Αστυνομίας ν. Νίκος Αλεξάνδρου κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 1818/10, 19 Αυγούστου, 2010

(5)συνολικά κατηγορίες, οι οποίες αφορούν παραβάσεις των διατάξεων του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου Κεφ.

1. Οι κατηγορίες αρ. 1 και 4 αφορούν το αδίκημα της πρόσληψης αλλοδαπού σε υπηρεσία χωρίς να ειδοποιηθεί ο λειτουργός καταγραφής για την πρόσληψη, οι κατηγορίες αρ. 2 και 5 το αδίκημα της παράνομης εργοδότησης αλλοδαπού και η κατηγορία αρ. 3 το αδίκημα της παροχής συνδρομής σε αλλοδαπό να παραβεί τους όρους εισόδου και παραμονής του στην Δημοκρατία. Τα πρόσωπα τα οποία φέρεται να προσέλαβε στην υπηρεσία του και να εργοδότησε ο κατηγορούμενος είναι οι πρώην συγκατηγορούμενοί του 2 και
2. Τα πρόσωπα αυτά αντιμετώπιζαν κατηγορίες για αδικήματα βάση των διατάξεων του ιδίου νομοθετήματος και καταδικάσθηκαν από το Δικαστήριο μετά από παραδοχή τους. Η μαρτυρία Η κατηγορούσα αρχή για να αποδείξει την υπόθεσή της κάλεσε ως μάρτυρες τον κατηγορούμενο αρ. 3 (Μ.Κ.1), τον Αστ. 2657 Α. Ανδρέου της Υ.Α.Μ Λάρνακας (Μ.Κ.2) και την εξεταστή της υπόθεσης Γ/Αστ. 3664 Γ. Νεοκλέους (Μ.Κ.3). Μέρος της κυρίως εξέτασης του Μ.Κ.1 αποτέλεσε η γραπτή του κατάθεση προς την αστυνομία (Τεκμήριο 1). Στην ως άνω κατάθεσή του αναφέρει ότι ήρθε αρχικά στην Κύπρο στις 03.01.2009 ως φοιτητής. Η άδεια του έληξε στις 31.01.2009 χωρίς να αποταθεί για ανανέωσή της. Εκτότε παρέμεινε στην Κύπρο παράνομα. Στις 25.01.2010 και περί ώρα 09:30 πήγε στο κατάστημα με την επωνυμία "Jungle" για να εργαστεί, μετά που είχε ακούσει από κάποιο φίλο του ότι χρειάζονταν πρόσωπα για να εργαστούν εκεί. Μόλις πήγε στο μέρος ο κατηγορούμενος έδωσε οδηγίες στον ίδιο καθώς και στον συγκατηγορούμενο του να καθαρίσουν το πάτωμα του καταστήματος με σκούπες. Κατόπιν αυτού ο κατηγορούμενος έφυγε από το μέρος χωρίς να επιστρέψει. Η επόμενη φορά που τον ξαναείδε ήταν στον αστυνομικό σταθμό. Ο κατηγορούμενος του είχε πει ότι θα τον πλήρωνε μετά που θα τέλειωνε την εργασία που του ανέθεσε. Δεν γνώριζε το ποσό το οποίο θα τον πλήρωνε επειδή δεν είχαν συζητήσει για την πληρωμή. Ήταν η δεύτερη φορά που ο κατηγορούμενος του είχε δώσει δουλειά. Κατά την αντεξέτασή του ανέφερε ότι η πρώτη φορά που εργάστηκε στο ως άνω κατάστημα ήταν στις 23.01.
3. Κατ΄ εκείνη τη μέρα ξεφόρτωσε κάποιο εμπορευματοκιβώτιο (container) που υπήρχε στο μέρος. Σε κατοπινό στάδιο ανέφερε ότι είχε δουλέψει στο συγκεκριμένο μέρος τρεις

(3)μέρες συνολικά. Στον αστυνομικό σταθμό, όταν έδινε την κατάθεσή του ήταν αγχωμένος και δεν μπορούσε να θυμηθεί πόσες φορές είχε δουλέψει στο συγκεκριμένο κατάστημα. Σε ερώτηση του συνηγόρου υπεράσπισης ποιος του είπε ότι θα τον πλήρωνε ο κατηγορούμενος απάντησε ότι του το είχαν πει οι άλλοι δύο αλλοδαποί που εργάζονταν στο ίδιο μέρος, οι οποίοι ήταν φίλοι του. Σε μεταγενέστερο στάδιο ανέφερε ότι γνώριζε πως θα τον πλήρωνε ο κατηγορούμενος επειδή ήταν αυτός που του έδειχνε πώς να καθαρίσει το πάτωμα. Ο Μ.Κ.2 κατέθεσε ότι στις 25.01.2010 και ώρα 14:40 επισκέφτηκε το υπό ανακαίνιση κατάστημα "Jungle", μετά από πληροφορία ότι εκεί εργάζονταν παράνομα αλλοδαποί. Αφού εισήλθε στο υποστατικό πρόσεξε δύο πρόσωπα να ασχολούνται με την κόλληση πράσινων φύλλων σε ξύλινο πίνακα και δύο άλλα πρόσωπα να ασχολούνται με την καθαριότητα του πατώματος. Αφού τους παρακολούθησε για δέκα

(10)περίπου λεπτά τους πλησίασε, τους υπέδειξε την αστυνομική του ταυτότητα και τους ζήτησε να του δώσουν τα στοιχεία τους. Τα πρόσωπα που ασχολούνταν με την καθαριότητα του πατώματος ήταν οι κατηγορούμενοι 2 και 3, οι οποίοι του ανέφεραν ότι εργοδότης τους ήταν ο κατηγορούμενος. Τους συνέλαβε για αυτόφορο αδίκημα και τους μετέφερε στο τμήμα μικροπαραβάσεων Λάρνακας. Κάλεσε τον κατηγορούμενο να προσέλθει στο τμήμα μικροπαραβάσεων Λάρνακας, πράγμα το οποίο ο κατηγορούμενος έπραξε. Οι κατηγορούμενοι 2 και 3 μόλις είδαν τον κατηγορούμενο του ανέφεραν επί λέξει «this is our boss". Αμέσως πληροφόρησε τον κατηγορούμενο για το τι ακριβώς είπαν οι κατηγορούμενοι 2 και 3 και αφού του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο ο κατηγορούμενος του απάντησε «δεν τους γνωρίζω». Κατά την αντεξέταση του ανέφερε ότι στον συγκεκριμένο χώρο εργάζονταν και άλλοι αλλοδαποί, όμως δεν πρόλαβε να τους συλλάβει επειδή τράπηκαν σε φυγή. Διευκρίνισε ότι δεν προέβηκε σε οποιαδήποτε έρευνα για να πληροφορηθεί τον ιδιοκτήτη της εταιρείας που διαχειριζόταν τον συγκεκριμένο χώρο για το λόγο ότι οι κατηγορούμενοι 2 και 3 είχαν αναγνωρίσει τον κατηγορούμενο ως τον εργοδότη τους. Η Μ.Κ.3 κατέθεσε ότι υπηρετεί στο τμήμα μικροπαραβάσεων Λάρνακας. Οι κατηγορούμενοι 2 και 3 της είχαν παραδοθεί στο τμήμα από τον Μ.Κ.

1. Κατά τον χρόνο που οι δύο αλλοδαποί έδιναν την κατάθεσή τους, παρών στο σταθμό ήταν και ο κατηγορούμενος. Οι δύο αλλοδαποί της υπέδειξαν τον κατηγορούμενο ως τον εργοδότη τους. Μετά από έρευνα που έκαμε μέσω του ηλεκτρονικού υπολογιστή διαπίστωσε ότι οι κατηγορούμενοι 2 και 3 δεν είχαν άδεια να εργάζονται στην Κύπρο. Κατέθεσε ως τεκμήριο την κατάθεση που πήρε από τον κατηγορούμενο 2 (βλέπε το Τεκμήριο 4). Ο κατηγορούμενος μετά την κλίση του σε απολογία επέλεξε να δώσει ένορκη μαρτυρία. Κάλεσε επίσης ως μάρτυρα υπεράσπισης τον Ανδρέα Γεωργίου. Ο κατηγορούμενος κατέθεσε ότι λειτουργεί το εστιατόριο με την επωνυμία "CUDEDA" στην Λάρνακα μαζί με την οικογένειά του. Γνωρίζει το εστιατόριο "Jungle". Ανέλαβε να προμηθεύσει το εστιατόριο αυτό με έπιπλα από το εξωτερικό. Περί τον Οκτώβριο του 2009 ταξίδεψε στην Ινδονησία μαζί με κάποιον Νίκο Βασιλείου με σκοπό να βρει τα έπιπλα και να τα φέρει στην Κύπρο. Κατ΄ εκείνο το χρόνο δεν γνώριζε ποιοι ήταν οι ιδιοκτήτες του εστιατορίου. Απλά του είχαν δοθεί οδηγίες όπως τα τιμολόγια εκδίδονται επ΄ ονόματι της εταιρείας "burger in the jungle". Ο ίδιος δεν είχε καμία θέση στην εταιρεία αυτή ούτε και στην επιχείρηση του εστιατορίου. Δεν γνώριζε τους ιδιοκτήτες της ως άνω εταιρείας. Το πρόσωπο με το οποίο ερχόταν σε επαφή σε σχέση με την δουλειά που είχε αναλάβει ήταν ο Ανδρέας Γεωργίου (Μ.Υ.) που ήταν ο συντονιστής όλων των εργασιών διαμόρφωσης του εστιατορίου. Στις 25.01.10 και περί ώρα 08:00 πέρασε από το ως άνω εστιατόριο για να δει πώς προχωρούσαν οι εργασίες. Δεν υπήρχε κανένας στο χώρο και έφυγε. Αργότερα την ίδια μέρα, ενώ κατευθυνόταν προς το εστιατόριό του συναντήθηκε στο δρόμο με τον Μ.Κ.2 ο οποίος είναι γνωστός του. Μίλησαν μεταξύ τους, αλλά ο Μ.Κ.2 δεν του ανέφερε οτιδήποτε για την παρούσα υπόθεση. Τους δύο αλλοδαπούς, συγκατηγορούμενούς του εργοδοτούσε στον συγκεκριμένο χώρο ο Σταύρος Χαραλάμπους ο οποίος είχε αναλάβει την διακόσμηση του εστιατορίου με διάφορα φυτά. Εξ όσων είχε πληροφορηθεί από τον Μ.Υ. οι ως άνω αλλοδαποί εργοδοτούνταν από τον Σταύρο Χαραλάμπους πριν την 25η.01.
2. Κατά την αντεξέταση ανέφερε ότι την συγκεκριμένη μέρα πήγε στο χώρο του εστιατορίου η ώρα 08:00 και έφυγε από εκεί περί ώρα 09:
3. Σε ερώτηση του συνηγόρου υπεράσπισης αν είχε δώσει οδηγίες στους κατηγορούμενους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα απάντησε ότι είχε πει σε όλους όσοι εργάζονταν εκεί να καθαρίσουν το πάτωμα. Μετά που τους έδωσε τις οδηγίες για το πάτωμα έφυγε από το μέρος. Ο Μ.Κ.2 του τηλεφώνησε και του ζήτησε τα στοιχεία του Σταύρου Χαραλάμπους. Ο Μ.Υ κατέθεσε ότι γνωρίζει το εστιατόριο "Jungle". Είχε αναλάβει όλες τις εργασίες της διαμόρφωσης του χώρου σε εστιατόριο. Ιδιοκτήτης της επιχείρησης του εστιατορίου είναι η εταιρεία «Burger in the Jungle Ltd" στην οποία μετέχει κάποιος Νίκος Βασιλείου. Ο κατηγορούμενος δεν είχε καμία σχέση ούτε με την ως άνω εταιρεία, ούτε με την επιχείρηση του εστιατορίου. Απλά είχε αναλάβει να φέρει τα έπιπλα του εστιατορίου από την Ινδονησία. Προς το σκοπό αυτό ο κατηγορούμενος είχε ταξιδέψει στην Ινδονησία με τον Νίκο Βασιλείου. Την διακόσμηση των φυτών στον εσωτερικό χώρο του εστιατορίου είχε αναλάβει η εταιρεία «S&N CHARALAMBOUS", την οποία προσέλαβε ο ίδιος. Υπεύθυνος της ως άνω εταιρείας ήταν ο Σταύρος Χαραλάμπους. Έβλεπε τους κατηγορούμενους 2 και 3 στον χώρο εκτέλεσης των εργασιών από τον καιρό που είχαν ξεκινήσει οι εργασίες, δηλαδή τρεις

(3)μήνες πριν την 25.01.

1. Τους έφερνε στο μέρος μαζί με άλλους αλλοδαπούς ο Σταύρος Χαραλάμπους. Έτυχε να δώσει και ο ίδιος οδηγίες σε αλλοδαπούς που βρίσκονταν στο χώρο, συγκεκριμένα να καθαρίσουν το πάτωμα. Στις 25.01.2010 είχε πάει στο χώρο των εργασιών περί ώρα 17:
2. Πληροφορήθηκε για το συμβάν μέσω τηλεφώνου. Κατά την αντεξέταση του μετά από σχετική υποβολή της εκπροσώπου της κατηγορούσας αρχής παραδέχθηκε ότι κατά την συγκεκριμένη μέρα ο κατηγορούμενος είχε διατάξει τους κατηγορούμενους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα του εστιατορίου. Αξιολόγηση μαρτυρίας Παρακολούθησα με μεγάλη προσοχή όλους τους μάρτυρες να καταθέτουν ενόρκως στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης. Οι ΜΚ2 και 3 κρίνονται ως αντικειμενικοί, ανεξάρτητοι και χωρίς κανένα προσωπικό συμφέρον στην έκβαση της υπόθεσης. Θα πρέπει εξάλλου να τονίσω ότι η μαρτυρία τους υπήρξε αδιαμφισβήτητη. Αποδέχομαι τη μαρτυρία τους στην ολότητα της. Τα πρόσωπα τα οποία ενέπλεξαν τον κατηγορούμενο στην διάπραξη των υπό εξέταση αδικημάτων είναι οι κατηγορούμενοι 2 και
3. Και οι δύο συγκατηγορούμενοι του, τον υπέδειξαν τόσο στον ΜΚ2 όσο και στην ΜΚ3 ως τον εργοδότη τους. ΄Όπως έχω ήδη αναφέρει ο κατηγορούμενος αρ. 3 έδωσε ένορκη μαρτυρία. Αντίθετα ο κατηγορούμενος 2 δεν κατέστη δυνατό να εντοπιστεί και να κλητευθεί από την κατηγορούσα αρχή. Το δικαστήριο, παρά την ένσταση της υπεράσπισης αποδέχτηκε την κατάθεση ως τεκμηρίου της γραπτής κατάθεσης που ο κατηγορούμενος 2 έδωσε στην αστυνομία (τεκμήριο 4). Εξετάζοντας τις σχεδόν πανομοιότυπες γραπτές καταθέσεις των κατηγορούμενων αρ. 2 και 3 προς την αστυνομία (τεκμήρια 1 και 4) έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι και οι δύο τους θα πρέπει να θεωρηθούν ως συναυτουργοί του κατηγορούμενου (participles criminis) στη διάπραξη των υπό εξέταση αδικημάτων. Επισημαίνω ότι σύμφωνα με τον ισχυρισμό τους ο κατηγορούμενος ήταν το πρόσωπο που τους είχε αναθέσει να καθαρίσουν το πάτωμα του υπό διαμόρφωση εστιατορίου και επιπλέον αυτός που θα τους πλήρωνε για την εκτέλεση της ως άνω εργασίας. Στην υπόθεση Mousoulides v. Republic

(1983)2 CLR 336 αναφέρεται σε ελεύθερη μετάφραση: «...για να θεωρηθεί ένας μάρτυρας σαν συναυτουργός (accomplice) θα πρέπει να υπάρχει η δική του ομολογία ότι είναι συναυτουργός ή η μαρτυρία του κρινόμενη αποκλειστικά ή σε συνδυασμό με άλλη μαρτυρία εγείρει το ζήτημα της συμμετοχής του στα αδικήματα που διαπράχθηκαν». Στην ίδια υπόθεση αναφέρεται ότι για να θεωρηθεί ένας μάρτυρας ως μάρτυρας με ίδιο συμφέρον να εξυπηρετήσει θα πρέπει να υπάρχει μαρτυρία η οποία τείνει να αποδείξει συμμετοχή του μάρτυρα στη διάπραξη του αδικήματος, αν και όχι τέτοια που να τον καθιστά συναυτουργό στη διάπραξη του αδικήματος (βλέπε επίσης Ιερόθεος Χριστοδούλου άλλως Ρόπας και άλλοι v. Δημοκρατίας (αρ. 2)

(2000)2 ΑΑΔ 628). ΄Οπως είναι νομολογημένο η μαρτυρία μάρτυρα με συμφέρον να εξυπηρετήσει θα πρέπει να εξετάζεται με προσοχή. Η προσοχή που χρειάζεται διαφέρει ανάλογα με τα γεγονότα της υπόθεσης. Η προσοχή ή ο σκεπτικισμός με τον οποίο πρέπει να προσεγγίζεται τέτοια μαρτυρία διαφέρει ανάλογα με το συμφέρον που έπρεπε να εξυπηρετήσει και την έκταση του. ΄Οσο μεγαλύτερο είναι το συμφέρον τόσο μεγαλύτερη πρέπει να είναι και η προσοχή (βλέπε επίσης R v. Beck

(1982)1 All ER 807, 812, 813). Στην υπόθεση Davies v. D.P.P.

(1954)A.C. (H.L.) 378, η οποία σχολιάζεται στην απόφαση του εφετείου στην υπόθεση Ευαγγέλου v. Αστυνομία (αρ. 1)

(1999)2 ΑΑΔ 24, αναφέρεται ότι όταν σε μία ποινική υπόθεση δίνεται μαρτυρία από συναυτουργό εκ μέρους της κατηγορούσας αρχής ο δικαστής έχει καθήκον να προειδοποιήσει τους ενόρκους ότι αν και μπορούν να καταδικάσουν με βάση τη μαρτυρία του είναι επικίνδυνο να το πράξουν εκτός αν υπάρχει ενισχυτική μαρτυρία. Παρόλο που αυτός ο κανόνας είναι κανόνας πρακτικής έχει τώρα λάβει την ισχύ κανόνα δικαίου και όπου ο δικαστής παραλείψει να δώσει τη δέουσα προειδοποίηση η καταδίκη θα ακυρωθεί έστω και αν στην πραγματικότητα υπάρχει συντριπτική ενισχυτική μαρτυρία. ΄Εχοντας κατά νου τις ως άνω νομικές αρχές θα προχωρήσω στην εξέταση της μαρτυρίας του ΜΚ1 με ιδιαίτερη προσοχή και έχοντας προειδοποιήσει τον εαυτό μου ότι η μαρτυρία του δυνατό να είναι επιμολυσμένη με αλλότρια κίνητρα. Ο κατηγορούμενος αρ. 3 (ΜΚ1) άφησε αρνητική εντύπωση στο δικαστήριο. Η εκδοχή του κρίνεται ως διιστάμενη και ως αμφιταλαντευόμενη. (α) Ενώ στην γραπτή του κατάθεση προς την αστυνομία (τεκμήριο 1) ισχυρίστηκε ότι ο κατηγορούμενος ήταν αυτός που του είχε πει ότι θα τον πλήρωνε μετά που θα τέλειωνε την εργασία που του είχε αναθέσει, κατά την αντεξέταση του μετέβαλε θέση ισχυριζόμενος ότι δεν ήταν ο ίδιος ο κατηγορούμενος που του είχε πει ότι θα τον πλήρωνε αλλά οι δύο φίλοι του αλλοδαποί που εργάζονταν στο ίδιο μέρος για λογαριασμό του Σταύρου Χαραλάμπους. Θα πρέπει επίσης να επισημάνω ότι σε μεταγενέστερο σημείο της αντεξέτασης του μετέβαλε ξανά θέση ισχυριζόμενος ότι γνώριζε πως θα τον πλήρωνε ο κατηγορούμενος επειδή ήταν αυτός που του έδειχνε πώς να καθαρίσει το πάτωμα. (β) Ενώ αρχικά ισχυρίστηκε ότι ο κατηγορούμενος είχε φύγει από το μέρος, μετά που τους ανέθεσε να καθαρίσουν το πάτωμα και από τότε δεν επέστρεψε, κατά την αντεξέταση του μετέβαλε θέση ισχυριζόμενος ότι δεν είπε ότι ο κατηγορούμενος είχε φύγει από το μέρος, τον είχε δει να ψεκάζει για να χρωματίσει το πάτωμα. Ας σημειωθεί ότι αμέσως μετά, επανήλθε στην αρχική του θέση ότι ο κατηγορούμενος μετά που τους έδωσε οδηγίες έφυγε από το μέρος για να τους φέρει φαγητό. (γ) Αμφιταλαντευόμενος υπήρξε και ο ισχυρισμός του αναφορικά με τον αριθμό των ημερών που είχε δουλέψει στο συγκεκριμένο μέρος. Ενώ αρχικά ισχυρίστηκε ότι είχε εργαστεί δύο μέρες, σε μεταγενέστερο στάδιο, κάτω από την πίεση της αντεξέτασης ισχυρίστηκε ότι εργάστηκε τρεις μέρες, προβάλλοντας την ευτελή δικαιολογία ότι, όταν βρισκόταν στον αστυνομικό σταθμό ήταν αγχωμένος και δεν μπορούσε να θυμηθεί καλά. Θα πρέπει ακόμα να επισημάνω την απάντηση που είχε δώσει στον ΜΚ2 κατά την σύλληψη του ότι εργάστηκε στο μέρος μόνο για 15 μέρες. (δ) Ο ισχυρισμός του ότι δεν είχε συζητήσει με τον κατηγορούμενο για το ζήτημα της αμοιβής του, γι' αυτό δεν γνώριζε το ποσό που θα έπαιρνε από τον κατηγορούμενο κάθε άλλο παρά πειστικός θα μπορούσε να χαρακτηριστεί. Ως θέμα κοινής λογικής, πιστεύω ότι ήταν το πρώτο ζήτημα που θα έπρεπε να είχε συζητήσει με τον κατηγορούμενο πριν αποδεχθεί να εκτελέσει τη δουλειά που του είχε αναθέσει. Για όλους τους λόγους που προσπάθησα να επεξηγήσω λεπτομερώς πιο πάνω απορρίπτω τη μαρτυρία του, με εξαίρεση τον ισχυρισμό του ότι ο κατηγορούμενος ήταν το πρόσωπο που του είχε δώσει οδηγίες να καθαρίσει το πάτωμα, για το λόγο ότι ο ως άνω ισχυρισμός του παρέμεινε αδιαμφισβήτητος. Από τη γραμμή της αντεξέτασης διεφάνη ότι η υπεράσπιση αποδέχετο ότι ο κατηγορούμενος ήταν αυτός που είχε δώσει τις ως άνω οδηγίες. Αξίζει να μεταφέρω αυτούσιο το ακόλουθο απόσπασμα από την αντεξέταση του κατηγορουμένου 3: «Ε. Γνωρίζεις ότι υπάρχει Νίκος, ιδιοκτήτης του "Jungle"; Α. Ναι. Ε. Ποιος είναι αυτός; Α. Ο κατηγορούμενος. Ε. Σου υποβάλλω ότι δεν είναι αυτός ο Νίκος ο ιδιοκτήτης, αλλά ο Νίκος Βασιλείου, ο οποίος είναι και μέτοχος της εταιρείας. Α. Όχι, όλοι μιλούσαν για το Νίκο γι' αυτό έμαθα ότι είναι αυτός (ο κατηγορούμενος) ο ιδιοκτήτης. ......... Ε. Υπάρχει περίπτωση να σύγχυσες το Νίκο που σου έδωσε οδηγίες να καθαρίσεις και το Νίκο, τον ιδιοκτήτη που θα σε πλήρωνε; Α. Εγώ ήξερα αυτόν (τον κατηγορούμενο) το Νίκο.» Πέραν των όσων αναφέρω πιο πάνω θα πρέπει να επισημάνω ότι ο υπό εξέταση ισχυρισμός του ενισχύεται από την παραδοχή του ΜΥ ότι ο κατηγορούμενος είχε διατάξει τους κατηγορουμένους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα. Στρέφομαι τώρα στην εξέταση της γραπτής κατάθεσης του κατηγορουμένου αρ.

1. Όπως έχω ήδη αναφέρει, όσον αφορά τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν την 25η/1/2010 , το περιεχόμενο της είναι πανομοιότυπο με το περιεχόμενο της γραπτής κατάθεσης του κατηγορουμένου αρ.
2. Το δικαστήριο επέτρεψε την παρουσίαση της με βάση τις πρόνοιες του άρθρου 24 του περί αποδείξεως νόμου Κεφ. 9 το οποίο επιτρέπει την εξ' ακοής μαρτυρία. Το άρθρο 27 του Κεφ. 9 απαριθμεί τα κριτήρια που το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του κατά την αξιολόγηση της βαρύτητας που θα προσδώσει σε εξ ακοής μαρτυρία. ΄Εχοντας κατά νου τις νομικές αρχές που διέπουν την αξιολόγηση της μαρτυρίας συναυτουργού, έχω καταλήξει ότι δεν θα μπορούσα να προσδώσω οποιαδήποτε βαρύτητα στο περιεχόμενο της υπό αναφορά κατάθεσης. Είμαι της άποψης ότι η παρουσία του κατηγορουμένου αρ. 2 στο εδώλιο του μάρτυρα ήταν απαραίτητη έτσι ώστε να παρέχετο η δυνατότητα στην υπεράσπιση να τον αντεξετάσει. Οι λόγοι τους οποίους ανέφερε στο δικαστήριο η εκπρόσωπος της κατηγορούσας αρχής για τους οποίους δεν κατέστη δυνατή η παρουσία του προσώπου αυτού στο εδώλιο του μάρτυρα, δεν θα μπορούσαν να οδηγήσουν το δικαστήριο σε οποιαδήποτε διαφορετική κατάληξη. Το δικαστήριο δεν μπορεί να κρίνει την αξιοπιστία των ισχυρισμών του χωρίς πρώτα να περάσουν τη δοκιμασία της αντεξέτασης. Ο μοναδικός ισχυρισμός της κατάθεσης του που γίνεται αποδεκτός είναι ότι ο κατηγορούμενος ήταν το πρόσωπο που του είχε αναθέσει να καθαρίσει το πάτωμα. Ο λόγος για τον οποίο γίνεται αποδεκτός είναι ο ίδιος κατ' ουσίαν για τον οποίο το δικαστήριο είχε κάμει αποδεκτό τον ισχυρισμό του κατηγορουμένου 3 ότι ο κατηγορούμενος ήταν αυτός που είχε δώσει οδηγίες τόσο στον ίδιο όσο και στον κατηγορούμενο 2 να καθαρίσουν το πάτωμα του καταστήματος. Επαναλαμβάνω ότι πέραν του ότι υπήρξε αδιαμφισβήτητος ενισχύεται και από τη παραδοχή του ΜΥ ότι πράγματι ο κατηγορούμενος είχε διατάξει τους κατηγορουμένους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα. Ο κατηγορούμενος έχει αφήσει πενιχρή εντύπωση στο δικαστήριο. Η εκδοχή του κρίνεται ως υστερόβουλη. Σε καίρια σημεία απέφευγε να απαντήσει ευθέως, απαντώντας με υπεκφυγές. Ήταν εμφανής η προσπάθεια του με τις απαντήσεις που έδινε να πείσει το δικαστήριο ότι δεν γνώριζε τους δύο συγκατηγορουμένους του, προσπάθεια που κάθε άλλο παρά επιτυχής θα μπορούσε να χαρακτηριστεί. Αναφέρω ως παράδειγμα την απάντηση του στην ερώτηση αν είχε πει στους κατηγορουμένους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα: «Είπα σε όλους που εργάζονταν εκεί να καθαρίσουν το πάτωμα». Προσπάθησε επίσης ανεπιτυχώς να πείσει το δικαστήριο ότι δεν γνώριζε τους ιδιοκτήτες της εταιρείας που θα διαχειριζόταν το υπό διαμόρφωση εστιατόριο, παρά το ότι είχε ταξιδέψει στην Ινδονησία με τον Νίκο Βασιλείου, ο οποίος όπως διαφάνηκε ήταν ένας από τους μετόχους της ως άνω εταιρείας. Θα το θεωρούσα αδιανόητο να ταξίδευε με το πρόσωπο αυτό στην Ινδονησία, με σκοπό να προμηθευτούν από εκεί τα έπιπλα του εστιατορίου και να μην γνώριζε την ιδιότητα του προσώπου αυτού. Ως ευτελής χαρακτηρίζονται και οι επεξηγήσεις τις οποίες προέβαλε στη μαρτυρία του για να δικαιολογήσει κάποιες από τις απαντήσεις που είχε δώσει στην ανακριτική του κατάθεση προς την αστυνομία (τεκμήριο 6), όπως για παράδειγμα την αρνητική απάντηση του στην ερώτηση του ανακριτή αν είχε μιλήσει με οποιοδήποτε πρόσωπο για να φέρουν τα έπιπλα από την Ινδονησία (ερώτηση αρ. 6). Ο ισχυρισμός του ότι το πρόσωπο το οποίο είχε πάρει τους κατηγορουμένους 2 και 3 στον υπό διαμόρφωση χώρο ήταν ο Σταύρος Χαραλάμπους, ο οποίος και τους εργοδοτούσε πριν την 25η/1/2010 κρίνεται ως υστερόβουλος. Ουδέποτε τέθηκε στον κατηγορούμενο 3 κατά την αντεξέταση του κατά τρόπο ώστε να του δινόταν η ευκαιρία να έρθει αντιμέτωπος με αυτόν για να είχε τη δυνατότητα να τον σχολιάσει. Κατ' επέκταση το δικαστήριο δεν έχει άλλη επιλογή εκτός από την απόρριψη του. ΄Οσον αφορά τον ισχυρισμό του ότι για πρώτη φορά είχε δει τον κατηγορούμενο 3 (ΜΚ1) στο δικαστήριο θα πρέπει να αναφέρω ότι καταρρίπτεται από την παραδοχή του ΜΥ ότι ο κατηγορούμενος είχε διατάξει τους συγκατηγορούμενους του να καθαρίσουν το πάτωμα. Ούτε και ο ισχυρισμός του ότι ο ΜΚ2 του είχε ζητήσει να του πει τα στοιχεία του Σταύρου Χαραλάμπους θα μπορούσε να γίνει αποδεκτός, για το λόγο ότι προσκρούει στην αδιαμφισβήτητη μαρτυρία του ΜΚ
3. Για τον ίδιο λόγο δεν θα μπορούσε να γίνει αποδεκτός ούτε και ο ισχυρισμός του ότι ο ΜΚ2 δεν τον είχε πληροφορήσει τον λόγο για τον οποίο έπρεπε να παρουσιαστεί στο τμήμα και να δώσει κατάθεση. Ο ΜΥ άφησε θετική εντύπωση στο δικαστήριο. Απάντησε σε οτιδήποτε του ζητήθηκε με ευθύτητα, αυθορμητισμό χωρίς δισταγμούς και αμφιταλαντεύσεις. Έδωσε πειστικές εξηγήσεις σε οτιδήποτε του ζητήθηκε, χωρίς να αφήσει οποιοδήποτε σημείο της εκδοχής του ασαφές ή αδιευκρίνιστο. Δεν δίστασε να παραδεχτεί κατά την αντεξέταση του ότι ο κατηγορούμενος είχε δώσει οδηγίες στους κατηγορούμενους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα. Ωστόσο, από τη μαρτυρία του δε θα μπορούσα να αποδεχτώ τον ισχυρισμό του ότι εργοδότης των κατηγορουμένων 2 και 3 ήταν ο Σταύρος Χαραλάμπους, για τον λόγο ότι δεν είχε τεθεί έγκαιρα στον κατηγορούμενο 3 (ΜΚ1) κατά την αντεξέταση του, κατά τρόπο ώστε να έρθει αντιμέτωπος με αυτόν και να μπορέσει να τον σχολιάσει. Είναι λοιπόν φανερό ότι τέθηκε υστερόβουλα με αποτέλεσμα να μην έχω άλλη επιλογή, εκτός από την απόρριψη του. ΄Εχοντας κατά νου την ενώπιον μου αποδεκτή αλλά και αδιαμφισβήτητη μαρτυρία καταλήγω στα ακόλουθα ευρήματα. Το πρωί της 25ης/1/2010 οι κατηγορούμενοι 2 και 3 είχαν πάει στο υπό διαμόρφωση εστιατόριο με την ονομασία "Jungle" με σκοπό να αναζητήσουν εργασία. Περί ώρα 09:20 της ίδιας ημέρας βρισκόταν στο ίδιο μέρος και ο κατηγορούμενος, ο οποίος θα προμήθευε με έπιπλα το εν λόγω εστιατόριο, τα οποία είχε φέρει ειδικά από την Ινδονησία. Ο κατηγορούμενος έδωσε οδηγίες στους κατηγορουμένους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα του εστιατορίου, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η τοποθέτηση των επίπλων. Αφού τους έδωσε τις ως άνω οδηγίες έφυγε από το μέρος, χωρίς να επιστρέψει. Στο ίδιο μέρος υπήρχαν και άλλοι αλλοδαποί, οι οποίοι εκτελούσαν άλλες εργασίες. Περί ώρα 14:40 της ίδιας ημέρας μετέβηκε στο συγκεκριμένο μέρος ο ΜΚ2, μέλος της ΥΑΜ Λάρνακας κατόπιν πληροφορίας ότι σ' αυτό εργάζονταν παράνομα αλλοδαποί. Εκεί εντόπισε 4 αλλοδαπούς να εργάζονται, οι δύο εκ των οποίων ήταν οι κατηγορούμενοι 2 και
4. Αφού τους πλησίασε, τους ζήτησε τα στοιχεία τους, με βάση τα οποία διαπίστωσε ότι ο κατηγορούμενος 2 κατείχε άδεια παραμονής ως φοιτητής σε συγκεκριμένο κολλέγιο, μέχρι τις 19/2/
5. Ο κατηγορούμενος 3 κατείχε άδεια παραμονής μέχρι την 31η/1/2009 την οποία δεν ανανέωσε, με αποτέλεσμα τα στοιχεία του να τοποθετηθούν στο stop-list ως αναζητούμενο πρόσωπο από 30/9/
6. Ακολούθως ο ΜΚ2 συνέλαβε τους δύο αλλοδαπούς για αυτόφορα αδικήματα και τους μετέφερε στο τμήμα μικροπαραβάσεων Λάρνακας όπου τους παρέδωσε στην εξεταστή της υπόθεσης (ΜΚ3). Νομική ανάλυση. Όπως έχω ήδη αναφέρει οι κατηγορίες 2 και 5 αφορούν το αδίκημα της παράνομης εργοδότησης αλλοδαπού. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος των κατηγοριών αυτών «ο κατηγορούμενος στις 25/1/2010 και περί ώρα 14:40 στη Λεωφ. Αρτέμιδος στη Λάρνακα εργοδοτούσε τους κατηγορουμένους 2 και 3 στην υπηρεσία του, δηλαδή ως καθαριστές του στο υπό ανακαίνιση κατάστημα του "Jungle" χωρίς την άδεια του διευθυντή. Το άρθρο 14Β

(1)του περί αλλοδαπών και μεταναστεύσεως νόμου Κεφ. 105 προνοεί τα ακόλουθα: «Η εργοδότηση αλλοδαπού χωρίς την απαιτούμενη από το νόμο άδεια συνιστά αδίκημα ...». Αποτέλεσε γεγονός αδιαμφισβήτητο ότι ο κατηγορούμενος δεν είχε την απαιτούμενη άδεια για να εργοδοτήσει τους κατηγορουμένους 2 και 3 οι οποίοι όπως ήταν κοινό έδαφος, είναι αλλοδαποί. Στην υπόθεση Prousi v. Redundant Employees Fund

(1998)1 CLR 363 λέχθηκε (στη σελίδα 368) ότι το ερώτημα κατά πόσο υφίσταται εργοδότηση είναι ζήτημα γεγονότων της κάθε συγκεκριμένης περίπτωσης τα οποία θα πρέπει να ληφθούν υπόψη. Τονίστηκε επίσης ότι η αμοιβή (salary) δεν είναι το μόνο κριτήριο για να διακριβωθεί κατά πόσο υπάρχει σχέση εργοδότη - εργοδοτουμένου. Για να θεμελιωθεί η σχέση αυτή θα πρέπει να αποδειχθεί ότι ο εργοδότης μπορεί να ασκήσει έλεγχο πάνω στην εργασία του άλλου. Σύμφωνα με τα ευρήματα στα οποία έχω καταλήξει, ο κατηγορούμενος στις 25/1/2010 είχε πάει στο υπό διαμόρφωση εστιατόριο. Εκεί ήταν και οι κατηγορούμενοι 2 και 3 στους οποίους και έδωσε οδηγίες να καθαρίσουν το πάτωμα. Ο λόγος για τον οποίο τους είχε αναθέσει την εκτέλεση της ως άνω εργασίας, ήταν για να καταστεί δυνατή η μεταφορά και η τοποθέτηση των επίπλων στο χώρο του εστιατορίου, τα οποία ο κατηγορούμενος είχε φέρει από το εξωτερικό. Το δικαστήριο φυσικά έχει απορρίψει τον ισχυρισμό ότι ο κατηγορούμενος είχε πει στους κατηγορουμένους 2 και 3 ότι θα τους πλήρωνε για την εκτέλεση της ως άνω εργασίας, όμως όπως έχει αναφερθεί πιο πάνω η πληρωμή αμοιβής (payment of a salary) δεν είναι το μόνο κριτήριο για να καταστήσει κάποιο πρόσωπο εργοδοτούμενο. Από τη μαρτυρία που υπάρχει ενώπιον μου διαφάνηκε ότι ο κατηγορούμενος δεν ήταν ο υπεύθυνος του συγκεκριμένου χώρου, ούτε μπορούσε να ελέγξει τις εργασίες που διεξάγονταν στο χώρο αυτό για τη διαμόρφωση του σε εστιατόριο. Επισημαίνω ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία του ΜΚ2 στον χώρο αυτό εργάζονταν περί τα 20 άτομα. Η ενώπιον μου μαρτυρία αποκάλυψε ότι ο κατηγορούμενος δεν είχε καμιά σχέση με την ιδιοκτήτρια εταιρεία του υπό διαμόρφωση εστιατορίου. Επισημαίνω επίσης ότι όλες οι εργασίες για την διαμόρφωση του εστιατορίου επιβλέπονταν και συντονίζονταν από τον ΜΥ, στον οποίο είχε ανατεθεί από την ιδιοκτήτρια εταιρεία η γενική διαμόρφωση του χώρου σε εστιατόριο. Η μοναδική σχέση του κατηγορουμένου με τις εργασίες που διεξάγονταν ήταν ότι θα μετέφερε και θα τοποθετούσε στο χώρο τα έπιπλα του εστιατορίου. ΄Ηταν μέσα σ' αυτά τα πλαίσια που ζήτησε από τους δύο αλλοδαπούς να καθαρίσουν το πάτωμα. Καμμιά άλλη σχέση ή σύνδεση του κατηγορουμένου με τους δύο αλλοδαπούς έχει διαφανεί. Ακόμα, δεν έχει διαφανεί ότι μέσα στις υποχρεώσεις που ανέλαβε ο κατηγορούμενος ήταν και ο καθαρισμός του πατώματος κατά τρόπο ώστε η ανάθεση του καθαρισμού του στους δύο αλλοδαπούς θα απέβαινε προς όφελος του. Κάτω από τα δεδομένα τα οποία έχω περιγράψει πιο πάνω καταλήγω ότι δεν έχει αποδειχθεί στον απαιτούμενο βαθμό η ύπαρξη σχέσης εργοδότη -εργοδοτουμένου μεταξύ του κατηγορουμένου και των κατηγορούμενων 2 και 3. Είναι λοιπόν φανερό ότι ο ισχυρισμός των κατηγορουμένων 2 και 3 ότι ο κατηγορούμενος ήταν ο εργοδότης τους, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός. Κατά συνέπεια οι κατηγορίες 2 και 5 θα πρέπει να απορριφθούν. Οι κατηγορίες 1 και 4 αφορούν το αδίκημα της πρόσληψης αλλοδαπού σε υπηρεσία χωρίς να ειδοποιηθεί ο διευθυντής καταγραφής για την πρόσληψη. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος των κατηγοριών αυτών «ο κατηγορούμενος κατά την 25η/1/2010 προσέλαβε στην υπηρεσία του, δηλαδή ως καθαριστές του στο υπό ανακαίνιση κατάστημα "Jungle" τους κατηγορουμένους 2 και 3 και παρέλειψε να ειδοποιήσει τον διευθυντή ευθύς όταν οι ως άνω αλλοδαποί εισήλθαν στην υπηρεσία του. Ο κανονισμός 38 των περί αλλοδαπών και μεταναστεύσεως κανονισμών (Κ.Δ.Π. 242/72) στον οποίο στηρίζεται το αδίκημα αυτό προνοεί ότι «πας όστις προσλαμβάνει στην υπηρεσία του αλλοδαπό, δέον όπως ειδοποιή τον λειτουργό καταγραφής, ευθύς ως ο αλλοδαπός εισέλθη στην υπηρεσία του .». Στην υπόθεση Tohrap Karaoglanian v. The Police

(1984)2 CLR 161 αναφέρεται (σε ελεύθερη μετάφραση) ότι: «Η εφαρμογή του κανονισμού 38 δεν περιορίζεται στη σχέση εργοδότη - εργοδοτουμένου. Αυτό φανερώνει το λεκτικό το οποίο χρησιμοποιεί ο νομοθέτης για να εκφράσει τις προθέσεις του. Η εφαρμογή του κανονισμού αυτού βασίζεται κυρίως, όχι στην εργοδότηση αλλοδαπού, αλλά στην πρόσληψη του στην υπηρεσία κατοίκου της Κύπρου. Η πρόσληψη στην υπηρεσία κάποιου προσώπου είναι έννοια ευρύτερη από την εργοδότηση του. Για παράδειγμα, κάποιος μπορεί να προσληφθεί από κάποιο άλλο για να εκτελέσει συγκεκριμένη εργασία. Η πρόσληψη συντελείται ακόμα κι αν απουσιάζει η σχέση εργοδότη - εργοδοτουμένου. Επιπλέον, ο σκοπός για τον οποίο κάποιος προσλαμβάνεται στην υπηρεσία άλλου, είναι άσχετος.» (Οι υπογραμμίσεις είναι δικές μου) Αποτελεί εύρημα του δικαστηρίου ότι ο κατηγορούμενος στις 25/1/2010 είχε αναθέσει στους κατηγορουμένους 2 και 3 να καθαρίσουν το πάτωμα του υπό διαμόρφωση εστιατορίου "Jungle". ΄Εχοντας κατά νου τις νομικές αρχές τις οποίες παραθέτω αμέσως πιο πάνω, οι οποίες επεξηγούν την έννοια της πρόσληψης, καταλήγω ότι το ως άνω εύρημα μου είναι αρκετό για να με οδηγήσει σε ασφαλές συμπέρασμα ότι ο κατηγορούμενος με την ανάθεση της ως άνω εργασίας στους κατηγορουμένους 2 και 3 τους είχε προσλάβει στην υπηρεσία του. Αποτέλεσε κοινό έδαφος ότι ο κατηγορούμενος δεν είχε ειδοποιήσει τον διευθυντή καταγραφής για την πρόσληψη των ως άνω αλλοδαπών. Με βάση τα όσα αναφέρω αμέσως πιο πάνω καταλήγω ότι η κατηγορούσα αρχή πέτυχε να αποδείξει στον απαιτούμενο βαθμό όλα τα συστατικά στοιχεία των κατηγοριών 1 και

1. Η κατηγορία αρ. 3 αφορά το αδίκημα της παροχής συνδρομής σε αλλοδαπό να παραβεί τους όρους εισόδου και παραμονής του στη δημοκρατία. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος της κατηγορίας «Ο κατηγορούμενος στις 25/1/2010 παρέσχε συνδρομή στον 2ο κατηγορούμενο, ο οποίος ήταν κάτοχος άδειας εισόδου και παραμονής στη Δημοκρατία ως φοιτητής, να παραβεί τους όρους αδείας εισόδου του, δηλαδή τον προσέλαβε ως καθαριστή του. Το άρθρο 19(ι)(κ) του Κεφ. 105 στο οποίο στηρίζεται η κατηγορία προνοεί τα ακόλουθα: «(α) .... (ι) αν και είναι αδειούχο βάσει του Νόμου αυτού, παραβαίνει οποιοδήποτε όρο ή προϋπόθεση που περιέχεται σε τέτοια άδεια· (κ) αν και είναι κάτοχος άδειας που χορηγήθηκε βάσει του Νόμου αυτού ή οποιωνδήποτε Κανονισμών που εκδόθηκαν βάσει αυτού, παραβαίνει οποιοδήποτε όρο ή προϋπόθεση που περιέχεται σε τέτοια άδεια ή αναλαμβάνει οποιοδήποτε είδος εργασίας χωρίς να έχει εξασφαλίσει την άδεια του Διευθυντή δυνάμει του Κανονισμού 11 των περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Κανονισμών· ...... είναι ένοχο αδικήματος .» ΄Εχω μελετήσει τα όσα αναφέρονται στο άρθρο αυτό και έχω καταλήξει ότι από τις πρόνοιες του δεν συνάγεται πρόθεση του νομοθέτη να ποινικοποιήσει και την παροχή συνδρομής στη διάπραξη των αδικημάτων των εδαφίων (ι) και (κ) του άρθρου
2. Εκεί όπου ο νομοθέτης θέλησε να ποινικοποιήσει την παροχή συνδρομής το έπραξε ρητά και απερίφραστα, όπως για παράδειγμα στην περίπτωση του εδαφίου (ζ) του ιδίου άρθρου, όπου κατέστησε αδίκημα την συνδρομή ή παροχή βοήθειας σε απαγορευμένο μετανάστη να εισέλθει ή να παραμείνει στη Δημοκρατία. Το εδάφιο (ζ) αντιδιαστέλλεται με τα εδάφια (ι) και (κ) στα οποία δεν αναφέρεται οτιδήποτε που θα μπορούσε να αποκαλύψει ότι η πρόθεση του νομοθέτη ήταν να ποινικοποιήσει και την παροχή συνδρομής στη διάπραξη των αδικημάτων των εδαφίων αυτών. Με βάση τα όσα αναφέρω πιο πάνω, καταλήγω ότι η παροχή συνδρομής στη διάπραξη των αδικημάτων των εδαφίων (ι) και (κ) δεν συνιστά ποινικό αδίκημα. Ενόψει του ότι η κατηγορία 3 δεν αποκαλύπτει ποινικό αδίκημα ο κατηγορούμενος θα απαλλαγεί στην κατηγορία αυτή, αλλά δεν θα αθωωθεί (βλέπε Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας v. Παπαλαζάρου και άλλων

(1995)2 ΑΑΔ 128). Κατάληξη μου είναι ότι η κατηγορούσα αρχή πέτυχε να αποδείξει στον απαιτούμενο βαθμό όλα τα συστατικά στοιχεία των κατηγοριών 1 και

1. Απέτυχε όμως να αποδείξει τα συστατικά στοιχεία των κατηγοριών 2 και
2. Ο κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος πέραν από κάθε λογική αμφιβολία στις κατηγορίες 1 και
3. Απαλλάσσεται και αθωώνεται στις κατηγορίες 2 και
4. Απαλλάσσεται επίσης στην κατηγορία
5. (Υπ.) ....... Θ. Θωμά, Ε. Δ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο