Αστυνομία ν. Κυριάκου Βασίλη, Ποιν. Υπ.: 14312/08, 30 Ιουνίου, 2010 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup
- on)- Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2010:B83 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Χ.Β. Χαραλάμπους, Ε.Δ. Ποιν. Υπ.: 14312/08 Αστυνομία ν Κυριάκου Βασίλη Κατηγορουμένου ------------------------------ Ημερομηνία: 30 Ιουνίου, 2010 Εμφανίσεις: Για την Κατηγορούσα Αρχή: κα Ναθαναήλ Για τον Κατηγορούμενο: κ. Χ" Παρασκευάς με την κα Θεοδώρου. Κατηγορούμενος παρών. Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο κατηγορούμενος αντιμετωπίζει κατηγορία για απερίσκεπτες και αμελείς πράξεις κατά παράβαση του άρθρου 236(δ) του Ποινικού Κώδικα. Του καταλογίζεται ότι στις 3.9.07, στη Λακατάμεια ενώ ήταν κάτοχος σκύλου, τον είχε υπό την φροντίδα του με τέτοιο αλόγιστο ή αμελή τρόπο που ενδέχετο να προκαλέσει σωματική βλάβη σε άλλο και παρέλειψε να λάβει προφυλάξεις με αποτέλεσμα το ζώο να δαγκώσει τον παραπονούμενο και να του προκαλέσει σωματική βλάβη. Κλήθηκαν έξι μάρτυρες από την Κατηγορούσα Αρχή, ενώ και ο Κατηγορούμενος όταν κλήθηκε να προβάλει την υπεράσπισή του κατέθεσε ενόρκως χωρίς να καλέσει μάρτυρες. Η Μ.Κ.1 Γ/Αστ. 4366 Μαρία Φωτιάδου είναι το πρόσωπο που έλαβε την αρχική καταγγελία από τον πατέρα του ανήλικου θύματος στις 3.9.07 και ακολούθως με τον Λοχ. 4730 μετέβηκαν στη σκηνή για επιτόπιες εξετάσεις. Ο Νίκος Σωτηρίου (Μ.Κ.2) είναι ο πατέρας του θύματος και εκείνη την μέρα περί τις 6 μ.μ. άκουσε φωνές και κλάματα από τον γιο του ο οποίος έπαιζε κάτω στο ισόγειο της πολυκατοικίας. Ενώ ο ίδιος ήταν στη βεράντα του διαμερίσματος τους αντιλήφθηκε το γιο του να τρέχει κρατώντας το κεφάλι του από το οποίο έτρεχε αίμα. Όταν κατέβηκαν κάτω με τη σύζυγό του, ο γιος τους, τους είπε ότι τον δάγκωσε ο σκύλος του Κατηγορούμενου και τον μετέφεραν στις Α΄ Βοήθειες. Ο Αντώνης Βασιλείου (Μ.Κ.3) είναι γιος του Κατηγορούμενου και εκείνη την ημέρα ενώ ήταν στη βεράντα του σπιτιού τους άκουσε και αυτός τις φωνές και πήγε προς το κλουβί του σκύλου τους οπότε τον είδε να είναι πάνω από τον Παραπονούμενο. Έτρεξε, τράβηξε το σκύλο και ο Παραπονούμενος σηκώθηκε και έφυγε, ενώ έτρεχε αίμα από το κεφάλι του. Η Ιωάννα Χριστάκη (Μ.Κ.4) είναι αδελφή του Παραπονούμενου και εκείνη την ημέρα έπαιζε και αυτή μαζί με τα άλλα παιδιά ποδόσφαιρο κάτω στην πολυκατοικία τους. Είχε από πριν δει τον σκύλο του Παραπονούμενου που ήταν δεμένος στο κάγκελο. Κάποια στιγμή που η μπάλα τους πήγε μέσα στο σπιτάκι του σκύλου ο αδελφός της πήγε να την πιάσει και τότε ο σκύλος του επιτέθηκε και τον δάγκωσε. Τότε όλα τα παιδιά άρχισαν να φωνάζουν στον ιδιοκτήτη του σκύλου, για να τον πιάσει. Η Παναγιώτα Χαραλάμπους (Μ.Κ.5) ενώ ευρίσκετο στο πεζοδρόμιο στη νότια πλευρά του χώρου στάθμευσης της πολυκατοικίας άκουσε επίσης τις φωνές των παιδιών, γύρισε και είδε τα πόδια ενός παιδιού του οποίου το σώμα ήταν μέσα στο σπιτάκι του σκύλου και από πάνω του τον σκύλο. Άκουσε τα παιδιά που φώναζαν τον ιδιοκτήτη. Ο Χάρης Χαραλάμπους (Μ.Κ.6) είναι ένα από τα παιδιά που έπαιζαν κάτω στην πολυκατοικία. Είδε και αυτός τον Παραπονούμενο που μπήκε μέσα στο σπιτάκι του σκύλου να πιάσει την μπάλα και τον σκύλο να του επιτίθεται και να τον δαγκώνει στο κεφάλι, οπότε άρχισαν να φωνάζουν τον ιδιοκτήτη. Ο Κατηγορούμενος στην δική του κατάθεση ανέφερε πως εκείνη την ώρα ήταν στο μπάνιο και ακούοντας τις φωνές βγήκε έξω οπότε τα παιδιά της γειτονιάς του είπαν τι έγινε. Παρατήρησε πως ο σκύλος ήταν δεμένος στον τόπο του. Αξιολόγηση μαρτυρίας Παρακολούθησα με προσοχή όλους τους μάρτυρες καθώς και τον Κατηγορούμενο και είμαι σε θέση να αξιολογήσω την μαρτυρία και αξιοπιστία τους. Πρέπει ευθύς εξαρχής να παρατηρήσω πως τα γεγονότα της υπόθεσης είναι πολύ απλά και στην πραγματικότητα δεν υπήρξε ουσιαστική διαφωνία ως προς αυτά, εκτός από μια υποβολή προς την Μ.Κ.4 ότι ο σκύλος δεν δάγκωσε τον ανήλικο Παραπονούμενο, η οποία συνεχίστηκε και με σχετική εισήγηση κατά τις αγορεύσεις. Όλοι οι μάρτυρες μου έδωσαν την εικόνα αξιόπιστων και ειλικρινών προσώπων. Καθένας απ΄ αυτούς υπήρξε σταθερός στα όσα ανέφερε και μου έδωσαν όλοι την εικόνα πως απλώς μετέφεραν το τι είδαν από τη θέση στην οποία ευρίσκοντο. Οι μαρτυρίες τους μεταξύ τους διασταυρώνονται και συμπληρώνουν η μια την άλλη ενισχύοντας τη βεβαιότητα μου για το ότι τα γεγονότα έγιναν όπως τα είχαν περιγράψει. Άλλωστε δεν έχει διαπιστωθεί οποιοδήποτε κίνητρο για κάποιον μάρτυρα να διαφοροποιήσει κάτι από όσα είχε αντιληφθεί. Από την ίδια την κατάθεση του Κατηγορούμενου προκύπτει πως αυτός διαμένει στο ισόγειο πολυκατοικίας επί της οδού Μιας Μηλιάς αρ. 17 στην Κ. Λακατάμεια, ενώ η οικογένεια του Παραπονούμενου διαμένει στον 3ον όροφο της ίδιας πολυκατοικίας. Ο Κατηγορούμενος είναι ιδιοκτήτης ενός αρσενικού μαυρόασπρου σκύλου ράτσας Siberian Husky, ηλικίας 2.5 χρονών στις 4.9.07. Ο σκύλος ήταν δεόντως εγγεγραμμένος, είχε την κατάλληλη σήμανση και το απαραίτητο πιστοποιητικό εγγραφής με βάση τα Τεκμήρια 3-7. Ο σκύλος συνήθως ευρίσκεται στην αυλή που βρίσκεται έξω από την κουζίνα του Κατηγορούμενου, δηλαδή εντός της περιφραγμένης με κάγκελο αυλής του Κατηγορούμενου προς τη νότια πλευρά της πολυκατοικίας. Τα απογεύματα ο ιδιοκτήτης του σκύλου τον έδενε στο κάγκελο της αυλής από την εξωτερική πλευρά με αλυσίδα μήκους 1-1,5 μ. , δηλαδή ακριβώς δίπλα απ΄ το μικρό ξύλινο σπιτάκι του. Κατά την επίδικη ημερομηνία λίγο πριν τις 6:00 μ.μ. ο γιος του Κατηγορούμενου, μετά τον απογευματινό περίπατο του σκύλου, τον έδεσε σ΄ αυτό το σημείο. Αυτό επιβεβαιώνουν οι Μ.Κ.4, Μ.Κ.5 και Μ.Κ.6, οι οποίοι αναφέρουν πως ο σκύλος ήταν δεμένος με αλυσίδα 1-1,5 μ., «απλά να μπορεί ο σκύλος να βγαίνει έξω από το σπιτάκι του», όπως διευκρινίζει η Μ.Κ.4. Το απόγευμα εκείνο διάφορα παιδιά μεταξύ των οποίων ο 9χρονος παραπονούμενος Κωνσταντίνος, η 15χρονη Μ.Κ.4, η 17χρονη Μ.Κ.5 και ο 12χρονος Μ.Κ.6 ευρίσκοντο στο χώρο στάθμευσης στη νότια πλευρά της πολυκατοικίας. Κάποια από τα παιδιά έπαιζαν εκείνη τη στιγμή ποδόσφαιρο, όπως η Μ.Κ.4, ο Κωνσταντίνος και ο Μ.Κ.6, και συγκεκριμένα σε απόσταση περίπου 20-25 μ. έξω από τον περιφραγμένο χώρο της αυλής του Κατηγορούμενου, όπως αναφέρει η Μ.Κ.4. Τόσον η Μ.Κ.4, όσον και ο Μ.Κ.6 ανέφεραν και δεν έχουν αμφισβητηθεί πως κάποια στιγμή η μπάλα με την οποία έπαιζαν ξέφυγε και μπήκε στο σπιτάκι του σκύλου, το οποίο ευρίσκετο ακριβώς δίπλα από τον σκύλο έξω από την περίφραξη της αυλής. Η αδελφή του Κωνσταντίνου, δηλαδή η Μ.Κ.4 εξηγεί πως ο αδελφός της πήγε και μπήκε μέσα στο σπιτάκι του σκύλου για να πιάσει τη μπάλα και τότε ο σκύλος τού επιτέθηκε και τον δάγκωσε στο κεφάλι και στο λαιμό. Αυτό αναφέρει και ο Μ.Κ.6. Η μαρτυρία τους επιβεβαιώνεται από τον Μ.Κ.3, ο οποίος όταν άκουσε τις φωνές που ακολούθησαν πήγε προς το σημείο και είδε τον σκύλο τους να είναι πάνω από τον Κωνσταντίνο και τον τελευταίο να σπρώχνει με τα πόδια του και τα χέρια του τον σκύλο για να φύγει από πάνω του. Να σημειωθεί πως όπως ανέφερε η αδελφή του Κωνσταντίνου , προηγουμένως του είχε φωνάξει, αλλά εκείνος συνέχισε την προσπάθειά του νομίζοντας πως η σκύλος κοιμόταν. Επίσης ότι τα παιδιά έπαιζαν καθημερινά στο συγκεκριμένο χώρο. Εν πάση περιπτώσει ο Μ.Κ.3 τράβηξε τον σκύλο πίσω και ο Κωνσταντίνος σηκώθηκε και έφυγε τραυματισμένος και ενώ έτρεχε αίμα από το κεφάλι του. Κατευθυνόμενος προς το σπίτι του συνάντησε τους γονείς του οποίοι τον μετέφεραν στο νοσοκομείο. Σημειώνω απλώς πως τον σκύλο πάνω από τον Κωνσταντίνο είχε δει και η Μ.Κ.5, η οποία διευκρίνισε πως εκτός από τα πόδια του, το υπόλοιπο σώμα του ήταν μέσα στο σπιτάκι του σκύλου. Αποτελεί παραδεκτό γεγονός πως στις 3.9.07 ο Κωνσταντίνος εξετάστηκε από τον ιατρό Δρ. Ε. Μενελάου στο Γ. Ν. Λευκωσίας ο οποίος κατέγραψε τα συμπεράσματά του στο Τεκμ. 13. Με βάση αυτό ο ανήλικος έφερε:
- i)Τρία θλαστικά τραύματα τριχωτού κεφαλής στα οποία έγινε συρραφή.
- ii)Πολλαπλές εκδορές στο τριχωτό κεφαλής, στο αριστερό κάτω βλέφαρο και στον αριστερό αντιβραχίονα. iii) Εκδορές δεξιού πρόσθιου θώρακος και αριστερής ωμοπλάτης. Τοποθετήθηκε ενδοφλεβίως αντιβιοτική θεραπεία, έγιναν αναλύσεις αίματος και εμβολιασμός και παραπέμφθηκε στο παιδοχειρουργικό Τμήμα του Μακάρειου Νοσοκομείου για περαιτέρω παρακολούθηση και νοσηλεία. Τα ίδια επιβεβαιώνονται και από το άλλο πιστοποιητικό του Δρ. Κωστόπουλου ημερ. 20.9.07 (Τεκμήριο 12). Θεωρώ πως όλες οι πιο πάνω ιατρικές διαπιστώσεις συνάδουν και επιβεβαιώνουν τη κατάληξή μου πως στις 3.9.07 ο σκύλος του Κατηγορούμενου επιτέθηκε και δάγκωσε τον 9χρονο Κωνσταντίνο, υπό τις πιο πάνω περιστάσεις, προκαλώντας του τα τραύματα που αναφέρουν οι γιατροί. Ο ανήλικος παρέμεινε για μια εβδομάδα στο νοσοκομείο και μετά εξετάζετο ανά 10ήμερο μέχρι την αποθεραπεία του. Σήμερα εξακολουθεί να έχει φοβία για τους σκύλους και προσπαθεί να τη ξεπεράσει με τη βοήθεια ψυχολόγου. Πρέπει να προσθέσω σ΄ αυτό το σημείο πως δεν έχει αναφερθεί οποιοδήποτε παρόμοιο προηγούμενο περιστατικό με τον συγκεκριμένο σκύλο. Ο Κατηγορούμενος έδωσε αντίθετη μάλιστα μαρτυρία χωρίς να αμφισβητηθεί. Είπε πως δεν υπήρξε ποτέ πρόβλημα, ότι ο σκύλος δεν ήταν επιθετικός και πως είχε ελεγχθεί σχετικά και από το υγειονομείο. Δέχομαι τη μαρτυρία αυτή. Νομική Πτυχή Όσον αφορά τη νομική πτυχή το άρθρο 236(δ) του Ποινικού Κώδικα προνοεί πως: «236. Όποιος, με τέτοιο αλόγιστο τρόπο, βεβιασμένο ή αμελή, ώστε να θέτει σε κίνδυνο ανθρώπινη ζωή ή να είναι ενδεχόμενο να προκαλέσει σωματική βλάβη σε άλλο- ............................... (δ) παραλείπει να πάρει προφυλάξεις εναντίον πιθανού κινδύνου από οποιοδήποτε ζώο που έχει στην κατοχή του .......................... .... είναι ένοχος πλημμελήματος.» Στο σύγγραμμα Penal Law of India, 9η έκδοση, Τόμος 2, αναφέρεται σχετικά με το αντίστοιχο άρθρο
(289)πως οι αρχές που διέπουν το ζήτημα του κατά πόσον υφίσταται καθήκον επιμέλειας είναι παρόμοιες με τις ισχύουσες κατά το κοινοδίκαιο. Πρέπει λοιπόν να θεωρείται πως ένα τέτοιο καθήκον υπάρχει προς κάθε ένα που μπορεί να επηρεαστεί από τις πράξεις ή παραλείψεις του Κατηγορούμενου, δηλαδή τον πλησίον. Στην παρούσα αναμφίβολα υπήρχε ένα τέτοιο καθήκον προς τα παιδιά που έπαιζαν καθημερινά σε χώρο της πολυκατοικίας δίπλα από το σκύλο. Με βάση το ίδιο σύγγραμμα (στις σελ. 1986-1987) στην περίπτωση ζώων άγριων εκ φύσεως, δηλαδή των λεγόμενων ferae naturae (όπως οι τίγρεις, οι λύκοι, οι αρκούδες ή τα φίδια) ο ιδιοκτήτης γνωρίζει τον κίνδυνο ανά πάσα στιγμή. Στην περίπτωση τους ο κίνδυνος τεκμαίρεται και το βάρος ανήκει στον Κατηγορούμενο να αποδείξει ότι έχει λάβει τέτοιες προφυλάξεις, οι οποίες ήταν αναγκαίες για να διασφαλίσουν το κοινό έναντι της αγριότητάς τους. Ο σκύλος όμως θεωρείται κατοικίδιο ζώο και η κατάσταση εν σχέσει με αυτά τα ζώα παραδοσιακά ήταν διαφορετική, τουλάχιστον μέχρι το 1998 που προστέθηκε η επιφύλαξη στο άρθρο 236 με το Ν.45
(1)/98, ειδικά για τους σκύλους. Γενικά για τα κατοικίδια τεκμαίρεται ότι αυτά είναι ήμερα και καλής διαγωγής και το βάρος ανήκει στην Κατηγορούσα Αρχή να καταδείξει ότι ο χειρισμός τους από τον Κατηγορούμενο ήταν αμελής ή αλόγιστος. Αυτό μπορεί να αποδειχθεί με μαρτυρία για τη γενική αγριότητα και επιθετικότητα του ζώου και για τη γνώση του γεγονότος αυτού από τον Κατηγορούμενο. Στην απουσία τέτοιας μαρτυρίας ο Κατηγορούμενος δυνατό να κριθεί υπεύθυνος για την μη επίδειξη της συνήθους και αναγκαίας για όλα τα ζώα φροντίδας. Φαίνεται πως ο νομοθέτης επέλεξε να διαφοροποιήσει την κατάσταση αυτή όσον αφορά τους σκύλους, αφού ο Ν.45
(1)/98 προσέθεσε την εξής επιφύλαξη στο άρθρο 236: «Νοείται ότι, όπου η κατηγορία δυνάμει της υποπαραγράφου (δ) του παρόντος άρθρου αναφέρεται σε σκύλο, τεκμαίρεται ότι ο κατηγορούμενος είχε γνώση της πιθανότητας πρόκλησης σωματικής βλάβης από τον εν λόγω σκύλο, ανεξάρτητα από τη φύση ή την προηγούμενη συμπεριφορά ή τις συνήθειες του σκύλου αυτού.» Από το λεκτικό της πιο πάνω επιφύλαξης και ειδικά από τη συμπερίληψη της φράσης «ανεξάρτητα από τη φύση ή την προηγούμενη συμπεριφορά ή τις συνήθειες του σκύλου αυτού», συνάγεται πως ο νομοθέτης δεν διαχωρίζει, ούτε και ενδιαφέρεται για τη φύση ή το ιστορικό του σκύλου στον οποίο αναφέρεται η υπόθεση. Ανεξαρτήτως λοιπόν αυτών των στοιχείων τεκμαίρεται πλέον πως ο Κατηγορούμενος είχε γνώση για την πιθανότητα πρόκλησης σωματικής βλάβης από το συγκεκριμένο ζώο. Στην πραγματικότητα εξισώνει τον σκύλο με τα άγρια εκ φύσεως ζώα (ferae naturae), αφού και για εκείνα με βάση το κοινοδίκαιο τεκμαίρεται ο κίνδυνος και η γνώση. Σε τέτοιες περιπτώσεις όπως αναφέρεται στην υπόθ. Behrens v. Bertram Mills & Circus Ltd
(1957)1 All E.R. 583: "A person who keeps an animal with knowledge (scienter retinuit) of its tendency to do harm, is strictly liable for damage that it does if it escapes; he is under an absolute duty to confine or control it so that it shall not do injury to others ". Σε ελεύθερη μετάφραση: «Όποιος έχει ένα ζώο εν γνώσει της τάσης του να προκαλέσει βλάβη είναι απολύτως υπεύθυνος για τη ζημιά που κάνει εάν διαφύγει˙ έχει απόλυτο καθήκον να το περιορίζει ή να το ελέγχει ούτως ώστε να μην προξενήσει βλάβη σε άλλους.» Στην παρούσα περίπτωση ο Κατηγορούμενος είχε το σκύλο του δεμένο και μάλιστα με αλυσίδα στο κάγκελο του σπιτιού του έχοντας του περιθώριο μόνο 1-1,5 μ. απλώς για να του επιτρέπει να βγαίνει έξω από το ξύλινο σπιτάκι. Ο σκύλος δεν διέφυγε και ούτε υπήρχε άλλος τρόπος να πειράξει οποιονδήποτε από εκεί που ήταν με τον τρόπο που ήταν δεμένος. Το πρόβλημα δημιουργήθηκε μόνον όταν ένα παιδάκι 9 χρονών εισήλθε μέσα στο ίδιο το σπίτι του σκύλου για να πάρει τη μπάλα του. Σημειώνω πως το σχετικό άρθρο απαιτεί την απόδειξη παράλειψης λήψης προφυλάξεων έναντι πιθανού κινδύνου από ζώο. Τα γεγονότα στην παρούσα δεν συνιστούσαν ένα πιθανό κίνδυνο κατά τη γνώμη μου τον οποίο μπορούσε να έχει υπόψιν κάποιος. Δεν θεωρώ ότι υπό αυτές τις περιστάσεις ο Κατηγορούμενος παρέλειψε να λάβει οποιεσδήποτε προφυλάξεις όφειλε να λάβει. Το κριτήριο είναι πάντοτε αντικειμενικό και ο βαθμός ασφαλείας που ο Κατηγορούμενος αναμένεται να τηρήσει είναι ο ίδιος που αναμένεται υπό τις περιστάσεις αυτές από ένα μέσο λογικό άνθρωπο. Δεν θεωρώ ότι στην παρούσα ο μέσος λογικός άνθρωπος θα μπορούσε να πράξει κάτι περισσότερο για να μην εισέλθει οποιοσδήποτε στο χώρο ενός σκύλου, ούτε και ότι θα θεωρούσε αυτό ως ένα πιθανό κίνδυνο. Ως εκ τούτου καταλήγω πως δεν έχει αποδειχθεί η υπόθεση πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας και ο Κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται. Τα έξοδα €195 να καταβληθούν από τη Δημοκρατία. (Υπ.) ........... Χ.Β. Χαραλάμπους, Ε.Δ Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΓΓ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο