Κ. Ρ. ν. Κ.Π.Ρ., Αρ. Αίτησης: 394/2017, 31/3/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Δικαιοδοσία Γονικής Μέριμνας Ενώπιον: Φ. Κωνσταντίνου, Δ. Αρ. Αίτησης: 394/2017 Μεταξύ: Κ. Ρ. Αιτητής και Κ.Π.Ρ. Καθ'ης η αίτηση ----------------------------- Αίτηση για παρακοή διατάγματος Ημερομηνία: 31 Μαρτίου 2022 Εμφανίσεις: Για τον Αιτητή: κ. Λ. Βραχίμης για Ελένη Βραχίμη & Σία ΔΕΠΕ Για την Καθ'ης η Αίτηση: κα Σ. Νικολάου για Κούσιος, Κορφιώτης Παπαχαραλάμπους ΔΕΠΕ ΑΠΟΦΑΣΗ Οι διάδικοι απέκτησαν από την έγγαμη σχέση τους τρία τέκνα. Την Α. - Α. ηλικίας 15 ετών, την Μ. - Χ. ηλικίας 13 ετών και τον Κ. - Ε. ηλικίας 7½ ετών. Εκδόθηκε στις 7.2.2018 εκ συμφώνου διάταγμα, το οποίο διορθώθηκε στις 7.3.2018, με το οποίο ρυθμίστηκε η άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας του αιτητή με τα τέκνα, στο εξής «το επίδικο διάταγμα». Με την εξεταζόμενη αίτηση παρακοής ο αιτητής ζητά την τιμωρία της καθ'ης η αίτηση λόγω παράλειψης της να συμμορφωθεί με το επίδικο διάταγμα. Ο αιτητής αναφέρθηκε στην ένορκη δήλωση του, που συνοδεύει την αίτηση παρακοής, στο εκδοθέν διάταγμα ημερομηνίας 7.2.2018, όπως αυτό διορθώθηκε με το διάταγμα ημερομηνίας 7.3.
- Αναφέρθηκε περαιτέρω σε προσωρινό διάταγμα που εκδόθηκε εκ συμφώνου από άλλο Δικαστήριο στις 9.7.2019 στην αίτηση γονικής μέριμνας 274/19, με το οποίο ρυθμίστηκε η άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας του με τα τέκνα κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών διακοπών (Τεκμήριο Δ). Καθώς και σε προσωρινό διάταγμα που εκδόθηκε στις 19.7.2019 μετά από ακρόαση στην αίτηση 274/2019 από το ίδιο ως άνω Δικαστήριο, με το οποίο επιτράπηκε σ' αυτόν να μεταφέρει τα τέκνα στην Ελλάδα από 14.8.2019 μέχρι 20.8.2019 (Τεκμήριο Ε). Αναφέρθηκε σε περιστατικά που συνέβηκαν στις 10.7.2019, στις 19.7.2019, στις 22.7.2019 και στις 24.7.2019, ημέρες κατά τις οποίες είχε δικαίωμα επικοινωνίας με τα τέκνα με βάση το επίδικο διάταγμα. Ενόψει του γεγονότος ότι η επίδοση του επίδικου διατάγματος στην καθ'ης η αίτηση έγινε στις 25.7.2019, αυτά δεν θα εξεταστούν. Αυτό επισήμανε η δικηγόρος της καθ'ης η αίτηση και περιόρισε την εξεταζόμενη αίτηση ο δικηγόρος του αιτητή. Ανέφερε ότι μετά από περιστατικό που συνέβηκε στις 24.7.2019, ημέρα που είχε δικαίωμα επικοινωνίας με τα τέκνα με βάση το επίδικο διάταγμα, επικοινώνησε με τους δικηγόρους του, που τον συμβούλευσαν ότι έπρεπε να επιδοθεί το επίδικο διάταγμα στην καθ'ης η αίτηση, γεγονός που έγινε στις 25.7.2019, αφού οι προηγούμενοι δικηγόροι του δεν προέβηκαν σε επίδοση. Ακολούθως αναφέρθηκε σε περιστατικά, που ακολούθησαν την επίδοση του επίδικου διατάγματος στην καθ'ης η αίτηση, στις 26.7.2019, στις 29.7.2019 και στις 31.7.
- Ανέφερε ότι η ώρα 13.00 πήγαινε στην κατοικία της καθ'ης η αίτηση να παραλάβει τα παιδιά περιμένοντας έξω από το κάγκελο. Άνοιγε η πόρτα της εισόδου της κατοικίας, τα παιδιά έβγαιναν στη βεράντα μπροστά από την πόρτα και η καθ'ης η αίτηση στεκόταν στην πόρτα χωρίς να καταβάλλει προσπάθεια να ενθαρρύνει τα παιδιά να πάνε σ' αυτόν. Ζητούσε από την καθ'ης η αίτηση να έπαιρνε τα παιδιά στο μέρος που στεκόταν, του απαντούσε ότι δεν ήθελαν να τον ακολουθήσουν και αναγκαζόταν να αποχωρήσει χωρίς τα παιδιά. Αναφέρθηκε στη συνέχεια σε περιστατικά που συνέβηκαν στις 2.8.2019 και στις 14.8.2019 κατά την άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας με τα τέκνα για τις καλοκαιρινές διακοπές που ρυθμιζόταν με το προσωρινό διάταγμα που εκδόθηκε από άλλο Δικαστήριο στην αίτηση 274/19 στις 9.7.2019, που δεν αφορούν την εξεταζόμενη αίτηση παρακοής. Ακολούθως αναφέρθηκε σε περιστατικά που συνέβηκαν στο σχολείο των παιδιών το Σεπτέμβριο
- Τη Δευτέρα 9.9.2019, πρώτη ημέρα έναρξης της σχολικής χρονιάς, ο αιτητής πήγε στο νηπιαγωγείο του γιου του και στο δημοτικό σχολείο της δεύτερης θυγατέρας του που είναι δίπλα στο νηπιαγωγείο για να παραλάβει τα παιδιά. Η καθ'ης η αίτηση περίμενε έξω από το κάγκελο του νηπιαγωγείου. Ο αιτητής πήγε στην τάξη του γιου του για να τον παραλάβει και η καθ'ης η αίτηση τον ακολούθησε. Ο γιος του έτρεξε κοντά του και ο αιτητής τον πήρε αγκαλιά. Η καθ'ης η αίτηση άρχισε να τραβά το παιδί από την αγκαλιά του και φώναζε να της δώσει το παιδί. Ο αιτητής βγήκε από την τάξη. Είδε τη θυγατέρα του, την Μ. - Χ., πήγε κοντά του και τον αγκάλιασε «ενώ το βλέμμα της ήταν στραμμένο προς την καθ'ης η αίτηση και φαινόταν φοβισμένη». Ανέφερε ο αιτητής «Όταν ρώτησα εάν ήθελε να πάμε σπίτι μαζί μου είπε 'είπε μου η μάμμα ότι θα πάω μαζί της'». Η καθ'ης η αίτηση πήρε και τα δύο παιδιά και έφυγε από το χώρο του σχολείου. Ο αιτητής κατήγγειλε το περιστατικό στην αστυνομία. Την Τετάρτη 11.9.2019, ημέρα επικοινωνίας με τα τέκνα του, πήγε στο νηπιαγωγείο στις 12.45 για να παραλάβει πρώτα το γιο του. Όταν κτύπησε το κουδούνι πήγε προς την τάξη του. Ο γιος του άρχισε να κλαίει όταν τον είδε και είπε στη δασκάλα του και στη διευθύντρια «δεν θέλω να πάω με τον παπά». Είπε στη διευθύντρια, που τον ρώτησε γιατί δεν ήθελε, «επειδή θα μου φωνάζει η μάμμα». Εισήλθε στην τάξη η καθ'ης η αίτηση και φώναζε «τι κάμνετε του μωρού μου και εγωνιάσετε τον;» Ακολούθησε συνάντηση του αιτητή και της καθ'ης η αίτηση με τη διευθύντρια του σχολείου στο γραφείο της στην παρουσία δύο δασκάλων. Η καθ'ης η αίτηση επιτέθηκε λεκτικά στη διευθύντρια απειλώντας ότι θα την καταγγείλει «γιατί έκανε το μικρό να κλαίει». Ο αιτητής της ανέφερε ότι έκλαιγε γιατί φοβόταν να τον ακολουθήσει επειδή θα του φώναζε η ίδια. Ο αιτητής επέστρεψε στην τάξη που βρισκόταν ο γιος του και εκεί ήταν και η θυγατέρα του Μ. - Χ. Όταν τους είπε να τον ακολουθήσουν, η θυγατέρα του είπε «πως η μητέρα της και η θεία της, εννοώντας την Άρτεμη, της είχαν πει πως δεν είναι ανάγκη να με ακολουθήσει». Η καθ'ης η αίτηση ήρθε στην τάξη «άρπαξε τον μικρό και ζήτησε από την Μ. να την ακολουθήσει για να φύγουν». Ο αιτητής κατήγγειλε το περιστατικό στην αστυνομία. Την Παρασκευή 13.9.2019 ώρα 12.35 πήγε στο σχολείο των δύο παιδιών για να τα παραλάβει. Αντιλήφθηκε ότι έλαβε γραπτό τηλεφωνικό μήνυμα από την καθ'ης η αίτηση στις 12.24 ότι «το μωρό είναι άρρωστο και δεν βρίσκεται στο χώρο του σχολείου». Σε ερώτηση του προς την καθ'ης η αίτηση τι είχε το παιδί, η απάντηση της ήταν «ο μικρός έχει ίωση και έδωσε συνταγή για μπετατίν σπρέι ο γιατρός». Την ρώτησε σε ποιο γιατρό αναφερόταν και του απάντησε «εκεί που παν πάντα τα μωρά». Ο αιτητής επικοινώνησε με τον παιδίατρο των παιδιών, που κατονόμασε, ο οποίος του είπε ότι δεν εξέτασε το γιο τους, ούτε επικοινώνησε μαζί του η καθ'ης η αίτηση. Όσο αφορά τη θυγατέρα τους Μ. - Χ., την είδε να κατεβαίνει τη σκάλα του σχολείου στις 13.10, πήγε κοντά της ζητώντας της να τον ακολουθήσει. Είπε ο αιτητής «έτρεξε μακριά μου και την είδα να μιλά στο τηλέφωνο. Σε λίγο ήρθε στο σχολείο η καθ'ης η αίτηση και παρέλαβε την ανήλικη». Ο αιτητής κατήγγειλε το περιστατικό στην αστυνομία. Ενημερώθηκε από βοηθό σταθμάρχη του Αστυνομικού Σταθμού Στροβόλου ότι η καθ'ης η αίτηση ενημέρωσε ότι ο γιος τους δεν πήγε σχολείο γιατί ήταν άρρωστος και ότι τον πήρε στο Μακάρειο Νοσοκομείο. Ο αιτητής επικοινώνησε με το εν λόγω νοσοκομείο και τον ενημέρωσαν ότι η τελευταία εγγραφή του γιου τους ήταν στις 14.1.
- Την Τετάρτη 18.9.2019 πήγε αρχικά στο νηπιαγωγείο να παραλάβει το γιο του, ο οποίος βρισκόταν στο γραφείο της διευθύντριας. Ανέφερε ο αιτητής «Τον πήρα από το χέρι και πήγαμε στο δημοτικό για να συναντήσουμε την Μ. - Χ. Ζήτησα από την Μ. - Χ. να με ακολουθήσει. Η Μ. - Χ. μου είπε πως το απόγευμα είχε μάθημα αγγλικών και πως δεν ξέρω που είναι τα αγγλικά της». Ανέφερε ότι η καθ'ης η αίτηση «άλλαξε το φροντιστήριο αγγλικών των παιδιών» χωρίς να τον ενημερώσει. Στη συνέχεια πήγε η καθ'ης η αίτηση στο σχολείο και «έλεγε στα παιδιά να την ακολουθήσουν». Ο αιτητής ανέφερε «Είπα στην καθ'ης η αίτηση ότι δεν έπρεπε να βρίσκεται στο σχολείο αφού ήταν η μέρα επικοινωνίας μου. Τελικά η καθ'ης η αίτηση πήρε την Μ. - Χ. μαζί της ενώ ο μικρός ήρθε μαζί μου». Είναι η θέση του ότι από τις πράξεις της καθ'ης η αίτηση φαίνεται η πρόθεση της να καταστρατηγήσει το επίδικο διάταγμα και προέβηκε σε καταστρατήγηση του. Η καθ'ης η αίτηση αρνείται στην ένσταση της ότι υπάρχει πρόθεση της για καταστρατήγηση του επίδικου διατάγματος και ισχυρίστηκε ότι δεν προέβηκε σε παρακοή του. Οι λόγοι που προβλήθηκαν στην ένσταση της περιλαμβάνονται στους ακόλουθους:
- O αιτητής προέβηκε στην ένορκη δήλωση του σε ψευδείς ισχυρισμούς και απόκρυψη στοιχείων.
- Δεν υπήρξε ηθελημένη ανυπακοή του επίδικου διατάγματος εκ μέρους της. Η καθ'ης η αίτηση ανέφερε στην ένορκη δήλωση της, που συνοδεύει την ένσταση της, τα ακόλουθα σχετικά γεγονότα: Aναφερόμενη στα περιστατικά που ανέφερε ο αιτητής που συνέβηκαν στις 26.7.2019, στις 29.7.2019 και στις 31.7.2019 είπε «ο πατέρας δεν κατάφερνε να πείσει τα παιδιά να τον ακολουθήσουν παρά τις προσπάθειες μου για να πάνε τα παιδιά μαζί με τον πατέρα τους». Αναφερόμενη στο πρακτικό της 9.9.2019, που ανέφερε ο αιτητής, κατέθεσε «Tα παιδιά είχαν σχεδόν τρεις μήνες να έχουν επαφή κοντινή μαζί του. Ειδικά τα δύο μικρότερα έτρεμαν στη σκέψη να τα πιάσει παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες μου να τα πείσω για το αντίθετο». Ανέφερε ότι ο γιος τους είπε «θέλω τη μαμά» και ο αιτητής τον άρπαξε με βίαιο τρόπο, η ίδια του είπε «σιγά το μωρό όχι έτσι» και τότε την έσπρωξε στον πίνακα της τάξης «με σκοπό να πέσω κάτω αλλά το μωρό με κράτησε». Η θυγατέρα τους Μ. είπε στον αιτητή ότι «δεν ήθελε να πάει». Ανέφερε ότι ο αιτητής δεν ήταν παρών το πρωί της πρώτης ημέρας της σχολικής χρονιάς στην παράδοση των παιδιών στα νέα τους σχολεία, ούτε στο σχολείο της μεγάλης θυγατέρας τους. Καθώς και ότι «Γύρω στις 13.00 και εφόσον περίμενα να σχολάσουν τα παιδιά και εφόσον δεν γνώριζα αν θα εμφανιστεί ο αιτητής και σε ποιο παιδί συγκεκριμένα, βλέπω να εμφανίζεται o αιτητής εμφανώς αναστατωμένος και αναψοκοκκινισμένος. Πήγα και εγώ έξω από την τάξη του παιδιού μου στο νηπιαγωγείο όπως όλοι οι γονείς εκείνη την ώρα με σκοπό να δω τον Ε., πώς πέρασε την ημέρα του, αν ήταν καλά και να τον παραλάβω αν επιθυμούσε εφόσον αυτό είπαμε από το πρωί αφού δεν γνωρίζαμε αν θα ερχόταν ο πατέρας του». Ανέφερε ότι ο αιτητής «προσπάθησε να αρπάξει τον ανήλικο Ε. με το ζόρι ενώ εκείνος ζητούσε εμένα». Ο γιος τους είπε στον πατέρα του τρεις φορές «Θα πάω με τη μαμά», «Θέλω τη μαμά». Ο αιτητής την έδιωχνε απειλώντας την ότι θα την σκοτώσει αν δεν φύγει και την έσπρωξε στον πίνακα λέγοντας της «πρόσεχε γιατί αν πω τζιαι τζιήσω σου εν θα ζήσεις». Ανέφερε ότι την εκφόβιζε ζητώντας της τα κλειδιά του αυτοκινήτου μπροστά στο γιο και τη θυγατέρα τους, η ίδια με τα παιδιά έφυγε από άλλη είσοδο του σχολείου μέχρι ο αιτητής να φύγει. Αναφέρθηκε στο περιστατικό της 11.9.2019, που ανέφερε ο αιτητής. Ανέφερε ότι η ίδια έφτασε στο νηπιαγωγείο του γιου τους στις 13.15 μετά από τηλεφώνημα της δεύτερης θυγατέρας τους. Είδε «4 - 5 ενήλικες με τον αιτητή και τη διευθύντρια του νηπιαγωγείου, να είναι σκυμμένοι πάνω από το παιδί που έκλαιγε με λυγμούς». Η ίδια ρωτούσε γιατί έκλαιγε ο γιος τους χωρίς να παίρνει απάντηση. Την απομάκρυναν για να της μιλήσουν στο γραφείο ενώ ο γιος τους την ζητούσε «επίμονα κλαίγοντας». Εκεί βρισκόταν και η δεύτερη θυγατέρα τους που φώναξε του αιτητή ότι δεν ήθελε να τον ακολουθήσει. Αναφερόμενη στο περιστατικό της 13.9.2019, που ανέφερε ο αιτητής, κατέθεσε ότι στις 13.9.2019 επισκέφτηκε με το γιο τους τη γιατρό που επισκέπτονται στο Μακάρειο Νοσοκομείο. Ανέφερε «Δεν ήξερα αν μπορούσε ή όχι το παιδί να πάει σχολείο και μόλις με ενημέρωσε η γιατρός, ότι δεν μπορεί γιατί είναι ίωση οπότε είναι καλύτερο να περιοριστεί το παιδί, τότε έστειλα μήνυμα στον αιτητή για ενημέρωση του». Αναφορικά με τη δεύτερη θυγατέρα τους κατέθεσε ότι την ημέρα εκείνη της τηλεφώνησε για να την παραλάβει από το σχολείο. Αναφερόμενη στο περιστατικό της 18.9.2019, που ανέφερε ο αιτητής, κατέθεσε πως όταν η ίδια έφτασε στο σχολείο του γιου τους, ο αιτητής και ο γιος τους βρίσκονταν στη μέση της αυλής και ο γιος τους δεν πήγαινε μαζί του και έκλαιγε. Ο αιτητής τραβούσε το παιδί να μην της μιλήσει. Εξήγησε η ίδια στον αιτητή ότι όσο προβαίνει σε αυτές τις πράξεις και είναι αρνητικός απέναντι της, ο γιος τους θα αντιδρά έτσι. Η ίδια είπε στο παιδί «αγάπη μου αν θέλεις να πας με τον παπά σου πήγαινε και όταν κουραστείς πες του να έρθετε σπίτι αν θέλεις». Ανέφερε η καθ'ης η αίτηση «το παιδί ένιωσε καλύτερα, συμφώνησε και ο αιτητής και όλα πήγαν καλά». Καθώς και ότι ο γιος τους είπε στον αιτητή τα φαγητά που έπρεπε να φάει, «ο αιτητής συμφώνησε, τους αποχαιρέτησα, πήρα την Μ. και έφυγα». Είναι η θέση της «Αγαπώ τα παιδιά μου όπως κάθε γονιός και ποτέ δεν θα τα έδιωχνα από κοντά μου όταν αυτά ζητούσαν την παρουσία μου και έκφραζαν τρόμο». Καθώς και ότι «Τα παιδιά μια χαρά πηγαίνουν μαζί με τον πατέρα τους αλλά η συμπεριφορά του τα διώχνει κάθε φορά δυστυχώς κι εγώ κάθε φορά προσπαθώ να τους μιλήσω και να τα μεταπείσω να μην νιώθουν έτσι για τον πατέρα τους». Κατά την ακρόαση της αίτησης παρακοής αντεξετάστηκαν τόσο ο αιτητής όσο και η καθ'ης η αίτηση. Κατά την αντεξέταση του ο αιτητής ρωτήθηκε σχετικά με περιστατικά που συνέβηκαν μετά την επίδοση του επίδικου διατάγματος. Του υποβλήθηκε ότι από τις 14.8.2019, που πήγε στο σπίτι της καθ'ης η αίτηση για να παραλάβει τα παιδιά για την άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας, επιδίωξε να ασκήσει το δικαίωμα του στις 9.9.
- Ο αιτητής απάντησε «Είδα ότι δεν δουλεύει να πηγαίνω από το σπίτι, τότε ο μόνος τρόπος ήταν να τα πάρω από το σχολείο». Αρνήθηκε την υποβολή ότι επιλεκτικά επιδιώκει να έχει επικοινωνία με τα παιδιά όπως ο ίδιος αποφασίζει. Ερωτηθείς αν κατά τις 9.9.2019 ήταν το πρωί στην παράδοση των παιδιών στο σχολείο, είπε ότι το διάταγμα αφορά την παραλαβή των παιδιών. Σε υποβολή «Ουδέποτε τηρήσατε τις ώρες του διατάγματος όσο αφορά την παραλαβή των παιδιών» και «Επιλεκτικά πηγαίνατε να παραλάβατε τα παιδιά», απάντησε «αν έχω χειρουργείο, ειδοποιώ προηγουμένως τη μητέρα». Κατά την αντεξέταση της η καθ'ης η αίτηση ρωτήθηκε για το περιστατικό της 26.7.2019 που ο αιτητής περίμενε στο κάγκελο της κατοικίας της η ώρα 13.
- Απάντησε «Δεν έγιναν έτσι τα πράγματα». Αντεξεταζόμενη για το περιστατικό της 29.7.2019 της υποβλήθηκε ότι «Επαναλήφθηκε το ίδιο συμβάν» και η ίδια δεν έκανε προσπάθεια για να πάνε τα παιδιά στον πατέρα τους. Απάντησε «Η προσπάθεια μου γίνεται πριν έρθει». Σε υποβολή ότι όταν έρθει ο πατέρας σταματούν οι προσπάθειες της, συμφώνησε και είπε «Προσπάθειες γίνονται πριν πάνε και μετά που έρχονται από τον πατέρα τους». Αντεξεταζόμενη για το περιστατικό της 31.7.2019 της υποβλήθηκε ότι επαναλήφθηκε το ίδιο γεγονός και συμφώνησε. Αντεξετάστηκε στη συνέχεια για το περιστατικό στις 9.9.2019 που συνέβηκε στο σχολείο. Ανέφερε ότι δεν υπήρχε καμιά συνεννόηση με τον αιτητή λέγοντας «Θεώρησα ότι θα βρίσκομαι και εγώ». Σε υποβολή ότι θα μπορούσε η ίδια να στείλει μήνυμα, απάντησε ότι υπήρχε απειλή κατά της ζωής της και φοβόταν. Σε υποβολή που ακολούθησε ότι η ίδια θα μπορούσε να φύγει από το σχολείο αφού είδε ότι ήρθε να παραλάβει τα παιδιά ο πατέρας, απάντησε «Σωστά. Θα μπορούσα. Το παιδί δεν γνώριζε και θα του δημιουργούσε άγχος». Της υποβλήθηκε «Η παρουσία σου δεν βοήθησε να παραλάβει τα παιδιά από το σχολείο» και απάντησε «Σωστά». Αντεξετάστηκε στη συνέχεια για το περιστατικό στις 11.9.2019 που συνέβηκε στο σχολείο που επίσης παρέλαβε τα δύο μικρότερα παιδιά και έφυγαν και για το περιστατικό στις 13.9.2019 που ο γιος τους δεν πήγε σχολείο. Αντεξετάστηκε για το περιστατικό στις 18.9.2019 που η ίδια δεν βρισκόταν στο νηπιαγωγείο του γιου τους κατά τη λήξη των μαθημάτων και ο γιος τους ακολούθησε τον πατέρα του. Νομική πτυχή Το άρθρο 42 του περί Δικαστηρίων Νόμου του 1960 (Ν14/60) προσδιορίζει τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου για την τιμωρία προσώπου για την παρακοή διατάγματος. Η Δ.42Α των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών ορίζει τις διαδικαστικές προϋποθέσεις για την ενεργοποίηση της δικαιοδοσίας αυτής. Η φύση της διαδικασίας παρακοής ως οιονεί ποινική (Halin v. Timour
(2005)1A AAΔ.424) απαιτεί τη διαπίστωση της ύπαρξης των πιο κάτω προϋποθέσεων επί ποινή ακυρότητας της διαδικασίας (Μακρίδης
(1991)1 ΑΑΔ 401): α. ύπαρξη διατάγματος β. ύπαρξη αναγκαίας οπισθογράφησης γ. προσωπική επίδοση του διατάγματος δ. προσωπική επίδοση της αίτησης παρακοής. Διαπιστώνεται ότι τηρούνται οι αναφερθείσες τυπικές προϋποθέσεις (Μαυρονικόλα ν. Ξάνθου
(2011)1Α ΑΑΔ 293). Αναφέρθηκε ανωτέρω ότι η εξεταζόμενη αίτηση παρακοής αφορά το επίδικο διάταγμα που εκδόθηκε στις 7.2.2018, όπως αυτό διορθώθηκε στις 7.3.2018, σχετικά με γεγονότα που συνέβηκαν μετά την επίδοση του στην καθ'ης η αίτηση στις 25.7.2019. Εξέτασα ακολούθως κατά πόσο αποδεικνύεται παρακοή του επίδικου διατάγματος από την καθ'ης η αίτηση. Για να διαπιστωθεί αυτό πρέπει να συνυπάρχουν οι δύο ουσιαστικές προϋποθέσεις του αδικήματος της αστικής καταφρόνησης με βάση το άρθρο 42 του Ν14/60 (Μαύρος ν. Στυλιανού κ.ά
(1998)1ΑΑΔ 2389), η αντικειμενική υπόσταση (actus reus), να καταδειχθεί η ύπαρξη πράξης ή παράλειψης της καθ'ης η αίτηση, που παραβιάζει το διάταγμα, και η υποκειμενική υπόσταση (mens rea), να καταδειχθεί ότι η ανυπακοή ήταν ηθελημένη, υπήρχε πρόθεση ανυπακοής του διατάγματος του δικαστηρίου. Στην απόφαση στην υπόθεση Παπαχρυσοστόμου ν. Σιδερά
(1993)1 ΑΑΔ 309 λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Όπως επισημαίνεται στην Antonis Mouzouris and another v Xylophagou Plantations Ltd
(1977)1 CLR 287, για να στοιχειοθετηθεί η καταφρόνηση πρέπει να αποδειχθεί ηθελημένη ανυπακοή του καθ'ου η αίτηση προς την απόφαση του Δικαστηρίου, δηλαδή πρόθεση ανυπακοής προς το διάταγμα του Δικαστηρίου. Το αποτέλεσμα της ανυπακοής αφ' εαυτού δεν αρκεί πρέπει να συνοδεύεται από πρόθεση καταστρατήγησης του διατάγματος του Δικαστηρίου.» Η καθ'ης η αίτηση κατέθεσε στην ένορκη δήλωση της αναφερόμενη στα περιστατικά που συνέβηκαν στις 26.7.2019, στις 29.7.2019 και στις 31.7.2019, ημέρες που αιτητής πήγε να παραλάβει τα παιδιά από την κατοικία της, ότι η ίδια έκανε προσπάθειες για να ακολουθήσουν τα παιδιά τον πατέρα τους. Ανέφερε κατά την αντεξέταση της ότι η προσπάθεια της γίνεται πριν έρθει ο πατέρας τους. Σε υποβολή ότι σταματούν οι προσπάθειες της όταν έρθει ο πατέρας τους να τα παραλάβει, συμφώνησε και είπε ότι οι προσπάθειες της γίνονται πριν πάνε στον πατέρα τους και όταν επιστρέψουν. Εξετάζοντας τα τρία περιστατικά που συνέβηκαν στην κατοικία της καθ'ης η αίτηση στις 26, 29 και 31.7.2019 προκύπτει ότι συνέβηκαν κατ' επανάληψη τα ίδια γεγονότα. Ο αιτητής έφτανε στην κατοικία στις 13.00 όπως καθορίζει το επίδικο διάταγμα, βρισκόταν έξω από το κάγκελο της κατοικίας, άνοιγε η πόρτα της εισόδου της κατοικίας, η καθ'ης η αίτηση στεκόταν στην πόρτα και τα παιδιά βρίσκονταν στη βεράντα, δεν προχωρούσαν προς τον αιτητή και ο τελευταίος αποχωρούσε από την κατοικία. Δεν διαπιστώνεται η αντικειμενική υπόσταση, η ύπαρξη πράξης ή παράλειψης της καθ'ης η αίτηση που να παραβιάζει το επίδικο διάταγμα. Εξέτασα ακολούθως τα περιστατικά που συνέβηκαν στο σχολείο στις 9, 11, 13 και 18.9.
- Αναφορικά με το περιστατικό στις 9.9.2019, πρώτη ημέρα έναρξης του σχολείου των δύο μικρότερων παιδιών, η καθ'ης η αίτηση έδωσε την εξήγηση ότι πήγε στο σχολείο να παραλάβει τα παιδιά αφού δεν υπήρχε συνεννόηση με τον αιτητή ότι θα πήγαινε αυτός να παραλάβει τα παιδιά. Η απάντηση που έδωσε στην υποβολή ότι θα μπορούσε να στείλει μήνυμα στον αιτητή, πως υπήρχε απειλή κατά της ζωής της και φοβόταν, δεν αποτελεί λογική εξήγηση. Συμφώνησε στην υποβολή ότι αφού είδε ότι πήγε ο πατέρας τους, θα μπορούσε να φύγει η ίδια. Συμφώνησε επίσης στην υποβολή ότι η παρουσία της δεν βοήθησε να παραλάβει τα παιδιά ο πατέρας. Συνεπώς καταδεικνύεται στο περιστατικό αυτό η αντικειμενική υπόσταση (actus reus) του αδικήματος της αστικής καταφρόνησης. Η παρουσία της καθ'ης η αίτηση κατά την παραλαβή των δύο μικρότερων παιδιών στις 9.9.2019, πρώτη ημέρα έναρξης του σχολικού έτους, είναι δικαιολογημένη ενόψει του γεγονότος ότι ο αιτητής δεν άσκησε προηγουμένως το δικαίωμα επικοινωνίας με τα τέκνα του από τις 14.8.
- Δικαιολογημένη είναι και ενόψει του γεγονότος ότι ο αιτητής δεν της έστειλε μήνυμα για να την ενημερώσει σχετικά λαμβάνοντας υπόψη και τη μη άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας από τις 14.8.
- Δεν χωρεί όμως αιτιολογία για τη μη αποχώρηση της από το χώρο του σχολείου αφού είδε ότι ο αιτητής πήγε να παραλάβει τα δύο μικρότερα παιδιά. Συμφώνησε στην υποβολή κατά την αντεξέταση της ότι η παρουσία της στο σχολείο δεν βοήθησε στην παραλαβή των παιδιών από τον πατέρα τους. Αναφορικά με το περιστατικό στις 11.9.2019 στο σχολείο, η παρουσία της κατά την ώρα της παραλαβής των παιδιών από τον πατέρα τους δεν είναι δικαιολογημένη αφού ο αιτητής πήγε να τα παραλάβει στις 9.9.
- Αν αμφέβαλλε, θα μπορούσε να επικοινωνήσει μαζί του ή να αποχωρούσε όταν διαπίστωσε ότι πήγε ο πατέρας τους να τα παραλάβει. Καταδεικνύεται συνεπώς και στο περιστατικό αυτό η αντικειμενική υπόσταση του αδικήματος της αστικής καταφρόνησης με την παρουσία της καθ'ης η αίτηση κατά την παραλαβή των δύο παιδιών από τον πατέρα τους. Αναφορικά με το περιστατικό στις 13.9.2019, η αντικειμενική υπόσταση της παρακοής αφορά την παρουσία της στο σχολείο να παραλάβει τη δεύτερη θυγατέρα τους αφού ο γιος τους απουσίαζε την ημέρα εκείνη από το σχολείο λόγω ασθένειας και έστειλε στον αιτητή σχετικό τηλεφωνικό μήνυμα. Αναφορικά με το περιστατικό στις 18.9.2019 η αντικειμενική υπόσταση της παρακοής αφορά την παρουσία της καθ'ης η αίτηση στο σχολείο των παιδιών που είχε ως συνέπεια η δεύτερη θυγατέρα τους να φύγει μαζί της ενώ ο αιτητής παρέλαβε το γιο τους. Εξετάζοντας τα εν λόγω περιστατικά που συνέβηκαν κατά την παραλαβή των παιδιών από τον αιτητή από το σχολείο η ώρα 13.00 όπως καθορίζει το διάταγμα, διαπιστώθηκε όπως εξηγήθηκε ανωτέρω η αντικειμενική υπόσταση της παρακοής του επίδικου διατάγματος από την καθ'ης η αίτηση στις 9.9.2019 και στις 11.9.2019 σχετικά με τα δύο μικρότερα παιδιά, στις 13.9.2019 και στις 18.9.2019 σχετικά με τη δεύτερη θυγατέρα. Διαπιστώνεται από την ενώπιον μου μαρτυρία ότι η συμπεριφορά της καθ'ης η αίτηση να παρίσταται στο σχολείο η ώρα 13.00 κατά την παραλαβή των παιδιών από τον αιτητή, οδηγούσε τα παιδιά να την ακολουθούν και να μην ακολουθούν τον πατέρα τους. Συμφώνησε η καθ'ης η αίτηση αντεξεταζόμενη ότι η παρουσία της δεν βοήθησε να παραλάβει τα παιδιά ο πατέρας τους. Συμφώνησε επίσης η καθ'ης η αίτηση ότι θα μπορούσε να φύγει από το σχολείο αφού είδε ότι ήρθε ο πατέρας τους να τα παραλάβει. Συνεπώς η αμφιβολία που είχε κατά πόσο θα ερχόταν ο πατέρας τους, ξεπεράστηκε. Το γεγονός ότι η παρουσία της στο σχολείο καθιστούσε ανέφικτη την παραλαβή των παιδιών από τον πατέρα τους επαληθεύτηκε στις 18.9.2019 που η καθ'ης η αίτηση πήγε στο νηπιαγωγείο του γιου τους μετά τον αιτητή, ως η εκδοχή της, και ο γιος τους ακολούθησε τον πατέρα του. Ανέφερε στη μαρτυρία της η καθ'ης η αίτηση ότι μίλησε η ίδια στο γιο τους και του είπε να πάει αν ήθελε με τον πατέρα του και όταν κουραζόταν να του πει να τον επιστρέψει στο σπίτι. Ανέφερε στη συνέχεια ότι το παιδί ένοιωσε καλύτερα «και όλα πήγαν καλά». Διαπιστώνεται ότι από την αναφερθείσα συμπεριφορά της καθ'ης η αίτηση εξάγεται το ηθελημένο της παρακοής. Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση Μιχαηλίδης ν. Poliakova
(2011)1 A AAΔ.356, 370-371, λέχθηκε: «Όσο αφορά το 'mens rea' που πρέπει να διαπιστώνεται, αρκεί να λεχθεί, ....ότι η ένοχη διάνοια ως προς το ηθελημένο της παρακοής εξάγεται από όλα τα περιστατικά της υπόθεσης ..... Η αναγκαία πρόθεση δύναται να εξαχθεί από όλα τα στοιχεία και όσο πιο εμφανής η απείθεια στο Διάταγμα, τόσο πιο εύλογα καταλογίζεται ένοχη διάνοια.» Αποδεικνύεται από τη συμπεριφορά της καθ'ης η αίτηση, να παρίσταται στο σχολείο κατά την παραλαβή των παιδιών από το πατέρα τους τις ημέρες που καθορίζονται στο επίδικο διάταγμα για την άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας, ηθελημένη ανυπακοή της προς το διάταγμα. Ακόμα και στην περίπτωση που αμφέβαλλε κατά ποσό ο αιτητής θα πήγαινε να παραλάβει τα παιδιά από το σχολείο ενόψει της μη άσκησης του δικαιώματος του από τις 14.8.2019 μέχρι τις 9.9.2019 και δεν ήθελε να τον ρωτήσει σχετικά με τηλεφωνικό μήνυμα, είχε υποχρέωση να αποχωρήσει διακριτικά από το χώρο του σχολείου αφού διαπίστωσε ότι πήγε ο πατέρας τους να τα παραλάβει. Ακόμα και στην περίπτωση που τα δύο παιδιά, που αφορούν τα εν λόγω περιστατικά, δεν ήθελαν να τα παραλάβει ο πατέρας τους, δεν απαλλάσσεται η καθ'ης η αίτηση από την υποχρέωση της να τηρεί το εξ συμφώνου εκδοθέν διάταγμα και με τη συμπεριφορά της να συμβάλλει θετικά στην εφαρμογή του. Αυτό φάνηκε, όπως η ίδια ανέφερε στην ένορκη δήλωση της, με την προτροπή που έκανε στο γιο τους να ακολουθήσει τον πατέρα του στις 18.9.
- Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση Μαυρονικόλα ν. Ξάνθου (ανωτέρω), λέχθηκε: «Θα πρέπει να παρατηρήσουμε ότι οι γονείς έχουν συλλογική ευθύνη για την, όσο το δυνατό, πιο ομαλή ανάπτυξη των οικογενειακών δεσμών και ταυτοχρόνως αυξημένη υποχρέωση απάλειψης ή μείωσης των τραυματικών επιπτώσεων ενός διαζυγίου στα παιδιά τους. Η καταφυγή σε αντιμετώπιση των όποιων δικαιωμάτων ή υποχρεώσεων με 'εμπορικούς όρους' σαφώς δεν οδηγεί σε επίτευξη του πιο πάνω στόχου. Όπως ορθώς παρατήρησε το πρωτόδικο Δικαστήριο 'η παράδοση' δεν έπρεπε να αντικρίζεται από την εφεσείουσα ως μηχανιστική ενέργεια, αλλά ως υποχρέωση θετικής ενέργειας, που αντίκρουση της οποίας επέβαλλε όχι μόνο τη φυσική της παρουσία, που στην προκείμενη περίπτωση δεν υλοποιήθηκε, αλλά και στη δική της ενθάρρυνση και προτροπή, που ούτε αυτό υπήρχε, έτσι ώστε να υλοποιήσει την αναληφθείσα εκ συμφώνου υποχρέωση με το Διάταγμα για 'παράδοση'.» Τα πιο πάνω επαναλήφθηκαν και στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση A.M. και C.M.E., Έφεση αρ.19/2019, ημερομηνίας 10.7.
- Διαπίστωσα από την ενώπιον μου μαρτυρία ότι κατά τα περιστατικά που συνέβηκαν κατά την προσπάθεια παραλαβής των δύο παιδιών από τον πατέρα τους στις 9.9.2019 και στις 11.9.2019 και κατά την προσπάθεια παραλαβής της δεύτερης θυγατέρας από τον πατέρα της στις 13.9.2019 και στις 18.9.2019 δεν υπήρχε η ενθάρρυνση και η προτροπή της μητέρας προς τα παιδιά ως ο γονέας που έχει τη φύλαξη και τη φροντίδα τους ώστε να συμμορφωθεί με το επίδικο διάταγμα για να ακολουθήσουν τον πατέρα τους όπως συνέβηκε στις 18.9.2019 που με τη δική της προτροπή προς το γιο τους, ακολούθησε τον πατέρα του. Αντίθετα, η έντονη παρουσία της στο χώρο του σχολείου την ώρα που θα παραλάμβανε τα παιδιά ο πατέρας τους και οι διαπληκτισμοί μεταξύ των γονέων που ακολουθούσαν, καθιστούσαν ανέφικτη την παραλαβή των παιδιών από τον πατέρα τους. Για τους πιο πάνω λόγους, η καθ'ης η αίτηση κρίνεται ένοχη ηθελημένης παρακοής του επίδικου διατάγματος, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, κατά τις 9.9.2019 και τις 11.9.2019 σχετικά με τα δύο μικρότερα παιδιά, και κατά τις 13.9.2019 και τις 18.9.2019 σχετικά με τη δεύτερη θυγατέρα. Η υπόθεση ορίζεται στις 15.4.2022 ώρα 9.00 για τον καθορισμό της ποινής. Η καθ'ης η αίτηση να παρουσιαστεί με την ίδια εγγύηση. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ του αιτητή και εναντίον της καθ'ης η αίτηση, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Φ. Κωνσταντίνου, Δ. sn cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο