Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας ν. Λοΐζου Παναγή, Αρ. Υπόθεσης: 35013/07, 11 Νοεμβρίου 2011

(1)/02, καθώς επίσης και του Περί Σύναψης Συμβάσεων (Προμήθειες, έργα και Υπηρεσίες Νόμου 101

(1)/03 σε σχέση με την προμήθεια ιατροφαρμακευτικού υλικού προς τις Φαρμακευτικές Υπηρεσίες) και αφορούσε μεγάλο όγκο εργασιών των Φαρμακευτικών Υπηρεσιών. Μέλη της ανακριτικής ομάδας, ορίσθηκαν ο Λοχ. 1879 Δ. Γλυκαίνος (Μ.Κ.1), ο Λοχ. 1870 Κ. Κολοκοτρώνης (Μ.Κ.2), ο Υπαστυνόμος Ν. Χρυσοστόμου (Μ.Κ.3), ο Αστ. 745 Τ. Κατσικίδης (Μ.Κ.4), ο Λοχ. 725 Η. Πιτσιλή (Μ.Κ.5). Επιγραμματικά, επισημαίνεται ότι οι πιο πάνω μάρτυρες, αναφέρθηκαν στη συλλογή και το ανακριτικό έργο που διεξήγαγαν, καταθέτοντας επίσης και διάφορα Τεκμήρια που συνέλεξαν για τη παρούσα υπόθεση. Οι Μ.Κ.7 - Μ.Κ.9, λειτουργοί στο Γενικό Λογιστήριο του κράτους, αναφέρθηκαν στις διαδικασίες που ακολουθούνταν κατά τον ουσιώδη χρόνο ως προς τις συμβάσεις αγοράς φαρμάκων, στις διάφορες υποδείξεις που έγιναν τόσο από τον κ. Αργυρίδη Μ.Κ.7 όσο και από το Γενικό Λογιστή της Κυπριακής Δημοκρατίας, ως προς την αποκοπή χρημάτων και εφαρμογή της ρήτρας καθυστέρησης σε κάποιες από τις συμβάσεις ανάθεσης και εφαρμογής νέας πολιτικής επί των πιο πάνω θεμάτων. Οι Μ.Κ.10 - 15, λειτουργοί των φαρμακευτικών υπηρεσιών, αναφέρθηκαν στις επίδικες συμβάσεις, στο χρόνο και τρόπο παραλαβής των επίδικων φαρμάκων, στη χρήση των επίδικων φαρμάκων και στις διαδικασίες που ακολουθούντο για τον προσδιορισμό των αναγκών για προμήθεια Φαρμάκων, ενώ η Μ.Κ.16 Δρ. Κουλέρμου αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα για χρήση του φαρμάκου AQUATHENOL CREAM, αντί του φαρμάκου NOVAQUASOL CREAM, κατά τον ουσιώδη χρόνο. Mετά το πέρας της υπόθεσης για την Κατηγορούσα Αρχή αγόρευσε ο ευπαίδευτος συνήγορος του Κατηγορούμενου ο οποίος υποστήριξε ότι, ο Κατηγορούμενος θα πρέπει να απαλλαγεί σ΄ αυτό το στάδιο της δίκης, τόσο για το λόγο του ότι παραβιάσθηκε ο εύλογος χρόνος εκδίκασης αυτή της υπόθεσης, όσο και ότι δεν έχει αποδειχθεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του. Η ευπαίδευτη εκπρόσωπος της Κατηγορούσας Αρχής, υποστήριξε ότι δεν παραβιάσθηκε ο εύλογος χρόνος εκδίκασης της παρούσας υπόθεσης και ότι από τη δοθείσα μαρτυρία ο Κατηγορούμενος θα πρέπει να κληθεί σε απολογία. Οι αρχές που διέπουν την κλήση ή μη ενός κατηγορουμένου σε απολογία είναι πολύ γνωστές. Μετά που η Κατηγορούσα Αρχή έχει παρουσιάσει τη δική της υπόθεση, το Δικαστήριο είτε στη βάση εισήγησης της Υπεράσπισης, είτε αυτεπάγγελτα, αποφασίζει κατά πόσον ενδείκνυται να δοθεί συνέχεια στη δίκη. Με βάση το άρθρο 74

(1)(β) και (γ) του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου Κεφ. 155, το Δικαστήριο αν καταλήξει στο συμπέρασμα πως δεν υπάρχει εκ πρώτης όψεως υπόθεση, τότε η δίκη διακόπτεται και ο κατηγορούμενος, αθωώνεται και απαλλάσσεται. Από την άλλη αν καταλήξει στο συμπέρασμα πως υπάρχει εκ πρώτης όψεως υπόθεση, τότε η δίκη συνεχίζεται και ο κατηγορούμενος καλείται σε απολογία. Για να καταλήξει σε συμπέρασμα, το Δικαστήριο αποτιμά κατά τρόπο αντικειμενικό την προσαχθείσα μαρτυρία στον μέγιστο της βαθμό. Αν από αυτή την αποτίμηση διαφανεί (α) πως δεν στοιχειοθετείται ένα ή περισσότερα από τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος ή (β) πως η μαρτυρία έχει κλονισθεί σε τόσο μεγάλο βαθμό ως αποτέλεσμα της αντεξέτασης ή είναι τόσο έκδηλα αβάσιμη ή αντινομική που κανένα λογικό Δικαστήριο δεν θα μπορούσε να καταλήξει σε εύρημα ενοχής στηριζόμενη σ' αυτή, τότε δεν υπάρχει εκ πρώτης όψεως υπόθεση (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Χριστοδούλου

(1992)2 Α.Α.Δ. 133, Γενικός Εισαγγελέας ν. Χρίστου,

(2001)2 Α.Α.Δ. 456, Αποστόλου ν. Αστυνομίας,

(2002)2 Α.Α.Δ. 614 και Νικολαίδης ν. Αστυνομίας,

(2003)2 Α.Α.Δ. 271). Νομική Πτυχή Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει ο Κατηγορούμενος, ως προανέφερα αφορούν το αδίκημα της κατάχρησης εξουσίας, κατά παράβαση του άρθρου 105, του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154, το οποίο έχει ως ακολούθως: «Δημόσιος λειτουργός, ο οποίος κατά κατάχρηση εξουσίας που ανάγεται στα καθήκοντά του, ενεργεί ή διατάσσει την ενέργεια οποιασδήποτε αυθαίρετης πράξης που παραβλάπτει τα δικαιώματα άλλου, είναι ένοχος πλημμελήματος. Αν ο υπαίτιος απέβλεπε με τέτοια πράξη σε κέρδος, είναι ένοχος κακουργήματος και υπόκειται σε φυλάκιση τριών χρόνων». Δεν προωθήθηκε από την Κατηγορούσα Αρχή, ούτε τέθηκε οποιαδήποτε μαρτυρία ότι ο Κατηγορούμενος με τις ενέργειες του απέβλεπε σε κέρδος ή είχε οποιοδήποτε οικονομικό ή προσωπικό ή άλλως πως όφελος. Ως εκ τούτου η επιφύλαξη του πιο πάνω άρθρου δεν εφαρμόζεται στη παρούσα υπόθεση. Τα συστατικά στοιχεία του πιο πάνω αδικήματος είναι τα ακόλουθα: (α) ο κατηγορούμενος να είναι δημόσιος λειτουργός, (β) η πράξη να συνιστά κατάχρηση της εξουσίας του, (γ) η πράξη να είναι αυθαίρετη και (δ) η πράξη να παρέβλαψε τα δικαιώματα άλλων. Δεν υπάρχει αμφισβήτηση, ότι ο κατηγορούμενος είναι δημόσιος λειτουργός και ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο, κατείχε τη θέση του Διευθυντή Φαρμακευτικών Υπηρεσιών και ότι μεταξύ των καθηκόντων του σύμφωνα με το σχέδιο Υπηρεσίας της θέσης που κατείχε, ήταν και «Υπεύθυνος δια τον καταρτισμό καταστάσεων των εις φαρμακευτικής υπηρεσίας αναγκών των κυβερνητικών ιατρικών υπηρεσιών, ως δια την εξασφάλισιν, εναποθήκευσιν και προώθησιν αυτών εις τους τόπους χρησιμοποιήσεως των» (βλ. Σχέδιο Υπηρεσίας Τεκμήριο 36) και επίσης ότι ο Κατηγορούμενος κατέχει πτυχίο Φαρμακοποιού με ειδικότητα Κλινικού Φαρμακοποιού, με την οποία μπορούσε να εγκρίνει ένα φάρμακο για χρήση στα Κρατικά Νοσοκομεία (βλ. μαρτυρία Αντώνη Κοντεμενιώτη, Μ.Κ.10). Ως περαιτέρω προέκυψε από τη μαρτυρία, η αγορά 720 ειδών φαρμάκων που αγοράστηκαν εντός του 2004 και αφορούσαν την ποινική έρευνα που διατάχθηκε μεταξύ των οποίων και η αγορά των φαρμάκων που αφορούν την τέταρτη έως όγδοη κατηγορίες, αξίας £7,3 εκατομμυρίων, εγκρίθηκε από την Βουλή των Αντιπροσώπων, με την ψήφιση του Περί Συμπληρωματικού Προϋπολογισμού Νόμου 4 του 2005, για να πληρωθούν τα τιμολόγια με τα οποία έγιναν οι αγορές των φαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων και των φαρμάκων που αγοράσθηκαν με τις 46 συμβάσεις ανάθεσης που αφορά η τρίτη κατηγορία. Με τα όσα διερευνήθηκαν από την ανακριτική ομάδα και την υπόθεση, δεν προέκυψε μαρτυρία ότι ο Κατηγορούμενος με τις ενέργειες του παρέβλαψε με οποιοδήποτε τρόπο τα δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας. (βλ. μαρτυρία των ανακριτών Υπαστυνόμου Ν. Χρυσοστόμου (Μ.Κ.3) και του Λοχ. Κολοκοτρώνη (Μ.Κ.2). Ενόψει των πιο πάνω διαπιστώσεων θα πρέπει να εξετασθεί αν σε σχέση με τη τέταρτη μέχρι όγδοη κατηγορίες που αφορούν προμήθειες φαρμάκων αν έχουν αποδειχθεί τα συστατικά στοιχεία των εν λόγω αδικημάτων. Ως προς την τέταρτη κατηγορία, καταλογίζεται σε αυτόν, ως αναφέρθηκε πιο πάνω, ότι ενώ στις 18.10.2004 διέταξε την προμήθεια του φαρμάκου POLYACRILIC ACID & VITAMIN A PALMITATE (OCULOTECΤ) με κωδικό 83285 ποσότητας 520 σωληναρίων συνολικής αξίας £2.574 μέσω συνοπτικών διαδικασιών από την εταιρεία BRAINVIBES Ltd, στις 17.11.2004 παραλήφθηκε φάρμακο εκτός προδιαγραφών της σύμβασης (δηλαδή το φάρμακο OCULOTECΤ Povidone) για το οποίο ο Κατηγορούμενος διέταξε τη διάθεση του στα κρατικά νοσηλευτήρια, χωρίς αυτό να είναι αναγκαίο. Ως ανεφέρθη πιο πάνω το ότι ο Κατηγορούμενος ήταν δημόσιος λειτουργός δεν αμφισβητείται, ως εκ τούτου έχει αποδειχθεί το πρώτο συστατικό στοιχείο των κατηγοριών που αντιμετωπίζει ο Κατηγορούμενος. Σύμφωνα με τη μαρτυρία που παρουσιάστηκε, το φάρμακο που παραλήφθηκε και αφορά την τέταρτη κατηγορία, παραλήφθηκε από τους υπεύθυνους παραλαβής των Φαρμακευτικών Υπηρεσιών και ο Κατηγορούμενος ποτέ, είτε αυτοπροσώπως είτε διά άλλου προσώπου, έκανε παρέμβαση για να παραληφθεί. Η μαρτυρία επίσης κατέδειξε ότι το φάρμακο OCULOTECΤ (Povidone), (βλ. Τεκμήριο 15), που παραλήφθηκε έχει την ίδια θεραπευτική χρήση με το φάρμακο OCULOTECΤ (Polyacryllic Acid + Vitamin A), (βλ. Τεκμήριο 14), δηλαδή χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο δακρύων για τη ξηροφθαλμία. (βλ. μαρτυρία Στέλιου Στυλιανού, Πάνου Μυτίδη και Μιχάλη Ιωάννου) σε διαφορετική όμως μορφή (δηλαδή σε υγρή μορφή). Σύμφωνα επίσης με το ιστορικό κίνησης του πιο πάνω φαρμάκου που παραλήφθηκε, η διάθεση της ποσότητας που παραλήφθηκε, δηλαδή της 520 Χ 20 σωληναρίων, στα διάφορα κρατικά Νοσοκομεία έγινε, σε σύντομο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα στις 22/8/2005 το απόθεμα του να ήταν μηδέν (βλ. Τεκμήριο 32). Από τα πιο πάνω, προκύπτει ότι ουδεμία ανάμειξη είχε στη παραλαβή του εν λόγω φαρμάκου ο Κατηγορούμενος, το φάρμακο που παραλήφθηκε είχε την ίδια θεραπευτική χρήση και η χρήση του στα Κρατικά νοσοκομεία ήταν αναγκαία, αφού διατέθηκε και εξαντλήθηκε σε σύντομο χρονικό διάστημα, χωρίς να υποστεί η Δημοκρατία οποιαδήποτε ζημιά. Με βάση τα πιο πάνω δεδομένα, κανένα από τα συστατικά στοιχεία του εν λόγω αδικήματος δεν έχει αποδειχθεί και η εν λόγω κατηγορία υπόκειται σε απόρριψη. Σε σχέση με την πέμπτη κατηγορία, σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος, καταλογίζεται στον Κατηγορούμενο ότι διέταξε αυθαίρετη πράξη, δηλαδή στις 10.4.2004 ενώ έπρεπε να παραληφθεί το φάρμακο AQUATHELOL CREAM ποσότητας 3900 σωληναρίων αξίας £4.953 με κωδικό φαρμάκου 83364 μέσω συνοπτικών διαδικασιών στις 23.7.2004 παραλήφθηκε διαφορετικό φάρμακο, δηλαδή το NOVAQUASOL CREAM, το οποίο δεν ήταν εγγεγραμμένο στο κρατικό συνταγολόγιο και ο Κατηγορούμενος διέταξε τη διάθεση του στα Κρατικά νοσηλευτήρια αντί να δώσει οδηγίες για επιστροφή του φαρμάκου στην ανάδοχο εταιρεία για αντικατάσταση του και επιπρόσθετα, προέβη σε νέα παραγγελία του φαρμάκου AQUATHEΝOL (ποσότητας 700 σωληναρίων, αξίας £2.940) αφού αυτό ήταν αναγκαίο για χρήση από τα Κρατικά Νοσηλευτήρια. Ούτε σε αυτή τη κατηγορία αποδείχθηκαν τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος που αντιμετωπίζει ο Κατηγορούμενος, ούτε ως προς την αυθαίρετη, κατά κατάχρηση εξουσίας, πράξη ούτε ότι παραβλάφθηκαν τα δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας, αφού σύμφωνα με τη μαρτυρία του Στέλιου Στυλιανού (Μ.Κ.11), το φάρμακο NOVAQUASOL CREAM (βλ. Τεκμήριο 13), παραλήφθηκε λανθασμένα, από δικό του λάθος, αντί του φαρμάκου AQUATHENOL CREAM (βλ. Τεκμήριο 12) που αναφερετο στη σύμβαση ανάθεσης, χωρίς οποιαδήποτε ανάμειξη του Κατηγορούμενου σ΄ αυτό και το εν λόγω φάρμακο στάληκε για χρήση στα Νοσοκομεία, λόγω του ότι η Διευθύντρια της Δερματολογικής Κλινικής Λευκωσίας, Δρ. Ζάουρα, είχε ζητήσει το φάρμακο NOVAQUASOL για χρήση στους ασθενείς της, μετά από θεραπεία με Laser και από το ιστορικό κίνησης του φαρμάκου, (βλ. Τεκμήριο 31Α), εμφαίνεται μεγάλη και σε σύντομο χρονικό διάστημα κατανάλωση του φαρμάκου αυτού. Από τις 7/9/2004 έως και τις 8/4/2005 χορηγήθηκαν, σε ασθενείς των δερματολογικών κλινικών των Νοσοκομείων, μεγάλη ποσότητα του NOVAQUASOL CREAM. Το φάρμακο αυτό και η ποσότητα που δεν χρησιμοποιήθηκε, αποσύρθηκε με επιστολή του Υπεύθυνου των Φαρμακευτικών Αποθηκών, ημερομηνίας 23/3/2005, μετά από οδηγίες του Διευθυντή Φαρμακευτικών Υπηρεσιών, για το λόγο ότι επέκειτο σύντομα η ημερομηνία λήξης του φαρμάκου και επιστράφηκε στον προμηθευτή, ο οποίος έδωσε στις Φαρμακευτικές Υπηρεσίες πιστωτική σημείωση ημερομηνίας 12/4/2005 (βλ. μέρος Τεκμηρίου 35) και αυτό έγινε μετά από εισήγηση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, προς τον Διευθυντή Φαρμακευτικών Υπηρεσιών. Στην έκτη κατηγορία, σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος καταλογίζεται στον Κατηγορούμενο ως αυθαίρετη πράξη, ότι στις 18.10.2004 διέταξε τη προμήθεια του φαρμάκου TERBUTALIN SYRUP με κωδικό 89665 ποσότητας 1500 μπουκαλιών αξίας £2.800, μέσω συνοπτικών διαδικασιών, από την εταιρεία BRAINVIBES, ενώ υπήρχε διαθέσιμη ποσότητα 2000 μπουκαλιών εναλλάξιμου φαρμάκου SALBUTAMOL SYRUP. Σε σχέση με τη πιο πάνω κατηγορία ο Πάνος Μυτίδης Μ.Κ.12 ανέφερε ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο και πριν την παραγγελία του επίδικου φαρμάκου, είχε ετοιμασθεί από τον ίδιο και από την υπεύθυνη λειτουργό των Φαρμακευτικών Υπηρεσιών, πίνακας (Τεκμήριο 29) για φάρμακα με μηδενικό απόθεμα και καθυστέρηση στη παράδοση, μεταξύ των οποίων και το TERBUTALIN SYRUP, αλλά σε αυτό τον πίνακα δεν έγινε αναφορά ούτε υποδείχθηκε ότι υπήρχε εναλλακτική λύση το φάρμακο SALBUTAMOL SYRUP, (βλ. Τεκμήριο 12), με αποτέλεσμα ούτε η Επιτροπή αξιολόγησης, ούτε ο Διευθυντής Φαρμακευτικών Υπηρεσιών, να εγνώριζε ότι υπήρχε ικανοποιητική ποσότητα του SALBUTAMOL SYRUP. Ο Στέλιος Στυλιανού, Μ.Κ.11, ανέφερε επίσης ότι το φάρμακο που παραλήφθηκε τελικά από την επίδικη παραγγελία, παραλήφθηκε κατά λάθος από τον Αδάμο Φαρκωνή χωρίς να διαπιστώσει ότι έγινε λανθασμένη προμήθεια του φαρμάκου TERBASMIN EXPECTORANT, αντί του TERBUTALIN SYRUP και ότι, αφού διαπιστώθηκε η λανθασμένη παραλαβή του εν λόγω φαρμάκου (TERBASMIN EXPECTORANT), (βλ. Τεκμήριο 11), αντί του φαρμάκου TERBUTALIN SYRUP, οι Στέλιος Στυλιανού (Μ.Κ.11) και Ανδρέας Ιωάννου (Μ.Κ.14), έστειλαν επιστολή ημερ. 18.2.05, στο Διευθυντή Φαρμακευτικών Υπηρεσιών και του ζητούσαν να εγκρίνει την αντικατάσταση από τον προμηθευτή του φαρμάκου TERBASMIN EXPECTORANT και ο Κατηγορούμενος, με ιδιόχειρο του σημείωμα στην ίδια επιστολή (βλ. Τεκμήριο 21), ενέκρινε την αντικατάσταση του φαρμάκου στις 21.2.

1. Ο προμηθευτής αφού παρέλαβε το φάρμακο TERBASMIN EXPECTORANT εξέδωσε πιστωτικές σημειώσεις με αρ. 2/2005 και 3/2005 ημερ. 24.2.05, (βλ. μέρος Τεκμηρίου 35). Από τα πιο πάνω γεγονότα, δεν δικαιολογείται η θέση της Κατηγορούσας Αρχής ότι ο Κατηγορούμενος κατά κατάχρηση εξουσίας που ανάγεται στα καθήκοντα του, διέταξε αυθαίρετη πράξη, αφού δεν αποδείχθηκε ότι είχε γνώση για την ύπαρξη εναλλάξιμου φαρμάκου, και ο ίδιος μετά τη διαπίστωση λανθασμένης προμήθειας φαρμάκου διέταξε αντικατάσταση του, ούτε ότι παραβλάφθηκαν με οποιοδήποτε τρόπο τα δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας, αφού με την επιστροφή του φαρμάκου λήφθησαν προς όφελος της Δημοκρατίας πιστωτικές σημειώσεις, και η κατηγορία αυτή δεν μπορεί να προχωρήσει ελλείψει των πιο πάνω συστατικών στοιχείων και υπόκειται σε απόρριψη. Εξετάζοντας την έβδομη κατηγορία φαίνεται από τις λεπτομέρειες του εν λόγω αδικήματος ότι καταλογίζεται στον Κατηγορούμενο, ως αυθαίρετη πράξη, ότι διέταξε στις 21.9.2004 την ανάθεση σύμβασης για την προμήθεια του φαρμάκου ΕΤΟΡΟSIDE με κωδικό 89499 ποσότητας 450 καψούλες αξίας £2,880, από την εταιρεία BRAINVIBES LTD, μέσω συνοπτικών διαδικασιών, για τις φαρμακευτικές υπηρεσίες και την ίδια μέρα διέταξε και τη κατακύρωση νέας ανάθεσης σύμβασης με συνοπτικές διαδικασίες στη εταιρεία AKIS PANAGIOTOY AND SONS LTD για τη προμήθεια 80 κουτιών Χ 10 δισκία της συνολικής τιμής των £4231,80 σεντ, ποσότητες που κάλυπταν ανάγκες για 35 μήνες. Σε σχέση με αυτή την κατηγορία, τόσο ο Στέλιος Στυλιανού (Μ.Κ.11) όσο και ο Πάνος Μυτίδης (Μ.Κ.12), ανέφεραν ότι το φάρμακο Etoposide είναι αντικαρκινικό φάρμακο και ότι η απρόσκοπτη προμήθεια του στους ασθενείς είναι απαραίτητη. Το φάρμακο που παραλήφθηκε είχε μεγάλο χρόνο ζωής για αυτό και χρησιμοποιήθηκε όλη η ποσότητα πριν λήξει ο χρόνος ζωής του, αφού παραλήφθηκε η πρώτη ποσότητα στις 21.10.04 και εξαντλήθηκε το τελευταίο κουτί στις 30.10.2006, δηλαδή σε 24 μήνες αντί σε 35 μήνες. Με βάση τα πιο πάνω, ελλείπει μαρτυρία που να δικαιολογεί εύρημα ότι η Δημοκρατία ζημιώθηκε με οποιοδήποτε τρόπο από την αγορά της πιο πάνω αναφερόμενης ποσότητας του εν λόγω φαρμάκου, αφού αυτή εξαντλήθηκε σε 24 μήνες αντί 35 μήνες, και ελλείψει ενός εκ των συστατικών στοιχείων του αδικήματος και η εν λόγω κατηγορία υπόκειται σε απόρριψη. Εξετάζοντας την όγδοη κατηγορία φαίνεται από το κατηγορητήριο ότι καταλογίζεται στον Κατηγορούμενο ότι στις 20.10.2004 διέπραξε αυθαίρετη πράξη, δηλαδή διέταξε την αύξηση της αρχικής ποσότητας της σύμβασης με αρ. 13.18.J01.02 ημερομηνίας 11.2.2003 κατά 25%, δηλαδή 4500 φυαλίδια του PIPERACILLIN με κωδικό 88097 από την εταιρεία C.H.C. Hephaestos Enterprises Ltd, συνολικής αξίας £11.520, ενώ υπήρχε δεσμευμένο απόθεμα στις φαρμακευτικές αποθήκες το οποίο προόριζε για αποστολή στο εξωτερικό, ως δωρεάν βοήθεια, χωρίς αυτό να ήταν αναγκαίο. Με βάση τα γεγονότα αυτής της κατηγορίας, προκύπτει ότι ο Πάνος Μυτίδης (Μ.Κ.12) απέστειλε έντυπο, στη κυρία Μαρία Οδυσσέως, υπεύθυνη φαρμακοποιό για την προμήθεια του φαρμάκου Piperacillin, και παρατηρητή των αποθεμάτων των εν λόγω φαρμάκων, με το οποίο της γνωστοποιούσε ότι το απόθεμα του φαρμάκου Piperacillin ήταν μόνο για έξι μήνες και της ζητούσε να προκηρύξει προσφορά για δύο χρόνια με ποσότητα 15,000 φυαλίδια για κάθε χρόνο, χωρίς να αναφέρει στη κυρία Μαρία Οδυσσέως ότι υπήρχε δεσμευμένο απόθεμα του φαρμάκου Piperacillin, που προοριζόταν για δωρεά στο εξωτερικό επειδή δεν το ήξερε. Όπως επιπρόσθετα προέκυψε από τη μαρτυρία των Πάνου Μυτίδη (Μ.Κ.12), Στέλιου Στυλιανού (Μ.Κ.11) και Γιώργου Πουλλή (Μ.Κ.15), η διαδικασία παραγγελίας επιπρόσθετης ποσότητας από την αρχική, κατά 25% προνοείτο από όλες τις συμβάσεις των ανοικτών διαδικασιών, όπως στη συγκεκριμένη περίπτωση, και γίνεται αυτόματα από το λειτουργό που είναι υπεύθυνος για τις παραγγελίες του κάθε φαρμάκου (στη συγκεκριμένη περίπτωση ο λειτουργός αυτός ήταν η Μάρια Οδυσσέως), χωρίς την έγκριση του Διευθυντή Φαρμακευτικών Υπηρεσιών. Η Μαρία Οδυσσέως, πέραν του 25% για να καλύψει τις άμεσες ανάγκες του φαρμάκου αυτού, προκήρυξε και προσφορά με ανοικτή διαδικασία για ποσότητα 15,000 φιαλιδίων του φαρμάκου Piperacillin για δύο χρόνια, παρόλο που ο Πάνος Μυτίδης Μ.Κ.12, της ζητούσε να προκηρύξει προσφορά με ποσότητα 30,000 φιαλίδια για δύο χρόνια, γιατί διαπίστωσε ότι 7,500 φιαλίδια του φαρμάκου αυτού είχαν σταλεί ως δωρεές στο εξωτερικό και επειδή οι δωρεές δεν ήταν κάτι το σταθερό για κάθε έτος, η εν λόγω λειτουργός Μαρία Οδυσσέως, αφαίρεσε την ποσότητα αυτή από την προσφορά που προκήρυξε. Από την πιο πάνω μαρτυρία της Κατηγορούσας Αρχής, ελλείπει μαρτυρία που δικαιολογεί εύρημα ότι ήταν αυθαίρετη πράξη η αποστολή στο εξωτερικό του εν λόγω φαρμάκου, αφού διαφάνηκε ότι αυτή ήταν εντός των πλαισίων της πολιτικής του Κράτους, αλλά και μαρτυρία που να δικαιολογεί εύρημα ότι η Κυπριακή Δημοκρατία υπέστη οποιαδήποτε ζημιά ή ότι η εν λόγω αύξηση ποσότητας του εν λόγω φαρμάκου δεν ήταν αναγκαία, έτσι ούτε αυτή η κατηγορία δεν μπορεί να επιτύχει και απορρίπτεται. Τέλος, εξετάζοντας τη τρίτη κατηγορία καταλογίζεται στον Κατηγορούμενο σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος, ότι διέταξε την πληρωμή τιμολογίων σε 46 συμβάσεις οι οποίες προσδιορίζονται στο κατηγορητήριο, ενώ θα έπρεπε με βάση τους όρους των εν λόγω συμβάσεων και με βάση τις αποκλίσεις των συμβαλλομένων από τους όρους των συμβάσεων να διατάξει την αποκοπή του ποσού των £12,
2. Όπως προκύπτει από τη μαρτυρία του Κ. Αργυρίδη, Μ.Κ.7, οι επίδικες συμβάσεις με αρ. 232513, 240380, 241205, 240144, Ι.D.232567, 230771, 240418, 232665, 222366, 241372, 241042, 241043, 232577 και 241284, αφορούσαν συνοπτικές διαδικασίες, στις οποίες ως αναφέρθη από τον κ. Αργυρίδη και κ. Σκουρομάλλη Μ.Κ.9, δεν υπήρχε ρήτρα για αποκοπή αποζημιώσεων σε περίπτωση καθυστέρησης στη παράδοση φαρμάκων, από τον προμηθευτή προς τις φαρμακευτικές υπηρεσίες. Ως εκ τούτου η εν λόγω κατηγορία που αφορά τις εν λόγω συμβάσεις Συνοπτικών Διαδικασιών, δεν θα με απασχολήσει πλέον, αφού η προσδιορισθείσα αυθαίρετη παράλειψη, δηλαδή η μη αποκοπή αποζημιώσεων για τις, εν λόγω, συμβάσεις, δεν ευσταθεί αφού σ΄ αυτές τις συμβάσεις δεν υπήρχε τέτοια πρόνοια. Ως προς τις υπόλοιπες συμβάσεις που αφορούσαν ανοικτή διαδικασία και περιλαμβάνετο σ΄ αυτές όρος για αποκοπή προκαθορισμένων αποζημιώσεων, σε περίπτωση καθυστέρησης φαρμάκων από τον προμηθευτή, από την προσκομισθείσα μαρτυρία προέκυψε ότι τα τελευταία τριάντα χρόνια δεν υπήρξε ενεργοποίηση του πιο πάνω όρου σε καμία περίπτωση καθυστέρησης παράδοσης φαρμάκων, από τον προμηθευτή, προς τις Φαρμακευτικές Υπηρεσίες και ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο, δεν υπήρχε άρθρο εσόδων στον Προϋπολογισμό των Φαρμακευτικών Υπηρεσιών για τη κατάθεση εσόδων από την είσπραξη των πιο πάνω αποζημιώσεων. Ο Γενικός Λογιστής της Δημοκρατίας ο οποίος, βάση της δημοσιονομικής και λογιστικής οδηγίας, είναι υπεύθυνος να διενεργεί την είσπραξη και διάθεση χρημάτων της Δημοκρατίας, έδωσε οδηγίες στον Ανδρέα Αργυρίδη (Μ.Κ.7) όπως πληρώσει όλα τα τιμολόγια που αφορούσαν τις συμβάσεις που αναφέρονται στην τρίτη κατηγορία, χωρίς την ενεργοποίηση του εν λόγω όρου, σε σύσκεψη που έγινε με το Γενικό Λογιστή, στο γραφείο του Γενικού Λογιστή στις 21/7/2004, παρουσία του κατηγορουμένου και άλλων λειτουργών και οδηγίες να αποταθεί στο Υπουργείο Οικονομικών για δημιουργία νέου άρθρου εσόδων στον Προϋπολογισμό των Φαρμακευτικών Υπηρεσιών για την κατάθεση των εσόδων από την είσπραξη των προστίμων (βλ. Τεκμήριο 20), και να αποσταλεί από τις Φαρμακευτικές Υπηρεσίες επιστολή προς όλους τους προσφοροδότες και προμηθευτές που να γνωστοποιεί την αλλαγή του καθεστώτος σχετικά με την ενεργοποίηση της ρήτρας, πράγμα το οποίο έγινε με επιστολή του Κατηγορούμενου ημερ. 22.7.04, (βλ. Τεκμήριο 19). Ο Κ. Κατσουρομάλης (Μ.Κ.9), ο οποίος υπολόγισε τις αποκοπές που έπρεπε να γίνουν, όταν, κατά την αντεξέταση του, του υποδείχθηκε ότι πολλές από τις συμβάσεις που αφορά η τρίτη κατηγορία ήταν συνοπτικών διαδικασιών, δέχθηκε ότι η Έκθεση του ως προς το ζήτημα των αποκοπών αυτών δεν ήταν ορθή. Ευσταθούσε επίσης και η θέση του Κατηγορούμενου, ότι υπήρχε καθυστέρηση στη πληρωμή τιμολογίων των επιδίκων συμβάσεων, λόγω μη περίληψης κονδυλίου στο Προϋπολογισμό για το 2004 και πολλά από αυτά τα τιμολόγια πληρώθηκαν με συμπληρωματικό κονδύλι στον Προϋπολογισμό του 2005 (βλέπε ο Περί Συμπληρωματικός Προϋπολογισμός Νόμος 4 του 2005), και υπήρχε κατά τον ουσιώδη χρόνο, κίνδυνος να ζητηθούν από τους συμβαλλόμενους τόκοι για την καθυστέρηση στη πληρωμή των επιδίκων τιμολογίων. Από τα πιο πάνω, προκύπτει ότι ούτε αυτή η κατηγορία μπορεί να προχωρήσει, αφού η πληρωμή των επίδικων τιμολογίων έγινε μετά από συνεδρία που έγινε στο Γραφείο του Γενικού Λογιστή του Κράτους και μετά δόθηκαν οδηγίες για διαφοροποίηση της πολιτικής του Κράτους που υπήρχε μέχρι τότε και δεν θα μπορούσε μετά τις οδηγίες του Γενικού Λογιστή να θεωρηθεί με οποιοδήποτε τρόπο αυθαίρετη η πράξη του Κατηγορούμενου για μη αποκοπή αποζημιώσεων για τις υπό αναφορά συμβάσεις. Όπως έχει πολλές φορές νομολογηθεί, η απόδειξη της κατηγορίας και κάθε στοιχείου που την συνιστά, βαρύνει εξ' ολοκλήρου την κατηγορούσα αρχή. Δεν επιτρέπονται υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων όσο εύλογες και να είναι αυτές. Ως εκ τούτου, η Κατηγορούσα Αρχή παρέλειψε να προσκομίσει μαρτυρία που να δημιουργεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του Κατηγορούμενου και ο Κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετωπίζει. Ενόψει αυτής της κατάληξης, παρέλκει η εξέταση του ζητήματος του εύλογου χρόνου που εγέρθηκε από το συνήγορο του Κατηγορούμενου. Τα έξοδα των μαρτύρων τα οποία ανέρχονται σε €880.- να καταβληθούν από την Κυπριακή Δημοκρατία. Τα Τεκμήρια να επιστραφούν στους νόμιμους δικαιούχους τους. (Υπ.)............... Γ. Κυριακίδου, Ε. Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ ΘΗ/ΓΚ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο