Λ.Π. ν. Α.Φ. κ.α., Αρ. Αίτησης: 15/2018, 30/4/2024 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛEΥΚΩΣΙΑΣ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ.Χ.Κάιζερ, Δ. Αρ. Αίτησης: 15/2018 Μεταξύ: Λ.Π. Αιτητή και Α.Φ. Καθ'ης η αίτηση ----------------------------- Ημερομηνία: 30 Απριλίου 2024 ----------------------------- Εμφανίσεις: Για Αιτητή-Καθ'ου η αίτηση στην ανταπαίτηση: κος Λ. Βραχίμης για Ελένη Βραχίμη και Σια Δ.Ε.Π.Ε. Για Καθ'ης η αίτηση-Αιτήτρια στην ανταπαίτηση: κος Τρίγκας για Δώρο Ιωαννίδη Δ.Ε.Π.Ε. Α Π Ο Φ Α Σ Η Η τέλεση ενός γάμου είναι ένα γεγονός το οποίο συνεπάγεται την επέλευση έννομων συνεπειών. Οι έννομες αυτές συνέπειες αναφέρονται, εκτός από τους άλλους τομείς της ζωής των συζύγων και στις περιουσιακές τους σχέσεις, και πιο συγκεκριμένα στην περιουσία τους, τόσο την υφιστάμενη, η οποία αποκτήθηκε πριν από το γάμο με την προοπτική του γάμου, όσο και την αποκτηθείσα κατά τη διάρκεια του, καθώς επίσης και στις μεταβολές που σημειώνονται επ'αυτής κατά το χρονικό αυτό διάστημα μέχρι τη διάσταση. Οι διάδικοι είναι πρώην σύζυγοι και επιδιώκουν τη ρύθμιση των περιουσιακών τους σχέσεων με εκατέρωθεν αμοιβαίες αξιώσεις για συμμετοχή του ενός στην αύξηση της περιουσίας του άλλου. Αίτηση και ανταπαίτηση βασίζονται στις πρόνοιες του Άρθρου 14 του Περί Ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων Νόμου του 1991 (Ν.232/91) και συνεκδικάστηκαν. Σημειώνω εξαρχής ότι τα επίδικα ζητήματα που θα απασχολήσουν το Δικαστήριο κατά την εξέταση της υπόθεσης, είναι αν ο Αιτητής δικαιούται να λάβει μεγαλύτερο ποσοστό από αυτό που ήδη κατέχει σε περιουσία η οποία είναι εγγεγραμμένη στην Καθ'ης η αίτηση κατά ½, καθώς επίσης αν δικαιούται να λάβει και ποσοστό επί περιουσίας η οποία είναι εγγεγραμμένη αποκλειστικά επ'ονόματι της Καθ'ης η αίτηση. Όσον δε αφορά στην ανταπαίτηση δεδομένου ότι αυτή δεν προωθήθηκε ούτε δια της μαρτυρίας ούτε δια της αγόρευσης της Καθ'ης η αίτησης (Αιτήτριας στην ανταπαίτηση) και στην βάση των όσων αναφέρθηκαν στην απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου ΣΤΕΛΙΟΣ ΣΑΒΒΑ ΚΑΙ ΥΙΟΙ ΛΙΜΙΤΕΔ v. ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Αγωγή Αρ. 1/2019, 28/5/2020, εκλαμβάνεται ως εγκαταλειφθείσα και δεν θα απασχολήσει πλέον το δικαστήριο. Παραθέτω το σχετικό απόσπασμα από την εν λόγω απόφαση: ''Όπως είναι άλλωστε παγίως καθιερωμένο η τελική αγόρευση η οποία δεν επικεντρώνεται σε ένα συγκεκριμένο επίδικο θέμα, θεωρείται ότι περιορίζει τα προς απόφαση ζητήματα και όσα δεν αναπτύχθηκαν με την αγόρευση, κρίνονται ότι έχουν εγκαταλειφθεί''. Το γεγονός εξάλλου ότι τα επίδικα θέματα περιορίζονται μόνο στην αξίωση του Αιτητή (βλέπε ανωτέρω), είναι καταφανές τόσο από την γραμμή που ακολούθησε ο συνήγορος της Καθ'ης η αίτηση στην αντεξέταση ότι οι διάδικοι είχαν ίση συνεισφορά στην απόκτηση της περιουσίας τους και ορθώς κατέχουν από ½ έκαστος, όσο και από την αγόρευση της Καθ'ης η αίτηση στην οποία καταληκτικά αναφέρει: ''η Καθ' ης η Αίτηση δεν δικαιούται ποσοστό μικρότερο του 1/2 της αποκτηθείσας περιουσίας αφού έχει ήδη συμφωνηθεί μεταξύ των διαδίκων και εξοφληθεί το ποσοστό του ½ και γι` αυτό το λόγο το μερίδιο που ανήκει στον καθένα έχει καθοριστεί εκ των προτέρων από τους ίδιους τους διάδικους''. Ο Αιτητής περιορίστηκε στην δική του μαρτυρία. Για την Καθ'ης η αίτηση έδωσαν μαρτυρία, εκτός από την ίδια (Μ.Υ.1), και ο κος Σ. Ν. ανώτερος γραμματειακός λειτουργός στο Τμήμα Εξυπηρέτησης καταναλωτών στο Συμβούλιο Υδατοπρομήθειας Λευκωσίας (Μ.Υ.2). Μαρτυρία έδωσε και ο κος Γ. Κ. διευθυντής της εταιρείας G. & C. Constantinides Ltd ο οποίος κλητεύθηκε από τον συνήγορο του Αιτητή με βάση το άρθρο 26.9 του Περί αποδείξεως Νόμου, μετά που ο Αιτητής έκλεισε την υπόθεση του. Στην υπόθεση κατατέθηκαν 131 τεκμήρια. Ακολούθησαν οι αγορεύσεις των δικηγόρων οι οποίες έγιναν γραπτώς. Αναφορά στην ενώπιον μου μαρτυρία γίνεται παρακάτω, μόνο όπου κρίνεται αναγκαίο για το σκεπτικό της απόφασης του Δικαστηρίου. Θα εξετάσω τις θέσεις και τα επιχειρήματα της κάθε πλευράς στο βαθμό που απαιτείται για τις ανάγκες της υπόθεσης, έχοντας πάντα κατά νου ότι ''Δεν αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αιτιολόγησης δικαστικής απόφασης ειδική αναφορά ή διαπραγμάτευση κάθε επιχειρήματος που προβάλλεται'' (Νίκος Οδυσσέα ν. Αστυνομίας
(1999)2 Α.Α.Δ 490). Παραδεκτά γεγονότα Τα ακόλουθα είναι παραδεκτά γεγονότα με βάση τις έγγραφες προτάσεις ή κατέστησαν παραδεκτά μέσω της προφορικής μαρτυρίας ή των δηλώσεων των συνηγόρων των διαδίκων:
- Οι διάδικοι είναι Κύπριοι πολίτες, μόνιμοι κάτοικοι Κύπρου, χριστιανοί ορθόδοξοι.
- Αρραβωνιάστηκαν τον Ιανουάριο του
- Κατά εκείνο τον χρόνο εργάζονταν και οι δυο στην Φιλική Ασφαλιστική Εταιρεία. Ο Αιτητής ήταν 30 χρονών και η Καθ' ης η αίτηση 26 χρονών.
- Τέλεσαν γάμο στις 11 Ιουνίου 1995 στον Ιερό Ναό Παναγίας στην Παλλουριώτισσα.
- Από τον γάμο τους οι διάδικοι απέκτησαν δυο παιδιά, τον Γ. ο οποίος γεννήθηκε στις 7 Οκτωβρίου 1995 και την Α. η οποία γεννήθηκε στις 25 Οκτωβρίου
- Οι διάδικοι βρίσκονται σε διάσταση από τον Αύγουστο του 2012 και ο γάμος τους λύθηκε στις 17/02/
- Το οικόπεδο επί του οποίου κτίστηκε η επίδικη κατοικία κόστισε £20.000[1], το αγόρασαν οι διάδικοι στις 29/09/1995 από την Ιερά Μονή Κύκκου και αρχικά ενεγράφη επ'ονόματι της Καθ'ης η αίτηση (Τεκμήρια 12 και 81 αντίγραφα του πωλητηρίου εγγράφου).
- Όταν εκδόθηκε ο τίτλος ιδιοκτησίας ενεγράφη και ο Αιτητής ιδιοκτήτης του 1/2 μεριδίου του ακινήτου αυτού μαζί με την κατοικία που ανεγέρθηκε, η οποία αποτέλεσε τον συζυγικό οίκο. (Τεκμήριο 14 αντίγραφο του τίτλου ιδιοκτησίας της κατοικίας).
- Το κόστος για το κτίσιμο του σπιτιού στοίχισε £62.000 περίπου και £17.000 περίπου τα έξοδα για τον σκελετό, δηλαδή συνολικό κόστος £79.000 περίπου. Ο εξοπλισμός στοίχισε περί τις £28.
- Συνολικό κόστος περίπου £108.
- (Τεκμήριο 27).
- Η Καθ'ης η αίτηση υπό την ιδιότητα της ως πρόσφυγας έλαβε το ποσό των £7.100 από την Υπηρεσία Μερίμνης για την ανέγερση της συζυγικής οικίας.
- Κατά την διάρκεια του γάμου τους οι διάδικοι απέκτησαν την πιο κάτω ακίνητη περιουσία η οποία υπήρχε κατά τον χρόνο διάστασης: α) από ½ μερίδιο έκαστος στη συζυγική κατοικία στην Έγκωμη (συνολικής αξίας κατά τον χρόνο διάστασης €564.000). β) Από ½ μερίδιο έκαστος χωραφιού στον Άγιο Θεόδωρο Λάρνακας (συνολικής αξίας κατά τον χρόνο διάστασης €86.000). γ) Η Καθ'ης η αίτηση ήταν ιδιοκτήτρια εξοχικής κατοικίας στον Πρωταρά (συνολικής αξίας κατά τον χρόνο διάστασης €128.000).
- Η Καθ'ης η αίτηση κατά τον χρόνο διάστασης είχε την εξής κινητή περιουσία: 1/2 μερίδιο του αυτοκινήτου μάρκας Toyota Rav4 με αριθμούς εγγραφής [ ] και καταθέσεις ύψους €27.800 (Το ποσό των €25.000 ήταν γραμμάτιο σε λογαριασμό της στην Λαϊκή Τράπεζα και το ποσό των €2.800 σε άλλο λογαριασμό που διατηρούσε στην Λαϊκή Τράπεζα). Είχε τις εξής μετοχές: 1.012 Δήμητρας (άνευ αξίας), 593 μετοχές Louis (άνευ αξίας) και 7.595 μετοχές της Λαϊκής Τράπεζας οι οποίες έχουν διαγραφεί. Το ποσό των €421 στην Λαϊκή Τράπεζα για λογαριασμό του υιού των διαδίκων Γ. και το ποσό των €471 επίσης στην Λαϊκή Τράπεζα για λογαριασμό της θυγατέρας των διαδίκων Α.
- Κατά τον χρόνο διάστασης ο Αιτητής είχε τα εξής δάνεια (σύνολο €48.168,49): α) Κοινό δάνειο με την Καθ'ης η Αίτηση στην USB Bank με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €9.536 (Τεκμήριο 46). β) Κοινό δάνειο με την Καθ'ης η Αίτηση στην Universal Life με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €45.633,87σεντ (Τεκμήριο 47). γ) Λογαριασμό παρατραβήγματος στην Universal Bank με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €4.534,39σεντ. δ) Λογαριασμό πιστωτικής κάρτας στην Universal Savings Bank με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €433,02σεντ. ε) Λογαριασμό παρατραβήγματος στην Τράπεζα Πειραιώς με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €12.036,65σεντ. στ) Λογαριασμό πιστωτικής κάρτας στην Τράπεζα Πειραιώς με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €182,84σεντ. ζ) Λογαριασμό παρατραβήγματος στην Τράπεζα Κύπρου με αριθμό [ ] με υπόλοιπο €3.396,28σεντ.
- Κατά τον χρόνο διάστασης η Καθ'ης η αίτηση είχε τα εξής δάνεια: α) €4.768,37σεντ στην USB Bank (1/2 ποσό του κοινού δανείου μαζί με τον Αιτητή, βλέπε ανωτέρω). β) €22.816,94σεντ στην Universal Life (1/2 ποσό του δανείου μαζί με τον Αιτητή, βλέπε ανωτέρω). γ) €81.902,27σεντ στην Λαϊκή Τράπεζα με αριθμό 017-12-539361 για την αγορά της μεζονέτας στον Πρωταρά.(Τεκμήριο 117). δ) €10.918 παρατράβηγμα στον τρεχούμενο λογαριασμό με αριθμό 017-21-012605 της Λαϊκής Τράπεζας. Συνολικά έκαστος διάδικος είχε τις εξής δανειακές υποχρεώσεις κατά τον χρόνο διάστασης: ο Αιτητής €48.168,11σεντ και η Καθ'ης η αίτηση €120.405,20σεντ.
- Αμφότεροι οι διάδικοι κατέθεσαν τις ασφαλιστικές αποδοχές που ελάμβαναν καθόλη την επίδικη περίοδο από τον Ιανουάριο του 1995 (αρραβώνας) μέχρι και τον Αύγουστο του 2012 ημερομηνία διάστασης.
- Ο Αιτητής όταν αρραβωνιάστηκαν τον Ιανουάριο του 1995 εργαζόταν στην Φιλική Ασφαλιστική Εταιρεία όπου και έφυγε τον Σεπτέμβρη του
- Από τον Φεβρουάριο του 1997 εργοδοτήθηκε στην Universal Life όπου συνέχισε να εργάζεται μέχρι τον Μάρτιο
- (σχετικά είναι και τα Τεκμήρια 50 και 51).
- Ο Αιτητής πέραν του μισθού που ελάμβανε αρχικά στην Φιλική Ασφαλιστική και μετά στην Universal life είχε επιπλέον και τα κάτωθι έσοδα: Eκτός από την εργασία του στην Φιλική Ασφαλιστική Εταιρεία διορίστηκε τον Ιούλιο του 1996 ως αφέτης στην Λέσχη Ιπποδρομιών Λευκωσίας όπου και εργάστηκε μέχρι και τον Δεκέμβριο του 2001 (σχετικά είναι τα Τεκμήρια 54-56). Κατά την επίδικη περίοδο ο Αιτητής δίδαξε ένα μάθημα στο Ασφαλιστικό Ινστιτούτο Κύπρου και έλαβε περίπου £1.
- Κατά ή περί το 2005 ο Αιτητής αγόρασε μαζί με άλλους δύο φίλους του ένα χωράφι στο Τσέρι για £56.000, με σκοπό να το πωλήσουν σε ψηλότερη τιμή. Κατά ή περί το 2007 το πώλησαν για £110.
- Από αυτή την αγοραπωλησία ο Αιτητής έλαβε το ποσό των £36.
- (Σχετικά είναι τα Τεκμήρια 57-58). Ο Αιτητής κατά την διάρκεια του γάμου πραγματοποίησε κέρδη £93.000 από αγοραπωλησία μετοχών στο Χρηματιστήριο. (Σχετικά είναι τα Τεκμήρια 59-60). Από τον Απρίλη του 2008 μέχρι τον Μάη του 2012, ο Αιτητής έλαβε προμήθειες από την Universal life ύψους €12.
- Από τον αρραβώνα των διαδίκων μέχρι και την διάσταση τους δεν υπήρχε εγγεγραμμένο στο όνομά του Αιτητή οποιοδήποτε ακίνητο στην Αγλαντζιά και συνεπώς δεν θα μπορούσε να διενεργηθεί οποιαδήποτε πράξη αποξένωσης. (δόθηκε σχετικό πιστοποιητικό έρευνας από το Κτηματολόγιο). Τα πιο πάνω αποτελούν και ευρήματα του Δικαστηρίου. Θα παραθέσω στη συνέχεια, σύνοψη της δοθείσας μαρτυρίας, αφού σκοπός δεν είναι η αναπαραγωγή του συνόλου της μαρτυρίας που δόθηκε στο Δικαστήριο. Εκτενέστερη ανάλυση θα γίνει όπου είναι δυνατόν, στο στάδιο αξιολόγησης της μαρτυρίας. Μαρτυρία Αιτητής (Μ.Αιτ.1). Ο Αιτητής κατέθεσε γραπτή δήλωση η οποία σημειώθηκε και κατατέθηκε ως έγγραφο Α, και αποτέλεσε μέρος της κυρίως εξέτασης του. Κατά την κυρίως εξέταση του κατέθεσε 64 Τεκμήρια (1-64). Κατά την αντεξέταση του κατατέθηκαν ακόμη τέσσερα τεκμήρια (65-68). Βασική θέση του Αιτητή είναι ότι ο ίδιος συνεισέφερε πολύ πέραν του ποσοστού που κατέχει σήμερα στην δημιουργία της περιουσίας, που απέκτησε η Καθ'ης η αίτηση, από την ημερομηνία που έζησαν μαζί με την προοπτική του γάμου και κατά τη διάρκεια του γάμου τους μέχρι τη διάστασή τους, τον Αύγουστο του
- Ειδικότερα με την παρούσα αίτηση διεκδικεί την συνεισφορά του στην αύξηση της περιουσίας της Καθ'ης η αίτηση σε ποσοστό 75% με 80% επί των κοινών περιουσιακών στοιχείων (συζυγική οικία στην Έγκωμη και χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο) και για το εξοχικό στον Πρωταρά διεκδικεί το 1/3 της καθαρής του αξίας (αφαιρουμένου του δανείου) κατά την ημερομηνία της διάστασης. Θέση του Αιτητή για το πως αγοράστηκε το οικόπεδο. Για την αγορά του οικοπέδου καταβλήθηκε το ποσό των £10.000 από δάνειο από την ΣΠΕ Αγίου Δομετίου με εξασφάλιση γραμματίου του Αιτητή και το υπόλοιπο πληρώθηκε από τα χρήματα που έλαβαν οι διάδικοι από τα δώρα του γάμου τους. Η θέση του Αιτητή είναι ότι οι δόσεις του δανείου αυτού πληρώνονταν από τον ίδιο με ελάχιστη συνεισφορά από μέρους της Καθ'ης η αίτηση. Στη συνέχεια το δάνειο εξοφλήθηκε με διαδοχικά δάνεια από μέρους του Αιτητή και τελικά από τα χρήματα του γραμματίου που διατηρούσε πριν από το γάμο (Σχετικά είναι τα Τεκμήρια 15-25 που κατέθεσε ο Αιτητής). Στην μαρτυρία του ισχυρίζεται ότι για την απόκτηση του οικοπέδου η συνεισφορά του υπερβαίνει το 75% της αξίας του, ενώ η συνεισφορά της Καθ'ης η αίτηση περιορίζεται μόνο στο ποσό των £5.000, που αφορά στα μισά λεφτά του γάμου. Θέση του Αιτητή για το πως καλύφθηκε το κόστος ανέγερσης και η αγορά εξοπλισμού της επίδικης οικίας καθώς και η αγορά του χωραφιού στον Άγιο Θεόδωρο. Το κόστος ανέγερσης της συζυγικής οικίας και του εξοπλισμού όπως αναφέρθηκε και στα παραδεκτά γεγονότα ανήλθε στις £108.
- Η θέση του Αιτητή είναι ότι αποπληρώθηκε ως εξής: · £16.000 περίπου βοήθεια από τους γονείς τους (έλαβε £8.000 από την μητέρα του ο Αιτητής και £8.000 από τους γονείς της η Καθ'ης η αίτηση). · £7.100 που οι διάδικοι έλαβαν από την προσφυγική βοήθεια από την Υπηρεσία Μερίμνης, αφού η Καθ'ης η αίτηση είχε την ιδιότητα του πρόσφυγα. · Από κοινά διαδοχικά δάνεια συνολικής αξίας £55.000 περίπου. (Σχετικά είναι τα Τεκμήρια 28-47 που κατέθεσε ο Αιτητής). · Και το υπόλοιπο ποσό καλύφθηκε από τα εισοδήματα του Αιτητή από κέρδη από αγοραπωλησία μετοχών στο χρηματιστήριο ή άλλως πως. Κατά ή περί τον Φεβρουάριο 2002 οι διάδικοι αγόρασαν ένα χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο για το ποσό των £37.250 περίπου το οποίο γράφτηκε ανά 1/2 μερίδιο στο όνομα και των δυο. Για την αγορά του οικοπέδου πληρώθηκε το ποσό των £25.000 από κοινό δάνειο και το υπόλοιπο από τα κέρδη του Αιτητή από το Χρηματιστήριο. Υποστηρίζει ότι όλες οι δόσεις των δανείων που έγιναν ή χρησιμοποιήθηκαν είτε εν όλω είτε εν μέρει για την ανέγερση της κατοικίας και την αγορά του εξοπλισμού, την αγορά του οικοπέδου ή την αγορά του χωραφιού, καθώς και μεταγενέστερα δάνεια με τα οποία εξοφλήθηκαν τα δάνεια αυτά και/ή για άλλες ανάγκες των διαδίκων ή της οικογένειας πληρώνονταν κατά κύριο λόγο από τον Αιτητή με πολύ περιορισμένη συνεισφορά από μέρους της Καθ'ης η αίτηση της οποίας η συνεισφορά ήταν πολύ μικρότερη από ότι αναλογούσε στα εισοδήματα της (σχετικές είναι οι παράγραφοι 37-46 της μαρτυρίας του). Αγορά εξοχικού Καθ'ης η αίτηση στον Πρωταρά. Η Καθ'ης αγόρασε ένα εξοχικό στον Πρωταρά για το ποσό των €116.
- Για την αγορά του ακινήτου η Καθ'ης η αίτηση έδωσε χρήματα που έλαβε από το Ταμείο Προνοίας της και/ή χρήματα από καταθέσεις της και το υπόλοιπο με δάνειο που σύναψε στο όνομα της. Η θέση του Αιτητή είναι ότι δικαιούται να λάβει το 1/3 της καθαρής του αξίας (αφαιρουμένου του δανείου) κατά την ημερομηνία της διάστασης. Ισχυρίζεται ότι καθόλη τη διάρκεια του γάμου τους κατέβαλλε το μεγαλύτερο μέρος των κοινών εξόδων, του σπιτιού και των εξόδων των παιδιών. Η συνεισφορά του στα κοινά έξοδα ήταν πολύ μεγαλύτερη από αυτή που αναλογούσε στα εισοδήματα του, ενώ αντίθετα η Καθ'ης η αίτηση κατέβαλε πολύ μικρότερα ποσά από ό,τι αναλογούσαν στα δικά της εισοδήματα. Το γεγονός αυτό συνέβαλε στο να μπορέσει η Καθ'ης η αίτηση να προχωρήσει με τη σύναψη δανείου και την πληρωμή δόσης, αφού το μεγαλύτερο μέρος της συνεισφοράς της στα κοινά έξοδα το κατέβαλλε ο Αιτητής. Κατά την αντεξέταση αρνήθηκε ότι η Καθ'ης η αίτηση έδωσε το ποσό των £10.000 για την αγορά του οικοπέδου και επέμεινε στη θέση του ότι η συνεισφορά της για την αγορά οικοπέδου ανέρχεται στο 25%. Όταν του υποβλήθηκε κατά την αντεξέταση ότι δεν συνάδουν τα ποσά που ανέφερε στην απάντηση στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση με την μαρτυρία του σε σχέση με τα χρήματα του έλαβαν από τους αρραβώνες και το γάμο, ανάφερε ότι το ορθό ποσό είναι αυτό των £16.597, και δεν θυμάται πως κατέληξαν στο ποσό των £9.
- Ερωτηθείς επίσης κατά την αντεξέταση από τον συνήγορο της Καθ'ης η αίτηση, παραδέχθηκε ότι το ποσό που δήλωσε ότι διατηρούσε στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης στην ένορκη του δήλωση για την αποκάλυψη περιουσίας του ήταν λάθος. Επισήμανε ότι δεν αμφισβητεί ότι η Καθ'ης η αίτηση είχε συνεισφορά αυτό που αμφισβητεί είναι το ύψος αυτής, και η θέση του είναι ότι η Καθ'ης η αίτηση λανθασμένα κατέχει μεγαλύτερο ποσοστό από αυτό που όντως της αντιστοιχεί. Αρνήθηκε ότι υπήρξε ιδιοκτήτης διαμερίσματος στην Αγλαντζιά. Παραδέχθηκε ότι η Καθ'ης η αίτηση του έδωσε €4.000 αλλά αρνήθηκε ότι του τα έδωσε για την αγορά διαμερίσματος. Εκτενέστερη αναφορά, αν χρειαστεί, θα γίνει κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας. Καθ'ης η αίτηση (Μ.Υ.1) Η Καθ'ης η αίτηση κατέθεσε γραπτή δήλωση η οποία σημειώθηκε και κατατέθηκε ως έγγραφο Β, και αποτέλεσε μέρος της κυρίως εξέτασης της. Κατά την κυρίως εξέταση της κατέθεσε 59 τεκμήρια (69-128). Κατά την αντεξέταση της κατατέθηκαν ακόμη δυο τεκμήρια (129-130). Στην δική της μαρτυρία η Καθ'ης η αίτηση παρουσίασε την δική της εκδοχή για το πως αποκτήθηκε η περιουσία των διαδίκων, υποστηρίζοντας ότι υπήρξε κοινή ισοζυγισμένη συνεισφορά στην αύξηση της περιουσίας τους. Μέσω της μαρτυρίας της προώθησε την εκδοχή ότι ο Αιτητής δεν έχει συνεισφέρει περισσότερο από ό,τι ακριβώς αντικατοπτρίζει το ποσοστό που κατέχει σε έκαστο ακίνητο (συζυγική οικία στην Έγκωμη και χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο), και σε σχέση με το εξοχικό στον Πρωτάρα ότι αυτό αγοράστηκε αποκλειστικά από δικά της χρήματα, χωρίς ο Αιτητής να έχει συνεισφέρει το οτιδήποτε. Αναφορά σε περαιτέρω λεπτομέρειες στην μαρτυρία της Καθ'ης η αίτηση θα γίνει κατωτέρω, αν και εφόσον κριθεί αναγκαίο. Στο σημείο αυτό επισημαίνω, σε ότι έχει να κάνει με την μαρτυρία του κου Νικολάου και του κύριου Κωνσταντινίδη, περιορίζομαι να αναφέρω ότι αφορά μαρτυρία που σχετίζεται με την ανταπαίτηση που για τους λόγους που εξήγησα δεν θα απασχολήσει το Δικαστήριο, συνεπώς παρέλκει η ανάγκη να την καταγράψω, αφού την ουσία αφορά στον ισχυρισμό της Καθ'ης η αίτηση περί απόκτησης διαμερίσματος στην Αγλαντζιά από τον Αιτητή κατά την διάρκεια της έγγαμης σχέσης τους. Επισημαίνω περαιτέρω ότι οι εν λόγω μαρτυρίες δεν θα απασχολούσαν έτσι και αλλιώς το Δικαστήριο, καθότι συγκρούονται με τα παραδεκτά γεγονότα (βλέπε παραδεκτά γεγονότα σημείο 17). Έχοντας υπόψη την καθιερωμένη αρχή, σύμφωνα με την οποία μαρτυρία η οποία συγκρούεται με τα παραδεκτά γεγονότα ενώπιον του Δικαστηρίου δεν λαμβάνεται υπόψη, δεν μπορεί να προσδοθεί οποιαδήποτε βαρύτητα. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ - ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ - ΕΥΡΗΜΑΤΑ Συνακόλουθα το Δικαστήριο θα βασιστεί στην μαρτυρία των διαδίκων και στα παραδεκτά γεγονότα που ομολογουμένως είναι αρκετά. Το άρθρο 14 του περί ρυθμίσεως των Περιουσιακών Σχέσεων των Συζύγων Νόμου του 1991, Ν.232/91, προβλέπει τα εξής: «14.
(1). Σε περίπτωση που ο γάμος λυθεί ή ακυρωθεί ή σε περίπτωση διάστασης των συζύγων και η περιουσία του ενός συζύγου έχει αυξηθεί, ο άλλος σύζυγος, εφόσον συνέβαλε με οποιοδήποτε τρόπο στην αύξηση αυτή, δικαιούται να εγείρει αγωγή στο Δικαστήριο και να απαιτήσει την απόδοση του μέρους της αύξησης το οποίο προέρχεται από τη δική του συμβολή. Η συνεισφορά του ενός συζύγου στην αύξηση της περιουσίας του άλλου τεκμαίρεται ότι ανέρχεται στο ένα τρίτο της αύξησης, εκτός αν αποδειχθεί μεγαλύτερη ή μικρότερη συνεισφορά. Στην αύξηση της περιουσίας των συζύγων δεν υπολογίζεται ό,τι αυτοί απέκτησαν: (α) από δωρεά, κληρονομία, κληροδοσία ή άλλη χαριστική αιτία. (β) με διάθεση περιουσίας που αποκτήθηκε με τις αναφερόμενες στην παράγραφο (α) αιτίες.» Το τι συνιστά περιουσία και τι συνεισφορά απαντάται στο άρθρο 2 του Ν.232/91: "«Περιουσία» σημαίνει την κινητή και ακίνητη ιδιοκτησία η οποία αποκτήθηκε πριν από το γάμο με την προοπτική του γάμου ή οποτεδήποτε μετά τη σύναψη του γάμου από οποιοδήποτε από τους συζύγους. «Συνεισφορά» σημαίνει την οποιαδήποτε μορφής συνεισφορά των συζύγων στην απόκτηση ή τη δημιουργία περιουσίας και περιλαμβάνει τη φροντίδα της οικογενειακής εστίας και των μελών της οικογένειας." Το άρθρο 14 του Ν.232/91 έχει ερμηνευθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση, Α. Ορφανίδης ν. Ν. Ορφανίδη
(1998)1 Α.Α.Δ 179, όπου στη σελίδα 187 τονίστηκαν τα πιο κάτω αναφορικά με την προσέγγιση την οποία το Δικαστήριο θα πρέπει να ακολουθεί σε θέματα επίλυσης των περιουσιακών διαφορών των συζύγων. «(β) Αντικείμενο του διαμοιρασμού δεν είναι, όπως στο Αγγλικό δίκαιο, το περιουσιακό στοιχείο αφ΄ εαυτού, αλλά η αύξηση της περιουσίας εκάτερου των συζύγων μετά το γάμο. Επομένως, αφετηρία για την επίλυση διαφορών αυτής της φύσης αποτελεί η διαπίστωση των περιουσιακών στοιχείων των συζύγων κατά το χρόνο του γάμου. Σε δεύτερο στάδιο, έρχεται η διαπίστωση της αύξησης, (αν υπάρχει), και σε τρίτο η προέλευση της αύξησης και η συνάρτησή της με τη συνεισφορά του ετέρου των συζύγων στην πραγμάτωσή της.» (Η έμφαση είναι του παρόντος δικαστηρίου) Στην ίδια υπόθεση αποφασίστηκε πως: «.Η αύξηση, η οποία υπόκειται σε διανομή, δεν είναι η αξία των περιουσιακών στοιχείων του ιδιοκτήτη συζύγου, αλλά η καθαρή αξία της περιουσίας του η οποία ανευρίσκεται μετά από συνυπολογισμό των περιουσιακών του στοιχείων αφενός, και των χρηματικών του υποχρεώσεων αφετέρου.» Ως προς το θέμα της περιουσιακής αύξησης σχετικό είναι το πιο κάτω απόσπασμα από το βιβλίο της Ε. Κουνουγέρη - Μανωλεδάκη «Οικογενειακό Δίκαιο», Τόμος Ι, Β' έκδοση, σελίδα 249: «Η περιουσιακή αύξηση του υπόχρεου πρέπει να έχει λάβει χώρα κατά τη διάρκεια του γάμου και επομένως, προκύπτει από τη σύγκριση της περιουσίας του κατά την αρχή και το τέλος του γάμου, δηλαδή από την αφαίρεση της αρχικής από την τελική του περιουσία». (Η έμφαση είναι του παρόντος δικαστηρίου) Το Δευτεροβάθμιο Οικογενειακό Δικαστήριο στην Ν. Μικρού v. M. Kωνσταντινίδου, Εφ. ΔΟΔ αρ. 188, ημερ 7/10/2004, μη δημοσιευθείσα, σελ. 2, αποσαφήνισε πως αυτό που έχει σημασία είναι η απόδειξη της αύξησης που με βάση τον Νόμο ανευρίσκεται με την σύγκριση της αρχικής και τελικής περιουσίας, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη περιουσία που δημιουργείται κατά την διάρκεια του γάμου και δεν αποκρυσταλλώνεται στην τελική περιουσία για να συγκριθεί με την αρχική. Για τον υπολογισμό της αύξησης πρέπει να συγκριθεί η περιουσία του συζύγου κατά την τέλεση του γάμου, η αρχική δηλαδή περιουσία και κατά τη διάσταση, η τελική περιουσία. Η διαφορά συνιστά την αύξηση και αυτή αποτιμάται σε χρήμα. Όπως αναφέρεται στο σύγγραμμα των Γεωργιάδη-Σταθόπουλου, Αστικός Κώδικας, Τόμος VII, «Οικογενειακό Δίκαιο», Αθήνα 1991, σελ. 296: «Τρίτον, Η περιουσιακή ωφέλεια 'αφότου τελέστηκε ο γάμος' θα συναχθεί με σύγκριση της περιουσιακής κατάστασης σε δυο χρονικά σημεία, τη στιγμή της τέλεσης του γάμου αφενός (αρχική περιουσία) και τη στιγμή που γεννιέται η αξίωση αφετέρου (τελική περιουσία - βλ. και παρακ. Αρ. 14). Η διαφορά συνιστά την επαύξηση (τα αποκτήματα), που αποτελεί το αντικείμενο της αξίωσης (στο βαθμό βέβαια που συντρέχει, μεταξύ άλλων, και η δεύτερη προϋπόθεση της αξίωσης, στο βαθμό δηλ. που τα αποκτήματα οφείλονται στη συμβολή του δικαιούχου). Οι ενδιάμεσες αυξομειώσεις της περιουσίας είναι αδιάφορες..» Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, ο Αιτητής με την υπό κρίση αίτηση διεκδικεί όπως του αποδοθεί ποσοστό μεγαλύτερο του ½ που ήδη κατέχει σε κοινά περιουσιακά στοιχεία (συζυγική οικία στην Έγκωμη και χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο), καθώς επίσης διεκδικεί ποσοστό συνεισφοράς σε περιουσιακά στοιχεία που ανήκουν εξ ολοκλήρου στην Καθ'ης η αίτηση (εξοχικό στον Πρωταρά). Η αξίωση του Αιτητή επικεντρώνεται στα 3 ακίνητα. Στην πρώην συζυγική οικία, όπου ήδη κατέχει ποσοστό 50% και αξιώνει όπως το ποσοστό του ανέλθει στο 75%, στο χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο όπου ήδη κατέχει ποσοστό 50% και αξιώνει όπως το ποσοστό του ανέλθει στο 80%, και στο εξοχικό στον Πρωταρά από το οποίο διεκδικεί να του αποδοθεί το 1/3 της καθαρής του αξίας (αφαιρουμένου του δανείου) κατά την ημερομηνία της διάστασης. Σημειώνω περαιτέρω ότι ο Αιτητής δεν αμφισβητεί ότι η Καθ'ης η αίτηση είχε συνεισφορά στην απόκτηση της περιουσίας τους, αυτό που αμφισβητεί είναι το ύψος αυτής. Στην αγόρευση του περιορίστηκε στην αξίωση αυτών των περιουσιακών στοιχείων, συνεπώς οποιαδήποτε άλλη αξίωση θεωρείται εγκαταλειφθείσα (βλέπε ανωτέρω απόφαση ΣΤΕΛΙΟΣ ΣΑΒΒΑ ΚΑΙ ΥΙΟΙ ΛΙΜΙΤΕΔ v. ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Αγωγή Αρ. 1/2019, 28/5/2020) Στην υπό εξέταση υπόθεση αποτελεί κοινό τόπο ότι η περιουσία της Καθ'ης η αίτηση αυξήθηκε, συνεπώς ενόψει αυτού του δεδομένου που αποτελεί και τον πρώτο βασικό πυλώνα σε υποθέσεις αξίωσης συμμετοχής στα αποκτήματα, το δικαστήριο θα εξετάσει αν η συνεισφορά του Αιτητή, του επιτρέπει να διεκδικεί μεγαλύτερο από το ποσοστό που ήδη κατέχει. Η Καθ'ης η αίτηση υποστήριξε ότι είχε ως αρχική περιουσία τα κάτωθι: 1) £1.623 (€2.773.06σεντ) στον Λογαριασμό με αριθμό [ ] της Λαϊκής Τράπεζας (υπόλοιπο 01/01/1995). 2) £6.000 (€1.0251,60σεντ) στον Λογαριασμό με αριθμό [ ] της Λαϊκής Τράπεζας. 3) £330 (€563,83σεντ) στον Λογαριασμό με αριθμό [ ] του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης. 4) Αυτοκίνητο MAZDA με αριθμούς εγγραφής [ ], το οποίο απέκτησε δυνάμει δωρεάς από τον πατέρα της αξίας £2.000 (€3,417.20σεντ). Σημειώνω ότι το μόνο από τα πιο πάνω περιουσιακά στοιχεία που τεκμηριώνεται από την Καθ'ης η αίτηση είναι το ποσό των £1.653 (€2.773.06σεντ), Τεκμήριο 70. Το ποσό των £6.000 (€10.251,60σεντ) δεν τεκμηριώνεται, εφόσον στο Τεκμήριο 69 που παρουσίασε δεν φαίνεται να υπάρχει αυτό το ποσό, αντίθετα ο συγκεκριμένος λογαριασμός είχε αρνητικό πρόσημο. Η δε επεξήγηση που έδωσε κατά το στάδιο της αντεξέτασης της δεν είναι βοηθητική. Όσον αφορά στο ποσό των £330 παραδέχθηκε κατά την αντεξέταση της, ότι είναι χρήματα που έλαβαν οι διάδικοι ως δώρα αρραβώνα, συνεπώς δεν μπορεί να θεωρηθεί περιουσία η οποία ήταν δική της και την είχε πριν τους αρραβώνες. Σε σχέση με το αυτοκίνητο, παρά το γεγονός ότι αυθαίρετα η Καθ'ης η αίτηση αναφέρει ότι αυτό είχε αξία £2.000, χωρίς να παρουσιάζει οποιαδήποτε εκτίμηση πραγματογνώμονα, θα το αποδεχθώ καθότι δεν αμφισβητείται από τον Αιτητή και μάλιστα στην αγόρευση του φαίνεται πως το αποδέχεται. Ως τελική περιουσία της Καθ'ης η αίτηση κατά τον χρόνο διάστασης, ήτοι τον Αύγουστο του 2012 αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι είχε τα κάτωθι περιουσιακά στοιχεία: 1. Το 1/2 μερίδιο στη συζυγική κατοικία στην Έγκωμη αξίας €282.000 2. Το 1/2 μερίδιο στο χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο αξίας €43.000 3. Εξοχική κατοικία στον Πρωταρά αξίας €128.000 4. Καταθέσεις €27.800 5. Ήταν εγγεγραμμένη ιδιοκτήτρια του ½ του αυτοκινήτου μάρκας RAV4 με αριθμούς εγγραφής [ ]. 6. Είχε στην κατοχή της μετοχές οι οποίες είναι παραδεκτό ότι είτε ήταν άνευ αξίας είτε διεγράφησαν, συνεπώς δεν θα απασχολήσουν το Δικαστήριο. 7. Είχε επίσης δανειακές υποχρεώσεις ύψους €120.405,20σεντ (βλέπε ανωτέρω σημείο 13 στα παραδεκτά γεγονότα). Επισημαίνω ότι εκτός από τις μετοχές δεν θα απασχολήσει το Δικαστήριο ούτε το αυτοκίνητο, καθότι πέραν του γεγονότος ότι ο Αιτητής δεν το προωθεί ως αξίωση και συνεπώς θεωρείται ως εγκαταλειφθείσα, καμία μαρτυρία εμπειρογνώμονα δεν έχει παρουσιαστεί που να τεκμηριώνει την αξία του κατά τον χρόνο διάστασης. Το Δικαστήριο όπως αναφέρθηκε στην απόφαση Σοφοκλέους ν. Σοφοκλέους,
(2005)1 ΑΑΔ 1030, 1033 δεν μπορεί να λειτουργεί ως πραγματογνώμονας για να υπολογίσει την αξία των ακινήτων κατά τον ουσιώδη χρόνο. Παραθέτω το σχετικό απόσπασμα από την απόφαση: «Στις πιο κρίσιμες διαπιστώσεις του, στη βάση της μαρτυρίας, κατέληξε το πρωτόδικο δικαστήριο πως η εφεσείουσα δεν παρουσίασε καμιά μαρτυρία για την απόδειξη της αξίας της περιουσίας του εφεσίβλητου κατά το χρόνο της διάστασης, η οποία, και ως εκ τούτου παραμένει άγνωστη. Ορθά δε υπέδειξε το Δικαστήριο πως δεν μπορούσε να λειτουργήσει ως πραγματογνώμονας για να αποτιμήσει το ενεργητικό της περιουσίας του εφεσίβλητου κατά τον πιο πάνω χρόνο.» Εν πάση όμως περιπτώσει όπως ανέφερα και ανωτέρω ο Αιτητής επικεντρώνει την αξίωση του στην διεκδίκηση ποσοστού επί των τριών ακινήτων. Η τελική καθαρή περιουσία της Καθ'ης η αίτηση όπως προκύπτει από τα ανωτέρω ανέρχεται στα €360.094,80σεντ (ακίνητα και καταθέσεις €480.500 - δανειακές υποχρεώσεις €120.405,20σεντ). Εφόσον λοιπόν ο Αιτητής επίλεξε τον πραγματικό υπολογισμό θα πρέπει να αποδείξει με θετικό τρόπο το ύψος της συνεισφοράς του, που υπερβαίνει το 1/3 (απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου Παναγιώτου (Σφικτού) ν. Παναγιώτου
(2007)1(Α), Α.Α.Δ. 28. Στην εν λόγω απόφαση επαναλήφθηκαν τα όσα αποφασίστηκαν στην απόφαση Ορφανίδης ν. Ορφανίδη
(2001)1 Α.Α.Δ. 1889 προκύπτει ότι ο διεκδικών διάδικος πρέπει να αποδείξει με «θετικό τρόπο το ύψος της συνεισφοράς . . . στην αύξηση της περιουσίας». Έτσι, προκύπτει σαφώς ότι στην περίπτωση που ο αιτητής διεκδικεί ποσό πέραν του τεκμηρίου, θα πρέπει να αποδεικνύει με θετικό τρόπο το ύψος της συνεισφοράς του, που υπερβαίνει το 1/3. Αφής στιγμής ο Αιτητής δεν περιορίζεται στο μαχητό τεκμήριο του Νόμου 232/91 (αφού έτσι και αλλιώς ήδη κατέχει το ½) και στον καθιερούμενο με αυτό τεκμαρτό προσδιορισμό της συμβολής και του μεγέθους της στο 1/3, αλλά θεμελιώνει την αίτηση του στον πραγματικό υπολογισμό, δηλαδή ζητεί να του επιδικαστεί πέραν του 1/3 επί των αποκτημάτων της πρώην συζύγου του, τότε πρέπει αναγκαίως να προσδιορίζει στο δικόγραφο της αίτησης του, εκτός από τα άλλα στοιχεία, τον τρόπο της συμβολής του στην αύξηση της περιουσίας της Καθ'ης η αίτηση, την αξία αυτής, καθώς και τα πραγματικά περιστατικά, που συνιστούν τον αιτιώδη σύνδεσμο μεταξύ της αύξησης της περιουσίας του Καθ'ης η αίτηση και της δικής του συμβολής. Στην πολύ πρόσφατη απόφαση του Εφετείου Α. Μ. v. Κ. Α., Έφεση Αρ.: 21/2020, 26/2/2024 αναφέρθηκαν τα εξής: ''Η προσέγγιση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ως προς το βάρος απόδειξης είναι ορθή. Η εφεσείουσα ήτο ήδη εγγεγραμμένη ιδιοκτήτρια του ½ μεριδίου της συζυγικής κατοικίας και επιζητούσε περισσότερα, συνεπώς εφαρμογή είχε ο πραγματικός υπολογισμός. Η εφεσείουσα είχε υποχρέωση να προσφέρει θετική μαρτυρία ως προς το ύψος της συνεισφοράς της στην αύξηση της περιουσίας. Στην απόφαση Ελευθερίου v. Ελευθερίου, Έφεση Αρ. 11/18, ημερ. 3 Ιουνίου, 2021, ECLI:CY:DOD:2021:11 υποδείχθηκαν τα ακόλουθα σχετικά: "Το πρωτόδικο Δικαστήριο εξετάζοντας τους ισχυρισμούς της Εφεσείουσας, στη βάση των οποίων διεκδικούσε το ½ της περιουσίας του Εφεσίβλητου, επιλέγοντας, με αυτό τον τρόπο, τον πραγματικό υπολογισμό της συνεισφοράς της, ορθά εξέτασε αν υπήρχε από μέρους της οποιαδήποτε χρηματική συνεισφορά. Και τούτο διότι σε μια τέτοια περίπτωση η Εφεσείουσα, ως ο διεκδικών διάδικος, ήτο επιφορτισμένη να αποδείξει με θετικό τρόπο το ύψος της συνεισφοράς της στην αύξηση της περιουσίας (Ορφανίδης v. Ορφανίδη
(2001)1 A.A.Δ. 1889 και Χρυστάλλα Παναγιώτου (Σφικτού) v. Ορφέα Παναγιώτου
(2007)1 Α.Α.Δ. 28).'' Θα ξεκινήσω με το εξοχικό στον Πρωταρά το οποίο είναι περιουσιακό στοιχείο το οποίο αποκτήθηκε εντός της συζυγικής σχέσης πριν την διάσταση και είναι εγγεγραμμένο αποκλειστικά επ'ονόματι της Καθ'ης η αίτηση. Αποτελεί μη αμφισβητούμενο γεγονός ότι αγοράστηκε τον Ιούλιο του 2011 στο ποσό των €116.000 από χρήματα που έλαβε η Καθ'ης η αίτηση από το Ταμείο Προνοίας της (δόθηκε ως προκαταβολή το ποσό των €31.000) και το υπόλοιπο με δάνειο στο όνομα της για ποσό €85.000 με υποθήκη το εν λόγω ακίνητο. Κατά την διάσταση τον Αύγουστο του 2012 το υπόλοιπο του δανείου ήταν €81.902,27σεντ. Αποτελεί επίσης παραδεκτό γεγονός ότι η αξία του διαμερίσματος κατά τον χρόνο διάστασης ήταν €128.000 συνεπώς αφαιρουμένου του δανείου, η καθαρή αξία είναι €46.097,73σεντ (€128.000 - €81.902,27σεντ). Ο Αιτητής σε σχέση με το εξοχικό στον Πρωταρά διεκδικεί το 1/3 της καθαρής του αξίας (αφαιρουμένου του δανείου) κατά την ημερομηνία της διάστασης, ήτοι επικαλείται το τεκμήριο του 1/
- Στηρίζει τον ισχυρισμό του στο γεγονός ότι η συμμετοχή του στα κοινά έξοδα, στα έξοδα του σπιτιού και των εξόδων των παιδιών ήταν πολύ μεγαλύτερη, γεγονός που συνέβαλε στο να μπορέσει η Kαθ' ής η αίτηση να προχωρήσει με τη σύναψη δανείου και την πληρωμή δόσης. Εν προκειμένω ο Αιτητής απέδειξε αύξηση της περιουσίας της Καθ'ης η αίτηση, καθώς επίσης απέδειξε την αιτιώδη συνάφεια της συνεισφορά του στην αύξηση αυτή και δικαιολογημένα αξιώνει το 1/3 της καθαρής του αξίας (αφαιρουμένου του δανείου) κατά την ημερομηνία της διάστασης, (€46.097,73σεντ καθαρή αξία ÷1/3 = €15.365,91σεντ). Παραθέτω ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα από την αντεξέταση της Καθ'ης η αίτηση σε σχέση με τα έξοδα του σπιτιού: E. Και βάλε και το ρεύμα, το νερό, το τηλέφωνο, το πετρέλαιο θέρμανσης, το service της κεντρικής θέρμανσης, τα ιατρικά έξοδα, το internet, η συντήρηση του σπιτιού, η ασφάλεια του σπιτιού και το σχέδιο υγείας. Τούτα ούλλα που είπα είναι όλα όσα έκανε ο κύριος Π. A. Κάποια έκανα και εγώ κάποτε''. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι το ταμείο προνοίας της όπως εμφαίνεται στο Τεκμήριο 115 το έλαβε το 2008 και συγκεκριμένα στις 07/04/2008 και παρέμεινε άθικτο μέχρι τον Ιούλιο του 2011 όπου το μεγαλύτερο μέρος του χρησιμοποιήθηκε για την αγορά του εξοχικού στον Πρωταρά, το οποίο ενεγράφη εξ ολοκλήρου στο όνομα της. Συνακόλουθα εφαρμόζοντας το τεκμήριο του 1/3 το ποσό που προκύπτει είναι €15.365,91σεντ. Η μαρτυρία ωστόσο του Αιτητή, αποτελεί ακροσφαλές υπόβαθρο προκειμένου δικαστήριο να μπορεί να καταλήξει με βεβαιότητα ότι η συνεισφορά του στην απόκτηση των κοινών περιουσιακών στοιχείων (της συζυγικής οικίας και στο χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο) ήταν της τάξεως του 75% με 80% και αντιστοίχως το Δικαστήριο να οδηγηθεί στην αναπροσαρμογή των μεριδίων που ήδη κατέχουν οι διάδικοι. Επισημαίνω δε ότι το γεγονός και μόνο ότι λάμβανε περισσότερα εισοδήματα τόσο από τον μισθό του όσο και από άλλες πηγές (βλέπε παραδεκτά γεγονότα) δεν συνεπάγεται δίχως άλλο ότι η συνεισφορά του στην απόκτηση των περιουσιακών στοιχείων υπήρξε μεγαλύτερη. Η μαρτυρία του Αιτητή στο καίριο ζήτημα ως προς το ακριβές ύψος της συνεισφοράς του παρέμεινε ατεκμηρίωτη δημιουργώντας κενά. Στην προσπάθεια του να αποδείξει ότι η συνεισφορά του στην απόκτηση των κοινών περιουσιακών στοιχείων που κατέχει η Καθ'ης η αίτηση υπήρξε συντριπτική, υπέδειξε υπερβολή καταφεύγοντας σε αοριστικολογίες και γενικότητες, βασιζόμενος εν πολλοίς τόσο στα παραδεκτά γεγονότα αλλά και στην οικονομική του υπεροχή, χωρίς στην ουσία να καταφέρει να τεκμηριώσει τους ισχυρισμούς του. Καταγράφω κατωτέρω ουσιώδεις ελλείψεις και αντιφάσεις από την μαρτυρία του που δεν επιτρέπουν στο Δικαστήριο να καταλήξει με ακρίβεια ότι η συνεισφορά του ανέρχεται στο 75%-80% στα κοινά περιουσιακά στοιχεία: · στην αίτηση του ισχυρίζεται ότι η Καθ'ης η αίτηση είχε μηδενική αρχική περιουσία κατά τον χρόνο του αρραβώνα. Στην απάντηση του στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση παραδέχεται ότι η Καθ'ης η αίτηση ήταν ιδιοκτήτρια ενός αυτοκινήτου Mazda ωστόσο αναφέρει ότι η αξία του δεν υπερέβαινε τα €1.
- Στην έγγραφη του μαρτυρία αναφέρει ότι η Καθ'ης η αίτηση κατά τον χρόνο του αρραβώνα είχε ένα λογαριασμό στη Λαϊκή Τράπεζα με αριθμό [ ] και υπόλοιπο στις 23 Ιανουαρίου 1995 £1.473,68σεντ και ένα αυτοκίνητο Mazda με αριθμούς εγγραφής [ ]. Στην αγόρευση του αναγνωρίζει ότι η Καθ'ης η αίτηση είχε το ποσό των £1.953 και το αυτοκίνητο Mazda το οποίο αποδέχεται ότι άξιζε £2.
- · Ισχυρίστηκε ότι προ του γάμου του με την Καθ'ης η αίτηση (11/06/1995) είχε ένα γραμμάτιο στο Συνεργατικό Ταμιευτήριο Αγίου Δομετίου ύψους £10.500, ποσό που όπως ανέφερε στην μαρτυρία είχε και πριν τον αρραβώνα τον Ιανουάριο του
- Ισχυρίστηκε μάλιστα ότι το ποσό αυτό δόθηκε ως εξασφάλιση για την σύναψη δανείου για την αγορά του οικοπέδου επί του οποίου ανεγέρθηκε η συζυγική οικία. Το εν λόγω γραμμάτιο ωστόσο φέρει ημερομηνία 29/09/
- Ο Αιτητής δεν κατάφερε να τεκμηριώσει ότι αυτό το ποσό προϋπήρχε και αφορούσε σε περιουσία που είχε πριν τον γάμο. Μάλιστα δίνει ιδιαίτερη έμφαση αντικρούοντας την θέση της Καθ'ης η αίτηση ότι η τελευταία διατηρούσε το ποσό των £6.000 προ του γάμου, παραπέμποντας το Δικαστήριο στο σχετικό τεκμήριο
(69)προκειμένου να αποδείξει ότι η Καθ'ης η αίτηση δεν τεκμηρίωσε την ύπαρξη αυτού του ποσού. · Στην αίτηση του ισχυρίστηκε ότι οι δόσεις του δανείου για την αγορά οικοπέδου, επί του οποίου κτίστηκε η συζυγική οικία, πληρώνονταν από τον ίδιο με ελάχιστη συνεισφορά από μέρους της Καθ'ης η αίτηση. Στην μαρτυρία του ισχυρίστηκε ότι η Καθ'ης η αίτηση ουδέν ποσό κατέβαλε έναντι των δόσεων. · Στην αίτηση του ανέφερε ότι η διαδικασία για την ανέγερση της συζυγικής οικίας άρχισε το 1996 και ότι ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβριο του
- Στην μαρτυρία του ανέφερε ότι η διαδικασία ανέγερσης της συζυγικής οικίας άρχισε το 1997 και ολοκληρώθηκε το
- · Στην απάντηση στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση υποστήριξε ότι από τους αρραβώνες έλαβαν το ποσό των £360 και από τον γάμο το ποσό των £9.
- Στην μαρτυρία του ανέφερε ότι τα χρήματα των αρραβώνων και του γάμου ήταν £16.597,65σεντ. Παραθέτω και σχετικό απόσπασμα από την αντεξέταση του Αιτητή: E.''Σας υποβάλλω, ότι είναι σκέψεις εκ των υστέρων αυτά. Επίσης αναφορικά με την παράγραφο 18 της δήλωσής σας, να σας πω ότι στην Απάντηση της Υπεράσπισης και Υπεράσπιση στην Ανταπαίτηση δικόγραφο ημερομηνίας 22/01/2019, ισχυρίζεστε ότι από τον αρραβώνα και τον γάμο σας παράγραφος 8, από συγγενείς και φίλους πήρατε το ποσό 9.705 λιρών ενώ στην παράγραφο 18 της δήλωσής σας, λέτε ότι πήρατε 16.597, 65 λίρες; A. Δεν θυμούμαι, αν εκάμαμε κάποιο λάθος. Ε. Ποιο είναι το αληθές; A. Το 16.597, δεν θυμούμαι το 9.705 πού το ήβραμε''. · Στην απάντηση στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση παραδέχεται ότι για την αγορά του αυτοκινήτου Toyota δόθηκε ως προκαταβολή το ποσό των £1.000 που ήταν προϊόν του τιμήματος πώλησης του αυτοκινήτου που είχε η Καθ'ης η αίτηση προ του γάμου. Στην μαρτυρία του ισχυρίζεται ότι η προκαταβολή προήλθε από δικά του χρήματα κάτι το οποίο υποστήριξε και στην αντεξέταση του αναφέροντας χαρακτηριστικά ''Γιατί δεν πήγε η Καθ' ης η Αίτηση να πληρώσει την προκαταβολή από το μπλοκ των επιταγών της; Έπρεπε να μου τα δώσει εμένα για να τα δώσω εγώ''; · Επίσης κατά την αντεξέταση του παραδέχθηκε ότι στην ένορκη δήλωση αποκάλυψης περιουσίας του ημερομηνίας 13/02/2020 έκανε λάθος αναγράφοντας ότι κατά τον χρόνο του γάμου είχε καταθετικό λογαριασμό στον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης £1.721,95σεντ ενώ στην πραγματικότητα είχε £80 (Τεκμήριο 8 της μαρτυρίας του). Σημειώνεται ότι του δόθηκε η δυνατότητα να καταχωρίσει και συμπληρωματική ένορκη δήλωση αποκάλυψης περιουσίας, κάτι που έπραξε αλλά δεν διόρθωσε την εν λόγω ανακρίβεια. · Επίσης προ του αρραβώνα του με την Καθ'ης η αίτηση είχε δάνειο ύψους £2.800 το οποίο σύναψε στις 22/07/1994 για την αγορά αυτοκινήτου Renault, το οποίο επίσης δεν ανέφερε κατά στην ένορκη δήλωση αποκάλυψης περιουσίας, ούτε στην αρχική αλλά ούτε και στην συμπληρωματική. · H ανέγερση και ο εξοπλισμός της κατοικίας είναι παραδεκτό ότι κόστισε περίπου £108.
- Η θέση του Αιτητή είναι ότι το εν λόγω ποσό πληρώθηκε ως εξής: α) £16.000 από τους γονείς τους (£8.000 έκαστος διάδικος από τους γονείς του), β) £7.100 που οι διάδικοι έλαβαν από την προσφυγική βοήθεια από την Υπηρεσία Μερίμνης, αφού η Καθ'ης η αίτηση είχε την ιδιότητα του πρόσφυγα, γ) από διάφορα δάνεια, είτε στο όνομα του Αιτητή, είτε κοινά συνολικής αξίας £55.000 περίπου και δ) το υπόλοιπο από τα εισοδήματα του Αιτητή από κέρδη από αγοραπωλησία μετοχών στο χρηματιστήριο ή άλλως πως. Στην αγόρευση του ανέφερε ότι τα δάνεια συνολικής αξίας £55.000 περίπου ήταν κοινά χωρίς να γίνεται αναφορά σε προσωπικά δάνεια, καθώς επίσης και ότι οι £30.000 (υπόλοιπο ποσό) προέρχονταν από δικά του εισοδήματα. Σημειώνω ότι πέραν από την ύπαρξη των κοινών δανείων δεν έχει καταφέρει να τεκμηριώσει ούτε τα ποσά που ισχυρίζεται ότι δόθηκαν από τους γονείς των διαδίκων, αν όντως δόθηκαν και αν δόθηκαν ότι χρησιμοποιήθηκαν για αυτόν τον σκοπό, ούτε επίσης το σημαντικότερο δηλαδή να αποδείξει και να τεκμηριώσει πώς καλύφθηκε το ποσό των £30.
- · Το ίδιο ισχύει και για τον ισχυρισμό του για το πώς πληρώθηκε η αγορά του χωραφιού στον Άγιο Θεόδωρο το οποίο κόστισε £37.
- Υποστηρίζει ότι οι £25.000 πληρώθηκαν με κοινό δάνειο και το υπόλοιπο ποσό των £12.500 από τα κέρδη του Αιτητή από το Χρηματιστήριο. Ο ισχυρισμός του για τις £12.500 παρέμεινε εντελώς αστήρικτος. Σημειώνεται ότι στις 15/10/2001 οι διάδικοι σύναψαν ακόμη ένα κοινό δάνειο ύψους £68.000 από την USB Bank, με το οποίο εξόφλησαν το υπόλοιπο ποσό του κοινού δανείου που είχαν κάνει στην ΣΠΕ Αγίου Δομετίου το οποίο ήταν £28.903,68σεντ. Προκύπτει εύλογα το ερώτημα γιατί δόθηκε μόνο το ποσό των £25.000 από το εν λόγω δάνειο για την αγορά του χωραφιού όπως ισχυρίζεται ο Αιτητής, αφού με το ποσό των €68.000 μπορούσε να εξοφληθεί και το υπόλοιπο του δάνειου στην Σπε Αγίου Δομετίου αλλά και το τίμημα για το χωράφι στον Άγιο Θεόδωρο; · Επίσης ενώ ισχυρίζεται ότι η συνεισφορά της Καθ'ης η αίτηση μέχρι τον χρόνο διάστασης, στα δυο τελευταία κοινά δάνεια (£68.000 στην USB Bank και στην Universal Life για το ποσό των £35.000 (€59.800) περιορίστηκε στην καταβολή του ποσού των €54.675 όπου η Καθ'ης η αίτηση κατά διαστήματα μετέφερε από τον λογαριασμό της στη Λαϊκή με αριθμό [ ] στο λογαριασμό του στη Λαϊκή με αριθμό [ ] διάφορα ποσά έναντι της δόσης των δύο δανείων, παρέλειψε να προσκομίσει τον λογαριασμό του στην Λαϊκή προκειμένου να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό του. · Σε σχέση με την αγορά του αυτοκινήτου Toyota στην παράγραφο 49 της γραπτής του δήλωσης αναφέρει το εξής (η έμφαση είναι του Δικαστηρίου): Μετά τη σύναψη του κοινού δανείου των £68.000, δηλαδή μετά τον Οκτώβρη του 2001, η καθ' ης η αίτηση κατά διαστήματα μετέφερνε από το λογαριασμό της στη Λαϊκή με αριθμό [ ] στο λογαριασμό μου στη Λαϊκή με αριθμό [ ] διάφορα ποσά έναντι της δόσης των δύο δανείων και του δανείου του αυτοκινήτου''. Ακολούθως στην αγόρευση του ο συνήγορος του ισχυρίζεται ότι το δάνειο του αυτοκινήτου Toyota, εξοφλήθηκε αποκλειστικά από τον Αιτητή και καταλήγει ότι αγοράστηκε εξ ολοκλήρου από τον ίδιο. Ο Αιτητής καταφέρνει να αποδείξει ότι επήλθε ουσιώδης αύξηση της περιουσίας της Καθ'ης η αίτηση, κάτι που εν πολλοίς είναι αυταπόδεικτο από τα ίδια τα παραδεκτά γεγονότα (αύξηση η οποία αφορά και στον ίδιο, το επισημαίνω, ανεξάρτητα αν δεν αποτελεί πλέον επίδικο ζήτημα λόγω της απόρριψης της ανταπαίτησης). Αυτό που στην πραγματικότητα έχει καταφέρει να αποδείξει ο Αιτητής είναι ότι έχει συνεισφέρει στην απόκτηση της οικογενειακής περιουσίας από τους δυο (περιουσία η οποία δεν υπήρχε πριν από τον γάμο και αποκτήθηκε μεσούσης της έγγαμης σχέσης, εξού και αποτελεί αύξηση), χωρίς ωστόσο η μαρτυρία του να έχει κριθεί επαρκής ή προσδιοριστική του κατά πόσο η συνεισφορά του αυτή αφορά σε ποσοστό μεγαλύτερο του ½ που εν πάση περιπτώσει κατέχει ο ίδιος, ώστε να μπορεί να συνυπολογιστεί ότι συνεισέφερε και στην αύξηση της περιουσίας της Καθ'ης η αίτηση. Στον αντίποδα η Καθ'ης η αίτηση ισχυρίζεται ότι οι διάδικοι είχαν κοινή συνεισφορά στην απόκτηση της περιουσίας τους, υποστηρίζοντας ότι κατέβαλλε το ήμισυ της εκάστοτε δόσης και συμμετείχε στα έξοδα της οικογένειας ισομερώς. Στον βαθμό που αφορά στην μαρτυρία της Καθ'ης η αίτηση για να αποδείξει ότι έχει συνεισφέρει στο 50%, περιορίστηκε στην κατάθεση σωρείας εγγράφων (καταστάσεις λογαριασμών) το περιεχόμενο των οποίων δεν είναι σαφές ούτως ώστε να μπορεί το δικαστήριο να εξετάσει την ορθότητα της θέσης της. Ενδεικτικά αναφέρω ότι στο Τεκμήριο 89 το οποίο κατέθεσε, πέραν του ότι δεν έγινε επεξήγηση από πλευράς της και ούτε υπέδειξε τις επίδικες συναλλαγές στις καταστάσεις, στην ίδια σελίδα περιλαμβάνεται κατάσταση λογαριασμού που αφορά στο έτος 1997(δεξιά στήλη) και στην αριστερή στήλη να καταγράφεται το έτος 2001, κάτι το οποίο επαναλαμβάνεται χωρίς να υπάρχει χρονική αλληλουχία. Από τη μαρτυρία που τέθηκε και όπως τέθηκε ενώπιον μου, είναι εκ των πραγμάτων αδύνατο για το Δικαστήριο, να προβεί σε μία λογιστική αποτίμηση της πραγματικής συνεισφοράς του κάθε διάδικου στην απόκτηση της επίδικης περιουσίας και ανάλογη, εντεύθεν, αναπροσαρμογή των μεριδίων των διαδίκων επί του συζυγικού οίκου και επί του χωραφιού στον Άγιο Θεόδωρο (στα οποία ο Αιτητής ήδη κατέχει από ½ μερίδιο). Στην απόφαση Γ.Μ.Β. v. Τ.Α., Έφεση Αρ. 15/20, ημερ. 24.11.2022, λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Στις υποθέσεις περιουσιακών διαφορών μεταξύ συζύγων ή πρώην συζύγων, αυτή ή αυτός που διεκδικεί, οφείλει να αποδείξει την αξία της επαύξησης της περιουσίας του άλλου και τη δική του συνεισφορά στην απόκτηση της, έχοντας, ως προς το δεύτερο σκέλος, το ευεργέτημα του νόμου, ώστε στην περίπτωση που αποδείξει την επαύξηση και ότι συνείσφερε, αλλά όχι το μέγεθος της συνεισφοράς του, να του αποδοθεί το ένα τρίτο της επαύξησης.» Συνεπώς για τους λόγους που ανέφερα ανωτέρω εκδίδεται απόφαση στην αίτηση εναντίον της Καθ'ης η αίτηση και υπέρ του Αιτητή για το ποσό των €15.365,91σεντ πλέον νόμιμο τόκο από 16/02/2018, ημερομηνία καταχώρισης της εναρκτήριας αίτησης. Σε σχέση με τα έξοδα της αίτησης, με δεδομένο ότι η αίτηση έχει επιτύχει μερικώς και μόνο σε σχέση με το εξοχικό στον Πρωταρά, τα έξοδα επιδικάζονται κατά το 1/2 υπέρ του Αιτητή και εναντίον της Καθ'ης η αίτηση ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Για τους λόγους που ανέφερα ανωτέρω η ανταπαίτηση απορρίπτεται με έξοδα εναντίον της Αιτήτριας στην ανταπαίτηση και υπέρ του Καθ'ου η αίτηση στην ανταπαίτηση, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .......... Μ.Χ. Κάιζερ, Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] Όπου αναγράφεται £ = λίρες Κύπρου. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο