Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. Εκατερίνα Λαβρισίεβα Κωνσταντίνου Chernyanina, Αρ. Υπόθεσης: 6885/09, 18 Μαΐου 2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2009:B102 Αρ. Υπόθεσης: 6885/09 Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού - ν - Εκατερίνα Λαβρισίεβα Κωνσταντίνου Chernyanina, από την Ουκρανία. Κατηγορουμένης Ημερομηνία: 18 Μαΐου 2009 Για την αστυνομία: κα Δανιηλίδου Για κατηγορούμενο: κος Πατσαλίδης. Κατηγορουμένη: Παρούσα Π Ο Ι Ν Η Η κατηγορουμένη παραδέχθηκε ενοχή σε τρεις συνολικά κατηγορίες που αφορούν παραβάσεις του Περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77 ως ακολούθως: 1η κατηγορία: Παράνομη κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Β, ήτοι την 24η Μαρτίου 2009 στην Λεμεσό, είχε στην κατοχή της 7,5 γραμμάρια φυτού κάνναβης από το οποίο δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη χωρίς την άδεια του Υπουργού Υγείας. 2η κατηγορία: Παράνομη κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Β, ήτοι την 24η Μαρτίου 2009 στην Λεμεσό, είχε στην κατοχή της 0,5 γραμμάρια φυτού κάνναβης από το οποίο δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη χωρίς την άδεια του Υπουργού Υγείας. 3η κατηγορία: Κάπνισμα φυτού καννάβης ήτοι την 22 Μαρτίου 2009 στην Λεμεσό, κάπνισε φυτό κάνναβης από το οποίο δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη. Τα γεγονότα της υπόθεσης όπως εκτέθηκαν από την δημόσια κατήγορο, έχουν ως εξής: Στις 24 Μαρτίου 2009, μέλη της Υ.ΚΑ.Ν εξασφάλισαν Δικαστικό ένταλμα έρευνας σε οικία στην Λεμεσό μετά από πληροφορία ότι εκεί διακινούνται ναρκωτικά. Στο πεζοδρόμιο ανέκοψαν την κατηγορουμένη, η οποία εξερχόταν από την πιο πάνω οικία. Ακολούθησε σωματική έρευνα η οποία κατέδειξε ότι είχε στην κατοχή της ένα διαφανές σακούλι, το οποίο περιείχε κάνναβη. Σε ερωτήσεις των αστυνομικών, απάντησε ότι πρόκειται για κάνναβη, η οποία είναι δική της. Στην συνέχεια, ερευνήθηκε η οικία της κατηγορουμένης στην κουζίνα της οποίας, βρέθηκε επίσης ποσότητα κάνναβης. Οδηγήθηκε στα γραφεία της Υ.ΚΑ.Ν όπου παραδέχθηκε την διάπραξη των αδικημάτων. Ομολόγησε επίσης ότι στις 22.3.2009, κάπνισε φυτό κάνναβης. Τέλος, η κατήγορος ανέφερε ότι η κατηγορουμένη είναι λευκού ποινικού μητρώου και ζήτησε όπως τα τεκμήρια της υπόθεσης κατασχεθούν. Ο συνήγορος υπεράσπισης στην αγόρευση του για μετριασμό της ποινής, αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στις προσωπικές συνθήκες της κατηγορουμένης όπως εμφαίνονται σε σχετική έκθεση του γραφείου ευημερίας. Σύμφωνα με αυτή, η κατηγορουμένη είναι 41 ετών και κατάγεται από την Ουκρανία. Από τον 1ο γάμο της στην Ουκρανία, απέκτησε ένα γιό που είναι σήμερα 18 ετών. Ο γάμος της διαλύθηκε το 1991 μόλις γεννήθηκε ο γιός της. Η ίδια έχει αναλάβει εξ' ολοκλήρου την φροντίδα του αφού ο πατέρας του ουδέποτε εκδήλωσε ενδιαφέρον για το παιδί του. Εργάστηκε ως νοσηλεύτρια στην Ουκρανία και από τον Ιανουάριο του 1999, μετακόμισε με τον γιό της στην Κύπρο όπου έκτοτε διαμένει μόνιμα. Το παιδί της φοίτησε σε δημόσιο Δημοτικό και Γυμνάσιο και τώρα φοιτά στο Λύκειο. Κατά την ίδια, ο γιός της μιλά μόνο Ελληνικά και έχει ξεχάσει εντελώς την μητρική του γλώσσα. Η κατηγορουμένη διαμένει σε ιδιόκτητο διαμέρισμα μαζί με τον γιο της και εργάζεται σταθερά ως επισκεπτήρια υγείας σε ιατροφαρμακευτική εταιρεία από το 2003. Το 1990 τέλεσε 2ο γάμο με Κύπριο υπήκοο. Από τον γάμο αυτό που διαλύθηκε το 2006 δεν απέκτησε παιδιά. Στην συνέχεια, ο συνήγορος χωρίς να αμφισβητεί την σοβαρότητα του αδικήματος, ισχυρίστηκε ότι η παρούσα περίπτωση αφορά περιστασιακή χρήση ναρκωτικών και όχι εθισμένο χρήστη. Εξ' ου και δεν χρειάζεται καμία προσπάθεια απεξάρτησης αφού η κατηγορουμένη δεν είναι εθισμένη στα ναρκωτικά. Παρέπεμψε δε σε νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου σύμφωνα με την οποία η περιστασιακή χρήση κάνναβης διαφοροποιείται από άλλες σοβαρότερες υποθέσεις ναρκωτικών όπου έχουμε εθισμό σε πιο σκληρά ναρκωτικά. Ήταν τέλος η θέση του συνηγόρου ότι στην περίπτωση επιβολής ποινής φυλάκισης, οι συνέπειες θα είναι καταλυτικές για το παιδί της κατηγορουμένης, αφού είναι η μοναδική προστάτης του δεδομένου και του γεγονότος ότι φοιτά ακόμη σε δημόσιο Λύκειο. Αν παρόλα αυτά το Δικαστήριο προσανατολίζεται στην επιβολή ποινής στερητικής της ελευθερίας, ο συνήγορος ισχυρίστηκε ότι αυτή θα μπορούσε να ανασταλεί, λαμβανομένων υπόψη των προσωπικών συνθηκών της κατηγορουμένης αλλά και των περιστατικών διάπραξης των αδικημάτων. Νομική πτυχή - Συμπεράσματα Τα αδικήματα της παράνομης κατοχής κάνναβης των δύο πρώτων κατηγοριών, τιμωρούνται σύμφωνα με τον τρίτο πίνακα του Νόμου 29/77 με φυλάκιση μέχρι 8 χρόνια. Όσον αφορά την 3η κατηγορία για το αδίκημα του καπνίσματος κάνναβης, αυτή τιμωρείται με φυλάκιση 6 μηνών και/ή πρόστιμο £500,00 (το ισόποσο σήμερα σε ευρώ). Οι αυστηρές ποινές που προβλέπει ο νόμος για τις δύο πρώτες κατηγορίες καταδεικνύει από μόνη της, την σοβαρότητα των αδικημάτων. Η φύση περαιτέρω των αδικημάτων τα κατατάσσει στην κατηγορία των εγκλημάτων που αφορούν ναρκωτικά, τα οποία όπως επανειλημμένα έχει τονισθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, ενσπείρουν τον πόνο και τη δυστυχία σε μεγάλο αριθμό νέων κυρίως, ανθρώπων και των οικογενειών τους. Επιπλέον, η έξαρση με την οποία εμφανίζονται τα αδικήματα αυτά, καθιστούν επιτακτική την ανάγκη για επιβολή αποτρεπτικών ποινών. Στην υπόθεση Παγιαβλάς ν. Αστυνομίας
(1998)2 ΑΑΔ 240 λέχθηκαν μεταξύ άλλων τα εξής για αδικήματα αυτής της φύσης: "Η ανάγκη για την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου δικαιολογείται, όλως ιδιαίτερα, όπου συγκεκριμένη κατηγορία εγκλημάτων προσλαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις, γεγονός που οριοθετεί και το πλαίσιο αντιμετώπισης τους - (βλ. Κάττου & άλλος ν. Αστυνομίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 498, 515. Βλ., επίσης, El-Beyrouth & another v. Δημοκρατίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 543). Η χρήση ναρκωτικών έχει, όντως, προσλάβει ανησυχητικές διαστάσεις, γεγονός που επιβάλλει, κατά κανόνα, την επιβολή αποτρεπτικών ποινών, όπως και πρόσφατα διαπιστώθηκε στην Παυλίδης κ.α. ν. Αστυνομίας, Ποινικές Εφέσεις 6162 και 6162/15.7.96. Η χρήση ναρκωτικών έχει ποικιλόμορφα χαρακτηριστεί ως κοινωνική μάστιγα και ως νάρκη στο θεμέλιο της κοινωνίας. Αποτελούν τα ναρκωτικά κίνδυνο τόσο για τη φυσική όσο και για την κοινωνική ευημερία του κοινού. Η έξαρση, η οποία παρατηρείται στη χρήση ναρκωτικών, καθιστά την αποτροπή κυρίαρχο στοιχείο στον καθορισμό της φύσης της ποινής, γεγονός που καθιστά τη φυλάκιση εμφανή επιλογή." Ενδεικτικό της προσέγγισης των Δικαστηρίων σε υποθέσεις ναρκωτικών, είναι το πιο κάτω απόσπασμα από την παλαιότερη υπόθεση Khalil v. Δημοκρατίας
(1990)2 ΑΑΔ σελ. 78,80: «Για πολλοστή φορά επαναλαμβάνουμε και προειδοποιούμε ότι η απάντηση των Δικαστηρίων στη συνεχιζόμενη διάπραξη με αυξημένη συχνότητα τέτοιας φύσεως αδικημάτων στο νησί μας θα είναι η επιβολή με ανάλογο ρυθμό όλο και ποιο αυστηρών ποινών από εκείνων που επιβάλλονται σήμερα». Το είδος, η ποσότητα των ναρκωτικών και ο σκοπός για τον οποίο κατέχονται, είναι μεταξύ των σοβαρών παραγόντων που λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο κατά τον καθορισμό της ποινής. Είναι γεγονός ότι τόσο ο σχετικός Νόμος όσο και η Νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, προβαίνουν σε μια διαφοροποίηση ως προς την μεταχείριση των χρηστών σε αντίθεση με τους εμπόρους ναρκωτικών. Σύμφωνα με το άρθρο 30. 4 (β) (iii) αποτελεί ελαφρυντικό παράγοντα μεταξύ άλλων, το γεγονός ότι ο κατηγορούμενος δεν είχε οιανδήποτε ανάμειξη σε εμπορία ναρκωτικών και ότι το παράπτωμα του, σχετίζεται αποκλειστικά με την χρήση ναρκωτικών. Στην υπόθεση Beyki ν. Αστυνομίας Ποιν. Έφεση 52/07 ημερ. 23.1.2008, γίνεται αναφορά στην απόφαση Afroughi v. Αστυνομίας
(2001)2 Α.Α.Δ. 174, στην οποία μειώθηκε ποινή φυλάκισης από 3 χρόνια σε 18 μήνες σε χρήστη ναρκωτικών για το αδίκημα της κατοχής 22 γραμμαρίων ναρκωτικών τάξεως Α (οπίου). Στην συνέχεια αναφέρονται τα εξής: « Είναι θεμελιωμένο ότι τα ναρκωτικά αποτελούν σοβαρότατο κίνδυνο για τον άνθρωπο, ο οποίος κίνδυνος πρέπει να καταπολεμηθεί. Οι αυστηρές ποινές που επιβάλλονται για αδικήματα σχετιζόμενα με ναρκωτικά είναι το μέσο που έχουν τα δικαστήρια για την επίτευξη του σκοπού αυτού. Γι' αυτό και οι ποινές που συνήθως επιβάλλονται για τέτοια αδικήματα ενέχουν και το στοιχείο της αποτροπής. Όμως, θεμελιωμένη είναι και η αρχή της διάκρισης της σοβαρότητας των αδικημάτων που αφορούν σε εμπορία ναρκωτικών και εκείνων που αφορούν σε κατοχή και χρήση. Οι έμποροι ναρκωτικών, όπως λέχθηκε στην Afroughi (ανωτέρω), καθιστούν επάγγελμα τους τη διασπορά του θανάτου και ως εκ τούτου είναι δύσκολο να ανευρεθούν ερείσματα για μετριασμό των ποινών που επιβάλλονται σ' αυτούς. Για τους χρήστες ναρκωτικών, όμως, υπάρχει κάποιο περιορισμένο περιθώριο για επίδειξη επιεικείας, το οποίον (περιθώριο) σχετίζεται με την αδυναμία του ανθρώπου και ειδικά των χρηστών ναρκωτικών, ανάλογα βέβαια με τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης.» Σχετικό είναι και το πιο κάτω απόσπασμα από το σύγραμμα του Γεωργίου Πική "Sentencing in Cyprus" 2nd edition στην σελίδα 218. "Drug addicts in possession of drugs for their use deserve special consideration. In their case, the need for punishment must be balanced to an extent by the need to help them rid themselves of their destructive addiction. For them imprisonment is not invariably the answer; cases cited below indicate that other options are open, such as a probation order with appropriate conditions attached thereto for the medical treatment of the convict." Στην συνέχεια παρατίθεται στο πιο πάνω σύγγραμμα, νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην οποία ανατράπηκαν ποινές φυλάκισης σε χρήστες ναρκωτικών για τα αδικήματα κατοχής και χρήσης και αντικαταστάθηκαν με διατάγματα κηδεμονίας με όρους, σε μια προσπάθεια να βοηθηθούν και να απεξαρτηθούν από αυτή την καταστροφική τους συνήθεια (βλ. Pikatsas v. The Police
(1963)1 C.L.R 1, Anastassiou v. The Republic
(1969)2 C.L.R 193). Σύμφωνα με το πιο πάνω σύγγραμμα, η ποινή προστίμου αποτελεί επίσης επιλογή στις περιπτώσεις κατοχής ναρκωτικών από εθισμένους χρήστες εάν και εφόσον οι προσωπικές συνθήκες του κατηγορουμένου το επιτρέπουν (Βλ. μεταξύ άλλων Γενικός Εισαγγελέας ν. Αριστοτέλους
(2004)2 Α.Α.Δ 166). Ακόμη όμως και στην περίπτωση των χρηστών, η ποινή φυλάκισης δεν είναι ως θέμα αρχής κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες, λανθασμένη. Σε σχέση με την αντιμετώπιση των χρηστών, το θέμα τέθηκε ως εξής στην υπόθεση Παγιαβλάς (ανωτέρω): "Πράγματι, γίνεται διάκριση μεταξύ εμπόρων και χρηστών ναρκωτικών. Στην περίπτωση των πρώτων, η ανάγκη για την επιβολή αποτρεπτικών ποινών είναι κατάδηλη. Αποζούν από τη διασπορά της καταστροφής. Η διάκριση, όμως, μεταξύ των δύο κατηγοριών παραβατών, αμβλύνεται σε μεγάλο βαθμό, αναλογιζόμενοι ότι είναι οι χρήστες που συντηρούν την εμπορία ναρκωτικών. Χωρίς τους χρήστες, δε θα υπήρχε αγορά για τα ναρκωτικά. Η καταπολέμηση του κακού στη γένεσή του διέρχεται μέσα από την καταπολέμηση της κατανάλωσης ναρκωτικών. Έτσι, και στην περίπτωση των χρηστών, συντρέχουν ισχυροί λόγοι για την επιβολή αποτρεπτικών ποινών." Το γεγονός ότι ο κατηγορούμενος είναι περιστασιακός χρήστης σε συνδυασμό με την μικρή ποσότητα των ναρκωτικών, επενεργεί στην σημαντική μείωση της σοβαρότητας του αδικήματος. Στην υπόθεση Δημητρίου ν. Αστυνομίας
(2003)2 Α.Α.Δ 502, το Ανώτατο Δικαστήριο ανέτρεψε ποινή φυλάκισης που επιβλήθηκε πρωτόδικα σε περιστασιακό χρήστη που παραδέχθηκε ενοχή στο αδίκημα της κατοχής 0,2 γραμμαρίων κάνναβης. Λήφθηκε σοβαρά υπόψη, η άμεμπτη διαγωγή του μετά το συμβάν αλλά και η αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην καταχώρηση της υπόθεσης. Από μόνη της όμως, η μικρή ποσότητα δεν έχει αποφασιστική σημασία. Θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να συνδυάζεται με άλλους μετριαστικούς παράγοντες όπως π.χ η απουσία εμπορίας και η περιστασιακή χρήση. Στην πιο πρόσφατη υπόθεση Τρύφωνος ν. Αστυνομίας Ποιν. Έφεση 202/08 ημερ. 19.3.2009, το Ανώτατο Δικαστήριο υιοθέτησε το πιο κάτω απόσπασμα από την υπόθεση Σελλής ν. Δημοκρατίας
(2005)2 Α.Α.Δ. 215 : «η μικρή ποσότητα ναρκωτικών θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη, όμως, από μόνο του το γεγονός αυτό, δεν θα είχε αναγκαστικά αποφασιστική σημασία.» Ως ένας επιπρόσθετος μετριαστικός παράγοντας, λαμβάνεται επίσης υπόψη από το Δικαστήριο, η προσπάθεια ενός χρήστη να απεγκλωβιστεί από τον εθισμό του. Η προσπάθεια αυτή σύμφωνα με την νομολογία πρέπει να ανταμείβεται ανάλογα, καθ' ην έκταση με την ενδεχόμενη απεξάρτηση θα εκλείψει και η ανάγκη διάπραξης αδικημάτων προς εξασφάλιση της δόσης του χρήστη (βλ. μεταξύ άλλων Χριστοφίδης ν. Δημοκρατίας,
(2004)2 Α.Α.Δ 148, Καρακάννας ν. Αστυνομίας
(2004)2 Α.Α.Δ 463 και Χαραλάμπους ν. Αστυνομίας
(2005)2 Α.Α.Δ 82). Στην παρούσα υπόθεση θα λάβω σοβαρά υπόψη όλα όσα ανέφερε ο συνήγορος υπεράσπισης στην αγόρευση του για μετριασμό της ποινής. Ιδιαίτερα λαμβάνω υπόψη: · Το λευκό ποινικό μητρώο της κατηγορουμένης, στοιχείο που της δίνει το δικαίωμα να αιτείται την επιείκεια του Δικαστηρίου. · Την μικρή ποσότητα ναρκωτικών που βρέθηκαν στην κατοχή της καθώς και το ότι δεν πρόκειται για σκληρά ναρκωτικά. · Το γεγονός ότι πρόκειται για περιστασιακό χρήστη, ισχυρισμός που δεν αμφισβητήθηκε από την δημόσια κατήγορο · Το ότι από τα γεγονότα της υπόθεσης δεν προκύπτει εμπλοκή της κατηγορουμένης σε αδικήματα εμπορίας ναρκωτικών. · Την παραδοχή της κατηγορουμένης στην αστυνομία και στο Δικαστήριο, στοιχείο που δείχνει την έμπρακτη μεταμέλεια της. · Τις προσωπικές συνθήκες της κατηγορουμένης, ιδιαίτερα το γεγονός ότι είναι μητέρα και μόνη προστάτιδα ενός παιδιού που φοιτά στην Α τάξη του Λυκείου. Όλα τα πιο πάνω στοιχεία, συνηγορούν υπέρ την θέσης ότι στην παρούσα περίπτωση, το Δικαστήριο θα μπορούσε εξαντλώντας όλα τα περιθώρια επιείκειας να μην επιβάλει για πρώτη φορά, ποινή άμεσης φυλάκισης στην κατηγορουμένη. Βασικό στοιχείο στην πιο πάνω κατάληξη μου, αποτελεί το γεγονός ότι η κατηγορουμένη είναι μητέρα και μοναδική προστάτης ενός παιδιού που φοιτά στην Α' Λυκείου και την χρειάζεται άμεσα. Συνοψίζοντας όλα τα πιο πάνω, καταδικάζω την κατηγορουμένη στην 1η κατηγορία, σε ποινή προστίμου €1.500,00. Στις κατηγορίες 2 & 3 να υπογράψει εγγύηση €5.000,00 για να τηρεί τον Νόμο για περίοδο 2 ετών από σήμερα. Επιπλέον, ασκώντας τις εξουσίες που μου παρέχονται από τον άρθρο 31 του Νόμου 29/77, διατάσω όπως τα επίδικα ναρκωτικά δημευθούν και καταστραφούν. .............. Αλέξανδρος Α. Παναγιώτου Ανώτερος Επαρχιακός Δικαστής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο