Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας ν. Άντης ΚΥΡΙΑΚΙΔΗΣ, Αρ. Υπόθεσης: 23813/09, 11 Οκτωβρίου 2010

(1)(β) του Περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου Κεφ. 155 και του εξηγήθηκαν τα δικαιώματα του επέλεξε να δώσει ένορκη μαρτυρία. Ο Κατηγορούμενος ανέφερε ότι είναι εκπαιδευτής οδηγών για 40 χρόνια και επίσης αδειούχος οδηγός ταξί. Την ημέρα του δυστυχήματος οδηγούσε το όχημα ΤUΥ089 με κατεύθυνση από Λεωφ. Ομήρου προς Λεωφ. Σαλαμίνας. Τα φώτα για την πορεία του ήταν πράσινα, κρατούσε την αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας, είδε 3-4 πρόσωπα που ανέμεναν στη διάβαση πεζών, δεν υπολόγισε ότι η παραπονούμενη θα πεταγόταν μέσα στο δρόμο χωρίς να έχει δικαίωμα να διασταυρώσει αφού ήταν αναμμένος ο "Σταμάτης" και η γυναίκα έπεσε δίπλα του. Ανέφερε και ο ίδιος ότι για να ανάψει ο "Γρηγόρης" στη συγκεκριμένη διάβαση πεζών πρέπει τα φώτα για τα οχήματα σε όλες τις πορείες στη διασταύρωση να είναι κόκκινα. Διαφώνησε ότι η γυναίκα είχε λιποθυμήσει ως η θέση της Μ.Κ.2 και ότι ο ίδιος μετακίνησε το όχημα του πριν να έρθει το ασθενοφόρο. Διαφώνησε επίσης με τη θέση ότι κτύπησε και πέταξε τη γυναίκα στο δρόμο, αναφέροντας ότι η ίδια κτύπησε πάνω στο αυτοκίνητο του και έπεσε δίπλα. Διαφώνησε επίσης, με τις ζημιές του οχήματος όπως τις ανέφερε η Αστυνομία, αναφέροντας ότι είναι το αριστερό τραφικέϊτορ που έσπασε και όχι το φανάρι. Στην αντεξέταση του ανέφερε ότι όταν ήρθε η Αστυνομία δεν γνώριζε κατά πόσο υπήρχε άλλος μάρτυρας ούτε και τον είδε. Συμφώνησε ότι υπέγραψε το πρόχειρο σχέδιο στη σκηνή αλλά ανέφερε ότι η Αστυνομία τα έκανε όλα «κουτουρού» και η θέση του είναι ότι και η γυναίκα πετάχτηκε ξαφνικά στον δρόμο, κτύπησε πάνω στο πλάι του αυτοκινήτου του και σε καμία περίπτωση δεν την κτύπησε με το μπροστινό μέρος του αυτοκινήτου του, ούτε την πέταξε. Παραδέχτηκε ότι είδε την παραπονούμενη να στέκεται στη διάβαση μαζί με άλλα 2-3 άτομα, αλλά σε καμία περίπτωση δεν την είδε να επιχειρεί να διασταυρώσει πράγμα που άλλωστε δεν δικαιούτο, γιατί δεν ήταν αναμμένος ο "Γρηγόρης", αλλά ο «Σταμάτης» για τους πεζούς, εφόσον ήταν αναμμένο το πράσινο φανάρι στη δική του κατεύθυνση. Αυτή ήταν η μαρτυρία που παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο. Αξιολόγηση Η αξιολόγηση των μαρτύρων, έχοντας και ως γνώμονα τις παραμέτρους που η νομολογία έχει καθορίσει για το θέμα αυτό, παραπέμπω σχετικά στις αποφάσεις Σίμος Αμβροσίου Αντωνίου ν. Αστυνομίας Ποιν. Έφ. 187/07, ημερομηνίας 21.11.09, Βούτουνος ν. Αστυνομίας, Ποιν. Έφ. 244/06 ημερομηνίας 23.1.08, Χριστάκη Χρίστου ν. Αγαθοκλή Ηροδότου κ.ά., Πολ. Έφ. 15/07, ημερομηνίας 23.5.08 και Ανδρέας Γιάγκου Σάντη ν. Δέσποινας Χατζηβασιλείου κ.ά. Πολ. Έφ. 78/07 ημερομηνίας 20.3.09, δεν παρουσιάζει καμιά δυσκολία αφού το Δικαστήριο είχε την ευκαιρία να τους παρακολουθεί ενώ έδιδαν τη δια ζώσης μαρτυρία τους. Ο Μ.Κ.1, ο εξεταστής της υπόθεσης, κρίνεται ως καθ' όλα αξιόπιστος μάρτυρας. Αναφέρω ότι ουσιαστικά η μαρτυρία του εν λόγω μάρτυρα δεν αμφισβητήθηκε αφού η αντεξέταση του ουσιαστικά περιορίστηκε στις διάφορες μετρήσεις του και ουσιαστικά τα μόνα θέματα τα οποία διευκρινίστηκαν κατά την αντεξέταση του ήταν ότι για να ανάψει ο "Γρηγόρης" στην εν λόγω διασταύρωση πρέπει κάποιος να πατήσει το κουμπί και ότι για να ανάψει ο "Γρηγόρης" πρέπει προηγουμένως όλα τα φώτα τροχαίας στη διασταύρωση να είναι κόκκινα. Η Μ.Κ.2 και παραπονούμενη η οποία έχει παράπονο για τις ζημιές της συνεπεία του δυστυχήματος, ουσιαστικά δεν μπόρεσε να βοηθήσει καθόλου το Δικαστήριο. Η θέση της ήταν ότι έγιναν όλα πολύ ξαφνικά, λιποθύμησε ευθύς αμέσως και ξύπνησε στο Νοσοκομείο. Αναφέρω στο σημείο αυτό ότι τόσο ο Κατηγορούμενος όσο και ο Μ.Κ.3 ανέφεραν ότι η παραπονούμενη δεν είχε χάσει τις αισθήσεις της. Ο μεν Κατηγορούμενος είπε ότι του μιλούσε, ο δε Μ.Κ.3 ότι δεν μιλούσε αλλά είχε τις αισθήσεις της. Κατά την κυρίως εξέταση της η Μ.Κ.2 ανέφερε ότι μάλλον έλεγξε το δρόμο δεξιά αφού έτσι κάνει πάντα και δεν είδε όχημα να έρχεται χωρίς να είναι σίγουρη, ενώ στην αντεξέταση της ανέφερε για πρώτη φορά ότι ήταν η ίδια που πάτησε το πράσινο φως και άναψε ο "Γρηγόρης" και ότι είναι απόλυτα σίγουρη ότι είχε κοιτάξει δεξιά και δεν είδε κανένα όχημα, προφανώς θέλοντας να βοηθήσει και τη θέση της. Υπήρξε επίσης αντίφαση μεταξύ της μαρτυρίας της παραπονουμένης και της μαρτυρίας του Μ.Κ.3 σε ότι αφορά των αριθμό των προσώπων που βρίσκονται στη διασταύρωση. Η παραπονούμενη ανέφερε ότι μόνο εκείνη ήταν στη πλευρά που στεκόταν και απέναντι της υπήρχε ακόμα ένα πρόσωπο ενώ ο Μ.Κ.3 ανέφερε ότι υπήρχαν αρκετά πρόσωπα στη διασταύρωση που ήθελαν να διασταυρώσουν. Η μαρτυρία του Μ.Κ.3 ενισχύεται στο σημείο αυτό τη μαρτυρία του Κατηγορουμένου, ο οποίος ανέφερε ότι είδε τουλάχιστο 3-4 πρόσωπα να αναμένουν στη διασταύρωση. Είναι η θέση μου ότι όσον αφορά την παραπονούμενη, πέραν του ότι η μαρτυρία της όπως έχω ήδη αναφέρει δεν έχει ουσιαστικά βοηθήσει το Δικαστήριο να εξάξει συμπεράσματα σε σχέση με τα γεγονότα, επίσης λόγω ίσως και του χρονικού διαστήματος που έχει διαρρεύσει, δεν θυμόταν καλά τα γεγονότα της συγκεκριμένης ημέρας. Σε ότι αφορά τον Μ.Κ.3 κρίνω ότι ήταν καθ' όλα αξιόπιστος μάρτυρας. Απαντούσε όλες τις ερωτήσεις που του τέθηκαν με ευθύτητα και χωρίς υπεκφυγές, έθεσε τα γεγονότα όπως πραγματικά τα αντιλήφθηκε και σε καμία περίπτωση δεν δίστασε να πει την αλήθεια, ακόμα και αν αυτή η αλήθεια μπορούσε να δυσχεράνει και τη δική του θέση, όπως για παράδειγμα η παραδοχή του ουσιαστικά, ότι ξεκίνησε να διασταυρώνει μόλις είδε την εναλλαγή των φώτων για τα οχήματα που βρίσκονταν στο δρόμο και ελέγχοντας το δρόμο δεξιά, χωρίς όμως ακόμη να έχει ανάψει ο "Γρηγόρης" για τους πεζούς. Δέχομαι τη μαρτυρία του στην ολότητα της και σε ότι αφορά την οδική συμπεριφορά του Κατηγορουμένου, τον τρόπο και σημείο σύγκρουσης του Κατηγορουμένου με την παραπονούμενη και τις μετέπειτα ενέργειες του Κατηγορουμένου. Ιδιαίτερης σημασίας είναι σταθερή άρνηση του στην υποβολή ότι ο Κατηγορούμενος πέρασε με πράσινο φως, και η σταθερότητα με την οποία επέμενε ότι στην πορεία του Κατηγορουμένου είχε γίνει εναλλαγή των φώτων από κίτρινο σε πράσινο, πριν ο ίδιος ξεκινήσει να πραγματοποιεί την πρόθεση του για διασταύρωση, όπως και το γεγονός ότι την ώρα που το όχημα του Κατηγορουμένου κτύπησε τη πεζή ήταν αναμμένος ο "Γρηγόρης". Σε αντίθεση με τον Μ.Κ.3 ο Κατηγορούμενος δεν μου έκανε καθόλου καλή εντύπωση. Παρουσιάστηκε εξαρχής ως ο τέλειος οδηγός, επαναλαμβάνοντας αχρείαστα ότι είναι εκπαιδευτής οδηγών εδώ και πολλά χρόνια, ότι γνωρίζει πολύ καλά τις υποχρεώσεις και το καθήκον ενός οδηγού και αναφέροντας ότι δεν έχει διαπράξει τροχαία αδικήματα, για να δεχτεί μετά από σχετική ερώτηση της Κατηγορούσας Αρχής ότι έχει μαζέψει αρκετούς βαθμούς ποινής στην άδεια του αλλά διευκρίνισε ότι ουδέποτε προκάλεσε δυστύχημα. Ο Κατηγορούμενος αμφισβήτησε και το σημείο και τον τρόπο που κτύπησε την παραπονούμενη. Αναφέρω όμως ότι συμφώνησε με το πρόχειρο σχέδιο το οποίο και υπέγραψε από την ίδια στιγμή και θεωρώ ότι οι μετέπειτα αμφισβητήσεις του και χαρακτηριστικά η έκφραση ότι η αστυνομία τα έγραψε όλα «κουτουρού» δεν έχουν απολύτως καμία αλήθεια. Αμφισβήτησε τις ζημιές στο όχημα του. Αυτή η αμφισβήτηση όμως, τέθηκε μόνο από τον ίδιο όταν έδιδε την προφορική του μαρτυρία στο Δικαστήριο και σε καμία περίπτωση δεν αντεξετάστηκε ο Μ.Κ.1 σε σχέση με το σημείο αυτό, δηλαδή τις ζημιές του οχήματος του Κατηγορουμένου με αποτέλεσμα βέβαια την απόρριψη των ισχυρισμών του από το Δικαστήριο σε σχέση με τις ζημιές του. Αντίθετα τόσο το σχέδιο της σκηνής και τα σημεία «Χ» και «Χ1» όσο και οι ζημιές του οχήματος του Κατηγορουμένου όπως έχουν αναφερθεί από τον Μ.Κ.1, επιβεβαιώνουν ουσιαστικά τη μαρτυρία του Μ.Κ.3 για τον τρόπο με τον οποίο ο Κατηγορούμενος πρώτα κτύπησε και μετά πέταξε στην άσφαλτο την παραπονουμένη. Ο Κατηγορούμενος ανέφερε και στη γραπτή του κατάθεση και στην προφορική του μαρτυρία, ότι δεν μετακίνησε το όχημα του πριν να έρθει το ασθενοφόρο, θέση η οποία καταρρίπτεται από την μαρτυρία του Μ.Κ.3. Ο Κατηγορούμενος επέμενε ότι την ώρα που επιχειρούσε τη διασταύρωση το φανάρι για τον ίδιο ήταν πράσινο, θέση η οποία όπως έχω πει καταρρίπτεται από τη μαρτυρία του Μ.Κ.3 την οποία έχω αποδεχτεί, και ανέφερε επίσης ότι προχωρούσε κανονικά με ταχύτητα 30 - 40 ΧΑΩ, φτάνοντας στη διασταύρωση χωρίς να ελαττώσει ταχύτητα, αφού κατά την άποψη του οι πεζοί που στέκονταν στη διασταύρωση δεν είχαν δικαίωμα να διασταυρώσουν. Επίσης ανέφερε στο Δικαστήριο ότι τα φώτα που ελέγχουν την τροχαία κίνηση και τα φώτα που ελέγχουν τη διάβαση πεζών είναι δύο διαφορετικοί στύλλοι όπως τους χαρακτήρισε, κάτι που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Με βάση τα πιο πάνω την αξιολόγηση της μαρτυρίας και τα διάφορα τεκμήρια που έχουν τεθεί ενώπιον μου τα πιο κάτω αποτελούν ευρήματα του Δικαστηρίου. · Ο Κατηγορούμενος στις 24.1.2008 και περί ώρα 0925 το πρωί οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα ΤUΥ089 στη Λεωφ. Στασίνου της επαρχίας Λευκωσίας. · Η ταχύτητα του Κατηγορουμένου ήταν περί τα 35 - 40 ΧΑΩ ταχύτητα την οποία δεν ελάττωσε σε καμία περίπτωση, πλησιάζοντας τη διάβαση πεζών. · Το φως για την πορεία του Κατηγορουμένου στα φανάρια είχε αλλάξει από πράσινο σε κίτρινο. · Τη στιγμή που ο Κατηγορούμενος κτύπησε την παραπονουμένη στη διάβαση πεζών είχε ανάψει ο "Γρηγόρης" που επέτρεπε στους πεζούς να διασταυρώσουν με ασφάλεια. · Ο Κατηγορούμενος κτύπησε την πεζή με το αριστερό μπροστινό φτερό του οχήματος του στο σημείο «Χ1» όπως φαίνεται στο Τεκμήριο 5 και εκτίναξε την πεζή σε μια απόσταση περίπου 8,2 μέτρα όπου και έπεσε, σημείο «Χ», στο Τεκμήριο 5. · Η πεζή είχε διανύσει απόσταση 1,8 μέτρα μέχρι του σημείου που κτυπήθηκε από τον Κατηγορούμενο. · Ο Κατηγορούμενος μετακίνησε το όχημα του από τη τελική του θέση προτού φθάσει το ασθενοφόρο και η Αστυνομία στη σκηνή του δυστυχήματος. Νομική Πτυχή Όπως έχει ήδη αναφερθεί, η κατηγορία που αντιμετωπίζει ο Κατηγορούμενος είναι αυτή της αμελούς οδήγησης, κατά παράβαση του άρθρου 8 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Νόμου 86/72. Το άρθρο 8 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Νόμου 86/72 αναφέρει τα ακόλουθα: «Πας όστις οδηγεί μηχανοκίνητο όχημα επί τίνος οδού μη καταβάλλον την προσήκουσα επιμέλεια και προσοχή ή μη επιδεικνύων εύλογο μέριμνα για έτερα πρόσωπα, χρησιμοποιούντα την οδό, είναι ένοχος αδικήματος και υπόκειται εις φυλάκισιν δια διάστημα μη υπερβαίνον το εν έτος ή εις χρηματική ποινήν μη υπερβαίνουσαν τας χιλίας λίρας ή εις αμφότερας τας ποινάς της φυλακίσεως και της χρηματικής τοιαύτης». Στην Αναστάσης Παύλου ν. Αστυνομίας, Π.Ε. 6279, ημερ. 27.3.98 αναφέρονται τα ακόλουθα: «Η οδήγηση εξυπακούει την εξάσκηση προσήκουσας προσοχής. Το ερώτημα που εγείρεται σε περιπτώσεις αμελούς οδήγησης κατά παράβαση του άρθρου 8 του Νόμου 86/72 είναι κατά πόσο ο οδηγός εκπλήρωσε την υποχρέωση εξάσκησης λογικής φροντίδας και προσοχής για άλλα πρόσωπα που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το κριτήριο που εφαρμόζεται σε μία τέτοια περίπτωση είναι αντικειμενικό και οι παράμετροι του αναφέρονται στη συμπεριφορά ενός συνετού σώφρονα και όχι του τέλειου οδηγού. (Ιδε Παναγιώτου ν. Αστυνομίας

(1982)1 Α.Α.Δ 585, Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ 1 και Βασιλείου ν. Αστυνομίας

(1994)2 Α.Α.Δ. 202)». Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας (duty of care) οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού. Τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο ότι διαφέρει είναι το βάρος της αποδείξεως (βλ. Σωκράτης Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ 1). Όπως αναφέρεται στην απόφαση αυτή: «Το απρόσωπα προσδιοριζόμενο καθήκον προς κάθε ένα που είναι λογικά δυνατό να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού, συγκεκριμενοποιείται στα πλαίσια των γεγονότων της υποθέσεως για να αποφασισθεί:- (α) η φύση του καθήκοντος και (β) όπου διαπιστώνεται η ύπαρξη του κατά πόσο ο οδηγός το έχει εκπληρώσει. Το κριτήριο για τη διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό, και μέτρο ο προσεκτικός και όχι τέλειος οδηγός. Τέλος, η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική συνέπεια». (βλ. επίσης Παλαιομυλίτης ν. Τροχαίας

(1996)2 Α.Α.Δ 300 Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ 1, Βίττη ν. Αστυνομίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 31, στη σελ. 37, Θεοφάνους ν. Αστυνομίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 160, Derek Knell ν. Αστυνομίας

(1994)2 Α.Α.Δ. 51, Ioannis Charalambous v. Police

(1982)1 C.L.R. 134, Portokallides v. Police

(1987)2 C.L.R. 86). Όπως έχει Νομολογηθεί, το σχεδιαγράφημα της σκηνής του δυστυχήματος που είναι και η πραγματική μαρτυρία αποτελεί στοιχείο κρίσης της αξιοπιστίας των μαρτύρων και του ελέγχου των λεπτομερειών της μαρτυρίας. Αποτελεί περαιτέρω σταθερό οδηγό για τον καθορισμό των γεγονότων που συνέτειναν στην πρόκληση του δυστυχήματος (βλ. Αντώνη Σωτηρίου ν. Αστυνομίας, Π.Ε. 7167, ημερ. 28.6.2002, Θεοφάνους ν. Αστυνομίας,

(1990)2 ΑΑΔ, Κονναρή ν. Κυριάκου, Π.Ε. 8551, ημερ. 19.3.1996. Από την αξιολόγηση της μαρτυρίας στην οποία έχω προβεί, και ιδιαίτερα σύμφωνα με τα ευρήματα μου ότι το φως για την πορεία του Κατηγορουμένου έγινε από πράσινο - κίτρινο και ότι ο Κατηγορούμενος πλησίασε τη διασταύρωση χωρίς να ελαττώσει ταχύτητα, έχοντας δει ότι υπήρχαν στο σημείο της διάβασης πεζών 3-4 πρόσωπα που είχαν την πρόθεση να διασταυρώσουν και ότι την ώρα που ο Κατηγορούμενος κτύπησε την πεζή είχε ανάψει στη διασταύρωση ο "Γρηγόρης", είναι η θέση μου ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει καταφέρει να αποδείξει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας ότι ο Κατηγορούμενος έχει επιδείξει αμέλεια στην οδήγηση του τη συγκεκριμένη ημέρα. Ως αποτέλεσμα της αμέλειας του αυτής, ήταν να κτυπήσει την πεζή Φρόσω Γεωργίου, Μ.Κ.2, η οποία επιχειρούσε να διασταυρώσει το δρόμο. Η υπόθεση είναι ποινική και επομένως τυχόν συντρέχουσα αμέλεια της παραπονουμένης σε σχέση με το κατά πόσο ξεκίνησε να διασταυρώνει πριν ανάψει ο "Γρηγόρης" δεν έχει καμία σημασία. Ενόψει των ανωτέρω ο Κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος στην κατηγορία που αντιμετωπίζει και θα επιβαρυνθεί τα έξοδα των μαρτύρων κατηγορίας. (Υπ) .................................................................. Στ. Χριστοδουλίδου - Μέσσιου, Ε.Δ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο