ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ ν. Ανδρέα Ονουφρίου, Αρ. Υπ.: 1678/10, 28 Ιανουαρίου, 2011 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:KDAMM:2011:1 ΜΟΝΙΜΟ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Τ. Θ. Οικονόμου, Π.Ε.Δ. Τ. Παρασκευαϊδου - Καρακάννα, Α.Ε.Δ. Ν. Γερολέμου, Ε.Δ. Αρ. Υπ.: 1678/10 Μεταξύ: ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ v. Ανδρέα Ονουφρίου Κατηγορουμένου Ημερομηνία: 28 Ιανουαρίου, 2011 Εμφανίσεις: Για την Κατηγορούσα Αρχή: κ. Ν. Δημητρίου Για τον Κατηγορούμενο: κα Ζ. Νικολάου για να ακούσει την ποινή για κ. Γ. Κονναρή Κατηγορούμενος παρών ΠΟΙΝΗ Ο κατηγορούμενος βρέθηκε ένοχος μετά από ακρόαση σε κατηγορία απόδρασης κατά παράβαση του άρθρου 128(α) του Ποινικού Κώδικα Κεφ.
- Ειδικότερα, βρέθηκε ένοχος ότι στις 20/4/2010 ενώ τελούσε υπό νόμιμη κράτηση στον Αστυνομικό Σταθμό Παραλιμνίου απέδρασε παρανόμως. Στις 14/1/2009 η αστυνομία βρήκε σε διαμέρισμα στην Αγία Νάπα ένα πυροβόλο όπλο ΑΚ 47 καλασνίκοφ και αριθμό στρατιωτικών φυσιγγίων. Οι αστυνομικές αρχές στράφηκαν στον κατηγορούμενο μετά από εξετάσεις για εντοπισμό γενετικού υλικού. Ο κατηγορούμενος συνελήφθη στις 12/4/2010 για τη διάπραξη αδικημάτων σε σχέση με το εν λόγω όπλο και τα φυσίγγια και κρατήθηκε στον Αστυνομικό Σταθμό Παραλιμνίου. Στις 19/4/2010 παρουσιάστηκε στο Επαρχιακό Δικαστήριο Αμμοχώστου για σκοπούς παραπομπής του ενώπιον του Κακουργιοδικείου. Η υπόθεση αναβλήθηκε για τις 20/4/2010 με οδηγίες όπως ο κατηγορούμενος παραμείνει υπό κράτηση. Μεταφέρθηκε πίσω στα κρατητήρια του Αστυνομικού Σταθμού. Κατά τις πρωινές ώρες της 20/4/2010 διαπιστώθηκε ότι ο κατηγορούμενος και ένας τούρκος συγκρατούμενος του έλειπαν από τα κελιά τους. Μετά από ακροαματική διαδικασία προβήκαμε σε εύρημα ότι η διαφυγή έγινε στα πλαίσια απόδρασης, απορρίπτοντας την εκδοχή του κατηγορουμένου ότι είχε απαχθεί από τον συγκρατούμενο του. Η απόδραση είχε επιτευχθεί μετά που παραβιάστηκε μια προστατευτική σχάρα κάτω από τους τσίγκους της οροφής του κτηρίου, αφού κόπηκε ένας τσίγκος με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί οπή και αφού χρησιμοποιήθηκαν για κατάβαση από την στέγη του κτηρίου, σεντόνια που είχαν δεθεί σε σωλήνα επί της στέγης. Στη συνέχεια τα δύο εν λόγω άτομα επιβιβάστηκαν σε αυτοκίνητο που οδηγούσε τρίτο πρόσωπο και τελικά κατέληξαν στις κατεχόμενες περιοχές με τον κατηγορούμενο να έχει στην κατοχή του την πολιτική ταυτότητα του, τηλέφωνα και χρήματα, αντικείμενα που δεν είχε προηγουμένως. Ο κατηγορούμενος παρέμεινε στις κατεχόμενες περιοχές μέχρι τις 26/4/2010, οπότε και παραδόθηκε στις αστυνομικές αρχές της Δημοκρατίας από τα Ηνωμένα ΄Εθνη. Υπό το φως των δεδομένων, καταλήξαμε σε εύρημα ότι είχε προηγηθεί σχεδιασμός του όλου εγχειρήματος που δεν ήταν διόλου απλό, αλλά ένα εγχείρημα «καταδρομικού τύπου το οποίο και εκτελέστηκε με τέτοιο συντονισμό ώστε και τρίτο πρόσωπο να αναμένει τους δραπέτες και ο κατηγορούμενος να εφοδιαστεί με χρήματα, τηλέφωνα και την αναγκαία ταυτότητα για να διαφύγουν, ο ίδιος και ο Τούρκος συγκρατούμενος του, στις κατεχόμενες περιοχές». Σημειώσαμε περαιτέρω πως δεν μπορούσαμε να γνωρίζουμε κατά πόσο ήταν και οι δύο που παραβίασαν την σχάρα, ή έκοψαν τον τσίγκο ή έδεσαν τα σεντόνια, συμπληρώνοντας όμως, ότι «αυτά δεν ήταν παρά οι πρακτικές ενέργειες για να επιτευχθεί η κοινή απόδραση». Ο κατηγορούμενος βαρύνεται με τις ακόλουθες προηγούμενες καταδίκες: α) Στις 7/6/1998 καταδικάστηκε στην ποινική υπόθεση αρ. 14145/97 σε συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 18 ετών σε δύο κατηγορίες για απόπειρα φόνου. Αντιμετώπιζε παράλληλα και δύο κατηγορίες για πράξεις που σκοπούσαν στην πρόκληση βαρείας σωματικής βλάβης για τις οποίες δεν επιβλήθηκε ποινή. β) Στις 19/7/2005 καταδικάστηκε στην ποινική υπόθεση αρ. 15227/03 σε συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 3 ετών για κατοχή εκρηκτικών υλών και 9 μηνών για κατοχή πλάκας προς κατασκευής σφραγίδας. Ο κατηγορούμενος βρισκόταν στις φυλακές μέχρι τις 11/3/
- Την ημέρα εκείνη ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μείωσε, με την ευκαιρία της εγκατάστασης του, κατά το ¼ την ποινή, δυνάμει του ΄Αρθρου 53.4 του Συντάγματος, σε αριθμό καταδίκων περιλαμβανομένου του κατηγορουμένου, με αποτέλεσμα αυτός να αφεθεί ελεύθερος την ίδια ημέρα. Αντίγραφο του σχετικού Εντάλματος έχει κατατεθεί ενώπιον μας. Διαπιστώνουμε ότι κάποιοι όροι τίθενται μόνο για αλλοδαπούς καταδίκους. Η υπεράσπιση όμως, επί τη βάσει κάποιων αναφορών που έγιναν από κάποιο πρόσωπο στις φυλακές προς τον κατηγορούμενο, εξέφρασε ανησυχία για το κατά πόσον, τυχόν επιβολή ποινής φυλάκισης σήμερα θα είχε ως αποτέλεσμα την ενεργοποίηση του υπολοίπου προηγούμενης ποινής. Εκτός όμως από το ίδιο το Ένταλμα που δεν φέρει, ως άνω, οποιουσδήποτε όρους σε σχέση με τον κατηγορούμενο, ρητή και επίσημη ήταν η δήλωση του εκπροσώπου της κατηγορούσας αρχής, εκπροσώπου συνάμα και του Κράτους, ότι δεν υπάρχει τέτοιο ενδεχόμενο. Θα προχωρήσουμε με βάση το επίσημο στοιχείο που είναι το ΄Ενταλμα και την επίσημη διαβεβαίωση εκ μέρους του Κράτους. Συνεπώς, στην επιμέτρηση της ποινής δεν θα λάβουμε υπόψη τέτοιο ενδεχόμενο. Περαιτέρω, ο ευπαίδευτος συνήγορος υπέδειξε ότι ο κατηγορούμενος αθωώθηκε από τα άλλα, τα σοβαρά, όπως τα χαρακτήρισε, αδικήματα που αντιμετώπιζε. Έτσι, παρά το ότι βρέθηκε ένοχος για παράβαση του άρθρου 128(α) του Ποινικού Κώδικα, το οποίο καθιερώνει ως κακούργημα την απόδραση ατόμου που είναι κατηγορούμενος ή καταδικασθείς επί κακουργήματι, τώρα θα πρέπει το Κακουργιοδικείο «να αλλάξει την θέση του» και να θεωρήσει το αδίκημα ως πλημμέλημα. Εν πάση περιπτώσει ο κ. Κονναρής μας κάλεσε να λάβουμε ως ελαφρυντικό παράγοντα το γεγονός ότι ο κατηγορούμενος απαλλάχθηκε σε σχέση για τις κατηγορίες με τις οποίες εκρατείτο όταν απέδρασε. Περαιτέρω, ο ευπαίδευτος συνήγορος, αναφέρθηκε στις προσωπικές περιστάσεις του κατηγορούμενου. Δεν ζήτησε, ούτε εμείς ζητήσαμε, την ετοιμασία έκθεσης του Γραφείου Ευημερίας εφόσον από τον φάκελο της υπόθεσης ενημερωθήκαμε ότι ο κατηγορούμενος είχε εκδηλώσει την επιθυμία να μην δώσει οποιεσδήποτε πληροφορίες για την ετοιμασία έκθεσης. Έτσι, τις προσωπικές του συνθήκες τις ακούσαμε από τον συνήγορο του. Ο κατηγορούμενος είναι ηλικίας 59 ετών. Από προηγούμενο του γάμο έχει ένα παιδί ηλικίας 13 ετών το οποίο, μετά την καταδίκη του κατηγορούμενου σε φυλάκιση, μετέβη με την μητέρα του, πρώην σύζυγο του κατηγορούμενου, στην Αγγλία. Μέχρι την σύλληψη του κατηγορούμενου για την παρούσα υπόθεση, το παιδί τον επισκεπτόταν τρεις φορές τον χρόνο. Ο κατηγορούμενος επιβαρυνόταν με τα έξοδα του ανηλίκου. Από το χρόνο της σύλληψης, τα έξοδα τα έχει αναλάβει η οικογένεια του κατηγορούμενου. Από δεύτερο γάμο, έχει αποκτήσει δεύτερο παιδί, το οποίο μάλιστα γεννήθηκε ένα μήνα μετά την σύλληψη του. Υπ' αυτή την έννοια οι προσωπικές του περιστάσεις έχουν αλλάξει από τον χρόνο της κράτησης του. Η δεύτερη σύζυγος του κατηγορούμενου είναι αλλοδαπή και σε περίπτωση που επιβληθεί ποινή φυλάκισης έχει πρόθεση να εγκαταλείψει την Κύπρο παίρνοντας μαζί της το παιδί, είπε ο κ. Κονναρής. Ο κ. Κονναρής κάλεσε το δικαστήριο να λάβει υπόψη το ότι ο κατηγορούμενος μετά τη σύλληψη του έχει καταστραφεί οικονομικά εφόσον η επιχείρηση του έχει κλείσει και τα έξοδα της οικογένειας του τα έχουν αναλάβει η μητέρα και οι αδελφές του. Σε σχέση με τις προηγούμενες καταδίκες ο κ. Κονναρής ανέφερε ότι ο κατηγορούμενος έχει τιμωρηθεί για όσα διέπραξε στο παρελθόν παραμένοντας στην φυλακή για περίοδο πέραν των 11 ετών. ΄Εχοντας υπόψη τα γεγονότα και την αγόρευση του ευπαιδεύτου δικηγόρου του κατηγορούμενου, σημειώνουμε τα ακόλουθα: Δεν έχουμε παραπεμφθεί σε προηγούμενες αποφάσεις που να θέτουν κατευθυντήριες αρχές για την επιβολή ποινής στο αδίκημα της απόδρασης. Έχουμε εντοπίσει την απόφαση του αγγλικού Εφετείου στην υπόθεση Anthony Coughtrey, [1997] 2 Cr. Ap. Rep. (S.) 269 στην οποία η απόδραση από φυλακή έχει χαρακτηριστεί ως ένα πολύ σοβαρό αδίκημα για το οποίο πάντοτε αναμένεται η επιβολή ουσιαστικής ποινής φυλάκισης. Χαρακτηριστικό της σοβαρότητας είναι η περαιτέρω κατευθυντήρια γραμμή ότι σε περίπτωση που ο αποδράσας εκτίει ποινή φυλάκισης, τότε σχεδόν πάντοτε θα πρέπει η ποινή για την απόδραση να είναι διαδοχική προς την ποινή που ήδη εκτίει. Περαιτέρω σύμφωνα με την εν λόγω απόφαση: «The factors to be taken into account in determining the length of sentence will include the nature and circumstances of the crime for which the offender was in prison, his conduct while in prison, the methods employed in effecting escape and in particular whether any violence was used and whether there was extensive planning and outside assistance; whether and how soon he surrendered himself after the escape and a plea of guilty.» Ο κατηγορούμενος κατά τον χρόνο της απόδρασης εκρατείτο, ως άνω, για σκοπούς παραπομπής του στο Κακουργιοδικείο. Υπ' αυτή την έννοια ήταν κατηγορούμενος επί κακουργήματι και κατ' εκείνο τον χρόνο. Ως κατηγορούμενος ορίζεται τόσο το πρόσωπο για το οποίο διενεργείται προανάκριση[1], όσο και το πρόσωπο το οποίο παραπέμπεται σε δίκη χωρίς προανάκριση[2]. Άλλωστε, ούτως ή άλλως, δεν θα μπορούσαμε εμείς να αλλάξουμε τη νομική βάση της καταδίκης, επί της οποίας και θα προχωρήσουμε επιβάλλοντας ποινή για κακούργημα για το οποίο ο Νόμος προβλέπει ως μέγιστη ποινή την φυλάκιση επτά ετών. ΄Οπως σημειώσαμε, στην εν λόγω υπόθεση Couchgtrey μεταξύ των σχετικών παραγόντων για την επιμέτρηση της ποινής είναι η φύση του αδικήματος για το οποίο ο κατηγορούμενος βρισκόταν στην φυλακή και οι περιστάσεις υπό τις οποίες το διέπραξε. Εν προκειμένω όμως, ο κατηγορούμενος έχει αθωωθεί. Δεν θα θεωρήσουμε όμως ως ελαφρυντικό τον παράγοντα αυτό, όπως ήταν η εισήγηση του ευπαίδευτου συνηγόρου. Δεν είναι μόνο το λογικά άτοπο ενός τέτοιου πρωθύστερου σχήματος. Είναι και ζήτημα αρχής: Δεν μπορεί να δοθεί σε πρόσωπα που νομίμως κρατούνται η «ευχέρεια» απόδρασης με λιγότερο σοβαρές επιπτώσεις, εάν οι ίδιοι κρίνουν ή προβλέπουν ότι στο τέλος θα αθωωθούν. Ό,τι έχει σημασία, είναι το νόμιμο της κράτησης το οποίο και παραβιάζεται με την απόδραση και το γεγονός ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο ο κατηγορούμενος εκρατείτο σε σχέση με κακουργήματα. Συνεπώς, θεωρούμε πως η σχετική αναφορά από την υπόθεση Coughtrey έχει την έννοια του επιβαρυντικού παράγοντα όπως ακριβώς ήταν η περίπτωση της συγκεκριμένης εκείνης υπόθεσης. Πέραν τούτου, δεν παραβλέπουμε ότι στην υπόθεση εκείνη λήφθηκε ως περαιτέρω μετριαστικός παράγοντας το γεγονός της παραδοχής του κατηγορούμενου, κάτι που εν προκειμένω ελλείπει. Ως επιβαρυντική περίσταση θεωρούμε τις συνθήκες και την οργανωμένη μέθοδο με τον οποίο ο κατηγορούμενος απέδρασε έχοντας μάλιστα εξωτερική βοήθεια. Έχουμε ήδη καταγράψει τον χαρακτηρισμό της όλης ενέργειας και τονίζουμε ότι δεν ήταν απόδραση σε μια ευκαιρία της στιγμής. Λαμβάνουμε περαιτέρω υπόψη ότι ο κατηγορούμενος δεν παραδόθηκε αυτοβούλως, αλλά παραδόθηκε στην αστυνομία από τα Ηνωμένα ΄Εθνη αφού προηγουμένως είχε διαφύγει στις κατεχόμενες περιοχές όπου οι νόμιμες αρχές του Κράτους δεν έχουν πρόσβαση και έλεγχο. Οι προηγούμενες καταδίκες δεν αποτελούν επιβαρυντικό παράγοντα, όπως επανειλημμένα έχει εξηγηθεί από τη νομολογία. Η επιβολή ποινής σε πρόσωπο που βαρύνεται με προηγούμενες καταδίκες δεν πρέπει να δημιουργεί την εντύπωση ότι τιμωρείται για δεύτερη φορά. Η προηγούμενη εγκληματική συμπεριφορά έχει την έννοια ότι επηρεάζει το βαθμό επιείκειας που το δικαστήριο θα ήταν διατεθειμένο να επιδείξει. Πέραν τούτου οι προηγούμενες καταδίκες αποτελούν ένδειξη της όλης στάσης και της έλλειψης του σεβασμού του κατηγορούμενου προς τους Νόμους της Πολιτείας[3]. Το στοιχείο αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία εν προκειμένω, εφόσον είναι χαρακτηριστικό ότι, παρά την επιείκεια που εκφράστηκε με τη μείωση της ποινής του κατηγορούμενου, με αποτέλεσμα να αφεθεί ελεύθερος το 2008, ήτοι δέκα χρόνια ενωρίτερα, σύντομα μετά όταν βρέθηκε ξανά αντιμέτωπος με το Νόμο, διέπραξε ένα περαιτέρω σοβαρό αδίκημα το οποίο χαρακτηρίζεται από ευθεία σύγκρουση με τη νομιμότητα. Οι προσωπικές περιστάσεις στις οποίες ο ευπαίδευτος συνήγορος αναφέρθηκε, θα ληφθούν υπόψη, όχι όμως κατά τρόπο που να εξουδετερώνουν την αναγκαιότητα για επιβολή, υπό το σύνολο των περιστάσεων, αυστηρής και αποτρεπτικής ποινής[4] . Ως εκ των άνω, κρίνουμε πως η επιβολή φυλάκισης είναι αναπόφευκτη. Λαμβάνοντας υπόψη το προβλεπόμενο από το Νόμο όριο ποινής, τις περιστάσεις της απόδρασης και εξισορροπώντας όλους τους παραπάνω παράγοντες επιβάλλουμε στον κατηγορούμενο ποινή φυλάκισης 4 ετών. Ως εκ τούτου δεν τίθεται θέμα αναστολής όπως ζητήθηκε από τον ευπαίδευτο δικηγόρο του. Στον χρόνο φυλάκισης να συνυπολογιστεί ο χρόνος προφυλάκισης του κατηγορούμενου. €204 έξοδα να καταβληθούν από την Δημοκρατία. (Υπ)............... Τ. Θ. Οικονόμου, Π.Ε.Δ. (Υπ.)............ Τ. Καρακάννα, Α.Ε.Δ. (Υπ.)........... Ν. Γερολέμου, Ε.Δ. [1] Άρθρα 92 και επόμενα του Περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ.
- [2] Περί Ποινικής Δικονομίας (Προσωριναί Διατάξεις) Νόμος 1974, Ν.42/
- [3] Παναγιώτου v. Δημοκρατίας
(1997)2 ΑΑΔ 138, Περικλέους v. Δημοκρατίας
(2003)2 ΑΑΔ 397. [4] Περικλέους v. Δημοκρατίας (ανωτ.) cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο