Δ η μ ο κ ρ α τ ί α ν. Χρίστου Μάτσια κ.α., Αρ. Υπόθ.: 17212/08, 10 Δεκεμβρίου 2009

Δ η μ ο κ ρ α τ ί α ν. Χρίστου Μάτσια κ.α., Αρ. Υπόθ.: 17212/08, 10 Δεκεμβρίου 2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:KDLAR:2009:13 ΜΟΝΙΜΟ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Σύνθεση Δικαστηρίου: Τ. Θ. Οικονόμου, Π.Ε.Δ. Τ. Παρασκευαϊδου-Καρακάννα, Α.Ε.Δ Ν. Γερολέμου, Ε.Δ. Αρ. Υπόθ.: 17212/08 Δ η μ ο κ ρ α τ ί α Εναντίον

1. Χρίστου Μάτσια
2. Ανδρέα Κοντζιά Κατηγορουμένων Ημερομηνία: 10 Δεκεμβρίου 2009 Εμφανίσεις: Για τη Δημοκρατία: κα Μ. Πασιαρδή Για τον Κατηγορούμενο 1: κ. Ρ. Βραχίμης Για τον Κατηγορούμενο 2: κα Μ. Αγγελίδου για κ. Μ. Γεωργίου Κατηγορούμενοι 1 και 2 παρόντες ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ (αναφορικά με αποστολή τεκμηρίου στο εξωτερικό για εξέταση) Οι κατηγορούμενοι αρνήθηκαν ότι έχουν διαπράξει τα αδικήματα της εισαγωγής, κατοχής και προμήθειας ναρκωτικής ουσίας τάξεως Α, ήτοι 969.9 γραμμάρια παράνομης ουσίας, κοκαΐνης. Η υπεράσπιση αμφισβητεί ειδικότερα τη φύση της ουσίας ως κοκαΐνης. Τώρα και αφού ακούσθηκε μεγάλος αριθμός μαρτύρων εκ μέρους της κατηγορούσας αρχής, o ευπαίδευτος δικηγόρος του κατηγορούμενου 1 ζήτησε όπως η επίδικη ουσία μεταφερθεί στην Αγγλία για να τύχει εξέτασης, σε εργαστήριο στο Birmingham, από χημικό για λογαριασμό του κατηγορούμενου 1, με έξοδα της Δημοκρατίας, εφόσον ο κατηγορούμενος 1 τυγχάνει νομικής αρωγής. Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που υποβάλλεται αίτημα όπως η ουσία εξετασθεί από χημικό για λογαριασμό των κατηγορουμένων. Παρόμοιας φύσης αιτήματα υποβλήθηκαν στο παρελθόν. Παραθέτουμε το ιστορικό: Το πρώτο αίτημα υποβλήθηκε πριν την έναρξη της ακρόασης από τον κατηγορούμενο 2, ο οποίος στις 4.6.09 κατεχώρησε αίτηση, με την οποία ζητούσε αριθμό θεραπειών μεταξύ των οποίων και τη πιο κάτω: «(β) πρόσβαση στην ουσία για την οποία υπάρχει ισχυρισμός ότι είναι κοκαΐνη ούτως ώστε αυτή να αναλυθεί από προσοντούχο χημικό της επιλογής του κατηγορούμενου και περαιτέρω οδηγίες ούτως ώστε ο χημικός της επιλογής του κατηγορουμένου να λάβει δείγμα της σκόνης που υπάρχει ισχυρισμός ότι είναι κοκαΐνη στην παρουσία του αρμόδιου πρωτοκολλητή του Κακουργιοδικείου Λάρνακας». Με την αίτηση του κατηγορούμενου 2, συμφώνησε και ο κατηγορούμενος
3. Η κατηγορούσα αρχή έφερε ένσταση. Στις 14.9.2009, μετά από ακρόαση της εν λόγω αίτησης, το Κακουργιοδικείο ενέκρινε το αίτημα και εξέδωσε διάταγμα επιθεώρησης και εξέτασης της επίδικης ουσίας από προσοντούχο χημικό εκ μέρους του κατηγορούμενου 2, στο Κρατικό Χημείο. Την επόμενη δικάσιμο, στις 15.9.2009, ο κ. Γεωργίου δήλωσε στο Δικαστήριο ότι ο κ. Νικόλας Στυλιανίδης, δόκτορας χημείας, απόφοιτος Αμερικάνικου Πανεπιστημίου με ειδίκευση σε «φαρμακευτικά θέματα», αποδέχθηκε κατ΄ αρχή να διενεργήσει την εξέταση. Ό,τι απέμενε, είπε, ήταν να συζητήσουν το κόστος και τις πρακτικές διευθετήσεις. Όμως, η επιθεώρηση και εξέταση της επίδικης ουσίας από το δόκτορα Στυλιανίδη ουδέποτε υλοποιήθηκε, καθότι η απόφαση του Κακουργιοδικείου, ημερομηνίας 14.9.09, ακυρώθηκε μετά από αίτηση της Κατηγορούσας Αρχής, με ένταλμα certiorari[1]. Ο κατηγορούμενος 2 κατεχώρησε έφεση κατά της πιο πάνω απόφασης η οποία εκκρεμεί. Αρκετές μέρες αργότερα, στις 19.10.2009 και ενώ η ακρόαση της υπόθεσης βρισκόταν σε προχωρημένο στάδιο ο κ. Βραχίμης ζήτησε από το Δικαστήριο τα πιο κάτω: «Πρώτον να διορίσει χημικό τα έξοδα του οποίου να πληρωθούν από το κράτος γιατί ο πρώτος κατηγορούμενος δεν έχει χρήματα να τον πληρώσει. Και δεύτερον, ο χημικός αυτός ο οποίος θα διοριστεί θα πρέπει να έχει άδεια του Υπουργού Υγείας, για να μπορέσει να παραλάβει Τεκμήριο, δείγμα του Τεκμηρίου που κατ΄ ισχυρισμό είναι κοκαΐνη, να το πάρει στο εργαστήριο του και να το αναλύσει, γιατί μετά θα κάνει αδίκημα αφού θέλει την άδεια του Υπουργού Υγείας». Ακολούθως, ο κ. Βραχίμης δήλωσε ότι εγνώριζε πολλούς χημικούς που θα μπορούσαν να κάνουν τη συγκεκριμένη εξέταση. Ο κ. Γεωργίου, εκ μέρους του κατηγορούμενου 2, δήλωσε ότι «δεν έπαιρνε θέση σ΄ αυτό το θέμα» καθότι είχε εφεσιβάλει το διάταγμα certiorari. Παράλληλα όμως ανέφερε ότι εάν επιτύγχανε το αίτημα, θα συνεργαζόταν με τον κο Βραχίμη και με το χημικό που θα επέλεγε για την εξέταση του τεκμηρίου. H εκπρόσωπος της Κατηγορούσας Αρχής δήλωσε στο Δικαστήριο ότι η επίδικη ουσία κατατέθηκε ως τεκμήριο και ως εκ τούτου ήταν στη διάθεσή του Δικαστηρίου. Δεν είχε ένσταση πλέον να εξεταστεί η ουσία από ιδιώτη χημικό. Το Δικαστήριο αποδέχθηκε το αίτημα αναφέροντας τα ακόλουθα: «Μετά από διαβούλευση έχουμε καταλήξει ως εξής: Σε αυτό το στάδιο δεν υπάρχει ένσταση από την Κατηγορούσα Αρχή να εξετάσει η υπεράσπιση την ουσία με δικό της χημικό, του κατηγορούμενου
4. Το αντικείμενο είναι ήδη Τεκμήριο άρα είναι υπό τη φύλαξη του Πρωτοκολλητή. Θα πρέπει ο Πρωτοκολλητής να το μεταφέρει ως Τεκμήριο στο χημικό που θα υποδείξει ο κύριος Βραχίμης για να γίνει ανάλυση και πάντοτε και συνεχώς το Τεκμήριο να είναι υπό τη φύλαξη του Πρωτοκολλητή, ο οποίος ακολούθως να το μεταφέρει στο Δικαστήριο. Επίσης, κατά τη μεταφορά του τεκμηρίου από τον Πρωτοκολλητή η Αστυνομία να μεριμνήσει να του δοθεί η ασφαλής φύλαξη για τον ίδιο και για το τεκμήριο που θα μεταφέρει» Ακολούθως το δικαστήριο ρώτησε την κα Πασιαρδή κατά πόσο είχε ένσταση, υπό την έννοια του κατά πόσο τα ανωτέρω θα ήταν πρακτικώς εφικτά. Η κα Πασιαρδή ζήτησε λίγο χρόνο για να εξετάσει το ζήτημα και η διαδικασία διακόπηκε για το σκοπό αυτό. Μετά το διάλειμμα, πριν η κα Πασιαρδή τοποθετηθεί, ο κ. Βραχίμης επανήλθε με νέο κατ΄ ουσίαν αίτημα, πολύ πιο σύνθετο από το προηγούμενο. Το παραθέτουμε αυτούσιο: «Κατά τη διάρκεια του διαλείμματος έχω επικοινωνήσει με τον Πρόεδρο του Συνδέσμου Διευθυντών Κλινικών Εργαστηρίων και Βιοϊατρικών και Κλινικών Ιατρικών Επιστημόνων τον κύριο Χάρη Χαριλάου, ο οποίος με πληροφόρησε ότι κανένας εκ των μελών του που είναι σχεδόν όλοι οι Διευθυντές Κλινικών Εργαστηρίων δε διενεργεί αναλύσεις για οποιοδήποτε φάρμακο στη στερεή του μορφήν, επειδή αυτό το πράγμα χρειάζεται εξειδικευμένα μηχανήματα και συνεπάγεται μεγάλο κόστος. Και επειδή κανένας χημικός δεν έχει την άδεια του Υπουργού Υγείας για να χειρίζεται απαγορευμένες ουσίες βάσει του Νόμου Περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών, ουδείς εκ των μελών του συνδέσμου έχει επενδύσει για να αγοράσει τέτοια μηχανήματα. Περαιτέρω με τη βοήθεια του ευπαίδευτου συνάδελφου μου κυρίου Γεωργίου επικοινώνησα με τον κύριο Νικόλα Στυλιανίδη ο οποίος έχει δική του φαρμακοβιομηχανία. Ο κύριος Στυλιανίδης δεν κάνει τέτοιες αναλύσεις για τους ίδιους λόγους για τους οποίους δεν κάμνουν και οι ιδιώτες Διευθυντές Κλινικών Εργαστηρίων. Εκείνο το οποίο είπε είναι ότι για να μπορέσει να πιστοποιήσει ότι η μέθοδος του Κρατικού Χημείου όντως είναι αξιόπιστη, θα πρέπει να στείλει δικόν του χημικόν εις το Κρατικό Χημείο ο οποίος να πάρει τη μέθοδον, τη μεθοδολογία μάλλον από το Κρατικό Χημείο, να την πιστοποιήσει ανεξάρτητα, να την επαληθεύσει ανεξάρτητα και αφού την επαληθεύσει ανεξάρτητα και εφόσον κάμει τους συγκεκριμένους ποιοτικούς ελέγχους με συγκεκριμένα δείγματα, σταθερά δείγματα, να βεβαιωθεί ότι τα μηχανήματα του Κρατικού Χημείου είναι δεόντως βαθμονομημένα και μετά να επανέλθει στο Κρατικό Χημείο για να παραστεί στην ανάλυση την οποίαν κάνει ο χημικός, ενδεχομένως του Κράτους και να πιστοποιήσει ότι βάσει των δικών του εξετάσεων και επαληθεύσεων χρησιμοποιήθηκε η ορθή μέθοδος η οποία οδηγά στο συγκεκριμένο συμπέρασμα. Αυτό το πράγμα όμως είναι κάτι το οποίο δεν μπορεί να γίνει γρήγορα, ακριβώς γιατί ο εξωτερικός χημικός, δηλαδή ο χημικός της υπεράσπισης δε θα παραστεί απλώς κατά την ανάλυση στο Κρατικό Χημείο αλλά θα πρέπει να εξετάσει προηγουμένως τη μεθοδολογία, να πιστοποιήσει και να δει, να ελέγξει αυτή τη μεθοδολογία και μετά να ξαναπάει πίσω να κάμει αυτό το πράγμα. Αυτά είναι αυτά τα οποία κατάλαβα από ό,τι μου είπε στο τηλέφωνο ο κύριος Στυλιανίδης. Συμφωνήσαμε να πάμε και με τον κύριο Γεωργίου κάποιο απόγευμα και να το συζητήσουμε εκτενέστερα, αλλά φαίνεται ότι, 1ο) δεν υπάρχουν τα μηχανήματα στον ιδιωτικό τομέα για να γίνουν αυτές οι αναλύσεις και 2ο) ακόμα και εάν χρησιμοποιηθούν τα μηχανήματα του Κρατικού Χημείου αυτά θα πρέπει να πιστοποιηθούν με κάποιο τρόπο πριν να γίνει επαλήθευση, ότι η μέθοδος αυτή που χρησιμοποιήθηκε είναι η ορθή μέθοδος και ότι οδηγεί στα ορθά αποτελέσματα». Το δικαστήριο υπέδειξε ότι τα παραπάνω ανατρέπουν τη βάση του προηγούμενου αιτήματος και κατά συνέπεια του τι είχε λεχθεί προηγουμένως από το δικαστήριο και ζήτησε τη θέση του κου Βραχίμη. Τότε ο κ. Βραχίμης εγκατέλειψε το αμέσως προηγούμενο αίτημα του και υπέβαλε το τρίτο κατά σειρά αίτημα, το οποίο παραθέτουμε αυτούσιο. «Από την ώρα που εμείς δεν το γνωρίζουμε, η θέση μας είναι ότι θέλουμε να βάλουμε δικό μας χημικό για να το εξετάσει. Δεδομένου του γεγονότος ότι δεν υπάρχει χημικός στον ιδιωτικό τομέα που να μπορεί να κάνει αυτό το πράγμα, η μόνη μας λύση θα ήταν να μας δοθούν δείγματα τα οποία να στείλουμε στο εξωτερικό σε πιστοποιημένο εργαστήριο που να κάμει αυτή την ανάλυση. Δεν μπορώ να δω να υπάρχει άλλη λύση για την υπεράσπιση.» Ο κ. Βραχίμης ζήτησε στη συνέχεια όπως ολόκληρη η επίδικη ουσία μεταφερθεί για έλεγχο στην Ελλάδα όπου υπάρχει πιστοποιημένο εργαστήριο, δεν ήταν σε θέση όμως να δώσει περαιτέρω στοιχεία ως προς το εργαστήριο αυτό. Ενόψει τούτου, δόθηκε χρόνος στον κ. Βραχίμη να συγκεντρώσει τα απαραίτητα στοιχεία για προώθηση του αιτήματος του. Ο κ. Βραχίμης δεν επανήλθε παρά στις 3.11.2009, αφού μεσολάβησαν άλλες δικάσιμοι, οπότε αντί να δώσει τα αναμενόμενα στοιχεία για το εργαστήριο στην Ελλάδα έθεσε νέο αίτημα, ήτοι όπως η επίδικη ουσία σταλεί για έλεγχο, όχι στην Ελλάδα, αλλά στην Αγγλία, στο "Forensic Science Service", που διεξάγει, ως ανέφερε, αναλύσεις για την κυβέρνηση της Αγγλίας και για ιδιώτες. Κατέθεσε δε, στο Δικαστήριο σχετική επιστολή που έλαβε από την εν λόγω Υπηρεσία, ημερομηνίας 29.10.09, στην οποία αναγράφονται τα έξοδα ανάλυσης και τα έξοδα του εμπειρογνώμονα σε περίπτωση που κληθεί να καταθέσει στο Δικαστήριο. Τα έξοδα ανάλυσης της ουσίας είναι £1.045,45 ενώ τα έξοδα του μάρτυρα, £1.014 ημερησίως. Ο κ. Γεωργίου αυτή τη φορά, εγκαταλείποντας την προηγούμενη επιφύλαξη που είχε αναφερόμενος στην εν λόγω εκκρεμούσα έφεση, υιοθέτησε το αίτημα του κ. Βραχίμη όπως η επίδικη ουσία εξεταστεί στο εν λόγω εργαστήριο στην Αγγλία. Έθεσε όμως ως προϋπόθεση όπως η επίδικη ουσία μεταφερθεί από τον Πρωτοκολλητή, ο οποίος να συνοδεύεται από άλλο ανεξάρτητο πρόσωπο, χωρίς να καθορίσει ποιον εννοούσε ως τέτοιο «ανεξάρτητο πρόσωπο», και από τους εκπροσώπους της υπεράσπισης, οι οποίοι θα πρέπει να είναι παρόντες τόσο κατά τη μεταφορά της ουσίας όσο και κατά την ανάλυση της. Ο κ. Γεωργίου τόνισε ότι η ουσία δεν θα πρέπει να συνοδεύεται από μέλη της Αστυνομίας καθότι δεν έχει καμία εμπιστοσύνη, '...τι μπορεί να γίνει το δείγμα που πάει στην Αγγλία, εάν στη συνοδεία υπάρχει Αστυνομία', όπως ανέφερε χαρακτηριστικά. Η κα Πασιαρδή δεν έφερε ένσταση. Αναφερόμενη όμως στην ανάγκη εξοικονόμησης χρόνου και χρήματος, διερωτήθηκε κατά πόσο θα μπορούσε ο χημικός από την Αγγλία να εξετάσει το τεκμήριο στην Κύπρο. Όμως ο κ. Βραχίμης απάντησε ότι τίθεται θέμα καταλληλότητας του Κρατικού Χημείου για να διεξάγει αυτές τις αναλύσεις. Το κράτος είναι υποχρεωμένο να υιοθετήσει τα κατάλληλα μέτρα για να θέσει την υπεράσπιση στην ίδια θέση με την κατηγορούσα αρχή. Η αρχή της ισότητας των όπλων, στα πλαίσια της δίκαιης δίκης, διασφαλίζεται από το Άρθρο 30 του Συντάγματος και το Άρθρο 6 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Η αρχή αυτή παραβιάζεται όταν ένας εμπειρογνώμονας στηρίζεται σε υλικό που δεν ήταν στη διάθεση της υπεράσπισης[2] ή όταν δεν δίδεται η ευκαιρία στην υπεράσπιση να συμβουλευθεί κάποιο εμπειρογνώμονα[3]. Στο σύγγραμμα Archbold Criminal Pleadings, Evidence and Practice 2006[4], διαβάζουμε σχετικά τα πιο κάτω: 'The requirement to afford adequate facilities for the preparation of the defence creates more than a negative obligation to refrain from interference. There is a positive obligation on the state to adopt appropriate measures to place the defence in a position of parity with the prosecution. See Patanki and Dunshirn v. Austria