Α.Π-Σ. ν. Σ.Σ., Αρ. Αίτησης: 223/19, 8/3/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Χ. Κάιζερ Δ. Αρ. Αίτησης: 223/19 Μεταξύ: Α.Π-Σ. Αιτήτρια και Σ.Σ. Καθ΄ου η Αίτηση ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 8 Μαρτίου, 2022 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Αιτήτρια: κος Χριστάκης Ματθαίου Για τον Καθ΄ου η αίτηση: κος Χρήστος Γκούντρας για κο Μάριο Παπαλοΐζου Α Π Ο Φ Α Σ Η Το άρθρο 33
(1)του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου του 1990 (Ν. 216/90) ορίζει ότι οι γονείς έχουν υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους από κοινού, ο καθένας ανάλογα με τις δυνάμεις του. Με βάση τη διάταξη αυτή, η Αιτήτρια με την υπό εξέταση αίτηση επιδιώκει την έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάσσεται o Καθ' ου η αίτηση να συνεισφέρει στη διατροφή του ανήλικου υιού του. Ειδικότερα αιτείται την έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάσσεται ο Καθ΄ου η αίτηση όπως καταβάλλει το ποσό των €350 μηνιαίως ως συνεισφορά του για τη διατροφή και συντήρηση του ανήλικου τέκνου των διαδίκων Σ., πλέον 13η διατροφή. Η ακρόαση διεξήχθη με την ανταλλαγή εγγράφως της μαρτυρίας μεταξύ των διαδίκων, με βάση τη Δ.30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Οι διάδικοι περιορίστηκαν στις δικές τους έγγραφες μαρτυρίες, χωρίς αντεξέταση των ενόρκως δηλούντων. Ακολούθως, οι δικηγόροι και των δυο πλευρών κατέθεσαν γραπτές αγορεύσεις και το Δικαστήριο επιφύλαξε την απόφαση του. Προτού προχωρήσω με την παράθεση της μαρτυρίας των διαδίκων, κρίνω σκόπιμο να τονίσω ότι η εκατέρωθεν μαρτυρία θα αξιολογηθεί, λαμβάνοντας υπόψη τις παραμέτρους που θέτουν τα άρθρα 33
(1)και 37 του Περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου, Ν. 216/90, επί των οποίων καθορίζεται η συνεισφορά των υπόχρεων γονέων στην διατροφή των ανηλίκων τέκνων τους. Οι παράμετροι αυτοί είναι από τη μία οι ανάγκες του δικαιούχου και από την άλλη οι δυνάμεις των υπόχρεων γονέων. Αποτελούν παραδεκτά και εν πάση περιπτώσει μη αμφισβητούμενα γεγονότα τα κάτωθι: · Οι διάδικοι τέλεσαν πολιτικό γάμο στις 06/04/2008 στο Δήμο Αγίου Δομετίου. · Αμφότεροι είναι Κύπριοι υπήκοοι και Χριστιανοί ορθόδοξοι, η δε Αιτήτρια έλκει την καταγωγή της από τη Λευκορωσία. · Από το γάμο τους οι διάδικοι απόκτησαν ένα τέκνο, τον Σ.Σ., που γεννήθηκε στις 24/07/
- · Οι διάδικοι είναι εν διαστάσει σύζυγοι. Μετά τo γάμo τoυς εγκαταστάθηκαν σε οικία στην Παλλουριώτισσα στη Λευκωσία, ιδιοκτησίας του Καθ'ου η αίτηση. Στην εν λόγω οικία διέμεναν μέχρι τη διάσταση τους η οποία επήλθε στις 28/01/2019, ημερομηνία κατά την οποία ο Καθ' ου η αίτηση εγκατέλειψε τον συζυγικό οίκο, στον οποίο εξακολουθούν να διαμένουν η Αιτήτρια και το ανήλικο. · Η Αιτήτρια είναι ιδιοκτήτρια διαμερίσματος στην Λευκορωσία. Πριν να επιφυλάξει το Δικαστήριο την απόφαση οι συνήγοροι των διαδίκων προέβησαν περαιτέρω στα κάτωθι παραδεκτά γεγονότα: · Ο Καθ'ου η αίτηση από την καταχώριση της παρούσας αίτησης ήτοι από την 01/07/2019 καταβάλλει για τις ανάγκες διατροφής και συντήρησης του ανήλικου τέκνου του το ποσό των €400 αυτοβούλως, χωρίς την ύπαρξη διατάγματος. · Ο ανήλικος φοιτά σε νηπιαγωγείο από τον Σεπτέμβριο του 2020 τα δίδακτρα του οποίου είναι €122 μηνιαίως. Η φοίτηση είναι δεκάμηνη. Τα μηνιαία έξοδα μεταφοράς του ανήλικου είναι €40, τα μηνιαία έξοδα ψυχαγωγίας είναι €20 και τα μηνιαία έξοδα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης είναι €
- · Ο Καθ'ου η αίτηση εργαζόταν στην Τράπεζα Κύπρου μέχρι το 2013, όπου αφυπηρέτησε οικειοθελώς λαμβάνοντας το ποσό των €200.
- Πριν την οικειοθελή αποχώρηση του εργαζόταν στο προσωπικό υποστήριξης στον τομέα συναλλαγών και τα καθήκοντα του ήταν στο κλείσιμο του ταμείου. Ο μισθός που ελάμβανε ήταν €2800 καθαρά, πλέον 13 μισθό. · Η Αιτήτρια λαμβάνει μονογονεϊκό επίδομα €183 μηνιαίως από τον Νοέμβριο του
- Τα πιο πάνω καθίστανται πλέον ευρήματα του Δικαστηρίου. Επισημαίνω εξαρχής ότι οτιδήποτε τέθηκε στην ένορκη δήλωση της Αιτήτριας για το ενδεχόμενο καταβολής ενοικίου, αν ο Καθ'ου η αίτηση διεκδικήσει την κατοχή του σπιτιού ιδιοκτησίας του στο οποίο διαμένει η Αιτήτρια με τον ανήλικο, δεν θα απασχολήσει το Δικαστήριο. Δεν πρόκειται για πραγματικό υπαρκτό γεγονός, είναι υποθετικό σενάριο το οποίο δεν δικογραφείται γιατί ακριβώς δεν υφίσταται ως έξοδο. Συνεπώς οποιαδήποτε μαρτυρία η οποία προσκομίστηκε με σκοπό να αποδείξει μη δικογραφημένες θέσεις θα αγνοηθεί. Είναι γνωστό ότι δεν είναι δυνατή η επιδίκαση οποιουδήποτε κονδυλίου για τις ανάγκες για διατροφή αν δεν γίνεται ρητή αναφορά, κατά θετικό τρόπο, των αναγκών και ο προσδιορισμός τους μέσα στο δικόγραφο (βλ. Ιωάννης Κυριάκου Όξυνου ν. Μαρία Ρόλη Λούη, ως μητέρα, πλησιέστερης συγγενούς, φίλης και φυσικής κηδεμόνας των ανηλίκων τέκνων Κυριάκου και Ορέστη Όξυνου, Έφεση Αρ. 25/10, 14/2/2012,
(2012)1 ΑΑΔ 169). ΜΑΡΤΥΡΙΑ Μαρτυρία Αιτήτριας Πέραν των πιο πάνω παραδεκτών γεγονότων η Αιτήτρια ανέφερε ότι για τις ανάγκες διατροφής και συντήρησης του ανήλικου τέκνου των διαδίκων απαιτείται το ποσό των €622 μηνιαίως. Το πώς κατά την άποψη της προκύπτει αυτό το ποσό και πώς κατανέμεται με βάση τις ανάγκες του ανήλικου επεξηγείται στον κάτωθι πίνακα: Α. Διατροφή €200 Β. Ένδυση, υπόδηση €50 Γ. Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη €10 Δ. Μεταφορικά €40 Ε. Παιχνίδια/βιβλία €30 ΣΤ. Ψυχαγωγία €20 Ζ. Γενέθλια €20 Η. Ρεύμα, τηλέφωνο, νερό (αναλογία) €50 Θ. Σκύβαλα €10 Ι. Διακοπές €50 Κ. Έκτακτα έξοδα €20 Λ. Νηπιαγωγείο ( από Σεπτέμβριο 2020) €122 ΣΥΝΟΛΟ €622 Επισυνάπτει ως Τεκμήρια 2-8 σχετικές ενδεικτικές όπως αναφέρει αποδείξεις για κάποιες από τις πιο πάνω κατηγορίες εξόδων του ανηλίκου. Όσον αφορά στα δικά της εισοδήματα ανέφερε ότι δεν εργάζεται και από τότε που ο ανήλικος πηγαίνει στο νηπιαγωγείο προσπαθεί να βρει δουλειά αλλά ισχυρίζεται ότι αυτό είναι πολύ δύσκολο και λόγω των συνεπειών που επέφερε η καραντίνα, αλλά κυρίως και του ωραρίου, αφού θα πρέπει να εργάζεται τις ώρες που ο ανήλικος βρίσκεται στο σχολείο. Δεν λαμβάνει ανεργιακό επίδομα και η αίτηση της για ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα έχει απορριφθεί και έχει προχωρήσει σε νέα αίτηση. Λάμβανε επίδομα ανέργου ύψους €500 μηνιαίως το οποίο έχει τερματιστεί, ενώ προηγουμένως εργαζόταν με μηνιαία εισοδήματα ύψους €
- Η Αιτήτρια σε σχέση με τα εισοδήματα του Καθ' ου η αίτηση ανέφερε ότι εργαζόταν μέχρι το 2013 στην Τράπεζα Κύπρου, από όπου και αφυπηρέτησε λαμβάνοντας ποσό πέραν των €200.000, ενώ από τότε δεν εργάζεται, αδικαιολόγητα παρόλο που δεν υπάρχει οποιοδήποτε πρόβλημα. Παραδέχεται ότι είναι ιδιοκτήτρια διαμερίσματος στη Λευκορωσία αλλά αρνείται ότι αυτό ενοικιάζεται και ότι λαμβάνει κάποιο εισόδημα. Ισχυρίζεται ότι από το 2017 το διαμέρισμα δεν ενοικιάζεται. Όταν ενοικιαζόταν αυτό γινόταν μέσω του booking.com με την ημέρα, και όσες εισπράξεις είχε ισχυρίζεται ότι τις έπαιρνε ο ίδιος ο Καθ' ου η αίτηση. Υποστηρίζει ότι το ποσό των €350 που επιζητεί είναι σε θέση να το καταβάλλει ο Καθ' ου η αίτηση, ως συνεισφορά τoυ στη διατροφή του ανήλικου τέκνου τoυς. Αποτελεί δε εύλογη συνεισφορά τoυ Καθ' ου η αίτηση δεδομένης της αντικειμενικής αδυναμίας της να συνεισφέρει επαρκώς στη διατροφή του ανήλικου, αφού είναι αφοσιωμένη αποκλειστικά στη φύλαξη και φροντίδα του. Αναφέρει περαιτέρω ότι λόγω του νεαρού της ηλικίας του ανήλικου και του γεγονότος ότι είναι μόνη στην Κύπρο χωρίς κανένα συγγενή αυτό είχε ως αποτέλεσμα από τη γέννηση του ανήλικου να μην μπορέσει να εργαστεί, εκτός από την περίοδο που δούλεψε για 3 μήνες περίπου, προσφέροντας υπηρεσίες καθαριότητας στην πολυκατοικία που βρίσκεται ο συζυγικός οίκος. Μαρτυρία Καθ'ου η αίτηση Στην μαρτυρία του ο Καθ'ου η αίτηση ανέφερε ότι το έτος 2013 αφυπηρέτησε από την Τράπεζα Κύπρου στην οποία εργαζόταν, βάσει σχεδίου εθελούσιας εξόδου, και έλαβε κατά την αποχώρηση του το ποσό των €200.000 το οποίο αποτελούσε το Ταμείο Προνοίας του και άλλα εργασιακά ωφελήματα. Ισχυρίζεται ότι το 2014 κατόπιν επιθυμίας και έντονων προτροπών της Αιτήτριας, αγόρασε διαμέρισμα στη Λευκορωσία (χώρα καταγωγής της Αιτήτριας) χρησιμοποιώντας σεβαστό μέρος των εν λόγω χρημάτων. Συγκεκριμένα ισχυρίζεται ότι δαπάνησε συνολικό ποσό ύψους 98.000 δολαρίων Αμερικής (ήτοι USD78.000 για την αγορά του διαμερίσματος και USD20.000 για την αγορά επίπλωσης). Επισύναψε ως Τεκμήριο 1 δέσμη εγγράφων όλα τα αποδεικτικά που κατά τον ίδιο αποδεικνύουν τις μεταφορές των χρημάτων είτε απευθείας από δικό του λογαριασμό είτε μέσω του ιδίου προς την Αιτήτρια και εκείνη με τη σειρά της προς την τράπεζα του εξωτερικού. Σύμφωνα με τον Καθ'ου η αίτηση από τα τέλη του έτους 2013 και εν συνεχεία το έτος 2014, ξόδεψε από δικούς του καθαρά πόρους ποσό γύρω στις €73.000 για την αγορά του ρηθέντος διαμερίσματος το οποίο ενεγράφη επ΄ονόματι της Αιτήτριας, αυξάνοντας ουσιωδώς την περιουσιακή της κατάσταση. Από το ποσό των €200.000, δαπανούσε λόγω και των αυξημένων απαιτήσεων της Αιτήτριας, αρκετά μεγάλο ποσό χρημάτων κάθε μήνα σε διατροφή, καταναλωτικά έξοδα, ρουχισμό, λογαριασμούς, διασκέδαση καθώς και ταξίδια στο εξωτερικό, με αποτέλεσμα από το 2013, το ποσό των €200.000, επί της ουσίας να δαπανηθεί και πλέον τα οικονομικά του δεδομένα να είναι ιδιαιτέρως δυσχερή και να στηρίζεται αποκλειστικά στην οικονομική υποστήριξη των αδερφών του έως ότου συνταξιοδοτηθεί σε μερικά έτη. Ισχυρίζεται ότι παρά τις προσπάθειες του να εξεύρει εργασία, δυστυχώς δεν κατέστη δυνατόν μέχρι σήμερα, λαμβανομένης της ικανότητας του προς εργασία σε συνάρτηση πάντα με την ηλικία του, η οποία είναι σήμερα 61ος ετών. Ως Τεκμήριο 2, επισύναψε συγκεντρωτική κατάσταση του ασφαλιστικού του λογαριασμού για τα έτη 1981 έως
- Ως Τεκμήριο 3, επισύναψε καταστάσεις του ασφαλιστικού του λογαριασμού για τα έτη 2016-
- Ως Τεκμήριο 4, επισύναψε δελτίο εγγραφής Υποψηφίου του Υπουργείου Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Ως Τεκμήριο 5, επισύναψε βεβαίωση ημερ. 28/12/2021 του Υπουργείου Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, όπου εμφαίνεται η εγγραφή του ως «κανονικός άνεργος» από την 09/08/2013 έως την 28/12/
- Ισχυρίζεται ότι λόγω της δεινής οικονομικής του κατάστασης, στην ουσία καταφέρνει να ανταπεξέλθει από την οικονομική στήριξη που λαμβάνει από τα αδέλφια του. (Σχετικό είναι το Τεκμήριο 6). Υποστηρίζει ότι όσα χρήματα του απέμειναν μετά την διάσταση με την Αιτήτρια, φρόντιζε να τα ξοδεύει προς όφελος του ανηλίκου (Τεκμήριο 7). Αναφέρει ότι η Αιτήτρια είναι 37 ετών, νεαρή και χαίρει άκρας υγείας γεγονός που της επιτρέπει να κάνει οποιαδήποτε εργασία δυνάμενη να της αποφέρει χρήματα για να υποστηρίζει τον εαυτό της και αναλογικά τον ανήλικο. Η θέση του είναι ότι η Αιτήτρια δεν έδωσε στο Δικαστήριο κανένα ουσιαστικό ή πιστευτό λόγο που να δύναται να αιτιολογήσει γιατί δεν εργάζεται πλέον. Η Αιτήτρια δεν προσκόμισε καμία μαρτυρία ή τεκμήριο που να αποδεικνύει την πραγματική της πρόθεση για εξεύρεση εργασίας, ούτε είναι εγγεγραμμένη ως άνεργη στο Υπουργείο Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, γεγονός το οποίο αποδεικνύει ότι σκοπίμως παραμένει άεργη καθότι έχει οικονομικούς πόρους που της επιτρέπουν να διαβιεί, άρα δεν χρειάζεται να εργασθεί. Κατ' ακολουθία, η Αιτήτρια παρουσιάζει υπέρογκα τα έξοδα διατροφής του ανηλίκου, ώστε να αποκομίσει μεγαλύτερο όφελος στην καθημερινότητα της, από μέρους του, και όχι επειδή αφορούν κατ' ουσία τον ανήλικο. Ο Καθ'ου η αίτηση ισχυρίζεται η Αιτήτρια παρέλειψε να αποκαλύψει στο Δικαστήριο το λόγο που απορρίφθηκε η αίτηση της για λήψη του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος. Η θέση του είναι ότι απορρίφθηκε γιατί η Αιτήτρια έχει εισοδήματα από την ακίνητη περιουσία που ο ίδιος αγόρασε στη Λευκορωσία και ενεγράφη επ' ονόματι της, προερχόμενα από την ενοικίαση του ρηθέντος ακινήτου από το οποίο η Αιτήτρια λαμβάνει ενοίκιο €
- Υποστηρίζει επίσης ότι η Αιτήτρια λαμβάνει ετησίως και το ποσό των €475 (€39,58σ το μήνα) ως επίδομα τέκνου. Όσον δε αφορά τα ισχυριζόμενα από την Αιτήτρια έξοδα του ανήλικου ως αυτά καταγράφονται στον πίνακα ανωτέρω, η θέση του είναι ότι αυτά είναι παντελώς αυθαίρετα και υπέρογκα για την διαβίωση του ανηλίκου. Απορρίπτει τον ισχυρισμό της Αιτήτριας ότι το μόλις τεσσάρων ετών ανήλικο τέκνο τους, για να διαβιεί με αξιοπρέπεια απαιτείται ποσόν €622 ευρώ μηνιαίως (συμπεριλαμβανομένων των εξόδων ύψους €122 του νηπιαγωγείου). Η δε θέση του είναι ότι η Αιτήτρια δεν προσκομίζει οποιαδήποτε ουσιαστική μαρτυρία και αποδεικτικά στοιχεία περί τούτου. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Η νομική θεμελίωση της εξεταζόμενης αίτησης στηρίζεται στο άρθρο 33
(1)του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου του 1990 (Ν.216/90) που καθορίζει: «33
(1)Οι γονείς έχουν υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους από κοινού ο καθένας ανάλογα με τις δυνάμεις του». Καθώς και στο άρθρο 37 του ρηθέντος Νόμου που καθορίζει: «37
(1)Η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του και τις οικονομικές δυνατότητες που υπάρχουν για διατροφή προσώπου.
(2)Η διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση και ευημερία του δικαιούχου και επιπλέον, ανάλογα με την περίπτωση, τα έξοδα για την εν γένει εκπαίδευσή του». Από το συνδυασμό των ως άνω άρθρων είναι σαφές ότι η διατροφή ανηλίκου καθορίζεται στη βάση δυο παραμέτρων, τις δυνάμεις των γονέων του και τις ανάγκες του δικαιούχου διατροφής. Συνιστά νομική υποχρέωση των γονέων, υποχρέωση η οποία ουσιαστικά αποβλέπει στην αντιμετώπιση των αναγκών των ανηλίκων, όπως αυτές εύστοχα καθορίζονται στο άρθρο 37 του Ν. 216/
- Το άρθρο 33 καθιστά τη διατροφή αμοιβαία υποχρέωση των γονέων, αρχή που συνάδει με την ισότητα των φύλων που κατοχυρώνει το Άρθρο 28 του Συντάγματος. Το μέτρο της συνεισφορά είναι "οι δυνάμεις" εκατέρων των γονέων, έννοια που περιλαμβάνει το σύνολο των εισοδηματικών δυνατοτήτων εκάστου μέρους για συνδρομή και όχι μόνο το υπαρκτό εισόδημα. Ως προς το τι συνιστούν ανάγκες του δικαιούχου, παραπέμπω στο σύγγραμμα του Απόστολου Σ. Γεωργιάδη «ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΙΟ» όπου στη σελ. 652, αναφέρονται τα πιο κάτω: «
- Ανάγκες του δικαιούχου Η διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση του δικαιούχου και επιπλέον τα έξοδα για την ανατροφή, καθώς και την επαγγελματική και την εν γένει εκπαίδευση του (πλήρης διατροφή: ΑΚ 1493 εδ. β΄). Στο περιεχόμενο της διατροφής περιλαμβάνονται ειδικότερα βιοτικές ανάγκες του δικαιούχου που είτε υφίστανται πραγματικά κατά τον χρόνο συζήτησης της αγωγής είτε μπορούν με βεβαιότητα να προβλεφθούν μελλοντικά. Η διατροφή λοιπόν περιλαμβάνει κάθε αναγκαία βιοτική δαπάνη: τροφή, στέγη, ένδυση, θέρμανση, φωτισμό, λοιπά λειτουργικά έξοδα της οικίας διαμονής, ψυχαγωγία, μόρφωση (π.χ. αγορά βιβλίων), διαπαιδαγώγηση, νοσηλεία και δαπάνες ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, παραθέριση, συγκοινωνία και επικοινωνία. Ιδίως περιλαμβάνονται δαπάνες θεωρητικής, επαγγελματικής ή τεχνικής μόρφωσης, ακόμη και μεταπτυχιακής.» Έχω μελετήσει διεξοδικά όλη την τεθείσα ενώπιον μου μαρτυρία και σε συνδυασμό με τη σχετική νομοθεσία και νομολογία θα προχωρήσω ευθύς αμέσως να εξετάσω τις δυο παραμέτρους που ανέφερα ανωτέρω σε σχέση με το υπό κρίση θέμα, τις ανάγκες του ανηλίκου και τις δυνάμεις των γονέων του. I.Έξοδα ανηλίκου Σύμφωνα με τη Νομολογία, (Μαρκουλίδης ν. Μαρκουλίδη
(1998)1 ΑΑΔ 1386, 1390) το Δικαστήριο, ως προς τα έξοδα διατροφής ανηλίκου, δεν δεσμεύεται από τη μαρτυρία των διαδίκων, αλλά είναι καθήκον του να εντοπίσει το εύλογο των κονδυλίων που απαιτούνται για την ικανοποίηση των αναγκών διατροφής και συντήρησης του. Περαιτέρω, σύμφωνα και πάλι με τη Νομολογία, η κοινή πείρα και η πείρα της ζωής είναι παράγοντες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τις ανάγκες των συγκεκριμένων ενώπιον του Δικαστηρίου ατόμων. (Βλ. Παναγιώτου ν. Σφικτού
(2001)1 Α.Α.Δ. 625). Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου Κορελλίδης v. Κορελλίδη
(2012)1Γ ΑΑΔ 1975 λέχθηκε ότι: «... το Δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες που να οδηγούν σε υπολογισμό με σεντ, αλλά θα πρέπει να σταθμίζει τις ανάγκες και να καταλήγει σε συμπεράσματα που να επαναφέρουν, ή δυνατό, τα ανήλικα τέκνα σε μια πλησιέστερη κατάσταση, όπως θα ήταν εάν οι γονείς τους ζούσαν μαζί». Το Δικαστήριο είναι σε θέση, λαμβάνοντας υπόψη τους εκατέρωθεν ισχυρισμούς των διαδίκων ως προς τα έξοδα διατροφής του ανήλικου, τα οποία είναι συνακόλουθα βεβαίως και της ηλικίας του, να καταλήξει σε ένα ποσό το οποίο αντανακλά το εύλογο και τα διδάγματα της κοινής πείρας και ζωής, ως εύστοχα αναφέρει η προαναφερθείσα νομολογία. Όπως ανέφερα ανωτέρω, η θέση της Αιτήτριας είναι ότι οι μηνιαίες ανάγκες του ανηλίκου ανέρχονται στο ποσό των €
- Στην πραγματικότητα ωστόσο η θέση της είναι ότι τα μηνιαία έξοδα ανέρχονται στα €602, καθότι αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι η φοίτηση του ανήλικου στο νηπιαγωγείο είναι δεκάμηνη, συνεπώς το κόστος φοίτησης που προκύπτει μηνιαίως είναι €102 και όχι €
- Θα επιχειρήσω λοιπόν στη βάση του εύλογου των κονδυλίων και σε συνάρτηση με τις ως άνω αναφερθείσες νομολογιακές αρχές να καθορίσω το ποσό της διατροφής που απαιτείται για τον ανήλικο. Είναι σημαντικό να τονίσω ότι ο Καθ'ου η αίτηση πλην των εξόδων για το νηπιαγωγείο, τα μεταφορικά, τη ψυχαγωγία και την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη που αποδέχεται, για όλες τις υπόλοιπες κατηγορίες εξόδων περιορίζεται στη γενικόλογη αναφορά ότι τα έξοδα όπως αυτά παρουσιάζονται από την Αιτήτρια είναι υπερβολικά, χωρίς ωστόσο να αναφέρει ποια είναι κατά την άποψή του τα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου και ποιο είναι το ποσό που απαιτείται για το κάθε κονδύλι. Ο Καθ'ου η αίτηση παρέμεινε στην γενική αυτή αναφορά, χωρίς να προσκομίσει οποιαδήποτε μαρτυρία και χωρίς να θέσει πειστικά εν αμφιβόλω τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας. Σημειώνω περαιτέρω ότι για τις υπό στοιχείο Ε, Η, Θ και Ι κατηγορίες εξόδων (ως αυτές απαριθμούνται από την Αιτήτρια) δεν κάνει κάποιο σχόλιο. Α. Διατροφή Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι για τις ανάγκες σίτισης του ανήλικου απαιτείται το ποσό των €200 μηνιαίως. Προς απόδειξη επισυνάπτει ενδεικτικά ως Τεκμήριο 2 σχετικές αποδείξεις. Ο Καθ'ου η αίτηση απορρίπτει τον ισχυρισμό της Αιτήτριας ότι απαιτείται αυτό το ποσό για την κάλυψη των εξόδων διατροφής. Η θέση του είναι ότι η Αιτήτρια ουδεμία μαρτυρία προσκόμισε προς επίρρωση της θέσης της. Οι ενδεικτικές κατά τ' άλλα αποδείξεις δεν αποδεικνύουν την απαίτηση της και το ύψος αυτού του ποσού. Επισημαίνω ότι η μαρτυρία που προσκόμισε η Αιτήτρια δεν τη βοηθά στο να αποδείξει τον ισχυρισμό της ως προς τα έξοδα διατροφής και αυτό γιατί παρουσίασε αποδείξεις από διάφορες υπεραγορές χωρίς να προκύπτει ότι πρόκειται για τρόφιμα που αγοράστηκαν μόνο για χάρη του ανηλίκου. Ωστόσο λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία του ανήλικου, την κοινή λογική, την πείρα της ζωής και όλους τους παράγοντες που συνυπολογίζονται όταν το δικαστήριο αποφασίζει ζητήματα διατροφής ανηλίκων, θεωρώ ότι για τις ανάγκες σίτισης του ανήλικου το ποσό των €200 μηνιαίως είναι εύλογο. Β. Ένδυση/υπόδηση Για την ένδυση και υπόδηση, η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι ο ανήλικος χρειάζεται το ποσό των €50 μηνιαίως (επισύναψε ενδεικτικά κάποιες αποδείξεις ως τεκμήριο 3). Ο Καθ'ου η αίτηση ισχυρίζεται ότι το ποσό αυτό είναι πέραν του εύλογου ποσού που απαιτείται για ένα παιδί της ηλικίας στην οποία βρίσκεται ο ανήλικος και ότι η Αιτήτρια δεν προσκομίζει ουσιαστική μαρτυρία για προς απόδειξη του ισχυρισμού της. Θεωρώ λογικό το ποσό των €50 που ισχυρίζεται η Αιτήτρια ότι απαιτείται για τις ανάγκες αυτής της κατηγορίας εξόδων. Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως υπερβολικό το ποσό των €600 ετησίως για κάλυψη των αναγκών ένδυσης και υπόδησης. Γ. Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι απαιτείται το ποσό των €10 για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, ποσό το οποίο όπως ανέφερα και ανωτέρω αποτελεί παραδεκτό γεγονός. Δ. Μεταφορικά Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι απαιτείται το ποσό των €40 μηνιαίως για τα μεταφορικά έξοδα του ανηλίκου, ποσό το οποίο όπως ανέφερα και ανωτέρω αποτελεί παραδεκτό γεγονός. Ε. Παιχνίδια/Βιβλία Για τις μηνιαίες ανάγκες του ανήλικου σε παιχνίδια και βιβλία η Αιτήτρια υποστήριξε ότι απαιτείται το ποσό των €30 (επισύναψε ενδεικτικά κάποιες αποδείξεις ως τεκμήριο 6). Θεωρώ λογικό το ποσό των €30 που ισχυρίζεται η Αιτήτρια ότι απαιτείται για τις ανάγκες αυτής της κατηγορίας εξόδων. Στ. Ψυχαγωγία Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι απαιτείται το ποσό των €20 για την ψυχαγωγία, ποσό το οποίο όπως ανέφερα και ανωτέρω αποτελεί παραδεκτό γεγονός. Ζ. Γενέθλια Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι απαιτείται το ποσό των €20 για έξοδα γενεθλίων. Επισημαίνω ότι η Αιτήτρια για αυτήν την κατηγορία εξόδων πέραν από την καταγραφή στον πίνακα με τα έξοδα που σύμφωνα με την ίδια έχει ο ανήλικος, δεν κάνει κάποια άλλη αναφορά. Ούτε καν διευκρινίζει αν αναφέρεται στο κόστος για τα γενέθλια του ανήλικου ή αν το ποσό αυτό έχει να κάνει με το κόστος που απαιτείται για δώρα γενεθλίων προς φίλους του ανηλίκου. Η θέση του Καθ'ου η αίτηση είναι ότι το ποσό αυτό είναι πέραν των λογικών εξόδων που απαιτούνται για ένα παιδί της ηλικίας του υιού του για δώρα προς τρίτους, πόσο μάλλον όταν η Αιτήτρια δεν παρουσίασε κάποια μαρτυρία ότι όντως τέτοια έξοδα προκύπτουν για τον ανήλικο. Παρά τη γενική αναφορά της Αιτήτριας θεωρώ ότι τα έξοδα γενεθλίων είτε αυτά αφορούν στα γενέθλια του ίδιου του ανήλικου είτε σε ''υποχρεώσεις'' του παιδιού προς άλλα παιδιά είναι έξοδα που εμπίπτουν στις ανάγκες διατροφής του ανηλίκου. Το δε ποσό των €20 που ισχυρίζεται η Αιτήτρια ότι απαιτείται είναι εύλογο. Η. Ρεύμα, τηλέφωνο, νερό (αναλογία) Αναφορικά με το κόστος για το ηλεκτρικό ρεύμα, την υδατοπρομήθεια και το τηλέφωνο η Αιτήτρια υποστηρίζει ότι η αναλογία που αντιστοιχεί στον ανήλικο είναι €50 μηνιαίως. Ο Καθ'ου η αίτηση δεν αμφισβητεί ότι για τις ανάγκες αυτής της κατηγορίας απαιτείται το ποσό που ισχυρίζεται η Αιτήτρια, στην πραγματικότητα δεν κάνει καμία αναφορά πέραν της γενικόλογης αναφοράς ότι το σύνολο των εξόδων ως αυτά καταγράφονται από την Αιτήτρια είναι υπερβολικό. Τα λειτουργικά έξοδα της οικίας όπου διαμένει ο ανήλικος σαφώς και συμπεριλαμβάνονται στα αναγκαία έξοδα διατροφής και συντήρησης του ανήλικου. Το ποσό των €50 που ισχυρίζεται η Αιτήτρια ότι απαιτείται ως αναλογία του ανήλικου για την κάλυψη των εξόδων αυτής της κατηγορίας, κρίνεται εύλογο. Θ. Σκύβαλα Για τα τέλη σκυβάλων δεν θα επιδικάσω κάποιο ποσό, καθότι δεν εμπίπτουν στις ανάγκες διατροφής ανηλίκων. Επισημαίνω επίσης ότι δεν τέθηκε κάποια μαρτυρία από την Αιτήτρια αναφορικά με το αν θα μειωνόταν το ποσό των σκυβάλων και σε πόσο βαθμό σε περίπτωση που δεν διέμενε μαζί της ο ανήλικος. Ι. Διακοπές Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι απαιτείται το ποσό των €50 για έξοδα διακοπών. Προς υποστήριξη του ισχυρισμού της επισύναψε ως Τεκμήριο 5 σχετικές αποδείξεις. Ανέφερε ότι ο ανήλικος μεταβαίνει μαζί της για διακοπές στην χώρα καταγωγής της κάθε Αύγουστο. Για την δυνατότητα της να ταξιδεύει στη χώρα καταγωγής της με τον ανήλικο όπως ανέφερε εκδόθηκε σχετικό διάταγμα στις 09/12/2021 στα πλαίσια της Αίτησης Γονικής Μέριμνας 307/2019 του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λευκωσίας. Ο Καθ'ου η αίτηση δεν αμφισβητεί ότι για τις ανάγκες αυτής της κατηγόριας απαιτείται το ποσό που ισχυρίζεται η Αιτήτρια, στην πραγματικότητα δεν κάνει καμία αναφορά πέραν της γενικόλογης αναφοράς ότι το σύνολο των εξόδων, ως αυτά καταγράφονται από την Αιτήτρια είναι υπερβολικό. Επισημαίνω ότι η ανάγκη διακοπών και το κόστος αυτών εμπίπτει στις ανάγκες διατροφής των ανηλίκων και δεν αποτελεί πολυτέλεια, ωστόσο είμαι της άποψης ότι ο γονέας που επιθυμεί να πάρει τα παιδιά του διακοπές θα πρέπει να επωμίζεται και τα σχετικά έξοδα. Στην προκειμένη περίπτωση όμως δεν έχει τεθεί από τον Καθ'ου η αίτηση οτιδήποτε που να δεικνύει ότι ο ίδιος καλύπτει αυτήν την ανάγκη του παιδιού του. Συνεπώς, θα κάνω αποδεκτό το ποσό των €50 που ισχυρίζεται η Αιτήτρια ότι απαιτείται το οποίο εν πάση περιπτώσει θεωρώ εύλογο. Κ. Έκτακτα έξοδα Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι απαιτείται το ποσό των €20 για έκτακτα όπως τα κατονομάζει έξοδα. Ο Καθ'ου η αίτηση υποστήριξε ότι Αιτήτρια απαιτεί ποσό ύψους €20 μηνιαίως ως έκτακτα έξοδα, αφήνοντας την εν λόγω απαίτηση της παντελώς αδιευκρίνιστη, χωρίς να προσκομίζει οποιαδήποτε μαρτυρία ποια είναι αυτά τα έκτακτα έξοδα που απαιτούνται να συμπεριληφθούν στα πλαίσια της διατροφής προς όφελος του ανηλίκου. Θα συμφωνήσω με τη θέση του Καθ'ου η αίτηση. Είναι γεγονός ότι η Αιτήτρια περιορίστηκε στην γενικόλογη αναφορά και καταγραφή στον πίνακα στον πίνακα με τα έξοδα που σύμφωνα με την ίδια έχει ο ανήλικος χωρίς να τεθεί από την ίδια η υποστηρίζουσα προς τούτο μαρτυρία. Συνεπώς δεν θα επιδικάσω κάποιο ποσό. Λ. Νηπιαγωγείο (από Σεπτέμβριο 2020) Όπως ανέφερα ανωτέρω αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι ο ανήλικος πηγαίνει νηπιαγωγείο από τον Σεπτέμβριο του 2020, το μηνιαίο κόστος του οποίου είναι €
- Λαμβάνοντας υπόψη ότι η φοίτηση είναι 10μηνη το ποσό που προκύπτει μηνιαίως είναι €102 (€122x10 μήνες=€1220 ÷12 μήνες = €101,66). Συνακόλουθα, τα συνολικά έξοδα του ανήλικου Σ. ανέρχονται μηνιαίως στο ποσό των €
- ΙΙ. Οι οικονομικές δυνατότητες των γονέων Επισημαίνω ότι το καθήκον αληθινής αποκάλυψης των εισοδημάτων ή της οικονομικής δυνατότητας των διαδίκων, βαραίνει τους ίδιους τους διαδίκους. Σχετικά παραπέμπω στην υπόθεση Δημητρίου v. Περδίου
(2005)1 (Β) Α.Α.Δ. 1418 όπου λέχθηκαν τα πιο κάτω: "Όπως έχει η σχετική νομοθετική διάταξη (βλ. άρθρο 33
(1)του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου του 1990, Ν.216/90) η υποχρέωση για διατροφή των ανηλίκων τέκνων μίας οικογένειας ανήκει και στους δύο γονείς, ανάλογα με την οικονομική κατάσταση του καθενός. Έχουν και οι δύο υποχρέωση όπως προβαίνουν σε πλήρη και ειλικρινή αποκάλυψη των πραγματικών τους εισοδημάτων και όχι μόνο των εξόδων τους. Στην υπόθεση Ette v. Ette
(1965)1 All E.R. 341, 349 έχει λεχθεί ότι όταν ο Καθ΄ ού η αίτηση δεν προβαίνει ο ίδιος σε ειλικρινή και πλήρη αποκάλυψη σχετικά με την οικονομική του κατάσταση, τότε το Δικαστήριο μπορεί λαμβάνοντας υπόψη τη φύση του επαγγέλματος του και το τι κερδίζουν άλλοι στο ίδιο το επάγγελμα, να υπολογίσει ότι ο Καθ΄ ού η αίτηση έχει ψηλότερα, απ΄ ότι ισχυρίζεται, εισοδήματα. Η αρχή αυτή συνάδει και με τον κανόνα ότι εκεί που κάποιος έχει την αποκλειστική γνώση γεγονότων, οφείλει να τα αποδείξει (βλ. Tarapoulouzis v. District Officer
(1962)C.L.R. 91 και Μαρκουλίδης v. Μαρκουλίδης κ.α.
(1998)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1386, 1390). Επομένως σε υποθέσεις διατροφής των ανηλίκων τέκνων μιας οικογένειας, η οικονομική δυνατότητα του καθενός από τους γονείς δεν είναι θέμα που θα πρέπει να αποδεικνύεται από τον Αιτητή ή την Αιτήτρια, ανάλογα με την περίπτωση, αλλά θέμα αληθινής αποκάλυψης από τους ίδιους τους γονείς, των αντιστοίχων εισοδημάτων τους. Το δε δικαστήριο, προβαίνει σε πλήρη έρευνα αυτών των στοιχείων. Στην υπό εξέταση περίπτωση το πραγματικό πρόβλημα εντοπίζεται στις δυνάμεις αμφότερων των διαδίκων, εφόσον και οι δυο προβάλλουν τη θέση ότι είναι άνεργοι. Η Αιτήτρια αναφέρει γενικά και αόριστα ότι είναι άνεργη χωρίς να προσδιορίζει από πότε ακριβώς είναι άνεργη. Στην παράγραφο 9 της έγγραφης της μαρτυρίας αναφέρει ότι είναι άνεργη από την γέννηση του ανήλικου, ήτοι από τον Ιούλιο του
- Στην αίτηση της η οποία καταχωρήθηκε τον Ιούλιο του 2019 αναφέρει ότι κατά εκείνη τη χρονική περίοδο λάμβανε ανεργιακό επίδομα ύψους €500 το οποίο θα τερματιζόταν σε σύντομο χρονικό διάστημα. Συνεπώς, προκύπτει ότι εντός του έτους 2019 εργαζόταν. Επίσης γενικά και αόριστα αναφέρει ότι όταν εργαζόταν λάμβανε μηνιαίως το ποσό των €
- Δεν αναφέρει τι εργασία έκανε και ούτε επισυνάπτει κάποιο τεκμήριο των μισθολογικών της δεδομένων όταν δούλευε. Απουσιάζει παντελώς μαρτυρία στην οποία να εμφαίνεται αν είναι όντως άνεργη. Επίσης εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι δεν έχει προσκομίσει κάποιο τεκμήριο αν αναζητεί εργασία, αν έχει εγγραφεί άνεργη και τι ενέργειες κάνει προς την κατεύθυνση εξεύρεσης εργασίας, ούτε καν αναφέρει υπό ποιες συνθήκες έμεινε άνεργη. Επιχείρημα της για την ισχυριζόμενη αεργία της αποτελεί η θέση ότι έχει αναλάβει την φροντίδα του ανήλικου, ότι δεν έχει συγγενείς στην Κύπρο ωσάν και κάθε χωρισμένη μητέρα πρέπει να παραμένει κατ' επιλογήν άνεργη. Αναμένει από το Δικαστήριο να δεχθεί τη θέση της, ότι ενώ από τη μια ισχυρίζεται ότι δεν έχει καθόλου εισοδήματα και ενώ είναι ιδιοκτήτρια διαμερίσματος στη Λευκορωσία δεν το ενοικιάζει. Εύλογα προκύπτει το ερώτημα από την στιγμή που η Αιτήτρια υποστηρίζει με τον πιο εμφαντικό τρόπο ότι τα εισοδήματα της δεν επαρκούν για να καλύψει τόσο τις προσωπικές της ανάγκες όσο και αυτές του παιδιού της, γιατί δεν εκμεταλλεύεται την ακίνητη περιουσία που διαθέτει προκειμένου να αυξήσει τα εισοδήματα της. Προκύπτει επίσης εύλογα το ερώτημα πώς συντηρεί τον εαυτό της και πως καλύπτει το επιπλέον ποσό για τις ανάγκες του ανηλίκου αφού κατά την θέση της τα έξοδα του είναι €602 και διεκδικεί από τον Καθ'ου η αίτηση τα €
- Ουσιαστικά από τη μαρτυρία της αναφέρει ότι η μονή πηγή εισοδημάτων της είναι τα €183 που λαμβάνει ως μονογονεϊκο επίδομα από τον Νοέμβριο του
- Παρέμειναν δε εντελώς άγνωστοι για το Δικαστήριο οι λόγοι για τους οποίους απερρίφθη το αίτημα της για λήψη του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος. Περαιτέρω ενώ η Αιτήτρια παραδέχεται ότι λαμβάνει επίδομα μονογονεϊκής οικογένειας από τον Νοέμβριο του 2020 για το ποσό των €183 μηνιαίως, δεν κάνει καμία αναφορά για λήψη επιδόματος τέκνου. Στην αναντίλεκτη μαρτυρία του ο Καθ'ου η αίτηση υποστηρίζει ότι η Αιτήτρια λαμβάνει ετησίως και το ποσό των €475 (€39,58σ το μήνα) ως επίδομα τέκνου. Εν πάση περιπτώσει αποτελεί δικαστική γνώση ότι το ύψος του επιδόματος τέκνου, σε μία οικογένεια με ένα εξαρτώμενο τέκνο ανέρχεται σε €475 ανά τέκνο ετησίως. Δηλαδή, €40 περίπου μηνιαίως (Ο Περί Παροχής Επιδόματος Τέκνου Νόμος του 2002 (Ν.167(I)/2002). Συνεπώς ακόμη και στην περίπτωση που δεν το λαμβάνει νομιμοποιείται να αποταθεί για να το λάβει. Σύμφωνα με δυο αποφάσεις του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου ίδιας ημερομηνίας, το μονογονεϊκό επίδομα πρέπει να πιστώνεται στα εισοδήματα του γονιού που το λαμβάνει. Συγκεκριμένα, στην απόφαση Μάρκου ν. Kuzichava Μάρκου, Έφεση Αρ. 22/2019, 24/6/2021 αναφέρθηκαν τα εξής: «Θεωρούμε λοιπόν ορθή την προσέγγιση ότι το μονογονεϊκό επίδομα πρέπει να πιστώνεται στα εισοδήματα του γονιού που το λαμβάνει. Το επίδομα αυτό έχει ως στόχο την παροχή οικονομικής βοήθειας στον γονέα που δεν συζεί με άλλο πρόσωπο και που έχει όλο το βάρος συντήρησης του νοικοκυριού. Προϋπόθεση για την χορήγηση του είναι βέβαια να διαμένει με τον γονέα και ένα τουλάχιστον παιδί, ωστόσο, το επίδομα έχει ξεκάθαρο σκοπό την διευκόλυνση του γονέα, έστω προς αντιμετώπιση των εξόδων του παιδιού ή παιδιών που διαμένουν μαζί του. Και η πρόνοια του σχετικού νόμου ότι το επίδομα απαλλάσσεται του φόρου εισοδήματος, προϋποθέτει ότι συνιστά μέρος του εισοδήματος του προσώπου, συνήθως γονέα, που το λαμβάνει». Στην απόφαση Konyalian ν. Paskulov, Έφεση Αρ. 2/20, 24/6/21 αναφέρθηκαν τα εξής: «Παρατηρούμε συναφώς από τα πιο πάνω ότι το επίδομα μονογονεϊκής οικογένειας είναι δικαίωμα προσωπαγές το οποίο απόλλυται είτε με την απώλεια της μονογονεϊκής ιδιότητας του ατόμου είτε με τον θάνατο του είτε άλλως πως, όλα συναρτημένα με το δικαιούχο άτομο. Ως προσωπαγές δικαίωμα είναι συνυφασμένο με το πρόσωπο του δικαιούχου και δεν μπορεί να απαλλοτριωθεί προς όφελος τρίτου. Έχοντας υπόψιν τα πιο πάνω θα έπρεπε συνεπώς το πρωτόδικο Δικαστήριο να συνυπολογίσει τα επιδόματα μονογονεϊκής οικογένειας που λάμβανε η Εφεσείουσα στα εισοδήματα της και όχι να τα αφαιρέσει από τα έξοδα των ανηλίκων» Το επίδομα τέκνου, με βάση τα όσα αναφέρονται στην απόφαση Μάρκου (βλ. ανωτέρω), αφαιρείται από τα έξοδα του ανηλίκου. Παραθέτω σχετικό απόσπασμα από την απόφαση Μάρκου (βλέπε ανωτέρω): «Αρκούμαστε να σημειώσουμε ότι καθ' όσον αφορά το επίδομα τέκνου υπάρχει και νεότερη νομολογία, ότι δικαιούχος του επιδόματος τέκνου είναι η οικογένεια και αυτό δεν αποτελεί εισόδημα των γονέων και ότι εφόσον παραχωρηθεί, προορίζεται, αποκλειστικά, για την εξασφάλιση και τη διατήρηση μιας αξιοπρεπούς διαβίωσης των παιδιών της οικογένειας (Εθνική Ασφαλιστική (Κύπρου) Λτδ ν. Δημητρίου κ.ά., ECLI:CY:AD:2021:A52, Πολ. Έφ. Αρ.136/2013, ημερ.28.2.2021), ECLI:CY:AD:2021:A52». Συνεπώς από το ποσό των €572 που κατέληξε το Δικαστήριο ως εύλογα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου πρέπει να αφαιρεθεί το ποσό των €40 μηνιαίως που είναι το επίδομα τέκνου Συνακόλουθα, τα μηνιαία έξοδα του ανήλικου ανέρχονται στα €532 (€572-€40). Από το σύνολο της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μου προκύπτει αβίαστα ότι αμφότεροι οι γονείς έχουν δυνατότητα απόκτησης εισοδήματος (ικανότητα προς εργασία). Κανένας εξ αυτών δεν προέβαλε οποιοδήποτε πειστικό λόγο ή οτιδήποτε που να μου επιτρέπει να καταλήξω ότι αδυνατεί να εργαστεί και ότι αδυνατεί κατά συνέπεια να έχει εισοδήματα. Συνεπώς θεωρώ ως δεδομένο ότι η δυνατότητα απόκτησης εισοδημάτων για αμφότερους του γονείς υπάρχει. Τόσο για την Αιτήτρια όσο και για τον Καθ'ου η αίτηση λαμβάνω υπόψη ότι στον καθορισμό της συνεισφοράς τους, σημασία έχει η οικονομική ικανότητα τους. Σχετική είναι η απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών 7433/2011 στην οποία αναφέρθηκε ότι '' η ευπορία του υπόχρεου δεν είναι προϋπόθεση της υποχρέωσης διατροφής. Συνεπώς, δεν λαμβάνεται υπόψη αν ο υπόχρεος είναι εύπορος ή άπορος, αφού και η απορία, συντρεχόντων των κρινόμενων όρων, γεννά υποχρέωση διατροφής. Κατ` αρχήν ερευνάται από το Δικαστήριο η δυνατότητα του υπόχρεου να εργασθεί. Και ναι μεν το ως άνω άρθρο, καθώς και η διάταξη του άρθρου 1487 ΑΚ, δεν διατυπώνουν ρητώς την υποχρέωση αυτή, όμως προκύπτει λογικά, γιατί δεν είναι δυνατό να απαλλάσσεται ο υπόχρεος προς διατροφή εκ του γεγονότος ότι δεν εργάζεται. Αυτή η τακτική μπορεί να είναι σκόπιμη, πρόσκαιρη και μόλις εκδοθεί η απόφαση να επαναλαμβάνει την εργασία του ή να προσπαθεί να ανεύρει εργασία, αφού πρέπει να συντηρηθεί. Για το λόγο αυτό λαμβάνεται υπόψη η δυνατότητα παροχής εργασίας. Ως εργασία θεωρείται ο,τιδήποτε αρκεί να συνάδει προς το πρόσωπο του υπόχρεου και δεν προκαλεί προβλήματα αντίθετα προς την προσωπικότητα του. Συνεπώς, λαμβάνονται υπόψη τα εισοδήματα που θα απέφερε η εργασία και όχι τα εισοδήματα από πραγματική εργασία. Η αρχή αυτή, κοινωνικοποιεί την υποχρέωση για εργασία και συστηματοποιεί την αντικειμενική υποχρέωση. Ταυτόχρονα, εξουδετερώνεται η κοινή συνήθεια του υπόχρεου να προβάλλει αδυναμία παροχής, ενώ αντικειμενικά δεν υπάρχει. Ποιο θα είναι το ύψος της αμοιβής εκ της εργασίας, όταν δεν παρέχεται πραγματικά ενώ έπρεπε να προσφέρεται, δεν προσδιορίζεται γενικά και αφηρημένα. Λαμβάνονται υπόψη η ειδικότητα ή μη, το έμπειρο ή όχι, η σωματική και πνευματική διάπλαση, ο πληθωρισμός, η συναλλακτική ικανότητα, η ύπαρξη συνθηκών ανεργίας ή μη και γενικώς ο,τιδήποτε μπορεί να συντελέσει στη δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών. Ως συμπέρασμα εξάγεται ότι συνυπολογίζεται το εισόδημα από εργασία, την οποία οφείλει ο υπόχρεος να μετέρχεται (βλ. ΜΠρΗρ 880/2007 Αρμ 2008,897, Κ. Γραμμένος, Δικ. Διατροφές, Β` έκδοση, σελ. 52 επ.).'' Έχοντας δε υπόψη ότι δεν αμφισβητήθηκε πειστικά η θέση ότι ο καλύτερος μισθός όταν εργαζόταν η Αιτήτρια ήταν €860 υπολογίζω αυτό το ποσό ως σημείο αναφοράς για το εισοδήματα που δύναται να λαμβάνει. Επισημαίνω ότι η Αιτήτρια ανέφερε ότι λάμβανε αυτό το ποσό χωρίς να αποκαλύψει οποιαδήποτε εξειδίκευση και χωρίς να αποκαλύψει κάποιο προβλήματα υγείας που να την εμποδίζει να εξεύρει εργασία. Ως προς το αν ενοικιάζεται το διαμέρισμα στη Λευκορωσία ή όχι οι θέσεις αμφοτέρων δεν επαρκούν, αφού πρόκειται για απλές θέσεις χωρίς να παρουσιάζεται οτιδήποτε επιπρόσθετο προς υποστήριξη είτε της μιας θέσης είτε της άλλης. Ένα όμως είναι δεδομένο, ότι το ακίνητο βρίσκεται στο όνομα της Αιτήτριας και ότι αμφότεροι αποδέχονται ότι αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για εξασφάλιση εσόδου, αποτελεί κοινό τόπο, και εν πάση περιπτώσει μη αμφισβητούμενο γεγονός, ότι το διαμέρισμα ενοικιαζόταν στα €
- Συνεπώς είτε το ενοικιάζει είτε όχι, υπάρχει η δυνατότητα εισοδήματος. Συνεπώς υπολογίζω στη δυνατότητα της Αιτήτριας να λαμβάνει επιπλέον έσοδο €
- Το ποσό των €183 που λαμβάνει ως μονογονεϊκό επίδομα όπως ανέφερα ανωτέρω είναι ποσό το οποίο πιστώνεται στα εισοδήματα της. Συνακόλουθα, αποτελεί εύρημα μου ότι η εισοδηματική δυνατότητα της Αιτήτριας ανέρχεται στα €
- Όσον αφορά στη δυναμική του Καθ'ου η αίτηση, αποτελεί κοινό τόπο ότι όταν δούλευε στην Τράπεζα λάμβανε καθαρά το ποσό €
- Δεν μπορώ να σχολιάσω και ούτε είναι λογικό να σχολιαστεί δυσμενώς ότι παραιτήθηκε. Αν μη τι άλλο το 2013 που αποφάσισε να παραιτηθεί δεν είχε ακόμη γεννηθεί ο ανήλικος για να θεωρηθεί ότι η ενέργεια του να αποχωρήσει οικειοθελώς υπέχει οποιαδήποτε σημασίας για την παρούσα υπόθεση. Ωστόσο, ισχυρίζεται ότι τα τελευταία 9 χρόνια είναι άνεργος και ουσιαστικά ζει από το ποσό των €200.000 που έλαβε κατά την οικειοθελή αποχώρηση του και από την βοήθεια που του παρέχουν τα αδέλφια του. Επισημαίνω ότι ισχυρίζεται ότι από το ποσό των €200.000 δαπάνησε το 2014 ποσό γύρω στις €73.000 για αγορά διαμερίσματος στη Λευκορωσία το οποίο ενεγράφη επ'ονόματι της Αιτήτριας. Συνακόλουθα η θέση του είναι ότι με τις εναπομείνασες €127.000 όλα αυτά τα χρόνια καλύπτει τα έξοδα του και συνεισφέρει στα έξοδα του ανήλικου το οποίο απέκτησε με την Αιτήτρια τον Ιούλιο του
- Σημειώνω ότι στην έγγραφη του μαρτυρία αρκείται στην επισύναψη βεβαιώσεων από το γραφείο εργασίας που δηλώνει άνεργος από τον Αύγουστο του 2013 μέχρι σήμερα. Δεν έχει τεθεί ενώπιον μου οποιαδήποτε πειστική μαρτυρία ότι όντως αναζητεί εργασία. Όπως ανέφερα και ανωτέρω καμία πειστική μαρτυρία δεν έχει τεθεί ενώπιον μου ότι ο Καθ'ου η αίτηση δεν είναι ικανός για εργασία. Με δεδομένο ότι ο μισθός που λάμβανε ήταν €2800 σε μια ηλικία πολύ νεότερη από τώρα, χωρίς να παραγνωρίζω ότι σήμερα είναι 61 έτους, ηλικία που πραγματικά δυσχεραίνει πολύ περισσότερο την εξεύρεση εργασίας σε αυτού του επιπέδου μισθό, θεωρώ ότι έχει δυνατότητα εξεύρεσης εργασίας με μισθό μεταξύ €1700-€
- Διαθέτει την πείρα και γνώση που έχει αποκτήσει στον τραπεζικό τομέα και αυτό του επιτρέπει να εργοδοτηθεί σε ένα ευρύ φάσμα εργασιών. Έχοντας υπόψη τις πιο πάνω τοποθετήσεις και κρίσεις μου ότι τα έξοδα του ανήλικου για σκοπούς υπολογισμού είναι €532 μηνιαίως και έχοντας υπόψη τις οικονομικές δυνάμεις έκαστου γονέα, όπως αυτές αναφέρθηκαν ανωτέρω, καταλήγω ότι το ποσό της συνεισφοράς του Καθ'ου η αίτηση για τη διατροφή του παιδιού του είναι €
- Επισημαίνω ότι δεν τίθεται θέμα αναδρομικής διατροφής, καθότι ο Καθ'ου η αίτηση κατέβαλλε αυτοβούλως χωρίς την ύπαρξη διατάγματος το ποσό των €
- Όσον αφορά δε την αξίωση της Αιτήτριας για καταβολή και 13ης διατροφής, πέραν του ότι δεν προωθήθηκε και συνεπώς θεωρείται ως εγκαταλειφθείσα, στην προκείμενη περίπτωση δεν δικαιολογείται επ' ουδενί. Υπό το φως των πιο πάνω, εκδίδεται διάταγμα με το οποίο ο Καθ΄ου η αίτηση διατάσσεται να καταβάλλει στην Αιτήτρια το ποσό των €290 μηνιαίως από 01/03/2022 και κάθε αντίστοιχη μέρα κάθε επόμενου μήνα ως συνεισφορά του για τη διατροφή του ανήλικου τέκνου του Σ.Σ. Όσον αφορά στα έξοδα δεν μου διαφεύγει ότι αποτελεί κοινό τόπο ότι μέχρι και την ημέρα έκδοσης της παρούσας απόφασης ο Καθ'ου η αίτηση οικειοθελώς καταβάλλει το ποσό των €
- Αυτός είναι και ο λόγος που πραγματικά το δικαστήριο έστρεψε την προσοχή του στο κατά πόσο είναι κατάλληλη περίπτωση να επιδικάσει τα έξοδα σύμφωνα με το αποτέλεσμα της αίτησης, δηλαδή υπέρ της Αιτήτριας. H κατάληξη να επιδικάσω τα έξοδα υπέρ της Αιτήτριας οφείλεται στους εξής λόγους: Η Aίτητρια επιζητούσε την έκδοση διατάγματος για ποσό χαμηλότερο του ποσού που οικειοθελώς κατέβαλλε ο Καθ'ου η αίτηση. Το ποσό που εντέλει επιδικάστηκε είναι κοντά στο ποσό που η Αιτήτρια επιζητούσε και τρίτον ο Καθ'ου η αίτηση παρά την όντως μέχρι τώρα οικειοθελή καταβολή του ποσού των €400 τόσο στο δικόγραφο του όσο και στην αγόρευση του επέμεινε μέχρι τέλους ότι η παρούσα περίπτωση είναι κλασική περίπτωση που εφαρμόζονται τα όσα αναφέρθηκαν στην υπόθεση Xατζιήκος Aνδρέας ν. Mαρίας Xριστοδούλου
(2011)1 ΑΑΔ 205, ημερ. 10/2/2011, ότι δηλαδή είναι τόσο αδύνατη η οικονομική κατάσταση του Καθ'ου η αίτηση που πρέπει να απορριφθεί η αίτηση. Στη βάση των πιο πάνω δεδομένων θεωρώ ότι υπάρχει επιτυχών διάδικος και πρέπει να εφαρμοστεί ο γενικός κανόνας που αφορά στα έξοδα. Συνακόλουθα τα έξοδα της αίτησης, όπως υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον του Καθ' ου η αίτηση. (Υπ.)........................ Μ.Χ. Κάιζερ, Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο