← Κύπρος

P.J.B. ν. Y.X., Αρ. Αίτησης 189/2023, 1/7/2024

P.J.B. ν. Y.X., Αρ. Αίτησης 189/2023, 1/7/2024 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΓΟΝΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χ. Πογιατζή, Δ. Οικ. Δ. Αρ. Αίτησης։ 189/2023 i-Justice Μεταξύ: P.J.B. Αιτητή -και- Y.X. Καθ' ης η αίτηση ---------------------- Ημερομηνία: 01/07/2024 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Αιτήτρια στην παρούσα: κα Έλενα Πιτσιλλίδου για Μιχαλάκη, Πιτσιλλίδου & Σια Δ.Ε.Π.Ε. Για τον Καθ' ου η αίτηση στην παρούσα: κος Αντώνης Γεωργίου & κα Στάλω Κωνσταντίνου-Λιασίδου για Γεώργιος Κ. Κωνσταντίνου Δ.Ε.Π.Ε. & Φοίβος, Χρίστος Κληρίδης & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η (Αίτηση για διεξαγωγή συνέντευξης με ανήλικο μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης) Με την υπό κρίση αίτηση, η Αιτήτρια στην παρούσα αξιώνει την έκδοση διατάγματος με το οποίο να δίδεται άδεια και/ή να επιτρέπεται η προσαγωγή μαρτυρίας και/ή η διεξαγωγή συνέντευξης του ανήλικου υιού των διαδίκων S.K.B., μόνιμου κάτοικου Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, με εικονοτηλεδιάσκεψη, υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις τις οποίες το Δικαστήριο ήθελε κρίνει αναγκαίες για τη λήψη συνέντευξης με εικονοτηλεδιάσκεψη και/ή εναλλακτικά σε αρμόδιο όργανο που θα καθορίσει το κεντρικό όργανο συντονισμού των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον ζήτημα, το οποίο έχω την εντύπωση ότι απασχολεί για πρώτη φορά τα κυπριακά οικογενειακά Δικαστήρια, αφού ζητείται η διεξαγωγή προσωπικής συνέντευξης με το ανήλικο τέκνο των διαδίκων, στα πλαίσια εκδίκασης ενδιάμεσης Αίτησης γονικής μέριμνας με βάση τους Νέους Κανονισμούς Πολιτικής Δικονομίας του 2023, όχι δια ζώσης στο γραφείο του Δικαστή όπως αποτελεί την συνήθη πρακτική, αλλά μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης από τις Η.Π.Α. όπου αυτό διαμένει. Η Αίτηση καταγράφει ως νομική βάση τον περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμο του 1990 (216/1990) και τις τροποποιήσεις αυτού, τον περί Γάμου (Τροποποιητικός) Νόμο του 2023 Αρ. 1 (Ι) του 2023, τον περί Γάμου Νόμο (Ν.104(Ι)/2023) και των τροποποιήσεων αυτού, το άρθρο 111 του Συντάγματος όπως τροποποιήθηκε από τον περί της Πρώτης Τροποποίησης του Συντάγματος Νόμο (Ν.95/89) στο άρθρο 111 ως έχει τροποποιηθεί, τον περί Δικαστηρίων Νόμο 14/60 ειδικά αλλά όχι αποκλειστικά, άρθρα 32, 40 και επόμενα ως έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα, των περί Γαμικών Διαφορών Κανονισμών και των τροποποιήσεων αυτών, τον Οικογενειακών Δικαστηρίων Νόμο (Ν. 23/90), τον περί Οικογενειακών Δικαστηρίων Διαδικαστικό Κανονισμό του 1990 και τις τροποποιήσεις των περί Οικογενειακών Δικαστηρίων Διαδικαστικών Κανονισμών μέχρι σήμερα και πιο συγκεκριμένα αλλά όχι εξαντλητικά των Προνοιών του άρθρου 7Α

(6), Άρθρο 8 και άρθρο 11, τους Κανονισμούς Πολιτικής Δικονομίας, Μέρος 1.2, Μέρος 23 και Μέρος 25 , Μέρος 32.6
(1)και
(2), Μέρος 32.10 και 32.20, Μέρος 33.1 , 33.3
(2)και
(3), Μέρος 45.44 και 60.2, τα άρθρα 26 και 36Α του περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 9, τις πρόνοιες της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής σχετικά με την αμοιβαία δικαστική συνδρομή, τους κυρωτικούς αυτής Νόμους της Κυπριακής Δημοκρατίας, τις Πρόνοιες του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1206/2001 και τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/1783 της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη συνεργασία μεταξύ των Δικαστηρίων των κρατών μελών κατά τη διεξαγωγή αποδείξεων σε αστικές και/ή εμπορικές και άλλες υποθέσεις, τον Περί Δικαστηρίων Νόμο αρ. 14/60 άρθρο 42, το Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας, τις συμφυείς εξουσίες του Δικαστηρίου και την εν γένει εξουσία και πρακτική του Δικαστηρίου. Η υπό εκδίκαση αίτηση υποστηρίζεται από την ένορκη δήλωση της κυρίας Έλενας Γεωργίου ημερομηνίας 07/06/2024, η οποία είναι δεόντως εξουσιοδοτημένη από την Αιτήτρια στην παρούσα όπως προβεί στην ένορκη δήλωση, καθώς η ίδια η Αιτήτρια διαμένει μόνιμα στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Η Αίτηση προσέκρουσε στην ένσταση του Καθ' ου η Αίτηση στην παρούσα, με την οποία προβάλλονται συνολικά 20 λόγοι ένστασης και με τους οποίους υποστηρίζεται ουσιαστικά ότι δεν πρέπει να επιτραπεί από το Δικαστήριο η διεξαγωγή προσωπικής συνέντευξης με το ανήλικο τέκνο των διαδίκων μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης. Να επισημάνω εν προκειμένω, ότι στα πλαίσια ενδιάμεσης Αίτησης που καταχώρησε ο Καθ' ου η Αίτηση στην παρούσα, εκδόθηκε στις 30/10/2023 μονομερώς προσωρινό διάταγμα με το οποίο καθορίστηκε ως τόπος διαμονής του ανήλικου τέκνου των διαδίκων S.B. ο εκάστοτε τόπος διαμονής του Καθ' ου στην Κύπρο. Η Αιτήτρια στην παρούσα, καταχώρησε την ένσταση της και ακολούθως το Δικαστήριο καθόρισε το χρονοδιάγραμμα εκδίκασης της ενδιάμεσης αίτησης ημερομηνίας 25/10/2023 στην βάση του Κ. 23.10-23.13 των Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας του 2023, ορίζοντας την για Ακρόαση με Γραπτές Αγορεύσεις στις 03/07/
  1. Ακολούθως, το ανήλικο τέκνο των διαδίκων ταξίδεψε στο Κολοράντο των Η.Π.Α. στην οικία της Αιτήτριας-μητέρας του τον Δεκέμβριο του 2023, με την συγκατάθεση του πατέρα του υπό την προϋπόθεση ότι θα επέστρεφε τον επόμενο μήνα, όμως δεν επέστρεψε πίσω από τότε. ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΙΤΗΤΡΙΑΣ։ Αρχικά, μέσω της ένορκης δήλωσης της κας Γεωργίου υποστηρίζεται ότι η ενδιάμεση αίτηση έχει αναχθεί σε άκρως σοβαρή υπόθεση, αφού εκκρεμεί εναντίον της Αιτήτριας στην παρούσα, ένταλμα σύλληψης για απαγωγή, γεγονός άμεσα συνυφασμένο με την υπό εκδίκαση Αίτηση. Στην συνέχεια, υποστηρίζει ότι είναι η θέση του ανήλικου τέκνου των διαδίκων, ο οποίος επηρεάστηκε αρνητικά από τις δόλιες ενέργειες του Καθ' ου η Αίτηση, ότι δεν επιθυμεί να παραστεί με φυσική παρουσία ενώπιον του Δικαστηρίου και να αντιμετωπίσει στον ίδιο χώρο τον πατέρα του, με τον οποίο έχει αποστασιοποιηθεί λόγω των ετσιθελικών και αυθαίρετων ενεργειών του. Επισυνάπτεται ως Τεκμήριο 1, αντίγραφο δήλωσης του ανήλικου τέκνου των διαδίκων S.K.B., ημερομηνίας 25/04/2024 με την οποία αυτός δηλώνει ότι επιθυμεί να παραμείνει με την μητέρα του στο Κολοράντο των Η.Π.Α. και ενίσταται στην επιστροφή του στην Κύπρο. Η πλευρά της Αιτήτριας στην παρούσα, υποστηρίζει ότι το ανήλικο τέκνο των διαδίκων είναι ένας ώριμος νέος, του οποίου η προσαγωγή μαρτυρίας και/ή διεξαγωγή συνέντευξης θα αποβεί προς όφελος των συμφερόντων του και αναμφίβολα προς όφελος της απονομής της δικαιοσύνης. Επιπρόσθετα, αναφέρει ότι ο ανήλικος διακατέχει ισχυρή ικανότητα αντίληψης των συμφερόντων του και που λόγω κοινωνικών και βιολογικών παραγόντων, είναι σε θέση να έχει ολοκληρωμένη άποψη για τα επίδικα ζητήματα. Αναφέρεται ότι το ανήλικο τέκνο των διαδίκων, διαμένει μόνιμα από την γέννηση του στο Κολοράντο των Ηνωμένων Πολιτειών με την Αιτήτρια μητέρα του και σήμερα ακολουθεί ένα αρκετά απαιτητικό πρόγραμμα προπονήσεων καθώς είναι αθλητής ορειβασίας. Ο ανήλικος δεν επιθυμεί να ταξιδέψει μόνος του στην Κύπρο λόγω των γεγονότων που περιβάλλουν την παρούσα υπόθεση, αλλά απαραιτήτως με την συνοδεία της Αιτήτριας μητέρας του, η οποία δεν δύναται να ταξιδέψει στην Κύπρο, αφού πρόκειται για υπερατλαντικό ταξίδι 22 ωρών και αυτό είναι αδύνατο στα πλαίσια της εργασίας της ως λέκτορας σε πανεπιστήμιο στις Η.Π.Α. Αν η Αιτήτρια συλληφθεί κατά το ταξίδι τους στην Κύπρο, θα χάσει τη δουλειά της και δεν θα μπορεί να εργαστεί. Συνεπώς, προβάλλεται η θέση ότι τόσο η ίδια η Αιτήτρια όσο και ο ανήλικος βρίσκονται σε αντικειμενική αδυναμία να παρευρεθούν δια ζώσης στο Δικαστήριο. Υποστηρίζεται ακόμα μέσα από την ένορκη δήλωση, όπως ενημερώθηκε από τους δικηγόρους της στην Αμερική, ότι επειδή αιτήθηκε στις Η.Π.Α. για την γονική μέριμνα του ανήλικου τέκνου της, δεν μπορούν να ταξιδέψουν στο εξωτερικό μέχρι την διεκπεραίωση της πιο πάνω διαδικασίας. Υποστηρίζεται ότι δικαιολογείται η άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Σεβαστού Δικαστηρίου υπέρ της έγκρισης του αιτήματος της Αιτήτριας αναλογικά με τις πρόνοιες των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, αφού στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας δεν υπάρχει τέτοια διάταξη, ενώ συγχρόνως προάγεται και ο πρωταρχικός σκοπός ως τίθεται στους Νέους Κανονισμούς Πολιτικής Δικονομίας για διεκπεραίωση των υποθέσεων με δίκαιο και αναλογικό κόστος για τους διαδίκους και με ίσους όρους. Θεωρούν ότι σε περίπτωση που δεν εγκριθεί το αίτημα της Αιτήτριας για την διεξαγωγή συνέντευξης του ανήλικου μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, τότε το Δικαστήριο δεν θα είναι σε θέση να λάβει υπόψιν του και να συνεκτιμήσει την γνώμη του, η οποία είναι επιβεβλημένης σημασίας για την λήψη απόφασης η οποία άπτεται των συμφερόντων του. Επίσης, θα πρέπει να του επιτραπεί να παράσχει μαρτυρία με τρόπο ο οποίος θα πλήξει κατά τον λιγότερο δυνατό βαθμό την καθημερινότητα του, τις υποχρεώσεις του και την ψυχοσύνθεση του. Εκφέρουν την άποψη ότι αν εγκριθεί το αίτημα της Καθ' ης η Αίτηση, δεν θα προκληθεί οποιαδήποτε αδικία στον Καθ' ου η Αίτηση και δεν θα υποστεί οποιαδήποτε ζημιά, αφού η μαρτυρία που θα παράσχει ο ανήλικος θα είναι άμεση. Αναφέρεται επίσης, ότι ο ανήλικος επιθυμεί διακαώς να παράσχει μαρτυρία στη παρούσα διαδικασία αφού άπτεται πολύ σοβαρού και λεπτού ζητήματος, ήτοι της φύλαξης και τόπου διαμονής του ιδίου, ο οποίος φοιτά και διαμένει στην Αμερική ευτυχισμένος. Τυχόν έγκριση του αιτήματος, εξυπηρετεί της αρχή της ακριβοδίκαιης παρουσίασης της υπόθεσης καθώς και της αρχής ίσης μεταχείρισης των δύο πλευρών. Θεωρεί ότι το Δικαστήριο έχει την δυνατότητα με την έκδοση του αιτούμενου διατάγματος να θέσει οποιουσδήποτε όρους κρίνει αναγκαίους και κατάλληλους υπό τις περιστάσεις, προς τον σκοπό εκτέλεσης του, με πρώτιστο μέλημα τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των εμπλεκομένων μερών. Επιπρόσθετα, υποστηρίζουν ότι εντός του Δικαστηρίου υπάρχουν τα κατάλληλα τεχνολογικά μέσα, ώστε να διεξαχθεί απρόσκοπτα η συνέντευξη του ανήλικου μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης. Καταληκτικά, αναφέρει ότι το Δικαστήριο έχει διακριτική ευχέρεια να εγκρίνει το αίτημα τους, διότι το επιβάλλει το συμφέρον της δικαιοσύνης και κυρίως το συμφέρον του ίδιου του ανήλικου, ο οποίος δεν επιθυμεί να μεταβεί στην Κύπρο γιατί φοβάται ότι θα εγκλωβιστεί εκεί και δεν θα μπορεί να επιστρέψει πίσω στις Η.Π.Α. ΟΙ ΘΕΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΘ' ΟΥ Η ΑΙΤΗΣΗ։ Ο Καθ' ου η Αίτηση στην παρούσα, καταχώρησε την ένσταση του στις 11/06/2024, προβάλλοντας συνολικά 20 λόγους οι οποίοι είναι οι ακόλουθοι։
  2. Η αίτηση στερείται οποιασδήποτε βάσης ή και υπόστασης εφόσον το Σεβαστό Δικαστήριο στερείται εξουσίας να διατάξει διεξαγωγή συνέντευξης ανήλικου μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης.
  3. Ο περί αποδείξεως Νόμος, Κεφ. 9, ως το άρθρο 36Α αυτού, αφορά απόλυτα και ξεκάθαρα εξουσία για λήψη μαρτυρίας και μόνον μαρτυρίας, μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, μάρτυρα και μόνον μάρτυρα, που βρίσκεται εκτός της Δημοκρατίας. Ο ανήλικος δεν είναι τέτοιο πρόσωπο.
  4. Δεν είναι δυνατό να διεξαχθεί κατά το δέοντα ή και κατά τη νομολογία αμερόληπτο ή και ασφαλή τρόπο η συνέντευξη εάν επιτραπεί όπως διεξαχθεί μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης.
  5. Το Σεβαστό Δικαστήριο στερείται εξουσίας ή και καλείται να ενεργήσει καθ' υπέρβασιν εξουσίας με την αιτούμενη αίτηση ή και καλείται να μεταχειριστεί τον ανήλικο ως μάρτυρα, ενώ δεν είναι μάρτυρας ούτε θα εξεταστεί ή και αντεξεταστεί, θα δώσει μόνον συνέντευξη.
  6. Παραβιάζεται πλήρως ο ρόλος ή και σκοπός ή και το αντικείμενο της διαδικασίας συνέντευξης ανηλίκου.
  7. Ανεξάρτητα ακόμα και εάν υπήρχε δυνατότητα για συνέντευξη για εικονοτηλεδιάσκεψη, δεν υπάρχει καμία δυνατότητα συνέντευξης εμπιστευτικά χωρίς επηρεασμό του ανηλίκου κάτι που είναι εκ των ων ουκ άνευ για την πραγματοποίηση συνέντευξης. Το γεγονός και μόνον ότι ο ανήλικος φέρεται να υπέγραψε κατ' ισχυρισμό δήλωση ότι δεν επιθυμεί να παραστεί στην Κύπρο, εξυπακούει αθέμιτο ή και σοβαρό ενδεχόμενο αθέμιτου επηρεασμού από την Καθ' ης η αίτηση η παρέμβαση ή επέμβαση της οποίας δεν μπορεί να αποκλειστεί σε περίπτωση πραγματοποίησης της συνέντευξης δια εικονοτηλεδιάσκεψης. Μόνον δια ζώσης διασφαλίζεται ο χαρακτήρας της διαδικασίας.
  8. Ανεξάρτητα, η αίτηση είναι καταχρηστική ή και κακόπιστη ή και βασιζόμενη σε αναληθή στοιχεία ή και ισχυρισμούς. Ουδέποτε ο ανήλικος υπέγραψε την όποια δήλωση ή και να την υπέγραψε, αυτή δεν έχει κανένα νομικό ή και πραγματικό αντίκρισμα εφόσον πρόκειται για ανήλικο.
  9. Ανεξάρτητα, η αίτηση είναι έκδηλα καθυστερημένη. Η Καθ' ης η αίτηση γνώριζε από τον Φεβρουάριο ως και έκτοτε αυτόβουλα δήλωσε ότι θα παρουσίαζε δια ζώσης τον ανήλικο να λάβει συνέντευξη στην Κύπρο. Εν συνεχεία δήλωσε ότι μέχρι 03/06/24 θα καταχωρούσε αίτηση ως η παρούσα χωρίς δήλωση ότι ο ανήλικος δεν επιθυμούσε να παραστεί. Στις 03/06/24 για πρώτη φορά ισχυρίστηκε ότι ο ανήλικος δεν επιθυμούσε να παραστεί δια ζώσης και εν τέλει καταχώρησε την παρούσα καταχρηστική αίτηση με σκοπό τον εκτροχιασμό της διαδικασίας και την ανατροπή του χρονοδιαγράμματος ή και των οδηγιών του δικαστηρίου.
  10. Ο Αιτητής εξ αρχής δήλωσε και ήταν πρόθυμος να αναλάβει όλα τα έξοδα παρουσίασης του ανήλικου από το Φεβρουάριο του
  11. Αιτιολογίες ως η αίτηση ότι είναι δύσκολο να εξασφαλιστούν άμεσα εισιτήρια ή και ότι δεν μπορεί να παραστεί η Καθ' ης η αίτηση λόγω θεμάτων με την εργασία της, είναι άσχετες ως και όψιμες. Δεν υπάρχει απολύτως καμία αναγκαιότητα για παρουσία της Καθ' ης η αίτηση, εφόσον ούτε ένορκο δήλωση έχει υπογράψει ούτε χρειάζεται να είναι παρούσα για διεξαγωγή εμπιστευτικής φύσεως συνέντευξης του ανηλίκου. Η επιθυμία της να είναι παρούσα αφορά αποκλειστικά τον σκοπό της να μπορεί να επηρεάσει τον ανήλικο και το χαρακτήρα της διαδικασίας συνέντευξης.
  12. Έτι περαιτέρω και ανεξάρτητα, η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην υποβολή της αίτησης σε συνδυασμό με την έλλειψη εισήγησης ως προς τον τρόπο διεξαγωγής της αιτούμενης εικονοτηλεδιάσκεψης, ακόμα και σε περίπτωση έγκρισης της, εκτροχιάζει κατά τόσο έντονο τρόπο τις οδηγίες του Δικαστηρίου, που από μόνο του τούτο πρέπει να οδηγήσει σε απόρριψη της αίτησης. Τούτο εν όψει του ότι η Αίτηση είναι αντικανονική και/ή παράτυπη και/ή αβάσιμη και γενική και αόριστη καθότι δεν αναφέρονται σε αυτήν και/ή δεν συγκεκριμενοποιούνται και/ή δεν προσφέρεται μαρτυρία αναφορικά με τις συγκεκριμένες διαδικασίες που θα ακολουθηθούν και/ή το δίκαιο απόδειξης που θα εφαρμοστεί σε σχέση με τον τρόπο διεξαγωγής της συνέντευξης λήψης και/ή την τεχνογνωσία των Δικαστηρίων της Κυπριακής Δημοκρατίας αναφορικά με τη διεξαγωγή της εικονοτηλεδιάσκεψης και/ή επαρκείς λόγοι που να δικαιολογούν την έκδοση των Αιτούμενων Διαταγμάτων κατά τρόπο που να διασφαλίζεται απόλυτα ο χαρακτήρας της εμπιστευτικής συνέντευξης ανηλίκου.
  13. Εναλλακτικά ή και σωρευτικά, υπάρχει νομοθετικό κενό και/ή δεν υπάρχουν ειδικοί διαδικαστικοί κανονισμοί που να ρυθμίζουν τη διαδικασία της εικονοτηλεδιάσκεψης και ειδικότερα σε περίπτωση συνέντευξης ανηλίκου και τυχόν έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων, τα οποία είναι ασαφή και αόριστα, θα θέσει σε κίνδυνο το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα του Αιτητή στην ισότητα των όπλων και/ή σε δίκαιη δίκη και/ή με την παρούσα Αίτηση δεν διασφαλίζονται τα εχέγγυα της δίκαιης δίκης, ούτε τα συμφέροντα του ανηλίκου ενώ θα δημιουργηθούν ανυπέρβλητα πρακτικά προβλήματα στην διεξαγωγή της συνέντευξης και της όλης διαδικασίας.
  14. Η Αίτηση είναι προδήλως αβάσιμη ή/και παράτυπη ή/και αντικανονική ή/και δικονομικά απαράδεκτη ή/και στηρίζεται σε λανθασμένη νομική βάση και/ή είναι αντίθετη στις σχετικές πρόνοιες που καθορίζονται από τους δικονομικούς θεσμούς και τους εφαρμοστέους νόμους.
  15. Η αίτηση είναι παράτυπη και/ή αντικανονική κα/ή στερείται της απαιτούμενης νομικής βάσης.
  16. Δεν συντρέχουν οι αναγνωρισμένες δικονομικές και/ή ουσιαστικές προϋποθέσεις που θέτει η νομολογία και νομοθεσία ούτως ώστε να εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα.
  17. Η Αίτηση δεν καταδεικνύει και/ή η ένορκη δήλωση που συνοδεύει την εν λόγω αίτηση δεν έχει καταδείξει οποιοδήποτε λόγο που να δικαιολογεί την έκδοση διατάγματος.
  18. Δεν δικαιολογείται και/ή τεκμηριώνεται και/ή εν πάση περιπτώσει δεν προκύπτει από την Αίτηση επαρκώς και/ή καθόλου ότι συντρέχει οποιοσδήποτε καλός λόγος και/ή ειδικές περιστάσεις που να συνδέονται με τη διευκόλυνση του έργου του Δικαστηρίου και/ή ότι είναι προς το συμφέρον της δικαιοσύνης και/ή των διαδίκων ή και κυρίως του ανηλίκου, έτσι ώστε να δικαιολογείται η έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων.
  19. Η έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων δεν είναι εύλογη και/ή δίκαιη υπό τις περιστάσεις θεραπεία και/ή δεν έχει προσφερθεί ικανοποιητική μαρτυρία ότι η έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων είναι προς το συμφέρον της δικαιοσύνης ή και του ανηλίκου και/ή τέτοιο διάταγμα θα είναι αντίθετο προς την ορθή απονομή της δικαιοσύνης και/ή θα προκληθεί μια άνιση και/ή άδικη κατάσταση πραγμάτων και το Δικαστήριο, συνεκτιμώντας τις περιστάσεις της υπόθεσης, είναι ορθό και δίκαιο να ασκήσει τη διακριτική ευχέρεια του υπέρ της απόρριψης της Αίτησης με έξοδα εις βάρος της Καθ' ης η αίτηση.
  20. Η ισχυριζόμενη δήθεν άρνηση ανηλίκου να δώσει συνέντευξη δια ζώσης ισοδυναμεί με αποδοχή αρχής ότι οποτεδήποτε ανήλικος αρνείται να δώσει συνέντευξη, είτε είναι εν Κύπρω είτε όχι, με απλή εισήγηση ότι δήθεν δεν θέλει, το Δικαστήριο οφείλει να εκδίδει διατάγματα για τα οποία ο νόμος δεν του παρέχει εξουσία, κάτι αντινομικό αλλά και παράλογο.
  21. Ζητείται ουσιαστικά από το Δικαστήριο, να παρακάμψει το νομικό πλαίσιο λήψης συνέντευξης ανηλίκου προς διασφάλιση της αξιοπιστίας της διαδικασίας και των συμφερόντων του ανηλίκου, εντελώς καθυστερημένα απλά και μόνο για διευκόλυνση της Καθ' ης η αίτηση ή και δια εξυπηρέτηση του αλλότριου σκοπού της Καθ' ης η αίτηση να επηρεάσει το αποτέλεσμα της εν λόγω συνέντευξης με υποχθόνιο τρόπο.
  22. Η Αίτηση επικαλείται νομοθεσίες ή και μέρη των κανονισμών που μόνο κράτη μέλη μπορούν να αφορούν και όχι τις ΗΠΑ. Η ένσταση του Καθ' ου η Αίτηση στην παρούσα, υποστηρίζεται από την ένορκη δήλωση του ημερομηνίας 11/06/2024 στην οποία αναφέρει μεταξύ άλλων τα ακόλουθα։ Αρχικά, ο Καθ' ου η Αίτηση υποστηρίζει ότι το Δικαστήριο στερείται εξουσίας ή και καλείται να ενεργήσει καθ' υπέρβαση εξουσίας, διότι καλείται να μεταχειριστεί τον ανήλικο ως μάρτυρα ενώ δεν είναι μάρτυρας ούτε θα εξεταστεί ή και αντεξεταστεί, θα δώσει μόνον συνέντευξη. Αναφέρει ότι ακόμα και εάν υπήρχε δυνατότητα για συνέντευξη μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, δεν υπάρχει καμία δυνατότητα συνέντευξης εμπιστευτικά χωρίς επηρεασμό του ανηλίκου. Το γεγονός και μόνον ότι ο ανήλικος φέρεται να υπέγραψε κατ' ισχυρισμό δήλωση ότι δεν επιθυμεί να παραστεί στην Κύπρο, εξυπακούει σοβαρό ενδεχόμενο αθέμιτου επηρεασμού του από την Αιτήτρια, η οποία παρέμβαση δεν μπορεί να αποκλειστεί σε περίπτωση πραγματοποίησης της συνέντευξης δια εικονοτηλεδιάσκεψης. Σε κάθε περίπτωση, ο Καθ' ου η Αίτηση ισχυρίζεται ότι η Αίτηση βασίζεται σε αναληθή στοιχεία ή και ισχυρισμούς, αφού ο ανήλικος ουδέποτε υπέγραψε την όποια δήλωση ή και να την υπέγραψε, αυτή δεν έχει κανένα νομικό ή και πραγματικό αντίκρισμα, εφόσον πρόκειται για ανήλικο. Δεν πιστεύει ότι υπογράφηκε από τον υιό του, ούτε πιστεύει την ημερομηνία που δόθηκε σε αυτήν την υποτιθέμενη δήλωση. Ήταν σαφώς τοποθετημένη χειρόγραφα και όχι με το χέρι του παιδιού του. Σε κάθε περίπτωση είναι ανήλικος και δεν μπορεί να υπογράψει δηλώσεις ή νομικά έγγραφα, εκτός αν το επιτρέψουν και οι δύο γονείς. Αναφέρει επιπρόσθετα ότι η αίτηση είναι έκδηλα καθυστερημένη, αφού η Αιτήτρια γνώριζε από τον Φεβρουάριο και δήλωσε αυτόβουλα ότι θα παρουσίαζε δια ζώσης τον ανήλικο τον Ιούνιο-Ιούλιο για να λάβει συνέντευξη στην Κύπρο, κάτι που καταγράφεται και στα πρακτικά του Δικαστηρίου, ενώ στην συνέχεια δήλωσε ότι θα καταχωρήσει την παρούσα, διότι το παιδί δεν επιθυμούσε να παραστεί για συνέντευξη στην Κύπρο. Δηλώνει ότι είναι πρόθυμος να αναλάβει όλα τα έξοδα παρουσίασης του ανήλικου στην Κύπρο και ότι οι δικαιολογίες που επικαλείται η Αιτήτρια ότι είναι δύσκολο να εξασφαλιστούν άμεσα εισιτήρια ή και ότι δεν μπορεί να παραστεί η μητέρα του ανήλικου λόγω θεμάτων με την εργασία της, είναι άσχετες. Υποστηρίζει περαιτέρω, ότι δεν υπάρχει απολύτως καμία αναγκαιότητα για παρουσία της Αιτήτριας αφού ούτε ένορκο δήλωση έχει υπογράψει, ούτε χρειάζεται να είναι παρούσα για την διεξαγωγή εμπιστευτικής φύσεως συνέντευξης του ανηλίκου. Η επιθυμία της να είναι παρούσα, αφορά αποκλειστικά τον σκοπό της να μπορεί να επηρεάσει τον ανήλικο και το χαρακτήρα της διαδικασίας συνέντευξης. Ο Καθ' ου η Αίτηση ισχυρίζεται ότι η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην υποβολή της Αίτησης σε συνδυασμό με την έλλειψη εισήγησης ως προς τον τρόπο διεξαγωγής της αιτούμενης εικονοτηλεδιάσκεψης, ακόμα και σε περίπτωση έγκρισης της, εκτροχιάζει τις οδηγίες του Δικαστηρίου και αυτό οδηγεί σε απόρριψη της παρούσης. Υποστηρίζει ακόμα, ότι υπάρχει νομοθετικό κενό και/ή δεν υπάρχουν ειδικοί διαδικαστικοί κανονισμοί που να ρυθμίζουν τη διαδικασία της εικονοτηλεδιάσκεψης και ειδικότερα σε περίπτωση συνέντευξης ανηλίκου και τυχόν έκδοση του αιτούμενου διατάγματος, θα θέσει σε κίνδυνο το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα του στην ισότητα των όπλων και/ή σε δίκαιη δίκη, ενώ θα δημιουργηθούν ανυπέρβλητα πρακτικά προβλήματα στην διεξαγωγή της συνέντευξης και της όλης διαδικασίας. Ο Καθ' ου η Αίτηση ισχυρίζεται ότι η δικηγόρος της Αιτήτριας η οποία υπογράφει την ένορκη δήλωση η οποία συνοδεύει την υπό εκδίκαση Αίτηση, παραπλανά το δικαστήριο παραλείποντας να αναφέρει ότι συναίνεσε να ταξιδέψει ο ανήλικος στο Κολοράντο μόνο με τη σαφή προϋπόθεση ότι θα επέστρεφε τον Ιανουάριο. Επισυνάπτει ως Τεκμήριο 2, την συγκατάθεση που έδωσε για το ταξίδι στην οποία αναφέρεται η ημερομηνία επιστροφής τους στην Κύπρο, ως έχει επισυναφθεί στην ένορκη δήλωση ημερομηνίας 06/03/24 που καταχωρήθηκε εκ μέρους της Καθ' ης η Αίτηση στην αίτηση περιουσιακών διαφορών με αρ. 13/23 του Οικογενειακού Δικαστηρίου Πάφου. Επίσης, ισχυρίζεται ότι ο ανήλικος υιός του έχει απαχθεί από την Αιτήτρια, η οποία από τότε έχει ξεκινήσει αμέτρητες μηχανορραφίες με μοναδικό σκοπό να αποκομίσει αθέμιτα και παράνομα οικονομικά οφέλη από τον ίδιο, ενώ ταυτόχρονα χρησιμοποιεί το παιδί τους εναντίον του. Δηλώνει ότι, κατά τη διάρκεια της πρόσφατης επίσκεψής του στο Κολοράντο στα τέλη Μαΐου, κατάφερε να αποκαταστήσει την σύνδεση με τον υιό του. Πάντα απολαμβάναν μια καλή σχέση μέχρι που η Αιτήτρια προσπάθησε να του κάνει πλύση εγκεφάλου. Η πραγματικότητα είναι ότι η Αιτήτρια προσπαθεί να απομακρύνει τον ανήλικο από τον πατέρα του και η παρούσα αίτηση είναι μία από τις πολλές προσπάθειές της να το πράξει. Ο Καθ' ου υποστηρίζει ότι στην ένορκη δήλωση της δικηγόρου της Αιτήτριας ψευδώς αναφέρεται ότι ο ανήλικος εμποδίζεται να έρθει στην Κύπρο διότι έχει υποχρεώσεις στο άθλημα της αναρρίχησης και ότι αυτό δεν αποτελεί ζήτημα στο να έρθει, αφού αν ήταν, τότε η δικηγόρος της Αιτήτριας, δεν θα είχε δηλώσει τον Φεβρουάριο του 2024 ότι ο ανήλικος θα παρουσιαζόταν στην Κύπρο για συνέντευξη. Προσθέτει ότι ο ανήλικος έχει ταξιδέψει ξανά μόνος του στο παρελθόν, πιο πρόσφατα τον Δεκέμβριο, όταν ταξίδεψε στο Κολοράντο. Άρα, δεν υπάρχει απολύτως καμία ανάγκη για την Αιτήτρια να ταξιδέψει μαζί του. Ως εκ τούτου, η υποτιθέμενη αδυναμία της να εγκαταλείψει το Κολοράντο δεν έχει καμία βάση ή αξία. Ο Καθ' ου η Αίτηση απορρίπτει την θέση ότι το ταξίδι στην Κύπρο είναι μακρύ και δύσκολο. Η Αιτήτρια γνώριζε από τον Φεβρουάριο, ότι η συνέντευξη θα λάμβανε χώρα πριν από την ακρόαση στις 03/07/2024 και είχε αρκετό χρόνο για να προγραμματίσει το εν λόγω ταξίδι. Ωστόσο, η παρούσα αίτηση επιδιώκει τη διεξαγωγή της συνέντευξης μέσω τηλεδιάσκεψης, ώστε η Αιτήτρια να μπορεί να είναι παρούσα και να επηρεάσει τον ανήλικο σε συνέχιση της δόλιας τακτικής της. Επιπλέον, απορρίπτει τους ισχυρισμούς ότι η Αιτήτρια έχει ζητήσει την επιμέλεια του ανήλικου στο Κολοράντο, διότι η εν λόγω αίτηση στην οποία αναφέρεται, είναι αίτηση διαζυγίου και όχι αίτηση επιμέλειας και επί του παρόντος αναμένουν την τελική απόφαση του δικαστή των ΗΠΑ, εάν αυτή η υπόθεση θα απορριφθεί ή θα αναβληθεί μέχρι το Οικογενειακό Δικαστήριο Πάφου να εκδώσει τελεσίδικα διατάγματα. Καταληκτικά, η Αιτήτρια αφελώς ή κακόβουλα αναφέρει αόριστα ότι υπάρχουν μικρόφωνα και συσκευές ακροάσεως στο Δικαστήριο, ώστε η τηλεδιάσκεψη να πραγματοποιηθεί χωρίς ιδιαίτερη εισήγηση, πράγμα που όφειλε να πράξει, ως προς τον τρόπο με τον οποίο προτείνει να διεξαχθεί η τηλεδιάσκεψη και, ειδικότερα, ως προς τον τρόπο με τον οποίο αυτό εγγυάται τον χαρακτήρα και τη φύση της συνέντευξης κατά τη νομολογία και το δίκαιο εν γένει. Επιπρόσθετα, δεν γίνεται αναφορά στην διαφορά ώρας μεταξύ Κύπρου και Κολοράντο, όπου η Κύπρος είναι 9 ώρες μπροστά και ως προς το πως η εικονοτηλεδιάσκεψη θα μπορούσε να διοργανωθεί. Η ακρόαση της Αίτησης διεξήχθη αποκλειστικά στην βάση των αντίστοιχων ένορκων δηλώσεων που συνοδεύουν την Αίτηση και την ένσταση των διαδίκων. Οι συνήγοροι των διαδίκων αρκέστηκαν σε γραπτές αγορεύσεις και η κάθε πλευρά υπεραμύνθηκε των θέσεων της με αναφορά σε νομική και ουσιαστική επιχειρηματολογία. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ։ Το υπό εκδίκαση ζήτημα άπτεται της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου η οποία ασκείται με γνώμονα την καλύτερη εξυπηρέτηση των συμφερόντων της δικαιοσύνης. Ως προς την έννοια του συμφέροντος της δικαιοσύνης, παραπέμπω στην καθοδηγητική απόφαση Χόππης ν. Παναγή
(1993)3 Α.Α.Δ. 140, όπου αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Το συμφέρον της δικαιοσύνης είναι έννοια σύνθετη και πολυδιάστατη, συνυφασμένη με το σύνολο των αρχών του δικαίου και τα ιδιαίτερα γεγονότα της κάθε υπόθεσης». Ως προς το τι συνυπολογίζεται για τη στάθμιση των συμφερόντων της δικαιοσύνης, καθοδηγητική είναι η απόφαση Κολλάτου Σταυρινή ν. Κυριάκου Παναγιώτου
(2003)1 ΑΑΔ 895, όπου λέχθηκαν τα ακόλουθα : «Στην αποτίμηση των συμφερόντων της δικαιοσύνης, προέχει η διασφάλιση δικαίας δίκης, η οποία συναρτάται τόσο με το δικαίωμα εκατέρου των διαδίκων να ακουστεί στην υπόθεσή του, όσο και με τη διεκπεραίωση της δίκης μέσα σε εύλογο χρόνο». Η Αίτηση μπορεί να βασιστεί στο άρθρο 36Α του περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφάλαιο 9, το οποίο προνοεί τα ακόλουθα: «36Α.
(1)Σε οποιαδήποτε ποινική ή πολιτική διαδικασία το Δικαστήριο δύναται, εάν κρίνει αυτό προς το συμφέρον της Δικαιοσύνης, να επιτρέψει σε μάρτυρα που βρίσκεται εκτός της Δημοκρατίας να δώσει τη μαρτυρία του μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης.
(2)Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου "εικονοτηλεδιάσκεψη" σημαίνει τη χρησιμοποίηση τεχνολογίας μετάδοσης εικόνας και ήχου ή άλλη διευθέτηση με την οποία μάρτυρας, παρόλο που απουσιάζει από την αίθουσα του Δικαστηρίου, δύναται να βλέπει και ακούει τα πρόσωπα που βρίσκονται στην αίθουσα του Δικαστηρίου και αντίστροφα τα πρόσωπα που βρίσκονται στην αίθουσα του Δικαστηρίου να βλέπουν και να ακούν τον μάρτυρα: Νοείται ότι, για τους σκοπούς του παρόντος εδαφίου, "πρόσωπα που βρίσκονται στην αίθουσα του Δικαστηρίου" θεωρούνται το Δικαστήριο, ο κατηγορούμενος, οι δικηγόροι των μερών, ο διερμηνέας ή άλλα πρόσωπα που ορίστηκαν να βοηθούν το μάρτυρα ή τον κατηγορούμενο.
(3)Το Δικαστήριο μπορεί να επιβάλει όποιους όρους κρίνει αναγκαίους για τη λήψη μαρτυρίας με εικονοτηλεδιάσκεψη και οι οποίοι δεν είναι ασυμβίβαστοι με τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η Κυπριακή Δημοκρατία με διμερείς ή διεθνείς συμβάσεις που διέπουν το ζήτημα». Από το περιεχόμενο της πιο πάνω διάταξης, προκύπτει ότι παρέχεται η εξουσία στο Δικαστήριο να επιτρέψει σε μάρτυρα να προσφέρει μαρτυρία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης όταν πληρούνται οι ακόλουθες δύο προϋποθέσεις: (α) το πρόσωπο που θα προσκομίσει μαρτυρία να βρίσκεται εκτός της επικράτειας της Δημοκρατίας, και (β) η έγκριση του αιτήματος να είναι προς το «συμφέρον της δικαιοσύνης». Αν το Δικαστήριο ικανοποιηθεί ότι πληρούνται οι εν λόγω προϋποθέσεις, τότε ακολούθως μπορεί να επιβάλει όρους που αφορούν την λήψη της μαρτυρίας. Στο πλαίσιο εξέτασης της παρούσης Αίτησης, το Δικαστήριο θα πρέπει πάντοτε να επιδιώκει την υλοποίηση του πρωταρχικού σκοπού, όπως προνοείται στον Κ.1.3 των Νέων Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας του 2023. Τούτο ισχύει ακόμα και σε περιπτώσεις όταν ασκείται διακριτική ευχέρεια από το Δικαστήριο σε διαδικασία η οποία άρχισε πριν από την ημερομηνία έναρξης της ισχύος των παρόντων κανονισμών. Στο Μέρος 1 των εν λόγω Κανονισμών περιγράφεται η έννοια του πρωταρχικού σκοπού ως ακολούθως։ «1.2. Πρωταρχικός σκοπός
(1)Οι παρόντες κανονισμοί αποτελούν διαδικαστικό κώδικα, πρωταρχικός σκοπός του οποίου είναι η παροχή στο δικαστήριο δυνατότητας χειρισμού υποθέσεων κατά τρόπο δίκαιο και με αναλογικό κόστος.
(2)Ο χειρισμός υπόθεσης δίκαια και με αναλογικό κόστος περιλαμβάνει, στον βαθμό που είναι πρακτικά εφικτό: (α) τη διασφάλιση ότι οι διάδικοι τίθενται επί ίσοις όροις· (β) την εξοικονόμηση δαπανών (γ) τον χειρισμό μιας υπόθεσης με τρόπους αναλογικούς προς: (
  1. i)το υπό αναφορά χρηματικό ποσό· (
  2. ii)τη σοβαρότητα της υπόθεσης· (iii) την πολυπλοκότητα των θεμάτων· και (
  3. iv)τις οικονομικές συνθήκες κάθε διαδίκου· (δ) τη διασφάλιση ταχέος και δίκαιου χειρισμού· (ε) την κατανομή σε αυτήν κατάλληλου μέρους των πόρων του δικαστηρίου, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης για κατανομή πόρων και σε άλλες υποθέσεις· και (στ) την επιβολή συμμόρφωσης με κανονισμούς και διατάγματα» Επιπρόσθετα, κρίνω χρήσιμο να παραθέσω απόσπασμα από το Μέρος 1.5 των Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας του 2023, όπου αναφέρονται τα ακόλουθα: «Καθήκον του δικαστηρίου να διαχειρίζεται τις υποθέσεις
(1)Το δικαστήριο προάγει τον πρωταρχικό σκοπό με την ενεργό διαχείριση υποθέσεων.
(2)Η ενεργός διαχείριση υποθέσεων περιλαμβάνει: [.]∙ (κ) την αξιοποίηση της τεχνολογίας∙ και (λ) την έκδοση οδηγιών για διασφάλιση της ταχείας και αποτελεσματικής εκδίκασης της υπόθεσης». Με βάση την καθιερωμένη νομολογία των κυπριακών Δικαστηρίων, προκύπτει ότι η λήψη μαρτυρίας μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης αποτελεί την εξαίρεση και όχι τον κανόνα και δεν ενδείκνυται η όποια ευκολία που παρέχει η προσκόμιση μαρτυρίας με αυτό τον τρόπο σε ένα μάρτυρα στην δικαιοδοσία όπου διαμένει, σε αντιδιαστολή με τα έξοδα και τον χρόνο που θα αναλώσει για να προσέλθει ενώπιον των Κυπριακών Δικαστηρίων, να επιτάσσει ή να δικαιολογεί δίχως άλλο την έγκριση ενός τέτοιου αιτήματος. Στα πλαίσια εξακρίβωσης του κατά πόσο η έγκριση του αιτήματος θα είναι προς το συμφέρον της Δικαιοσύνης, το Δικαστήριο εξετάζει, μεταξύ άλλων, την προθυμία του επιδιωκόμενου μάρτυρα να προσφέρει μαρτυρία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, την μαρτυρία σε σχέση με το ζήτημα, το είδος, την φύση και σημασία της μαρτυρίας του σε συνάρτηση με τα επίδικα θέματα, την πολυπλοκότητα των επίδικων θεμάτων και την αναγκαιότητα φυσικής παρουσίας του κατά τη δίκη. Νοείται ότι η προσκόμιση μαρτυρίας μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης δεν πρέπει να προτιμάται σε σύγκριση με την προσκόμιση μαρτυρίας με φυσική παρουσία στο Δικαστήριο, καθότι ο βαθμός ελέγχου που μπορεί να ασκήσει ένα Δικαστήριο σε ένα μάρτυρα που προσκομίζει μαρτυρία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, καθίσταται πιο περιορισμένος, ενώ σε κάποιο βαθμό περιορίζεται η αμεσότητα με την οποία το Δικαστήριο μπορεί να μελετήσει τα εξωτερικά χαρακτηριστικά του εν λόγω μάρτυρα κατά την προσκόμιση της μαρτυρίας του. Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση για χρήση ή μη της εν λόγω τεχνολογικής δυνατότητας, εξαρτάται πάντα από τα συγκεκριμένα γεγονότα και ιδιαιτερότητες της υπόθεσης, σε συνάρτηση με την φύση της μαρτυρίας που επιχειρείται να παρουσιαστεί. Σύμφωνα με το άρθρο 7 του Ν. 216/90, αν οι γονείς διαφωνούν κατά την άσκηση της γονικής μέριμνας και το συμφέρον του τέκνου επιβάλλει να ληφθεί απόφαση, αποφασίζει το Δικαστήριο, έπειτα από αίτηση οποιουδήποτε από τους γονείς. Σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ.
(2)εδ. (α) του Ν. 216/90, η απόφαση του Δικαστηρίου πρέπει να αποβλέπει προς το συμφέρον του τέκνου, (Ευγ. Στυλιανού ν. Βασ. Στυλιανού
(1993)1 ΑΑΔ 130, Διευθύντρια Τμήματος Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας ν. Ντούμα κ.ά.
(2001)1 (Γ) ΑΑΔ 1911). Στην υπόθεση Ιωαννίδης κ.ά. ν. Ιωαννίδη κ.ά.
(2002)1 (Γ) ΑΑΔ Σελ. 1446, 1452 λέχθηκαν τα πιο κάτω: «Στη διαδικασία αιτήσεων γονικής μέριμνας δεν υπάρχει το στοιχείο της αντιπαράθεσης μεταξύ των γονέων. Πρόκειται για διαδικασία εξεταστικού χαρακτήρα της οποίας, ο τελικός σκοπός είναι η καλύτερη εξυπηρέτηση της ευημερίας και του συμφέροντος του ανηλίκου. Στα άρθρα 6 και 14 του νόμου, αναφέρεται ότι το κύριο κριτήριο για τη γονική μέριμνα είναι το συμφέρον του τέκνου. Πρόκειται για αρχή η οποία επαναλαμβάνεται συχνά στη νομολογία». Το άρθρο 6 παρ. 3 του Ν.216/90 προνοεί ότι ανάλογα με την ωριμότητα του τέκνου και στο βαθμό που μπορεί να αντιληφθεί, πρέπει να ζητείται και να συνεκτιμάται η γνώμη του πριν από κάθε απόφαση σχετικά με τη γονική μέριμνα, εφόσον η απόφαση αφορά τα συμφέροντα του. Στην απόφαση Π.Ε. -και- K.R.U. του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου, Έφεση αρ. 23/18, ημερ. 3.12.19, η Δικαστής του Ανωτάτου Δικαστηρίου κα Σταματίου, ως ήταν τότε τόνισε τα ακόλουθα: «H γνώμη του παιδιού έχει βαρύνουσα σημασία, και συνεπώς η βούληση του, αναλόγως της ωριμότητάς του, πρέπει να αναζητείται και να συνεκτιμάται (βλ. Στυλιανού ν. Στυλιανού
(1993)1 ΑΑΔ 130, Πασιαρδή ν. Θεοδοσίου
(2004)1 ΑΑΔ 338). Αυτό αποτελεί ένδειξη σεβασμού της προσωπικότητας του παιδιού από το νομοθέτη. Η αναζήτηση της γνώμης του παιδιού είναι υποχρεωτική, εφόσον το παιδί είναι ώριμο, λόγω βιολογικών ή κοινωνικών παραγόντων, να εκφράσει τη γνώμη του για συγκεκριμένο θέμα. Η γνώμη του παιδιού λαμβάνεται υπόψη νοουμένου ότι είναι γνήσια και όχι υποβολιμαία ή στηρίζεται στη μονομερή επίδραση του ενός εκ των γονέων. Ιδιαίτερα στις περιπτώσεις όπου το παιδί ζει με τον ένα γονέα ή όπου καλλιεργείται από τον ένα γονέα η αποξένωση ως προς τον άλλο γονέα» (η υπογράμμιση είναι δική μου). Στο σύγγραμμα «Οικογενειακό Δίκαιο» Απόστολου Γεωργιάδη, εκδόσεις Σάκκουλα, 2014, αναφέρονται τα ακόλουθα (σελ. 560-561): «β) Γνώμη τέκνου: Προκειμένου να διευκολυνθεί ο δικαστής (και των ασφαλιστικών μέτρων) στο έργο του, ο νόμος ορίζει ρητά ότι ανάλογα με την ωριμότητα του τέκνου πρέπει να ζητείται και να συνεκτιμάται η γνώμη του πριν από κάθε απόφαση σχετική με τη γονική μέριμνα, εφόσον η απόφαση αφορά στα συμφέροντα του (ΑΚ 1511 § 3, ΚΠολΔ 681Γ § 3 εδ. α'). Αντίστοιχη ρύθμιση περιέχει και η Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την άσκηση των δικαιωμάτων των παιδιών (ν.2502/1997), σύμφωνα με την οποία «σε ένα παιδί που θεωρείται από το εσωτερικό δίκαιο ότι έχει επαρκή κρίση, στις διαδικασίες που το αφορούν ενώπιον μιας δικαστικής αρχής, παρέχονται τα ακόλουθα δικαιώματα, την απόλαυση των οποίων μπορεί να ζητήσει και το ίδιο: να ερωτάται και να εκφράζει τη γνώμη του» (άρθρο 3). Το δικαστήριο λοιπόν έχει καθήκον να αναζητήσει και να συνεκτιμήσει τη γνώμη του τέκνου, εφόσον πρόκειται για ώριμο παιδί που έχει την ικανότητα να αντιληφθεί το συμφέρον του, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είναι υποχρεωμένο να την ακολουθήσει. Για τον λόγο αυτό το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα το επίπεδο ωριμότητας του τέκνου ενόψει και των εκάστοτε πραγματικών περιστατικών, οφείλει όμως να αιτιολογεί ειδικώς γιατί αυτό δεν έχει ενδεχομένως την απαιτούμενη ωριμότητα.» Ειδικότερα, στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου στην υπόθεση Γ.Δ. κ.α. -ν- Α.Β. κ.α. Έφεση Αρ. 1/2022, ημερομηνίας 07/07/2022, κρίθηκε αναγκαία η λήψη προσωπικής συνέντευξης με τον ανήλικο ακόμα και στα πλαίσια ενδιάμεσης αίτησης και παραμερίστηκε η πρωτόδικη απόφαση, διότι το παιδί δεν «ακούστηκε» από το Δικαστήριο όπως κρίνει επιβεβλημένο ρητή νομοθετική πρόνοια. Υποδείχθηκε ακόμα ότι καθίσταται επιβεβλημένο να ακουστεί το παιδί, παρά τις όποιες διαδικαστικές δυσχέρειες που μπορεί να προκύψουν και βασικά την καθυστέρηση (η υπογράμμιση είναι δική μου). Το άρθρο 12
(1)του περί της Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Παιδιού Νόμο (Ν.5(ΙΙΙ)/2000) διαλαμβάνει ότι τα συμβαλλόμενα κράτη οφείλουν να διασφαλίζουν στο παιδί που είναι ικανό να σχηματίσει τις δικές του απόψεις, το δικαίωμα της ελεύθερης έκφρασής των απόψεων του, σχετικά με οποιοδήποτε θέμα που το αφορά και δίδεται στις απόψεις του παιδιού το απαιτούμενο βάρος σύμφωνα με την ηλικία και τον βαθμό ωριμότητας του. Επιπρόσθετα, στο άρθρο 15 του περί της Ευρωπαϊκής Σύμβασης περί Αναγνώρισης και Εκτέλεσης Αποφάσεων που αφορούν στην Κηδεμονία Ανηλίκων Νόμου 36/86, επιβάλλεται όπως πριν από την λήψη απόφασης για αναγνώριση και εκτέλεση απόφασης, η ενδιαφερόμενη αρχή του κράτους του οποίου ζητείται η συνδρομή, οφείλει να βεβαιώνεται για τις απόψεις του ανήλικου, εκτός αν αυτό είναι αδύνατο λαμβάνοντας υπόψη ιδίως την ηλικία και την νοημοσύνη του. Η καταλυτική σημασία του δικαιώματος ακρόασης των παιδιών διαφαίνεται και μέσα από τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό 2201/2003 για την διεθνή δικαιοδοσία και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων σε γαμικές διαφορές και διαφορές γονικής μέριμνας, όπου στο άρθρο 23(β) αναφέρεται ότι απόφαση που αφορά την γονική μέριμνα δεν αναγνωρίζεται αν έχει εκδοθεί χωρίς να δοθεί στο παιδί δυνατότητα ακρόασης κατά παράβαση των θεμελιωδών δικονομικών αρχών του κράτους αναγνώρισης. Η διαδικασία προσωπικής συνέντευξης με ανήλικο τέκνο δεν ρυθμίζεται ρητά νομοθετικά, εν τούτοις ελλείψει νομοθετικού και νομολογιακού πλαισίου αλλά και στην απουσία ειδικών διαδικαστικών κανονισμών, έχει επικρατήσει μία κοινώς εφαρμοστέα πρακτική και ορισμένοι κανόνες οι οποίοι είναι αμοιβαία αποδεκτοί από όλους τους συντελεστές της δίκης και οι οποίοι διασφαλίζουν την ακεραιότητα, αμεροληψία και αποτελεσματικότητα της διαδικασίας. Η συνέντευξη του παιδιού με τον Δικαστή λαμβάνει χώρα συνήθως στο γραφείο του Δικαστή, χωρίς δημοσιότητα με μόνη την παρουσία της στενογράφου και χωρίς να είναι παρόντες οι γονείς του ή οι συνήγοροι τους ή ακόμα και η κοινωνική λειτουργός του γραφείου Ευημερίας, ούτως ώστε το παιδί να μπορεί να εκφραστεί ελεύθερα, άνετα και ανεπηρέαστα. Τηρούνται πρακτικά της συνομιλίας Δικαστή-παιδιού από την στενογράφο και τα οποία μπορούν να διατεθούν στους συνηγόρους των διαδίκων ώστε να τους δοθεί η ευκαιρία να τοποθετηθούν επί αυτών, αν το επιθυμούν (βλ. Αντωνίου -ν- Χάρπα
(2001)1 Α.Α.Δ. 194). ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΣΗΣ։ Είναι η θέση μου, ότι η υπό εκδίκαση περίπτωση που αφορά συνέντευξη ανήλικου τέκνου μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης στα πλαίσια εκδίκασης ενδιάμεσης αίτησης γονικής μέριμνας, διακρίνεται από την περίπτωση λήψης μαρτυρίας από έναν μάρτυρα και αντεξέτασης του στα πλαίσια μίας ακροαματικής διαδικασίας σε ποινική ή αστική δικαιοδοσία. Συνεπώς, εν προκειμένω θα μπορούσαν να εφαρμοστούν και να ληφθούν υπόψη διαφορετικά και πιο ελαστικά κριτήρια, αφού εδώ κατά την άποψη μου προέχει και υπερτερεί η αναγκαιότητα εξασφάλισης της γνώμης του παιδιού, παρά η αυστηρή ή τυπολατρική διασφάλιση κανόνων ελέγχου της ακροαματικής διαδικασίας, όπως εφαρμόζεται στις περιπτώσεις κανονικών μαρτύρων του εξωτερικού ή εμπειρογνωμόνων. Διαπιστώνω ότι ένας από τους βασικούς λόγους ένστασης του Καθ' ου η Αίτηση αποτελεί η θέση του ότι το Δικαστήριο στερείται εξουσίας ή και καλείται να ενεργήσει καθ' υπέρβαση εξουσίας, διότι καλείται να μεταχειριστεί τον ανήλικο ως μάρτυρα, ενώ δεν είναι μάρτυρας ούτε θα εξεταστεί ή και αντεξεταστεί, αλλά θα δώσει μόνον συνέντευξη. Δεν μπορώ να αποδεχθώ την θέση αυτή, αφού η λήψη της γνώμης ενός παιδιού δεν μπορεί παρά να αποτελεί ένα είδος μαρτυρίας που το τέκνο προσφέρει με εμπιστευτικό χαρακτήρα και το οποίο αξιολογείται ως μαρτυρικό υλικό από τα Οικογενειακά Δικαστήρια, πριν να λάβει την απόφαση του. Το γεγονός ότι δεν υπάρχει αντεξέταση του ανήλικου και δεν εφαρμόζονται εν προκειμένω οι αυστηροί κανόνες απόδειξης όπως σε μία ακροαματική διαδικασία, με βάση την νομολογία και τον περί Αποδείξεως Νόμο, δεν εξυπακούει ότι δεν αποτελεί εν προκειμένω ένα είδος μαρτυρίας του παιδιού. Η ίδια η σχετική καθοδηγητική νομολογία επιτάσσει ότι η λήψη της γνώμης του παιδιού θεωρείται ως ένα είδος μαρτυρίας και ως τέτοια αναφέρεται. Παραπέμπω στην καθοδηγητική απόφαση στην υπόθεση Ευγ. Στυλιανού ν. Βασ. Στυλιανού
(1993)1 Α.Α.Δ. 130, όπου το Δευτεροβάθμιο Οικογενειακό Δικαστήριο επισήμανε τα ακόλουθα: «H μαρτυρία των ανηλίκων αναφορικά με τις επιθυμίες τους ως προς την επιμέλεια και φροντίδα του προσώπου τους αποτελεί πρωτογενές συστατικό στοιχείο για την άσκηση της δικαιοδοσίας του Οικογενειακού Δικαστηρίου για τη ρύθμιση της γονικής μέριμνας όπου καταρρέει ο γάμος. Αυτό συνάγεται ευθέως από τις πρόνοιες του άρθρου 6
(3)του Ν. 216/90 που επιτάσσει την αναζήτηση της γνώμης των ανηλίκων, εφόσον έχουν την ωριμότητα να διαμορφώσουν γνώμη, πριν τη λήψη οποιασδήποτε απόφασης 'σχετικά με τη γονική τους μέριμνα'. Η μαρτυρία των ανηλίκων σε διαδικασία για γονική μέριμνα δεν στρέφεται εξ' αντικειμένου εναντίον οποιουδήποτε• είναι δηλωτική της γνώμης τους για το συμφέρον και την ευημερία τους. Το δικαίωμα που τους αναγνωρίζεται αποτελεί απόρροια της αυθυπαρξίας του ατόμου τους. Η λήψη της γνώμης του παιδιού, εφόσον η ωριμότητα του καθιστά δυνατή τη διαμόρφωση γνώμης, για την ανάθεση της επιμέλειας και μέριμνας του είναι υποχρεωτική, όπως προβλέπει το άρθρο 6
(3)του Νόμου 216/90 και ενέχει βαρύνουσα σημασία ως αποκαλυπτική της δικής του βούλησης για την ευτυχία και πρόοδο του. Όπως εξηγείται στην υπόθεση Gillick, όσο μεγαλώνει το παιδί και ανεξαρτητοποιείται ανάλογα μεγαλύτερη και βαρύνουσα καθίσταται η γνώμη του για την επιμέλεια του ατόμου του» (η υπογράμμιση είναι δική μου). Περαιτέρω, η πλευρά του Καθ' ου η Αίτηση υποστηρίζει ότι ακόμα και στην περίπτωση που υπήρχε δυνατότητα για συνέντευξη μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, δεν υπάρχει καμία δυνατότητα συνέντευξης εμπιστευτικά χωρίς επηρεασμό του ανηλίκου. Ισχυρίζεται ότι το γεγονός και μόνον ότι ο ανήλικος φέρεται να υπέγραψε κατ' ισχυρισμό δήλωση ότι δεν επιθυμεί να παραστεί στην Κύπρο, εξυπακούει σοβαρό ενδεχόμενο αθέμιτου επηρεασμού του από την Αιτήτρια, η οποία παρέμβαση δεν μπορεί να αποκλειστεί σε περίπτωση πραγματοποίησης της συνέντευξης δια εικονοτηλεδιάσκεψης. Στην βάση των δεδομένων της παρούσης υπόθεσης, απορρίπτω ξεκάθαρα την θέση αυτή, αφού αντικειμενικά οποιαδήποτε προσπάθεια επηρεασμού του ανήλικου από κάποιον από τους γονείς του, δεν μπορεί να αποκλειστεί ή να αποτραπεί κατά τον χρόνο που προηγείται της συνέντευξης με το Δικαστήριο είτε αυτή διεξαχθεί στην Κύπρο είτε στην Αμερική. Το Δικαστήριο δεν θα αξιολογήσει στο παρόν στάδιο οποιαδήποτε γραπτή δήλωση του ανήλικου ότι δεν επιθυμεί να έρθει στην Κύπρο και ούτε την αποδεκτότητα, εγκυρότητα και αξιοπιστία του εν λόγω εγγράφου. Ούτε μπορεί να εξετάσει τις συνθήκες έκδοσης του. Αυτό που έχει σημασία να διασφαλιστεί, είναι η αποτελεσματική λήψη της μαρτυρίας του ανήλικου τέκνου των διαδίκων και θεωρώ ότι οι ξεκάθαρες πρόνοιες του άρθρου 36(Α) του Κεφ. 9 μπορούν να εξασφαλίσουν την αποτελεσματική λήψη της μαρτυρίας του παιδιού ανεπηρέαστα και χωρίς παρεμβάσεις. Να επισημάνω, ότι τα Δικαστήρια και κυρίως εκείνα που ασκούν ποινική δικαιοδοσία, συχνά λαμβάνουν μαρτυρία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης στην Κύπρο ή στο εξωτερικό, στα πλαίσια εκδίκασης υποθέσεων που αφορούν σεξουαλικής φύσεως αδικήματα σε σχέση με ανήλικα πρόσωπα. Συνεπώς, θεωρώ ότι παρέχεται η εξουσία στο Δικαστήριο να επιβάλει τους όρους που θεωρεί ορθούς και κατάλληλους σε σχέση με την διεξαγωγή της συνέντευξης με τον ανήλικο, ούτως ώστε να διασφαλιστεί η αξιοπιστία και αμεροληψία της διαδικασίας, η αποτελεσματική λήψη της μαρτυρίας του ανήλικου και η προώθηση του πρωταρχικού σκοπού, αξιολογώντας τα σύγχρονα τεχνολογικά μέσα. Αναφορικά με το ζήτημα της καθυστέρησης, ο Καθ' ου ισχυρίζεται ότι η υπό εκδίκαση Αίτηση είναι έκδηλα καθυστερημένη, αφού η Αιτήτρια γνώριζε εδώ και 4 μηνές και δήλωνε αυτόβουλα ότι θα παρουσίαζε δια ζώσης τον ανήλικο για να διεξαχθεί συνέντευξη στην Κύπρο, ενώ στην συνέχεια δήλωσε ότι θα καταχωρήσει την παρούσα, διότι το παιδί δεν επιθυμούσε να παραστεί για συνέντευξη στην Κύπρο. Επιπρόσθετα, υποστηρίζει ότι η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην υποβολή της Αίτησης σε συνδυασμό με την έλλειψη εισήγησης ως προς τον τρόπο διεξαγωγής της αιτούμενης εικονοτηλεδιάσκεψης, ακόμα και σε περίπτωση έγκρισης της, εκτροχιάζει τις οδηγίες του Δικαστηρίου. Αρχικά είναι η θέση μου, ότι τυχόν έγκριση της αιτούμενης θεραπείας δεν θα προκαλέσει οποιαδήποτε σημαντική καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της διαδικασίας, αφού μάλιστα αυτή θα διεξαχθεί με άμεσο τρόπο μέσω ηλεκτρονικών μέσων και έτσι δεν θα χρειαστεί η μετάβαση του ανήλικου τέκνου των διαδίκων από τις Η.Π.Α. στην Κύπρο, ενώ θα αποφευχθεί τυχόν ταλαιπωρία του. Σε κάθε περίπτωση, ακόμα και στην περίπτωση που προκληθεί οποιαδήποτε καθυστέρηση στην διεξαγωγή της συνέντευξης λόγω των απαιτούμενων ενεργειών που θα πρέπει να ληφθούν από τα εμπλεκόμενα μέρη εν μέσω θερινής περιόδου, αυτό που προέχει είναι να ακουστεί το παιδί, παρά τις όποιες διαδικαστικές δυσχέρειες ή καθυστέρηση ενδέχεται να προκύψει, όπως υποδεικνύεται και στην απόφαση Γ.Δ. κ.α. -ν- Α.Β. κ.α. Έφεση Αρ. 1/2022, ημερομηνίας 07/07/2022. Πέραν των πιο πάνω και παρά το γεγονός ότι αρχικά δόθηκαν διαβεβαιώσεις για φυσική παρουσία του ανήλικου τέκνου των διαδίκων στο Δικαστήριο για σκοπούς συνέντευξης, κρίνω με βάση την ολότητα της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μου, ότι έχω ικανοποιηθεί πως στην παρούσα υπόθεση, προκύπτει δικαιολογημένα αντικειμενική αδυναμία του ανήλικου για να προσέλθει στο Δικαστήριο δια ζώσης για σκοπούς συνέντευξης. Στην βάση των ειδικών περιστάσεων και γεγονότων της υπόθεσης όπως έχουν προηγηθεί, των οποίων έλαβα γνώση, αποδέχομαι την θέση ότι το ανήλικο τέκνο των διαδίκων δεν επιθυμεί να έρθει στην Κύπρο μόνος του, διότι φοβάται ότι θα εγκλωβιστεί εδώ και ότι δεν θα μπορέσει να επιστρέψει στις Η.Π.Α. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα σοβαρό λόγο που άπτεται της ψυχοσυναισθηματικής κατάστασης του ανήλικου και των ανησυχιών του και που θεωρώ ότι θα πρέπει να γίνει σεβαστή υπό τις περιστάσεις. Εξάλλου, θεωρώ ορθό να συνομιλήσει το Δικαστήριο με τον ανήλικο για να επιβεβαιώσει αυτή την θέση. Επιπρόσθετα, αποδέχομαι την θέση, ότι πρόκειται για ένα πολύωρο και κουραστικό ταξίδι 22 ωρών στην Κύπρο, που ενδέχεται να προκαλέσει απουσίες οι οποίες θα επηρεάσουν αρνητικά την ακαδημαϊκή του σταδιοδρομία και το πρόγραμμα προπονήσεων ορειβασίας του. Ο παράγοντας ταλαιπωρίας και αναστάτωσης ενός έφηβου ηλικίας 16 ετών, σίγουρα θα πρέπει να συνυπολογιστεί δεόντως. Το ίδιο ισχύει για την Αιτήτρια-μητέρα του η οποία θα είναι η συνοδός του στο εν λόγω ταξίδι και που υπάρχει κίνδυνος σύλληψης της μόλις αφιχθεί στην Κύπρο, ενώ ελλοχεύει και κίνδυνος απόλυσης από την εργασία της στο πανεπιστήμιο που εργάζεται στις Η.Π.Α. Ο κύριος παράγοντας λήψης της απόφασης του Δικαστηρίου και το κύριο μέλημα του, αποτελεί το γνήσιο συμφέρον του τέκνου, το οποίο οφείλει να αναζητήσει στα πλαίσια διεξαγωγής της συνέντευξης με αυτό, πάντα στα πλαίσια του διερευνητικού χαρακτήρα της διαδικασίας εκδίκασης μίας υπόθεσης γονικής μέριμνας. Αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου, ότι σε περίπτωση μη έγκρισης του αιτήματος, τότε το Δικαστήριο κατά παράβαση των σαφών επιταγών του Νόμου και της Νομολογίας δεν θα είναι σε θέση να συνεκτιμήσει την γνώμη του ανήλικου, αφού μετά βεβαιότητας δεν θα καταστεί δυνατή η μετάβαση του στην Κύπρο. Φρονώ ότι η λήψη της γνώμης του ανήλικου τέκνου των διαδίκων, καθίσταται αναγκαία, επιβεβλημένη και απολύτως απαραίτητη, ούτως ώστε το Δικαστήριο να είναι σε θέση να λάβει μία σφαιρική και ολοκληρωμένη εικόνα των γεγονότων της υπόθεσης. Αυτό επιβάλλει το συμφέρον της δικαιοσύνης και το γνήσιο συμφέρον του ανήλικου τέκνου των διαδίκων. Δεν μπορεί να αποκλειστεί η μαρτυρία του ανήλικου τέκνου των διαδίκων ηλικίας 16 ετών, από την στιγμή που ο ίδιος επιθυμεί να διεξαχθεί η συνέντευξη ώστε να καταγραφούν οι απόψεις του, ενώ τεκμαίρεται ότι βρίσκεται σε αρκετά ώριμη ηλικία για να ληφθούν σοβαρά υπόψη οι θέσεις του, πάντοτε υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Αντιθέτως, θεωρώ ότι θα πρέπει να του επιτραπεί να εκφράσει τις απόψεις του, έστω και εξ' αποστάσεως με ηλεκτρονικά μέσα, έτσι ώστε να του προκληθεί η λιγότερη δυνατή αναστάτωση στην καθημερινότητα του. Μάλιστα δια μέσου της οθόνης, ίσως να είναι πιο εξοικειωμένος με το να εκφραστεί πιο ελεύθερα και χωρίς νευρικότητα λόγω και της ηλικίας του, παρά αμήχανα δια ζώσης ενώπιον του Δικαστή. Προμετωπίδα των επιχειρημάτων του Καθ' ου η Αίτηση, αποτελεί η θέση του ότι στην παρούσα υπάρχει νομοθετικό κενό και/ή δεν υπάρχουν ειδικοί διαδικαστικοί κανονισμοί οι οποίοι να ρυθμίζουν τη διαδικασία της εικονοτηλεδιάσκεψης, ενώ θα τεθεί σε κίνδυνο το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα του στην ισότητα των όπλων και/ή σε δίκαιη δίκη και θα δημιουργηθούν ανυπέρβλητα πρακτικά προβλήματα στην διεξαγωγή της συνέντευξης. Δεν θα συμφωνήσω με την θέση αυτή, διότι θεωρώ ότι η ανυπαρξία ειδικών κανονισμών ή έστω η απουσία προσδιορισμού των λεπτομερειών της συνέντευξης, δεν αποστερεί εκ προοιμίου τα δικαιώματα του Καθ' ου η Αίτηση. Ούτε σπεύδει ο Καθ' ου να επεξηγήσει με επάρκεια ή με την απαιτούμενη λεπτομέρεια, ποια ακριβώς δικαιώματα του επηρεάζονται δυσμενώς, με ποιο τρόπο και σε ποιο βαθμό. Αυτό ενδέχεται να ίσχυε σε περίπτωση που θα επιτρεπόταν η μαρτυρία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης για ένα ουσιώδη μάρτυρα της άλλης πλευράς, τον οποίο θα προτιμούσε να αντεξετάσει δια ζώσης για συγκεκριμένους λόγους ή για να μελετήσει τα εξωτερικά του χαρακτηριστικά, όμως τα δεδομένα σε μία προσωπική συνέντευξη ενός ανήλικου είναι εντελώς διαφορετικά. Σε καμία περίπτωση, δεν τίθεται ζήτημα ισότητας των όπλων ή δίκαιης δίκης, αφού δεν πρόκειται για προσαγωγή μάρτυρα της άλλης πλευράς ο οποίος θα αντεξεταστεί δια ζώσης, αλλά για έναν οιονεί «μάρτυρα» του Δικαστηρίου, ήτοι το παιδί των διαδίκων, στα πλαίσια μίας εμπιστευτικής διαδικασίας μόνο με τον Δικαστή, που όφειλαν και οι δύο γονείς να συναινέσουν στο να ακουστεί η γνώμη του ίδιου του τέκνου τους έστω μέσω τηλεδιάσκεψης, σεβόμενοι τις απόψεις του, όποιες και να είναι αυτές. Εξάλλου, με βάση την σχετική νομολογία, η μαρτυρία του παιδιού δεν στρέφεται εξ' αντικειμένου εναντίον οποιουδήποτε, αλλά είναι δηλωτική της γνώμης του για το συμφέρον και την ευημερία του. Άρα, θεωρώ ότι δεν προκαλείται οποιαδήποτε αδικία στον Αιτητή και δεν προκαλείται οποιοσδήποτε δυσμενής επηρεασμός των δικαιωμάτων του, σε περίπτωση έγκρισης του υπό εκδίκαση αιτήματος. Το αν η συνέντευξη διεξαχθεί στο γραφείο του Δικαστή στην Κύπρο στην παρουσία μόνο της στενογράφου και έξω από την αίθουσα να είναι η μητέρα του, με το αν θα διεξαχθεί στις Η.Π.Α. μέσω τηλεδιάσκεψης σε κυβερνητικό κτίριο με την παρουσία μόνο της στενογράφου και έξω να είναι η μητέρα του, πιστεύω ότι δεν επηρεάζονται με οποιοδήποτε τρόπο τα δικαιώματα του πατέρα, αφού το παιδί τις ίδιες θέσεις θα αναφέρει στο Δικαστήριο. Στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας v. Δράκου κ.ά., αρ. 24267/08 του Κακουργιοδικείου Λευκωσίας, ημ. 05/04/2011, επισημάνθηκαν τα ακόλουθα σχετικά։ «Η απουσία Διαδικαστικών Κανονισμών για την καλύτερη εφαρμογή του νόμου και «για τη ρύθμιση κάθε θέματος το οποίο χρήζει ή είναι δεκτικό καθορισμού», ως ορίζει το άρθρο 37 του Κεφ. 9, δε θεωρούμε ότι θα μπορούσε να έχει οποιαδήποτε επίδραση, δίκην νομικού κενού, στην εφαρμογή των προνοιών του άρθρου 36Α
(1), αφού τούτες, έχουμε την άποψη, αρκούν από μόνες τους για να οδηγήσουν αποτελεσματικώς στα επιθυμητά και αυτό εξάγεται από το σκεπτικό που συνοδεύει όλα όσα διατυπώσαμε πιο πάνω σε σχέση με την ερμηνεία και εφαρμογή του, αλλά και τη γενικότερη θέση της νομολογίας επί της αλληλεπίδρασης μεταξύ της απουσίας διαδικαστικών κανονισμών και εφαρμογής νομοθετικών προνοιών (βλ. Αναφορικά με την Αίτηση του Λουκή Λουκαϊδη, Αίτηση 37/11, ημ. 23.3.11, Λαπέρτας ν. Semio Production Ltd (Αρ.1)
(2003)2 Α.Α.Δ. 78, 82 και Κυπριακός Οργανισμός Τουρισμού ν. Χαραλάμπους (Αρ.2)
(2000)2 Α.Α.Δ. 603, 605-606)». Σε κάθε περίπτωση, επιβεβαιώνω ότι στον χώρο του Δικαστηρίου υπάρχουν διαθέσιμα τα κατάλληλα τεχνολογικά μέσα και εργαλεία, ώστε να δύναται να δοθεί μαρτυρία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης και να καταστεί δυνατή η απρόσκοπτη παρουσίαση μαρτυρίας με αυτό το μέσο. Η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας, ιδίως στον τομέα της μετάδοσης εικόνας και ήχου, είναι τέτοια που επιτρέπει στο Δικαστήριο να λάβει μαρτυρία με όσο το δυνατόν πλησιέστερο τρόπο, ωσάν η μαρτυρία να δινόταν δια ζώσης στο Δικαστήριο. Μάλιστα, κατά την περίοδο της πανδημίας του κωρονοϊού, διαπιστώθηκε ότι πολλές υποθέσεις που εκκρεμούσαν σε δικαστικές διαδικασίες αρκετών αλλοδαπών Δικαστηρίων σε διάφορες δικαιοδοσίες, διεκπεραιώθηκαν μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης και μέσω ειδικών γνωστών πλατφόρμων λογισμικού, που όλοι ευρέως χρησιμοποιούμε. Στην Αγγλική απόφαση Freeman v. Pennine Acute Hospitals NHS Trust [2021] EWHC 3378 (QB), αναφέρθηκαν τα ακόλουθα σε σχέση με την λήψη μαρτυρίας μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης: «
  1. Firstly, speaking as a Designated Civil Judge, I was extremely experienced in remote trials both of Fast Track and Multi Track claims during the Pandemic, including cases where credibility and reliability were central issues. I am entirely satisfied that if technology works, it is an entirely appropriate means of hearing evidence under detailed and intensive credibility cross-examination. I also sit in the Crown Court where cross-examination by video link in trials of sexual allegations is almost universal. Similar views have been expressed during the Pandemic, including by Johnson J in SC v Southampton NHS [2020] EWHC 1445 (QB), a clinical negligence case (although that was the height of the first lockdown when the issue was attendance at court generally, which he found could be arranged). SC was cited very recently in allowing a witness with an underlying health condition not to travel to the UK to give evidence on an allegation of forgery: Rahbarpour v Said [2021] 11 WLUK
  2. DHCJ Ambrose there rightly observed that whether to permit evidence remotely was a matter for the court's discretion in the light of the overriding objective, fairness and efficiency, and the need for equality of arms between the parties under ECHR art.6» (η υπογράμμιση είναι του παρόντος Δικαστηρίου). Μάλιστα τολμώ να εκφράσω την άποψη, ότι προσφάτως έχουν μειωθεί σε μεγάλο βαθμό οι όποιοι προβληματισμοί εγείρονταν στο παρελθόν όταν εξετάζονταν παρόμοιας φύσης αιτήματα στα Δικαστήρια. Ως εκ τούτου, θεωρώ ότι η πλάστιγγα κλίνει υπέρ της χρήσης της εικονοτηλεδιάσκεψης, νοουμένου ότι παρέχονται επαρκείς λόγοι που να δικαιολογούν την απόκλιση από τον κανόνα ότι οι μάρτυρες πρέπει να προσκομίζουν δια ζώσης την μαρτυρία τους. Ο εκσυγχρονισμός των Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας, ο οποίος παρέχει τα αναγκαία εργαλεία σε όλους τους παράγοντες της δίκης για σύγχρονη, αποτελεσματική και ταχεία απονομή της δικαιοσύνης, επιτάσσει την διεξαγωγή της συνέντευξης με τον ανήλικο μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης. Οποιαδήποτε αντίθετη κατάληξη του Δικαστηρίου, θεωρώ ότι δεν θα εξυπηρετούσε τον πρωταρχικό σκοπό των νέων Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας του 2023 και ούτε θα προήγαγε το συμφέρον της Δικαιοσύνης. Ο Καθ' ου η Αίτηση στην ένσταση του εκφράζει διάφορους εύλογους προβληματισμούς σε σχέση με τον τρόπο με τον οποίο θα διεξαχθεί η εικονοτηλεδιάσκεψη και ειδικότερα, ως προς τον τρόπο με τον οποίο θα κατοχυρωθεί ο χαρακτήρας και η φύση της συνέντευξης, λαμβάνοντας υπόψη και την διαφορά των εννέα ωρών μεταξύ Κύπρου-Η.Π.Α. Ομολογουμένως, στην απουσία ειδικών διαδικαστικών κανονισμών ή οδηγού πρακτικής, το Δικαστήριο έχει την διακριτική εξουσία να επιβάλει τους όρους που θεωρεί ορθούς και κατάλληλους για την συνέντευξη και την όλη διαδικασία. Απορρίπτω την θέση του Καθ' ου ότι η παρούσα αίτηση επιδιώκει τη διεξαγωγή της συνέντευξης μέσω τηλεδιάσκεψης, ώστε η Αιτήτρια να μπορεί να είναι παρούσα και να επηρεάσει τον ανήλικο, αφού κάτι τέτοιο δεν μπορεί να επιτραπεί ούτως ή άλλως, είτε η συνέντευξη διεξαχθεί στην Κύπρο είτε στις Η.Π.Α. Όπως ανέφερα και προηγουμένως, οι πιο πάνω προβληματισμοί δεν ισοδυναμούν με εξ' υπαρχής αποκλεισμό της διεξαγωγής της συνέντευξης μέσω τηλεδιάσκεψης, αλλά αποτελεί υποχρέωση του Δικαστηρίου να επιβάλει όρους που να εξασφαλίζουν το αξιόπιστο και την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας, χωρίς επηρεασμούς και με τρόπο που θα διασφαλίζει την απρόσκοπτη λήψη μαρτυρίας από τον ανήλικο, λαμβάνοντας υπόψη και την διαφορά ώρας μεταξύ Κύπρου-Η.Π.Α.. Αυτοί οι όροι θα τεθούν με οδηγίες που θα δοθούν στο αρμόδιο πρόσωπο που προέβη στο αίτημα για τηλεδιάσκεψη ή προς τις αρμόδιες αρχές, αφού αποφασιστεί προηγουμένως κατά πόσο δικαιολογείται η έκδοση διατάγματος για εικονοτηλεδιάσκεψη, όπως ρητά έχει καθοριστεί στο Κοινοδίκαιο. ΚΑΤΑΛΗΞΗ։ Συνεπακόλουθα, εκδίδεται διάταγμα με το οποίο επιτρέπεται η προσαγωγή μαρτυρίας και η διεξαγωγή συνέντευξης του ανήλικου τέκνου των διαδίκων S.K.B., ο οποίος σήμερα διαμένει στις Η.Π.Α., μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, δια μέσω λογισμικού προγράμματος-πλατφόρμας ηλεκτρονικού υπολογιστή που θα καθοριστεί και σε ημερομηνία και ώρα που θα καθορίσει το Δικαστήριο μετά που θα ακούσει την διαθεσιμότητα των μερών και σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις που θα επιβάλει το Δικαστήριο, στα πλαίσια της πρακτικής που εφαρμόζεται σε συνεντεύξεις ανηλίκων και με τρόπο που να συνάδει με τις πρόνοιες του άρθρου 36(Α) του Κεφ.
  3. Νοείται ότι η πλευρά της Αιτήτριας καθίσταται υπεύθυνη για σκοπούς υλοποίησης των όρων που θα τεθούν από το Δικαστήριο για την διεξαγωγή της εικονοτηλεδιάσκεψης και όπως επωμιστεί όλα τα έξοδα που σχετίζονται με την εφαρμογή και εκτέλεση του παρόντος διατάγματος, εφόσον προκύψουν. Δίδονται οδηγίες προς την Γραμματεία του Οικογενειακού Δικαστηρίου Πάφου όπως προβεί σε όλες εκείνες τις απαραίτητες ενέργειες σε συνεργασία με τους διαδίκους, τους συνηγόρους τους και τις αρμόδιες δικαστικές ή άλλες αρχές της Κύπρου και των Η.Π.Α. με στόχο την επιτυχή και αποτελεσματική διεξαγωγή της εικονοτηλεδιάσκεψης με το ανήλικο τέκνο των διαδίκων. Τα έξοδα της Αίτησης, δεν βρίσκω λόγο να μην ακολουθήσουν το αποτέλεσμα και συνεπώς επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας στην παρούσα και εναντίον του Καθ' ου η Αίτηση, όπως υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο στο τέλος της διαδικασίας. (Υπ.) ............................................................ Χ. Πογιατζής, Δ. Οικ. Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.