Γ.Τ. ν. Μ.Λ., Αρ. Αίτησης 1/2023, 9/11/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΑΤΡΙΚΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ ΤΕΚΝΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χ. Πογιατζή, Δ. Οικ. Δ. Αρ. Αίτησης։ 1/2023 i-Justice Μεταξύ: Γ.Τ. Αιτητής -και- Μ.Λ. Καθ' ης η αίτηση ---------------------- Ενδιάμεση αίτηση ημερ. 07/02/2023 Ημερομηνία: 09 Νοεμβρίου, 2023 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Αιτητή: κος Γιώργος Χ'' Κωστής για Γιώργος Κ. Χ'' Κωστής Δ.Ε.Π.Ε. Για την Καθ' ης η αίτηση: κα Μουσκή για Αργεντούλα Ιωάννου Δ.Ε.Π.Ε. Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο Αιτητής στις 05/01/2023 καταχώρησε δια κλήσεως Αίτηση με την οποία αιτείται την έκδοση διατάγματος του Δικαστηρίου με το οποίο να αναγνωρίζεται ότι είναι ο βιολογικός πατέρας της ανήλικης Σ.Λ. αλλά και να διατάσσεται η εγγραφή του ονόματος του, ως βιολογικού πατέρα της ανήλικης στα ληξιαρχικά βιβλία και όπως της δοθεί το επίθετο του. Στις 07/02/2023 ο Αιτητής προώθησε δια κλήσεως Αίτηση με την οποία αξιώνει από το Δικαστήριο την έκδοση οδηγιών και/ή διατάγματος για την διεξαγωγή αιματολογικών ή γενετικών εξετάσεων ώστε να διαπιστωθεί κατά πόσο ο Αιτητής είναι ή όχι ο βιολογικός πατέρας της ανήλικης Σ.Λ. εντός 3 εβδομάδων από την έκδοση του διατάγματος ή άλλης προθεσμίας. Η εν λόγω αίτηση αποτελεί και το αντικείμενο της παρούσης απόφασης. ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΙΤΗΤΗ։ Η Αίτηση του Καθ' ου η Αίτηση υποστηρίζεται από την ένορκη δήλωση του ημερομηνίας 07/02/2023 μέσω της οποίας γίνεται εκτενής παράθεση των ισχυρισμών του αλλά και της εκδοχής του σε σχέση με τα γεγονότα της υπόθεσης. Αρχικά, ο Καθ' ου ισχυρίζεται ότι είχε γνωρίσει την Καθ' ης η Αίτηση τον Ιανουάριο του 2019 και τον Φεβρουάριο του 2019 αποφάσισαν να συμβιώσουν, διατηρώντας ερωτικές επαφές καθ' όλη την διάρκεια της εν λόγω συμβίωσης. Περί τα μέσα προς τέλος Μαρτίου του 2020 μη αντέχοντας άλλο την ασύγγνωστη συμπεριφορά της Καθ' ης η Αίτηση προς το πρόσωπο του, της ζήτησε να χωρίσουν με αποτέλεσμα αυτή να εγκαταλείψει τον τόπο διαμονής τους και να μετακομίσει στο πατρικό της. Ακολούθως, τον Μάιο του 2020 η Καθ' ης τον ενημέρωσε ότι ήταν έγκυος το παιδί τους και ότι διάνυε τον 4ο μήνα εγκυμοσύνης της. Ο Αιτητής τότε άρχισε τις προσπάθειες για να αποκαταστήσει την σχέση τους, εν τούτοις η Καθ' ης αρνήθηκε λέγοντας του ότι δεν επιθυμούσε να είναι μαζί της λόγω του παιδιού τους. Ζήτησε επανειλημμένα από την Καθ' ης να προβεί σε εκούσια αναγνώριση της ανήλικης Σ.Λ. ως νόμιμου τέκνου του, αλλά αυτή αρνιόταν αφού θέλει να τον ταλαιπωρεί εκδικητικά διότι την χώρισε. Διατηρεί εύλογες υποψίες ότι η ανήλικη Σ.Λ. είναι νόμιμο τέκνο του και αυτές ενισχύονται από το γεγονός ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2022 η συμπεριφορά της Καθ' ης αυτό υποδήλωνε παρά την άρνηση της να αποδεχθεί να προβεί στην εκούσια αναγνώριση της. Παρόλο που η ανήλικη Σ.Λ. μπορεί να γεννήθηκε μετά τον χωρισμό του με την Καθ' ης η Αίτηση, ο ίδιος θεωρεί ότι η σύλληψη της έγινε κατά την περίοδο που ήταν μαζί και αυτό μπορεί εύκολα να διαπιστωθεί από το γεγονός ότι μέχρι τον Μάρτιο του 2020 συζούσαν μαζί με αυτήν και διατηρούσαν ερωτικές επαφές. Όπως του ανέφερε η Καθ' ης η Αίτηση, δεν γράφτηκε στα ληξιαρχικά βιβλία ότι ο Αιτητής είναι ο πατέρας της ανήλικης Σ.Λ. Στις αρχές Σεπτεμβρίου του 2022 ζήτησε από την Καθ' ης να προβούν σε σχετικές εξετάσεις με σκοπό να διαπιστωθεί κατά πόσο η ανήλικη Σ.Λ. είναι θυγατέρα του ή όχι και εάν είναι να του επιτρέψει να προχωρήσει στην εκούσια αναγνώριση της. Επιθυμώντας να τον εμποδίσει να συνεχίσει να έχει επικοινωνία με την ανήλικη την οποία επισκεπτόταν από τον Νοέμβριο του 2020 μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2022 κάθε Σάββατο ή Κυριακή, τον κατάγγειλε στην αστυνομία για χειροδικία και ύβρεις προς αυτήν, με αποτέλεσμα να εκδοθεί διάταγμα ημερομηνίας 17/11/22 δυνάμει του οποίου του απαγορεύθηκε να πλησιάζει την κατοικία της Καθ' ης η Αίτηση. Είναι η θέση του Αιτητή, ότι το αποτέλεσμα της διεξαγωγής και λήψης των αιματολογικών και/ή γενετικών εξετάσεων για την ανήλικη Σ.Λ. θα είναι καθοριστικής σημασίας για την όλη υπόθεση. ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΘ' ΗΣ Η ΑΙΤΗΣΗ։ Η Καθ' ης η Αίτηση καταχώρησε την ένσταση της στις 09/05/2023 προβάλλοντας συνολικά επτά λόγους οι οποίοι είναι οι ακόλουθοι։ (α) Δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του Νόμου για έκδοση οδηγιών σε σχέση με την διεξαγωγή γενετικών εξετάσεων και/ή Ένορκη δήλωση του Αιτητή ημερομηνίας 07/02/2023 δεν αποκαλύπτει καλό λόγο για την διεξαγωγή αυτών. (β) Η ανήλικη θυγατέρα της Καθ' ης η Αίτηση δεν είναι βιολογικό τέκνο του Αιτητή και οι αιτούμενες οδηγίες είναι εκ του περισσού και/ή η παρούσα καταχωρήθηκε καταχρηστικά και/ή εκδικητικά. (γ) Ο Αιτητής κατά παράβαση των αρχών της φυσικής δικαιοσύνης δεν προσήλθε στο Δικαστήριο με καθαρά χέρια. (δ) Η παρούσα καταχωρήθηκε με αλλότρια κίνητρα και εκδικητικούς λόγους οι οποίοι αποσκοπούν στην αναστάτωση της οικογενειακής και/ή προσωπικής ζωής τόσο της Καθ' ης η Αίτηση όσο και της ανήλικης θυγατέρας αυτής. (ε) Από την ένορκη δήλωση του Αιτητή δεν διαφαίνεται και/ή δεν προκύπτει πιθανότητα η ανήλικη θυγατέρα της Καθ' ης η Αίτηση να είναι βιολογικό τέκνο του Αιτητή και/ή υπό τις περιστάσεις της παρούσας δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του νόμου για την έκδοση των αιτούμενων οδηγιών. (ζ) Οι αιτούμενες οδηγίες αντίκεινται προς το Σύνταγμα και τις ελευθερίες του ατόμου. (η) Η παρούσα αίτηση καταχωρήθηκε με υπέρμετρη καθυστέρηση. Η ένσταση της Καθ' ης η Αίτηση υποστηρίζεται από την ένορκη δήλωση της ημερομηνίας 09/05/2023 στην οποία αναφέρει μεταξύ άλλων τα ακόλουθα։ Αρχικά, η Καθ' ης η Αίτηση ισχυρίζεται ότι δεν προκύπτει σε καμία περίπτωση ότι ο Αιτητής είναι ο βιολογικός πατέρας της ανήλικης θυγατέρας της μόνο στην βάση των εύλογων υποψιών του ότι είναι βιολογικό του τέκνο. Οι απλές ενδείξεις ως αυτές διαφαίνονται μέσα από την ένορκη δήλωση του Αιτητή δεν μπορούν να αποτελέσουν καλό λόγο για την έκδοση των αιτούμενων οδηγιών. Περαιτέρω, η Καθ' ης η Αίτηση αναφέρει ότι στην ένορκη δήλωση του Αιτητή προωθούνται ψευδείς και αβάσιμοι ισχυρισμοί που παρουσιάζουν διαστρεβλωμένα γεγονότα τα οποία θέλουν τον Αιτητή να είναι ο βιολογικός πατέρας της ανήλικης, γεγονός που δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια. Παραδέχεται ότι από τον Ιανουάριο του 2019 είχαν κάποια σχέση με τον Αιτητή αλλά αρνείται ότι συμβίωναν, παρά μόνο για κάποιες ημέρες την εβδομάδα. Κατά την διάρκεια της σχέσης τους, χρησιμοποιούσε αντισυλληπτικά χάπια. Υποστηρίζει ότι η σχέση της με τον Αιτητή αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα από την αρχή λόγω των βίαιων και εξευτελιστικών συμπεριφορών προς το πρόσωπο της και των αφύσικων επιθυμιών του. Συγκεκριμένα, υποστηρίζει ότι είχε αδυναμία σε ανήλικα κορίτσια πολύ μικρής ηλικίας με αποτέλεσμα τον Νοέμβριο του 2019 να του ζητήσει να διακόψουν την σχέση τους. Ο Αιτητής ουδέποτε αποδέχθηκε την απόφαση της να χωρίσουν με αποτέλεσμα να ακολουθήσουν περιστατικά βίας εναντίον της. Από τότε ισχυρίζεται ότι δεν είχε καμία απολύτως ερωτική επαφή μαζί με τον Αιτητή. Μετά τον χωρισμό της με τον Αιτητή, η Καθ' ης σύναψε δεσμό και ερωτική σχέση με άλλο πρόσωπο. Μόλις το έμαθε ο Αιτητής άρχισε να την ενοχλεί, να την επισκέπτεται στην οικία της και να της επιτίθεται. Ασκήθηκε ποινική δίωξη εναντίον του για περιστατικά βίας η οποία ασκήθηκε εναντίον της και θεωρεί ότι η παρούσα αίτηση καταχωρήθηκε ως μοχλός πίεσης με σκοπό να αποσύρει το παράπονο της εναντίον του. Υποστηρίζει ότι ο Αιτητής ουδέποτε συμπεριφέρθηκε ωσάν να είναι ο βιολογικός πατέρας της ανήλικης και ουδέποτε ενδιαφέρθηκε πραγματικά για αυτήν. Θεωρεί ότι ο μόνος λόγος που ο Αιτητής παρουσιάζει ως τον επίδικο χρόνο οριστικής ρήξης της σχέσης τους το 2020, είναι με σκοπό να πετύχει την πατρική αναγνώριση της ανήλικης νομίζοντας ότι με αυτό τον τρόπο θα πετύχει την επανασύνδεση τους, αποκτώντας δικαιώματα επί αυτής για εξυπηρέτηση προσωπικών του σκοπών. Ακόμα και όταν κυοφορούσε την ανήλικη θυγατέρα της, ο Αιτητής την εκλιπαρούσε να την αναγνωρίσει αναφέροντας της ότι δεν τον ένοιαζε που δεν ήταν ο βιολογικός πατέρας της. Η Αιτήτρια ισχυρίζεται ότι η ανήλικη θυγατέρα της γεννήθηκε στις 20/10/2020 με 38 εβδομάδες κύηση και συνεπώς κατά τον επίδικο χρόνο σύλληψης είχε ήδη διακοπεί η σχέση της με τον Αιτητή και εξυπακούεται ότι δεν είχε καμία ερωτική σχέση μαζί του, παρουσιάζοντας ως Τεκμήριο 2 σχετικό πιστοποιητικό γέννησης της ανήλικης Σ.Λ. και σχετική βεβαίωση με τις εβδομάδες κύησης της. Απορρίπτει τον ισχυρισμό του Αιτητή περί ενημέρωσης του για την εγκυμοσύνη της και ότι δήθεν εγκυμονεί το παιδί του, αφού κατά τον αναφερόμενο χρόνο δεν είχε καμία απολύτως σχέση με αυτόν και είχε ήδη λήξει οριστικά η σχέση μαζί του. Επιπρόσθετα, η Καθ' ης η Αίτηση απορρίπτει τον ισχυρισμό ότι ο Αιτητής είχε επικοινωνία με την ανήλικη θυγατέρα της και ουδέποτε είχε την παραμικρή σχέση μαζί της και ούτε διαδραμάτισε οποιοδήποτε ρόλο στην ζωή της. Περαιτέρω, υποστηρίζει ότι ο Αιτητής ταλανίζεται από εμμονές και έχει καταστεί άκρως επικίνδυνος, ενώ η παρούσα Αίτηση αποτελεί ακόμα ένα εγχείρημα του με σκοπό να την εκδικηθεί, ταλαιπωρώντας την ανήλικη στην υποβολή αιματολογικών εξετάσεων. Μετά από νομική συμβουλή που έλαβε πιστεύει ότι οι αιτούμενες οδηγίες αντίκεινται στο Σύνταγμα και στα ανθρώπινα δικαιώματα και δεν θεωρεί ορθό και δίκαιο να δοθούν ώστε να μην αναστατώσει και ταλαιπωρήσει την ανήλικη Σ.Λ. για τις μνησικακίες του Αιτητή. Κατά την ακρόαση της παρούσας Αίτησης κανένας από τους ενόρκως δηλούντες δεν αντεξετάστηκε επί του περιεχομένου της ενόρκου δηλώσεως του. Οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων αρκέστηκαν σε γραπτές αγορεύσεις και η κάθε πλευρά υπεραμύνθηκε των θέσεων της με αναφορά σε νομολογία και νομική-ουσιαστική επιχειρηματολογία. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ։ Αρχικά να αναφέρω ότι σε αυτό το στάδιο δεν μπορώ να αξιολογήσω τις δύο αντικρουόμενες εκδοχές και ισχυρισμούς των διαδίκων και ούτε να προχωρήσω σε ευρήματα επί της αξιοπιστίας των θέσεων τους. Με βάση την σχετική Νομοθεσία, δεν παρέχεται εξουσία στο Δικαστήριο να εκδώσει οποιαδήποτε διατάγματα τα οποία να διατάσσουν και να εξαναγκάζουν τους εμπλεκόμενους στην διενέργεια γενετικών και/ή αιματολογικών εξετάσεων, αλλά παρέχεται μόνο εξουσία έκδοσης οδηγιών για τη ρύθμιση του θέματος αυτού. Σκοπός των εν λόγω επιστημονικών εξετάσεων είναι η αποκατάσταση της βιολογικής αλήθειας προς όφελος του τέκνου αλλά και η αποκατάσταση του ίδιου του βιολογικού πατέρα. Στο άρθρο 5 του περί της Συμβάσεως επί της Νομικής Καταστάσεως Εξώγαμων Τέκνων (Κυρωτικού) Νόμου του 1979 (Ν. 50/79), αναφέρεται ρητά ότι։ «εις αγωγάς περί πατρικής αναγνωρίσεως η επιστημονική μαρτυρία η οποία δύναται να βοηθήση εις την απόδειξιν ή ανταπόδειξιν πατρότητος, δέον να γίνεται δεκτή». Σίγουρα, αποτελεί δικαίωμα του κάθε εμπλεκόμενου μέρους να μην επιθυμεί την διενέργεια γενετικών ή αιματολογικών εξετάσεων, ώστε να διαπιστωθεί η πατρότητα ενός τέκνου, εν τούτοις προκύπτει παράλληλα και δικαίωμα του ίδιου του τέκνου να πληροφορηθεί με βεβαιότητα ποιος είναι ο βιολογικός του πατέρας. Το δικαίωμα αυτό κατοχυρώνεται από το ίδιο το Σύνταγμα, τα άρθρα 6 και 7 της Σύμβασης περί των Δικαιωμάτων του Παιδιού (Ν. 5(ΙΙΙ)/2000), αλλά και τον νόμο περί της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την άσκηση των Δικαιωμάτων του Παιδιού (Ν. 23 (ΙΙΙ)/2005). Στην κυπριακή έννομη τάξη, το ζήτημα ρυθμίστηκε από τον νομοθέτη με την εισαγωγή του άρθρου 24 (Α) στον περί Τέκνων (Συγγένεια και Νομική Υπόσταση) Νόμο του 1991 (Ν. 187/1991) το οποίο προνοεί τα ακόλουθα: «1. Σε οποιαδήποτε διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, το Δικαστήριο δύναται, μετά από αίτηση από οποιοδήποτε από τα μέρη στη διαδικασία, να δώσει οδηγίες για τη διεξαγωγή αιματολογικών ή γενετικών εξετάσεων για να διαπιστωθεί κατά πόσο οποιοσδήποτε διάδικος είναι ή όχι βιολογικός πατέρας του τέκνου και για τη λήψη, εντός της προθεσμίας που θα ορίσει το Δικαστήριο, δείγματος αίματος ή άλλου γενετικού υλικού από το τέκνο, τη μητέρα του τέκνου, και οποιοδήποτε διάδικο ο οποίος, στην περίπτωση αίτησης για δικαστική αναγνώριση τέκνου φέρεται ως πατέρας του τέκνου και στην περίπτωση αίτησης για προσβολή της πατρότητας είναι ο τεκμαιρόμενος πατέρας του τέκνου ή από οποιοδήποτε από τα πρόσωπα αυτά. 2. Το πρόσωπο που έχει την ευθύνη για τη διενέργεια της αιματολογικής ή γενετικής εξέτασης για σκοπούς υλοποίησης των οδηγιών του Δικαστηρίου δυνάμει του παρόντος άρθρου, μετά την ολοκλήρωση της εξέτασης θα υποβάλει έκθεση στο Δικαστήριο το οποίο έδωσε τις οδηγίες στην οποία θα αναφέρει: (α) αποτελέσματα της εξέτασης, (β) κατά πόσο ο διάδικος τον οποίο αφορά η εξέταση διαπιστώνεται να είναι ή να μην είναι ο πατέρας του τέκνου και (γ) την αξία του αποτελέσματος της εξέτασης σε σχέση με το ζήτημα της διαπίστωσης κατά πόσο ο διάδικος είναι ή δεν είναι ο πατέρας του τέκνου. 3. Το Δικαστήριο μπορεί καθ΄ οιονδήποτε χρόνο να ακυρώσει ή διαφοροποιήσει οποιαδήποτε προηγούμενη οδηγία έχει εκδώσει με βάση το παρόν άρθρο. 4. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του εδαφίου
(5), πιο κάτω, η λήψη δείγματος αίματος ή άλλου γενετικού υλικού από οποιοδήποτε πρόσωπο για σκοπούς υλοποίησης των οδηγιών του Δικαστηρίου για τη διενέργεια αιματολογικών ή γενετικών εξετάσεων δεν μπορεί να γίνει χωρίς τη συγκατάθεση του προσώπου αυτού.
- Η συγκατάθεση οποιουδήποτε ανηλίκου ηλικίας 16 ετών και πάνω για τη λήψη από αυτό δείγματος αίματος ή άλλου γενετικού υλικού θα είναι το ίδιο έγκυρη ως αν ο ανήλικος να ήταν νόμιμης ηλικίας και όταν ο ανήλικος έχει δώσει σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος εδαφίου τέτοια συγκατάθεση, δε θα είναι απαραίτητο να ληφθεί οποιαδήποτε άλλη συγκατάθεση από οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο για τη λήψη τέτοιου δείγματος ή υλικού από τον ανήλικο.
- Η λήψη δείγματος αίματος ή άλλου γενετικού υλικού από ανήλικο ηλικίας κάτω των 16 ετών μπορεί να γίνει εφόσον συναινεί το πρόσωπο ή τα πρόσωπα τα οποία ασκούν τη γονική του μέριμνα ή, αν αυτοί ή ένας από αυτούς αρνηθούν να δώσουν τέτοια συγκατάθεση, μετά από άδεια του Δικαστηρίου.
- Όταν το Δικαστήριο δώσει οδηγίες με βάση το εδάφιο
(1)ανωτέρω και οποιοδήποτε πρόσωπο αρνηθεί ή παραλείψει να προβεί σε οποιαδήποτε ενέργεια η οποία είναι αναγκαία για την υλοποίηση των οδηγιών αυτών, το Δικαστήριο δύναται να εξάγει οποιοδήποτε συμπέρασμα από την άρνηση ή παράλειψη αυτή το οποίο φαίνεται στο Δικαστήριο να είναι εύλογο υπό τις περιστάσεις. Νοείται ότι, σε περίπτωση που οποιοδήποτε πρόσωπο το οποίο κατονομάζεται σε οδηγίες που εκδόθηκαν με βάση το εδάφιο
(1)ανωτέρω παραλείπει να συναινέσει στη λήψη δείγματος αίματος ή άλλου γενετικού υλικού από οποιοδήποτε ανήλικο του οποίου ασκεί τη γονική μέριμνα και το οποίο κατονομάζεται στις οδηγίες, το πρόσωπο αυτό θα θεωρείται ότι έχει αρνηθεί ή παραλείψει να προβεί σε ενέργεια αναγκαία για υλοποίηση των οδηγιών του Δικαστηρίου.» Συνάγεται από την πιο πάνω διάταξη ότι για την διενέργεια αιματολογικών ή γενετικών εξετάσεων απαιτείται η συγκατάθεση του προσώπου από το οποίο θα ληφθεί το αίμα ή το γενετικό υλικό και/ή του κηδεμόνα του, γεγονός που συνάδει πλήρως με τις σχετικές συνταγματικές διατάξεις αλλά και την σχετική νομολογία επί του θέματος. Επιπρόσθετα, συνάγεται από την διάταξη του άρθρου 24Α ότι η χορήγηση οδηγιών για την διενέργεια των εξετάσεων ανάγεται στην διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, η οποία θα πρέπει να ασκείται με συγκεκριμένο σκοπό και όχι απεριόριστα. Κύριος γνώμονας του Δικαστηρίου θα πρέπει να είναι η επίλυση των επίδικων θεμάτων μέσω επιστημονικών εξετάσεων, αφού το συμφέρον της δικαιοσύνης απαιτεί να γίνει γνωστή η αλήθεια προς όφελος του τέκνου. Στην καθοδηγητική υπόθεση Mary Jane Supatan v. Ν. Περιστιάνη
(2006)1 Α.Α.Δ. 1417, 1422, επισημάνθηκε ότι η εφαρμογή του Άρθρου 24 (Α) του Ν. 187/1991: «.... δεν εξαναγκάζει το πρόσωπο προς το οποίο απευθύνεται εκδοθέν διάταγμα να συμμορφωθεί, ώστε να γίνεται λόγος για παραβίαση κεκτημένων δικαιωμάτων. 'Ότι με την εφαρμογή της διάταξης επιτυγχάνεται, είναι να δώσει τη δυνατότητα σε διάδικο να παρουσιάσει στο δικαστήριο υπό την προϋπόθεση βέβαια ότι και ο διάδικος προς τον οποίο απευθύνεται το διάταγμα συγκατατίθεται, επιστημονική μαρτυρία η οποία θα βοηθήσει στη διάγνωση των δικαιωμάτων των διαδίκων. Εάν ο διάδικος δε συγκατατεθεί στη λήψη στη λήψη αίματος το δικαστήριο το μόνο το οποίο μπορεί να πράξει, ανάλογα με τις περιστάσεις της υπόθεσης, είναι να εξαγάγει τα δικά του συμπεράσματα. Συνεπώς δεν μπορεί να γίνεται λόγος για επηρεασμό κεκτημένων δικαιωμάτων». Από τις πιο πάνω αρχές, διαφαίνεται ξεκάθαρα ότι η άρνηση ενός διαδίκου να υποβληθεί σε επιστημονικές εξετάσεις, θα αξιολογηθεί μαζί με τα υπόλοιπα στοιχεία και γεγονότα, ενώ το Δικαστήριο θα εξαγάγει στο τέλος τα δικά του συμπεράσματα. ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΣΗΣ։ Προτού προχωρήσω στην εξέταση της Αίτησης και στην ανάλυση των αρχών της νομοθεσίας και της νομολογίας στα πλαίσια των γεγονότων της παρούσης υπόθεσης, κρίνω σκόπιμο να εξετάσω αρχικά το ζήτημα που τέθηκε από τους συνήγορους του Αιτητή για την διόρθωση λάθους στην νομική βάση της υπό κρίση Αίτησης. Στην γραπτή αγόρευση των συνηγόρων του Αιτητή αναφέρεται ότι διαπίστωσαν πως στην νομική βάση της Αίτησης εκ παραδρομής και/ή λόγω τυπογραφικού λάθους γράφτηκε αντί του άρθρου 24 (Α) του περί Τέκνων (Συγγένεια και Νομική Υπόσταση) Νόμου του 1991 (Ν. 187/1991), το άρθρο 27Α, διάταξη η οποία ουσιαστικά δεν αναγράφεται στον εν λόγω νόμο. Ενημέρωσαν τους συνηγόρους της Καθ' ης η Αίτηση και αυτοί δεν φέρουν οποιαδήποτε ένσταση στην τροποποίηση του πιο πάνω άρθρου της νομικής βάσης του Αιτητή. Σε κάθε περίπτωση, μελετώντας την νομική βάση της υπό κρίση Αίτησης ημερομηνίας 07/02/2023 διαπιστώνω πράγματι ότι αναγράφεται λανθασμένα το άρθρο 27 (Α) του σχετικού νόμου και όχι το άρθρο 24 (Α). Είναι η θέση μου, ότι πράγματι πρόκειται περί ξεκάθαρης περίπτωσης τυπογραφικού λάθους. Από την στιγμή που αναφέρεται ρητά στην νομική βάση της Αίτησης η σχετική νομοθεσία στην βάση της οποίας παρέχεται η εξουσία στο Δικαστήριο να εκδώσει οδηγίες για την διενέργεια τέτοιων εξετάσεων, ήτοι του περί Τέκνων (Συγγένεια και Νομική Υπόσταση) Νόμου του 1991 (Ν. 187/91), θεωρώ ότι η λανθασμένη αναφορά σε μία ανύπαρκτη διάταξη, ήτοι του άρθρου 27 (Α) και όχι του άρθρου 24 (Α) δεν συνιστά ουσιώδη παρατυπία, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει σε απόρριψη της υπό εκδίκαση Αίτησης. Υπό τις περιστάσεις, πρόκειται για μία επουσιώδη παρατυπία που δύναται να θεραπευθεί (βλ. Wunderlich κ.α. ν. Παναγιώτου
(1999)1 Α.Α.Δ. 366). Ως εκ τούτου, ασκώ την διακριτική μου ευχέρεια και εκδίδω διάταγμα άρσης της παρατυπίας που προκύπτει στην νομική βάση της Αίτησης, αφού δεν έχω διαπιστώσει οποιοδήποτε δυσμενή επηρεασμό του Καθ' ου η Αίτηση από την θεραπεία της εν λόγω παρατυπίας. Επί της ουσίας της Αίτησης, έχω μελετήσει εκτενώς την επιχειρηματολογία των δύο πλευρών και τους αντικρουόμενους ισχυρισμούς τους, επαναλαμβάνοντας ότι στο παρόν στάδιο δεν θα αξιολογηθεί η αξιοπιστία κάθε διάδικου, κάτι το οποίο θα κριθεί κατά το στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας της εναρκτήριας Αιτήσεως ημερομηνίας 05/02/2023. Από την μία πλευρά, ο Αιτητής διατηρεί εύλογες υποψίες ότι η ανήλικη Σ.Λ. είναι νόμιμο τέκνο του και αυτές ενισχύονται από το γεγονός ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2022 η συμπεριφορά της Καθ' ης αυτό υποδήλωνε παρά την άρνηση της να αποδεχθεί να προβεί στην εκούσια αναγνώριση της. Παρά το γεγονός ότι η ανήλικη Σ.Λ. γεννήθηκε μετά τον χωρισμό του με την Καθ' ης η Αίτηση, ο ίδιος πιστεύει ότι η σύλληψη της έγινε κατά την περίοδο που ήταν μαζί και αυτό μπορεί εύκολα να διαπιστωθεί από το γεγονός ότι μέχρι τον Μάρτιο του 2020 συζούσαν μαζί με αυτήν και διατηρούσαν ερωτικές επαφές. Στον αντίποδα, η Καθ' ης η Αίτηση παραδέχεται μεν ότι διατηρούσε σχέση και ερωτικές επαφές με τον Αιτητή, αλλά όχι κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα της σύλληψης της ανήλικης θυγατέρας της αφού λάμβανε αντισυλληπτικά χάπια, ενώ ταυτόχρονα υποστηρίζει ότι ήδη είχαν χωρίσει και διατηρούσε σχέσεις με άλλον άντρα, κατά την εν λόγω χρονική περίοδο. Είναι η θέση μου, ότι η Καθ' ης η Αίτηση με όσα προβάλλει, θα έπρεπε πρώτη να λάβει την πρωτοβουλία για να υποβληθεί η ίδια και η θυγατέρα της σε επιστημονικές εξετάσεις, ώστε να αποκαλυφθεί η αλήθεια και να καταρρίψει τους ισχυρισμούς του Αιτητή. Επίσης, η Καθ' ης υποστηρίζει ότι δεν επιθυμεί να ταλαιπωρήσει την ανήλικη θυγατέρα της στην υποβολή των επιστημονικών εξετάσεων. Με βάση τους λόγους ένστασης αρ. 1-5 της Καθ' ης η Αίτηση, υποστηρίζεται μεταξύ άλλων ότι δεν αποκαλύπτεται καλός λόγος για την διεξαγωγή των επιστημονικών εξετάσεων, ότι η παρούσα Αίτηση καταχωρήθηκε καταχρηστικά και/ή εκδικητικά και/ή ότι δεν προκύπτει πιθανότητα η ανήλικη Σ.Λ. να είναι βιολογικό τέκνο του Αιτητή. Στην βάση των όσων έχουν αναφερθεί πιο πάνω, αλλά κυρίως του ευρήματος ότι το Δικαστήριο δεν μπορεί να αξιολογήσει σε βάθος την μαρτυρία που παρατέθηκε εν προκειμένω και να προβεί στην εξαγωγή τελικών ευρημάτων, οι λόγοι ένστασης 1-5 της Καθ' ης η Αίτηση συνεπακόλουθα απορρίπτονται. Περαιτέρω, δεν μπορώ να αποδεχθώ τον 6ο λόγο ένστασης της Καθ' ης η Αίτηση και τα επιχειρήματα της ότι οι αιτούμενες οδηγίες αντίκεινται προς το Σύνταγμα, τις ελευθερίες του ατόμου και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Θεωρώ ότι δεν προκύπτει οποιαδήποτε παραβίαση των σχετικών συνταγματικών δικαιωμάτων της Καθ' ης και της θυγατέρας της από την πιθανή εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 24Α του Ν. 187/91 και την έκδοση των σχετικών οδηγιών για επιστημονικές εξετάσεις, αφού εξάλλου κανένας δεν τους υποχρέωσε να παραχωρήσουν το γενετικό υλικό τους. Οι ισχυρισμοί της Καθ' ης η Αίτηση δεν αποτελούν ισχυρισμούς οι οποίοι, στο στάδιο αυτό, μπορούν να οδηγήσουν στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, για απόρριψη του σχετικού αιτήματος του Αιτητή. Εξάλλου, το δικαίωμα αναγνώρισης της πατρότητας αποτελεί επίσης αναπόσπαστη πτυχή της οικογενειακής και ιδιωτικής ζωής του ατόμου, η οποία τυγχάνει αυστηρής προστασίας από το Σύνταγμα. Το δικαίωμα ενός παιδιού να γνωρίζει την καταγωγή του, αναμφίβολα καθίσταται υψίστης σημασίας. Ισοζυγίζοντας τα δικαιώματα των εμπλεκόμενων μερών, θεωρώ ότι η τυχόν προσβολή της αξιοπρέπειας κάποιου προσώπου, θα είναι πολύ μικρότερη από την προσβολή στην αξιοπρέπεια και στα δικαιώματα ενός τέκνου, σε περίπτωση που παρεμποδίζεται το δικαίωμα του για εξακρίβωση και πιστοποίηση της βιολογικής του ταυτότητας. Αρκετά καθοδηγητική εν προκειμένω, είναι η απόφαση του Ε.Δ.Α.Δ. στην υπόθεση Misfud v. Malta, στην Αίτηση αρ. 62257, ημερομηνίας 29/01/2019, τα γεγονότα της οποίας είχαν ως εξής։ Μία γυναίκα το 2012 ζήτησε από το δικαστήριο της Μάλτας την έκδοση διατάγματος με το οποίο να αναγνωρίζεται ο κ. Misfud ως ο βιολογικός της πατέρας. Ο άντρας αρνήθηκε την πατρότητα και η γυναίκα ζήτησε την διεξαγωγή τεστ DNA, με αυτόν να ενίσταται υποστηρίζοντας ότι ο εξαναγκασμός του θα παραβίαζε τα δικαιώματα του τα οποία προστατεύονται από το άρθρο 8 της Ε.Σ.Δ.Α. (δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής). Τα Δικαστήρια της Μάλτας απέρριψαν την εν λόγω θέση και επισήμαναν την σημασία να γνωρίζει η γυναίκα ποιος είναι ο βιολογικός της πατέρας, από την στιγμή που αυτός δεν θα υφίστατο οποιαδήποτε ταπεινωτική μεταχείριση. Ο άνδρας τότε προσέφυγε στο Ε.Δ.Α.Δ. ισχυριζόμενος παραβίαση του άρθρου 8 της Ε.Σ.Δ.Α. και το Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή του με το σκεπτικό ότι τα Δικαστήρια της Μάλτας εξισορρόπησαν με ορθό τρόπο τα δικαιώματα του προσφεύγοντος με αυτά της Αιτήτριας γυναίκας. Συνεπώς, στην βάση των πιο πάνω, ο 6ος λόγος ένστασης της Καθ' ης η Αίτηση απορρίπτεται. Περαιτέρω, απορρίπτω τον 7ο λόγο ένστασης της Καθ' ης, ότι η Αίτηση καταχωρήθηκε με υπέρμετρη καθυστέρηση. Είναι η θέση μου, ότι το δικαίωμα για πληροφόρηση της βιολογικής ταυτότητας της ανήλικης δεν έχει ατονήσει κατά τον επίδικο χρόνο και εξάλλου ο ίδιος ο Αιτητής εξήγησε τους λόγους της χρονικής καθυστέρησης στην λήψη μέτρων αλλά και τις προσπάθειες που κατέβαλε τότε για την εκούσια αναγνώριση της ανήλικης, οι οποίες δεν έφεραν αποτέλεσμα λόγω της επίμονης άρνησης της μητέρας της. Σε κάθε περίπτωση, με βάση την σχετική νομοθεσία, το δικαίωμα του πατέρα να ζητήσει την δικαστική αναγνώριση παραγράφεται τρία έτη, αφότου η μητέρα αρνήθηκε να δώσει την συγκατάθεση της για εκούσια αναγνώριση. Ούτε βέβαια μπορώ να αποδεχθώ τον ισχυρισμό της Καθ' ης η Αίτηση, όπως προβάλλεται μέσα από την ένορκη δήλωση της η οποία συνοδεύει την ένσταση της, ότι δεν επιθυμεί να αναστατώσει και να ταλαιπωρήσει την ανήλικη θυγατέρα της, αφού αποτελεί δικαστική γνώση ότι η διενέργεια αιματολογικών ή γενετικών εξετάσεων για την διαπίστωση της πατρότητας, αποτελεί πλέον με την εξέλιξη της τεχνολογίας (π.χ. μέσω λήψης δείγματος σάλιου) μία αρκετά σύντομη, απλή και ανώδυνη διαδικασία, η οποία δεν προκαλεί οποιαδήποτε ταλαιπωρία στα εμπλεκόμενα πρόσωπα. Επιπρόσθετα, η ευπαίδευτη συνήγορος της Καθ' ης η Αίτηση υποστηρίζει μέσα από τις αγορεύσεις της, ότι η εξουσία του Δικαστηρίου για να δώσει οδηγίες με σκοπό την διεξαγωγή επιστημονικών εξετάσεων, δεν μπορεί να είναι ανεξάντλητη και δεν δύνανται να εγκρίνονται αυθαίρετα τέτοιας φύσεως αιτήματα που δεν στηρίζονται σε πραγματικό υπόβαθρο γεγονότων. Πράγματι, η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου με βάση το άρθρο 24(Α) του σχετικού νόμου δεν είναι ανεξάντλητη και απεριόριστη, αλλά θα πρέπει να ασκείται με συγκεκριμένο σκοπό και με κύριο γνώμονα το υπέρτατο και πραγματικό συμφέρον του ανήλικου. Όταν όμως παρέχεται η δυνατότητα μέσω της επιστήμης για οριστική ρύθμιση του θέματος και αποφυγή επίπονων, χρονοβόρων και δαπανηρών δικαστικών διαδικασιών με αβέβαιο αποτέλεσμα, τότε εξυπακούεται ότι το γνήσιο συμφέρον της ανήλικης επιβάλλει την άμεση διενέργεια των γενετικών εξετάσεων. Άρα, από την στιγμή που οι επιστημονικές εξετάσεις μπορούν να επιλύσουν με ακρίβεια, ταχύτητα και βεβαιότητα τα επίδικα θέματα που προκύπτουν στην παρούσα υπόθεση με οριστικό τρόπο, τότε στην απουσία άλλων ισχυρών λόγων που συνηγορούν στο αντίθετο, θα πρέπει να δοθούν οδηγίες για την διεξαγωγή των εξετάσεων, αφού απλούστατα αυτό απαιτεί το συμφέρον της δικαιοσύνης με την αποκάλυψη της αλήθειας. ΚΑΤΑΛΗΞΗ։ Λαμβάνοντας υπόψη το ισοζύγιο της ευχέρειας και σταθμίζοντας την ταλαιπωρία των εμπλεκόμενων μερών με το καλώς νοούμενο συμφέρον της ανήλικης Σ.Λ., το οποίο το Δικαστήριο έχει καθήκον να διαφυλάξει, αφού αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα της να πληροφορηθεί ποιος είναι ο βιολογικός της πατέρας, κρίνω ότι οφείλω να ασκήσω την διακριτική μου ευχέρεια υπέρ της έγκρισης της Αίτησης. Θεωρώ ότι το συμφέρον της δικαιοσύνης και του παιδιού το οποίο γεννήθηκε χωρίς γάμο των γονέων του, είναι να δοθούν οι αιτούμενες οδηγίες. Μέσω της διενέργειας των επιστημονικών εξετάσεων, το Δικαστήριο θα είναι σε καλύτερη θέση να καταλήξει σε ασφαλή συμπεράσματα για την πατρότητα της ανήλικης Σ.Λ. Συνεπακόλουθα, η παρούσα Αίτηση επιτυγχάνει. Δίδονται οδηγίες για τη διεξαγωγή αιματολογικών ή γενετικών εξετάσεων στο Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου, για να διαπιστωθεί κατά πόσο ο Αιτητής Γ.Τ., είναι ή όχι ο βιολογικός πατέρας της ανήλικης Σ.Λ. και για τη λήψη εντός 45 ημερών από σήμερα, δείγματος αίματος ή άλλου γενετικού υλικού από το εν λόγω τέκνο, τον Αιτητή και την Καθ' ης η Αίτηση. Δίδονται οδηγίες στην Καθ' ης η Αίτηση, ως το άτομο που ασκεί τη γονική μέριμνα της ανήλικης Σ.Λ., όπως προβεί σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες για λήψη αίματος ή άλλου γενετικού υλικού από την ανήλικη. Δίδονται οδηγίες στους διαδίκους όπως προβούν σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες προς υλοποίηση των πιο πάνω οδηγιών. Το πρόσωπο που θα έχει την ευθύνη για τη διενέργεια της αιματολογικής ή γενετικής εξέτασης, μετά την ολοκλήρωση της εξέτασης να υποβάλει έκθεση στο Δικαστήριο, στην οποία θα αναφέρει: (α) τα αποτελέσματα της εξέτασης (β) κατά πόσο ο Αιτητής διαπιστώνεται να είναι ή να μην είναι ο πατέρας της ανήλικης Σ.Λ. και (γ) την αξία του αποτελέσματος της εξέτασης σε σχέση με το ζήτημα της διαπίστωσης κατά πόσο ο Αιτητής είναι ή δεν είναι ο πατέρας της ανήλικης Σ.Λ. Τα έξοδα της παρούσας Αίτησης, και εκείνα των αιματολογικών εξετάσεων να ακολουθήσουν το αποτέλεσμα της κυρίως Αίτησης. (Υπ.) ............................................................ Χ. Πογιατζής Δ. Οικ. Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο