Σ. Γ. ν. Ν. Σ. κ.α., Αρ. Αίτησης:13/22, 5/6/2025

(3)και 19

(1)του Ν.187/

1. Στην υπεράσπιση του ο καθ' ου η αίτηση 1 εγείρει προδικαστικές ενστάσεις και ισχυρίζεται ότι ο αιτητής κωλύεται νομικά στην καταχώρηση και προώθηση της αίτησης αφού τυχόν δικαίωμα του για προσβολή της ιδιότητας του ανηλίκου έχει παρέλθει και η αίτηση θα πρέπει να ανασταλεί και/ ή απορριφθεί λόγω παραγραφής, ότι δεν νομιμοποιείται να προσβάλλει την πατρότητα του ανηλίκου ως τέκνου του αιτητή και/ ή όπως ο καθ΄ου η αίτηση παύσει να θεωρείται ως ο φυσικός πατέρας του ανηλίκου και/ ή όπως ο ανήλικος παύσει να θεωρείται ως τέκνο του αιτητή και ότι η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτηση καταχωρήθηκε εκπρόθεσμα και αντιβαίνει στις διατάξεις του Ν.187/
2. Κατόπιν εκδίκασης σχετικής αίτησης την οποία καταχώρησε ο καθ΄ου η αίτηση 1, στις 18/2/25, το Δικαστήριο εξέδωσε απόφαση με την οποία ενέκρινε την προδικαστική εκδίκαση των ακόλουθων σημείων: Α. Ότι ο αιτητής κωλύεται νομικά στην καταχώρηση και προώθηση της αίτησης αφού τυχόν δικαίωμα του για προσβολή της ιδιότητας του ανηλίκου έχει παρέλθει και η αίτηση θα πρέπει να ανασταλεί και/ ή απορριφθεί λόγω παραγραφής και Β. Ότι η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτηση καταχωρήθηκε εκπρόθεσμα και αντιβαίνει στις διατάξεις του Ν.187/
3. Στην παρούσα απόφαση μου θα γίνεται αναφορά σε αιτητή και καθ' ου η αίτηση 1 ως αυτοί αναφέρονται στην εναρκτήρια αίτηση. Η ακρόαση των προδικαστικών σημείων διεξήχθη με την καταχώρηση των γραπτών αγορεύσεων των δικηγόρων των διαδίκων. Κατωτέρω θα αναφερθώ με συντομία στην μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου. Στην εναρκτήρια αίτηση του μεταξύ άλλων, ο αιτητής αναφέρει ότι, με την καθ' ης η αίτηση 2 υπήρξαν σύζυγοι και ο γάμος τους λύθηκε στις 11/10/17, ενώ από τις αρχές Ιανουαρίου του 2018 μέχρι και το τέλος Μαρτίου του ίδιου χρόνου ήταν ερωτικός σύντροφος της καθ' ης η αίτηση 2, διέμεναν κάτω από την ίδια στέγη και η καθ' ης η αίτηση 2 δεν είχε οποιαδήποτε ερωτική σχέση με άλλον άντρα. Η καθ' ης η αίτηση 2 στις 13/10/18 γέννησε τον ανήλικο Έ. Α. Η καθ' ης η αίτηση 2, κατά ή περί τις αρχές Μαΐου του 2022, πληροφόρησε τον αιτητή ότι ο καθ' ου η αίτηση 1, στις 29/10/18 αναγνώρισε εκούσια τον ανήλικο και ότι η ίδια συγκατατέθηκε σε αυτό παρά το γεγονός ότι γνώριζε ότι ο αιτητής δεν ήταν ο βιολογικός πατέρας του ανηλίκου. Στην υπεράσπιση του, ο καθ' ου η αίτηση 1 αναφέρει μεταξύ άλλων ότι σύναψε ερωτική σχέση με την καθ' ης η αίτηση 2 κατά ή περί τις αρχές του 2016, ότι περί τον Ιανουάριο του 2018 η καθ' ης η αίτηση 2 τον ενημέρωσε ότι κυοφορούσε το παιδί του, ότι στις 13/10/18 γεννήθηκε ο ανήλικος τον οποίο αναγνώρισε εκούσια στις 29/10/18 και ότι κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης της καθ' ης η αίτηση 2 διέμεναν στο πατρικό του στη Λεμεσό. Αναφέρει επίσης ότι από τον Σεπτέμβριο του 2019 ο ανήλικος διαμένει μαζί του και στις 21/3/21 στα πλαίσια της Γονικής Μέριμνας Αρ. 363/19 εκδόθηκε προσωρινό διάταγμα με το οποίο του ανατέθηκε η φύλαξη του ανηλίκου και καθορίστηκε ως τόπος διαμονής του ανηλίκου ο τόπος διαμονής του. Στην απάντηση του ο αιτητής αρνείται τα όσα αναφέρονται στην υπεράσπιση του καθ' ου η αίτηση 1 και ζητά απόρριψη της υπεράσπισης με έξοδα σε βάρος του. Από τη μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι ο ανήλικος γεννήθηκε στις 13/10/18 και αναγνωρίστηκε εκούσια από τον καθ' ου η αίτηση 1 στις 29/10/18 με τη συγκατάθεση της καθ' ης η αίτηση 2, δεν αμφισβητήθηκε ότι ο αιτητής έλαβε γνώση της εκούσιας αναγνώρισης του ανηλίκου κατά ή περί τις αρχές Μαΐου του 2022 ενώ όπως προκύπτει από τον ηλεκτρονικό φάκελο της υπόθεσης, αδιαμφισβήτητο γεγονός αποτελεί ότι η εναρκτήρια αίτηση για προσβολή πατρότητας καταχωρήθηκε στις 26/7/
4. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ ΚΑΙ ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΕΝΣΤΑΣΕΩΝ Το Α. 15 του Ν.187/91 προνοεί τα ακόλουθα: «
5. Η πατρική αναγνώριση τέκνου που γεννήθηκε χωρίς γάμο των γονέων του επιτυγχάνεται με- (α) Εκούσια αναγνώριση · ή (β) δικαστική αναγνώριση». Το Α.16

(1)του ίδιου Νόμου προνοεί τα ακόλουθα: «16.-

(1)Ο πατέρας μπορεί να αναγνωρίσει ως δικό του το τέκνο που γεννήθηκε χωρίς γάμο, εφόσον συναινεί σ' αυτό η μητέρα». Το Α.17

(1)και

(2)του ίδιου Νόμου προνοούν τα ακόλουθα: 17.-

(1)Η αναγνώριση από τον πατέρα ή τους γονείς του γίνεται με ένορκη δήλωση ενώπιον του Πρωτοκολλητή του Δικαστηρίου ή με διαθήκη» .

(2)Η συναίνεση της μητέρας παρέχεται με ένορκη δήλωση ενώπιον του Πρωτοκολλητή ή, σε περίπτωση που η μητέρα δε βρίσκεται στην Κύπρο, ενώπιον των αρμόδιων προξενικών αρχών της Δημοκρατίας ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο θα καθορίσουν διαδικαστικοί κανονισμοί. Το Α.18

(3)του ίδιου Νόμου προνοεί τα ακόλουθα:

(3)Την εκούσια αναγνώριση δικαιούται να προσβάλει το πρόσωπο που ισχυρίζεται ότι είναι ο αληθινός πατέρας του τέκνου. Το Α.19 του ίδιου Νόμου προνοεί τα ακόλουθα: «Προθεσμία προσβολής αναγνώρισης 19.-

(1)Η προσβολή της αναγνώρισης αποκλείεται αν περάσουν έξι μήνες αφότου πληροφορήθηκε την αναγνώριση αυτός που την προσβάλλει.

(2)Η προσβολή αποκλείεται σε κάθε περίπτωση αν περάσουν τρία χρόνια από την αναγνώριση ή προκειμένου για προσβολή από τέκνο που κατά την αναγνώριση ήταν ανήλικο, τρία χρόνια από την ενηλικίωση του». Κρίνω σκόπιμο να εξετάσω κατά προτεραιότητα προδικαστικά το σημείο που αφορά στο θέμα της εκπρόθεσμης καταχώρησης της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτησης η οποία αντιβαίνει στις διατάξεις του Ν.187/91, το αποτέλεσμα του οποίου θα καθορίσει την τύχη του προδικαστικού σημείου που αφορά στην παραγραφή του δικαιώματος του αιτητή. Όπως ανέφερα ανωτέρω, δεν αμφισβητήθηκε ότι κατά ή περί τις αρχές Μαΐου του 2022 ο αιτητής έλαβε γνώση της εκούσιας αναγνώρισης του ανηλίκου από τον καθ΄ου η αίτηση1. Η ως άνω αριθμό και τίτλο αίτηση καταχωρήθηκε στις 26/7/22 δυο δηλαδή μήνες μετά που ο αιτητής πληροφορήθηκε για την εκούσια αναγνώριση του ανηλίκου από τον καθ΄ου η αίτηση 1 και εντός της προθεσμίας που προνοεί το Α. 19

(1)του Ν. 187/91. Στο Α.19

(2)του Ν.187/91 αναφέρεται ότι «Η προσβολή αποκλείεται σε κάθε περίπτωση αν περάσουν τρία χρόνια από την αναγνώριση ή προκειμένου για προσβολή από τέκνο που κατά την αναγνώριση ήταν ανήλικο, τρία χρόνια από την ενηλικίωση του». Στην υπόθεση Πολυκάρπου v Πολυκάρπου

(2009)1 ΑΑΔ 35, ημερ,15/1/2009, Νομικό Ερώτημα 359, όπου το Οικογενειακό Δικαστήριο παρέπεμψε στο Ανώτατο Δικαστήριο σύμφωνα με την διαδικασία του Άρθρου 144 του Συντάγματος, το νομικό ερώτημα ως προς το κατά πόσο το Άρθρο 11

(1)(α) του Περί Τέκνων (Συγγένεια και Νομική Υπόσταση) Νόμου του 1991 (Ν. 187/91) το οποίο περιορίζει το δικαίωμα του συζύγου της μητέρας να υποβάλει αίτηση για προσβολή της πατρότητας τέκνου μετά την πάροδο πέντε ετών από τη γέννησή του, αντίκειται και προσκρούει στις θεμελιώδεις διατάξεις των Άρθρων 15, 30 και 35 του Συντάγματος όπως επίσης και στα Άρθρα 6 και 8 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων τα οποία προστατεύουν το δικαίωμα οικογενειακής ζωής και το δικαίωμα προσφυγής στη Δικαιοσύνη, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Το αντικείμενο της πιο πάνω υπόθεσης εξετάστηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στην υπόθεση Phinikaridou v. Cyprus, Application No. 23890/02, Judgement 20.12.07, όπου κρίθηκε ότι οι άκαμπτες προθεσμίες που τίθενται από τον υπό κρίση Νόμο, αντίκεινται στο Άρθρο 8 της Σύμβασης που αφορά την προστασία και σεβασμό της προσωπικής και οικογενειακής ζωής. Το Δικαστήριο έκρινε ότι άκαμπτες, περιοριστικές περίοδοι ή άλλα εμπόδια σε αγωγές που αμφισβητούν την πατρότητα και που εφαρμόζονται ασχέτως με τη γνώση των συνθηκών από τον πατέρα, παραβίαζαν το Άρθρο 8 της Σύμβασης, έκαμε δε και αναφορά σε αποφάσεις του ιδίου Δικαστηρίου στις Case of Shofman v. Russia, Application No. 74826/01, Judgement 24.11.2005 και Case of Mizzi v. Malta, Application No. 26111/02, Judgement 12.1.2006. ( η υπογράμμιση είναι του Δικαστηρίου). Εν όψει των πιο πάνω και ιδιαιτέρως της απόφασης του ΕΔΑΔ στην Phinikaridou, καταλήγουμε πως οι πρόνοιες του Άρθρου 11

(1)(α) του Περί Τέκνων (Συγγένεια και Νομική Υπόσταση) Νόμου του 1991 (Ν. 187/91) στο μέτρο που αποκλείει προσβολή της πατρότητας «σε κάθε περίπτωση όταν περάσουν 5 χρόνια από τον τοκετό», είναι αντίθετες και ασύμφωνες προς (α) τις διατάξεις των Άρθρων 15.1 και 30.1 και 2 του Συντάγματος και (β) τις διατάξεις του Άρθρου 8 της Σύμβασης για την Προάσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών». Ότι προκύπτει από την πιο πάνω Νομολογία είναι ότι, οι άκαμπτες, περιοριστικές περίοδοι ή άλλα εμπόδια, σε οποιαδήποτε αγωγή η οποία αμφισβητεί την πατρότητα, (ανεξαρτήτως του άρθρου του σχετικού Νόμου από το οποίο αντλεί το δικαίωμα του ο αιτητής και τις προθεσμίες που καθορίζονται σε αυτό) και που εφαρμόζονται ασχέτως με τη γνώση των συνθηκών από τον πατέρα, είναι αντίθετες και ασύμφωνες προς (α) τις διατάξεις των Άρθρων 15.1 και 30.1 και 2 του Συντάγματος και (β) τις διατάξεις του Άρθρου 8 της Σύμβασης για την Προάσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών. (η υπογράμμιση είναι του Δικαστηρίου). Συνακόλουθα, με βάση τα ανωτέρω, κρίνω ότι η προδικαστική ένσταση η οποία αφορά στην εκπρόθεσμη καταχώρηση της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτησης η οποία αντιβαίνει στις διατάξεις του Ν.187/91, δεν μπορεί να πετύχει. Εν όψει της πιο πάνω κατάληξης μου, μοιραία οδηγείται σε αποτυχία και η προδικαστική ένσταση που αφορά στην παραγραφή του δικαιώματος του καθ' ου η αίτηση 1. Δεδομένου ότι οι όποιοι περιορισμοί κρίθηκαν ότι προσκρούουν στο Σύνταγμα και στην Σύμβαση για την Προάσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, δεν τίθεται θέμα παραγραφής του δικαιώματος του αιτητή. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω οι προδικαστικές ενστάσεις απορρίπτονται. Σε σχέση με το θέμα των εξόδων, η θέση του δικηγόρου του αιτητή μέσω της αγόρευσης είναι η κάθε πλευρά να επωμιστεί τα έξοδα της. Συνακόλουθα, η κάθε πλευρά να επωμιστεί τα έξοδα της. (Υπ.) ........................................... Α. Παναγή, Δ. Οικ. Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο