Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας ν. Μιχαήλ Χριστοδούλου κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 8415/09, 31 Ιανουαρίου, 2012

(1)(α)

(2)του περί Μηχανών Παιχνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/98, και συγκεκριμένα ότι την 20.3.2009 στο καφεστιατόριο «FOUR SEASONS» ιδιοκτησίας του Κατηγορούμενου αρ. 4 χειρίζετο μηχανή τυχερού παιχνιδιού, δηλαδή 1 ηλεκτρονικό υπολογιστή με τον οποίο παρέχετο η δυνατότητα διεξαγωγής τυχερού παιχνιδιού τύπου «black jack» μέσω της ιστοσελίδας www.atlaslivecasino.com στο διαδίκτυο (internet). Κατηγορούμενος αρ. 2 2η Κατηγορία: Χειρισμός μηχανής τυχερού παιχνιδιού, κατά παράβαση των αρ. 2 και 4

(1)(α)

(2)του περί Μηχανών Παιχνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/98, και συγκεκριμένα ότι την 20.3.2009 στο καφεστιατόριο «FOUR SEASONS» ιδιοκτησίας του Κατηγορούμενου αρ. 4 χειρίζετο μηχανή τυχερού παιχνιδιού, δηλαδή 1 ηλεκτρονικό υπολογιστή με τον οποίο παρέχετο η δυνατότητα διεξαγωγής τυχερού παιχνιδιού τύπου «black jack» μέσω της ιστοσελίδας www.atlaslivecasino.com στο διαδίκτυο (internet). Κατηγορούμενοι αρ. 3 και 4 3η Κατηγορία: Κατοχή μηχανής τυχερού παιχνιδιού, κατά παράβαση των αρ. 2 και 4

(1)(α)(β)

(2)(θ) του περί Μηχανών Παιχνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/98, και συγκεκριμένα ότι κατά τον ίδιο τόπο και χρόνο με την 1η Κατηγορία είχαν στην κατοχή τους 7 μηχανές τυχερού παιχνιδιού, δηλαδή 7 ηλεκτρονικούς υπολογιστές στους οποίους υπήρχε εγκατεστημένο το λογισμικό πρόγραμμα με την ονομασία «Les Pirates» και υπήρχε δυνατότητα πρόσβασης στην ιστοσελίδα www.atlaslivecasino.com μέσω των οποίων υπήρχε η δυνατότητα διεξαγωγής τυχερών παιχνιδιών ηλεκτρονικού τζόγου που αποβλέπουν σε παροχή κέρδους. 4η Κατηγορία: Λειτουργία μηχανής τυχερού παιχνιδιού, κατά παράβαση των αρ. 2 και 4

(1)(α)

(2)του περί Μηχανών Παιχνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/98, και συγκεκριμένα ότι κατά τον ίδιο τόπο και χρόνο με την 1η Κατηγορία έθεσαν σε λειτουργία τις μηχανές τυχερού παιχνιδιού που αναφέρονται στην 3η Κατηγορία. 5η Κατηγορία: Παροχή βοήθειας σε άλλο πρόσωπο για τη διάπραξη ποινικού αδικήματος, κατά παράβαση των αρ. 20(β) του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154, και των αρ. 2, 4

(1)(α)

(2)του περί Μηχανών Παιχνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/98 και συγκεκριμένα ότι παρείχαν βοήθεια στον Κατηγορούμενο αρ. 1 να χειρίζεται μία από τις μηχανές τυχερού παιχνιδιού. 6η Κατηγορία: Παροχή βοήθειας σε άλλο πρόσωπο για τη διάπραξη ποινικού αδικήματος, κατά παράβαση των αρ. 20(β) του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154, και των αρ. 2, 4

(1)(α)

(2)του περί Μηχανών Παιχνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/98 και συγκεκριμένα ότι παρείχαν βοήθεια στον Κατηγορούμενο αρ. 2 να χειρίζεται μία από τις μηχανές τυχερού παιχνιδιού. Διεξήχθη ακροαματική διαδικασία για τις προαναφερόμενες Κατηγορίες και η Κατηγορούσα Αρχή για να αποδείξει την υπόθεση της κάλεσε τέσσερεις μάρτυρες, ενώ έγινε και δήλωση παραδεκτών γεγονότων. Τα πιο κάτω δηλώθηκαν ως παραδεκτά γεγονότα: «

1. Την 20.3.2009 ο Αστ. 3847 Στέλιος Διονυσίου ανέλαβε την διερεύνηση της υπόθεσης σχετικά με αδικήματα παράνομων συλλογικών στοιχημάτων στο εστιατόριο με την ονομασία «Four Seasons» στην οδό Στασίνου 7, Έγκωμη Λευκωσία.
2. Την 20.3.2009 λήφθηκε ανακριτική κατάθεση από τον Κατηγορούμενο αρ. 1 αφού πληροφορήθηκε για το αδίκημα που διερευνούσε ο Αστυφύλακας.
3. Την 23.3.2009 εξεδόθη διάταγμα κράτησης των τεκμηρίων της υπόθεσης.
4. Την 28.3.2009 ο Αστ. 3847 έλαβε ανακριτική κατάθεση από τον Κατηγορούμενο αρ.
5. Την 12.6.2009 κατηγορήθηκε γραπτώς ο Κατηγορούμενος αρ.
6. Την 25.7.2009 κατηγορήθηκε γραπτώς ο Κατηγορούμενος αρ.
7. Την 26.7.2009 κατηγορήθηκε γραπτώς ο Κατηγορούμενος αρ.
9. Τα τεκμήρια που περιγράφονται στο δελτίο απόδειξης Τεκμήριο 8 είναι αυτά που κατασχέθηκαν από το επίδικο υποστατικό.
10. Ο Αστ. 2766 Ευαγόρου την 20.3.2009 έλαβε ανακριτική κατάθεση από τον Κατηγορούμενο αρ. 2». Ο Αστ. 3847 Στέλιος Διονυσίου κατέθεσε ουσιαστικά αριθμό τεκμηρίων που βρίσκονταν στην αποθήκη του Σταθμού Αγίου Δομετίου. Ο Αστ. 2044 Σώζος Σώζου ανέφερε ότι την 20.3.2009 και περίώρα 21.40 μαζί με άλλους συναδέλφους του δυνάμει εντάλματος έρευνας εισήλθαν στο καφεστιατόριο Four Seasons. Κατά την είσοδο τους εντόπισε τον υπάλληλο Κατηγορούμενο αρ. 3 να κάθεται μπροστά από ένα ηλεκτρονικό υπολογιστή. O Κατηγορούμενος αρ. 3 κάλεσε τον Κατηγορούμενο αρ.
11. Αντεξεταζόμενος ο Μ.Κ.2 δέχτηκε ότι το Τεκμήριο 4 ήταν δελτίο παραγγελίας του εστιατορίου, απλά ο ίδιος ερμήνευσε ότι οι αριθμοί που αναγράφονται σε αυτό δεν είναι παραγγελίες για φαγητό, δεν ήταν όμως σε θέση να πει με βεβαιότητα. Ερωτηθείς αν είδε οποιοδήποτε να δίνει λεφτά στον Κατηγορούμενο αρ. 3 ή στον Κατηγορούμενο αρ. 4, απάντησε αρνητικά. Ο Αστ. 3105 Αντρέας Λουκαϊδης ανέφερε ότι την 20.3.2009 δυνάμει εντάλματος έρευνας με άλλους Αστυφύλακες εισήλθαν στο καφεστιατόριο Four Seasons. Κατά την είσοδο του εντόπισε τους Κατηγορούμενους αρ. 1 και 2 να κάθονται μπροστά από ηλεκτρονικούς υπολογιστές και να παίζουν παιχνίδια τύπου blackjack και ρουλέτα πάνω στα οποία αναγράφονταν ποσά πίστωσης παιχνιδιών. Δεν είδε, όμως, τους Κατηγορούμενους αρ. 1 και 2 να δίνουν λεφτά οπουδήποτε, και ούτε θυμόταν να πει τι έπαιζε ο καθένας τους. Ερωτηθείς αν περιήλθε στην αντίληψη του η ύπαρξη κάποιου χρηματικού ή άλλου ανταλλάγματος, ανέφερε ότι δεν ήξερε πως πιστώνονται τα ανταλλάγματα, αλλά ούτε και περιήλθε στην αντίληψη του εάν το ποσό που αναγράφετο στις οθόνες αντιπροσώπευε κάποιο ποσό χρημάτων, ενώ γνωρίζει ότι υπάρχουν του ιδίου τύπου ηλεκτρονικοί υπολογιστές. Ο Αστ. 1612 Ιωάννης Παύλου ανέφερε ότι εργάζεται στο Δικανικό Εργαστήριο Ηλεκτρονικών Δεδομένων, και εξέτασε τους επίδικους υπολογιστές. Διαπίστωσε ότι στους 2 από αυτούς είχε εγκατεστημένο το πρόγραμμα Pirates, και σε άλλους 4 υπήρχε δυνατότητα πρόσβασης στην ιστοσελίδα www.atlaslivecasino.com, και στο ένα δεν υπήρχε οτιδήποτε. Δεν γνωρίζει εάν οποιοδήποτε από αυτά είχε όντως χρησιμοποιηθεί. Δέχτηκε ότι το πρόγραμμα Pirates δεν έχει οποιαδήποτε σχέση με ρουλέτα ή blackjack, και ότι υπάρχουν χιλιάδες ιστοσελίδες όπου μπορεί κάποιος να βρει τέτοια παιχνίδια, και να παίξει χωρίς λεφτά. Την δυνατότητα πρόσβασης στην ιστοσελίδα έχει οποιοσδήποτε υπολογιστής έχει πρόσβαση στο διαδίκτυο. Μετά το πέρας της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής, ο ευπαίδευτος συνήγορος για τους Κατηγορούμενους εισηγήθηκε ότι δεν αποδείχθηκε εκ πρώτης όψεως υπόθεση ώστε αυτοί να κληθούν σε απολογία. Ήταν η θέση του ότι δεν αποδείχθηκαν συστατικά στοιχεία των αδικημάτων, αφού εναντίον του Κατηγορούμενου αρ. 4 καμία απολύτως μαρτυρία υπάρχει πέραν της θέσης ότι αυτός ήταν ο ιδιοκτήτης του καφεστιατορίου, και καμία μαρτυρία υπήρξε ότι, και αν έστω γινόταν χρήση των υπολογιστών από τους Κατηγορούμενους αρ. 1 και 2, αυτή αποσκοπούσε σε κέρδη. Η ευπαίδευτος συνήγορος για την Κατηγορούσα Αρχή άφησε ουσιαστικά το θέμα στο Δικαστήριο. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Με την άρνηση των Κατηγοριών ο Κατήγορος έχει υποχρέωση να αποδείξει κάθε συστατικό όρο του αδικήματος. Η αποτυχία απόδειξης των συστατικών στοιχείων του αδικήματος, οδηγά σε αντίστοιχη αποτυχία απόδειξης εκ πρώτης όψεως υπόθεσης, και ανάγεται στο ίδιο το αδίκημα το οποίο αφορά η κατηγορία και όχι στην οποιαδήποτε γραπτή κατηγορία που προηγήθηκε (βλ. Ευγένιου Παναγιώτου ν. Αστυνομίας Π.Ε. 6739 και 6740, ημερ. 27.3.2000). Το βάρος απόδειξης που έχει η Κατηγορούσα Αρχή στο στάδιο που περατώνει την υπόθεση της, δεν είναι το ίδιο με εκείνο που επιφωρτίζεται στο τέλος της δίκης. Στο στάδιο αυτό που εξετάζεται με την παρούσα, είναι αρκετό για την Κατηγορούσα Αρχή να παρουσιάσει αξιόπιστη μαρτυρία τέτοιας φύσεως από την οποία δημιουργείται υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως. Η εύλογη υποψία δεν μπορεί να εξισωθεί με την έννοια της εκ πρώτης όψεως υπόθεσης (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Ευστάθιος Θεοδώρου, Π.Ε. 7107, ημερ. 13.2.2002). Όπως αναφέρεται και στο σύγγραμμα Criminal Procedure in Cyprus των κ.κ. Πικής και Λοϊζου στις σελ. 111 και 167, το αποδεικτικό βάρος απόδειξης που φέρει η Κατηγορούσα Αρχή σύγκειται στην δημιουργία τεκμηρίου ενοχής σε αντιπαράθεση προς το συμπέρασμα ενοχής που απαιτείται στο τελικό στάδιο της δίκης. Ο Κατηγορούμενος πρέπει να κληθεί σε απολογία μόνο όταν η Κατηγορούσα Αρχή έχει παρουσιάσει μαρτυρία αρκετά ισχυρή στην ουσία της που να καθιστά την καταδίκη του Κατηγορουμένου μία πραγματική δυνατότητα αν δεν δοθεί από αυτόν κάποια εξήγηση. Σε διαφορετική περίπτωση ο Κατηγορούμενος θα κληθεί όχι για να υπερασπιστεί τον εαυτό του αλλά για να διορθώσει τις ατέλειες που υπάρχουν στην μαρτυρία της Κατηγορούσας Αρχής (βλ. Police v. Kallenos

(1980)J.S.C. 145). Όπως αναφέρθηκε και στην γνωστή επί του θέματος απόφαση Γενικός Εισαγγελέας ν. Στέφανου Χριστοδούλου

(1990)2 Α.Α.Δ. 133: « Η απαλλαγή του εφεσίβλητου δικαιολογείται μόνο όταν, (α) δεν στοιχειοθετείται εξ αντικειμένου η υπόθεση της Κατηγορίας λόγω της απουσίας ενός ή περισσοτέρων των συστατικών στοιχείων του εγκλήματος, και (β) Οποτεδήποτε η μαρτυρία είναι τόσο αντινομική ή στερείται πειστικότητας, σε βαθμό που κανένα λογικό δικαστήριο δεν θα μπορούσε να βασίσει σ΄ αυτή την καταδίκη του κατηγορούμενου». Το κριτήριο, όπως αναφέρθηκε στην πιο πάνω απόφαση, είναι και στις δύο περιπτώσεις αντικειμενικό. Δεν προβαίνει ο Δικαστής στο στάδιο αυτό της δίκης σε υποκειμενική αξιολόγηση της μαρτυρίας, έργο το οποίο επιτελείται στο τέλος της δίκης. Μόνο όταν όλη η μαρτυρία που έχει προσκομιστεί από την Κατηγορούσα Αρχή εμπεριέχει τέτοια θεμελιακή αντίφαση και αναξιοπιστία, αναγόμενη σε εγγενή αντινομία που δεν θα μπορούσε να την αντιπαρέλθει το Δικαστήριο επί οιασδήποτε δυνατής αξιολόγησης στο σύνολο της, δεν υπάρχει υπόθεση να απαντηθεί (βλ. Ευγένιου Παναγιώτου ν. Αστυνομίας (πιο πάνω)). (βλ. επίσης Γενικός Εισαγγελέας ν. Νίκου Π. Κλεάνθους Π.Ε. 6619, ημερ. 21.6.1999, Azinas v. The Police

(1981)2 C.L.R. 9, Shaban Bin Houssein v. Chong Fukkan

(1969)3 All E.R. 1626). Με βάση τα πιο πάνω γεγονότα και νομικές αρχές, και χωρίς να προβαίνω σε οποιαδήποτε υποκειμενική αξιολόγηση της μαρτυρίας, είναι γεγονός ότι καμία μαρτυρία δεν τέθηκε ενώπιον μου που να καθιστά την καταδίκη των Κατηγορουμένων μία πραγματική δυνατότητα. Στο άρθρο 4

(2)του περί Μηχανών Παιγνιδιού και Μηχανών Ψυχαγωγίας Νόμου 32

(1)/96 ο ορισμός ως προς το τι θεωρείται «μηχανή τυχερού παιγνιδιού» έχει ως εξής: «Για σκοπούς του άρθρου αυτού 'μηχανή τυχερού παιγνιδιού' σημαίνει μηχανή που αποβλέπει σε παροχή κέρδους ή άλλου ανταλλάγματος, ανεξάρτητα από το αν παρέχει ταυτόχρονα δυνατότητες παιγνιδιού ή ψυχαγωγίας ή όχι, και που δεν είναι μηχανή παιγνιδιού ή μηχανή ψυχαγωγίας, περιλαμβάνει δε τις μηχανές που είναι γνωστές με τα ακόλουθα ονόματα ή παρόμοιες τους ή παραλλαγή τους: (α) Μηχανές τύπου πόκερ ή άλλου παρόμοιου παιγνιδιού με τραπουλόχαρτα ή άλλες παραλλαγές ή παραστάσεις (β) μηχανές ιπποδρομιών ή μηχανές με αγώνες δρόμου ή ταχύτητας, όπως σκύλων, αυτοκινήτων ή άλλων (γ) μηχανές που είναι γνωστές ως μηχανές με φρουτάκια ή με παρόμοιες ή άλλες παραστάσεις ή σχήματα ή γράμματα ή χρώματα .............». Στην απόφαση Θάσου Θωμά ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Προσφυγή αρ. 939/96, ημερ. 10.12.1998, αναφέρθηκαν τα εξής: «Είναι όμως η γνώμη μου ότι, αν οι πιο πάνω πρόνοιες του άρθρου 4 ισοδυναμούν με απαγόρευση χρήσης οποιασδήποτε μηχανής, ασχέτως του αν αυτή χρησιμοποιείται για κυβεία ή όχι, θα ήταν αντισυνταγματικές. Ως εκ τούτου θα πρέπει να εξετάσω τις πρόνοιες του άρθρου αυτού, έχοντας υπόψη τις αρχές του δικαίου ότι κάθε νόμος θεωρείται συνταγματικός μέχρις ότου αποδειχθεί το αντίθετο πέραν λογικής αμφιβολίας και ότι, όπου είναι δυνατόν, τα Δικαστήρια πρέπει να ερμηνεύουν το νόμο ούτως ώστε να τον φέρνουν μέσα στα πλαίσια του Συντάγματος (Αντωνίου ν. Κυπριακή Δημοκρατία, Α.Ε. 1449, ημερ. 23.10.97 και Sportsman Betting Company Ltd v. Κυπριακή Δημοκρατία, Αρ. Υπ. 756/97 κ.α., ημερ. 6.7.98). Είναι προφανές ότι, παρόλον ότι ο ορισμός του όρου "μηχανή τυχερού παιγνιδιού" περιλαμβάνει μηχανές που αποβλέπουν σε παροχή ψυχαγωγίας ή κέρδους κ.λ.π., εντούτοις ακολούθως διευκρινίζεται ότι ο όρος δεν περιλαμβάνει μηχανή παιγνιδιού ή μηχανή ψυχαγωγίας. Ως εκ τούτου προκύπτει ότι η πρόθεση του νομοθέτη ήταν ο όρος να μην συμπεριλαμβάνει μηχανές που σκοπός τους είναι αμιγώς το παιγνίδι ή η ψυχαγωγία. Έχοντας τα πιο πάνω κατά νου κρίνω ότι οι πρόνοιες των παραγράφων (α), (β), (γ) κ.λ.π. του άρθρου 4

(2)που απαριθμούν τύπους μηχανών που θεωρούνται ως μηχανές τυχερού παιγνιδιού πρέπει να ερμηνεύονται με αναφορά στις πρόνοιες που βρίσκονται στο σώμα του εδαφίου

(2), δηλαδή αποκλείοντας από την απαγόρευση, έστω και αυτού του είδους μηχανές, αν αυτές είναι απλώς μηχανές παιγνιδιού ή μηχανές ψυχαγωγίας. Με μία τέτοια ερμηνεία εξασφαλίζεται η εφαρμογή του σχετικού νόμου σύμφωνα και εντός των πλαισίων των σχετικών προνοιών του Συντάγματος. Στην προκείμενη περίπτωση, ο καθ΄ου η αίτηση θεώρησε ως απαγορευμένες τις μηχανές του αιτητή, γιατί ήταν μηχανές που κατονομάζονται στο άρθρο 4

(2)(α), (β) και (γ) ως μηχανές που περιλαμβάνονται στον ορισμό της "μηχανής τυχερού παιγνιδιού", έστω και αν από την αίτηση προέκυπτε ότι αυτές ήταν μηχανές που η χρήση τους ήταν μόνο για ψυχαγωγία και δεν απέβλεπαν σε παροχή κέρδους ή άλλου ανταλλάγματος. Με αυτό τον τρόπο, ο καθ΄ου η αίτηση, όπως προκύπτει και από τη γραπτή αγόρευση της ευπαιδεύτου συνηγόρου του, ουσιαστικά θεώρησε την απόφαση του δέσμια των προνοιών αυτών και κατά συνέπεια αρνήθηκε τη χορήγηση/ανανέωση των αιτουμένων αδειών, χωρίς περαιτέρω έρευνα του θέματος παραλείποντας και να δώσει την αναγκαία και/ή ορθή αιτιολογία της απόφασης του ώστε αυτή να επιδέχεται δικαστικό έλεγχο». Όπως ανέφερε ο Μ.Κ.4 το πρόγραμμα Pirates καμία σχέση έχει με τα παιχνίδια ρουλέτας και blackjack, που ισχυρίστηκε ο Μ.Κ.3 ότι έπαιζαν οι Κατηγορούμενοι αρ. 1 και 2, ενώ η ιστοσελίδα www.atlaslivecasino.com ειναι πρόγραμμα που εργάζεται μέσω διαδικτύου, και πρόσβαση σε αυτό επιτυγχάνεται από ιστοσελίδα στην οποία η πρόσβαση είναι ελεύθερη στον καθένα. Οι υπολογιστές, όμως, δεν μπορούν να θεωρηθούν μηχανές τυχερού παιχνιδιού απλά και μόνο επειδή παρέχετο μέσω αυτών η δυνατότητα πρόσβασης σε διαδικτυακή σελίδα, μέσω της οποίας είναι δυνατή η τοποθέτηση στοιχήματος, αφού η δυνατότητα αυτή είναι από τους διαχειριστές της ιστοσελίδας που παρέχεται και όχι από τον ίδιο τον ηλεκτρονικό υπολογιστή. Από το άρθρο 4 και την προαναφερόμενη απόφαση προκύπτει ότι για να θεωρηθούν οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές 'μηχανές τυχερού παιγνιδιού' πρέπει αυτοί να «αποβλέπουν σε παροχή κέρδους ή άλλου ανταλλάγματος». Καμία θετική μαρτυρία τέθηκε που να καταδείξει το συστατικό αυτό στοιχείο των αδικημάτων. Επίσης θα συμφωνήσω με τον ευπαίδευτο συνήγορο για τους Κατηγορούμενους ότι σε σχέση με τον Κατηγορούμενο αρ. 4 η μοναδική μαρτυρία που υπήρξε ήταν ότι αυτός ήταν ο υπεύθυνος του καφεστιατορίου. Τούτων δεδομένων οι Κατηγορούμενοι αρ. 1, 2 και 4 αθωώνονται και απαλλάσσονται στις Κατηγορίες αρ. 1, 2, 3, 4, 5 και 6 από το στάδιο αυτό. ....................................... Μαρίνα Παπαδοπούλου Επαρχιακός Δικαστής Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο