Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας ν. Γεώργιος Μαυρή κ.α., Υπόθεση. Αρ.: 19339/11, 20 Οκτωβρίου, 2011

(9)και 72 των περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών ΚΔΠ 66⁄84, που θεσπίστηκαν με βάση τα άρθρα 2 και 5 του Ν.86⁄1972, όπως τροποποιήθηκαν από τις ΚΔΠ 109⁄01, 72⁄04, Νόμο 166⁄87 και την ΚΔΠ 312⁄07.» Κατηγορία αρ. 5 «Ιδιοκτήτης μηχανοκίνητου οχήματος επέτρεψε τη χρήση αυτού χωρίς πιστοποιητικό καταλληλότητας, κατά παράβαση των Κανονισμών 2, 65

(9)και 72 των περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών ΚΔΠ 66⁄84, που θεσπίστηκαν με βάση τα άρθρα 2 και 5 του Ν.86⁄1972, όπως τροποποιήθηκαν από τις ΚΔΠ 109⁄01, 72⁄04, Νόμο 166⁄87 και την ΚΔΠ 312⁄07.» Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες των υπό εκδίκαση κατηγοριών, ως φαίνονταν κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας επί του κατηγορητηρίου, ο Κατηγορούμενος αρ. 2, κατά τον τόπο και χρόνο που αναφέρεται στην 1η κατηγορία, ενώ ήταν ιδιοκτήτης του ίδιου μηχανοκίνητου οχήματος επέτρεψε στον 1ο κατηγορούμενο να οδηγά το ίδιο μηχανοκίνητο όχημα για το οποίο δεν εκδόθηκε άδεια κυκλοφορίας από τις 30.6.2009 και για το οποίο δεν εκδόθηκε πιστοποιητικό καταλληλότητας». Με βάση τις λεπτομέρειες της 1ης κατηγορίας, ο ουσιώδης τόπος και χρόνος, στον οποίο αναφέρονται οι κατηγορίες αρ. 4 και 5 είναι, η οδός Μνασιάδου στη Λευκωσία της Επαρχίας Λευκωσίας, στις 19.6.

1. Όλες οι κατηγορίες επί του κατηγορητηρίου αφορούν στο μηχανοκίνητο όχημα με αριθμό εγγραφής KLH
2. Για να στοιχειοθετήσει την υπόθεση της, η Κατηγορούσα Αρχή παρουσίασε ένα μάρτυρα κατηγορίας, τον Αστ.2954 Α. Αντωνίου) που στο εξής θα αναφέρεται ως («ο ΜΚ1»), ο οποίος κατέθεσε, ως Τεκμήριο 1, «τον Ανακριτικό φάκελο αρ. 2» που ο ίδιος σχημάτισε σε σχέση με την υπόθεση και, ως Τεκμήριο 2, το έντυπο που εκδίδεται από το Τμήμα Οδικών Μεταφορών του Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων σε σχέση με τα στοιχεία του οχήματος KLH424 και τα στοιχεία του ιδιοκτήτη του εν λόγω οχήματος. Από το εν λόγω έντυπο, το οποίο φαίνεται να εκδόθηκε στις 22.07.2010, προκύπτει ότι από 01.07.2005 μέχρι εκείνην τουλάχιστον την ημερομηνία, ο Κατηγορούμενος αρ. 2 ήταν ο εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης του οχήματος με αριθμό εγγραφής KLH
3. Τελευταία ημερομηνία ισχύος της άδειας κυκλοφορίας του εν λόγω οχήματος ήταν η 30.6.
4. Τελευταία προθεσμία επιθεώρησης του οχήματος για σκοπούς έκδοσης πιστοποιητικού καταλληλότητας η 29.10.
5. Κατά την κυρίως εξέταση του ΜΚ 1, αυτός διευκρίνισε ότι ο ίδιος δεν είδε ποτέ προηγουμένως τον Κατηγορούμενο αρ.2 και δεν έκαμε οποιοδήποτε ανακριτικό έργο ο ίδιος προσωπικά σε σχέση με τον Κατηγορούμενο αρ.
6. Αυτό οφείλεται στο ότι ο ίδιος εργάζεται στην Τροχαία Λευκωσίας, ενώ ο εν λόγω Κατηγορούμενος διαμένει στην περιοχή που υπάγεται στον Αστυνομικό Σταθμό Λάνιας, στον οποίο και παρέπεμψε την υπόθεση, μόλις διαπίστωσε - στη βάση του εντύπου του ΤΟΜ που κατέθεσε ως Τεκμήριο 2 - ότι ο Κατηγορούμενος αρ.2 ήταν ο εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης του οχήματος με αριθμό εγγραφής KLH
7. Ο εν λόγω Κατηγορούμενος καταγγέλθηκε από τον Αστυφύλακα 1674 Π. Κοφτερού, ο οποίος υπηρετεί στον Αστυνομικό Σταθμό Λάνιας. Κατά την αντεξέταση του ΜΚ1 από τη συνήγορο του Κατηγορουμένου υποβλήθηκε σ' αυτόν ότι το επίδικο όχημα δεν ήταν στην κατοχή του Κατηγορουμένου αρ. 2 κατά τον ουσιώδη χρόνο, αφού το παρέδωσε σε μάντρα αυτοκινήτων, όπου ήταν σταθμευμένο ή⁄και παρέμενε. Ο ΜΚ1 αντέταξε ότι όταν ο ίδιος κατήγγειλε τον Κατηγορούμενο αρ. 1 ότι οδηγούσε το επίδικο όχημα χωρίς άδεια κυκλοφορίας και χωρίς πιστοποιητικό καταλληλότητας εκείνος του απάντησε ότι «το δανείστηκε από τον ιδιοκτήτη του και έδωσε το όνομα του Κατηγορούμενου αρ. 2». Ζητήθηκε από τη συνήγορο του Κατηγορουμένου αρ. 2 να αναφερθεί στο Δικαστήριο από τον ΜΚ1 ποια ήταν η απάντηση του εν λόγω Κατηγορουμένου στην κατηγορία που του απήγγειλε ο Αστυφύλακας 1674 Π. Κοφτερού και, αφού αναγνώσθηκε από τη συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής η σχετική αναφορά από το φάκελο, κατέστη παραδεκτό ως γεγονός από τη συνήγορο του Κατηγορουμένου αρ. 2 ότι η απάντησή του ήταν «Θα πάω να τα κανονίσω». Σε αυτό το σημείο η συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής δήλωσε στο Δικαστήριο ότι αυτή ήταν η υπόθεσή της. Επισημαίνω ότι, όπως φαίνεται από τα πιο πάνω, στο πλαίσιο της παρουσίασης της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής, δεν προσφέρθηκε ως μάρτυρας κατηγορίας ο Αστυφύλακας 1674 Π. Κοφτερού ούτε κατατέθηκε στο Δικαστήριο ως Τεκμήριο η γραπτή κατάθεσή του, η οποία αναφέρεται με αριθμό καταχώρησης 5 στο Ημερολόγιο Ενεργείας επί του Ανακριτικού Φακέλου (βλ. Τεκμήριο 1 πιο πάνω) και δεν προσφέρθηκε ως Μάρτυρας Κατηγορίας ο Κατηγορούμενος αρ.
8. Το Δικαστήριο διέκοψε, λόγω του προχωρημένου της ώρας, με σκοπό να δοθεί η ευκαιρία στη συνήγορο του Κατηγορουμένου αρ.2 να αγορεύσει, κατά την επόμενη δικάσιμη που ορίστηκε στις 10.10.2011, σε σχέση με το αν αποδείχθηκε εκ πρώτης όψεως υπόθεση. Στις 10.10.2011 και προτού αρχίσει να αγορεύει για το εκ πρώτης όψεως η συνήγορος του κατηγορουμένου αρ. 2, τέθηκε αίτημα από πλευράς της Κατηγορούσας Αρχής, στη βάση του άρθρου 83 του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ. 155, όπως της επιτραπεί να τροποποιήσει επί του κατηγορητηρίου τις λεπτομέρειες των κατηγοριών με αριθμό 4 και 5, με την αντικατάσταση της φράσης «επέτρεψε στον 1ο κατηγορούμενο» με τη φράση «επέτρεψε σε άλλο πρόσωπο». Η Κατηγορούσα Αρχή αιτιολόγησε την επιδιωκόμενη τροποποίηση στη βάση του ότι αυτή ήταν αναγκαία, εφόσον δεν πρόσφερε τον 1ο Κατηγορούμενο ως μάρτυρα κατηγορίας και συνεπώς θα υπήρχε διάσταση μεταξύ της προσφερθείσας μαρτυρίας και των λεπτομερειών του κατηγορητηρίου που συσχέτιζαν την υπόθεση με αυτόν. Η συνήγορος του Κατηγορουμένου ήγειρε ένσταση στην τροποποίηση αυτή, με το σκεπτικό ότι καθίστανται αορίστου περιεχομένου οι εν λόγω δυο κατηγορίες. Ωστόσο, το Δικαστήριο επέτρεψε την τροποποίηση, με το σκεπτικό ότι αυτή δεν δυσχεραίνει τη θέση της Υπεράσπισης, εφόσον αυτή στηρίζεται στο ότι ο Κατηγορούμενος αρ. 2 αρνείται ότι το επίδικο όχημα ήταν στην κατοχή του κατά τον ουσιώδη χρόνο ή το ότι ο ίδιος επέτρεψε, κατά τον εν λόγω χρόνο, σε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο να το οδηγεί. Η γραμμή υπεράσπισης, όπως αναδείχθηκε κατά την αντεξέταση του ΜΚ1, ήταν ότι ο Κατηγορούμενος αρ. 2 γνώριζε ότι το όχημα «ήταν σταθμευμένο ⁄ παρέμενε σε μάντρα αυτοκινήτων». Το Δικαστήριο υπέδειξε ότι, εφόσον η Κατηγορούσα Αρχή δήλωσε ήδη ότι έκλεισε την υπόθεσή της στη βάση της ήδη προσφερθείσας μαρτυρίας, δεν θα της επιτραπεί να προσφέρει μετά από αυτήν την τροποποίηση οποιοδήποτε άλλο μάρτυρα, έτσι που να αιφνιδιάσει την Υπεράσπιση. Κατόπιν τούτου, έγινε η τροποποίηση επί του κατηγορητηρίου και κατηγορήθηκε εκ νέου ο Κατηγορούμενος. Δήλωσε μη παραδοχή και η Κατηγορούσα Αρχή ανέφερε ότι έκλεισε την υπόθεσή της στη βάση της ήδη προσκομισθείσας μαρτυρίας. Τότε ήταν που προχώρησε η συνήγορος του Κατηγορουμένου αρ. 2 σε εισήγηση, σύμφωνα με το Άρθρο 74(Ι)(β) του Περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ. 155, ότι δεν υπάρχει εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του Κατηγορουμένου αρ. 2 σε σχέση με τις κατηγορίες 4 και
9. Ειδικότερα, ανέφερε ότι τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος δεν συντρέχουν, επικαλούμενη ότι αυτό το οποίο έπραξε ο Κατηγορούμενος αρ. 2 ήταν να δώσει το όχημα προς πώληση σε τρίτο πρόσωπο, τον κ. Κυριάκο Κυριάκου που είναι ο κατά νόμο υπεύθυνος μάντρας αυτοκινήτων και κατ' ουσίαν ο Κατηγορούμενος αρ. 2 δεν επέτρεψε σε οποιοδήποτε πρόσωπο να οδηγήσει το μηχανοκίνητο όχημα. Ο κ. Κυριάκου θα προσφερθεί ως μάρτυρας υπεράσπισης, εάν και εφόσον ο Κατηγορούμενος κληθεί σε απολογία παρά τη θέση του ότι δεν αποδείχθηκαν τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος. Η κα. Κακούρη εκ μέρους της Κατηγορούσας Αρχής, εισηγήθηκε πως από την ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία αποδεικνύεται εκ πρώτης όψεως υπόθεση. Σύμφωνα με το Νόμο, σε τέτοιες περιπτώσεις, για να αποφασίσει το Δικαστήριο αν υπάρχει εκ πρώτης όψεως υπόθεση, τίθεται το ερώτημα σ΄αυτό, αν η μαρτυρία όπως έχει παρουσιαστεί ενώπιον του είναι επαρκής (sufficient), για να κληθεί ο Κατηγορούμενος να παρουσιάσει την υπεράσπιση του. Οι αρχές με βάση τις οποίες εξετάζεται το θέμα συνοψίζονται στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου Γενικός Εισαγγελέας ν. Χριστοδούλου

(1990)2 ΑΑΔ 133, όπου αναφέρεται ότι απαλλαγή του Κατηγορούμενου στο ενδιάμεσο αυτό στάδιο της δίκης, δικαιολογείται μόνο όταν: «α) δεν στοιχειοθετείται εξ΄ αντικειμένου η υπόθεση της κατηγορούσας αρχής λόγω της απουσίας ενός ή περισσοτέρων συστατικών στοιχείων του αδικήματος, ή β) οποτεδήποτε η μαρτυρία είναι τόσο αντινομική ή στερείται πειστικότητας ώστε κανένα Δικαστήριο δεν θα μπορούσε να βασίσει σε αυτήν την καταδίκη του κατηγορουμένου.». Το έργο του Δικαστηρίου στο στάδιο της εκ πρώτης όψεως υπόθεσης δεν είναι να προβεί σε λεπτομερή αξιολόγηση της αξιοπιστίας της μαρτυρίας, έργο που ανάγεται στο τελικό στάδιο, όταν όλη η μαρτυρία είναι ενώπιόν του. Μόνο όπου η όλη μαρτυρία που εδόθη με την συμπλήρωση της υπόθεσης του κατηγόρου εμπεριέχει τέτοια θεμελιακή αντίφαση, αναγόμενη σε εγγενή αντινομία που δεν θα μπορούσε να την αντιπαρέλθει το Δικαστήριο επί οιασδήποτε δυνατής αξιολόγησης της στο σύνολο της, δεν υπάρχει υπόθεση για να απαντηθεί. (βλ. Ευγένιος Παναγιώτου ν. Αστυνομίας

(2000)2 Α.Α.Δ. 191). Στην παρούσα υπόθεση κρίνω αναγκαίο να εξετάσω αν απουσιάζει οποιοδήποτε από τα συστατικά στοιχεία των δύο αδικημάτων και - σε συνάρτηση προς αυτό το ζήτημα - αν η προσφερθείσα μαρτυρία στερείται πειστικότητας σε τέτοιο βαθμό, ώστε κανένα Δικαστήριο δεν θα μπορούσε να βασίσει σε αυτήν την καταδίκη του κατηγορουμένου. Καθοριστικό συστατικό στοιχείο και των δύο αδικημάτων, το οποίο θα πρέπει να αποδειχθεί είναι ότι ο Κατηγορούμενος «επέτρεψε», «σε άλλο πρόσωπο», «να οδηγήσει το συγκεκριμένο όχημα», «χωρίς άδεια κυκλοφορίας και πιστοποιητικό καταλληλότητας». Σύμφωνα με τα όσα αναφέρονται στο σύγγραμμα Wilkinson´s Road Traffic Offences, 10th edition, σελίδες 39 και 40, "to permit" is a vaguer term than "to cause". It may denote an express permission, general or particular, as distinguished from a mandate. The other person is not told to use the vehicle in a particular way, but he is told that he may do so if he desires. The word also includes cases in which permission is merely inferred. If the other person is given the control of the vehicle, permission may be inferred if the vehicle is left at the other´s disposal in such circumstances as to carry with it a reasonable implication of a discretion or liberty to use it in the manner in which it was used (Mc Leod v Buchanan [1940] 2 All ER 179, at p. 187). The statement in Goodbarne v Buck [1940] 1 All ER 613, at p. 616, that the only person who can permit the use of a car, in that he can forbit another person to use it, is the owner, is incorrect: any person who has control on the owner´s behalf, eg a chauffer or a manager of a company, can permit its use (Lloyd v Singleton [1953] 1 All ER 291; Morris v Williams

(1952)50LGR 308). [.] A distinction should normally be drawn between knowledge of the use of the vehicle and knowledge of the unlawfulness of its use. Knowledge of the former kind is an essential ingredient of permitting, knowledge of the latter kind may or may not be an essential ingredienet. "Permitting to be used" in contradistinction to "using" imports mens rea. Aliter in the case of insurance offences where knowledge that the vehicle´s use was uninsured does not have to be proved. Mens rea does not only consist of actual knowledge but also of constructive knowledge in the sense that the person concerned willfully shuts his eyes to the obvious or deliberately refrains from making proper inquiry. [.]". Υπό το φως των πιο πάνω, κρίνω ότι στην παρούσα υπόθεση για να υπάρχει εκ πρώτης όψεως υπόθεση ότι ο Κατηγορούμενος «επέτρεψε σε άλλο πρόσωπο να οδηγήσει το όχημα χωρίς άδεια κυκλοφορίας και πιστοποιητικό καταλληλότητας», θα πρέπει να δοθεί από την Κατηγορούσα Αρχή μαρτυρία περί της «γνώσης» από μέρους του Κατηγορουμένου ότι το όχημά του θα οδηγηθεί από άλλο πρόσωπο, η οποία γνώση να εδράζεται στην από μέρους του «ρητή ή εξυπακουόμενη» παροχή «άδειας προς εκείνο το άλλο πρόσωπο» να το οδηγήσει «υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες», δηλαδή χωρίς την άδεια κυκλοφορίας ή το πιστοποιητικό καταλληλότητας. Τέτοια γνώση ή παροχή άδειας δεν εξυπακούεται από το γεγονός και μόνο ότι συγκεκριμένο πρόσωπο είναι ο ιδιοκτήτης του επίδικου οχήματος. Επί του προκειμένου, η μαρτυρία που έχει προσφερθεί από την Κατηγορούσα Αρχή δεν είναι τόσο πειστική ώστε να μπορούσε να στηριχθεί καταδίκη στη βάση αυτής και μόνον. Καταλήγω σ' αυτό το συμπέρασμα, λαμβάνοντας υπόψη ότι η μόνη ουσιώδης μαρτυρία που προσφέρθηκε είναι η δήλωση του ΜΚ1 ότι ο Κατηγορούμενος 1 του είπε ότι «δανείστηκε το όχημα» από τον Κατηγορούμενο 2. Όμως, ο Κατηγορούμενος 1 δεν προσφέρθηκε ως μάρτυρας κατηγορίας και συνεπώς ούτε η Υπεράσπιση είχε την ευκαιρία να τον αντεξετάσει, για να αναδειχθεί η αλήθεια του περιεχομένου της συγκεκριμένης δήλωσης. Έπειτα, το κατηγορητήριο τροποποιήθηκε με αποτέλεσμα ο Κατηγορούμενος 1 να μην έχει πλέον οποιαδήποτε θέση στο σκηνικό της υπόθεσης. Επομένως, ακόμη και η πιο πάνω δήλωση του ΜΚ1, δεν μπορεί να έχει τέτοια σχετικότητα με την κατηγορία ως τροποποιήθηκε, ώστε να αποτελεί μαρτυρία στη βάση της οποίας το Δικαστήριο να στηρίξει ενοχή του Κατηγορουμένου 2. Ως εκ των πιο πάνω κρίνω ότι δεν έχει αποδειχθεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του Κατηγορουμένου. Ο Κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται. (Υπ.) ................... Α. Πανταζή - Λάμπρου, Προσ. Ε. Δ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο