O.K. ν. Γ.Μ., Αρ. Αίτησης:218/2018, 5/3/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Δικαιοδοσία Διατροφής Ενώπιον: Φ. Κωνσταντίνου, Δ. Αρ. Αίτησης:218/2018 Μεταξύ: O.K. Αιτήτρια και Γ.Μ. Καθ' ου η αίτηση ----------------------------- Ημερομηνία: 5 Μαρτίου 2021 Εμφανίσεις: Για την Αιτήτρια: κα Σ. Γεωργίου για Λεύκος Κληρίδης & Υιοί Για τον Καθ' ου η Αίτηση: κ. Α. Χ'' Παναγιώτου ΑΠΟΦΑΣΗ Οι διάδικοι τέλεσαν γάμο το έτος 2010. Απέκτησαν τέκνο, τον Μ., ηλικίας σχεδόν επτά ετών κατά το χρόνο καταχώρισης της εξεταζόμενης αίτησης. Ο γάμος τους λύθηκε στις 24.9.2018. Η αιτήτρια καταχώρισε την εναρκτήρια αίτηση στις 8.6.2018. Με το τρίτο τροποποιημένο δικόγραφο της ζητά την έκδοση διατάγματος με το οποίο να καθοριστεί η συνεισφορά του καθ'ου η αίτηση για τη διατροφή του τέκνου τους στο ποσό των €1.702 το μήνα με βάση το άρθρο 36 και 37
(1)και
(2)του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου του 1990 (Ν216/90), στο εξής «ο Νόμος». Ζητά περαιτέρω να διαταχθεί ο καθ'ου η αίτηση να καταβάλλει 13η και 14η καταβολή ποσού €1.702 με βάση το άρθρο 37
(3)και διαταγή ώστε το ποσό της συνεισφοράς του καθ'ου η αίτηση να αποκόπτεται από τις απολαβές του με βάση το άρθρο 38Α
(1)(α) του Νόμου. Ο καθ'ου η αίτηση αμφισβήτησε με την έκθεση υπεράσπισης του την αξίωση της αιτήτριας. Εκδόθηκε στις 6.7.2018, μετά από ακρόαση ενδιάμεσης αίτησης, στο πλαίσιο της αρχικής εναρκτήριας αίτησης, ενδιάμεσο διάταγμα με το οποίο διατάχθηκε ο καθ'ου η αίτηση να καταβάλλει στην αιτήτρια €250 μηνιαίως από 6.7.2018 ως συνεισφορά του για τη διατροφή και την εκπαίδευση του τέκνου του. Η εκδίκαση της αίτησης έγινε με τη Διαταγή 30 των Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας. Κατέθεσαν ένορκες δηλώσεις η αιτήτρια και ο καθ'ου η αίτηση. Η εκδίκαση ολοκληρώθηκε με την κατάθεση των γραπτών αγορεύσεων των δικηγόρων τους στις 17.2.2021 οπότε επιφυλάχθηκε η απόφαση του Δικαστηρίου. Οι δικηγόροι της αιτήτριας υποστήριξαν στην αγόρευση τους την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων αναδρομικά από την ημερομηνία καταχώρισης της εξεταζόμενης αίτησης. Οι δικηγόροι του καθ'ου η αίτηση υποστήριξαν στην αγόρευση τους την έκδοση διατάγματος €250 το μήνα και επιπλέον ο καθ'ου η αίτηση να καταβάλλει τα 2/3 των εξόδων των εξωσχολικών δραστηριοτήτων του τέκνου τους με τον όρο ότι αυτές θα προσυμφωνούνται μεταξύ των διαδίκων και θα καταβάλλονται στην αιτήτρια αμέσως με την προσκόμιση στον καθ'ου η αίτηση των αποδείξεων. Ανέφεραν περαιτέρω ότι ο καθ'ου η αίτηση δέχεται να καταβάλλει επιπλέον τα 2/3 των οποιωνδήποτε πιθανών ιατρικών εξόδων του τέκνου τους που δεν καλύπτονται από το ΓΕΣΥ. Ανέφεραν οι δικηγόροι του καθ'ου η αίτηση στην αγόρευση τους ότι ζητούν την πρόνοια των εν λόγω όρων επειδή μετά την έκδοση του ενδιάμεσου διατάγματος η αιτήτρια «σταμάτησε» το τέκνο τους από τα μαθήματα καράτε και ρωσικής γλώσσας που ανέφερε ως έξοδα στην ενδιάμεση αίτηση. Κατατέθηκαν αιτήσεις και από τις δύο πλευρές για αντεξέταση των διαδίκων στη μαρτυρία τους με βάση τη Δ.30 Θ7, οι οποίες αποσύρθηκαν. Παραθέτω τη σχετική με τα επίδικα θέματα μαρτυρία της αιτήτριας, που συνάδει με το δικόγραφο της. Ανέφερε στην ένορκη δήλωση της, η οποία αποτέλεσε τη μαρτυρία της, τα ακόλουθα σχετικά γεγονότα: Οι μηνιαίες απολαβές από την εργασία της ήταν €1.111 μέχρι 29.2.2020 και από 31.3.2020 είναι €1.330 λόγω αλλαγής εργασίας. Δεν ανέφερε ποια είναι η εργασία της. Ο καθ'ου η αίτηση έχει μηνιαίες απολαβές από την εργασία του €5.000 πλέον 13ο και 14ο μισθό. Επιπλέον έχει εισόδημα €2.000 - €2.500 ανά τετράμηνο από προσωπική ιστοσελίδα ως επαγγελματίας φωτογράφος. Δεν αναφέρθηκε στα μηνιαία έξοδα του τέκνου τους. Περιορίστηκε να αναφέρει «Υιοθετώ τα όσα αναφέρονται στις παραγράφους 12,13,14,15 που αναφέρονται στα αναγκαία έξοδα του ανήλικου τέκνου μας» εννοώντας τις εν λόγω παραγράφους του δικογράφου της. Διαμένει με το τέκνο τους σε διαμέρισμα καταβάλλοντας μηνιαίο ενοίκιο με τα κοινόχρηστα €750. Ανέφερε ότι το έξοδο αυτό προέκυψε μετά την έκδοση διαζυγίου στις 24.9.2018 και δεν υπήρχε κατά την έκδοση του ενδιάμεσου διατάγματος. Ανέφερε στην παράγραφο 14 της ένορκης δήλωσης της «Επιφυλάσσομαι να προσκομίσω κατά τη δικάσιμο όλα τα αποδεικτικά στοιχεία για το ύψος των αναγκών του ανηλίκου, όσο και για την οικονομική δυνατότητα του καθ'ου η αίτηση». Παραθέτω τη σχετική με τα επίδικα θέματα μαρτυρία του καθ'ου η αίτηση, που συνάδει με το δικόγραφο του. Ανέφερε στην ένορκη δήλωση του, η οποία αποτέλεσε τη μαρτυρία του, τα ακόλουθα σχετικά γεγονότα: Οι καθαρές μηνιαίες απολαβές του από την εργασία του είναι €3.000 και όχι €5.000 όπως ανέφερε η αιτήτρια. Ασχολείτο κατά τη συμβίωση του με την αιτήτρια ερασιτεχνικά με τη φωτογραφία και δεν αποτελεί η ενασχόληση του αυτή πηγή εισοδήματος. Καταβάλλει έξοδα που ανέφερε για τη συντήρηση και τις σπουδές των δύο ενήλικων θυγατέρων του από προηγούμενο γάμο. Η αιτήτρια έχει απολαβές πέραν από την εργασία της στην εταιρεία που κατονόμασε ο ίδιος και «από το δικό της ινστιτούτο ομορφιάς». Λαμβάνει ή δικαιούται να λαμβάνει επίδομα μονογονεϊκής οικογένειας και επίδομα τέκνου. Είναι η θέση του ότι δικαιολογείται η έκδοση διατάγματος €250 το μήνα ως συνεισφορά του για την κάλυψη των αναγκών του τέκνου τους. Δέχεται να καταβάλλει, επιπλέον του ποσού €250 το μήνα, τα 2/3 των εξόδων των εξωσχολικών δραστηριοτήτων του τέκνου τους και τα 2/3 των ιατρικών εξόδων του που δεν καλύπτονται από το ΓΕΣΥ που θα συμφωνεί με την αιτήτρια από προηγουμένως. Νομική πτυχή - Αξιολόγηση μαρτυρίας - Κατάληξη Στο άρθρο 33
(1)του Νόμου ορίζεται: «33
(1)Οι γονείς έχουν υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους από κοινού ο καθένας ανάλογα με τις δυνάμεις του.» Στο άρθρο 37 του Νόμου ορίζεται: «37
(1)Η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του και τις οικονομικές δυνατότητες που υπάρχουν για διατροφή προσώπου.
(2)Η διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση και ευημερία του δικαιούχου και επιπλέον, ανάλογα με την περίπτωση, τα έξοδα για την εν γένει εκπαίδευσή του.» Επισημαίνω τα ακόλουθα αναφορικά με τη γραπτή μαρτυρία των διαδίκων. Η ένορκη δήλωση της αιτήτριας, που αποτέλεσε τη μαρτυρία της είναι περιορισμένη σε μια σελίδα χωρίς να προβαίνει σε συγκεκριμένη μαρτυρία για το είδος της εργασίας της και χωρίς να καταθέτει αποδεικτικά στοιχεία για το εισόδημα της ως τεκμήρια. Δεν αναφέρθηκε ποια είναι η εργασία του καθ'ου η αίτηση από την οποία έχει εισόδημα €5.000 όπως ισχυρίστηκε. Αναφορικά με τις ανάγκες του τέκνου τους και τα έξοδα που καταβάλλονται για την κάλυψη τους παρέπεμψε στις παραγράφους 12, 13, 14 και 15 του δικογράφου της εναρκτήριας αίτησης αναφέροντας ότι υιοθετεί όσα αναφέρονται σ' αυτές. Δεν κατέθεσε σχετικές αποδείξεις για τα μαθήματα που παρακολουθεί το τέκνο τους ούτε για το ενοικιαστήριο έγγραφο του διαμερίσματος που ενοικιάζει. Απαιτείται ρητή και συγκεκριμένη μαρτυρία για την εισοδηματική δυνατότητα της αιτήτριας και του καθ'ου η αίτηση και για τις ανάγκες του τέκνου τους. Η αόριστη υιοθέτηση του περιεχομένου παραγράφων του δικογράφου δεν βοηθά την αιτήτρια στο βάρος απόδειξης της απαίτησης της. Δεν αντικαθιστά την έλλειψη μαρτυρίας κατά την κυρίως εξέταση της για τις ανάγκες και τα έξοδα του τέκνου τους. Η θέση της μειώνεται περισσότερο με την παράλειψη της να καταθέσει σχετικές αποδείξεις ως τεκμήρια για την απόδειξη των ισχυρισμών της. Το γεγονός ότι κατατέθηκαν έγγραφα με την ένορκη δήλωση αποκάλυψης εγγράφων δεν τη βοηθά. Αυτό έγινε για να μπορεί να καταθέσει στην ακροαματική διαδικασία τα έγγραφα που αποκάλυψε για να αποδείξει τους ισχυρισμούς της. Ο καθ'ου η αίτηση ομοίως παρέλειψε να αναφέρει στη μαρτυρία του το είδος της εργασίας του και να καταθέσει αποδεικτικά έγγραφα για το εισόδημα του. Περιορίστηκε να αναφέρει ότι το καθαρό μηνιαίο εισόδημα από την εργασία του είναι «περί τις €3.000». Επαναλαμβάνονται όσα αναφέρθηκαν ανωτέρω για την αποκάλυψη εγγράφων. Η αιτήτρια έχει το βάρος απόδειξης της απαίτησης της. Τόσο η ίδια όσο και ο καθ'ου η αίτηση είχαν υποχρέωση να προβούν σε πλήρη και ειλικρινή αποκάλυψη των πραγματικών εισοδημάτων τους. Το Δικαστήριο μπορεί να προβεί σε έρευνα για υπολογισμό αυτών (Δημητρίου ν. Περδίου
(2005)1 Β ΑΑΔ 1418). Η αιτήτρια ανέφερε στη μαρτυρία της ότι οι μηνιαίες απολαβές από την εργασία της ήταν €1.111 μέχρι 29.2.2020 και είναι €1.330 από 31.3.
- Ανέφερε ότι δεν έχει άλλο εισόδημα. Ο καθ'ου η αίτηση δεν αμφισβήτησε με τη μαρτυρία του το ποσό που ανέφερε η αιτήτρια. Ισχυρίστηκε όμως ότι έχει επιπλέον εισόδημα «από το δικό της ινστιτούτο ομορφιάς». Ισχυρίστηκε αόριστα ότι η αιτήτρια «λαμβάνει και ή δικαιούται να λαμβάνει» επίδομα μονογονεϊκής οικογένειας και επίδομα τέκνου «ενός σεβαστού ποσού» χωρίς να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό του. Η αιτήτρια ανέφερε στη μαρτυρία της ότι δεν έχει άλλο εισόδημα πέραν του ποσού €1.330 ακολουθώντας τη γενική άρνηση στην παράγραφο 5 του δικογράφου της Απάντησης του ισχυρισμού του καθ'ου η αίτηση ότι έχει επιπλέον εισόδημα «από το δικό της ινστιτούτο ομορφιάς» που κατονόμασε. Ενόψει των ανωτέρω, λαμβάνοντας υπόψη και το ύψος του ενοικίου €750 το μήνα, δεν μου γίνεται πιστευτή ότι το μηνιαίο εισόδημα της είναι €1.
- Θα μπορούσε να είναι τουλάχιστον €1.500 το μήνα. Προκύπτει από την ενώπιον μου μαρτυρία ότι το οικογενειακό εισόδημα είναι €54.000 (12 μήνες × (€1.500 + €3.000)). Η εν λόγω οικογένεια δεν δικαιούται να λαμβάνει επίδομα τέκνου με βάση το οικογενειακό εισόδημα ως οι περί Παροχής Επιδόματος Τέκνου Νόμοι του 2002 έως 2017 ορίζουν (Ν167
(1)/2002). Οι ισχυρισμοί των διαδίκων πρέπει να τίθενται με σαφήνεια και να τεκμηριώνονται. Η αόριστη προβολή τους προκαλεί αχρείαστη αντιπαράθεση. Ενόψει των ανωτέρω, θεωρώ ότι η εισοδηματική δυνατότητα της αιτήτριας είναι €1.500 το μήνα. Ο καθ'ου η αίτηση ανέφερε στη μαρτυρία του ότι οι καθαρές μηνιαίες απολαβές από την εργασία του είναι περί του ποσού €3.
- Ο ισχυρισμός της αιτήτριας ότι λαμβάνει από την εργασία του €5.000 μηνιαίως προβλήθηκε αόριστα όπως και ο ισχυρισμός της για επιπλέον εισόδημα. Θεωρώ την εισοδηματική δυνατότητα του καθ'ου η αίτηση περί το ποσό €3.
- Όσο αφορά τον ισχυρισμό του καθ'ου η αίτηση για τα ποσά που καταβάλλει για τις σπουδές των ενήλικων θυγατέρων του από προηγούμενο γάμο, επισημαίνεται ότι έχει υποχρέωση να διατρέφει το ανήλικο τέκνο του, υποχρέωση που προηγείται έναντι όλων των άλλων υποχρεώσεων του (Δ. Δημητρίου ν. Ε. Περδίου
(2005)1 ΑΑΔ 1418). Καταλήγω με βάση όσα ανωτέρω παρέθεσα ότι ο λόγος της εισοδηματικής δυνατότητας του καθ'ου η αίτηση και της αιτήτριας είναι περίπου αντίστοιχα 2 προς 1. Εξέτασα ακολούθως τις ανάγκες του τέκνου των διαδίκων λαμβάνοντας υπόψη τα κενά της μαρτυρίας της αιτήτριας που υπέδειξα, αφού οι ισχυρισμοί της προβλήθηκαν στη μαρτυρία της αόριστα παραπέμποντας στο δικόγραφο της και έμειναν ατεκμηρίωτοι. Ενόψει της αποδοχής από τον καθ'ου η αίτηση ότι η αιτήτρια καταβάλλει ενοίκιο για τη στέγαση του τέκνου τους και της αποδοχής του να καταβάλλει μηνιαίως ποσό €250 για την κάλυψη των βασικών αναγκών του θα εξετάσω το εύλογο των εξόδων για τη διατροφή και την επιβίωση του. Στάθμισα το εύλογο των κονδυλίων, όπως υποδείχθηκε στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στη Μαρκουλίδης ν. Μαρκουλίδη
(1998)1 ΑΑΔ 1386, 1390 και με όπλα την κοινή λογική και την πείρα της ζωής εντόπισα τις πραγματικές ανάγκες του ανηλίκου, όπως υποδείχθηκε στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην Παναγιώτου ν. Σφικτού
(2001)1 ΑΑΔ 625. Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην Κορελλίδης v. Κορελλίδη
(2012)1Γ ΑΑΔ 1975 λέχθηκε ότι «... το Δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες που να οδηγούν σε υπολογισμό με σεντ, αλλά θα πρέπει να σταθμίζει τις ανάγκες και να καταλήγει σε συμπεράσματα που να επαναφέρουν, ή δυνατό, τα ανήλικα τέκνα σε μια πλησιέστερη κατάσταση, όπως θα ήταν εάν οι γονείς τους ζούσαν μαζί». Στην εξεταζόμενη υπόθεση έλαβα υπόψη μου για την εκτίμηση των αναγκών του ανήλικου τέκνου των διαδίκων τις αρχές που καθιερώθηκαν στην Παναγιώτου v. Σφικτού και στην Κορελλίδης ν. Κορελλίδη (ανωτέρω), ότι το μέτρο της διατροφής ανηλίκου δεν μπορεί να εξευρεθεί με απόλυτους αριθμούς και ότι στον εντοπισμό των πραγματικών αναγκών του θα πρέπει να ακολουθείται η κοινή λογική και η πείρα της ζωής καθώς και ότι πρέπει να διατηρηθεί το επίπεδο ζωής του ανηλίκου που θα είχε εάν οι γονείς του συμβίωναν, όσο αυτό είναι δυνατό. Έχοντας κατά νου τα ανωτέρω, λαμβάνω υπόψη ότι μηνιαίως επαρκούν για το τέκνο των διαδίκων €150 για διατροφή, €50 για ένδυση και υπόδηση, €20 για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη λαμβάνοντας υπόψη την κάλυψη αναγκών από το ΓΕΣΥ και €40 για ψυχαγωγία. Λαμβάνω περαιτέρω υπόψη €40 για διακίνηση, €50 για έξοδα λειτουργίας της κατοικίας και €225 για το ενοίκιο ως αναλογία του τέκνου. Θεωρώ υπερβολικό το ποσό των €750 που ανέφερε η αιτήτρια για το ενοίκιο και τα κοινόχρηστα της κατοικίας λαμβάνοντας υπόψη την εισοδηματική δυνατότητα της και τη μη κατάθεση σχετικού αποδεικτικού στοιχείου ως τεκμήριο. Αναφορικά με τα έξοδα των μαθημάτων που παρακολουθεί το τέκνο η αιτήτρια δεν απέδειξε τους εν λόγω ισχυρισμούς της. Παραπέμπω σε όσα αναφέρθηκαν ανωτέρω για τις παραλείψεις της όσο αφορά την απόδειξη των ισχυρισμών της. Οι διάδικοι θα πρέπει να συμφωνούν για τα μαθήματα που θα παρακολουθεί το τέκνο τους και τις δραστηριότητες του αφού λαμβάνουν υπόψη τα ενδιαφέροντα του και να συνεισφέρουν στα έξοδα αυτά με βάση την αναλογία της εισοδηματικής δυνατότητας τους. Με βάση τα ανωτέρω, το συνολικό ποσό που απαιτείται για τη διατροφή και την επιβίωση του τέκνου των διαδίκων είναι €
- Το ποσό στο οποίο κατέληξα ότι είναι αναγκαίο για να καλυφθούν τα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου θα πρέπει να επωμιστούν οι διάδικοι ανάλογα με τις δυνάμεις τους. Αναφέρθηκα ανωτέρω στην εισοδηματική δυνατότητα της αιτήτριας και του καθ'ου η αίτηση. Συνεπώς υπολογίζω ότι η συνεισφορά του καθ'ου η αίτηση είναι €380 το μήνα. Λαμβάνοντας υπόψη ότι ο καθ'ου η αίτηση διατάχθηκε με βάση το ενδιάμεσο διάταγμα που εκδόθηκε στις 6.7.2018 να καταβάλλει ποσό €250 το μήνα από 6.7.2018, από την ημέρα έκδοσης του διατάγματος, για τους λόγους που αναφέρθηκαν στην ενδιάμεση απόφαση όσο αφορά την ημερομηνία ισχύος του ενδιάμεσου διατάγματος, και την πορεία που πήρε η εκδίκαση της υπόθεσης με την τροποποίηση της εναρκτήριας αίτησης δύο φορές, κρίνω ότι είναι εύλογο και δίκαιο η ισχύς του διατάγματος να αρχίζει από 1.3.
- Το αίτημα να διαταχθεί ο καθ'ου η αίτηση σε 13η και 14η καταβολή απορρίπτεται ως ατεκμηρίωτο ως προς την ανάγκη τέτοιας καταβολής. Το αίτημα να αποκόπτεται το ποσό της συνεισφοράς του καθ'ου η αίτηση από τις απολαβές του ομοίως απορρίπτεται ως ατεκμηρίωτο ως προς την ανάγκη τέτοιας διαταγής αλλά και όσο αφορά τον εργοδότη του καθ'ου η αίτηση. Συνακόλουθα εκδίδεται διάταγμα με το οποίο ο καθ'ου η αίτηση διατάσσεται να καταβάλλει στην αιτήτρια το ποσό των €380 το μήνα από 1.3.2021 και την αντίστοιχη ημέρα κάθε μήνα ως η συνεισφορά του για τη διατροφή και την επιβίωση του τέκνου του. Ενόψει της κατάληξης μου, κρίνω ότι είναι εύλογο και δίκαιο κάθε πλευρά να επωμιστεί τα έξοδα της. Φ. Κωνσταντίνου, Δ. sn cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο