Δημοκρατία ν. James Thomas Binderman κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 6373/08, 11 Φεβρουαρίου 2009

(1)(α)

(2), 30, 31, 31Α του σχετικού νόμου, (4η κατηγορία). β) κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β, δηλαδή των φυτών τα οποία ήσαν αντικείμενο της 4ης κατηγορίας, με σκοπό την προμήθεια τους σε τρίτα πρόσωπα, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 5

(1)(β), 6

(3), 30, 30Α και Τρίτος Πίνακας του ιδίου νόμου, (16η κατηγορία). γ) κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β, δηλαδή κάνναβης βάρους 131.05 γραμμάρια, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, Πρώτος Πίνακας Μέρος ΙΙ, 6

(2), 30 και Τρίτος Πίνακας του ιδίου νόμου, (5η κατηγορία). δ) κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β, (αντικείμενο της 5ης κατηγορίας) με σκοπό την προμήθεια της σε τρίτα πρόσωπα, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, Πρώτος Πίνακας Μέρος ΙΙ, 5

(1)(β), 6

(3), 30, 30Α και Τρίτος Πίνακας του ιδίου νόμου, (6η κατηγορία). ε) κατοχής σκευών και λήψη ναρκωτικών ουσιών, κατά παράβαση των άρθρων 10

(1)(γ) και 30 Πρώτος Πίνακας Μέρος Ι και Τρίτος Πίνακας του ιδίου νόμου, (8η κατηγορία). Τα γεγονότα που περιβάλλουν την υπόθεση εκτίθενται με λεπτομέρεια στην απόφαση μας η οποία δόθηκε χθες 10.2.

1. Τα συνοψίζουμε για σκοπούς της παρούσας διαδικασίας. Μετά από πληροφορία που δόθηκε στην ΥΚΑΝ και αφού εξασφαλίστηκε σχετικό δικαστικό ένταλμα έρευνας, μέλη της εν λόγω υπηρεσίας, μεταξύ των οποίων και οι αστυφύλακες Θουκυδίδου και Γερολέμου, μετέβησαν στην οικία των δυο κατηγορουμένων που βρίσκεται στην οδό Νίκου Ξυλούρη αρ. 1 στα Κάτω Πολεμίδια η ώρα 8:00 στις 31.3.
2. Τους άνοιξε ο ανήλικος γιος της 2ης κατηγορούμενης από τον πρώτο της γάμο, ο πρώην κατηγορούμενος
3. Στο χωλ του σπιτιού ήταν ακόμα ένα παιδί που όπως διαπιστώθηκε αργότερα ήταν κάποιος Vinc. Πάνω στο τραπεζάκι του χωλ υπήρχε μια χρησιμοποιημένη γυάλινη μπουκάλα καπνίσματος κάνναβης, ένας μεταλλικός σπαστήρας με ίχνη ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης, μια ηλεκτρονική ζυγαριά μάρκας Tanita και μερικά χειροποίητα τσιγάρα και αποτσίγαρα που περιείχαν ξηρή φυτική ύλη ανάμεικτη με βιομηχανοποιημένο καπνό. Ανεβαίνοντας οι αστυφύλακες στα υπνοδωμάτια, βρήκαν 60 φυτά κάνναβης φυτεμένα σε 33 γλάστρες οι οποίες ήταν τοποθετημένες στα υπνοδωμάτια Α, Β και Γ όπως και στην μπανιέρα του υπνοδωματίου των δυο κατηγορουμένων, όπως αυτά εμφανίζονται σε σχεδιάγραμμα το οποίο κατατέθηκε στο Δικαστήριο σαν τεκμήριο. Πάνω από τις γλάστρες υπήρχαν λάμπες με τα τουίλς τους. Βρέθηκαν επίσης 17 πλαστικές μπουκάλες κομμένες και 13 πλαστικές μπουκάλες με αυτόματο σύστημα ποτίσματος. Μέσα στις γλάστρες υπήρχαν ταμπελίτσες με αναγραμμένες ημερομηνίες οι οποίες υποδείκνυαν τις ημερομηνίες φύτευσης των σπόρων κάνναβης. Στο δεύτερο υπνοδωμάτιο, πάνω στο κρεβάτι, βρέθηκε επίσης μια τσάντα με ποσότητα κάνναβης, βάρους 131,05 γραμμάρια. Μετά από επιστημονικές εξετάσεις διαπιστώθηκε ότι τα φυτά ήταν φυτά κάνναβης από τα οποία δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη και η ποσότητα ξηρής φυτικής ύλης ήταν επίσης κάνναβης από την οποία δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη. Οι κατηγορούμενοι 1 και 2 την ημερομηνία εκείνη απουσίαζαν στο εξωτερικό και συνελήφθησαν μετά την άφιξη τους στην Κύπρο στις 4.4.
4. Οι κατηγορούμενοι δεν βαρύνονται με προηγούμενες καταδίκες. Αγορεύοντας ο συνήγορος των κατηγορουμένων για μετριασμό της ποινής αναγνώρισε κατ' αρχή τη σοβαρότητα των αδικημάτων στα οποία οι πελάτες του κρίθηκαν ένοχοι και τις αυστηρές ποινές που προβλέπονται από τον νόμο. Υπέδειξε όμως πως η παρούσα περίπτωση θα πρέπει να εξεταστεί με διαφορετικό γνώμονα και με μεγαλύτερη επιείκεια απ' ότι κρίνονται συνήθως οι υποθέσεις που αφορούν ναρκωτικά, ενόψει των ιδιαίτερων συνθηκών των κατηγορουμένων όπως αυτές θα αναφερθούν κατωτέρω και έστρεψε την προσοχή του Δικαστηρίου στο άρθρο 30

(4)του σχετικού νόμου στο οποίο καταγράφονται οι περιπτώσεις οι οποίες καθιστούν ένα αδίκημα ιδιαίτερα σοβαρό. Υπέδειξε ότι οι πελάτες του δεν ανήκουν σε οργανωμένη ομάδα εγκληματιών, δεν έχουν αναμιχθεί σε άλλες παράνομες δραστηριότητες, δεν έχουν κάμει χρήση όπλων, ούτε έχουν θυματοποιήσει ή εκμεταλλευθεί ανήλικα πρόσωπα. Κάλεσε το Δικαστήριο να λάβει υπόψη το είδος του ναρκωτικού το οποίο είναι κάνναβης τάξεως Β και ότι αυτό δεν ανήκει στα σκληρά ναρκωτικά και την ποσότητα η οποία θεωρείται μικρή. Επικέντρωσε το βάρος της αγόρευσης του αναφορικά με τον κατηγορούμενο 1 στη βεβαρημένη υγεία του κατηγορούμενου ο οποίος υποφέρει από την πάθηση των πολυκιστικών νεφρών, μια πάθηση την οποία έχει κληρονομήσει από τη μητέρα του η οποία και είχε πεθάνει στην ηλικία των 50 ετών, από την ασθένεια αυτή. Η πάθηση αυτή προκαλεί στον κατηγορούμενο φοβερούς πόνους όταν οι κύστες σπάζουν ή επιμολύνονται. Συνέπεια της ύπαρξης των κυστών στους νεφρούς είναι η καταστροφή μέρους των νεφρών και περιορισμός της λειτουργίας τους. Το πρόβλημα αυτό δεν αποκαθίσταται αλλά σταδιακά χειροτερεύει και η μόνη θεραπεία είναι η μεταμόσχευση νεφρού, διαφορετικά ο ασθενής πεθαίνει. Τόνισε ιδιαίτερα σε σχέση με τον κατηγορούμενο 1 ότι αυτός, παρά το γεγονός ότι είναι αλλοδαπός και κατά τον χρόνο εξεύρεσης των ναρκωτικών στην οικία του ήταν στο εξωτερικό και μπορούσε να φυγοδικήσει, δεν το έπραξε, αλλά επέστρεψε στην Κύπρο για να προστατεύσει την οικογένεια του, δεδομένου ότι ο γιος της κατηγορουμένης 2 - συζύγου του, ήταν ήδη υπό κράτηση και για να ξεκαθαρίσει τη θέση του. Αναφορικά με την κατηγορουμένη 2 έχει υποδειχθεί από τον συνήγορο η δύσκολη ζωή την οποία έζησε στα παιδικά της χρόνια όπως αυτή αντικατοπτρίζεται και στην έκθεση του Γραφείου Ευημερίας και το γεγονός ότι ούτε αυτή έχει φυγοδικήσει. Οι προσωπικές περιστάσεις των κατηγορουμένων όπως περιγράφονται στις εκθέσεις του Γραφείου Ευημερίας, το περιεχόμενο των οποίων ο συνήγορος τους υιοθέτησε, αποκαλύπτουν τα πιο κάτω. Κατηγορούμενος 1 Είναι ηλικίας 44 χρόνων και έχει γεννηθεί στον Καναδά και είναι μοναχοπαίδι. Ο πατέρας του ο οποίος ήταν Αμερικάνος υπήκοος σκοτώθηκε στο Βιετνάμ το 1968 όταν ο κατηγορούμενος ήταν σε ηλικία 4 χρόνων περίπου. Μετά τον θάνατο του πατέρα του, πήγαν μαζί με τη μητέρα του στην Αγγλία και διέμεναν εκεί, όπου επίσης διέμεναν συγγενικά τους άτομα. Με τη μητέρα του είχαν αρκετή οικονομική άνεση λόγω της μεγάλης αποζημίωσης που πήραν για τον θάνατο του πατέρα του καθώς και τη μηνιαία σύνταξη χηρείας που η μητέρα του ελάμβανε. Ο κατηγορούμενος 1 μετά από την αποφοίτηση το 1981 από το λύκειο, απασχολείτο ως τεχνικός ηλεκτρονικών ειδών μέχρι το 1995 που αναγκάστηκε να σταματήσει την εργασία του λόγω προβλημάτων υγείας. Είχε διαγνωστεί από το 1992 ως νεφροπαθής, ασθένεια την οποία έχει κληρονομήσει από τη μητέρα του. Το 1990 συνήψε τον πρώτο του γάμο ο οποίος κράτησε μόνο 4 χρόνια και από τον οποίο απέκτησε μια κόρη. Τον Ιούνιο του 2006 συνήψε δεύτερο γάμο με την τωρινή του σύζυγο, κατηγορουμένη 2, και από τον Αύγουστο του ιδίου έτους εγκαταστάθηκαν στην Κύπρο. Σύμφωνα με όσα ο ίδιος ανέφερε άρχισε από το 1985 να κάνει χρήση «χόρτου». Κατηγορουμένη 2 Είναι ηλικίας 37 χρόνων και έχει γεννηθεί στην Αγγλία, από τον δεύτερο γάμο της ελληνοκύπριας μητέρας της και του Βρετανού πατέρα της και είναι το μοναδικό τους παιδί. Να σημειωθεί ότι η μητέρα της είχε αποκτήσει από τον πρώτον της γάμο δυο παιδιά, τα οποία είχαν παραμείνει στην Κύπρο με τον πατέρα τους. Το ένα παιδί σκοτώθηκε το 1984 σε οδικό δυστύχημα ενώ το άλλο παιδί, μια κόρη, σκοτώθηκε στο αεροπορικό ατύχημα της εταιρείας Ήλιος. Ο πατέρας της κατηγορουμένης 2 περιγράφεται ως πολύ βίαιο άτομο το οποίο αδιαφορούσε για τη σύζυγο του και το παιδί τους, με αποτέλεσμα να υπάρχουν στο σπίτι καυγάδες και προστριβές. Η μητέρα της την παραμελούσε κατά την εφηβική της ηλικία διότι απουσίαζε πολλές ώρες από το σπίτι, καθότι εργαζόταν για αρκετές ώρες στο εστιατόριο του αδελφού της. Η ίδια φοίτησε 4 χρόνια σε κολλέγιο όπου παρακολούθησε μαθήματα ηλεκτρονικών υπολογιστών, ενώ παράλληλα από ηλικίας 16 μέχρι 19 χρόνων εργάστηκε ως πωλήτρια σε κοσμηματοπωλείο. Στην ηλικία των 18 χρόνων έφυγε από το σπίτι της μητέρας της και συζούσε με έναν τριαντάχρονο για περίοδο πέντε χρόνων, τον οποίο αργότερα παντρεύτηκε και είναι ο πατέρας του παιδιού της (πρώην κατηγορούμενου 3). Ο σύζυγος της όμως την εγκατέλειψε ένα χρόνο μετά τον γάμο τους, με μια φίλη της. Συντηρείτο αρχικά με το παιδί της από οικονομική βοήθεια που της παραχωρούσε το κράτος και από το 1995 μέχρι το 2005 εργοδοτείτο από τις τοπικές κρατικές αρχές σε διάφορα ερευνητικά έργα. Στις 21.6.2006 παντρεύτηκε τον σημερινό της σύζυγο (κατηγορούμενο 1) και ήρθαν για μόνιμη εγκατάσταση στην Κύπρο. Ανησυχούσε ιδιαίτερα για την αντικοινωνική συμπεριφορά που παρουσίαζε το παιδί της και ήθελε να τον απομακρύνει από τα άτομα με τα οποία συναναστρέφετο και είχαν αρνητική επίδραση πάνω του. Σύμφωνα με όσα η ίδια ανέφερε, την περίοδο που την εγκατέλειψε ο σύζυγος της έκανε περιστασιακή χρήση «χόρτου». Ο συνήγορος των κατηγορουμένων έχει εισηγηθεί ότι ενόψει των ιδιαίτερων, όπως τις χαρακτήρισε συνθηκών και περιστάσεων των κατηγορουμένων, δικαιολογείται η αναστολή τυχόν επιβληθησομένων ποινών φυλάκισης για αμφοτέρους. Ως λόγο που συνηγορεί υπέρ της αναστολής για τον κατηγορούμενο 1 επικαλέστηκε την κατάσταση της υγείας του, ενώ για την κατηγορούμενη 2, το γεγονός ότι είναι μητέρα ανήλικου παιδιού το οποίο χρειάζεται τη φροντίδα και προστασία της και το γεγονός ότι η κατηγορούμενη 2 φροντίζει και την υπερήλικη μητέρα της. Πιστεύουμε ότι πραγματικά κοινοτυπούμε επαναλαμβάνοντας ότι οι κατηγορίες και τα αδικήματα που διέπραξαν οι κατηγορούμενοι είναι από τα πλέον σοβαρά και ενδεικτικές είναι οι ποινές προβλέπονται. Είναι πιστεύουμε αρκετό να επισημάνουμε πως για το αδίκημα της κατοχής με σκοπό την προμήθεια ναρκωτικών προβλέπεται η ποινή της ισόβιας φυλάκισης. Ο λόγος για την αυστηρή αυτή μεταχείριση των παραβατών δίδεται μέσα από τη νομολογία και τον έχει επιβάλει δυστυχώς η καθημερινή και συνάμα σκληρή πραγματικότητα. Αφού έχει καταστεί πλέον μέρος της ζωής μας η είδηση για θανάτους νεαρών κυρίως ατόμων εξαιτίας της χρήσης των ναρκωτικών. Όπως εύστοχα έχει λεχθεί στην Γενικός Εισαγγελέας v. Dos Santos

(2005)2 Α.Α.Δ. 297 και υιοθετηθεί σε μεταγενέστερες και πρόσφατες αποφάσεις (Σωτήρης Αθηνής v. Δημοκρατίας, Ποιν. ΄Εφ. 45/07, ημερ. 10/4/2008): ″Τα κακά από τη χρήση ναρκωτικών είναι ήδη στη χώρα μας. Και εκτός από τα ολέθρια αποτελέσματα στη ζωή και υγεία των χρηστών δημιουργούν, σωρευτικά, εστίες εγκλήματος. Η εμπορία πρέπει να παταχθεί. Οι ποινές πρέπει να είναι αποτρεπτικές. Ο έμπορας των ναρκωτικών να υποχρεωθεί να υπολογίζει τις επιπτώσεις της σύλληψης και καταδίκης του″. Έχουμε μελετήσει με ιδιαίτερη προσοχή τα όσα ο συνήγορος των κατηγορουμένων ανέφερε για μετριασμό της ποινής. Η ανάγκη ορθής αντιμετώπισης των παραβατών επιβάλλεται από την ανάγκη για προστασία της κοινωνίας και αποτροπή των υπολοίπων, χωρίς όμως να παραγνωρίζονται οι προσωπικές περιστάσεις αυτών. Δεχόμαστε πως η αρχή ότι οι προσωπικές περιστάσεις ενός κατηγορουμένου σε σοβαρές υποθέσεις έχουν περιορισμένο ρόλο, δεν είναι άκαμπτη. Για τούτον τον λόγο θα προσδώσουμε σε αυτές την ανάλογη σημασία και θα τους δώσουμε την ανάλογη βαρύτητα. Λαμβάνουμε επίσης υπόψη υπέρ των κατηγορουμένων το λευκό ποινικό τους μητρώο, το οποίο αν και σε υποθέσεις ναρκωτικών δεν έχει ιδιαίτερη σημασία, όμως υπέχει και αυτό τη θέση του στους μετριαστικούς παράγοντες. Γεγονός αποτελεί ότι η ποσότητα της ναρκωτικής ουσίας είναι κάνναβης τάξεως Β, δεν εμπίπτει δηλαδή στα σκληρά ναρκωτικά και δεν είναι ιδιαίτερα μεγάλη. Λαμβάνουμε επίσης υπόψη το γεγονός ότι και οι δυο κατηγορούμενοι ενώ ήταν στο εξωτερικό κατά τον χρόνο που τα αδικήματα ήρθαν στο φως, δεν επεχείρησαν να φυγοδικήσουν, αλλά επέστρεψαν στην Κύπρο. Έχοντας υπόψη όλα όσα έχουν αναφερθεί, τις προσωπικές συνθήκες των κατηγορουμένων και το λευκό τους ποινικό μητρώο και γενικά όλους τους μετριαστικούς παράγοντες στους οποίους ο ευπαίδευτος συνήγορος τους έκαμε αναφορά και εξαντλώντας κάθε περιθώριο επιείκειας επιβάλλουμε στον κάθε ένα από τους δυο κατηγορούμενους τις πιο κάτω ποινές: 4η κατηγορία: 2½ χρόνια φυλάκιση. 6η κατηγορία: 2½ χρόνια φυλάκιση. 5η κατηγορία: Δεν επιβάλλεται ποινή δεδομένου ότι τα συστατικά της στοιχεία εμπεριέχονται σε αυτά της 6ης κατηγορίας. 8η κατηγορία: 6 μήνες φυλάκιση. 16η κατηγορία: 2½ χρόνια φυλάκιση. Οι ποινές να συντρέχουν. Μας έχει προβληματίσει το ενδεχόμενο για αναστολή εκτέλεσης της ποινής όπως έχει εισηγηθεί ο συνήγορος των κατηγορουμένων. Ο περί της Υφ' Όρον Αναστολής και Εκτελέσεως Ποινής Φυλακίσεως εις Ορισμένες Περιπτώσεις, Ν95/72 όπως έχει τροποποιηθεί από τον Ν.186

(1)/2003, παρέχει τη δυνατότητα αναστολής της ποινής φυλάκισης όταν η επιβληθείσα ποινή δεν υπερβαίνει τα τρία έτη και αν αυτό δικαιολογείται από το σύνολο των περιστάσεων της υπόθεσης και τα προσωπικά περιστατικά του κατηγορουμένου. Στην απόφαση Μπαλλής ν. Δημοκρατίας

(1993)2 ΑΑΔ σελ. 273, στη σελ. 280 λέχθηκε το εξής: «Το γεγονός ότι σε ένα από δύο συγκατηγορούμενους επιβάλλεται ποινή αμέσου φυλακίσεως και για τον άλλο αναστέλλεται, καίτοι της ίδιας διάρκειας, δεν αποτελεί απαράδεκτη διαφοροποίηση και ανισότητα μεταχείρισης αν υπάρχουν οι ορθοί λόγοι για αναστολή της ποινής στην περίπτωση του ενός και όχι στην περίπτωση του άλλου. (Βλέπε R. v. Burton Nightingale February 12, 1972, Current Sentencing Practice, Τόμος Πρώτος, Α9-4Β01).» Για τον κατηγορούμενο 1, κρίνουμε ότι οι προβληθέντες λόγοι δεν δικαιολογούν αναστολή της ποινής φυλάκισης του, δεδομένου πως τα προβλήματα υγείας του, μπορούν να αντιμετωπιστούν από τις κρατικές αρμόδιες υπηρεσίες. Στην επιβληθείσα ποινή φυλάκισης του κατηγορούμενου 1, να συνυπολογιστεί ο χρόνος κράτησης του. Η κατηγορουμένη 2 έχει ένα παιδί ηλικίας 16 περίπου ετών και διαμένει μόνη στην Κύπρο χωρίς οποιουσδήποτε άλλους συγγενείς. Σημειώνουμε ότι ο σύζυγος της, κατηγορούμενος 1, θα εκτίει ποινή φυλάκισης, ενώ η μητέρα της είναι υπερήλικας. Έχει πέραν τούτου και τη φροντίδα της μητέρας της η οποία πέραν της ηλικίας της αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα υγείας. Κρίνουμε ότι στην δύσκολη αυτή ηλικία της εφηβείας που βρίσκεται το παιδί της κατηγορουμένης 2, θα αντιμετωπίσει αρκετά προβλήματα με άσχημες συνέπειες αν αφεθεί μόνος χωρίς την προστασία της μητέρας του. Για τους ανωτέρω λόγους κρίνουμε ότι δικαιολογείται η αναστολή της ποινής φυλάκισης για την κατηγορουμένη 2. Ως εκ τούτου η ποινή φυλάκισης για την κατηγορούμενη 2 αναστέλλεται για τρία χρόνια. Τα ναρκωτικά κατάσχονται. Εξηγούνται στην κατηγορούμενη 2 η σημασία της αναστολής της ποινής και οι συνέπειες της. (Υπ.) ............ Α. Πασχαλίδης, Π.Ε.Δ. (Υπ.) ............ Δ. Σωκράτους, Α.Ε.Δ. (Υπ.) ............ Λ. Μάρκου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ /ΣΧ Subject: Criminal/Assize Court/Final (Αναφορά: Καλλιέργεια φυτών κάνναβης, κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως ″Β″ με σκοπό την προμήθεια, κατοχή σκευών για λήψη ναρκωτικών). cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο