Δημοκρατία ν. Cinthia Dijkman κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 22828/08, 5 Φεβρουαρίου 2009

(1)(α) Πρώτος Πίνακας Μέρος ΙΙ, 24, 30 31, 31Α και Τρίτος Πίνακας του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77 όπως τροποποιήθηκε. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος η 1η κατηγορούμενη στις 5.11.2008 εισήξε στη Λάρνακα 5 κιλά και 571,8 γραμμάρια κάνναβης από την οποία δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη χωρίς την άδεια του Υπουργού Υγείας. Η 1η κατηγορούμενη παραδέχθηκε την εν λόγω κατηγορία. Η τρίτη κατηγορία η οποία στρέφεται εναντίον όλων των κατηγορουμένων και την οποία παραδέχθηκαν, αφορά το αδίκημα της παράνομης κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, Πρώτος Πίνακας Μέρος ΙΙ, 6

(2), 24, 30, 31, 31Α και Τρίτος Πίνακας του Νόμου 29/77 όπως τροποποιήθηκε. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος, στις 5.11.2008 στη Λεμεσό, οι κατηγορούμενοι είχαν στην κατοχή τους παράνομα 5 κιλά και 571,8 γραμμάρια κάνναβης. Η τέταρτη κατηγορία στρέφεται και πάλι εναντίον όλων των κατηγορουμένων και την έχουν παραδεχθεί. Αφορά το αδίκημα της κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β με σκοπό την προμήθεια του σε άλλο πρόσωπο, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, Πρώτος Πίνακας Μέρος ΙΙ, 5

(1)(β), 6

(3), 30, 30Α, 31, 31Α και Τρίτος Πίνακας του Νόμου 29/77 όπως τροποποιήθηκε. Αντικείμενο της κατηγορίας αυτής είναι η ποσότητα των 5 κιλών και 571,8 γραμμαρίων κάνναβης από την οποία δεν είχε εξαχθεί ρητίνη, αδίκημα το οποίο διαπράχθηκε στις 5.11.2008. Η πέμπτη κατηγορία αφορά το αδίκημα του καπνίσματος φυτού κάνναβης κατά παράβαση των άρθρων 10(α), 24

(1), 30 και 31 Πρώτος Πίνακας Μέρος ΙΙ και Τρίτος Πίνακας του Νόμου 29/77 όπως τροποποιήθηκε, και στρέφεται εναντίον του 2ου και 3ου κατηγορούμενου. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος, στις 5.11.2008 στη Λεμεσό, οι εν λόγω κατηγορούμενοι κάπνισαν κάνναβη από την οποία δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη. Τόσο ο 2ος όσο και ο 3ος κατηγορούμενος έχουν παραδεχθεί την κατηγορία. Γεγονότα Τα γεγονότα όπως έχουν εκτεθεί από την κατηγορούσα αρχή και δεν αμφισβητήθηκαν από την υπεράσπιση, συνοψίζονται ως εξής: Την 5.11.2008 μέλη της αστυνομίας έθεσαν το αεροδρόμιο Λάρνακας υπό παρακολούθηση, κατόπιν πληροφορίας ότι αναμενόταν να γίνει εισαγωγή μεγάλης ποσότητας ναρκωτικών στην Κύπρο. Γύρω στις 14:50 της ίδιας μέρας έφθασε με την πτήση OS831 από τη Βιέννη η κατηγορούμενη μαζί με την εξάχρονη θυγατέρα της. Την κατηγορούμενη αναγνώρισε ο Λοχίας 4743 καθότι είχε έρθει και άλλες φορές στην Κύπρο και θεωρείτο ύποπτη για εισαγωγή ναρκωτικών, οπότε τέθηκε υπό στενή, συνεχή και διακριτική παρακολούθηση. Η κατηγορούμενη αφού παρέλαβε τις αποσκευές της, μια μεγάλη βαλίτσα χρώματος μαύρου και μια άλλη μικρή βαλίτσα, βγήκε από το αεροδρόμιο και μαζί με τη μικρή κόρη της και τις αποσκευές της, επιβιβάστηκαν σε ταξί από τον οδηγό του οποίου η κατηγορούμενη ζήτησε να τις μεταφέρει στο ξενοδοχείο Αρσινόη στη Λεμεσό. Φθάνοντας στο ξενοδοχείο, η κατηγορούμενη αφού παρέλαβε τη σχετική κάρτα εισόδου, κατευθύνθηκε προς το δωμάτιο με αριθμό 425 στην είσοδο του οποίου όμως ανακόπηκε για έλεγχο από την αστυνομία μέλη της οποίας την παρακολουθούσαν καθ' όλη τη διάρκεια της διαδρομής της από το αεροδρόμιο στο ξενοδοχείο. Ο Αστ. 4036 ο οποίος ήταν μεταξύ των αστυνομικών που την παρακολουθούσαν, της υπέδειξε την αστυνομική του ταυτότητα και την πληροφόρησε στην αγγλική γλώσσα ότι υπήρχε δικαστικό ένταλμα έρευνας - η αστυνομία είχε φροντίσει να εξασφαλίσει ένταλμα ερεύνης προηγουμένως - και ότι πρόθεση του ήταν να ερευνήσει το δωμάτιο και τις αποσκευές της. Η κατηγορούμενη απάντησε «OK». Ακολούθως, ο Αστ. 4036 άνοιξε τη μεγάλη μαύρη ταξιδιωτική βαλίτσα και διαπίστωσε ότι αυτή ήταν χωρισμένη σε δύο πατούς. Στον πάνω πάτο υπήρχαν ρούχα και προσωπικά της αντικείμενα, ενώ στον κάτω υπήρχαν 9 συσκευασίες οι οποίες ήταν τυλιγμένες με νάιλον σακούλι, τέλλα μαύρη και λαδόκολλα στο εξωτερικό μέρος. Αφού έσκισε μια από τις συσκευασίες ο Αστ. 4036, διαπίστωσε ότι μέσα υπήρχε πράσινη ξηρή φυτική ύλη κάνναβης. Υπέδειξε στην κατηγορούμενη τα ανευρεθέντα και την πληροφόρησε ότι επρόκειτο για κάνναβη της οποίας η κατοχή απαγορεύεται από τον νόμο. Αφού της επέστησε την προσοχή της στον νόμο στην αγγλική γλώσσα, αυτή απάντησε: «They told me to bring it». Ο Αστ. 4036 κράτησε τα ανευρεθέντα ως τεκμήρια. Η κατηγορούμενη συνελήφθηκε για αυτόφωρο αδίκημα και όταν της επεστήθηκε η προσοχή στον νόμο δεν απάντησε οτιδήποτε. Μετά τη σύλληψη της, η κατηγορούμενη απεκάλυψε στον Λοχία 4743 το όνομα του προσώπου το οποίο, από την Ολλανδία της έδινε οδηγίες, πρόκειται για κάποιον ΒΑΛΙ και παράλληλα εξέφρασε την προθυμία της να συνεργαστεί με στόχο τον εντοπισμό και τη σύλληψη του παραλήπτη των ναρκωτικών. Σε λίγο της τηλεφώνησε από την Ολλανδία το εν λόγω πρόσωπο και της έδωσε οδηγίες να προμηθευτεί μια αθλητική τσάντα χειρός και μια κυπριακή κάρτα τηλεφώνου, πράγμα το οποίο και έκαμε, αφού προηγουμένως ενημέρωσε σχετικά τον Λοχία

1. Στην παρουσία της κατηγορουμένης η αστυνομία τοποθέτησε τις συσκευασίες με τα ναρκωτικά στην αθλητική τσάντα, παίρνοντας όλα τα προστατευτικά μέτρα. Σε λίγο τηλεφώνησε στην κατηγορουμένη το ίδιο πρόσωπο το οποίο αφού ενημερώθηκε από την κατηγορουμένη ότι η τελευταία είχε εκτελέσει τις οδηγίες του, ζήτησε από την κατηγορουμένη να του επιστρέψει το τηλεφώνημα από τον νέο της αριθμό, πράγμα που η κατηγορούμενη έκαμε. Στη συνέχεια η κατηγορούμενη, ενεργώντας με βάση τις οδηγίες του εν λόγω προσώπου, βγήκε από το ξενοδοχείο μαζί με την κόρη της και κρατώντας την τσάντα με τα ναρκωτικά, πλησίασε ένα παλιό αυτοκίνητο χρώματος χρυσαφί το οποίο ήταν σταθμευμένο έξω από την πλαϊνή είσοδο του ξενοδοχείου και παρέδωσε την αθλητική τσάντα με τα ναρκωτικά στους δυο κατηγορουμένους, οι οποίοι επέβαιναν του εν λόγω αυτοκινήτου, ο μεν κατηγορούμενος 2 σαν οδηγός, ο δε κατηγορούμενος 3 σαν συνοδηγός. Με οδηγίες του Λοχία 4743, τον οποίο η κατηγορούμενη είχε πλήρως ενημερώσει για τις οδηγίες που είχε πάρει από τον ΒΑΛΙ, μέλη της ΥΚΑΝ επεχείρησαν να ανακόψουν το αυτοκίνητο των κατηγορουμένων. Οι τελευταίοι επιχείρησαν να διαφύγουν χωρίς όμως να το πετύχουν γιατί το αυτοκίνητο τους συγκρούστηκε με αστυνομικό όχημα με αποτέλεσμα να ακινητοποιηθεί. Όταν ο Λοχίας 4743, στη σκηνή, υπέδειξε στους δυο κατηγορούμενους την αθλητική τσάντα και το περιεχόμενο της και τους πληροφόρησε ότι η τσάντα περιείχε κάνναβη, ο μεν κατηγορούμενος 2 απάντησε: «Εν δικά μου», ο δε κατηγορούμενος 3 «Τι να πω φίλε μου». Στη συνέχεια οι κατηγορούμενοι 2 και 3 συνελήφθησαν για αυτόφωρο αδίκημα. Τους επεστήθηκε η προσοχή στον νόμο χωρίς όμως να δώσουν οποιαδήποτε απάντηση. Ακολούθησε περαιτέρω διερεύνηση της υπόθεσης. Μεταξύ άλλων, την 5-6.11.2008, ερευνήθηκε τόσο η οικία του 2ου κατηγορούμενου όσο και η οικία του 3ου χωρίς να ανευρεθεί οτιδήποτε ύποπτο. Την 6.11.2008 η κατηγορούμενη με τη βοήθεια μεταφράστριας έδωσε θεληματική κατάθεση στην οποία ομολογεί ότι τα ανευρεθέντα ναρκωτικά τα παρέλαβε από πρόσωπο αραβικής καταγωγής στην Ολλανδία και τα εισήγαγε στο αεροδρόμιο Λάρνακας από το Άμστερνταμ με ενδιάμεσο σταθμό τη Βιέννη, με εντολές να τα παραδώσει σε άγνωστο της πρόσωπο. Για τη μεταφορά της αυτή θα είχε οικονομικό όφελος το οποίο θα ελάμβανε κατά την επιστροφή της στην Ολλανδία και εφόσον όλα θα πήγαιναν καλά. Την 6.11.2008 η κατηγορούμενη συνελήφθηκε δυνάμει δικαστικού εντάλματος για όλα τα υπό διερεύνηση αδικήματα εναντίον της και της εξηγήθηκαν οι λόγοι της σύλληψης της. Αφού της επεστήθηκε η προσοχή της στον νόμο, απάντησε: «Ι am sorry». Την ίδια ημέρα συνελήφθηκαν με δικαστικά εντάλματα, τόσο ο 2ος όσο και ο 3ος κατηγορούμενος. Και οι δυο μετά την επίστηση της προσοχής τους στον νόμο, απάντησαν: «Συγνώμη». Την ίδια ημέρα λήφθηκαν ανακριτικές καταθέσεις τόσο από τον 2ον όσο και από τον 3ον κατηγορούμενο. Και οι δυο, στις ανακριτικές τους καταθέσεις δηλώνουν χρήστες κάνναβης. Στη δική του ανακριτική κατάθεση ο κατηγορούμενος 3 αναφέρει ότι μια περίπου εβδομάδα προηγουμένως τον είχε προσεγγίσει ο 2ος κατηγορούμενος και του πρότεινε να συνεργαστούν στην παραλαβή μιας βαλίτσας με ναρκωτικά έναντι της αμοιβής των €1.000, την οποία αργότερα θα μετέφερναν κάπου και δέχθηκε. Ο 2ος κατηγορούμενος στη δική του ανακριτική κατάθεση επιβεβαιώνει τα όσα αναφέρει ο 3ος στην κατάθεσή του, αρνήθηκε όμως να αποκαλύψει τα στοιχεία του προσώπου που του είχε αναθέσει την παραλαβή των ναρκωτικών εκφράζοντας φόβους για τη ζωή του. Στις 11.11.2008 τόσο ο 2ος όσο και ο 3ος κατηγορούμενος έδωσαν συμπληρωματικές ανακριτικές καταθέσεις με τη μέθοδο των ερωτωαπαντήσεων. Στη συμπληρωματική κατάθεση του ο κατηγορούμενος 2 αρνήθηκε να δώσει οποιαδήποτε απάντηση ενώ ο κατηγορούμενος 3 παραδέχθηκε ότι στις 5.11.2008 έκαμε χρήση κάνναβης μαζί με τον κατηγορούμενο 2 καθοδόν προς το ξενοδοχείο Αρσινόη. Όλα τα τεκμήρια της υπόθεσης στάληκαν για επιστημονικές εξετάσεις και σύμφωνα με την εργαστηριακή έκθεση, τα ανευρεθέντα ναρκωτικά είναι κάνναβη από τα οποία δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη βάρους 5 κιλών και 571,8 γραμμαρίων. Υποθέσεις που λαμβάνονται υπόψη. Για τον 2ον κατηγορούμενο ζητήθηκε να ληφθεί υπόψη η ποινική υπόθεση αρ. 22829/08 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού. Η υπόθεση αφορά δυο κατηγορίες, η πρώτη για το αδίκημα της παράνομης κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β, κατά παράβαση του Περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77 όπως τροποποιήθηκε, και η δεύτερη κατηγορία για το αδίκημα του καπνίσματος φυτού κάνναβης, κατά παράβαση του ίδιου νόμου. Σύμφωνα με τα γεγονότα της εν λόγω υπόθεσης, στις 6.2.2008 ανεβρέθηκε στην κατοχή του κατηγορούμενου 2 ποσότητα κάνναβης, βάρους 26,1289 γραμμαρίων όπως και μια ηλεκτρονική ζυγαριά ακριβείας πάνω στην οποία υπήρχαν ίχνη κάνναβης. Για τον 3ον κατηγορούμενο ζητήθηκε να ληφθεί υπόψη η ποινική υπόθεση αρ. 22519/07 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού, η οποία αφορά στο αδίκημα της επίθεσης προκαλούσας πραγματική σωματική βλάβη, κατά παράβαση των άρθρων 243 και 20 του Ποινικού Κώδικα. Το αδίκημα διαπράχθηκε στις 9.10.2007 μετά από σύγκρουση του αυτοκινήτου του κατηγορούμενου 3 με άλλο αυτοκίνητο και την επίθεση του κατηγορούμενου εναντίον του οδηγού του άλλου αυτοκινήτου. Αγορεύσεις για μετριασμό της ποινής Ο κ. Σαουρής ο οποίος εκπροσωπεί την κατηγορούμενη, αναγνώρισε τη σοβαρότητα των αδικημάτων, αντικείμενο του κατηγορητηρίου, όπως επίσης και ότι η ποσότητα ναρκωτικών στην προκειμένη περίπτωση είναι μεγάλη και η ποινή φυλάκισης αναπόφευκτη. Πρόσθεσε όμως, ότι τα πιο πάνω δεν εξουδετερώνουν την ανάγκη για εξατομίκευση της ποινής. Συγκεκριμένα ο κ. Σαουρής έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στα πιο κάτω. Στο λευκό ποινικό μητρώο της κατηγορουμένης και στην άμεση παραδοχή της ενώπιον του Κακουργιοδικείου. Τόνισε την πλήρη συνεργασία της με τις αστυνομικές αρχές, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η συνεργασία της δεν ήταν απλώς παθητική αλλά όπως προκύπτει από τα γεγονότα, ουσιαστική, γεγονός που καταδεικνύει έμπρακτα τη μεταμέλειά της. Ο κ. Σαουρής κάλεσε το Δικαστήριο να δώσει βαρύτητα στις προσωπικές περιστάσεις της κατηγορούμενης τις οποίες χαρακτήρισε τραγικές. Ως προς τούτο ο ευπαίδευτος συνήγορος υιοθέτησε την έκθεση του Γραφείου Ευημερίας ημερ. 11.12.2008 η οποία ετοιμάστηκε για την κατηγορούμενη, το περιεχόμενο της οποίας ο συνήγορος συμπλήρωσε με την αγόρευση του. Συνοψίζουμε τα όσα σχετικά τόνισε ο κ. Σαουρής. Η κατηγορούμενη είναι 34 ετών, άγαμη με δυο παιδιά 13 και 5 ετών αντίστοιχα. Η κατηγορούμενη είχε πολύ δύσκολα παιδικά χρόνια. Η μητέρα της εγκατέλειψε την οικογένεια της όταν η κατηγορούμενη ήταν τεσσάρων χρόνων ενώ ο πατέρας της ο οποίος δεν εργαζόταν λόγω προβλημάτων υγείας και με τον οποίο η κατηγορούμενη διέμενε, συνήθιζε να ασκεί σωματική βία εναντίον της, ενώ από ηλικίας 9 ετών δεχόταν σεξουαλική κακοποίηση από τον πατέρα της. Σε ηλικία 14 ετών, με απαίτηση του πατέρα της, διέκοψε τη φοίτησή της στο σχολείο για να εργαστεί και να βοηθήσει τον πατέρα της ο οποίος, όπως της είπε, ήταν άρρωστος, πράγμα όμως που όπως αποδείχθηκε εκ των υστέρων ήταν αναληθές. Στην ηλικία των 14 περίπου ετών ωθήθηκε από τον πατέρα της στην πορνεία. Σε κάποιο στάδιο μάλιστα, διέμενε σε ενοικιαζόμενο σπίτι στην Ολλανδία (σπίτι με βιτρίνα μέσω της οποίας μπορούσε να επιζητήσει πελάτες). Ακολούθως γνώρισε ένα εύπορο ηλικιωμένο πρόσωπο, σύναψε σχέσεις μαζί του και έμεινε μαζί του 10 μήνες διακόπτοντας την πορνεία για το διάστημα εκείνο. Ακολούθως γνώρισε τον πατέρα του πρώτου της παιδιού ο οποίος την εξώθησε και πάλι στην πορνεία. Γέννησε το πρώτο της παιδί σε ηλικία 21 ετών όμως με τον πατέρα του παιδιού της αντιμετώπιζε πολλά προβλήματα αφού αυτός δεν εργαζόταν, σύχναζε σε καζίνο, ήταν αλκοολικός και ασκούσε σωματική βία σε βάρος της. Μετά από 14 χρόνια συμβίωσης τον εγκατέλειψε τελικά το 2001 οπότε σταμάτησε και την πορνεία. Το παιδί της, ένα χρόνο αργότερα, με την παρέμβαση των κοινωνικών υπηρεσιών απομακρύνθηκε από την ίδια και δόθηκε στους παπούδες του καθότι ο πρώην συμβίος της την απειλούσε ότι θα της έπαιρνε το παιδί. Το 2003 απέκτησε το δεύτερο παιδί της αλλά ο πατέρας του, την εγκατέλειψε 2 εβδομάδες μετά τη γέννησή του. Από το 2005 η ίδια και το παιδί της συντηρούνται από το Κράτος με μηνιαίο επίδομα, αφού αντιμετώπιζε πολύ σοβαρά οικονομικά προβλήματα. Ο κ. Σαουρής ανέφερε επίσης ότι η κατηγορούμενη υποφέρει από καρδιολογικά προβλήματα και ότι τυχόν μακροχρόνια φυλάκιση της θα έχει δυσάρεστες επιπτώσεις στην υγεία της. Τέλος ο κ. Σαουρής εισηγήθηκε διαφοροποίηση στην περίπτωση της κατηγορουμένης η οποία έμπρακτα και ενεργά βοήθησε την αστυνομία στην περαιτέρω εξιχνίαση της υπόθεσης, σε σχέση με τους υπόλοιπους δυο κατηγορουμένους. Ο κ. Λυσάνδρου, δικηγόρος του 2ου και 3ου κατηγορούμενου υιοθέτησε κατ' αρχή τις νομολογιακές αρχές στις οποίες είχε αναφερθεί ο κ. Σαουρής και μεταξύ άλλων, ζήτησε να ληφθεί υπόψη το λευκό ποινικό μητρώο των πελατών του και το νεαρό της ηλικίας τους. Υιοθέτησε τις εκθέσεις του Γραφείου Ευημερίας οι οποίες κατατέθηκαν ως τεκμήρια 2 και 3 αντίστοιχα και υποστήριξε ότι το Δικαστήριο θα πρέπει να λάβει υπόψη ως μετριαστικούς παράγοντες τις πολύ δύσκολες προσωπικές τους περιστάσεις όπως περιγράφονται στις εν λόγω εκθέσεις και όπως τις περιέγραψε ενώπιον του Δικαστηρίου ο κ. Λυσάνδρου. Συνοψίζουμε την επί του προκειμένου πτυχή της αγόρευσης του κ. Λυσάνδρου. Ο κατηγορούμενος 2 είναι ηλικίας 23 ετών άγαμος και έχει το επάγγελμα του οικοδόμου. Μεγάλωσε σε ένα οικογενειακό περιβάλλον στο οποίο κυριαρχούσαν οικονομικές δυσκολίες. Διέμενε με τη μητέρα του, τον δίδυμο αδελφό του και τη γιαγιά του (από την πλευρά της μητέρα του). Στο μεγάλωμα του ο πατέρας του ήταν απών. Εξάλλου ο πατέρας του δεν διατηρεί επικοινωνία με την οικογένεια του. Η μητέρα του τα τελευταία χρόνια λαμβάνει δημόσιο βοήθημα λόγω προβλημάτων ψυχικής υγείας. Ο 2ος κατηγορούμενος αποφοίτησε από το γυμνάσιο κανονικά αλλά λόγω καθυστέρησης για διεκδίκηση θέσης στο δημόσιο λύκειο, γράφτηκε στην Β' Τεχνική Σχολή Λεμεσού. Έκτοτε άρχισε η αντιδραστική συμπεριφορά του αφού δεν επιθυμούσε την απομάκρυνση του από τα άτομα που μέχρι τότε συναναστρεφόταν και τα οποία συνέχιζαν τη φοίτηση τους στο λύκειο. Στην έκθεση του Γραφείου Ευημερίας προστίθενται και τα εξής. «Αρχικά εκδήλωσε προβλήματα με την φοίτηση του στο σχολείο και μετέπειτα αντιδραστική συμπεριφορά στο σπίτι. Διέκοψε τη φοίτηση του, από την Τεχνική Σχολή λόγω έλλειψης ενδιαφέροντος για τα μαθήματα και την επόμενη σχολική χρονιά εγγράφηκε στην Α΄ τάξη λυκείου. Τα προβλήματα με τη φοίτηση του στο σχολείο συνεχίστηκαν με αποτέλεσμα να το εγκαταλείψει αργότερα λόγω αυξημένων απουσιών. Από την Εθνική Φρουρά πήρε απαλλαγή μετά από λήψη συνεχόμενων αναστολών. Όπως αναφέρει η μητέρα στην εφηβική του ηλικία την ενημέρωσε ότι έκανε χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών. Υπήρξε συνεργασία με Κλινικό Ψυχολόγο και Ειδικό Ψυχίατρο του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού με σκοπό την απεξάρτηση του. Περιστασιακά απασχολήθηκε σε διάφορες εργασίες. Τα τελευταία όμως δύο χρόνια παρουσιάζει επαγγελματική σταθερότητα. Αρχικά εργαζόταν ως οικοδόμος (γυψοσανίδες) και τους τελευταίους μήνες αυτοεργοδοτήθηκε στον ίδιο τομέα με σκοπό την επαγγελματική του αποκατάσταση. Για τον λόγο αυτό σύναψε επαγγελματικά δάνεια. Πληροφορίες από το οικογενειακό του περιβάλλον αναφέρουν ότι πρόκειται για εργατικό και δραστήριο άτομο». Για τον 3ον κατηγορούμενο στην αντίστοιχη έκθεση του Γραφείου Ευημερίας αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι είναι ηλικίας 22 ετών άγαμος και προέρχεται από οικογένεια με διαζευγμένους γονείς χαμηλής κοινωνικοοικονομικής κατάστασης η οποία συντηρείται με μηνιαίο δημόσιο βοήθημα. Οι γονείς του είχαν διαλύσει τον γάμο τους όταν ήταν 2½ ετών. Ο χωρισμός των γονιών του και η ανεργία της μητέρας του ενόψει προβλημάτων υγείας που η μητέρα του αντιμετωπίζει, είχαν ως αποτέλεσμα ο 3ος κατηγορούμενος να βιώσει δύσκολα παιδικά χρόνια. Μεγάλωσε σε συναισθηματικά ανεπαρκές γονικό περιβάλλον. Εγκατέλειψε το σχολείο στη 2α τάξη του Γυμνασίου λόγω αδυναμίας στα μαθήματα. Την ίδια εποχή άρχισε να παρουσιάζει προβλήματα συμπεριφοράς και προσκολλήθηκε σε ομάδες νεαρών με παραβατική δραστηριότητα. Σταδιακά οδηγήθηκε στη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών και σε αντικοινωνική συμπεριφορά. Κατά διαστήματα έκαμε προσπάθειες απεξάρτησης. Από την εθνική φρουρά πήρε απαλλαγή και στον επαγγελματικό τομέα παρουσίασε αστάθεια. Το τελευταίο διάστημα άρχισε να εργάζεται ως πελεκάνος. Στην έκθεση προστίθεται ότι οι δεσμοί, με τη μητέρα και την αδελφή του, είναι αρμονικοί και οι σχέσεις με τον πατέρα του τελευταία παρουσιάζουν βελτίωση. Ο κ. Λυσάνδρου πρόσθεσε ότι τις προσπάθειες του παρελθόντος από τους κατηγορούμενους 2 και 3 - οι οποίοι μεταξύ τους ήταν παιδικοί φίλοι - για απεξάρτηση από τα ναρκωτικά, στήριζαν οι μητέρες τους και οι συγγενείς τους. Μάλιστα είχαν διακόψει τη χρήση για σημαντικό χρονικό διάστημα, όμως «οι φίλοι τους και οι έμποροι ναρκωτικών τους έριξαν και πάλι στις ουσίες». Πρόσθεσε επίσης ότι παρά τα προβλήματά τους (οικογενειακά, οικονομικά, ψυχολογικά), πρόκειται για δυο εργατικά άτομα που εργάζοντο από μικρή ηλικία και βοηθούσαν στο μέτρο των δυνατοτήτων τους, τις οικογένειές τους. Ανέφερε ότι παρασύρθηκαν στη διάπραξη των αδικημάτων της παρούσας υπόθεσης, όντες χρήστες ναρκωτικών, στην προσπάθεια τους να εξασφαλίσουν τη δόση τους και επεσήμανε ότι οι κατηγορούμενοι 2 και 3 δεν ήταν οι πραγματικοί παραλήπτες των ναρκωτικών. Ήταν τα δυο θύματα, ανέφερε ο κ. Λυσάνδρου, τα οποία για να εξασφαλίσουν τη δόση τους θα παραλάμβαναν από την κατηγορούμενη τη βαλίτσα με τα ναρκωτικά και θα την μετέφερναν 200 μέτρα πιο κάτω για να την παραλάβουν οι εγκέφαλοι, οι οποίοι θα προμήθευαν στη συνέχεια την κοινωνία με ναρκωτικά. Το κέρδος των δυο κατηγορουμένων θα ήταν €1.000 ώστε να μπορέσουν να εξασφαλίσουν τη δόση τους, ενώ τα κέρδη των υπολοίπων θα ήταν δεκάδες χιλιάδες λίρες. Ανέφερε περαιτέρω ο κ. Λυσάνδρου ότι, τις οδηγίες για παραλαβή των ναρκωτικών έδωσε στον 2ον κατηγορούμενο τηλεφωνικά, τρίτο πρόσωπο το οποίο προφασίστηκε ότι ήταν άρρωστο και δεν μπορούσε να κάμει την παραλαβή προσωπικά. Ο ευπαίδευτος συνήγορος των κατηγορουμένων 2 και 3 τόνισε την πλήρη συνεργασία τους με τις διωκτικές αρχές, γεγονός που δείχνει έμπρακτα τη μεταμέλεια τους. Επί τούτου ο κ. Λυσάνδρου κατέθεσε στο Δικαστήριο ως τεκμήριο σχετική επιστολή προς τον Γενικό Εισαγγελέα ημερ. 19.1.
2. Τέλος ο κ. Λυσάνδρου ανέφερε ότι οι δυο κατηγορούμενοι ενώ κρατούνται στις φυλακές, παρακολουθούν μαθήματα εκμάθησης αγγλικών και εργάζονται στο βιβλιοδετείο των φυλακών, ζήτησαν δε να ενταχθούν σε πρόγραμμα απεξάρτησης. Για χρόνια το Ανώτατο Δικαστήριο, σε σειρά αποφάσεων του, επισημαίνει το γεγονός ότι τα ναρκωτικά έχουν εξελιχθεί σε κοινωνική μάστιγα και τονίζει την ανάγκη προστασίας της κοινωνίας. Επίσης επανειλημμένα έχει τονίσει την ανάγκη επιβολής αποτρεπτικών ποινών, ποινών που να δείχνουν τόσο την αποδοκιμασία όσο και την ενεργό συμμετοχή της Δικαιοσύνης στον αγώνα που διεξάγεται σε παγκόσμια κλίμακα για την καταπολέμηση της μάστιγας των ναρκωτικών. Ο κίνδυνος των ναρκωτικών έπαυσε να κτυπά την πόρτα της Κυπριακής Κοινωνίας. Βρίσκεται ήδη ανάμεσά μας και έχει καταστεί πραγματικός εφιάλτης. Ήδη μετράμε νεκρούς. Και είναι εδώ που απαιτείται η συνδρομή και η ενεργός συμμετοχή των φορέων δικαιοσύνης. Μόνο με την ορθή μεταχείριση όσων καταδικάζονται για παρόμοια αδικήματα, ο ρόλος των Δικαστηρίων, στην κοινή αυτή προσπάθεια γίνεται ουσιαστικός και αποτελεσματικός όπως πρέπει να είναι. Ορθή δε μεταχείριση σημαίνει την επιβολή ποινών που να αντανακλούν με τρόπο εμφανή και επαρκή την απέχθεια της κοινωνίας προς τα αδικήματα της κατοχής και εμπορίας ναρκωτικών και προς τα πρόσωπα που τα διαπράττουν. Ενδεικτικό της προσέγγισης των Δικαστηρίων σε υποθέσεις ναρκωτικών συνιστά και το εξής απόσπασμα από την υπόθεση Khalil v. Δημοκρατίας

(1990)2 ΑΑΔ σελ. 78 «για πολλοστή φορά επαναλαμβάνουμε και προειδοποιούμε ότι η απάντηση των Δικαστηρίων στη συνεχιζόμενη διάπραξη με αυξημένη συχνότητα τέτοιας φύσεως αδικημάτων στο νησί μας θα είναι η επιβολή με ανάλογο ρυθμό όλο και ποιο αυστηρών ποινών από εκείνων που επιβάλλονται σήμερα». Θα πρέπει βέβαια να έχουμε υπόψη πως οι ποινές δεν πρέπει να ξεπερνούν τα όρια της ανθρωπιστικής μεταχείρισης και να γίνονται σκληρές και/ή απάνθρωπες. Χωρίς να επιχειρούμε εξαντλητική αναφορά στη σχετική επί του θέματος νομολογία παραπέμπουμε ενδεικτικά στις υποθέσεις Zewar ν. Δημοκρατίας

(1990)2 ΑΑΔ σελ. 384, Γιαννάκης Τουμάζου ν. Δημοκρατίας,

(2003)2 ΑΑΔ σελ. 63, Γενικός Εισαγγελέας ν. Mehmed Sak

(2005)2 ΑΑΔ σελ. 327, El Kara v. Δημοκρατίας

(2003)2 ΑΑΔ σελ. 239, Γενικός Εισαγγελέας ν. Dos Santos

(2005)2 AAΔ σελ. 297, Mallouk v. Δημοκρατίας

(2000)2 ΑΑΔ σελ. 711 και Reslan v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 265/05 ημερ. 3.3.2006. Το είδος, η ποσότητα των ναρκωτικών και ο σκοπός για τον οποίο κατέχονται είναι μεταξύ των σοβαρών παραγόντων που λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο κατά τον καθορισμό της ποινής. Στη συγκεκριμένη περίπτωση πρόκειται για μεγάλη ποσότητα, εξάλλου ο κ. Σαουρής με ευθύτητα το αναγνώρισε κατά την αγόρευση του, ναρκωτικής ουσίας τάξεως Β. Ο σκοπός δε της εισαγωγής και κατοχής αυτής της μεγάλης ποσότητας ήταν η διοχέτευση της κάνναβης σε τρίτους (ο κάθε κατηγορούμενος με το δικό του κίνητρο). Αναφορικά με τις προσωπικές και οικογενειακές περιστάσεις σε τέτοιου είδους υποθέσεις λαμβάνονται υπόψη, δεν εξουδετερώνουν όμως την ανάγκη προστασίας της κοινωνίας από την διάδοση του αργού θανάτου και την καταστροφή προσώπων νέων στην πλειονότητα τους (Παυλίδης κ.α. ν. Αστυνομίας

(1996)2 ΑΑΔ σελ. 220). Στην υπόθεση Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας

(1999)2 ΑΑΔ σελ. 577 αναφέρονται χαρακτηριστικά τα πιο κάτω. ″Οι προσωπικές περιστάσεις και τα ιδιαίτερα προβλήματα αδικοπραγούντων σε αυτού του είδους των υποθέσεων, λαμβάνονται βέβαια σε κάποιο βαθμό υπόψη και η εξατομίκευση έχει τη θέση της, αλλά δεν μπορεί να εξουδετερώσει ή αποδυναμώσει τη μέριμνα για προστασία της κοινωνίας. .... Η πείρα καταδείχνει ότι οι έμποροι ναρκωτικών συχνά επιλέγουν άτομα αδύναμα ή άτομα με ειδικά προβλήματα για τη μεταφορά ναρκωτικών. Η κατανόηση αυτών των αδυναμιών και προβλημάτων δεν μπορεί να επιδράσει κατά τρόπο που να εξασθενίζει την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου″. Έχουμε λάβει υπόψη τόσο για την 1ην όσο και για τον 2ον και 3ον κατηγορούμενο όλα όσα οι συνήγοροι τους ανέφεραν για μετριασμό της ποινής, τα οποία δεν χρειάζεται να επαναληφθούν. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι λάβαμε υπόψη, μεταξύ άλλων, τις θλιβερές δυσκολίες των προσωπικών συνθηκών όλων των κατηγορουμένων. Ενδεικτικά και πάλι αναφέρουμε πως λάβαμε υπόψη, μεταξύ άλλων, την έμπρακτη βοήθεια και συνεργασία της 1ης κατηγορούμενης με τις διωκτικές αρχές για την εξιχνίαση της υπόθεσης αλλά και τις προσπάθειες που κατέβαλαν σε κάποιο στάδιο οι κατηγορούμενοι 2 και 3 για να βοηθήσουν την αστυνομία για την πλήρη εξιχνίαση της υπόθεσης. Θα πρέπει όμως να γίνει κατανοητό ότι χρειάζεται να επιβληθεί ποινή φυλάκισης ανάλογα με τη σοβαρότητα των αδικημάτων λαμβανομένων βέβαια υπόψη στον βαθμό που πρέπει και των μετριαστικών παραγόντων που υπάρχουν. Στην προκειμένη περίπτωση οι κατηγορούμενοι επικαλούνται το νεαρό της ηλικίας τους για μια επιεική ποινή, παράγοντα τον οποίο θα έχουμε υπόψη κατά την επιμέτρηση της ποινής. Θα πρέπει όμως ταυτόχρονα να σημειώσουμε ότι το λάθος που αναγνωρίζουν ότι διέπραξαν θα το πλήρωναν ακριβά νεαρά κυρίως άτομα της κοινωνίας μας. Ας σημειωθεί περαιτέρω ότι η κατηγορούμενη με προσχεδιασμό εισήξε τα ναρκωτικά στην Κύπρο - με συνοδό μάλιστα το εξάχρονο παιδί της - ενώ οι κατηγορούμενοι 2 και 3 σίγουρα δεν έφθασαν στο ξενοδοχείο όπου διέμενε η κατηγορούμενη, τυχαία. Η παραδοχή τους, η οποία βέβαια θα ληφθεί υπόψη ως μετριαστικός παράγοντας, ας σημειωθεί ότι έγινε μετά που και οι τρεις κατηγορούμενοι, ο καθένας στον χρόνο που περιγράφεται πιο πάνω, εντοπίστηκαν να κατέχουν τα ναρκωτικά. Δυστυχώς, ολοένα πληθαίνουν οι κατηγορούμενοι κυρίως νεαροί οι οποίοι εμφανίζονται ενώπιον του Δικαστηρίου για αδικήματα που σχετίζονται με προμήθεια ναρκωτικών όπου οι προσωπικές τους συνθήκες είναι θλιβερές και δύσκολες. Αναγνωρίζουμε ότι τέτοιες είναι οι προσωπικές συνθήκες και των τριών κατηγορουμένων που είναι σήμερα ενώπιον μας. Η επιείκεια όμως την οποία έχουμε αποφασίσει να δείξουμε δεν θα πρέπει να είναι υπέρμετρη και πιο συγκεκριμένα δεν θα πρέπει να οδηγεί σε εξουδετέρωση του πολύ σημαντικού παράγοντα της αποτροπής. Λυπούμαστε πραγματικά που είμαστε αναγκασμένοι να τιμωρούμε νέους ανθρώπους. Όμως αυτό είναι αναπόφευκτο. Για να συνετίσουμε αυτούς και αποτρέψουμε και αποθαρρύνουμε άλλους. Γνωρίζουμε ότι δεν είναι ωραίο σ' αυτή τη δημιουργική ηλικία να σπαταλούνται ουσιαστικά τα χρόνια τους με αυτόν τον τρόπο και να διάγουν μέρος της ζωής τους στη φυλακή. Αυτό όμως είναι καθήκον υποχρεωτικό για το Δικαστήριο και δυστυχώς μια επιλογή που η πράξη των κατηγορουμένων επέβαλε. Είναι πραγματικά λυπηρό, οδυνηρό και τραγικό να χάνονται ζωές νέων ανθρώπων, και αυτό να έχει γίνει μέρος της καθημερινής μας πραγματικότητας. Είναι όμως πλέον τραγικό όταν νέοι άνθρωποι όπως οι κατηγορούμενοι να ασχολούνται οι ίδιοι με την προμήθεια ναρκωτικών σπρώχνοντας έτσι άλλους στην κατρακύλα που οδηγεί η ολέθρια αυτή συνήθεια. Ήταν η θέση του κ. Σαουρή ότι η περίπτωση της κατηγορούμενης χρήζει διαφοροποίησης σε σχέση με τους υπόλοιπους κατηγορουμένους. Εξετάσαμε την εν λόγω εισήγηση προσεκτικά και υπό το φως όλου του υλικού που βρίσκεται ενώπιον μας. Κρίνουμε ότι δεν συντρέχει οποιοσδήποτε λόγος διαφοροποίησης. Αναφορικά με την κατάσταση της υγείας της κατηγορούμενης όπως και αναφορικά με τις προσπάθειες που οι κατηγορούμενοι 2 και 3 καταβάλλουν με στόχο την απεξάρτηση τους, έχουμε την άποψη ότι και τα δυο προβλήματα θα τύχουν της δέουσας αντιμετώπισης από τις αρχές των φυλακών. Αφού σταθμίσαμε κάθε σχετικό στοιχείο και παράγοντα και τα όσα οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των κατηγορουμένων ανέφεραν για μετριασμό της ποινής, κρίνουμε ότι οι αρμόζουσες ποινές είναι οι πιο κάτω, τις οποίες και επιβάλλουμε. 2η κατηγορία: 7 χρόνια φυλάκιση στην 1η κατηγορούμενη. 4η κατηγορία: 7 χρόνια φυλάκιση σε κάθε ένα από τους τρεις κατηγορούμενους χωριστά. 3η κατηγορία: Δεν επιβάλλεται ποινή δεδομένου ότι τα συστατικά της στοιχεία εμπεριέχονται σε αυτά της 4ης κατηγορίας. 5η κατηγορία: 9 μήνες φυλάκιση στον 2ον κατηγορούμενο 9 μήνες φυλάκιση στον 3ον κατηγορούμενο. Οι ποινές να συντρέχουν. Ο χρόνος κράτησης να συνυπολογιστεί. Τα ναρκωτικά κατάσχονται. Στις επιβληθείσες ποινές λήφθηκαν υπόψη για τον 2ον κατηγορούμενο η ποινική υπόθεση υπ' αρ. 22829/08 Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού και για τον 3ον κατηγορούμενο η ποινική υπόθεση υπ' αρ. 22519/07 επίσης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού. (Υπ.) ................................................ Α. Πασχαλίδης, Π.Ε.Δ. (Υπ.) ................................................ Δ. Σωκράτους, Α.Ε.Δ. (Υπ.) ................................................ Λ. Μάρκου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ /ΣΧ Subject: Criminal / Assize Court / Final (Αναφορά: Παράνομη εισαγωγή και κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β με σκοπό την προμήθεια). cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο