Σ. Κ. Τ. ν. ΔΡ. Φ. Κ., Αρ. Αίτησης: 272/2022, 18/1/2024

(2)των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών, ως αυτός έχει τροποποιηθεί το 1999: "Το Δικαστήριο μετά από αίτηση ή προφορικό αίτημα, μπορεί για καλό λόγο να επιτρέψει την καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης." Στον ίδιο κανονισμό διευκρινίζεται ότι η ακρόαση της αίτησης διεξάγεται στη βάση των γεγονότων, ως αναφέρονται στις ένορκες δηλώσεις, τηρουμένης της δυνατότητας αντεξέτασης που προνοείται στη Διαταγή 39. Πριν την τροποποίηση, ως ερμηνεύθηκε ο σχετικός Kανονισμός από την τότε νομολογία [βλ. Louis Vuiton v. Δέρμοσακ Λτδ κ.α. 1992 1 Α.Α.Δ.1453, Krashias Shoes Factory Limited v. Adidas

(1989)1 Α.Α.Δ. (Ε) 750], ο Αιτητής, ο οποίος έφερε το βάρος απόδειξης των γεγονότων που προέβαλλε εφόσον αυτά αμφισβητούντο, θα έπρεπε να προσκομίσει προφορική μαρτυρία αποδεκτή βάσει του δικαίου απόδειξης. Ακόμα, δεν περιορίζονταν οι μάρτυρες οι οποίοι θα μπορούσαν να κλητευθούν για να αποδείξουν τα γεγονότα στους ενόρκως δηλούντες. Αυτό δεν συμβαίνει τώρα με τον νέο Κανονισμό. Δεν προσφέρεται οποιαδήποτε πρόσθετη μαρτυρία και αυτό για τη γρηγορότερη διεκπεραίωση των ενδιάμεσων αιτήσεων. Δίδεται με τον νέο Κανονισμό η δυνατότητα αντεξέτασης των ενόρκων δηλούντων. Μπορούν ακόμα να καταχωρηθούν περισσότερες της μιας ένορκες δηλώσεις. Περαιτέρω, όπως εξηγήθηκε στην υπόθεση Τράπεζα Κύπρου Λτδ (Αρ.4)

(1997)1 Α.Α.Δ. 979, για να δοθεί από το Δικαστήριο άδεια για καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης θα πρέπει να αναφέρεται και/ή να σχετίζεται σε νέα γεγονότα που προκύπτουν από το περιεχόμενο των ενόρκων δηλώσεων των διαδίκων. Στην υπόθεση Φιλόκυπρου v. Ματθαίου

(2008)1 (Α) Α.Α.Δ. 510, αποφασίστηκε ότι: «το κατά πόσο θα πρέπει να επιτραπεί σε διάδικο να καταχωρήσει συμπληρωματική ένορκη δήλωση ενδιάμεσης φύσεως εμπίπτει στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου το οποίο πρέπει να ικανοποιηθεί και αποφανθεί ότι υπάρχει καλός λόγος ώστε να δοθεί άδεια για καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης προς υποστήριξη της αίτησης ή της ένστασης ανάλογα με την περίπτωση.» Επίσης στην υπόθεση Messios & Sons v. Λεωνίδα

(2010)1 Α.Α.Δ. 195 τονίστηκαν τα ακόλουθα σε σχέση με την άσκηση της διακριτικής εξουσίας του Δικαστηρίου, σε περίπτωση αίτησης για καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης: «Μελετήσαμε με προσοχή τα ενώπιον μας στοιχεία υπό το φως των εισηγήσεων των δύο πλευρών. Θεωρούμε ότι η διακριτική ευχέρεια που παρέχεται στο δικαστήριο από τις σχετικές δικονομικές πρόνοιες, είναι ορθό και δίκαιο να ασκηθεί, στην προκείμενη περίπτωση υπέρ των εφεσειόντων-αιτητών. Κατά την εκτίμησή μας τα στοιχεία που επιθυμούν να θέσουν ενώπιον του δικαστηρίου, οι εφεσείοντες- αιτητές, με τις δύο ένορκες δηλώσεις για τις οποίες ζητούν την άδεια του δικαστηρίου να καταχωρήσουν, είναι στοιχεία που σχετίζονται με τους ισχυρισμούς και τις θέσεις που πρόβαλε ο εφεσίβλητος-καθ' ου η αίτηση στην αρχική του ένορκη δήλωση προς υποστήριξη της ένστασης στην αίτηση επαναφοράς της έφεσης. Δεν πρόκειται, κατά την κρίση μας, για ανεπίτρεπτη μαρτυρία ούτε για επανάληψη των αρχικών ισχυρισμών των εφεσειόντων, αλλά για διευκρινίσεις και ισχυρισμούς που είναι επιθυμητό να επιτραπεί στους εφεσείοντες-αιτητές να προβάλουν, ώστε το δικαστήριο να έχει ενώπιον του ολοκληρωμένη και σφαιρική εικόνα των γεγονότων. Η υπόθεση αφορούσε αίτημα το οποίο υποβλήθηκε ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου για επαναφορά έφεσης η οποία είχε απορριφθεί λόγω μη προώθησής της. Δεν αφορούσε αίτηση για έκδοση προσωρινού διατάγματος. Βέβαια, όπως έχει τονιστεί από τη νομολογία για να παραχωρηθεί άδεια για καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης, θα πρέπει το Δικαστήριο να λαμβάνει υπόψη τον κανόνα, ότι δεν επιτρέπεται η επανόρθωση παράλειψης πρωθύστερα έτσι ώστε να μεταβληθεί η εικόνα που είχε δοθεί πρωταρχικά στο Δικαστήριο. Ούτε να διαφεύγει της προσοχής του Δικαστηρίου ότι πιθανόν να εξέδωσε ένα προσωρινό διάταγμα στη βάση των γεγονότων που έθεσε αρχικά η Αιτήτρια. Συνεπώς η εισαγωγή οποιασδήποτε μαρτυρίας η οποία πιθανόν να αλλοιώσει ή να τροποποιήσει τα γεγονότα πάνω στα οποία είχε βασιστεί η αρχική αίτηση δεν είναι επιτρεπτή γιατί το Δικαστήριο πρέπει να εξετάσει την ορθότητα του εκδοθέντος προσωρινού διατάγματος με βάση τα στοιχεία που είχαν τεθεί υπόψη του κατά το στάδιο της έκδοσης του, αντιπαραβάλλοντας τα με τα στοιχεία που θα τεθούν από το ενιστάμενο μέρος. Δεν παρέχεται, επίσης, άδεια όταν επιχειρείται να επαναληφθούν οι αρχικοί ισχυρισμοί. Αντίθετα, μπορεί να δοθεί άδεια για να παρασχεθούν διευκρινίσεις ώστε το Δικαστήριο να έχει ενώπιον του ολοκληρωμένη και σφαιρική εικόνα των γεγονότων. Συνεπώς με βάση τη νομολογία η παροχή άδειας για καταχώρηση ΣΕΔ εμπίπτει στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Δεν απαγορεύεται δε η καταχώρηση ΣΕΔ όταν πρόκειται για αντίκρουση ισχυρισμών που τέθηκαν για πρώτη φορά από τον Καθ' ου η Αίτηση. Από την άλλη δεν δίδει άδεια το Δικαστήριο όταν πρόκειται για επανάληψη αρχικών ισχυρισμών ή εισαγωγή νέων γεγονότων ή όταν ο Αιτητής παρέλειψε ευθύς εξαρχής να αποκαλύψει όλα τα ουσιώδη γεγονότα. Εξέταση της αίτησης Το βασικό, λοιπόν, ερώτημα που θα πρέπει να απαντηθεί, για να μπορεί το Δικαστήριο να εξασκήσει τη διακριτική του εξουσία υπέρ της χορήγησης της άδειας, είναι το τι είναι δυνατόν να θεωρηθεί ότι αποτελεί «καλό λόγο». Αυτό θα πρέπει να πηγάζει από το περιεχόμενο της ένορκης δήλωσης εκείνου που αιτείται την άδεια. Εναπόκειται δε στον Αιτητή κάθε φορά να εξηγήσει και να ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι συντρέχει καλός λόγος και ότι αυτός αφορά σε γεγονότα τα οποία περιήλθαν εκ των υστέρων σε γνώση του. Επίσης, να εξηγήσει στο Δικαστήριο ότι τα νέα γεγονότα ήταν αδύνατο να τα προβλέψει ώστε να τα έθετε στην αρχική ένορκη δήλωσή του. Το τι συνιστά καλό λόγο συνεπώς δεν μπορεί πάντοτε να προσδιοριστεί εκ των προτέρων. Συναρτάται πάντοτε από τα γεγονότα της κάθε υπόθεσης. Στο Δικαστήριο επαφίεται η κρίση για την ύπαρξη καλού λόγου, σε κάθε περίπτωση. Προς τούτο, ο «καλός λόγος» προϋποθέτει την ύπαρξη κάποιας ανάγκης με απώτερο σκοπό την επίλυση των επίδικων ζητημάτων της ενδιάμεσης διαδικασίας και την ορθή απονομή δικαιοσύνης. Έχοντας κατά νου τις πιο πάνω αρχές, προχωρώ να εξετάσω κατά πόσο θα επιτρέψω την καταχώρηση ΣΕΔ, λαμβάνοντας υπόψη μου το τι τέθηκε στην αίτηση, όσο και τους λόγους της ένστασης και το περιεχόμενο της προτεινόμενης συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης. Επίσης τη νομική επιχειρηματολογία των δύο συνηγόρων. Μια ανάγνωση της ένορκης δήλωσης που συνοδεύει την αίτηση της Αιτήτριας αποκαλύπτει ότι εκείνο που επιδιώκει η Αιτήτρια είναι να δώσει διευκρινήσεις αναφορικά με τις σπουδές της και τη γνώση του πατέρα της ότι η θυγατέρα του φοιτά σε Πανεπιστήμιο σήμερα. Δεν μπορούσε η Αιτήτρια με την αρχική ένορκη δήλωση της να προβλέψει ότι ο πατέρας της θα αμφισβητούσε ότι σήμερα είναι φοιτήτριας Ιατρικής. Επιδιώκει δε να επισυνάψει ως Τεκμήριο 1 κατάσταση του Πανεπιστημίου για το κόστος των διδάκτρων της για τη φετινή χρονιά. Η παρουσίαση ολοκληρωμένης εικόνας αναφορικά με τις σπουδές της Αιτήτριας και τα δίδακτρα τους αποτελεί καλό λόγο για να επιτραπεί η συμπερίληψη της παραγράφου 4 της προτεινόμενης ΣΕΔ. Κρίνω περαιτέρω ότι αποτελεί καλό λόγο να επιτραπεί στην Αιτήτρια να αναφέρει την παρούσα εισοδηματική ικανότητα της μητέρας της, η οποία ας σημειωθεί προέκυψε μετά την καταχώρηση της μονομερούς αίτησης, καθώς τα εισοδήματα των δύο γονέων είναι μια παράμετρος που θα λάβει υπόψη το Δικαστήριο για την έκδοση οποιουδήποτε διατάγματος. Συνεπώς αποκαλύπτεται καλός λόγος για την συμπερίληψη της παραγράφου 8 της προτεινόμενης ΣΕΔ. Όσον αφορά τα όσα η Αιτήτρια επιδιώκει να θέσει με ΣΕΔ σε σχέση με την αλλαγή του επιθέτου της, αλλά και την άδεια να προσφέρει μαρτυρία αναφορικά με τη συμπεριφορά της νέας συζύγου του Καθ' ου η Αίτηση πατέρα της με την παρουσίαση προειδοποιητικών επιστολών από τους δικηγόρους της, αλλά και τα όσα ο Καθ' ου η Αίτηση ισχυρίζεται για απαξιωτική συμπεριφορά απέναντι του εκ μέρους της, θεωρώ ότι δεν συνιστούν καλό λόγο για την παραχώρηση άδειας. Υπενθυμίζω στο παρόν στάδιο ότι στην ενδιάμεση αίτηση για έκδοση προσωρινού διατάγματος, το Δικαστήριο θα εξετάσει κατά πόσο πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου (14/60), χωρίς να υπεισέρχεται στην ουσία της υπόθεσης και σε εξέταση των αμφισβητούμενων γεγονότων. Επομένως το έργο του Δικαστηρίου περιορίζεται ουσιαστικά στην εξέταση των προϋποθέσεων για την έκδοση των αιτουμένων προσωρινών διαταγμάτων. Ενόψει των ανωτέρω, κρίνω ότι δεν καταδείχθηκε "καλός λόγος" γιατί το Δικαστήριο να επιτρέψει την καταχώρηση στο σύνολο της συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης ως το προτεινόμενο προσχέδιο Τεκ.1. Θεωρώ όμως ότι καταδείχθηκε καλός λόγος για μερική έγκριση της αίτησης με την παραχώρηση άδειας για καταχώρηση ΣΕΔ για τα θέματα που αναφέρθηκαν πιο πάνω, ώστε το Δικαστήριο να έχει ενώπιον του ολοκληρωμένη και σφαιρική εικόνα των γεγονότων που συνθέτουν την επίδικη διαφορά. Λαμβάνω περαιτέρω υπόψη μου ότι στην παρούσα υπόθεση δεν έχει εκδοθεί οποιοδήποτε προσωρινό διάταγμα στη βάση των ισχυρισμών που έχουν τεθεί στην αρχική ένορκη δήλωση και δόθηκε το δικαίωμα στον Καθ' ου η Αίτηση ν' ακουστεί. Η τύχη δε της αίτησης θα κριθεί αφού συνεκτιμηθούν οι ένορκες δηλώσεις των διαδίκων, συνεπώς δεν θα υπάρξει οποιοσδήποτε επηρεασμός των δικαιωμάτων του Καθ' ου η Αίτηση από τη μερική έγκριση της παρούσας αίτησης. Συνακόλουθα η αίτηση επιτυγχάνει μερικώς και εκδίδεται διάταγμα με το οποίο επιτρέπεται η καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης σε περιορισμένη έκταση, ως οι παράγραφοι 3, 4 και 8 της προτεινόμενης συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης Τεκ. 1 οι οποίοι αφορούν τα θέματα τα οποία έχω αναφέρει πιο πάνω, η οποία να καταχωρηθεί εντός 7 ημερών από τη σύνταξη του διατάγματος, ώστε η ενδιάμεση αίτηση να οριστεί το συντομότερο για ακρόαση. Περαιτέρω καθυστέρηση της υπόθεσης, θα αντιστρατευόταν στη φύση της παρούσας διαδικασίας ως ενός μέτρου επείγοντος και προσωρινού. Ενόψει της μερικής επιτυχίας της αίτησης κρίνω ορθό όπως επιδικασθεί το 1/3 των εξόδων, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, υπέρ της Αιτήτριας και εναντίον του Καθ' ου η Αίτηση τα οποία θα καταβληθούν στο τέλος της εναρκτήριας αίτησης. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο