Κατηγορούσα Αρχή ν. Θεόδωρος Χριστοφόρου κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 15399/06, 26.10.2007

(1)/

1. Η Κατηγορούσα Αρχή για να αποδείξει την υπόθεση της κάλεσε πέντε μάρτυρες. Ο Α/ Αστυφύλακας Μάριος Αντωνίου ανέφερε ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο υπηρετούσε στον Κλάδο Διερεύνησης Δυστυχημάτων της Τροχαίας Λευκωσίας, και στα πλασία των καθηκόντων του την 21.5.2005 επισκέφθηκε την σκηνή τροχαίου ατυχήματος που επεσυνέβη στην Λεωφ. 28ης Οκτωβρίου. Ενεχόμενα ήσαν το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής ΕΑΜ 432 το οποίο οδηγείτο από τον Κατηγορούμενο, το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής KJT 386 το οποίο οδηγείτο από τον Μ.Κ.2, και το BBJ 674 υπεύθυνος οδηγός του οποίου ήταν ο κ. Χαράλαμπος Ιωάννου. Ετοίμασε πρόχειρο σχεδιάγραμμα της σκηνής, το οποίο μετέπειτα μετέτρεψε σε συμμετρικό, και το οποίο υπέγραψαν και οι δύο ενεχόμενοι. Το σημείο σύγκρουσης «Χ» ως ανέφερε, βρίσκεται στην αριστερή λωρίδα σε σχέση με την πορεία του Κατηγορούμενου. Κατά τον χρόνο του ατυχήματος ο καιρός ήταν αίθριος, η άσφαλτος στεγνή, ο δρόμος ευθύς και επίπεδος και το όριο ταχύτητας 50 χ.α.ω. Υπήρχε οδικός φωτισμός με λαμπτήρες. Το αυτοκίνητα ΕΑΜ 432 και KJT 386 καταστράφησαν ολοσχερώς, ενώ το ΕΑΜ 432 έφερε το κυρίως κτύπημα στην δεξιά πλευρά και το KJT 386 στην αριστερή μπροστινή γωνία. Ο κ. Πάρης Γερμανός ανέφερε ότι την 21.5.2005 είχε σταθμεύσει το αυτοκίνητο του με αριθμούς εγγραφής KJT 386 στην δεξιά πλευρά της Λεωφ. 28ης Οκτωβρίου, και πίσω του βρισκόταν σταθμευμένο το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου. Το αυτοκίνητο του Μ.Κ.2 είχε κατεύθυνση προς την Λεωφ. Γρίβα Διγενή, ενώ του Κατηγορουμένου προς Κρατική Έκθεση. Περί η ώρα 04.00 ο Μ.Κ.2 ξεκίνησε, πήγε προς την Λεωφ. Γρίβα Διγενή και έκανε επαναστροφή. Επιστρέφοντας είδε το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου να βρίσκεται περίπου 30μ μπροστά του στην αριστερή λωρίδα. Ο Κατηγορούμενος ελάττωσε ταχύτητα και κινήθηκε αριστερά, και ακολούθως έστριψε απότομα δεξιά. Ο Μ.Κ.2 έστριψε το τιμόνι του ώστε να αποφύγει το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου, αλλά τα δύο οχήματα συγκρούστηκαν βίαια. Σε σχέση με την ταχύτητα του ιδίου, ο Μ.Κ.2 δέχθηκε ότι πήγαινε με ταχύτητα πέραν των 50 χ.α.ω, ίσως και 90 χ.α.ω. Δέχθηκε επίσης ότι ο Κατηγορούμενος είχε ανάψει δείκτη, αλλά ισχυρίστηκε ότι αυτός έδειχνε αριστερά. Ο κ. Ανδρέας Πίτσιλλος ανέφερε ότι την 21.5.2005 βρισκόταν σε κέντρο νυχτερινής διασκέδασης με τον Κατηγορούμενο και τον Μ.Κ.
2. Περί η ώρα 04.00 εξήλθαν του κέντρου, και είδε τον Κατηγορούμενο να ξεκινά το αυτοκίνητο του με ταχύτητα και να ξερογυρίζει τα λάστιχα του. Πίσω από τον Κατηγορούμενο ερχόταν ο Μ.Κ.2, και αυτός με αυξημένη ταχύτητα. Όταν ο Κατηγορούμενος έφτασε στο σινεμά Οθέλλος, ανέφερε ο Μ.Κ.3, ελάττωσε ταχύτητα, κινήθηκε αριστερά, και χωρίς να δείξει έστριψε το τιμόνι του απότομα δεξιά. Ο Μ.Κ.2 βρισκόταν κοντά του κατά τον χρόνο αυτό, έστριψε και αυτός απότομα, αλλά τα δύο οχήματα συγκρούστηκαν βίαια στην δεξιά λωρίδα. Όπως ανέφερε ο Μ.Κ.3, όταν ο Κατηγορούμενος έφτασε στο σινεμά Οθέλλος πήρε κλήση αριστερά, πάτησε φρένα και άναψαν τα stop lights του. Εισήλθε στο αριστερό παγκέττο, και μετά έστριψε αριστερά. Δεν ήταν σε θέση να αναφέρει αν ο Κατηγορούμενος είχε κάνει σήμα με τον δείκτη του. Ανέφερε, όμως ότι, την όλη σκηνή παρακολούθησε λόγω του ότι έβλεπε τον Κατηγορούμενο που ξερογύριζε. Ο κ. Ντίνος Ελευθερίου ανέφερε ότι την 21.5.2005 και περί ώρα 04.00 ήταν έξω από το κέντρο νυχτερινής διασκέδασης και είδε ένα κόκκινο Nissan να ξεκινά ξερογυριστό με κατεύθυνση το σινεμά Οθέλλος. Αφού το αυτοκίνητο αυτό προχώρησε λίγο, είδε ένα Mitsubishi να έρχεται με ταχύτητα έχοντας επίσης την ίδια κατεύθυνση. Είδε τον Κατηγορούμενο που ελάττωσε ταχύτητα και κινήθηκε αριστερά, έτσι που του δημιούργησε την εντύπωση ότι θα σταματούσε αριστερά, αλλά μετά έστριψε απότομα δεξιά. Την ίδια ώρα ο Μ.Κ.2 κινήθηκε απότομα δεξιά ώστε να τον αποφύγει, αλλά συγκρούστηκαν βίαια. Ήταν η θέση του Μ.Κ.4 ότι ο Κατηγορούμενος δεν άναψε τον δείκτη του. Ο Μ.Κ.5 έδωσε μαρτυρία σε σχέση με τις άλλες Κατηγορίες και, δεδομένου ότι οι Κατηγορίες 4 και 6 διακόπηκαν, ενώ οι Κατηγορούμενοι αθωώθηκαν στις Κατηγορίες 3 και 5 από το στάδιο της εκ πρώτης όψεως υπόθεσης, δεν κρίνω σκόπιμο να γίνει περαιτέρω αναφορά ή αξιολόγηση της μαρτυρίας του εν λόγω μάρτυρα. Μετά που ο Κατηγορούμενος κλήθηκε σε απολογία με βάση τις διατάξεις του άρθρου 74

(1)(β) της Ποινικής Δικονομίας Κεφ. 155 και του εξηγήθηκαν τα δικαιώματα του, επέλεξε να προβεί σε δήλωση από την θέση στην οποία βρισκόταν, και συγκεκριμένα υιοθέτησε την κατάθεση του Τεκμήριο

1. Στην κατάθεση του αυτή ο Κατηγορούμενος ανέφερε ότι την 21.5.2005 βρισκόταν στο κέντρο νυχτερινής διασκέδασης με τον φίλο του Μ.Κ.
2. Στάθμευσε το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής ΕΑΜ 432 στην αριστερή πλευρά της Λεωφ. 28ης Οκτωβρίου με κατεύθυνση την Κρατική Έκθεση, και πίσω του ήταν σταθμευμένο το αυτοκίνητο του Μ.Κ.2 το οποίο έβλεπε στην αντίθετη κατεύθυνση. Όταν έκλεισε το κέντρο βγήκαν και ξεκίνησαν τα αυτοκίνητα τους. Ξεκίνησε με χαμηλή ταχύτητα, και κρατούσε την δεξιά άκρη της λωρίδας του, αφού είχε σκοπό να στρίψει δεξιά. Όταν πλησίασε το στρίψιμο, έβαλε τον δείκτη του. Δεν κοίταξε πίσω να δει αν ερχόταν αυτοκίνητο, και έστριψε δεξιά. Δεν θυμάται οτιδήποτε μετά από το σημείο αυτό. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Ο Α/Αστυφύλακας Αντωνίου μου έκανε γενικά καλή εντύπωση ως μάρτυρας. Κατέθεσε με αντικειμενικό και σαφή τρόπο. Όσον αφορά στο συμμετρικό σχέδιο που κατέθεσε ως Τεκμήριο 2, αυτό αποτελεί την πραγματική μαρτυρία, η σημασία της οποίας έχει αποτελέσει αντικείμενο Νομολογίας. Το σχέδιο, ως έχει Νομολογηθεί, αποτελεί στοιχείο κρίσης της αξιοπιστίας των μαρτύρων και του ελέγχου των λεπτομερειών της μαρτυρίας. Αποτελεί περαιτέρω σταθερό οδηγό για τον καθορισμό των γεγονότων που συνέτειναν στην πρόκληση του δυστυχήματος (βλ. Αντώνη Σωτηρίου ν. Αστυνομίας, Π.Ε. 7167, ημερ. 28.6.2002, Θεοφάνους ν. Αστυνομίας

(1990)2 ΑΑΔ 160, Κονναρή ν. Κυριάκου, ΠΕ 8551, ημερ. 19.3.96, Κυριάκου ν. Δημητρίου, Π. Ε. 9571, ημερ. 27.10.1997 Α/φοι Παπαλαζάρου Λτδ ν. Σοφοκλή Μιχαήλ, Π.Ε. 9198, ημερ. 30.10.1997). Ο κ. Πάρης Γερμανός δεν μου έκανε γενικά καλή εντύπωση. Ήταν ερειστικός, αντιδικούσε με τον συνήγορο Υπεράσπισης κατά την αντεξέταση του, και μου έδωσε την εντύπωση ότι κατέβαλλε προσπάθεια να αποφύγει τις δικές του ευθύνες και να επιρρίψει ευθύνη στον Κατηγορούμενο, αντί να πει την αλήθεια στο Δικαστήριο. Σημειώνω περαιτέρω ότι ο ισχυρισμός του Μ.Κ.2 ότι τα δύο οχήματα συγκρούστηκαν στην δεξιά λωρίδα είναι αντίθετος με το σχεδιάγραμμα που ο ίδιος υπέγραψε, ενώ ο ισχυρισμός του ότι ο Κατηγορούμενος έκανε σήμα ότι θα στρίψει αριστερά δεν με έπεισε, αφού είναι αντίθετος με όλη την λοιπή ενώπιον μου μαρτυρία. Τούτου δεδομένου, την μαρτυρία του Μ.Κ.2 αποδέχομαι μόνο ως προς τα σημεία που αυτή υποστηρίζεται από την μαρτυρία των λοιπών μαρτύρων. Ο κ. Ανδρέας Πίτσιλλος μου έκανε καλή εντύπωση ως μάρτυρας. Έδωσε μία ανεπιτίδευτη, αντικειμενική και ειλικρινή μαρτυρία στο Δικαστήριο, και τα όσα ανέφερε αποδέχομαι. Ο κ. Ντίνος Ελευθερίου πιστεύω ότι σε γενικές γραμμές προσπάθησε να πει στο Δικαστήριο την αλήθεια. Είναι γεγονός ότι έδωσε διαφορετική εκδοχή ως προς το πως εκκίνησαν τα δύο αυτοκίνητα από τους λοιπούς μάρτυρες, εν' τούτοις δεδομένης κάποιας ασάφειας ως προς το σε ποίο ακριβώς στάδιο άρχισε να παρακολουθεί ακριβώς τα διαδραματισθέντα, δεν θεωρώ ότι η αντίφαση αυτή είναι τέτοια που κλονίζει την γενική εικόνα αξιοπιστίας που έδωσε στο Δικαστήριο. Η ανώμοτη δήλωση στην οποία προέβη ο Κατηγορούμενος λαμβάνεται υπ' όψιν ως αναφέρεται και σε αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου (βλ. Δημοσθένους ν. Αστυνομίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 129, Στέλιος Σοφοκλέους ν. Ανδριανής Μ. Καλογήρου

(1997)1 Α.Α.Δ. 369). Εάν και δεν αξιολογείται, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχει καμία αποδεικτική αξία. Λαμβάνεται υπ' όψιν ώστε να δώσει μία άλλη υφή στα γεγονότα εάν και εφ' όσον αυτό επιτρέπεται από την δοθείσα μαρτυρία. Από την επιλογή αυτή του Κατηγορούμενου δεν πρέπει να εξαχθούν οιαδήποτε συμπεράσματα ενοχής (Themistocleous v. Police

(1981)2 C.L.R. 200). ΕΥΡΗΜΑΤΑ Της πιο πάνω αξιολόγησης δεδομένης, αποτελεί εύρημα μου ότι κατά την 21.5.2005 και περί ώρα 04.00 ο Κατηγορούμενος και ο Μ.Κ.2 εξήλθαν από το κέντρο διασκέδασης στο οποίο βρισκόντουσαν, και μπήκαν στα αυτοκίνητα τους. Ο Κατηγορούμενος οδηγούσε το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής ΕΑΜ 432 και το οποίο ήταν σταθμευμένο επί της Λεωφ. 28ης Οκτωβρίου με κατεύθυνση την Κρατική Έκθεση, ενώ ο Μ.Κ.2 οδηγούσε το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής KJT 386 και το οποίο ήταν σταθμευμένο πίσω από το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου με κατεύθυνση την Λεωφ. Γρίβα Διγενή. Ο Κατηγορούμενος ξεκίνησε με την κατεύθυνση που είχε το αυτοκίνητο του, με ταχύτητα και ξερογυρίζοντας τα λάστιχα του, ο δε Μ.Κ.2 ξεκίνησε επίσης με ταχύτητα και, αφού έκανε επαναστροφή, επέστρεψε πίσω από το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου. Παρά την πάροδο που βρίσκεται στο σινεμά Οθέλλος, ο Κατηγορούμενος ελάττωσε ταχύτητα, κινήθηκε αριστερά, και ακολούθως κινήθηκε απότομα δεξιά. Ο Μ.Κ.2 ο οποίος βρισκόταν από πίσω του έστριψε το τιμόνι του, αλλά τα δύο οχήματα συγκρούστηκαν βίαια. Από την σύγκρουση τα οχήματα καταστράφηκαν ολοσχερώς, και αμφότεροι οι οδηγοί τραυματίστηκαν. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Το άρθρο 8 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Νόμου 86/72 αναφέρει τα ακόλουθα: «Πας όστις οδηγεί μηχανοκίνητο όχημα επί τίνος οδού μη καταβάλλον την προσήκουσα επιμέλεια και προσοχή ή μη επιδεικνύων εύλογο μέριμνα για έτερα πρόσωπα, χρησιμοποιούντα την οδό, είναι ένοχος αδικήματος και υπόκειται εις φυλάκισιν δια διάστημα μη υπερβαίνον το εν έτος ή εις χρηματική ποινήν μη υπερβαίνουσαν τας χιλίας λίρας ή εις αμφότερας τας ποινάς της φυλακίσεως και της χρηματικής τοιαύτης». Στην Αναστάσης Παύλου ν. Αστυνομίας, Π.Ε. 6279, ημερ. 27.3.98 αναφέρονται τα ακόλουθα: «Η οδήγηση εξυπακούει την εξάσκηση προσήκουσας προσοχής. Το ερώτημα που εγείρεται σε περιπτώσεις αμελούς οδήγησης κατά παράβαση του άρθρου 8 του Νόμου 86/72 είναι κατά πόσο ο οδηγός εκπλήρωσε την υποχρέωση εξάσκησης λογικής φροντίδας και προσοχής για άλλα πρόσωπα που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το κριτήριο που εφαρμόζεται σε μια τέτοια περίπτωση είναι αντικειμενικό και οι παράμετροι του αναφέρονται στη συμπεριφορά ενός συνετού και σώφρονα και όχι του τέλειου οδηγού. (Ιδε Παναγιώτου ν. Αστυνομίας

(1982)1 Α.Α.Δ. 585, Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 1 και Βασιλείου ν. Αστυνομίας

(1994)2 Α.Α.Δ. 202)». Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας (duty of care) οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού. Τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο ό,τι διαφέρει είναι το βάρος της αποδείξεως (βλ. Σωκράτης Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 1). Όπως αναφέρεται στην απόφαση αυτή: «Το απρόσωπα προσδιοριζόμενο καθήκο προς κάθε ένα που είναι λογικά δυνατό να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού, συγκεκριμενοποιείται στα πλαίσια των γεγονότων της υποθέσεως για να αποφασισθεί - (α) η φύση του καθήκοντος και (β) όπου διαπιστώνεται η ύπαρξη του κατά πόσο ο οδηγός το έχει εκπληρώσει. Το κριτήριο για τη διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό, και μέτρο ο προσεκτικός και όχι ο τέλειος οδηγός. Τέλος, η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική συνέπεια». (βλ. επίσης Παλαιομυλίτης ν. Τροχαίας

(1996)2 Α.Α.Δ. 300 Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 1. Βίττη ν. Αστυνομίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 31, στη σελ. 37. Θεοφάνους ν. Αστυνομίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 160. Derek Knell v. Αστυνομίας

(1994)2 Α.Α.Δ. 51, Ioannis Charalambous v. Police

(1982)1 C.L.R. 134, Portokallides v. Police

(1987)2 C.L.R. 86). Οταν η απόφραξη του δρόμου συνδέεται ευθέως με το δυστύχημα και αποτελεί μέρος των γενεσιουργών αιτίων που το προκάλεσαν δικαιολογείται η απόδοση ευθύνης. (Βλ. Ξιπτέρα ν. Κυπριανού

(1997)1(Γ) ΑΑΔ 1696, Κουμή ν. Χίνη, ΠΕ 10237, ημερ. 22.3.00). Στην υπό εξέταση περίπτωση, ο Κατηγορούμενος ξεκίνησε με μεγάλη ταχύτητα, και ξερογύριζε τα λάστιχα του, κινήθηκε αριστερότερα ελαττώνοντας ταχύτητα, και έστριψε απότομα δεξιά χωρίς να ελέγξει τον δρόμο. Παρά το γεγονός ότι και ο Μ.Κ.2 σίγουρα φέρει μερίδιο ευθύνης για το επίδικο ατύχημα, εν' τούτοις και ο Κατηγορούμενος δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν φέρει κανένα ποσοστό αμέλειας. Η πιο πάνω συμπεριφορά του κρίνω ότι επιδεικνύει έλλειψη της δέουσας φροντίδας και προσοχής εκ μέρους του. Των πιο πάνω δεδομένων, καταλήγω ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει αποδείξει την 1η Κατηγορία πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Ο Κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος στην 1η Κατηγορία. ........................................... Μαρίνα Παπαδοπούλου Επαρχιακός Δικαστής Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Criminal/Traffic/final cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο