυτές δεν διαφοροποιήθηκαν. Επισυνάπτω ως Τεκμήριο 2 το πιστοποιητικό αποδοχών για το έτος
- Επισημαίνω δε ότι τα εισοδήματα μου δεν είναι σίγουρα και σταθερά ανά έτος. Από το 2013 μέχρι και το 2015 δεν είχα δουλειά και υπάρχουν μεγάλες πιθανότητες με αυτή την πρωτοφανή παγκόσμια κρίση να παραμείνω πάλι χωρίς δουλειά. Οφείλω δε να αναφέρω ότι επειδή μένω Παρεκκλησιά και δεν μου διαθέτουν όχημα στην εταιρεία που εργάζομαι, καλύπτω εγώ τα μεταφορικά μου έξοδα και χρειάζομαι ποσό περί τα €500 μηνιαίως, τόσο για τις μετακινήσεις ένεκα της εργασίας μου, όσο και τις μετακινήσεις από και προς την Λάρνακα για να βλέπω τη θυγατέρα μου.
- Η Αιτήτρια εργάζεται και επιπρόσθετα του μισθού της και του επιδόματος τέκνου λαμβάνει και επίδομα μονογονιού ήτοι €180 μηνιαίως». Τα έξοδα συντήρησης και διατροφής της ανήλικης Κ. καθορίζονται από την Αιτήτρια στην παράγραφο 14 της ένορκης δήλωσης της, ως εξής: « € Α) Είδη διατροφής, και άλλα είδη 200 (Υπεραγορά, φούρνος, φρουταρία) Β) Είδη ένδυσης, υπόδησης, και άλλα είδη 100 Γ) Βιβλία, Γραφική Ύλη και άλλα είδη 50 Δ) Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη 50 Ε) Κέντρο Απασχόλησης για την σχολική περίοδο (€230 x 9 μήνες) 173 ΣΤ) Κέντρο Απασχόλησης για τις σχολικές αργίες (€10 x 14 αργίες) 12 Ζ) Κέντρο Απασχόλησης για την Θερινή περίοδο (€340 x 3 μήνες) 85 Η) Μαθήματα χορού (€130 Χ 10 μήνες) 108 Θ) Μαθήματα Αγγλικών και χρέωση λεωφορείου για την μεταφορά της ανήλικης (€77 x 10 μήνες) 65 Ι) Μεταφορικά-Βενζίνη 70 ΙΑ) Έξοδα συντήρησης αυτοκινήτου (άδεια κυκλοφορίας, ασφάλεια) 50 ΙΒ) Ρεύμα - Νερό - 70 ΙΓ) Ψυχαγωγία, χαρτζιλίκι, σχολικές εκδρομές 80 ΙΔ) Διάφορα έξοδα 60 ΣΥΝΟΛΟ: €. 1,173.-» (ΤΕΚ 3 - 6) Ως προς τα πιο πάνω έξοδα, ο Καθ' ου η αίτηση αναφέρει στις παραγράφους 17 και 18 της ένορκης δήλωσης του, τα πιο κάτω: «
- .. Η ανήλικη δεν πηγαίνει στο κέντρο απογευματινής απασχόλησης από τον Μάρτιο του
- Τα έξοδα του σχολείου ήταν €230 μηνιαίως. Αναφορικά με την φροντίδα της ανήλικης τα καλοκαίρια, το κόστος δεν ήταν €80 εβδομαδιαίως. Οφείλω να αναφέρω ότι οι γονείς μου προθυμοποιήθηκαν να προσέχουν την ανήλικη όπως έπρατταν ανέκαθεν. Η Αιτήτρια δέχτηκε και οι γονείς μου την προσέχουν μόνο τον Αύγουστο. Εξ' όσων με έχει ενημερώσει η ανήλικη θυγατέρα μου από τον Μάρτιο του 2020 δεν ξαναπήγε και δεν θα συνεχίσει να πηγαίνει στο κέντρο απογευματινής απασχόλησης γιατί είναι για παιδιά του Δημοτικού. Επομένως, τα έξοδα που αναφέρει δεν υφίστανται πλέον.
- .. Τα έξοδα διατροφής της ανήλικης είναι €150 μηνιαίως. Τα έξοδα ένδυσης υπόδησης και άλλα είδη δεν υπερβαίνουν τα €50 μηνιαίως. Τα βιβλία και η γραφική ύλη δεν υπερβαίνουν τα €15 μηνιαίως. Έξοδα για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη δεν υπάρχουν γιατί καλύπτονται από το ΓΕΣΥ. Αναφορικά με τα έξοδα για το κέντρο απασχόλησης αυτά δεν υφίστανται. Αναφορικά με τα μαθήματα χορού, τα έξοδα όταν ζούσαμε μαζί δεν ανέρχονταν στα €130 μηνιαίως. Αναφορικά με τα έξοδα των Αγγλικών συμφωνώ ότι είναι €65 μηνιαίως. Αναφορικά με τα μεταφορικά αυτά δεν υπερβαίνουν τα €50 μηνιαίως. Αναφορικά δε με τα έξοδα συντήρησης του οχήματος διαφωνώ. Διαφωνώ και με τα έξοδα του ρεύματος και του νερού αυτά δεν υπερβαίνουν τα €40 μηνιαίως». Το Δικαστήριο, στο ενδιάμεσο αυτό στάδιο, δεν προβαίνει σε ευρήματα επί της μαρτυρίας, η δε εξέταση της ενώπιον του μαρτυρίας γίνεται με σκοπό να αποφασίσει κατά πόσο είναι δίκαιο ή όχι να διατηρηθεί ή να εκδοθεί το διάταγμα [βλ. Jonitexo Ltd v. Adidas
(1984)1 AAΔ 263]. Συνεκτιμώντας το διαθέσιμο υλικό που τέθηκε ενώπιον μου και επαναλαμβάνοντας πως δεν είναι η ώρα για πλήρη αξιολόγηση της μαρτυρίας και κατάληξη σε ευρήματα σε σχέση με τις δυνατότητες των διαδίκων, όσο και σε σχέση με τις ανάγκες της ανήλικης, κρίνω δίκαιη τη διατήρηση του εκδοθέντος προσωρινού διατάγματος στο ύψος του ποσού που έχει καθοριστεί, θεωρώντας πως το ποσό αυτό εξυπηρετεί τις ανάγκες της ανήλικης και πληροί την υποχρέωση των γονέων να συνεισφέρουν από κοινού στη διαβίωση της. Προς εξεύρεση του πιο πάνω ποσού, λήφθηκαν υπόψη οι δυνάμεις των διαδίκων, όπως ο καθένας τις καθορίζει, τα έξοδα διατροφής της ανήλικης, όπως επίσης ο καθένας τα καθορίζει, αλλά και τα προσωπικά έξοδα του Καθ' ου η αίτηση, όπως αυτός τα καθορίζει. Σε σχέση με αυτά τα τελευταία έξοδα του Καθ' ου η αίτηση, αλλά και την εν γένει εισοδηματική του κατάσταση, ότι μπορεί να σχολιαστεί είναι πως, κατά τη δική του παραδοχή, ήταν τα ίδια και όταν αυτός κατέβαλλε στην Αιτήτρια €800 το μήνα, έστω κι αν αυτά κατά τον ισχυρισμό αφορούσαν, όχι μόνο τη συνεισφορά του στη διατροφή της ανήλικης, αλλά και τα έξοδα της ίδιας της Αιτήτριας. Άξιο επισήμανσης είναι περαιτέρω το γεγονός ότι βάσει του διατάγματος ημερομηνίας 22/06/2009, η συνεισφορά του Καθ' ου η αίτηση, στη διατροφή της ανήλικης, καθοριζόταν εκ συμφώνου στα €350 το μήνα, ενώ εννέα και πλέον χρόνια αργότερα, εύλογο για τον ίδιο σκοπό θεωρεί ο ίδιος το ποσό των €300 το μήνα. Θέλω, πριν αφήσω την απόφαση αυτή, να τονίσω ότι ο ακριβής καθορισμός της συνεισφοράς του κάθε διάδικου στη διατροφή του παιδιού τους αποτελεί θέμα που θα εξεταστεί κατά την εκδίκαση της εναρκτήριας αίτησης, όπου το Δικαστήριο θα αξιολογήσει το σύνολο της ενώπιον του μαρτυρίας και θα εξάξει τα τελικά του συμπεράσματα. Η όποια διαφορά δε ως προς τη συνεισφορά του κάθε γονέα, είτε πρόκειται για την Αιτήτρια, είτε για τον Καθ' ου η αίτηση, δύναται να θεραπευθεί με την αναδρομικότητα του όποιου τελικού διατάγματος διατροφής ήθελε εκδοθεί. Για τους λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω, το προσωρινό διάταγμα καθίσταται απόλυτο, θεωρούμενο επιπλέον, ως τέτοιο, εννοείται απόλυτο και ως τροποποιητικό του προηγούμενου διατάγματος, ημερομηνίας 22/06/2009 [Hadkinson v. Hadkinson
(1952)2 All ER 567]. Ως προς τα έξοδα, θεωρώ ότι, υπό τις περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης, η πιο κατάλληλη διαταγή είναι όπως αυτά ακολουθήσουν το αποτέλεσμα της εναρκτήριας αίτησης, σε καμμιά περίπτωση όμως να είναι εναντίον της Αιτήτριας. (Υπ.) ........ Δ. Κούσιου, Δ. Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΟΤ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο