M.M.M ν. G.W.G.D, Αρ. Αίτησης: 227/2021, 25/8/2025 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Ενώπιον: Α. Παναγή, Δ. Οικ. Δ Αρ. Αίτησης: 227/2021 Μεταξύ: M.M.M εκ Λεμεσού Αιτήτρια και G.W.G.D εκ Βελγίου Καθ' ου η αίτηση Ημερομηνία: 25 Αυγούστου, 2025 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Αιτήτρια: κ.κ. M. Αθανασίου & Συνεργάτες ΔΕΠΕ Για τον Καθ' ου η αίτηση: κ.κ. ΑΝΤΩΝΗΣ ΒΑΦΕΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Δ.Ε.Π.Ε Α Π Ο Φ Α Σ Η Η αιτήτρια, στις 29/9/21, καταχώρησε εναρκτήρια αίτηση την οποία στη συνέχεια τροποποίησε, με την οποία ζητά διάταγμα με το οποίο να διατάσσεται ο καθ' ου η αίτηση από 1/3/20 και ή από οποτεδήποτε διατάξει το Δικαστήριο να της καταβάλλει το ποσό των €2.000 για τη διατροφή και συντήρηση του ανήλικου τέκνου των διαδίκων Α. D, και διάταγμα με το οποίο να διατάσσεται όπως το ύψος της διατροφής που θα επιδικαστεί να αυξάνεται αυτόματα κατά δέκα τοις εκατό ανά περίοδο 24 μηνών από την ημερομηνία έκδοσης του διατάγματος. Στα γεγονότα της αίτησης της η αιτήτρια, μεταξύ άλλων, αναφέρει ότι ο ανήλικος διαγνώστηκε με πρόβλημα νευροανάπτυξης ADHD αισθητηριακές διαταραχές άσπεργκερ και OOD ένα πρόβλημα το οποίο όχι μόνο του προκαλεί τεράστια δυσκολία και ταλαιπωρία στην καθημερινή του ζωή αλλά δημιουργεί πολλά έξοδα όσον αφορά στις απαιτούμενες εξετάσεις και στις επιτακτικής ανάγκης θεραπείες και εξοπλισμό που χρειάζεται. Λόγω του προβλήματος του ο ανήλικος παρακολουθεί συνεδρίες με παιδοψυχίατρους και ή ψυχολόγους, εργοθεραπείες, ενώ πρόκειται να αρχίσει και λογοθεραπείες. Παρακολουθεί επίσης διάφορα εξωσχολικά μαθήματα και ή δραστηριότητες που συνδράμουν στην ψυχική υγεία και ή ισορροπία του ανηλίκου. Παραθέτει αναλυτικό πίνακα με μηνιαία έξοδα του ανηλίκου τα οποία καθορίζει στο συνολικό ποσό των €2.321 μηνιαίως. Ο καθ' ου η αίτηση παρόλο που γνωρίζει για το πρόβλημα υγείας του ανηλίκου μέχρι σήμερα δεν έχει καταβάλει οποιοδήποτε ποσό έναντι των εξόδων του ανηλίκου παρ' όλα αυτά δηλώνει πρόθυμος μέσω των δικηγόρων του να καταβάλλει το ποσό των €500 μηνιαίως ως συνεισφορά του στα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου. Η αιτήτρια προς το παρόν δεν εργάζεται καθότι έχει τη φύλαξη του ανηλίκου ο οποίος χρειάζεται ειδική μεταχείριση και/ ή επίβλεψη και για το λόγο αυτό δεν μπορεί να εργοδοτήσει υπηρεσίες φύλαξης και/ ή φροντίδας του ανηλίκου αλλά και η μητέρα της αιτήτριας ενόψει της ηλικίας της δεν είναι σε θέση να έχει υπό τη φύλαξη της τον ανήλικο για να εργαστεί η αιτήτρια. Για να μπορεί να ανταπεξέλθει στα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου αναγκάζεται να λαμβάνει οικονομική βοήθεια από τη μητέρα της. Ο καθ' ου η αίτηση είναι πιλότος και κερδίζει πέραν των €10.000 μηνιαίως. Πέραν από το εισόδημα του από την εργασία του, ο καθ' ου η αίτηση καταχράζεται και ή λαμβάνει επίδομα τέκνου και/ ή άλλα επιδόματα από το Βασίλειο του Βελγίου ενόψει του ότι ο ανήλικος γεννήθηκε στο Βέλγιο και ο καθ' ου η αίτηση εσκεμμένα δεν δήλωσε στις Αρχές του Βελγίου ότι οι διάδικοι βρίσκονται σε διάσταση. Στην υπεράσπιση του, μεταξύ άλλων, ο καθ' ου η αίτηση αναφέρει ότι κατά την έγγαμη σχέση των διαδίκων λάμβανε περισσότερα εισοδήματα τα οποία πλέον έχουν μειωθεί στο μέγιστο. Αναφέρει ότι είναι σε θέση να καταβάλλει το ποσό των €400 μηνιαίως, ποσό το οποίο αποστέλλει στους δικηγόρους του, όμως η αιτήτρια αρνείται να το παραλάβει πράγμα που αποδεικνύει ότι έχει ικανούς πόρους διαβίωσης. Αρνείται τα έξοδα του ανηλίκου ως αυτά καταγράφονται από την αιτήτρια πλην τα έξοδα τα οποία αφορούν στα φροντιστήρια. Αναφέρει ότι το ποσό των €2,321 που ισχυρίζεται η αιτήτρια ότι απαιτείται για τα έξοδα διατροφής και συντήρησης του ανηλίκου είναι υπερδιογκωμένο και σε καμία περίπτωση δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια. Όπως αναφέρει, είναι σε θέση να καταβάλλει το ποσό των €400 μηνιαίως ως συνεισφορά του στην διατροφή και συντήρηση του ανήλικου τέκνου των διαδίκων και ζητά απόρριψη της αίτησης με έξοδα σε βάρος της αιτήτριας. Η δικογραφία ολοκληρώθηκε με την εκ μέρους της αιτήτριας καταχώρηση απάντησης στην οποία ουσιαστικά επαναλαμβάνει τα γεγονότα της αίτησης της, αναφέρει ότι επανειλημμένως δήλωσε την ετοιμότητα της να εισπράττει το ποσό των €400 μηνιαίως από τον καθ' ου η αίτηση πλην όμως αυτός αρνείται και ή αμελεί να της το καταβάλει με αποτέλεσμα να λαμβάνει οικονομική βοήθεια από τη μητέρα της. Αναφέρει επίσης ότι ο καθ' ου η αίτηση ασκεί το δικαίωμα επικοινωνίας του σύμφωνα με το προσωρινό διάταγμα το οποίο εκδόθηκε στα πλαίσια της γονικής μέριμνας αρ.117/21. Η ακρόαση της αίτησης διεξήχθη με την ανταλλαγή της ένορκης μαρτυρίας των διαδίκων, κανένας εκ των διαδίκων αντεξετάστηκε και ολοκληρώθηκε με τις γραπτές αγορεύσεις των δυο πλευρών. Σημειώνω ότι καταχωρήθηκε κατάλογος παραδεκτών γεγονότων ο οποίος βρίσκεται στον φάκελο της υπόθεσης. Από το φάκελο της υπόθεσης προκύπτει ότι υπήρξε καθυστέρηση και από τις δυο πλευρές στην καταχώρηση της δικογραφίας και συγκεκριμένα: Η εναρκτήρια αίτηση καταχωρήθηκε στις 29/9/21, ένα σχεδόν χρόνο μετά, στις 11/10/22 καταχωρήθηκε τροποποιημένη αίτηση, ακολούθως ένα σχεδόν χρόνο μετά, στις 8/9/23 καταχωρήθηκε υπεράσπιση ενώ τα δικόγραφα συμπληρώθηκαν στις 6/11/23. Σημειώνω ότι καταβλήθηκαν προσπάθειες για εξώδικη διευθέτηση της υπόθεσης χωρίς αποτέλεσμα. Πριν προχωρήσω στην παράθεση της μαρτυρίας θα πρέπει να αναφέρω ότι όπως παρατήρησα, το μεγαλύτερο μέρος της ένορκης μαρτυρίας του καθ' ου η αίτηση περιέχει ισχυρισμούς οι οποίοι δεν δικογραφούνται, ενώ και στην ένορκη μαρτυρία της αιτήτρια προβάλλονται κάποιοι ισχυρισμοί οι οποίοι δεν έχουν δικογραφηθεί. Κρίνω λοιπόν σκόπιμο να υπενθυμίσω ότι το Δικαστήριο δεν μπορεί και δεν θα λάβει υπόψιν μαρτυρία η οποία δεν καλύπτεται από τα δικόγραφα. Σχετική επί του θέματος είναι η Πολιτική Έφεση Αρ.40/11, ημερ.11/7/17, ECLI:CY:AD:2017:A258 μεταξύ Γεωργία Κατζιη v Φουκαρίρης & Σια Λτδ Εργολάβοι Ελαιοχρωματιστές. Παρατήρησα επίσης ότι μέσω των γραπτών τους αγορεύσεων, οι διάδικοι επιχειρούν να εισάγουν μαρτυρία και για το λόγο αυτό θα πρέπει επίσης να υπενθυμίσω ότι, σύμφωνα με την ισχύουσα νομολογία, οι αγορεύσεις των συνηγόρων δεν αποτελούν μαρτυρικό υλικό προς αξιολόγηση (βλ. Μισιρλής ν. Κυπριακής Δημοκρατίας
(1995)3 ΑΑΔ 379, Κοινότης Λυσού ν. Κυπριακής Δημοκρατίας
(1998)
(3)ΑΑΔ 537,Παπαργυρού v Μιχαηλίδου Πολ. Εφ. 215/10, ημερ. 25/1/16). Από τη μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου αποτελούν παραδεκτά γεγονότα και εν πάση περιπτώσει γεγονότα τα οποία δεν αμφισβητήθηκαν τα ακόλουθα: -Οι διάδικοι σύναψαν σύμφωνο συμβίωσης στις [...]στο Βέλγιο. -Η αιτήτρια κατάγεται από [....], έχει τη μόνιμη διαμονή της στην Κύπρο από τον Δεκέμβριο του 2014 ενώ ο καθ' ου η αίτηση κατάγεται από [..] . -Από το γάμο τους απέκτησαν ένα παιδί τον Α ο οποίος γεννήθηκε στις 31/1/
- -Το 2020 κατόπιν κοινής απόφασης, οι διάδικοι υπέβαλαν αίτηση για το καθεστώς μόνιμης διαμονής τους με το ανήλικο στην Κύπρο και συγκεκριμένα στη Λεμεσό, στη [....], στη Οδό [..], η οποία αποτελεί τη μόνιμη διαμονή της αιτήτριας και του ανήλικου από την 1η Ιανουαρίου του
- -Οι διάδικοι τέθηκαν σε διάσταση τον Σεπτέμβριο του
- -Ο καθ' ου η αίτηση διαμένει μόνιμα στο εξωτερικό και διατηρεί δικαίωμα επικοινωνίας με τον ανήλικο σύμφωνα με το προσωρινό διάταγμα ημερ. 18/5/22 το οποίο εκδόθηκε στα πλαίσια της αίτησης Γονικής Μέριμνας Αρ. 117/
- -Ο ανήλικος διαγνώστηκε με πρόβλημα νευρό-ανάπτυξης ADHD, αισθητηριακές διαταραχές άσπεργκερ και OOD και είναι απαραίτητη η συνεχής παρακολούθηση του ανήλικου από ψυχολόγους και άλλους επαγγελματίες θεραπευτές. -Ο ανήλικος παρακολουθεί μαθήματα μουσικής (πιάνο και ντράμς) το κόστος των οποίων ανέρχεται στα €245 μηνιαίως, μαθήματα μπαλέτου, το κόστος των οποίων ανέρχεται στα €60 μηνιαίως πλέον €95 ετησίως για τις εξετάσεις και €36 ετησίως για τα παπουτσάκια, μαθήματα καλαθόσφαιρας το κόστος των οποίων ανέρχεται στα €60 μηνιαίως πλέον €90 ετησίως η εγγραφή και μαθήματα ιππασίας το κόστος των οποίων ανέρχεται στα €130 μηνιαίως. Τα πιο πάνω καθίστανται πλέον ευρήματα του Δικαστηρίου. Στην ένορκη μαρτυρία της η αιτήτρια, μεταξύ άλλων αναφέρει ότι, ο ανήλικος διαγνώστηκε με πρόβλημα νευρό-ανάπτυξης ADHD, αισθητηριακές διαταραχές άσπεργκερ και OOD που οδηγεί σε συχνές εναλλαγές της διάθεσης και εκρηκτική συμπεριφορά και είναι απαραίτητη η συνεχής παρακολούθηση του ανήλικου από ψυχολόγους και άλλους επαγγελματίες θεραπευτές. Καταθέτει ως Τεκμήριο 3 παιδοψυχιατρική έκθεση του Δρ. [..] ημερομηνίας 19/12/2021 καθώς επίσης και σχετική εργοθεραπευτική βεβαίωση του ανήλικου ημερομηνίας 10/02/
- Στα πλαίσια της αίτησης γονικής μέριμνας 117/2021 την οποία καταχώρησε ο καθ' ου η αίτηση, κατόπιν εκδίκασης, εκδόθηκε διάταγμα με το οποίο ρυθμίστηκε η επικοινωνία του καθ' ου η αίτηση με τον ανήλικο στην παρουσία της αιτήτριας ενώ στα πλαίσια της αίτησης γονικής μέριμνας αρ. 320/2021 την οποία καταχώρησε η αιτήτρια, εκδόθηκε προσωρινό διάταγμα με το οποίο της ανατέθηκε η φύλαξη και φροντίδα του ανηλίκου ενώ στη συνέχει εκδόθηκε προσωρινό διάταγμα με το οποίο ανατέθηκαν στην αιτήτρια πτυχές της γονικής μέριμνας του ανηλίκου. Αντίγραφα των διαταγμάτων ημερ. 18/5/22, 12/12/23 και 17/3/22 κατατέθηκαν ως τεκμήριο
- Ο καθ' ου η αίτηση είναι πιλότος στο επάγγελμα και κερδίζει ποσό πέραν των €10.000 μηνιαίως. Η ίδια, όπως αναφέρει, από της γέννησης του ανηλίκου δεν είχε την δυνατότητα να εργαστεί αφού αφοσιώθηκε πλήρως στις ανάγκες του ανηλίκου, αφού λόγω της φύσης της εργασίας του καθ' ου η αίτηση σε συνδυασμό με την απουσία υποστηρικτικού περιβάλλοντος στην Κύπρο, κατέστη αποκλειστικά υπεύθυνη για τις καθημερινές ανάγκες φύλαξης και φροντίδας του ανήλικου. Ο καθ' ου η αίτηση κατά τη διάρκεια της έγγαμης σχέσης των διαδίκων τους παρείχε ένα υψηλό βοιωτικό επίπεδο ζωής και επωμιζόταν όλα τα έξοδα συντήρησης και διατροφής της οικογένειας των διαδίκων, προσφέροντας όλες τις ανέσεις στο ανήλικο. Από της διάστασης ο καθ' ου η αίτηση κανένα ποσό συνεισφέρει έναντι των αναγκών του ανήλικου με αποτέλεσμα η αιτήτρια να αναγκάσει τη μητέρα της, η οποία μέχρι τότε διέμενε στην Αμερική, να έρθει στην Κύπρο για να την στηρίξει οικονομικά. Όπως αναφέρει, γνωρίζει ότι ο καθ' ου η αίτηση διατεινόταν μέσω των δικηγόρων του και ενώπιον του Δικαστηρίου ότι ήταν διατεθειμένος να της καταβάλει το ποσό των €17,400 έναντι των εξόδων διατροφής και συντήρησης των τελευταίων ετών του ανήλικου και η ίδια αρνείτο να το λάβει. Για το λόγο αυτό έδωσε οδηγίες στους δικηγόρους της να αποστείλουν επιστολή στον δικηγόρο του καθ' ου η αίτηση μέσω της οποία του κοινοποίησαν τον τραπεζικό της λογαριασμό για να της μεταφέρει ο καθ' ου η αίτηση το αναφερόμενο ποσό. Καταθέτει ως Τεκμήριο 5 επιστολή των δικηγόρων της προς τους δικηγόρους του καθ' ου η αίτηση ημερομηνίας 30/07/
- Παρ' όλα αυτά όμως, ο καθ' ου η αίτηση έδωσε οδηγίες στους δικηγόρους του να καταβάλουν στην αιτήτρια μόνο το ποσό των €9.
- Καταθέτει ως τεκμήριο επιστολή του δικηγόρου του καθ' ου η αίτηση προς τους δικηγόρους της ημερ. 20/08/
- Σε απάντηση της πιο πάνω επιστολής, οι δικηγόροι της αιτήτριας, απέστειλαν επιστολή προς τον δικηγόρο του καθ' ου η αίτηση, μέσω της οποίας, μεταξύ άλλων, τον καλούσαν να της καταβάλλει ολόκληρο το ποσό που συγκεντρώθηκε όλα αυτά τα χρόνια ως διατροφές του ανήλικου και το οποίο ήταν κατατεθειμένο στον επαγγελματικό τραπεζικό λογαριασμό του δικηγορικού γραφείου που εκπροσωπεί τον καθ' ου η Αίτηση. Καταθέτει ως Τεκμήριο 7 την αναφερόμενη επιστολή ημερ.27/8/
- Ο ανήλικος, λόγω του προβλήματος υγείας που αντιμετωπίζει, παρακολουθεί από το 2020 συνεδρίες με παιδοψυχίατρους και ψυχολόγους το κόστος των οποίων ανέρχεται στο ποσό των €160 προσωρινά. Καταθέτει ως τεκμήριο 8 δέσμη αποδείξεων εισπράξεως και κάρτα πληρωμής των συνεδριών με παιδοψυχολόγο που παρακολουθεί ο ανήλικος για την περίοδο από 03/03/2023 μέχρι 05/02/
- Καταθέτει ως τεκμήριο 9 αντίγραφο της κατάστασης πληρωμών από την κάρτα Revolut στην οποία φαίνονται πληρωμές προς την παιδοψυχολόγο του ανήλικου κα [...]ημερομηνίας 10/09/2024 και 24/09/2024 ενώ στην ίδια κατάσταση φαίνεται και πληρωμή προς την κα [..]η οποία είναι σχολική παιδοψυχολόγος και η οποία διενέργησε αξιολόγηση του ανήλικου. Καταθέτει ως τεκμήριο 10 σχετική απόδειξη πληρωμής από τον τραπεζικό λογαριασμό που διατηρεί στην [..]προς την Δρ. [..]ημερομηνίας 15/11/2024 παιδοψυχίατρο, η οποία προέβη σε προκαταρκτική αξιολόγηση του ανηλίκου. Ο ανήλικος παρακολουθεί επίσης συνεδρίες εργοθεραπείας το κόστος των οποίων ανέρχεται στο ποσό των €100 μηνιαίως ενώ πρέπει να αρχίσει να παρακολουθεί συνεδρίες λογοθεραπείας το κόστος των οποίων ανέρχεται περίπου στα €150 μηνιαίως. Καταθέτει ως τεκμήριο 11 βεβαίωση παρακολούθησης συνεδριών εργοθεραπείας από τον Νοέμβριο του 2017 μέχρι και σήμερα στο Εργαστήρι Εργοθεραπείας [.] ημερομηνίας 16/04/
- Πέραν των πιο πάνω ιατρικών εξόδων ο ανήλικος παρακολουθεί διάφορα εξωσχολικά μαθήματα και ή δραστηριότητες οι οποίες αποτελούν υγιείς ενασχολήσεις και οι οποίες συνδράμουν στη ψυχική υγεία και ισορροπία του ανήλικου. Λόγω της διαταραχής του, όπως την συμβούλευσαν οι ειδικοί, ο ανήλικος είναι απαραίτητο να απασχολείται σε διάφορες δραστηριότητες έτσι ώστε να διοχετεύει την αυξημένη ενέργεια του, τις οποίες εν πάσει περιπτώσεις κάθε παιδί στην ηλικία του χρειάζεται ενώ συμβάλουν στη διαμόρφωση του χαρακτήρα του, στην ισορροπημένη ανάπτυξη και στην όλη διαπαιδαγώγηση του. Εφόσον, λοιπόν, αποτελούν υγιές ενασχολήσεις για τις οποίες εξέφρασε έντονη επιθυμία το ανήλικο τέκνο των διαδίκων, και για τις οποίες ο καθ' ου η αίτηση όχι μόνο είναι σε θέση να συνεισφέρει αλλά στις οποίες έχει ήδη συμφωνήσει θα πρέπει να συνυπολογιστούν στα μηνιαία έξοδα του ανήλικου. Σημειώνω ότι ανωτέρω έχουν καταγραφεί ως παραδεκτά γεγονότα κάποιες από τις δραστηριότητες τις οποίες παρακολουθεί ο ανήλικος και τα ποσά που απαιτούνται για την κάλυψη αυτών και ως εκ τούτου θεωρώ περιττό να καταγράψω τα όσα λεπτομερώς αναφέρει σε σχέση με αυτές η αιτήτρια στην ένορκη μαρτυρία της. Παραδεκτό γεγονός αποτελεί επίσης ότι ο ανήλικος παρακολουθεί μαθήματα ιππασίας τα δίδακτρα των οποίων ανέρχονται στο ποσό των €130 μηνιαίως, επιπρόσθετα όμως η αιτήτρια αναφέρει ότι για την εν λόγω δραστηριότητα καταβάλλει επιπλέον το ποσό των €150 ετησίως για την ειδική στολή και τα παπούτσια που χρειάζεται ο ανήλικος και καταθέτει σχετική απόδειξη ως μέρος του τεκμηρίου
- Στο τεκμήριο 18 περιλαμβάνονται επίσης αποδείξεις πληρωμής και λεπτομέρειες παραγγελίας συμπληρωμάτων διατροφής, παιχνιδιών-δώρων, βιβλίων και ειδών ρουχισμού από την διαδικτυακή ιστοσελίδα amazon. Η αιτήτρια αναφέρει ότι ο ανήλικος το καλοκαίρι που πέρασε παρακολούθησε μαθήματα κατάδυσης τα οποία τον ψυχαγώγησαν και τα οποία ασφαλώς του προσφέρουν χαλάρωση και βοηθούν κατά πολύ στην ψυχολογία του. Συνεπώς, επιθυμία του ανήλικου είναι όπως συνεχίσει τα εν λόγω μαθήματα τα οποία ανέρχονται στο ποσό των €
- Καταθέτει ως Τεκμήριο 19 κατάσταση τραπεζικού της λογαριασμού στην οποία διαφαίνεται η πληρωμή μαθημάτων κατάδυσης που πραγματοποίησε ο ανήλικος ημερομηνίας 16/08/2024 και 28/08/2023 Επίσης, ο ανήλικος τους θερινούς μήνες φοιτά σε καλοκαιρινό σχολείο ήτοι από τον Ιούνιο μέχρι και τον Αύγουστο το κόστος του οποίου ανέρχεται στο ποσό των €452 μηνιαίως για περίπου 3 μήνες δηλαδή κατά μέσο όρο το κόστος του εν λόγω σχολείο ανέρχεται στο ποσό των €113 μηνιαίως. Καταθέτει ως Τεκμήριο 20 κατάσταση τραπεζικού λογαριασμού της από το πιστωτικό ίδρυμα της [..]στην οποία διαφαίνονται πληρωμές προς το καλοκαιρινό σχολείο που φοιτά ο ανήλικος Α με την επωνυμία [...]ημερομηνίας 17/05/2023 και 10/05/2024 Εκτός από τα πιο πάνω ο ανήλικος πάντοτε τις καλοκαιρινές διακοπές συμμετέχει σε κατασκηνώσεις με τον [..], τα έξοδα των οποίων ανέρχονται περί τα €500 ετησίως και για την συμμετοχή του στις εν λόγω κατασκηνώσεις απαιτείται και ειδικός εξοπλισμός το οποίο αποτελεί ένα κονδύλι επιπλέον περί τα €100 ετησίως. Αναφέρει ότι, πριν την διάσταση των διαδίκων, πήγαιναν κάθε χρόνο διακοπές, κάτι που συνεχίζει μέχρι σήμερα με τον ανήλικο και απαιτείται το ποσό των €600 τουλάχιστον ετησίως. Για να μπορεί να μεταφέρει τον ανήλικο προς όλες τις δραστηριότητες του, το σχολείο του στους ειδικούς και γενικότερα για να του παρέχει την κατάλληλη στήριξη για την αντιμετώπιση του προβλήματος υγείας που αντιμετωπίζει επωμίζεται ένα υπέρογκο κονδύλι μηνιαίως για τις μεταφορές του. Επιπλέον, για το όχημα ήταν υποχρεωμένη να συνάψει ασφάλεια οδήγησης έναντι τρίτων και πληρώνει κάθε έτος τα τέλη κυκλοφορίας του. Καταθέτει ως Τεκμήριο 21 απόδειξη πληρωμής προς το Τμήμα Οδικών Μεταφορών για ανανέωση άδειας κυκλοφορίας του οχήματος μου για το έτος 2024 καθώς επίσης και απόδειξη πληρωμής από την [..]Insurance για την ασφάλεια του οχήματος ημερομηνίας 18/02/
- Καταθέτει ως Τεκμήριο 22 δέσμη καταστάσεων του τραπεζικού λογαριασμού της στην οποία φαίνονται οι πληρωμές καυσίμων. Αναφέρει ότι, λόγω της ιδιαιτερότητας του ανήλικου και των καθημερινών δραστηριοτήτων που παρακολουθεί, δεν μπορεί να εργαστεί, ειδικότερα όταν η εν δυνάμει εργασία της απαιτεί φυσική παρουσία και σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η μητέρα της παρόλο που ήρθε Κύπρο για να την βοηθήσει, δεν μπορεί να μεταφέρει τον ανήλικο στις δραστηριότητες και στο σχολείο του, με αποτέλεσμα, αναπόφευκτα η αιτήτρια να παραμένει αποκλειστικά υπεύθυνη για τις καθημερινές αυξημένες ανάγκες του ανηλίκου και να μην μπορεί να εργαστεί κάτω από αυτούς τους περιορισμούς. Για να μπορεί να ανταπεξέλθει, λαμβάνει οικονομική βοήθεια από την μητέρα της η οποία έχει αναλάβει τα έξοδα συντήρησης και διατροφής της αιτήτριας και του ανηλίκου. Δεν μπορεί όπως αναφέρει να εργοδοτήσει γυναίκα για τη φύλαξη του ανηλίκου ούτε η μητέρα της μπορεί να αναλάβει χωρίς την συμβολή της ίδιας την καθημερινή επίβλεψη του ανήλικου λόγω της υπερβολικής υπερκινητικότητας του και γενικότερα της καθημερινής προσοχής και ειδικής επίβλεψης που χρειάζεται. Ο καθ' ου η αίτηση παρόλο που γνωρίζει για το πρόβλημα υγείας του ανήλικου, μέχρι σήμερα δεν συνεισφέρει τακτικά και επαρκώς στις μηνιαίες ανάγκες του παιδιού. Παρά την προθυμία του για την έκδοση εκ συμφώνου διατάγματος διατροφής το οποίο να καθορίζει την συνεισφορά του στα μηνιαία έξοδα του ανήλικου στο ποσό των €500 μηνιαίως, το ποσό αυτό δεν αποτελεί ικανοποιητική συνεισφορά στα μηνιαία αυξημένα έξοδα του ανήλικου Ο καθ' ου η αίτηση έχει ένα υψηλό βιωτικό επίπεδο ζωής, μία πλουσιοπάροχη και άνετη ζωή με συχνές εξόδους σε πολυτελή εστιατόριά ενώ ήταν και είναι ιδιοκτήτης πολυτελών οχημάτων μάρκας [.] και [..] και είναι σε θέση να καταβάλλει το ποσό των €2.000 ως διατροφή, εφόσον δεν έχει άλλες οικονομικές υποχρεώσεις προς τα πλέον ενήλικα παιδία του. Πέραν από το πιο μηνιαίο εισόδημα του, ο καθ' ου η αίτηση καταχράζετε και λαμβάνει επίδομα τέκνου και άλλα επιδόματα από τις αρχές του Λουξεμβούργου, ενόψει του ότι ο ανήλικος είναι καταχωρημένος εκεί και ο καθ' ου η αίτηση εσκεμμένα δεν δήλωσε στις Αρχές του Λουξεμβούργου ότι οι διάδικοι βρίσκονται σε διάσταση και πλέον ο ανήλικος διαμένει με την αιτήτρια στην Κύπρο. Ο καθ' ου η αίτηση δεν επιβαρύνεται με έξοδα διαμονής καθότι διαμένει σε ιδιόκτητη κατοικία στο Βέλγιο και ουδεμία οικονομική επιβάρυνση έχει πλην της διατροφής του. Η ίδια όπως αναφέρει, από της διάστασης των διαδίκων μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2024 διέμενε στην οικία η οποία αποτελούσε την οικογενειακή εστία με τον καθ' ου η αίτηση, για την ενοικίαση της οποίας κατέβαλλε το ποσό των €1750 μηνιαίως. Επρόκειτο για μια ευρύχωρη οικία με πισίνα η οποία παρείχε όλες τις ανέσεις στον ανήλικο. Καταθέτει ως τεκμήριο 23 αναλυτική κατάσταση τραπεζικού λογαριασμού της για την περίοδο 30/01/2023 μέχρι 30/04/2024 στην οποία φαίνονται οι πληρωμές του ενοικίου προς την ιδιοκτήτρια του υποστατικού. Τον Σεπτέμβριο του 2024 αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την εν λόγω κατοικία επειδή η ιδιοκτήτρια έλαβε δικαστικά μέτρα εναντίον της αξιώνοντας να της παραδώσει ελεύθερη την κατοχή της κατοικίας, με αποτέλεσμα να εγκατασταθεί με τον ανήλικο σε ενοικιαζόμενο διαμέρισμα το οποίο αποτελείται από 3 υπνοδωμάτια για την ενοικίαση του οποίου καταβάλλει το ποσό €
- Καταθέτει ως Τεκμήριο 24 κατάσταση του τραπεζικού λογαριασμού που διατηρεί στην [..]στην οποία φαίνονται πληρωμές των μηνιαίων ενοικίων του διαμερίσματος που ενοικίασε. Συνεπώς, ήταν υποχρεωμένη να ενοικιάσει διαμέρισμα το οποίο να αποτελείται τουλάχιστον από 3 υπνοδωμάτια προσπαθώντας να μην αλλάξει το βιωτικό επίπεδο που απολάμβανε ο ανήλικος πριν την διάσταση των γονέων του για να συνεχίσει να του παρέχει κατάλληλο χώρο διαμονής και μερικές από τις ανέσεις που απολάμβανε στην προηγούμενη κατοικία που διέμεναν. Στο εν λόγω διαμέρισμα, όπως αναφέρει, διαμένει προσωρινά με τον ανήλικο, ενώ με το νέο έτος θα πρέπει να εξεύρει κατοικία( με αυλή) παρόμοιας έκτασης με την κατοικία που διέμεναν μέχρι πρότινος με τον ανήλικο, προκειμένου να του παρέχει όλες τις ανέσεις τις οποίες απολάμβανε πριν την διάσταση των γονέων του και το ενοίκιο μίας τέτοιας κατοικίας θα ανέρχεται στο ποσό των €2.500 μηνιαίως Εκτός από τα έξοδα του ενοικίου επιβαρύνεται και με τα λειτουργικά έξοδα και άλλων ετήσιων τελών της κατοικίας που διαμένει με τον ανήλικο ( ηλεκτρισμός, νερό, σκύβαλα, φόροι ) τα οποία κατά μέσο όρο ανέρχονται στο ποσό των €500 μηνιαίως. Καταθέτει ως τεκμήριο 25 λογαριασμό πληρωμής από το Κοινοτικό Συμβούλιο [....]σε σχέση με τα τέλη αποκομιδής σκυβάλων, φόρο κοιμητηρίου και κοινοτικών υπηρεσιών προς το Κοινοτικό Συμβούλιο [...]ημερομηνίας 08/04/2024, ως τεκμήριο 26 δέσμη λογαριασμών από την Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου, ως Τεκμήριο 27 δέσμη λογαριασμών από το Συμβούλιο Υδατοπρομήθειας Λεμεσού και ως Τεκμήριο 28 Λογαριασμό της Cyta για τον μήνα Μάρτιο
- Παραθέτει τον ακόλουθο αναλυτικό πίνακα με τα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου. € α) Εξoδα διατρoφής και συντήρησης 200 β) Ψυχαγωγία/ κατασκηνώσεις/ διακοπές- καλοκαιρινό σχολείο 300 γ) Έvδυση/υπόδηση 100 δ) Αναλογία Ηλεκτρικού Ρεύματος 100 ε) Αναλογία Νερού 50 στ) Αναλογία ενοικίου 500 η) Αναλογία Βενζίνης για τις μετακινήσεις του παιδιού 350 θ) Ιατρική Περίθαλψη 100 ι) Σχολικά είδη ( φωτογραφίες δωράκια) 30 κ) Πάρτι γενεθλίων ( ανήλικου και φίλων ) 50 λ) Ψυχολόγος 160 μ) Εργοθεραπεία 100 ν) Ιππασία 130 ια) Μπαλέτο 60 ιβ) Μουσική 240 ιγ) μπάσκετ 60 ιδ) εξοπλισμός και/ ρουχισμός για τις δραστηριότητες 67 ---------------------------- ΣΥΝΟΛΟ 2.597 Καταθέτει ως τεκμήριο 29 καταστάσεις του τραπεζικού λογαριασμού της στις οποίες φαίνονται οι πληρωμές για τα έξοδα διατροφής του ανηλίκου. Όπως αναφέρει, χρειάζεται επιπλέον το ποσό των €50 μηνιαίως για να καλύπτει τα έξοδα του ανηλίκου για την αγορά κάποιων ειδών από την καντίνα του σχολείου. Από την φοίτηση του ανηλίκου στο σχολείο, προκύπτει και μια σειρά άλλων εξόδων τα οποία αφορούν μεταξύ άλλων πληρωμές προς τον σύνδεσμο γονέων, αγορά λαχείων, συμμετοχή σε δραστηριότητες εντός του σχολείου, παρακολούθηση επιπλέον ειδικών μαθημάτων, σχολικές εκδρομές, αγορά αναμνηστικών φωτογραφιών από τη σχολική μονάδα, αγορά γραφικής ύλης και σχολικών ειδών ένδυσης και υπόδησης. Καταθέτει ως Τεκμήριο 30 κατάσταση του τραπεζικού λογαριασμού της στην οποία διαφαίνεται πληρωμή προς την Κυπριακή Μαθηματική Εταιρεία για συμμετοχή του ανήλικου στην μαθηματική ολυμπιάδα ημερομηνίας 06/03/2023, ως Τεκμήριο 31 απόδειξη πληρωμής του συστήματος τηλεκπαίδευσης για τα διαδικτυακά μαθήματα που παρακολουθούσε ο ανήλικος ημερομηνίας 11/05/2020, 11/05/2021, 11/05/2022 και 11/05/2023 και ως τεκμήριο 32 έγγραφο επιβεβαίωσης συναλλαγής από το πιστωτικό ίδρυμα της Ελληνικής Τράπεζας όπου φαίνεται η μεταφορά χρημάτων μου προς τον Σύλλογο γονέων και κηδεμόνων του Δημοτικού σχολείου Εκάλης που φοιτά ο ανήλικος. Σε σχέση με τα είδη ένδυσης και υπόδησης του ανηλίκου καταθέτει σχετικές αποδείξεις πληρωμής ως τεκμήρια 33, 34 και
- Σε σχέση με τα έξοδα ψυχαγωγίας του ανηλίκου αναφέρει ότι ο ανήλικος κάθε εβδομάδα ψυχαγωγείται σε παιδικά πάρτι συμμαθητών του (για τους οποίους η αιτήτρια είναι αναγκασμένη να αγοράζει δώρα), σε εστιατόρια, παιχνιδότοπους σινεμά και άλλους χώρους ψυχαγωγίας. Επιπλέον, όπως και πριν την διάσταση των γονέων του, ο ανήλικος συνεχίζει να γιορτάζει τα γενέθλια του με φίλους και συμμαθητές του και η αιτήτρια του διοργανώνει πάρτι γενεθλίων, το κόστος του οποίου κατά μέσο όρο ανέρχεται περί τα €800 ετησίως το οποίο συμπεριλαμβάνει την τούρτα, την ενοικίαση του χώρου που διοργανώνεται το πάρτι, το φαγητό και τα δωράκια προς τα παιδιά. Προς υποστήριξη των αναφερόμενων εξόδων καταθέτει τα σχετικά τεκμήρια 36-
- Σε σχέση με τα ιατρικά έξοδα του ανήλικου τα οποία δεν καλύπτονται όλα από το ΓΕΣΥ καταθέτει διάφορες σχετικές αποδείξεις πληρωμής ως τεκμήρια 45, 46 και
- Όπως αναφέρει, η μητέρα της δεν μπορεί να συνεχίζει να την στηρίζει οικονομικά και να επωμίζεται εξ ολοκλήρου όλα τα έξοδα διατροφής και συντήρησης της και του ανήλικου από την στιγμή που ο καθ' ου η αίτηση κερδίζει ένα σεβαστό εισόδημα μηνιαίως και έχει την δυνατότητα να συνεισφέρει επαρκώς στις ανάγκες του ανηλίκου. Ο καθ' ου η αίτηση με βάση τα συνολικά εισοδήματά του κατά έτος, μπορεί και είναι εύλογο και δίκαιο υπό τις περιστάσεις να καταβάλλει 13η και 14η διατροφή έχοντας υπόψη ότι η 13η και 14η διατροφή θα καλύπτει έκτακτα έξοδα του ανήλικου και θα διατίθενται έναντι των αυξημένων εξόδων που έχει ο ανήλικος την περίοδο των Χριστουγέννων και του Πάσχα. Στην ένορκη μαρτυρία του ο καθ΄ου η αίτηση αναφέρει μεταξύ άλλων τα ακόλουθα: Από προηγούμενο γάμο του απέκτησε δυο τέκνα τα οποία είναι ενήλικα και τα έξοδα διατροφής και φοίτησης του στο πανεπιστήμιο επωμίζεται μέχρι σήμερα ο ίδιος Διατέλεσε όπως αναφέρει πιλότος στο [...]και η έδρα του ήταν στη Γερμανία. Με την συνταξιοδότηση του βρήκε δουλειά στο Λουξεμβούργο και αναφέρει ότι όταν ένας πιλότος εξεύρει εργασία μετά την συνταξιοδότηση του, οι απολαβές του αναστέλλονται μέχρι να τερματίσει την εργασία του στον ιδιωτικό τομέα. Όλα τα χρόνια που συμβίωναν με την αιτήτρια εργαζόταν στο εξωτερικό, ενώ η αιτήτρια, είχε τη δική της επαγγελματική πορεία. Είχε τη δική της εταιρεία στο Βέλγιο και όταν εγκαταστάθηκαν στην Κύπρο δεν προχώρησε στο κλείσιμο της εταιρείας με αποτέλεσμα η κυβέρνηση του Βελγίου και οι αρχές του Εφόρου Φορολογίας να απειλούν τους γονείς του με κυρώσεις εάν δεν πληρώνονταν οι φόροι από την αιτήτρια. Όταν εγκαταστάθηκαν στην Κύπρο, η αιτήτρια εργάστηκε αρχικά στην εταιρεία [....]σε διευθυντική θέση, με υψηλές απολαβές πέραν των €4.000 μηνιαίως. Μετέπειτα η αιτήτρια συνέχισε να εργάζεται και σε αρκετές εταιρείες πάντα σε διευθυντικές θέσεις και είχε πάρα πολύ ψηλά εισοδήματα. Από της διάστασης των διαδίκων η αιτήτρια ανέλαβε τη φροντίδα και η επιμέλεια του ανήλικου αφού ο καθ' ου η αίτηση διαμένει και εργάζεται στο εξωτερικό με αποτέλεσμα να μην μπορεί να αναλάβει τη φροντίδα του ανηλίκου. Αναφέρει ότι έλαβε γνώση για την κατάσταση της υγείας του ανηλίκου μέσω αιτήσεων που κατατέθηκαν στο Δικαστήριο. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έλαβε, ο ανήλικος διαγνώστηκε με πρόβλημα νευροανάπτυξης, και συγκεκριμένα με ADHD (Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας), αισθητηριακές διαταραχές, αυτιστικό φάσμα (Άσπεργκερ) και Οργανική Διαταραχή της Διάθεσης (OOD). Αυτή η διάγνωση έχει ως συνέπεια την εμφάνιση συχνών εναλλαγών στη διάθεση του παιδιού και εκρηκτική συμπεριφορά, ως ισχυρίζεται η αιτήτρια, γεγονός το οποίο ο ίδιος δεν έχει διαπιστώσει κατά την διάρκεια των συναντήσεων που έχει με τον ανήλικο κάθε μήνα. Ζήτησε επανειλημμένως από την αιτήτρια να εξεταστεί ο ανήλικος και από άλλους ειδικούς γιατρούς, αλλά η αιτήτρια αρνείται κατηγορηματικά να επιτρέψει την εξέταση από άλλους γιατρούς ή τη συνεργασία με επιπλέον θεραπευτές, γεγονός που περιορίζει τις δυνατότητές του καθ' ου η αίτηση να συμβάλλει ενεργά στη φροντίδα του ανηλίκου. Αναφέρει ότι κατά τις συναντήσεις του με τον ανήλικο δεν υπάρχει καμία βίαιη αντίδραση, δεν υπάρχει ίχνος εναλλαγής στη διάθεση του και παρά το γεγονός ότι βρίσκονται σε χώρους ως επί το πλείστων κλειστούς, όπως απαιτεί η αιτήτρια, ο ανήλικος αντιδρά καθ' όλα ήρεμα και ευπρεπώς. Από την εργασία του ως πιλότος λαμβάνει το ποσό των €5,500.00 περίπου μηνιαίως καθαρά, αλλά ο κάθε μήνας διαφοροποιείται λόγω προβλημάτων υγείας και απουσίας συναδέλφων του. Καταθέτει ως Τεκμήριο 2 αναλυτική κατάσταση μισθών των τελευταίων 10 (δέκα) μηνών. Το τελευταίο διάστημα αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας και συγκεκριμένα νευρολογικά ζητήματα που τον καθιστούν ανίκανο για εργασία μέχρι την ολοκλήρωση των εξετάσεων. Καταθέτει ως Τεκμήριο 3 ιατρική βεβαίωση με άδεια γιατρού για 30 ημέρες. Αναφέρει ότι διατηρεί τρία δάνεια, παραθέτει σχετικές λεπτομέρειες των εν λόγω δανείων ενώ αναφέρει ότι αποπληρώνει αυτά με τη γυναίκα του καταβάλλοντας το συνολικό ποσό των € 5,098.69 μηνιαίως. Αναφέρει επίσης ότι για την κάλυψη των βασικών αναγκών διαβίωσης του καταβάλλει το συνολικό ποσό των €595.41 και καταθέτει ως τεκμήριο 7 σχετικές αποδείξεις πληρωμής. Καταβάλλει για έκαστο ενήλικο τέκνο του το ποσό των €761.75 για τα έξοδα διατροφής και σπουδών τους και καταθέτει ως τεκμήριο 8 αντίγραφο του τραπεζικού λογαριασμού που φαίνονται οι μεταφορές χρημάτων από τον ίδιο προς την πρώην σύζυγο του για την πληρωμή της διατροφής και των σπουδών των παιδιών τους. Καταβάλλει όπως αναφέρει για την Ετήσια Ασφάλεια Πυρός της κατοικίας του το ποσό των € 2,835.68 ευρώ και καταθέτει ως Τεκμήριο 9 κατάσταση λογαριασμού ασφάλισης. Περαιτέρω καταβάλλει το ποσό των € 660 ετησίως για Ασφάλεια Σύνταξης στον Σύνδεσμο των [..] του Λουξεμβούργου και το ποσό των €990 για συνταξιοδοτική αποταμίευση και καταθέτει το σχετικό Τεκμήριο
- Κάθε μήνα, ταξιδεύει από το Βέλγιο στην Κύπρο για να επισκεφθεί τον ανήλικο υιό των διαδίκων, και τα συνολικά έξοδα για την πραγματοποίηση του αναφερόμενου ταξιδιού ανέρχεται περίπου στο ποσό των €2.
- Καταθέτει ως Τεκμήριο 11 τα αεροπορικά εισιτήρια το κόστος των οποίων ανέρχεται στα € 1521.24 και τα έξοδα διαμονής και τα μεταφορικά που ανέρχονται στο ποσό των € 683 και ως Τεκμήριο 12 το Διάταγμα Γονικής Μέριμνα υπ΄αριθμό 117/
- Δεν αρνείται ότι το παιδί του αντιμετωπίζει τα προαναφερόμενα προβλήματα υγείας, όπως η διάγνωση για ADHD, αισθητηριακές διαταραχές και αυτιστικό φάσμα, και αναγνωρίζει ότι απαιτούνται ενέργειες και υποστήριξη για την καλύτερη φροντίδα του και περαιτέρω θεωρεί ότι το ανήλικο πρέπει να επαναξιολογηθεί για μια πιο ξεκάθαρη εικόνα, λόγω του ότι διαγνώστηκε κατά το έτος 2021 από μόνο ένα Ιατρό. Ωστόσο, διαφωνεί με τα έξοδα που αναφέρει η αιτήτρια, καθώς θεωρεί ότι είναι υπερβολικά και σε μεγάλο βαθμό δεν αντανακλούν τις πραγματικές ανάγκες του παιδιού. Ορισμένα από αυτά τα έξοδα, που περιλαμβάνουν την συνεχόμενη ψυχολογική υποστήριξη και τις θεραπείες, μπορεί να μειωθούν, καθώς ενδέχεται να υπάρξει βελτίωση στην κατάσταση του παιδιού με την κατάλληλη παρακολούθηση και θεραπεία, κάτι που θα μειώσει την ανάγκη για τόσο υψηλά έξοδα, και πιο συγκεκριμένα τόσες πολλές δραστηριότητες, που θεωρεί ότι είναι υπερβολικές για τις ανάγκες υποστήριξης του παιδιού. Από την αρχή της διάστασής τους αναλαμβάνει κάθε μήνα την υποχρέωσή του για καταβολή διατροφής στον ανήλικο, αποστέλλοντας το ποσό των 500,00 ευρώ. Ωστόσο, η αιτήτρια αρνείτο να παραλάβει το εν λόγω ποσό και δεν τον ενημέρωνε για τον αριθμό του τραπεζικού λογαριασμού της για να συνεχίσει να καταβάλλει το ποσό για τη διατροφή του ανηλίκου. Για το λόγο αυτό, κατέθετε το ποσό των €500 αρχικά και μετέπειτα το ποσό των € 400 στον λογαριασμό πελατών του δικηγόρου του μέχρι να επιλυθεί το ζήτημα της πληρωμής. Καταθέτει ως Τεκμήριο 13 Τραπεζιτικά Εμβάσματα αναφορικά με την διατροφή του ανήλικου από τον Λογαριασμό Πελατών του δικηγόρου του προς τον λογαριασμό της αιτήτριας για το συνολικό ποσό των €12.500 μέχρι σήμερα. Έδωσε όπως αναφέρει εντολές στο δικηγόρο του να προχωρήσει και στην μεταφορά των υπόλοιπων ποσών που έχει στον Τραπεζικό του Λογαριασμό και θα συνεχίσει, ανεξαρτήτως του εάν και πότε θα εκδοθεί σχετικό διάταγμα από το Σεβαστό Δικαστήριο, να καταβάλλει το ποσό των € 400 μηνιαίως για τις ανάγκες του ανηλίκου. Η αιτήτρια από την εργασία της λαμβάνει υψηλότερα εισοδήματα από τον ίδιο και για διάστημα τριών ετών αρνείτο να αποδεχτεί τα ποσά διατροφής που της απέστελλε ο καθ' ου η αίτηση αναλαμβάνοντας μόνη της την πλήρη κάλυψη των αναγκών του ανηλίκου. Όπως γνωρίζει, η αιτήτρια εργάζεται και ουδέποτε έπαψε να εργάζεται και επισυνάπτει ως Τεκμήριο 14 το επαγγελματικό προφίλ της από το λογαριασμό της στο Linkedin, το οποίο αποδεικνύει τη συνεχιζόμενη εργασία της καθώς και τις επαγγελματικές της δραστηριότητες και επιδόσεις κατά την τελευταία περίοδο. Συγκεκριμένα, το προφίλ περιλαμβάνει τα επαγγελματικά της προσόντα, την εμπειρία της, στοιχεία που αποδεικνύουν τη συνεχιζόμενη απασχόλησή της στον τομέα στον οποίο δραστηριοποιείται. Η αιτήτρια συνεχίζει να εργάζεται και διαχειρίζεται μεγάλα έργα και σχέδια σε εταιρείες από τις οποίες πληρώνεται πολύ ακριβά, και ψεύδεται όταν αναφέρει ότι παρέμεινε άνεργη. Εσκεμμένα αποφεύγει να παρουσιάσει την Φορολογική της Δήλωση των Η.Π.Α. δήλωση η οποία είναι υποχρεωμένη να υποβάλλει κάθε χρόνο ανεξάρτητα εάν ζει και έχει εισοδήματα στις Η.Π.Α. Βάσει των εισοδηματικών του κριτηρίων και των τρεχουσών οικονομικών του υποχρεώσεων, η οικονομική του δυνατότητα για την κάλυψη των αναγκών του ανηλίκου περιορίζεται στο ποσό των €.500 μηνιαίως. Το ποσό αυτό είναι το ανώτατο που είναι σε θέση να καταβάλλει για τη διατροφή και τη συντήρησή του ανηλίκου, όπως έκανε και στο παρελθόν. Αν και αναγνωρίζει ότι υπάρχουν και άλλες οικονομικές υποχρεώσεις που τον επιβαρύνουν, το ποσό αυτό είναι το μέγιστο που μπορεί να διαθέσει κάθε μήνα χωρίς να θέσει σε κίνδυνο την προσωπική μου οικονομική σταθερότητα. Ζητά όπως η συνεισφορά του στα μηνιαία έξοδα διατροφής και συντήρησης του ανήλικου τέκνου του καθοριστεί στο ποσό των €500 ευρώ μηνιαίως και η κάθε πλευρά να επωμιστεί τα έξοδα της. Σημειώνω ότι στις 30/5/25, μετά που επιφυλάχθηκε η παρούσα απόφαση, καταχωρήθηκε ειδοποίηση αλλαγής δικηγόρου της αιτήτριας. Μελέτησα με τη δέουσα προσοχή και επιμέλεια όλη την μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου και προχωρώ να εξετάσω την αίτηση. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Τα όσα αφορούν στη διατροφή ανηλίκων περιλαμβάνονται στα άρθρα 33 επόμενα του Ν.216/
- Συγκεκριμένα το άρθρο 33
(1)ορίζει ότι: "Οι γονείς έχουν υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους από κοινού ο καθένας ανάλογα με τις δυνάμεις του". Το άρθρο 37 ορίζει ότι:
(1)Η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του και τις οικονομικές δυνατότητες που υπάρχουν για διατροφή προσώπου.
(2)Η διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση και ευημερία του δικαιούχου και επιπλέον, ανάλογα με την περίπτωση, τα έξοδα για την εν γένει εκπαίδευση του 3) Σε περίπτωση που ο γονέας εναντίον του οποίου έχει εκδοθεί διάταγμα διατροφής λαμβάνει 13ο ή και 14ο μισθό ή το Δικαστήριο κρίνει εύλογο, το διάταγμα διατροφής δυνατόν να περιλαμβάνει και αντίστοιχη επιπρόσθετη 13η ή και 14η καταβολή, ως το Δικαστήριο ήθελε ορίσει.» Όπως επισημάνθηκε στην υπόθεση Όξυνου v Λούη
(2012)1 ΑΑΔ 169, σε υποθέσεις διατροφής ανηλίκων, το Δικαστήριο ασκώντας ρόλο ρυθμιστή καλείται αφενός να προσδιορίσει τις ανάγκες του δικαιούχου και αφετέρου να συμπεριλάβει τα στοιχεία που έχουν σχέση με την ευημερία του δικαιούχου. Ως προς το τι συνιστούν ανάγκες του δικαιούχου, παραπέμπω στο σύγγραμμα του Απόστολου Σ. Γεωργιάδη «ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΙΟ» όπου στη σελ. 652, αναφέρονται τα πιο κάτω: «1. Ανάγκες του δικαιούχου Η διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση του δικαιούχου και επιπλέον τα έξοδα για την ανατροφή, καθώς και την επαγγελματική και την εν γένει εκπαίδευση του (πλήρης διατροφή: ΑΚ 1493 εδ. β΄). Στο περιεχόμενο της διατροφής περιλαμβάνονται ειδικότερα βιοτικές ανάγκες του δικαιούχου που είτε υφίστανται πραγματικά κατά τον χρόνο συζήτησης της αγωγής είτε μπορούν με βεβαιότητα να προβλεφθούν μελλοντικά. Η διατροφή λοιπόν περιλαμβάνει κάθε αναγκαία βιοτική δαπάνη: τροφή, στέγη, ένδυση, θέρμανση, φωτισμό, λοιπά λειτουργικά έξοδα της οικίας διαμονής, ψυχαγωγία, μόρφωση (π.χ. αγορά βιβλίων), διαπαιδαγώγηση, νοσηλεία και δαπάνες ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, παραθέριση, συγκοινωνία και επικοινωνία. Ιδίως περιλαμβάνονται δαπάνες θεωρητικής, επαγγελματικής ή τεχνικής μόρφωσης, ακόμη και μεταπτυχιακής.» Το επίπεδο διαβίωσης μετά από το χωρισμό αναγκαστικά υπόκειται σε κάποια πτώση. Όπως επισημαίνεται στην υπόθεση Ιωάννου ν. Ιωάννου
(1993)1 Α.Α.Δ.900 στη σελ. 908: «Πρέπει να σημειώσουμε ότι αναπόφευκτα το επίπεδο κοινωνικής διαβίωσης των συζύγων θα υποστεί κάποια πτώση μετά το χωρισμό, δεδομένου ότι παρίσταται ανάγκη διπλασιασμού ορισμένων εξόδων, όπως ενοικίαση δεύτερης κατοικίας, θέρμανση κ.ά.». Σε κάθε περίπτωση όμως, το ζητούμενο είναι πάντοτε να διατηρηθεί το επίπεδο ζωής των ανηλίκων που θα είχαν αν οι γονείς τους συμβίωναν, όσο αυτό είναι δυνατόν (βλ. Κορελλίδης ν. Κορελλίδη
(2012)1 Α.Α.Δ.1975). Στην υπόθεση Ρουσουνίδης v. Ρουσουνίδου ECLI:DOD:2021:30, Έφεση αρ. 25/2019, ημερομηνίας 15.12.2021, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Το μέτρο με το οποίο θα καθοριστεί η διατροφή, δεν μπορεί να αποτιμάται με απόλυτους αριθμούς, ούτε αναμένεται η απόδειξη των κονδυλίων με περισσή αυστηρότητα, χωρίς να είναι επιτρεπτό να υιοθετούνται μέσες λύσεις κατά τρόπο αυθαίρετο (Χαραλάμπους ν. Χαραλάμπους
(2010)1(Β) Α.Α.Δ. 951, 957). Η κοινή λογική και η πείρα της ζωής είναι παράγοντες οι οποίοι διαδραματίζουν ρόλο στην καλύτερη αντίληψη των γεγονότων προς εντοπισμό των πραγματικών αναγκών συγκεκριμένων ατόμων. Κονδύλια που κατ' ισχυρισμό απαιτούνται για συγκεκριμένες ανάγκες μπορεί να μην γίνουν αποδεκτά από το δικαστήριο, είτε στη βάση ότι δεν υπήρξε ικανοποιητική τεκμηρίωση, είτε γιατί διαπιστώθηκε υπερβολή, οπόταν και μπορεί να μειωθούν. ΄Αλλα μπορεί να κριθεί ότι δεν αφορούν βασικές ανάγκες και να μην γίνουν καθόλου αποδεκτά (Παναγιώτου v. Σφικτού
(2001)1(Α) Α.Α.Δ. 625, 630). Εάν για συγκεκριμένο κονδύλι δεν υπάρχει περί του αντιθέτου μαρτυρία, αυτό δεν οδηγεί απαρέγκλιτα στην αποδοχή του. Το Δικαστήριο θα πρέπει να ασχοληθεί με το εύλογο των κονδυλίων και δεν δεσμεύεται από τη μαρτυρία των διαδίκων (Μαρκουλίδης v. Μαρκουλίδη κ.ά.
(1998)1(Γ) Α.Α.Δ. 1386, 1391).» Στην απόφαση του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου Κορελλίδης v. Κορελλίδη ανωτέρω, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «... το Δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες που να οδηγούν σε υπολογισμό με σεντ, αλλά θα πρέπει να σταθμίζει τις ανάγκες και να καταλήγει σε συμπεράσματα που να επαναφέρουν, ή δυνατό, τα ανήλικα τέκνα σε μια πλησιέστερη κατάσταση, όπως θα ήταν εάν οι γονείς τους ζούσαν μαζί». Στην Εφ. Αρ. 36/2018 ημερ. 7/5/2020 του Δευτεροβάθμιου Οικογενειακού Δικαστηρίου αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση και ευημερία του δικαιούχου και επιπλέον, ανάλογα με την περίπτωση, τα έξοδα για την εν γένει εκπαίδευση του". Στην παράγρ. (Ι) του ίδιου άρθρου, σαφώς ορίζει ότι "η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του.". Συνεπώς η λέξη "διατροφή" δεν αποδίδει την πλατιά έννοια που ο σοφός νομοθέτης φρόντισε επιγραμματικά να αποδώσει. Η διατροφή, σύμφωνα με την έννοια που δίδει ο νόμος, δεν καλύπτει μόνο τη δαπάνη για την τροφή. Περιλαμβάνει κάθε αναγκαία βιοτική δαπάνη όπως τροφή, στέγη, ντύσιμο, φωτισμό, θέρμανση, ψυχαγωγία, νοσηλείες και φάρμακα, συγκοινωνία, επικοινωνία, έξοδα για γενική μόρφωση και επαγγελματική εκπαίδευση. Ο νομοθέτης με την διατύπωση του Νόμου καθόρισε τόσο το πλάτος της διατροφής όσο και το επίπεδο της πάντοτε μέσα στα μέτρα του δυνατού (βλ. Κουμάντου Παραδόσεις Οικογενειακού Δικαίου, 2ος Τόμος σελ. 44 κ.ε) Θα πρέπει ακόμα να σημειωθεί πως σε υποθέσεις διατροφής αποτελεί καθήκον και των διαδίκων να προβούν σε πλήρη και αληθινή αποκάλυψη των οικονομικών τους πόρων και δυνατοτήτων Μαρκουλίδης v. Μαρκουλίδη κ.α.
(1998)1(Γ) ΑΑΔ 1386). Στην υπόθεση Δημητρίου V. Περδίου
(2005)1 Α.Α.Δ.1418 αναφέρθηκαν τα εξής σχετικά: «Όπως έχει η σχετική Νομοθετική διάταξη (αρ.33
(1)Ν.216/1990) η υποχρέωση για διατροφή των ανηλίκων τέκνων μιας οικογένειας ανήκει και στους δύο γονείς, ανάλογα με την οικονομική κατάσταση του καθενός. Έχουν και οι δύο υποχρέωση όπως προβαίνουν σε πλήρη και ειλικρινή αποκάλυψη των πραγματικών τους εισοδημάτων και όχι μόνο των εξόδων τους. Στην υπόθεση Ette v. Ette
(1965)1 AII E.R. 341, 346 έχει λεχθεί ότι όταν ο καθ' ου η αίτηση δεν προβαίνει ο ίδιος σε ειλικρινή και πλήρη αποκάλυψη σχετικά με την οικονομική του κατάσταση, τότε το Δικαστήριο μπορεί λαμβάνοντας υπόψη την φύση του επαγγέλματος του και το τι κερδίζουν οι άλλοι στο ίδιο επάγγελμα, να υπολογίσει ότι ο καθ' ου η αίτηση έχει ψηλότερα, απ' ότι ισχυρίζεται, εισοδήματα. Η αρχή αυτή συνάδει και με τον κανόνα ότι εκεί που κάποιος έχει την αποκλειστική γνώση των γεγονότων, οφείλει να τα αποδείξει. (βλ. Tarapoulouzis v. District Officer
(1962)C.L.R. 91 και Μαρκουλίδης V. Μαρκουλίδη κ.α
(1998)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1386,1390) Επομένως, σε υποθέσεις διατροφής των ανηλίκων τέκνων μια οικογένειας, η οικονομική δυνατότητα του καθενός από τους γονείς δεν είναι θέμα που πρέπει να αποδεικνύεται από τον αιτητή ή την αιτήτρια, ανάλογα με την περίπτωση αλλά θέμα αληθινής αποκάλυψης από τους ίδιους τους γονείς, των αντιστοίχων εισοδημάτων τους. Το δε Δικαστήριο προβαίνει σε πλήρη έρευνα αυτών των στοιχείων. Περαιτέρω αναφέρουμε ότι από σχετική νομολογία φαίνεται ότι το Δικαστήριο μπορεί να λάβει υπόψη όχι μόνο τα πραματικά εισοδήματα αλλά και την ικανότητα του καθ' ου η αίτηση να κερδίζει (his potential earning capacity) (Βλ. Klucinsky v. Klucinsky
(1953)1 All E.R. 683 και McEwan v. McEwan
(1972)2 All E.R. 708) » Στην υπόθεση Ηλίας Ηλία v Μαρίνας Ηλία δια της μητρός της Μάρως Αλωνεύτη
(1997)1 ΑΑΔ 1354 αποφασίστηκε ότι: «Η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του ανηλίκου και τις οικονομικές δυνατότητες των γονέων του και όχι με βάση του τι επέλεξαν να διαμορφώσουν ώστε να διατηρούνται σε κατάσταση αδυναμίας που να μην τους επιτρέπει να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Το πρωτόδικο Δικαστήριο κατέληξε ότι η εισοδηματική ικανότητα του εφεσείοντα, δεν μπορούσε να είναι μικρότερη από ΛΚ700 το μήνα, αφού έλαβε υπ' όψιν το τι κέρδιζε προηγουμένως, τι εμπειρίες είχε και τη δυνατότητα αξιοποίησής τους. Με το δεδομένο αυτό καθόρισε το ποσό της διατροφής. Η ορθότητα της αναλογίας δεν αμφισβητήθηκε με την έφεση». ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ-ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ Α. ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΤΗΣ ΑΙΤΗΤΡΙΑΣ Η αιτήτρια στην παράγραφο 8 της αίτησης της αναφέρει ότι από της γέννησης του ανηλίκου μέχρι σήμερα ανέλαβε αποκλειστικά την φροντίδα και ανατροφή του. Στην παράγραφο 22 της αίτησης της αναφέρει ότι προς το παρόν δεν εργάζεται γιατί έχει τη φύλαξη του ανηλίκου ο οποίος χρειάζεται ειδική μεταχείριση και ή επίβλεψη και για το λόγο αυτό δεν μπορεί να εργοδοτήσει πρόσωπο για τη φύλαξη και φροντίδα του ενώ η μητέρα της ενόψει της ηλικίας της δεν είναι σε θέση να έχει υπό τη φύλαξη της τον ανήλικο για να εργαστεί η αιτήτρια. Στην παράγραφο 17 της ένορκης μαρτυρίας της αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι από της γέννησης του ανηλίκου δεν είχε τη δυνατότητα να εργαστεί αφού αφοσιώθηκε πλήρως στις ανάγκες του ανηλίκου και ένεκα της φύσης της εργασίας του καθ' ου η αίτηση σε συνδυασμό με την απουσία υποστηρικτικού περιβάλλοντος της στην Κύπρο, κατέστη αποκλειστικά υπεύθυνη για τις καθημερινές ανάγκες φύλαξης και φροντίδας του ανηλίκου. Στην παράγραφο 19 της ένορκης μαρτυρίας της, αναφέρει μεταξύ άλλων ότι, από της διάστασης, ο καθ' ου η αίτηση κανένα ποσό συνεισέφερε έναντι των αναγκών του ανηλίκου με αποτέλεσμα να αναγκάσει τη μητέρα της η οποία έμενε στην Αμερική να έρθει στην Κύπρο προκειμένου να την στηρίξει οικονομικά. Στην παράγραφο 37 της ένορκης μαρτυρίας της, αναφέρει μεταξύ άλλων ότι, λόγω της ιδιαιτερότητας του ανηλίκου και των καθημερινών δραστηριοτήτων του, δεν μπορεί να εργαστεί, ειδικότερα όταν η εν δυνάμει εργασία της απαιτεί φυσική παρουσία και σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η μητέρα της παρόλο που ήρθε στην Κύπρο με σκοπό να τη βοηθήσει, δεν μπορεί να μεταφέρει τον ανήλικο στις δραστηριότητες του και στο σχολείο του. Σημειώνω ότι παρατηρώ μια αντιφατικότητα στις θέσεις της αιτήτριας σε σχέση με το λόγο για τον οποίο η μητέρα της ήρθε στην Κύπρο, αφού αφενός στην αίτηση της αναφέρει ότι της ζήτησε να έρθει για να την στηρίξει οικονομικά ενώ στην ένορκη μαρτυρία της αναφέρει ότι η μητέρα της ήρθε στην Κύπρο για να την βοηθήσει πλην όμως δεν μπορεί να μεταφέρει τον ανήλικο στις δραστηριότητες του και στο σχολείο του. Στην παράγραφο 38 της ένορκης μαρτυρίας της αναφέρει ότι δεν μπορεί να εργοδοτήσει πρόσωπο για να αναλάβει τη φύλαξη του ανηλίκου και ούτε η μητέρα της, ηλικίας 82 ετών μπορεί να αναλάβει, χωρίς τη συμβολή της, την καθημερινή επίβλεψη του ανηλίκου λόγω της υπερβολικής υπερκινητικότητας του και γενικότερα της καθημερινής προσοχής και ειδικής επίβλεψης που χρειάζεται. Τα όσα αναφέρει ο καθ' ου η αίτηση στην ένορκη μαρτυρία του σε σχέση με την εργασία της αιτήτριας, την εμπειρία και τα εισοδήματα που λαμβάνει δεν μπορούν και δεν θα ληφθούν υπόψιν αφού τέθηκαν για πρώτη φορά ενώπιον του Δικαστηρίου στη ένορκη μαρτυρία του. Η αιτήτρια επέλεξε να αφήσει στο σκοτάδι το Δικαστήριο σε σχέση με τα εισοδήματα της και ή την εισοδηματική της ικανότητα και παρέλειψε να συμμορφωθεί με την υποχρέωση της ως επιτάσσει η ισχύουσα νομολογία. Καμία αναφορά γίνεται εκ μέρους της κατά πόσο εργαζόταν πριν την γέννηση του ανήλικου τέκνου των διαδίκων, (δεδομένου ότι η θέση της είναι ότι από της γέννησης του ανηλίκου επειδή ανέλαβε πλήρως τη φύλαξη του αδυνατεί να εργαστεί), και αν ναι, ποια εργασία ασκούσε και τι εισοδήματα λάμβανε από αυτή την εργασία. Στην απόφαση Μαρκουλίδη (ανωτέρω), αποφασίστηκε ότι οι δυνάμεις του υπόχρεου είναι στοιχείο που στις πλείστες των περιπτώσεων, μόνο ο ίδιος γνωρίζει και εάν επιλέξει να μην βοηθήσει το Δικαστήριο στη διακρίβωση τους, τότε το Δικαστήριο οφείλει να ενεργήσει στη βάση των στοιχείων που έχει ενώπιον του για να καταλήξει σε ευρήματα. Αποδέχομαι ότι η αιτήτρια, λόγω της απουσίας του καθ' ου η αίτηση στο εξωτερικό, ανέλαβε την φύλαξη και φροντίδα του ανήλικου τέκνου της το οποίο μεταφέρει σε όλους τους ειδικούς και στις δραστηριότητες του με αποτέλεσμα η ικανότητα για εργασία της να είναι περιορισμένη. Δεν μπορώ όμως να παραγνωρίσω το γεγονός ότι, δεδομένης της φοίτησης του ανηλίκου σε Δημοτικό σχολείο, η αιτήτρια θα μπορούσε να εργαστεί με μερική απασχόληση τις ώρες κατά τις οποίες ο ανήλικος βρίσκεται στο σχολείο. Δεν έχει τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία σε σχέση με την μόρφωση που διαθέτει η αιτήτρια και την εμπειρία της σε κάποιο τομέα. Δεν έχει τεθεί όμως ενώπιον του Δικαστηρίου οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας της αιτήτριας το οποίο δεν της επιτρέπει να ασκήσει οποιαδήποτε εργασία, ανεξαρτήτως εμπειρίας και μόρφωσης, τις ώρες που ο ανήλικος βρίσκεται στο σχολείο του. Το Δικαστήριο έχει γνώση των συνθηκών που επικρατούν στην αγορά εργασίας, πλην όμως δεν μπορώ να αγνοήσω το γεγονός ότι η αιτήτρια, ακόμη και με τους περιορισμούς που ανέφερα ανωτέρω θα μπορούσε να απασχοληθεί σε οποιαδήποτε εργασία η οποία δεν χρειάζεται ιδιαίτερη εξειδίκευση. Στη απόφαση Ηλίας Ηλία v Μαρίνας Ηλία δια της μητρός της Μάρως Αλωνεύτη (ανωτέρω) αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων ότι, η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του ανηλίκου και τις οικονομικές δυνατότητες των γονέων του και όχι με βάση του τι επέλεξαν να διαμορφώσουν ώστε να διατηρούνται σε κατάσταση αδυναμίας που να μην τους επιτρέπει να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Λαμβάνοντας υπόψιν ότι ο κατώτατος θεσμοθετημένος μισθός για πλήρη απασχόληση ανέρχεται στα €1000 μηνιαίως, στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω και τη δυνατότητα της αιτήτριας να εργαστεί με μερική απασχόληση τις ώρες κατά τις οποίες ο ανήλικος βρίσκεται στο σχολείο, κρίνω ότι η αιτήτρια είναι σε θέση να εργαστεί και να λαμβάνει τουλάχιστον το ποσό των €500 μηνιαίως το οποίο αποτελεί και εύρημα του Δικαστηρίου. Β. ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΘ΄ΟΥ Η ΑΙΤΗΣΗ Στη δικογραφημένη θέση του ο καθ' ου η αίτηση αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης των διαδίκων λάμβανε περισσότερα εισοδήματα (τα οποία όμως παραλείπει να αναφέρει) τα οποία έχουν πλέον μειωθεί στο μέγιστο. Στην ένορκη μαρτυρία του αναφέρει ότι λαμβάνει το ποσό των €5.500 περίπου καθαρά μηνιαίως αλλά ο κάθε μήνας διαφοροποιείται λόγω προβλημάτων υγείας και απουσίας συναδέλφων του και καταθέτει ως τεκμήριο αναλυτική κατάσταση μισθών του για την περίοδο από Ιανουάριο του 2024 μέχρι και Σεπτέμβριο του
- Παρατηρώ ότι στις καταστάσεις μισθοδοσίας που παρουσιάζει, ο καθαρός μηνιαίως μισθός του διαφοροποιείται κάθε μήνα ανάλογα με τα επιπλέον ποσά από την υπερωριακή εργασία, τα επιδόματα νυκτερινής βάρδιας και άλλα ωφελήματα που προστίθενται ανελλιπώς στο βασικό του μισθό ο οποίος ανέρχεται περίπου στις €6.
- Στην υπόθεση ΜΙΧΑΛΗΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ ν. ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ALEX HARDSTAFF, Αρ. Αίτησης: 119/2013, 7/2/2017, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Επειδή όμως το μέτρο της συνεισφοράς είναι «οι δυνάμεις» των γονέων, «έννοια που περιλαμβάνει το σύνολο των εισοδηματικών δυνατοτήτων εκάστου μέρους για συνδρομή και όχι μόνο το υπαρκτό εισόδημα», η αμοιβή από υπερωριακή εργασία συνυπολογίζεται ως μέρος των δυνάμεων του πατέρα». Ούτε και ο καθ΄ου η αίτηση συμμορφώθηκε με την εκ του Νόμου υποχρέωση του για ειλικρινή αποκάλυψη των εισοδημάτων του αφού επέλεξε να μην θέσει ενώπιον του Δικαστηρίου τα ετήσια εισοδήματα του για να έχει το Δικαστήριο μια ολοκληρωμένη εικόνα αυτών και επέλεξε να παρουσιάσει τις μισθοδοσίες του για 9 μήνες. Δεδομένου ότι όπως ανέφερα ο καθαρός μισθός που λαμβάνει διαφοροποιείται κάθε μήνα, για να καταλήξω στα μηνιαία εισοδήματα από την εργασία του, θα υπολογίσω τον μέσο όρο των μισθών του όπως προκύπτει από τις εννέα καταστάσεις μισθοδοσίας του που ο ίδιος κατέθεσε ως τεκμήρια. Συνακόλουθα καταλήγω ότι ο καθαρός μηνιαίως μισθός του καθ' ου η αίτηση δεν μπορεί να είναι χαμηλότερος του ποσού των €8.500 το οποίο καθίσταται πλέον και εύρημα του Δικαστηρίου. Ο αόριστος ισχυρισμός της αιτήτριας ότι ο καθ' ου η αίτηση καταχράται επιδόματα που αφορούν στον ανήλικο τα οποία λαμβάνει από τις Βελγικές αρχές καθότι εκεί έχει γεννηθεί ο ανήλικος και ο καθ' ου η αίτηση παρέλειψε να δηλώσει στις Βελγικές Αρχές ότι οι διάδικοι έχουν χωρίσει και δεν διαμένει μαζί του ο ανήλικος παρέμεινε μετέωρος και δεν θα ληφθεί υπόψιν. Σημειώνω ότι τα όσα αναφέρει ο καθ' ου η αίτηση σε σχέση με τα έξοδα του, με την πληρωμή των δόσεων των δανείων, με τα ποσά που καταβάλει για τη διατροφή και τα έξοδα σπουδών των ενήλικων τέκνων του, με το ποσό που καταβάλλει όταν ταξιδεύει στην Κύπρο κάθε μήνα για να επισκεφθεί τον ανήλικο και το πρόβλημα υγείας που αντιμετωπίζει, αποτελούν ισχυρισμούς εκτός δικογράφων οι οποίοι τίθενται ενώπιον του Δικαστηρίου για πρώτη φορά στην ένορκη μαρτυρία του καθ' ου η αίτηση και δεν μπορούν να ληφθούν υπόψιν. Σε κάθε όμως περίπτωση θα πρέπει να υπενθυμίσω ότι σύμφωνα με την ισχύουσα νομολογία η διατροφή των ανήλικων τέκνων των διαδίκων προηγείται οποιασδήποτε άλλης υποχρέωσης των γονέων. ΕΞΟΔΑ ΑΝΗΛΙΚΟΥ Η αιτήτρια στα δικόγραφα της καθορίζει τα έξοδα του ανήλικου στο ποσό των €2.321 ενώ στην έγγραφη μαρτυρία της στο ποσό των €2.597 προβαίνοντας σε λεπτομερή ανάλυση έκαστου εξόδου και κατάθεση σχετικών τεκμηρίων προς υποστήριξη αυτών. Ο καθ' ου η αίτηση αναφέρει ότι τα έξοδα του ανήλικου είναι λιγότερα και αποδέχεται μόνο τα έξοδα που αφορούν στα φροντιστήρια. Υπενθυμίζω ότι έχουν γίνει παραδεκτά κάποια από τα έξοδα του ανηλίκου τα οποία κατέγραψα ανωτέρω στην απόφαση μου. Θεωρεί το συνολικό ποσό των εξόδων ως αυτό καθορίζεται από την αιτήτρια διογκωμένο πλην όμως δεν γίνεται οποιαδήποτε αναφορά εκ μέρους του στο ύψος του ποσού το οποίο ο ίδιος θεωρεί εύλογο για την κάλυψη των συνολικών εξόδων διατροφής και συντήρησης του ανηλίκου. Στην γραπτή του μαρτυρία αναφέρει ότι αναγνωρίζει ότι απαιτούνται ενέργειες και υποστήριξη για την καλύτερη φροντίδα του ανηλίκου ενώ αναφέρει επίσης ότι ορισμένα από τα έξοδα που περιλαμβάνουν τη συνεχόμενη ψυχολογική υποστήριξη και τις θεραπείες μπορεί να μειωθούν καθώς ενδέχεται να υπάρξει βελτίωση στη κατάσταση του παιδιού με την κατάλληλη παρακολούθηση και θεραπεία κάτι που θα μειώσει τη ανάγκη για τόσο υψηλά έξοδα και πιο συγκεκριμένα τόσες πολλές δραστηριότητες που θεωρεί ότι είναι υπερβολικές για τις ανάγκες υποστήριξης τους παιδιού. Ο καθ' ου η αίτηση φαίνεται να αναγνωρίζει τόσο την αναγκαιότητα όσο και την ύπαρξη των θεραπειών του ανηλίκου. Πριν προχωρήσω στον καθορισμό του ευλόγου των κονδυλίων επισημαίνω ότι, δεν θα ληφθούν υπόψιν τα έξοδα που αφορούν στο καλοκαιρινό σχολείο, τα τέλη αποκομιδής σκυβάλων, το φόρο κοιμητηρίου, στις κοινοτικές υπηρεσίες, την Αρχή Τηλεπικοινωνιών τα τέλη κυκλοφορίας και την ασφάλεια του οχήματος τα οποία αναφέρονται για πρώτη φορά στην ένορκη μαρτυρία της αιτήτριας και δεν έχουν δικογραφηθεί ούτε κατά γενικό τρόπο. Όσον αφορά στα έξοδα λογοθεραπείας, τα οποία όπως αναφέρει η αιτήτρια αναμένεται να αρχίσει ο ανήλικος, δεν θα ληφθούν επίσης υπόψιν από το Δικαστήριο, αφού στην παιδοψυχιατρική έκθεση και στην εργοθεραπευτική βεβαίωση που καταθέτει ως τεκμήρια η αιτήτρια καμία αναφορά γίνεται στην αναγκαιότητα λογοθεραπείας. α) Έξοδα διατροφής και συντήρησης. Η αιτήτρια αναφέρει ότι για τη διατροφή και συντήρηση του ανηλίκου απαιτείται το ποσό των €200 μηνιαίως και επισύναψε προς υποστήριξη της θέσης της σχετικά τεκμήρια. Λαμβάνοντας υπόψιν την ηλικία του ανηλίκου, το γεγονός ότι πρέπει να λαμβάνει τουλάχιστον τρία γεύματα την ημέρα, ότι τα έξοδα αυτά δεν είναι στατικά και εναλλάσσονται από μήνα σε μήνα, ότι δεν μπορούν να υπολογιστούν με απόλυτη ακρίβεια και έχοντας γνώμονα την κοινή λογική και την πείρα της ζωής κρίνω ότι είναι εύλογο το ποσό των €150 για την κάλυψη της αναφερόμενης ανάγκης το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. β) Ψυχαγωγία/κατασκηνώσεις/ διακοπές/καλοκαιρινό σχολείο (€300) Πάρτι γενεθλίων (ανηλίκου και φίλων) (€50) Παρόλο που η αιτήτρια καταγράφει ξεχωριστά τις πιο πάνω ανάγκες του ανήλικου, επειδή κατά την άποψη μου αποτελούν εκφάνσεις της ίδιας ανάγκης θα τις εξετάσω μαζί. Για τους λόγους που ανέφερα ανωτέρω δεν θα λάβω υπόψιν μου τo έξοδo για το καλοκαιρινό σχολείο. Δεν θα λάβω υπόψιν μου το έξοδo που αφορά στις κατασκηνώσεις το οποίο δεν έχει τεκμηριωθεί από την αιτήτρια. Δεν θα λάβω επίσης υπόψιν μου τo έξοδo για τις καταδύσεις τo oποίο εντάσσει η αιτήτρια στα πλαίσια της ψυχαγωγίας του ανηλίκου (παράγραφος 32 της μαρτυρίας της) αφού κατά την άποψη μου αποτελεί περιττό έξοδο δεδομένου ότι ο ανήλικος ήδη παρακολουθεί αρκετές δραστηριότητες οι οποίες τον βοηθούν να αντιμετωπίζει το πρόβλημα του οι οποίες είναι παραδεκτές από τον καθ' ου η αίτηση. Τα παιδιά σε όποια ηλικία και να βρίσκονται έχουν ανάγκη να κοινωνικοποιούνται και να ψυχαγωγούνται. Ο τρόπος ψυχαγωγίας των παιδιών διαφοροποιείται ανάλογα με την ηλικία στην οποία βρίσκονται αφού τα ενδιαφέροντα τους αλλάζουν μεγαλώνοντας και ενδεχομένως το κόστος κάλυψης αυτής της ανάγκης να αυξάνεται σταδιακά. Ο ανήλικος είναι ηλικίας 11 ετών και φοιτά σε Δημοτικό Σχολείο. Έχει ανάγκη να συναναστρέφεται με παιδιά της ηλικίας του, να κοινωνικοποιείται, και γενικά να ψυχαγωγείται κατά τρόπο που αρμόζει στην ηλικία στην οποία βρίσκεται. Θεωρώ επίσης πολύ λογικό κατά τη διάρκεια του Σαββατοκυρίακου να μεταβαίνει για σκοπούς ψυχαγωγίας σε κάποιο εστιατόριο, ή σε κάποιο παιχνιδότοπο και γενικά να ψυχαγωγείται σε μέρη και σε δραστηριότητες που τον ευχαριστούν και αρμόζουν στην ηλικία του. Με γνώμονα την κοινή λογική και την πείρα της ζωής, και λαμβάνοντας υπόψιν την ηλικία του ανηλίκου θεωρώ ότι ένα ποσό της τάξης των €100 μηνιαίως είναι εύλογο και καλύπτει τις εν λόγω ανάγκες του το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. Όσον αφορά στα έξοδα για το πάρτι γενεθλίων του ανηλίκου θεωρώ ότι αυτά δεν μπορεί να είναι σταθερά αφού ανάλογα με τον τρόπο που θα επιλέξουν να γιορτάσει ο ανήλικος τα γενέθλια του και τον αριθμό των καλεσμένων διαφοροποιείται και το κόστος. Συνήθως στα παιδικά πάρτι γενεθλίων προσφέρεται φαγητό και γλυκά στα παιδιά τα οποία είναι καλεσμένα και κάποια δωράκια που δίδονται στα παιδιά κατά την αποχώρηση τους από το πάρτι για να τους ευχαριστήσει το παιδί που είχε τα γενέθλια. Τα παιδικά πάρτι διοργανώνονται συνήθως σε παιχνιδότοπους για να μπορέσουν τα παιδιά να παίξουν και να περάσουν όμορφα. Eπιπλέον θεωρώ λογικό ο ανήλικος να είναι καλεσμένος σε πάρτι γενεθλίων φίλων ή συμμαθητών του και θα πρέπει να αγοράσει κάποιο δώρο για τον εορτάζοντα. Με βάση την πείρα της ζωής και την κοινή λογικά κρίνω ότι το ποσό των €50 μηνιαίως που ζητά η αιτήτρια είναι εύλογο και καλύπτει την ανάγκη για το πάρτι γενεθλίων του ανηλίκου και των φίλων του. Όσον αφορά στις διακοπές η αιτήτρια αναφέρει ότι και πριν την διάσταση τους πήγαιναν κάθε χρόνο διακοπές κάτι που συνεχίζει να απολαμβάνει μέχρι σήμερα με το παιδί της και πρόκειται για ένα υπέρογκο κονδύλι για το οποίο απαιτείται το ποσό των €600 τουλάχιστον ετησίως. Κατά την άποψη μου, ο κάθε γονέας έχει το δικαίωμα να επιλέξει τα ταξίδια που θα πραγματοποιήσει με το παιδί του αλλά ταυτόχρονα και την υποχρέωση να καλύψει ο ίδιος τα έξοδα του ταξιδιού χωρίς να επιβαρύνει τον άλλο. Η γενική αναφορά της αιτήτριας ότι κατά τη διάρκεια της έγγαμης σχέσης τους πήγαιναν κάθε χρόνο διακοπές, ελλείψει μαρτυρίας από την οποία να προκύπτει ότι οι γονείς είχαν συμφωνήσει ως προς τη συχνότητα, το κόστος και τη διάρκεια των όποιων διακοπών, δεν προτίθεμαι να επιδικάσω οποιοδήποτε ποσό για το αναφερόμενο έξοδο. Συνακόλουθα με βάση τα όσα ανωτέρω κατέγραψα κρίνω ότι η ανάγκη αυτή του ανηλίκου καλύπτεται με το συνολικό ποσό των € 150 μηνιαίως το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. γ) Ένδυση/ υπόδηση Η αιτήτρια αναφέρει ότι η ανάγκη αυτή του ανηλίκου καλύπτεται με το ποσό των €100 μηνιαίως. Επισυνάπτει ως τεκμήριο αποδείξεις πληρωμής των αναφερόμενων ειδών. Λαμβάνοντας υπόψιν την ηλικία στην οποία βρίσκεται ο ανήλικος όπου οι ρυθμοί ανάπτυξης των παιδιών είναι ραγδαίοι με αποτέλεσμα να αλλάζουν σε σύντομο χρονικό διάστημα νούμερα παπουτσιών και ρούχων και λαμβάνοντας υπόψιν ότι στο έξοδο αυτό περιλαμβάνεται και η αγορά σχολικών στολών κρίνω ότι το ποσό των €80 μηνιαίως είναι εύλογο για την κάλυψη της ανάγκης αυτής και αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου. δ) Αναλογία ηλεκτρικού ρεύματος-νερού-τελών σκυβάλων κοιμητηρίου και κοινοτικών υπηρεσιών. Υπενθυμίζω ότι τα έξοδα που αφορούν τα τέλη αποκομιδής σκυβάλων, το φόρο κοιμητηρίου, τις κοινοτικές υπηρεσίες και στην Αρχή Τηλεπικοινωνιών δεν θα ληφθούν υπόψιν αφού δεν έχουν δικογραφηθεί. Σε σχέση με την αναλογία του ανηλίκου στα έξοδα του ηλεκτρικού και του νερού θα αναφέρω ότι, όπως προκύπτει από την μαρτυρία της αιτήτριας στο διαμέρισμα εκτός από την ίδια και τον ανήλικο, διαμένει και η μητέρα της. Συνακόλουθα, η αναλογία του ανηλίκου στους εν λόγω λογαριασμούς θα πρέπει να υπολογιστεί στο 1/3 του συνολικού μηνιαίου ποσού. Στην Έφεση Αρ. 13/21, ημερ. 20/10/22 αναφέρθηκαν τα εξής: «Ούτε εντοπίζεται βασιμότητα στο παράπονο του εφεσείοντα πως δεν μπορούν να θεωρηθούν έξοδα των παιδιών τα καταβαλλόμενα για ηλεκτρικό, θέρμανση, νερό κ.α., επειδή σύμφωνα με τον ίδιο, καταβάλλεται ούτως ή άλλως από την εφεσίβλητη η οποία διαμένει στο διαμέρισμα. Τέτοιος ισχυρισμός είναι αβάσιμος, καθώς μπορεί αφ' ενός η χρήση αυτών των αγαθών να γίνεται και από την εφεσίβλητη, αφ' ετέρου όμως, η κατανάλωση και δαπάνη αυξάνονται ανάλογα με τον αριθμό των προσώπων που διαμένουν σε μια οικία και απολαμβάνουν τις ωφέλειες αυτές. Τέτοια έξοδα, συμπεριλαμβάνονται στα έξοδα διατροφής όπως έχει ήδη επιβεβαιωθεί στην πρόσφατη νομολογία (ΑΓ ν. ΣΔΤ, Εφ. Αρ. 36/2018 ημερ. 7/5/2020) από την οποία το παρακάτω απόσπασμα: «διατροφή περιλαμβάνει όλα όσα είναι αναγκαία για τη συντήρηση και ευημερία του δικαιούχου και επιπλέον, ανάλογα με την περίπτωση, τα έξοδα για την εν γένει εκπαίδευση του". Στην παράγρ. (Ι) του ίδιου άρθρου, σαφώς ορίζει ότι "η διατροφή προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του.". Συνεπώς η λέξη "διατροφή" δεν αποδίδει την πλατιά έννοια που ο σοφός νομοθέτης φρόντισε επιγραμματικά να αποδώσει. Η διατροφή, τροφή. Περιλαμβάνει κάθε αναγκαία βιοτική δαπάνη όπως τροφή, στέγη, ντύσιμο, φωτισμό, θέρμανση, ψυχαγωγία, νοσηλείες και φάρμακα, συγκοινωνία, επικοινωνία, έξοδα για γενική μόρφωση και επαγγελματική εκπαίδευση. Ο νομοθέτης με την διατύπωση του Νόμου καθόρισε τόσο το πλάτος της διατροφής όσο και το επίπεδο της πάντοτε μέσα στα μέτρα του δυνατού (βλ. Κουμάντου Παραδόσεις Οικογενειακού Δικαίου, 2ος Τόμος σελ. 44 κ.ε). Έχω διεξέλθει των τεκμηρίων τα οποία επισύναψε η αιτήτρια σε σχέση με τους λογαριασμούς του ηλεκτρικού και του νερού και όπως προκύπτει, ο μέσος όρος του ποσού που απαιτείται για το ηλεκτρικό ανά διμηνία δεν ξεπερνά τα €420 ήτοι €210 μηνιαίως ενώ ο μέσος όρος που απαιτείται για το νερό ανά τετραμηνία δεν ξεπερνά το ποσό των €152 ήτοι €38 μηνιαίως. Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω, και λαμβάνοντας υπόψιν ότι η αναλογία του ανηλίκου θα πρέπει να καθοριστεί στο 1/3 του συνολικού ποσού που απαιτείται μηνιαίως για την κάλυψη των αναφερόμενων εξόδων κρίνω ότι ένα ποσό της τάξης των €83 είναι εύλογο και καλύπτει την συνεισφορά του ανηλίκου στα εν λόγω έξοδα το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. ε) Αναλογία ενοικίου Από τη μαρτυρία της αιτήτριας προκύπτει ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2024 διέμεναν στη κατοικία η οποία αποτελούσε την συζυγική κατοικία και πλήρωνε ως ενοίκιο το ποσό των €1750 μηνιαίως ενώ ακολούθως, επειδή η ιδιοκτήτρια της κατοικίας έλαβε μέτρα εναντίον της για να της παραδώσει ελεύθερη την κατοχή της κατοικίας, εγκαταστάθηκε σε διαμέρισμα 3 υπνοδωματίων για το οποίο καταβάλλει το ποσό των €1500 μηνιαίως ως ενοίκιο. Καταθέτει ως τεκμήριο σχετικές αποδείξεις πληρωμής των ενοικίων στην κατοικία και στο διαμέρισμα. Αναφέρει ότι η διαμονή της στο διαμέρισμα είναι προσωρινή και θα πρέπει να εξεύρει νέα κατοικία με αυλή, ευρύχωρη παρόμοιας έκτασης με την κατοικία που διέμενε μέχρι πρότινος με τον ανήλικο προκειμένου να του παρέχει όλες τις ανέσεις τις οποίες απολάμβανε πριν τη διάσταση των γονέων του. Το μηνιαίο ενοίκιο μιας τέτοιας κατοικίας όπως αναφέρει θα ανέρχεται στο ποσό των €2.
- Η αιτήτρια δεν εξηγεί γιατί, ενώ το ενοίκιο της κατοικίας στην οποία διέμενε μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2024, η οποία κάλυπτε όλες τους της ανάγκες όπως η ίδια αναφέρει, ανήρχετο στο ποσό των €1750, για την εξεύρεση νέας κατοικίας παρόμοιας έκτασης η οποία θα παρέχει στον ανήλικο τις ίδιες ανέσεις με την προηγούμενη, το ενοίκιο θα ανέρχεται στα €2.
- Όπως ήδη ανέφερα σε άλλο σημείο της απόφασης μου, προκύπτει από τη μαρτυρία της αιτήτριας ότι διαμένει μαζί της εκτός από το ανήλικο και η μητέρα της και κατά συνέπεια η αναλογία του ανηλίκου στα έξοδα ενοικίου θα πρέπει να υπολογιστεί στο 1/3 του συνολικού μηνιαίου ποσού. Η στέγη ως βασική ανάγκη και το ενοίκιο που πρέπει να πληρώνεται από τον δικαιούχο καθορίζεται από τις συνθήκες της ζωής του. (σχετική είναι η Έφεση Αρ.7/10, ημερ.24/10/11). Στη διατροφή των ανηλίκων μπορεί να συμπεριληφθεί και κονδύλι που αφορά στην στέγαση τους. (σχετική είναι η Έφεση Αρ. 32/22, ΔΟΔ 21/6/23). Λαμβάνοντας υπόψιν την αναντίλεκτη μαρτυρία της αιτήτριας ότι μέχρι και τον Σεπτέμβρη του 2024 διέμεναν στην κατοικία η οποία αποτέλεσε τη συζυγική κατοικία για την οποία κατέβαλλε ως ενοίκιο το ποσό των €1750 ενώ ακολούθως μετακινήθηκε προσωρινά, όπως αναφέρει, σε διαμέρισμα για το οποίο καταβάλλει το ποσό των €1500 μηνιαίως ως ενοίκιο, κρίνω ότι είναι δίκαιο η αναλογία του ανηλίκου (1/3) επί του ενοικίου, μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2024 να καθοριστεί επί του ποσού των €1750 ήτοι €583 και από τον Οκτώβριο του 2024 και εντεύθεν επί του ποσού των €1500 ήτοι €500 το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. στ) Αναλογία βενζίνης για τις μετακινήσεις του παιδιού Η αιτήτρια αναφέρει ότι για την κάλυψη της αναφερόμενης ανάγκης η αναλογία του ανηλίκου ανέρχεται στα €350 μηνιαίως και καταθέτει σχετικές αποδείξεις πληρωμής της βενζίνης. Σε σχέση με τα όσα αναφέρονται στην παράγραφο 36 της γραπτής μαρτυρίας της αιτήτριας για τα τέλη κυκλοφορίας και την ασφάλεια του οχήματος, εκτός από το γεγονός ότι αποτελούν εκτός δικογράφων ισχυρισμούς οι οποίοι δεν θα ληφθούν υπόψιν, ακόμη και αν δικογραφούνταν δεν θα λαμβάνονταν επίσης υπόψιν και παραπέμπω στη σχετική επί του θέματος απόφαση στην Εφ.Αρ.20/21 ημερ.29/1/24 στην οποία αναφέρθηκαν τα εξής: «Ορθό κρίνουμε και το συμπέρασμα του πρωτόδικου Δικαστηρίου να επιδικάσει, ως εύλογο, το ποσό €100,00 μηνιαίως για καύσιμα μετακίνησης των δύο ανήλικων, έχοντας υποδείξει ταυτόχρονα ότι η συμπερίληψη στο αξιούμενο κονδύλι για ασφάλεια, άδεια κυκλοφορίας, service και ΜΟΤ δεν εμπίπτουν στις ανάγκες των ανήλικων, αλλά πρόκειται για έξοδα τα οποία ούτως ή άλλως όφειλε να καταβάλει η εφεσείουσα για δικές της ανάγκες». Σε σχέση τώρα με τα έξοδα της βενζίνης, αποδέχομαι ότι η αιτήτρια, δεδομένης της μόνιμης εγκατάστασης του καθ' ου η αίτηση στο εξωτερικό, μεταφέρει τον ανήλικο οπουδήποτε χρειαστεί, ενώ λαμβάνω υπόψιν μου ότι οι μετακινήσεις του ανηλίκου είναι αρκετές αφού εκτός από το σχολείο μεταβαίνει για θεραπείες και σε δραστηριότητες. Από τα τεκμήρια που επισύναψε προς υποστήριξη της θέσης της η αιτήτρια παρατηρώ ότι τα μηνιαία έξοδα για τα καύσιμα κυμαίνονται κατά μέσο όρο στο ποσό των €130 μηνιαίως. Συνακόλουθα, η αναλογία του ανηλίκου στα αναφερόμενα έξοδα δεν μπορεί να ξεπερνά τα €65 μηνιαίως το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. ζ) Ιατρική περίθαλψη Η αιτήτρια αναφέρει ότι η ανάγκη αυτή του ανηλίκου καλύπτεται με το ποσό των €100 μηνιαίως και αναφέρεται με λεπτομέρεια στην παράγραφο 56 της ένορκης μαρτυρίας της σε σχέση με τα έξοδα τα οποία δεν καλύπτονται από το ΓΕΣΥ και τα οποία είναι υποχρεωμένη να καλύπτει ενώ καταθέτει προς τεκμηρίωση της θέσης της διάφορες σχετικές αποδείξεις πληρωμής των αναφερόμενων εξόδων. Αποτελεί δικαστική γνώση ότι μετά την εφαρμογή του ΓΕΣΥ παρέχεται δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για τους δικαιούχους όχι όμως πλήρης αφού αφενός οι δικαιούχοι καλούνται να καταβάλουν κάποιο ποσό ακόμη και για έξοδα που καλύπτονται από το ΓΕΣΥ ενώ κάποια έξοδα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης δεν καλύπτονται καθόλου από το σύστημα. Έχω μελετήσει τα τεκμήρια που επισύναψε προς υποστήριξη του αναφερόμενου εξόδου η αιτήτρια και με γνώμονα την κοινή λογική και την πείρα της ζωής, κρίνω ότι ένα ποσό της τάξης των €50 μηνιαίως για την πληρωμή των εξόδων τα οποία δεν καλύπτονται από το ΓΕΣΥ είναι εύλογο και καθίσταται εύρημα του Δικαστηρίου. η) Σχολικά είδη (φωτογραφίες δωράκια) Η αιτητρια αναφέρει ότι η ανάγκη αυτή του ανηλίκου καλύπτεται με το ποσό των €30 μηνιαίως και καταθέτει ως τεκμήριο σχετικές αποδείξεις πληρωμής. Κρίνω ότι το ποσό των €30 είναι εύλογο για την κάλυψη της αναφερόμενης ανάγκης του ανηλίκου το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. θ) ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Από το τεκμήριο 8 που επισύναψε η αιτήτρια και αφορά στις συνεδρίες του ανηλίκου με παιδοψυχολόγο για την περίοδο από 3/3/23 μέχρι 5/2/24 προκύπτει ότι, στο διάστημα αυτό των έντεκα μηνών, ένα μήνα πραγματοποιήθηκαν τρις συνεδρίες, ένα μήνα τέσσερις συνεδρίες, τέσσερις μήνες μια συνεδρία, ενώ για διάστημα πέντε μηνών δεν έγινε καμία συνεδρία. Προκύπτει επίσης ότι το κόστος της κάθε συνεδρίας ανέρχεται στα €
- Προκύπτει επίσης από τα τεκμήρια 9 και 10 ότι πληρώθηκε το συνολικό ποσό των €188 για αξιολογήσει τους ανηλίκου κατά τον μήνα Σεπτέμβριο του 2024 και το ποσό των €90 στις 15/11/
- Λαμβάνω υπόψιν το κόστος έκαστης συνεδρίας, το γεγονός ότι, μια συνεδρία το μήνα αποτελεί τον μέσο όρο των συνεδριών που πραγματοποιούνται σύμφωνα με την τεκμηριωμένη θέση της αιτήτριας αφού δεν φαίνεται να γίνονται σταθερά συνεδρίες κάθε μήνα ενώ για κάποιους μήνες δεν γίνεται καμία συνεδρία, ως επίσης και τα λοιπά ποσά που αφορούν στις αξιολογήσεις και κρίνω ότι το ποσό των € 65 μηνιαίως είναι εύλογο και καλύπτει την ανάγκη αυτή το οποίο καθίσταται πλέον και εύρημα του Δικαστηρίου. ι) ΕΡΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Σύμφωνα με το τεκμήριο 10 ο ανήλικος παρακολουθεί εργοθεραπεία μια φορά τη βδομάδα και το κόστος αυτής ανέρχεται στα €
- Συνακόλουθα αποδέχομαι ότι η ανάγκη αυτή καλύπτεται με το ποσό των €100 μηνιαίως το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. Όσον αφορά στις δραστηριότητες του ανηλίκου οι οποίες έγιναν παραδεκτό γεγονός, αναφέρω εξ υπαρχής ότι, δεδομένου ότι αποτελεί δικαστική γνώση ότι οι δραστηριότητες λαμβάνουν χώρα δέκα μήνες το χρόνο, τα παραδεκτά ποσά θα πολλαπλασιαστούν επί δέκα μήνες και θα διαιρεθούν δια δώδεκα μήνες για να καταλήξω στο μηνιαίο ποσό που απαιτείται για την κάλυψη έκαστης δραστηριότητας. ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ (πιάνο και ντράμς) €245 Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω, η ανάγκη αυτή καλύπτεται με το ποσό των €.204 μηνιαίως το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΜΠΑΛΕΤΤΟΥ (€60 μηνιαίως πλέον €95 ετησίως οι εξετάσεις και €36 τα παπούτσια) Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω η ανάγκη αυτή καλύπτεται με το ποσό των €60 μηνιαίως (συμπεριλαμβανομένων των εξετάσεων και των παπουτσιών) το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. ΔΙΔΑΚΤΡΑ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΑΣ (€60 μηνιαίως πλέον €90 η εγγραφή) Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω η ανάγκη αυτή καλύπτεται με το ποσό των €58 μηνιαίως (συμπεριλαμβανομένης της εγγραφής) το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΙΠΠΑΣΙΑΣ (€130 μηνιαίως). Σημειώνω ότι έγινε παραδεκτό γεγονός το μηνιαίο ύψος των διδάκτρων. Αποδέχομαι ότι ο ανήλικος χρειάζεται ειδική στολή για τις ανάγκες της ιππασίας και αποδέχομαι το ποσό των €150 ετησίως ως η τεκμηριωμένη θέση της αιτήτριας. Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω η ανάγκη αυτή καλύπτεται με το ποσό των €121 μηνιαίως (συμπεριλαμβανομένης της στολής) το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. Συνακόλουθα, στη βάση των όσων αναφέρθηκαν ανωτέρω, μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2024 τα συνολικά μηνιαία έξοδα διατροφής και συντήρησης του ανήλικου ανέρχονται στο ποσό των €1799 (συμπεριλαμβανομένης της αναλογίας του ανηλίκου στο ενοίκιο ήτοι του ποσού των €583) και ακολούθως, στο ποσό των €1716 μηνιαίως (συμπεριλαμβανομένης της αναλογίας του ανηλίκου στο ενοίκιο ήτοι του ποσού των €500) το οποίο καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. Στη βάση των όσων ανέφερα ανωτέρω, τα ευρήματα του Δικαστηρίου αναφορικά με τα μηνιαία έξοδα του ανηλίκου και την εισοδήματα των διαδίκων συνοψίζονται ως ακολούθως: -Τα συνολικά μηνιαία έξοδα του ανηλίκου μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2024 ανέρχονται στο ποσό των €1799 ενώ ακολούθως στο ποσό των €
- -Τα μηνιαία εισοδήματα της αιτήτριας στο ποσό των €500 -Τα μηνιαία εισοδήματα του καθ΄ου η αίτηση στο ποσό των €8.
- Συνακόλουθα η συνεισφορά του καθ΄ ου η αίτηση στα μηνιαία έξοδα διατροφής και συντήρησης του ανήλικου τέκνου των διαδίκων μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2024 καθορίζεται στο ποσό των €1.699 μηνιαίως και ακολούθως από τον Οκτώβριο του 2024 στο ποσό των €1.621 (στρογγυλός αριθμός) μηνιαίως. Στην γραπτή μαρτυρία της αιτήτριας γίνεται για πρώτη φορά αναφορά σε καταβολή 13ης και 14ης διατροφής, χωρίς να υπάρχει σχετικό αιτητικό αλλά και μαρτυρία τέτοια που να δικαιολογεί τέτοιο αίτημα. Συνακόλουθα το Δικαστήριο δεν μπορεί να εκδώσει οποιοδήποτε διάταγμα. Η αιτήτρια ζητά επίσης όπως το ύψος του ποσού της διατροφής αυξάνεται αυτόματα και κατά 10% ανά περίοδο 24 μηνών. Στο Α.38
(2)του Νόμου αναφέρονται τα ακόλουθα:
(2)Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του εδαφίου
(1), το ύψος του ποσού της διατροφής αυξάνεται αυτόματα κατά δέκα τοις εκατόν (10%) ανά περίοδο εικοσιτεσσάρων μηνών: Δεδομένου ότι η αναφερόμενη αύξηση αποτελεί εκ του Νόμου αύξηση, και προνοείται ρητά, κρίνω ότι είναι εκ του περισσού να περιληφθεί στο διάταγμα το οποίο θα εκδοθεί και ως εκ τούτου δεν θα γίνει αποδεκτό το σχετικό αίτημα της αιτήτριας. Αναφορικά με το ζήτημα της αναδρομικότητας της διατροφής και την δυνατότητα να διαταχθεί η καταβολή της από την ημερομηνία καταχώρησης της αίτησης ή από κάποιο μεταγενέστερο χρονικό σημείο, κρίνω ότι, με βάση τα περιστατικά και τις συνθήκες της παρούσης υπόθεσης, λαμβάνοντας υπόψιν ότι τo ποσό το οποίο επιδίκασα είναι πολλαπλάσιο του ποσού το οποίο ο καθ' ου η αίτηση κατέβαλλε στο λογαριασμό του δικηγόρου του για τη διατροφή του ανήλικου τέκνου του, αντλώντας καθοδήγηση από την ισχύουσα Νομολογία (βλ. Στυλιανού κ.ά. v. Στυλιανού
(1993)1 Α.Α.Δ. 839) και ασκώντας τη διακριτική μου ευχέρεια κρίνω ορθό να προσδώσω αναδρομική ισχύ στο διάταγμα που θα εκδοθεί. Σημειώνω όμως ότι δεν μπορεί να ικανοποιηθεί το αίτημα της αιτήτριας για καταβολή διατροφής από την 1/3/20 αφού η ισχύς του διατάγματος δεν μπορεί να αρχίσει σε χρόνο προγενέστερο της αίτησης. Σχετική επί του θέματος είναι η Έφεση Αρ.20/21, μεταξύ Ι.Σ -Ε.Κ, ημερ.29/1/24 στην οποία αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Μέσα από την πρωτόδικη απόφαση προκύπτει ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο θεώρησε ορθό να ξεκαθαρίσει, εξ αρχής, στην απόφαση του ότι οι ισχυρισμοί των διαδίκων, και ειδικότερα της εφεσείουσας, «που αφορούν σε κάλυψη εξόδων των δύο ανηλίκων σε χρονικές περιόδους, προγενέστερες της καταχώρισης της εναρκτήριας αίτησης, δεν μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για απόδοση οποιασδήποτε σχετικής θεραπείας». Ως εξηγεί, το πρωτόδικο Δικαστήριο, «το διάταγμα διατροφής, για σκοπούς αναδρομικής επιδίκασης ποσών (σε περίπτωση που το Δικαστήριο ασκήσει τη διακριτική του εξουσία προς αυτήν την κατεύθυνση) ανατρέχει μέχρι και το χρόνο καταχώρισης της εναρκτήριας αίτησης και σε καμία περίπτωση σε προγενέστερο από αυτήν χρόνο». Φρονούμε πως η διατύπωση του προαναφερόμενου συμπεράσματος υποδεικνύεται τόσο από το νόμο όσο και από τη σχετική νομολογία (βλέπε υποθέσεις
(1)Στυλιανού κ.α. v. Στυλιανού
(1993)1 Α.Α.Δ. 839 και
(2)Παπαντωνίου Bondarenko v. Παπαντωνίου
(2011)1 Α.Α.Δ. 1875). Δεν διακρίνουμε ότι, το εν λόγω συμπέρασμα, είναι εσφαλμένο. Η αναδρομικότητα επεκτείνεται μόνο μέχρι την καταχώριση της Αίτησης». Όπως προκύπτει από την μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον μου, η πλευρά της αιτήτριας παραδέχεται ότι ο καθ' ου η αίτηση κατέβαλε έναντι της αναδρομικής διατροφής το ποσό των €9.000 ενώ η πλευρά του καθ' ου η αίτηση ότι κατέβαλε το ποσό των €12.500 και καταθέτει προς υποστήριξη της θέσης του το σχετικό τεκμήριο 13. Είναι η θέση της δικηγόρου της αιτήτριας ότι μεταξύ των διαδίκων εκκρεμούν και άλλες υποθέσεις και παραπέμπει στα τεκμήρια 6 και 7 της ενόρκου δηλώσεως της αιτήτριας. Τα τεκμήρια 6 και 7 είναι οι επιστολές που αντάλλαξαν οι δικηγόροι των διαδίκων στις 20/8/24 και 27/8/24 στα οποία γίνεται αναφορά στο ποσό των €9.000 που πληρώθηκε έναντι της αναδρομικής διατροφής. Όπως προκύπτει από το τεκμήριο 13, η μεταφορά του ποσού των €9.000 πραγματοποιήθηκε με δυο μεταφορές χρημάτων στις 16/8/24 και 18/8/24 αντίστοιχα (σε χρονική δηλαδή περίοδο πριν την ημερομηνία της τελευταίας επιστολής). Η μεταφορά του ποσού των €3.500 έλαβε χώρα στις 19/12/24, μετά δηλαδή τις ημερομηνίες των επιστολών και κατά συνέπεια δεν μπορούσε να γίνει αναφορά για την πληρωμή του εν λόγω ποσού στις αναφερόμενες επιστολές. Συνακόλουθα, κρίνω ότι και το ποσό των €3.500 αφορούσε στην αναδρομική διατροφή του ανηλίκου και θα πρέπει να αφαιρεθεί από την οφειλόμενη αναδρομική διατροφή. Σε σχέση με τα έξοδα της διαδικασίας εν' όψει της πιο πάνω κατάληξης μου και με δεδομένο ότι η αιτήτρια είναι ο επιτυχών διάδικος κρίνω ότι δεν συντρέχει οποιοσδήποτε λόγος να διαφοροποιηθώ από την κατοχυρωμένη νομολογιακά αρχή ότι τα έξοδα ακολουθούν το αποτέλεσμα της διαδικασίας. Παραπέμπω στην πρόσφατη απόφαση η οποία εκδόθηκε στα πλαίσια της Πολιτικής Έφεσης Αρ. 5/23 ημερομηνίας 7/6/24 μεταξύ Α.Χ.Β-Μ.Γ.Μ. Όπως ανέφερα στην αρχή της απόφασης μου, υπήρξε καθυστέρηση και από τις δυο πλευρές στην ολοκλήρωση της δικογραφίας και με δεδομένο ότι η αιτήτρια, ως ο επιτυχόν διάδικος, συνέβαλε σε αυτή την καθυστέρηση με αποτέλεσμα να αυξηθούν τα έξοδα της διαδικασίας, κρίνω ότι μου παρέχεται η δυνατότητα, ασκώντας τη διακριτική μου ευχέρεια να περιορίσω το ποσό των εξόδων που θα επιδικάσω υπέρ της. Σχετική είναι η υπόθεση Θρασυβούλου ν. Arto Estates Ltd
(1993)1 A.A.Δ. 12 στην οποία αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Κλασσικό παράδειγμα εξαίρεσης από τον κανόνα αποτελεί η περίπτωση επιτυχόντα διαδίκου ο οποίος συμβάλλει με το χειρισμό της υπόθεσής του στην αύξηση των εξόδων της δίκης· σ' εκείνη την περίπτωση δικαιολογείται ο μετριασμός της εφαρμογής του κανόνα (τα έξοδα ακολουθούν το αποτέλεσμα) και η άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, ώστε να αντανακλάται η συμβολή του επιτυχόντα διαδίκου στη διόγκωση των εξόδων». ΚΑΤΑΛΗΞΗ Στη βάση όλων όσων ανέφερα ανωτέρω και προσπάθησα να εξηγήσω εκδίδονται τα ακόλουθα: 1. Διάταγμα με το οποίο διατάσσεται ο καθ' ου η αίτηση από 29/9/21 (ημερομηνία καταχώρησης της αίτησης) και κάθε αντίστοιχη μέρα κάθε επόμενου μήνα μέχρι και τις 29/9/24 να καταβάλλει στην αιτήτρια το ποσό των €1.699 μηνιαίως ενώ ακολούθως από 29/10/24 και κάθε αντίστοιχη μέρα κάθε επόμενου μήνα το ποσό των €1.621 που αφορά στα έξοδα διατροφής και συντήρησης του ανήλικου τέκνου των διαδίκων Α.D. Από την οφειλόμενη αναδρομική διατροφή να αφαιρεθεί το ποσό των €12.500 το οποίο καταβλήθηκε ήδη από τον καθ' ου η αίτηση. Το εναπομείναν οφειλόμενο συσσωρευμένο υπόλοιπο διατάσσεται να αποπληρωθεί από τον καθ' ου η αίτηση με μηνιαίες δόσεις των €300, της πρώτης δόσης πληρωτέας την 29/8/25 και ακολούθως την αντίστοιχη ημέρα κάθε επόμενου μήνα μέχρι πλήρους εξόφλησης. Η αιτούμενη θεραπεία B απορρίπτεται. Το ½ των εξόδων όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο επιδικάζονται υπέρ της αιτήτριας και εναντίον του καθ' ου η αίτηση. (Υπ.) .................................... Α. Παναγή, Δ. Οικ. Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο