← Κύπρος

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. PAUL MUTU, Αρ. Υπόθεσης: 30825/11, 31/5/2012

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. PAUL MUTU, Αρ. Υπόθεσης: 30825/11, 31/5/2012 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:KDLEF:2012:3 ΜΟΝΙΜΟ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Μ. Χριστοδούλου, Π.Ε.Δ Αλ. Παναγιώτου, Α.Ε.Δ Στ. Σταύρου Ε.Δ Αρ. Υπόθεσης: 30825/11 ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ - ν - PAUL MUTU Κατηγορούμενου Ημερομηνία: 31.5.2012 Εμφανίσεις: Για Κατηγορούσα Αρχή: κα. Κάρνου Για κατηγορούμενο: κ. Καρεκλάς Κατηγορούμενος παρών Α Π Ο Φ Α Σ Η (Η Απόφαση απαγγέλθηκε κεκλεισμένων των θυρών και βάσει σχετικής διαταγής του Δικαστηρίου υπάρχει περιορισμός στην κυκλοφορία της) Ο 35χρονος κατηγορούμενος αντιμετώπιζε αρχικά έξι κατηγορίες για ασέλγεια σε βάρος των δύο από τα έξι παιδιά του, της 4χρονης Ζinas και του 2χρονου Samuel. Όμως, σε προχωρημένο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας ανεστάλη η ποινική δίωξη στις δύο σοβαρότερες - της διαφθοράς του κοριτσιού και της συνουσίας με το αγόρι (2η και 3η κατηγορία) - και παρέμειναν οι υπόλοιπες που αφορούν σεξουαλική εκμετάλλευση των δύο παιδιών, κατά παράβαση των άρθρων 2, 4

(1)(γ)
(3)και 10 του περί Καταπολέμησης της Εμπορίας και της Εκμετάλλευσης Προσώπων και της Προστασίας των Θυμάτων Νόμου του 2007 (Ν.87
(1)/2007). Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις λεπτομέρειες που δίδονται στο κατηγορητήριο, του καταλογίζεται ότι σε άγνωστη ημερομηνία καταχρώμενος την ιδιότητα του πατέρα:-
  1. Μεταξύ 15.6.07 και 28.9.11 στην Επαρχία Λευκωσίας εκμεταλλεύτηκε σεξουαλικά το κοριτσάκι, βάζοντας στον πρωκτό του άγνωστο αντικείμενο (1η κατηγορία), ενώ σε μία περίπτωση την έβαλε να καθίσει πάνω στο εν στύσει πέος του (5η κατηγορία) και, περαιτέρω, μεταξύ Ιουνίου και Σεπτεμβρίου του 2010 την έβαλε να ξαπλώσει γυμνή πάνω στο πέος του (6η κατηγορία) και
  2. Μεταξύ 3.8.09 και 28.9.11 στην Επαρχία Λευκωσίας, εκμεταλλεύτηκε σεξουαλικά το αγοράκι, βάζοντας στον πρωκτό του άγνωστο αντικείμενο (4η κατηγορία). Για απόδειξη των πιο πάνω κατηγοριών κατάθεσαν για την Κατηγορούσα Αρχή 8 μάρτυρες (ΜΚ), με την ολοκλήρωση της μαρτυρίας των οποίων η Υπεράσπιση εισηγήθηκε ότι δεν αποδείχτηκε εκ πρώτης όψεως υπόθεση σε καμιά απ΄ αυτές ώστε να κληθεί ο κατηγορούμενος να προβάλει την υπεράσπιση του. Αντίθετη βεβαίως είναι η θέση της Κατηγορούσας Αρχής, αλλά προτού αναφερθούμε στις εκατέρωθεν εισηγήσεις επί του θέματος θα ΄ταν χρήσιμο να προτάξουμε σύνοψη της προσαχθείσας μαρτυρίας. Και αυτό με τρόπο που να αναδεικνύει τα εξωτερικά γνωρίσματα της υπόθεσης που παρουσίασε η Κατηγορούσα Αρχή, με τη διαφορά ότι θα παραθέσουμε λεπτομερώς τη μαρτυρία της μητέρας των 2 παιδιών, της Ι.G. (ΜΚ.3), η οποία όπως θα διαφανεί στη συνέχεια είναι ουσιώδους σημασίας. Με αυτή την επισήμανση συνοψίζουμε πρώτα τη μαρτυρία της Κοινωνικού Λειτουργού Παναγιώτου (ΜΚ.1), της μεταφράστριας που χρησιμοποίησε η αστυνομία για την υπόθεση Πισσά (ΜΚ.2), του ιατροδικαστή Χαραλάμπους (ΜΚ.4) και του εξεταστή της υπόθεσης λοχία Γεωργίου (ΜΚ.6). Έχει ως ακολούθως:- Ο κατηγορούμενος κατάγεται από τη Ρουμανία όπου το 2004 παντρεύτηκε την I.G. (ΜΚ.3), με την οποία απέκτησαν έξι παιδιά. Δύο στη Ρουμανία, την Denisa (31.1.05) και τον Robert (19.2.06) και άλλα τέσσερα στην Κύπρο, τη Zina (15.6.07), την Tabita (5.7.08), τον Samuel (3.8.09) και τον Victor (15.8.11). Αρχές του 2006 ο κατηγορούμενος ήλθε στην Κύπρο για μια καλύτερη ζωή και μερικούς μήνες μετά, τον Αύγουστο, τον ακολούθησε και η σύζυγος του, αφήνοντας τα δύο της παιδιά στη μητέρα της. Με την άφιξη και της συζύγου στην Κύπρο, το ζεύγος εγκαταστάθηκε σε σπίτι της λεωφόρου Τσερίου στο Στρόβολο όπου έμειναν για 4 περίπου χρόνια κάτω από προβληματικές συνθήκες. Τρία χρόνια μετά την εγκατάσταση τους στην Κύπρο, τον Ιούλιο του 2009, ο κατηγορούμενος επισκέφθηκε το Γραφείο Ευημερίας (στο εξής το Γραφείο) και κατάγγειλε ότι επιστρέφοντας από τη Ρουμανία δεν βρήκε τη σύζυγο και τα παιδιά του στο σπίτι και ζήτησε τη βοήθεια του Γραφείου για εντοπισμό της οικογένειας του (στο εξής η Οικογένεια). Το Γραφείο δεν αρνήθηκε να προσφέρει τις υπηρεσίες του και έκτοτε η Οικογένεια παρακολουθείτο από τη Λειτουργό Α. Ιωάννου, η οποία κατέγραψε στο σχετικό φάκελο ότι κατά τις επισκέψεις της στο σπίτι της Οικογένειας εντόπιζε σημεία παραμέλησης των παιδιών και ότι, η μητέρα, τής δήλωσε πολλές φορές ότι δεχόταν σωματική και ψυχική κακοποίηση από το σύζυγο της. Περαιτέρω κατέγραψε ότι σε επίσκεψη της ημερ. 8.7.10, η μητέρα τής ανάφερε πως την προηγούμενη ο κατηγορούμενος έγδυσε την Ζina και την έβαλε να κοιμηθεί γυμνή στα σκέλια του και πως υπήρχε πιθανότητα ότι θα την κακοποιούσε σεξουαλικά όταν θα μεγάλωνε. Στις 21.9.11 λήφθηκε αναφορά στο Γραφείο ότι τα δύο μεγαλύτερα παιδιά της Οικογένειας κακοποιούνταν σωματικά από τους γονείς τους και στη βάση της πληροφορίας αυτής οι ΜΚ.1 και 6 επισκέφθηκαν το σπίτι όπου διέμενε η Οικογένεια, στην Κοκκινοτριμιθιά. Εκεί, όπως ανάφερε ο ΜΚ.6, βρήκε τη μητέρα και τα 6 παιδιά να ζουν κάτω από άθλιες συνθήκες και του έκανε ιδιαίτερη εντύπωση ότι στο σπίτι δεν υπήρχαν καθόλου τρόφιμα, παρά μόνο κάποια άδεια κουτιά μακαρονιών στον κάλαθο αχρήστων. Το χειρότερο όμως, τόνισε, ήταν ότι παρατήρησε στα σώματα δύο παιδιών έκδηλα σημεία σωματικής κακοποίησης. Οι συνθήκες διαβίωσης της Οικογένειας και τα σημάδια κακοποίησης στα δύο παιδιά ήταν αρκετά για το Γραφείο να ενεργήσει άμεσα για έκδοση διατάγματος απομάκρυνσης όλων των παιδιών από τους γονείς τους και έκτοτε τα δύο μεγαλύτερα παιδιά και η Zina διαμένουν σε παιδική στέγη στη Λάρνακα, ενώ τα άλλα τρία παιδιά δόθηκαν σε ανάδοχες οικογένειες. Στις 22.9.11, στην παρουσία των ΜΚ.1 και 2, λήφθηκαν οπτικοακουστικές καταθέσεις από τα δύο μεγαλύτερα παιδιά της Οικογένειας, τα oποία ανάφεραν ότι η Zina και η Tabita κοιμούνταν με τον πατέρα τους. Απόπειρα να ληφθεί παρόμοια κατάθεση και από τη Ζina δεν απέδωσε. Στις 27.9.11 η ΜΚ.1 εμφανίστηκε στο Οικογενειακό Δικαστήριο σε διαδικασία που αφορούσε τα παιδιά και εκεί συνάντησε την ΜΚ.2, η οποία της έδωσε κάποια πληροφορία. Σχετικά η ΜΚ.2 ανάφερε ότι την πρώτη φορά που πήγε για την υπόθεση στον αστυνομικό σταθμό Κοκκινοτριμιθιάς, δηλαδή στις 21.9.11, πρόσεξε ότι η Denisa ήταν πολύ τρομαγμένη και δεν ήθελε να μιλήσει σε κανέναν. Σε κάποια όμως στιγμή τη ρώτησε «αν θα πάει φυλακή» και όταν την καθησύχασε τα μάτια του κοριτσιού γέμισαν δάκρυα. Τη ρώτησε γιατί φοβόταν πως θα πήγαινε φυλακή και το κοριτσάκι της είπε πως ο Paul - έτσι αποκαλούσε τον πατέρα της - της είχε πει «. πως αν κάποια φορά θα μιλήσει με οποιοδήποτε σχετικά με ό,τι γίνεται μέσα στο σπίτι θα έλθει η αστυνομία (και) θα την πάρει σε ένα σκοτεινό μέρος χωρίς φαγητό, χωρίς τίποτε». Της είπε επίσης πως «. ο Paul είναι πάρα πολύ κακός και δεν θέλω να κάνω τα πράγματα που μου λέει εκείνος να κάνω». Βεβαίως η Υπεράσπιση αμφισβήτησε τα λεγόμενα της ΜΚ.2, στην οποία απέδωσε απαράδεκτη ανάμειξη στις ανακρίσεις που γίνονταν. Στις 28.9.11, ανάφερε η ΜΚ.1, μετέφερε με το αυτοκίνητο της τη ΜΚ.3 στο Νοσοκομείο, όπου ομάδα ειδικών ιατρών θα εξέταζε τα παιδιά και καθώς βρίσκονταν στο αυτοκίνητο η ΜΚ. 3 της ανάφερε ότι ο κατηγορούμενος βάζει τη Zina στα σκέλια του και σκεπάζονται μέχρι το κεφάλι, ενώ σε μια περίπτωση τη σκέπασε με το σεντόνι πάνω του τελείως γυμνή. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας, δηλαδή στις 28.9.11, τα παιδιά εξετάστηκαν από τον ιατροδικαστή Χαραλάμπους ο οποίος ετοίμασε και σχετικές εκθέσεις (τεκμ. 6 και 7). Διαπίστωσε πολλαπλές θλαστικές εκχυμώσεις σε διάφορα μέρη του σώματος της Zinas και του Samuel, με πιο ανατριχιαστικό εύρημα την πλήρη χάλαση του πρωκτικού δακτυλίου των δύο αυτών παιδιών. Σχετικές είναι οι φωτογραφίες τεκμ.5 που λήφθηκαν κατά την εξέταση, με τον ιατροδικαστή να αποφαίνεται ότι η βλάβη στον πρωκτό των δύο παιδιών είναι πολύ σοβαρή και, αποκλείοντας οποιαδήποτε άλλη αιτία πρόκλησης της, ότι προξενήθηκε από ξένο σώμα που εισήλθε στον πρωκτό των παιδιών το οποίο επέφερε την πλήρη χάλαση τόσο του έξω όσο και του έσω σφικτήρα. Τέλος, όπως είναι παραδεκτό, ο κατηγορούμενος συνελήφθη δυνάμει δικαστικού εντάλματος στις 28.9.11 και όταν πληροφορήθηκε ότι συλλαμβάνεται για σεξουαλική εκμετάλλευση των δύο παιδιών απάντησε: «Δεν έχω ιδέα για αυτά τα πράγματα». Παρόμοια, αρνήθηκε τα όσα του καταλογίστηκαν και όταν ανακρίθηκε γραπτώς (τεκμ. 4α/β) από τον ΜΚ.
  3. Ακολουθεί η παράθεση της μαρτυρίας της μητέρας των παιδιών (ΜΚ.3), καθώς επίσης και της αδελφής της Ισαμπέλλας (ΜΚ.5). Παντρεύτηκε τον κατηγορούμενο σε ηλικία 16 χρονών κατόπιν πιέσεων της μητέρας της και 2 χρόνια μετά, αρχές του 2006, ο σύζυγος της ήλθε στην Κύπρο για εργασία. Τον ακολούθησε και η ίδια τον Αύγουστο του ίδιου χρόνου, ενώ τα δύο παιδιά που είχαν στο μεταξύ αποκτήσει έμειναν στη Ρουμανία με τη μητέρα της. Με την άφιξη της στην Κύπρο εγκαταστάθηκαν σε σπίτι στον Στρόβολο (στη λεωφόρο Τσερίου), αλλά μετά από μερικούς μήνες ήλθαν και έμειναν μαζί τους τα τρία αδέλφια του συζύγου της ως και μια άλλη γυναίκα, την οποία ο σύζυγος της παρουσίασε ως εξάδελφη του. Δεν ήταν όμως γιατί σε κάποια περίπτωση τους τσάκωσε να κάνουν έρωτα, γεγονός που δεν την ενόχλησε αφού ποτέ δεν αγάπησε τον σύζυγο της. Τα αδέλφια του συζύγου της και η άλλη γυναίκα έμειναν μαζί τους αρκετό καιρό και έφυγαν όταν γέννησε στις 5.7.08 και το τέταρτο παιδί τους, την Tabita. Ακολούθως φιλοξένησαν για κάποιο διάστημα την αδελφή της Ροξάνα και μετά απ΄ αυτή την αδελφή της Ισαμπέλλα (ΜΚ.6) με τον άνδρα και το παιδί τους. Η συμπεριφορά του κατηγορούμενου απέναντι της καθόλο το πιο πάνω διάστημα ήταν άσχημη και την χρησιμοποιούσε ως δούλα και ως αντικείμενο για ικανοποίηση των σεξουαλικών του ορέξεων. Μη αντέχοντας αυτή τη μεταχείριση και ενώ ήταν έγκυος τον Samuel πήρε τη Ζina και την Tabita και πήγαν και έμειναν για ένα μήνα στο σπίτι της αδελφής της Ροξάνα. Επέστρεψαν όμως πίσω διότι ο κατηγορούμενος δεν την άφηνε να επικοινωνεί με τα δύο παιδιά που βρίσκονταν στη Ρουμανία και αφού της υποσχέθηκε ότι θα τα έφερνε και αυτά στην Κύπρο, κάτι που πράγματι έκανε. Με την άφιξη και των δύο παιδιών από τη Ρουμανία, ο κατηγορούμενος συνέχισε να τη μεταχειρίζεται ως αντικείμενο και να κτυπά τόσο αυτή όσο και τα παιδιά - εκτός από τη Ζina προς την οποία έδειχνε αδυναμία - ενώ η ίδια δεν κτύπησε ποτέ οποιοδήποτε από τα παιδιά της, τα οποία φρόντιζε και δεν τα άφηνε από τα «πόδια της». Το σημείο αυτό είναι κατάλληλο για να παρεμβάλουμε τη μαρτυρία της αδελφής της Ισαμπέλλας (ΜΚ.5), η οποία, όπως ανάφερε, έμεινε στο σπίτι τους από τον Ιούνιο μέχρι τον Σεπτέμβριο του
  4. Καθόλο αυτό το διάστημα, ανάφερε, έγινε μάρτυρας ξυλοδαρμού των παιδιών, τα οποία κυκλοφορούσαν στο σπίτι και γυμνά, από αμφότερους τους γονείς τους σε πολλές περιπτώσεις. Με μόνη εξαίρεση, ότι ο κατηγορούμενος έδειχνε ιδιαίτερη αδυναμία στη Zina την οποία ο ίδιος δεν κτυπούσε, ούτε άφηνε τη σύζυγο ή τα άλλα παιδιά να την κτυπούν. Μάλιστα μόνο την Ζina έπαιρνε μαζί του όταν έφευγε από το σπίτι και τα βράδια κοιμόταν μαζί της και μία ή δύο φορές τον είδε ξαπλωμένο στον καναπέ μόνο με το εσώρουχο του και από πάνω του ολόγυμνη μπρούμυτα τη Ζina. Δεν της πέρασε όμως (τότε) από το μυαλό ότι ο κατηγορούμενος ήταν δυνατό να επιδίδεται σε σεξουαλικές πράξεις επί του κοριτσιού, αλλά όταν έμαθε τα ευρήματα του ιατροδικαστή σιγουρεύτηκε ότι αυτός τα έκανε διότι είναι τσιγγάνος και οι τσιγγάνοι επιδίδονται σε τέτοιες πράξεις. Το ότι η Ζina κοιμόταν με τον κατηγορούμενο από τότε που άρχισε να περπατά, αποτελεί μέρος και της μαρτυρίας της ΜΚ.3 η οποία πρόσθεσε ότι μόνο σ΄αυτή έφερνε ο κατηγορούμενος γλυκά και παρά τις προσπάθειες της το κοριτσάκι δεν ήθελε να κοιμάται μαζί της ως και με τα άλλα παιδιά, που όλοι κοιμόντουσαν σε ένα δωμάτιο. Και συνέχισε:- Στο σπίτι της λεωφόρου Τσερίου έμειναν 4 χρόνια και ακολούθως, με προτροπή λειτουργών του Γραφείου, πήρε τα παιδιά και εγκαταστάθηκαν σε σπίτι στα Πυργά, ενώ, όπως άκουσε, ο κατηγορούμενος ήταν στη Λεμεσό. Στους τρεις όμως μήνες ήλθε ο κατηγορούμενος και τους βρήκε και η αστυνομία του επέτρεψε να δει τα παιδιά και ακολούθως έφυγε. Ο εντοπισμός τους από τον κατηγορούμενο την φόβισε και κατέφυγε ξανά στο Γραφείο για βοήθεια. Της ανάφεραν όμως πως δεν μπορούσαν να τη βοηθήσουν και για το λόγο αυτό αναγκάσθηκε να ακολουθήσει τον κατηγορούμενο σε διαμέρισμα που αυτός ενοικίασε στη Λακατάμια. Με τη μετακόμιση τους στη Λακατάμια τα προβλήματα και οι τσακωμοί συνεχίστηκαν, ενώ ο κατηγορούμενος συνέχισε όπως και προηγουμένως να κοιμάται με τη Ζina είτε σε ξεχωριστό δωμάτιο είτε στον καναπέ. Ένα δε βράδυ που ο κατηγορούμενος έδειρε την Denisa τον κατάγγειλε στην αστυνομία και τον έβαλαν για μία μέρα στη φυλακή, ενώ την ίδια και τα παιδιά τους μετέφεραν σε ξενοδοχείο για μία εβδομάδα. Ακολούθως επέστρεψαν και πάλιν στο σπίτι και όταν έκανε ξανά την εμφάνιση του ο κατηγορούμενος απευθύνθηκε και πάλιν στην αστυνομία και στο Γραφείο, το οποίο της έδωσε €850 για τρεις μήνες. Κράτησε το ποσό αυτό και πήγε με τα παιδιά της και έμειναν στο σπίτι της αδελφής της - της Ροξάνας - και όταν πήγε στο νοσοκομείο (στις 15.8.11) να γεννήσει τον Βίκτωρα τα παιδιά έμεναν στην αδελφή της, αλλά το βράδυ ο κατηγορούμενος έπαιρνε τη Ζina γιατί δεν μπορούσε να κοιμηθεί χωρίς αυτή. Όταν βγήκε από το νοσοκομείο επέστρεψε με τα παιδιά στο σπίτι της Λακατάμιας, ενώ ο κατηγορούμενος είχε φύγει. Λίγες όμως ημέρες μετά πήρε τα παιδιά και μετακόμισαν στην Κοκκινοτριμιθιά, όπου τους ακολούθησε και ο κατηγορούμενος μετά από δική της πρόσκληση γιατί τον ήθελε να προσέχει τα παιδιά προκειμένου η ίδια να αναζητήσει εργασία. Στην Κοκκινοτριμιθιά όλη η οικογένεια κοιμόταν στο ίδιο υπνοδωμάτιο, σε τρία ενωμένα κρεβάτια κοιμόταν αυτή με τα 5 παιδιά και στο τέταρτο ο κατηγορούμενος με τη Ζina και όταν έφευγε από το σπίτι προς αναζήτηση εργασίας και άφηνε τα παιδιά με τον κατηγορούμενο δεν ανησυχούσε διότι στο σπίτι ήταν συνέχεια και μια (μαύρη) γυναίκα που το καθάριζε. Και κατέληξε, καταλογίζοντας στον κατηγορούμενο κατ΄ επανάληψη εκδήλωση σεξουαλικής συμπεριφορά απέναντι της Ζina. Συγκεκριμένα, του καταλόγισε ότι:- Σε πάρα πολλές περιπτώσεις έβαζε τη Ζina να κάθεται πάνω του και παρόλο που (ο κατηγορούμενος) φορούσε παντελόνι ή φόρμα έβλεπε ότι το πέος του ερχόταν σε στύση. Κάθε φορά δε που συνέβαινε αυτό του φώναζε, αλλά ο κατηγορούμενος της έλεγε ότι ήταν τρελή και κάποιες φορές την κτυπούσε. Περαιτέρω, πολλές φορές η Ζina κοιμόταν γυμνή με τον πατέρα της και σ΄ αυτές τις περιπτώσεις την έπαιρνε και της φορούσε παντελόνι και την έβαζε να κοιμηθεί μαζί της, αλλά αυτή πήγαινε πίσω στον πατέρα της ο οποίος της έβγαζε τα ρούχα επειδή ήταν ζέστη και η μικρή δεν ήθελε να φορεί ρούχα. Δεν περιορίστηκε μόνο στα πιο πάνω. Ανάφερε και δύο συγκεκριμένα περιστατικά, τα οποία την ανησύχησαν και την έβαλαν σε υποψίες. Το ένα, ισχυρίσθηκε, διαδραματίσθηκε στον καναπέ όπου ήταν ξαπλωμένος ο κατηγορούμενος με σκεπασμένη μέχρι τον λαιμό από πάνω του την Ζina. Όταν λοιπόν σε κάποια στιγμή το κοριτσάκι επιχείρησε να σηκωθεί, ο κατηγορούμενος δεν το άφηνε και όταν πήγε αυτή και το σήκωσε είδε ότι το κοριτσάκι ήταν γυμνό από τη μέση και κάτω, ενώ το πέος του κατηγορούμενου ήταν σε στύση. Μάλιστα τότε, όταν δηλαδή σήκωσε το κοριτσάκι, ο κατηγορούμενος νευρίασε και την κτύπησε - «της έδωσε», είπε χαρακτηριστικά, «μία» - και αυτή έπεσε με το κοριτσάκι κάτω. Το δεύτερο περιστατικό, ισχυρίσθηκε, συνέβη όταν κατοικούσαν στο Στρόβολο. Τότε ο κατηγορούμενος έβαζε τη Zina να κοιμάται μαζί του σε ξεχωριστό υπνοδωμάτιο και πολλές φορές κλείδωνε και την πόρτα. Σε μια λοιπόν απ΄ αυτές τις περιπτώσεις άκουσε κλάματα της μικρής και όταν κτύπησε τον πόρτα για να δει τι συμβαίνει, ο κατηγορούμενος της άνοιξε αφού πέρασαν 15 περίπου λεπτά και όταν τον ρώτησε γιατί πήρε «τη Zina μέσα», αυτός δεν της απάντησε και την κοίταξε πολύ νευριασμένα. Φοβήθηκε και δεν τον ρώτησε οτιδήποτε άλλο, αλλά όταν βγήκε από το δωμάτιο η Zina έκλαιγε και όταν τη ρώτησε «τι έκαναν μέσα» δεν της απάντησε και πήγε να παίξει. Πρόσθεσε σχετικά ότι κάθε φορά που ρωτούσε τη Zina «πώς κοιμάται με τον πατέρα της» ή «τι κάμνει αυτός τη νύχτα», η Zina δεν απαντούσε. Όμως, μετά την ιατροδικαστική εξέταση ρώτησε τη Zina αν ο πατέρα της άγγιξε τα πόδια της, και αυτή της είπε πολύ σιγά στο αυτί, σαν να ήξερε ότι δεν πρέπει να το πει, «ότι άγγιζε το πουλί της». Παρόμοια, όταν η Zina μεταφέρθηκε στην παιδική στέγη, της είπε ότι ο πατέρας της «πήρε τα πόδια της και τα έβαλε προς τα πίσω και την έσφιξε πολύ δυνατά» και ότι «της έβαλε κάτι πράγματα», αλλά τι πράγματα της έβαλε δεν ήθελε να πει και σε ερώτηση της αν θα τα έλεγε σε κάποιον άλλο απάντησε θετικά. Ωστόσο, όταν πήγαν στην αστυνομία δεν ήθελε να τα πει. Τέλος, αναφέρθηκε και σε μια συνάντηση που είχε με τον κατηγορούμενο στο Οικογενειακό Δικαστήριο, ενώπιον του οποίου εκκρεμούσε διαδικασία σε σχέση με τα παιδιά. Ισχυρίσθηκε ότι κατά τη συνάντηση αυτή, ο κατηγορούμενος της ζήτησε να «βάλουν» τον αδελφό του Κρίστη να πει ότι αυτός βίασε τα παιδιά ώστε να βγει από τη φυλακή. Διαφορετικά, την απείλησε, θα έλεγε στο Δικαστήριο ότι η αδελφή της Ροξάνα δεν έδωσε το παιδί της για υιοθεσία, αλλά το πώλησε και αν το έλεγε αυτό θα αργούσε η διαδικασία «να πιάσει πίσω τα παιδιά της». Του απάντησε ότι θα το σκεφθεί, και αυτό γιατί τον φοβάται «επειδή καθυστερεί η υπόθεση με τα παιδιά» τα οποία της τα πήραν εδώ και 7 μήνες. Τα όσα καταγράφονται πιο πάνω αποδίδουν την κυρίως εξέταση της μητέρας των παιδιών και της αδελφής της οι οποίες - όπως βεβαίως και οι άλλοι ΜΚ - υποβλήθηκαν σε αντεξέταση. Η αντεξέταση της μητέρας των παιδιών απέβλεπε ουσιαστικά στην προώθηση της θέσης ότι παραμελούσε τα παιδιά, μισεί το σύζυγο της και όσα του καταλόγισε τα σοφίστηκε για να τον εκδικηθεί και ότι τις κακώσεις στα δύο παιδιά δεν τις προξένησε αυτός αλλά κάποιος άλλος, μη αποκλειόμενης και της ίδιας. Αναλυτικά, απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις:- Αρνήθηκε ότι παραμελούσε τα παιδιά της ή ότι αυτά έρχονταν στην απουσία της σε επαφή με τρίτα πρόσωπα, αντιτείνοντας ότι όσες φορές έβγαιναν από το σπίτι να παίξουν δεν έφευγαν από «τα πόδια της» και απέρριψε υποβολή ότι κατά τις επισκέψεις των λειτουργών του Γραφείου τα παιδιά κυκλοφορούσαν γυμνά. Μόνο η Zina, ισχυρίσθηκε, κυκλοφορούσε κάποιες φορές γυμνή, ενώ τα άλλα παιδιά φορούσαν πάντα ρούχα. Παραδέχτηκε ότι μισεί τον κατηγορούμενο, αλλά τα όσα του καταλόγισε είναι αλήθεια και δεν τα εφηύρε για να τον εκδικηθεί. Παραδέχτηκε επίσης, ότι την πρώτη φορά που έφυγε από το σπίτι της λεωφόρου Τσερίου - τον Ιούλιο του 2009, σύμφωνα με τη μαρτυρία της ΜΚ.1 - ο κατηγορούμενος βρισκόταν στη Ρουμανία και πριν φύγει πλαστογράφησε τρεις επιταγές του. Τις δύο στο όνομα της για να πληρώσει, όπως ισχυρίσθηκε, το ενοίκιο και να αγοράσει κάτι στα παιδιά και την τρίτη στο όνομα του συζύγου της αδελφής της Ισαμπέλλας. Της υποβλήθηκε ότι αυτός ήταν ο λόγος που έφυγε από το σπίτι, γιατί την πλαστογραφία την πληροφορήθηκε ο κατηγορούμενος ενώ βρισκόταν στη Ρουμανία και έγινε έξω φρενών. Απάντησε ότι δεν ήταν αυτός ο λόγος, αλλά έφυγε από το σπίτι γιατί ο κατηγορούμενος της είχε υποσχεθεί ότι με την επιστροφή του στην Κύπρο θα έφερνε και τα δύο παιδιά από τη Ρουμανία και ενώ ήταν εκεί άκουσε ότι δεν θα τα έφερνε. Ισχυρίσθηκε ότι στη Λακατάμεια έμειναν για ένα χρόνο σε διαμέρισμα και τότε ο κατηγορούμενος έφευγε από το σπίτι ενωρίς το πρωί και επέστρεφε γύρω στις 9.00 το βράδυ και όταν επέστρεφε ξάπλωνε μπροστά από την τηλεόραση στον καναπέ, όπου στη συνέχεια κοιμόταν με τη Zina. Σ΄ ότι δε αφορά τον ένα περίπου μήνα που έμειναν στην Κοκκινοτριμιθιά, ο κατηγορούμενος ερχόταν εκεί μόνο για λίγο και πάντα στο σπίτι ήταν και η (μαύρη) γυναίκα που το καθάριζε. Απέκλεισε το ενδεχόμενο ότι η κάκωση στον πρωκτό των δύο παιδιών να προκλήθηκε από σαπούνι που η ίδια τους έβαζε λόγω του ότι ήταν δυσκοίλια, αντιτείνοντας ότι δεν έγινε κάτι τέτοιο και τα παιδιά δεν ήταν δυσκοίλια. Όπως απέκλεισε και το ενδεχόμενο να προκλήθηκε από υπόθετα που όπως της τέθηκε έβαζε στον πρωκτό των παιδιών για να ρίξει τον πυρετό, προβάλλοντας ότι ποτέ ο κατηγορούμενος δεν είχε φέρει στο σπίτι υπόθετα. Συμφώνησε ωστόσο ότι μόνο αυτή έλουζε τα παιδιά. Τέλος, απέρριψε υποβολή ότι οι ισχυρισμοί της ότι ο κατηγορούμενος έβαζε την Zina να κάθεται πάνω στο εν στύση πέος του είναι ψευδείς, όπως απέρριψε και υποβολή ότι ο κατηγορούμενος δεν της ζήτησε να πει ότι είναι ο αδελφός του που βίασε τα παιδιά. Όσον αφορά την αντεξέταση της αδελφής της (της ΜΚ.5), με αυτή ουσιαστικά της υποβλήθηκε ότι στο σπίτι του κατηγορούμενου δεν έμειναν δύο μήνες αλλά μόνο 15 ημέρες, υποβολή που απέρριψε. Ξεκαθάρισε όμως ότι συνήθως ο κατηγορούμενος έπαιρνε μαζί του τη Zina μόνο τις Κυριακές που πήγαινε εκκλησία και μερικές φορές έπαιρναν μαζί τους και τα άλλα μεγαλύτερα παιδιά. Mαρτυρία για την υπόθεση έδωσαν και δύο Κλινικοί Ψυχολόγοι των Υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας Παιδιών και Εφήβων, οι οποίες, αφού ενημερώθηκαν για την περίπτωση των δύο παιδιών από λειτουργούς του Γραφείου, ανάλαβαν να διερευνήσουν την πιθανότητα σεξουαλικής κακοποίησης τους από τον πατέρα τους. Πρόκειται για τις Ρ. Ιωάννου (ΜΚ.7) και Μ. Τζιόγκουρου (ΜΚ.8), οι οποίες στη βάση της ενημέρωσης που έτυχαν και των κλινικών συνεντεύξεων που είχαν με τα δύο παιδιά ετοίμασαν σχετικές εκθέσεις (τεκμ. 12 για τη Zina και 14 για τον Samuel), τις οποίες υιοθέτησαν ενώπιον του Δικαστηρίου και για τεκμηρίωση των συμπερασμάτων τους παρέπεμψαν και σε επιστημονικά συγγράμματα (τεκμ. 13 και 15). Διεξήλθαμε με κάθε προσοχή τη μαρτυρία και των δύο αυτών μαρτύρων και διαμορφώσαμε την άποψη ότι δεν είναι διαφωτιστική της πτυχής που ανάλαβαν να διερευνήσουν. Συγκεκριμένα:- Όπως καταγράφεται στο τεκμ. 12, η Zina υπήρξε ομιλητική για το τι συνέβαινε μέσα στην Οικογένεια. Χαρακτηριστικές είναι οι φράσεις που χρησιμοποίησε, «ο παπάς δέρνει τους όλους επειδή είναι θυμωμένος, χωρίς να κάμνουν αταξίες», «κτυπά τον Μπένη πιο πολύ απ΄ όλους», «κτυπά και την μάμμα», ο πατέρας της έλεγε «να μην κάνει αταξίες και να κοιμάται μαζί του στον καναπέ», «η μάμα δεν την άφηνε να κοιμάται μαζί με τον παπά στον καναπέ και της έλεγε να μην πηγαίνει» και «κάποιες φορές τους κτυπούσε και η μαμά». Με πιο σημαντική δήλωση ότι, «ο παπάς έκανε κάτι στην ίδια και όχι στα άλλα παιδιά», χωρίς όμως να διευκρινίσει αυτό το «κάτι» γιατί στην προσπάθεια της ψυχολόγου να το διερευνήσει αντέδρασε λέγοντας ότι δεν θυμάται τίποτα και δεν θέλει να μιλά γι΄ αυτό. Στη βάση ουσιαστικά των πιο πάνω, το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε η ΜΚ.7 είναι ότι η Zina είχε διακυμάνσεις στο συναίσθημα, δεν αναφέρθηκε όμως λεκτικά στην πιθανότητα σεξουαλικής κακοποίησης της από τον πατέρα της. Όμως φαίνεται να νιώθει με αυτόν στενό συναισθηματικό δεσμό και επεσήμανε ότι σε τέτοιες περιπτώσεις τα συναισθήματα του «θύματος» έναντι του «θύτη» είναι ανάμεικτα και εκτός από φόβο, θυμό, θλίψη, σύγχυση, σεξουαλική διέγερση και ενοχή, το «θύμα» έχει ανάγκη της προσοχής και αγάπης του «θύτη». Όσον αφορά τον Samuel, η ΜΚ.8 πληροφορήθηκε από την ανάδοχη μητέρα ότι το παιδί εκδηλώνει έντονη αντίδραση στην αλλαγή της πάνας ή την ώρα του μπάνιου, αντίδραση που παρατηρείται συχνά σε παιδιά που έχουν υποστεί κακοποίηση. Πέραν τούτου, οι συνεντεύξεις που είχε μαζί του δεν απέδωσαν ουσιαστικό αποτέλεσμα λόγω του ότι το γνωσιολογικό επίπεδο του παιδιού είναι χαμηλότερο από το αναμενόμενο. Στο στάδιο των αγορεύσεων ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορούμενου επέλεξε να είναι άκρως λακωνικός. Αφού μας υπενθύμισε τις νομικές αρχές που διέπουν το ζήτημα του εκ πρώτης όψεως, περιορίστηκε στην εισήγηση ότι, εκτός από τα ευρήματα του ιατροδικαστή, καμιά θετική μαρτυρία δεν τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου που να συνδέει τον κατηγορούμενο με τη διάπραξη των αδικημάτων που αντιμετωπίζει. Δεν πρέπει επομένως να κληθεί σε απολογία γιατί κάτι τέτοιο θα ισοδυναμούσε με κλήση του να συμπληρώσει τα κενά της μαρτυρίας της Κατηγορούσας Αρχής. Αντίθετη είναι η θέση που υποστήριξε η ευπαίδευτη συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής, η οποία προέβη σε εκτεταμένη αναφορά στην προσαχθείσα μαρτυρία για να υποστηρίξει ότι:-
  5. Σ΄ ότι αφορά τις λεπτομέρειες των κατηγοριών 5 και 6 υπάρχει γι΄ αυτές άμεση μαρτυρία που προέρχεται από τη μητέρα των παιδιών και την αδελφή της (ΜΚ.3 και 5), στη βάση της οποίας αφενός μεν στοιχειοθετούνται τα αντίστοιχα αδικήματα και αφετέρου η εν λόγω μαρτυρία είναι τέτοιας φύσεως που δημιουργεί εναντίον του κατηγορούμενου υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως. Περαιτέρω στη βάση της μαρτυρίας των δύο αυτών μαρτύρων, αλλά και στη βάση του τι ανάφερε η Denisa στη ΜΚ.2, αποκαλύπτεται η παιδοφιλική τάση του κατηγορούμενου με ό,τι αυτός έκαμνε με τη Zina, την οποία ευνοούσε και δελέαζε με τον τρόπο που εξάγεται από τη μαρτυρία και
  6. Σ΄ ότι αφορά τις κατηγορίες 1 και 4 υπάρχει ικανοποιητική περιστατική μαρτυρία που δημιουργεί εναντίον του κατηγορούμενου υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως. Επεσήμανε σχετικά την αποκαλυφθείσα από τη μαρτυρία της μητέρας και της αδελφής της παιδοφιλική τάση του κατηγορούμενου που εκδηλωνόταν κατ΄ επανάληψη έναντι της Zina, τι είπε η Ζina στη μητέρα και στη ΜΚ.7 και ποια ήταν τα ευρήματα του ιατροδικαστή. Ολ΄ αυτά, εισηγήθηκε, συνδέουν τον κατηγορούμενο με την χάλαση του πρωκτικού δακτυλίου της Zina και σ΄ ότι αφορά τον Samuel εισηγήθηκε ότι ο κατηγορούμενος «τον πείραξε» στο σπίτι της Κοκκινοτριμιθιάς, όταν απουσίαζε απ΄ αυτό η μητέρα και τον άφηνε να προσέχει τα παιδιά. Το ζήτημα της «εκ πρώτης όψεως υπόθεσης» έγινε αντικείμενο νομολογιακής εξέτασης κατ΄ επανάληψη και οι νομικές αρχές που το διέπουν δίδονται κατά τρόπο σαφή και περιεκτικό στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν. Χριστοδούλου
(1990)2 Α.Α.Δ. 133, από την οποία και το απόσπασμα που ακολουθεί:- «Οπως ο όρος «εκ πρώτης όψεως υπόθεση» υποδηλώνει η κλήση του κατηγορούμενου σε υπεράσπιση δικαιολογείται μόνο όταν ως θέμα πρώτης όψεως, δηλαδή, μετά την προκαταρκτική θεώρηση της υπόθεσης, δικαιολογείται η κλήση του κατηγορούμενου σε υπεράσπιση. Ο όρος «εκ πρώτης όψεως υπόθεση» χρησιμοποιείται σε αντιδιαστολή με την εις βάθος θεώρηση και τελική όψη της υπόθεσης, δηλαδή, την απόδειξη της κατηγορίας πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Χρήσιμη ανάλυση του όρου «εκ πρώτης όψεως υπόθεση» γίνεται στην απόφαση της ολομέλειας In Re Kakos
(1985)1 C.L.R. 250. Το δικαστήριο δεν προβαίνει κατά κανόνα στην αξιολόγηση της μαρτυρίας της Κατηγορίας στο ενδιάμεσο στάδιο της δίκης. Άλλωστε, τέτοια αξιολόγηση θα οδηγούσε, μεταξύ άλλων, στη δημιουργία προκατάληψης εναντίον του κατηγορούμενου οποτεδήποτε κρινόταν ότι η μαρτυρία της Κατηγορίας είναι αξιόπιστη. Και εδώ έγκειται η σημασία της πρακτικής του 1962 που υιοθετήθηκε στην απόφαση της ολομέλειας Azinas and Another v. Police,
(1981)2 C.L.R. 9 και κρίθηκε ότι ενσωματώνει τις αρχές που εφαρμόζονται για να διαπιστωθεί αν η Κατηγορία έχει τεκμηριώσει εκ πρώτης όψεως υπόθεση. Η πρώτη όψη του πράγματος είναι εκείνη η οποία χαρακτηρίζεται από τα εξωτερικά του γνωρίσματα. Είναι με αυτή την έννοια που ο όρος χρησιμοποιείται στην Πρακτική του 1962. Η απαλλαγή του εφεσίβλητου δικαιολογείται μόνο όταν: (α) δεν στοιχειοθετείται εξ αντικειμένου η υπόθεση της Κατηγορίας λόγω της απουσίας ενός ή περισσοτέρων των συστατικών στοιχείων του εγκλήματος, και (β) Οποτεδήποτε η μαρτυρία είναι τόσο αντινομική ή στερείται πειστικότητας, σε βαθμό που κανένα λογικό δικαστήριο δεν θα μπορούσε να βασίσει σ΄ αυτή την καταδίκη του κατηγορουμένου. Και στη δεύτερη περίπτωση το κριτήριο είναι αντικειμενικό διότι το μέτρο δεν είναι οι εκτιμήσεις του συγκεκριμένου δικαστηρίου αλλά΄εκείνες ενός νοητού λογικού δικαστηρίου. Στην υπόθεση Azina (ανωτέρω), το δικαστήριο επεσήμανε ότι η προγενέστερη κυπριακή απόφαση Rex v. Mustafa Kara Mehmed, 16 C.L.R. 46 συσχετίζεται με την ερμηνεία και εφαρμογή των νομοθετικών διατάξεων που ίσχυαν κατά το χρόνο της έκδοσής της, δηλαδή, των Αρθρων 143 και 144 της Περί των Κυπριακών Δικαστηρίων Διαταγής του 1927, η οποία δέσμευε το πρωτόδικο δικαστήριο να εξετάσει, μετά πέρας της υπόθεσης της Κατηγορίας, κατά πόσο η προσαχθείσα μαρτυρία ήταν επαρκής για να υποστηρίξει την καταδίκη. Οι διατάξεις του άρθρου 74
(1)(β) του Κεφ. 155 εναρμονίζονται, όπως επεξηγείται, με τα αγγλικά θέσμια στον προσδιορισμό εκ πρώτης όψεως υπόθεσης και για το λόγο αυτό τόσο η Πρακτική του 1962 όσο και η σχετική αγγλική νομολογία (Βλέπε μεταξύ άλλων: (α) Wiseman & Another v. Borneman & Otherw
(1967)3 All E.R. 1045, (b) Cozens v. Brutus
(1972)2 AllE.R. 1, (c) Ellis v. Jones
(1973)2 All E.R. 893, (d) R. v. Galbraith
(1981)2 all E.R. 1061, (e) R. v. Barker (Note [1975] 65 Cr. App. R. 287) οριοθετούν το πλαίσιο διαπίστωσης εκ πρώτης όψεως υπόθεσης.» Όπως γίνεται αντιληπτό από το πιο πάνω απόσπασμα, το βάρος απόδειξης που έχει η Κατηγορούσα Αρχή στο στάδιο που περατώνει την υπόθεση της δεν είναι το ίδιο με εκείνο που επιφορτίζεται στο τέλος της δίκης. Όπως σχετικά τονίστηκε στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν. Θεοδώρου
(2002)2 Α.Α.Δ. 9:- «Στην πρώτη περίπτωση είναι αρκετό για την Κατηγορία να παρουσιάσει αξιόπιστη μαρτυρία (credible evidence) τέτοιας φύσεως από την οποία δημιουργείται υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως. Τα κριτήρια για τον καθορισμό της ενοχής του κατηγορούμενου στο τελικό στάδιο είναι διαφορετικά, δεν βασίζονται σε υποθέσεις αλλά σε συμπεράσματα τόσο ισχυρά ώστε να αποδεικνύεται η ενοχή του κατηγορούμενου πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας». Έχοντας κατά νουν τις πιο πάνω νομικές αρχές προβήκαμε σε προκαταρκτική θεώρηση της προσαχθείσας μαρτυρίας, θεωρώντας ότι στο παρόν στάδιο τα ευρήματα της ιατροδικαστικής εξέτασης των δύο παιδιών - τα οποία ούτως ή άλλως δεν αμφισβητήθηκαν από την Υπεράσπιση - δεν μπορούν παρά να γίνουν αποδεκτά. Θεωρούμε επομένως ότι τα παιδιά κακοποιήθηκαν τόσο σε διάφορα μέρη του σώματος τους όπου εντοπίσθηκαν πολλαπλές θλαστικές εκχυμώσεις, όσο και από τον πρωκτό ο οποίος παρουσίασε πλήρη χάλαση του έξω και έσω σφυκτήρα. Ποιο σώμα προκάλεσε τη χάλαση είναι άγνωστο, με τον ιατροδικαστή να αποφαίνεται ότι την προκάλεσε είτε ανδρικό μόριο είτε οποιοδήποτε άλλο αντικείμενο ή όργανο που κάποιος το εισήγαγε στον πρωκτό των δύο παιδιών. Όπως άγνωστος παραμένει και ο χρόνος κατά τον οποίο προκλήθηκε η χάλαση, κάτι που αποτυπώνεται και στο κατηγορητήριο όπου καταγράφεται ότι η εισαγωγή του άγνωστου αντικειμένου στον πρωκτό των παιδιών έγινε σε άγνωστη ημερομηνία μεταξύ της ημερομηνίας γέννησης του κάθε παιδιού και της ημερομηνίας σύλληψης του κατηγορουμένου. Με βάση τα πιο πάνω δεδομένα έχουμε την άποψη ότι δύο είναι τα βασικά ερωτήματα που εγείρονται στο στάδιο αυτό της διαδικασίας. Το πρώτο, κατά πόσο η προσαχθείσα μαρτυρία έχει συνδέσει τον κατηγορούμενο με την εισαγωγή του ξένου σώματος στον πρωκτό των παιδιών και, το δεύτερο, κατά πόσο οι δύο πράξεις που του καταλογίζονται με τις κατηγορίες 5 και 6 στοιχειοθετούν εξ αντικειμένου το αδίκημα της σεξουαλικής εκμετάλλευσης της ανήλικης Zina. Ερωτήματα, η απάντηση των οποίων θα πρέπει να αναζητηθεί πρωτίστως στη μαρτυρία της μητέρας - η οποία όπως ήδη σημειώσαμε είναι ουσιώδους σημασίας - και δευτερευόντως στην υπόλοιπη μαρτυρία. Με δύο όμως προκαταρκτικές παρατηρήσεις. Η πρώτη, ότι οι δηλώσεις που έκαναν τα δύο κοριτσάκια - η Denisa στην ΜΚ.2 και η Zina στη μητέρα της και στη ΜΚ.7 - στερούνται οποιασδήποτε αποδεικτικής αξίας και, η δεύτερη, η μαρτυρία της ΜΚ.5 έκδηλα δεν βοηθά την υπόθεση της Κατηγορούσας Αρχής. Αναλυτικά:- Οι δηλώσεις των δύο κοριτσιών αποτελούν εξ ακοής μαρτυρία και σ΄ ότι αφορά την προσέγγιση τους από το Δικαστήριο, πέραν των προνοιών του άρ. 27 του περί Αποδείξεως Νόμου, εφαρμόζονται και οι πρόνοιες των άρ. 4
(3)και 17 των Νόμων 87
(1)/2007 και 119
(1)/2000 αντίστοιχα. Έχοντας υπόψη τις πρόνοιες των εν λόγω άρθρων, παρατηρούμε ότι για να δοθεί βαρύτητα σε τέτοιου είδους δηλώσεις αποτελεί προϋπόθεση ότι αφενός μεν γίνονται σε ψυχίατρο ή ψυχολόγο - και οι ΜΚ.2 και 7 δεν είναι τέτοια πρόσωπα - και αφετέρου με αυτές να αναφέρεται από το παιδί ότι υπέστη κακοποίηση από οποιοδήποτε πρόσωπο - εδώ τον κατηγορούμενο - προϋποθέσεις που απουσιάζουν στην παρούσα υπόθεση. Αλλά, ακόμη και να παραβλέπαμε το εμπόδιο αυτό, οι επίδικες δηλώσεις, αυτές καθ΄ εαυτές, μόνο σε εικασίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν. Και αυτό γιατί η δήλωση της Denisa προς την ΜΚ.2 ότι «. ο Paul είναι πάρα πολύ κακός και δεν θέλω να κάνω πράγματα που μου λέει εκείνος να κάνω» δεν προσδιορίζει τι πράγματα της ζητούσε να κάνει, οι δε δηλώσεις της Zina προς τη μητέρα της και τη ΜΚ.2 είναι νεφελώδεις και «το κάτι» που ισχυρίστηκε ότι έκανε μόνο σ΄ αυτή ο πατέρας της ή ότι «. της έβαλε κάτι πράγματα» και ότι «. πήρε τα πόδια της και τα έβαλε προς τα πίσω και την έσφιξε πολύ δυνατά» μόνο σε υποψίες ως αποτέλεσμα των ευρημάτων του ιατροδικαστή μπορούν να εμβάλουν και τίποτα περισσότερο. Σ΄ ότι αφορά τη μαρτυρία της ΜΚ.5, το μόνο που ανάφερε ουσιαστικά - εκτός του ότι διέψευσε την αδελφή της ότι δεν κτυπούσε τα παιδιά - είναι ότι τους 3 περίπου μήνες που διέμεναν αυτή, ο άνδρας της και το παιδί τους στο σπίτι της Οικογένειας είδε 1 ή 2 φορές τον κατηγορούμενο να κοιμάται με το εσώρουχο του στον καναπέ και από πάνω του γυμνή τη Zina. Όμως, όπως ανάφερε, τότε δεν της πέρασε από το μυαλό ότι ο κατηγορούμενος ήταν δυνατό να επιδίδεται σε σεξουαλικές πράξεις σε βάρος του κοριτσιού. Δεν το θεώρησε επομένως ύποπτο και φαίνεται ότι η σκηνή που είδε δεν ξένιζε, τη στιγμή μάλιστα που στο σπίτι συνωστίζονταν τότε συνολικά 4 ενήλικες και 6 παιδιά μεσοκαλόκαιρα. Όσον δε αφορά τη βεβαιότητα της ότι η πρωκτική κάκωση που εντόπισε ο ιατροδικαστής στα δύο παιδιά έγινε από τον κατηγορούμενο διότι είναι τσιγγάνος και οι τσιγγάνοι επιδίδονται σε τέτοιες πράξεις, είναι νομίζουμε αυτονόητο ότι οφείλουμε να την αγνοήσουμε παντελώς. Διαφορετικά, θα υποπίπταμε στο σοβαρό λάθος να αφορίσουμε και να απαξιώσουμε ολόκληρη φυλή, καταλογίζοντας αυθαίρετα στα μέλη της ότι επιδίδονται σε τέτοιου είδους ανοσιουργήματα. Έχοντας προβεί στις δύο πιο πάνω παρατηρήσεις είναι το κατάλληλο στάδιο να δούμε την εικόνα που μεταδίδει μια πρώτη θεώρηση του συνόλου της προσαχθείσας μαρτυρίας, με πιο σημαντική όπως σημειώσαμε τη μαρτυρία της μητέρας. Έχει ως ακολούθως:- Η Οικογένεια διέμενε για 4 περίπου χρόνια κάτω από προβληματικές συνθήκες σε σπίτι της λεωφόρου Τσερίου, στο οποίο συνωστίζονταν διαδοχικά και άλλα πρόσωπα. Συνωστισμός, που οδήγησε τη μητέρα να κοιμάται με όλα τα παιδιά εκτός από τη Ζina σε ένα δωμάτιο και τον κατηγορούμενο να κοιμάται με τη Zina στον καναπέ του καθιστικού, ενώ στα άλλα δωμάτια οι συγγενείς που διαδοχικά φιλοξενούσε η Οικογένεια. Μεταξύ αυτών, μέχρι τον Ιούλιο του 2008, και «η εξαδέλφη» του κατηγορούμενου που φαίνεται να ήταν ερωμένη του. Οι σχέσεις της μητέρας με τον κατηγορούμενο ήταν συγκρουσιακές, με τη μητέρα να παραδέχεται ότι μισούσε τον σύζυγο της και σε τρεις περιπτώσεις - Ιούλιο του 2009, Φθινόπωρο του 2010 και Αύγουστο του 2011 - πήρε τα παιδιά και έφυγαν από το σπίτι. Παρόλ΄ αυτά, σύμφωνα με τη μητέρα, όχι μόνο δεν έπαυσε να έχει μαζί της σεξουαλική επαφή - κάτι που υποδεικνύει και το γεγονός ότι δεν έπαυσε σχεδόν ποτέ να είναι έγκυος - αλλά την μεταχειριζόταν και ως αντικείμενο για ικανοποίηση των σεξουαλικών του ορέξεων. Τα παιδιά όχι μόνο δεν ζούσαν σε κατάλληλο περιβάλλον, αλλά όπως παρατήρησε η λειτουργός του Γραφείου παρουσίαζαν σημεία παραμέλησης. Με πιο ανησυχητικό, ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία της αδελφής (ΜΚ.5) κακοποιούνταν από αμφότερους τους γονείς. Εκτός από τη Zina, την οποία ο κατηγορούμενος όχι μόνο δεν κτυπούσε αλλά δεν άφηνε κανένα να την κτυπά. Παρόλο που ο κατηγορούμενος δεν κτυπούσε τη Zina εντούτοις οι πολλαπλές εκχυμώσεις στο σώμα της υποδηλούν ότι κακοποιήθηκε σωματικά από κάποιο, επισήμανση που ισχύει και για τις κακώσεις στο σώμα του 2χρονου Samuel και οι οποίες προσομοιάζουν καταπληκτικά με αυτές της Zina. Ποιος ή ποιοι κακοποίησαν σωματικά τα δύο παιδάκια είναι θέμα που δεν αποτέλεσε σημείο αναφοράς οποιουδήποτε μάρτυρα, εκτός βεβαίως από τον αποκλεισμό του κατηγορούμενου σ΄ ότι αφορά την σωματική κακοποίηση της Zina. Κι΄ αυτό, προφανώς, γιατί η Κατηγορούσα Αρχή έστρεψε αποκλειστικά την προσοχή της προς την κατεύθυνση της σεξουαλικής εκμετάλλευσης των δύο παιδιών και σ΄ αυτό το θέμα θα στρέψει την προσοχή του και το Δικαστήριο. Τα παιδιά, σύμφωνα με τη μαρτυρία της μητέρας, «δεν έφευγαν από τα πόδια της», κανένας δεν ερχόταν σ΄ επαφή μαζί τους στην απουσία της, αυτή τα φρόντιζε, με αυτήν κοιμούνταν - εκτός από τη Zina - και στην απουσία της ο κατηγορούμενος ήλθε σε επαφή με αυτά μόνο όταν μετακόμισαν στην Κοκκινοτριμιθιά, αλλά μόνο για λίγο και όταν στο σπίτι υπήρχε η γυναίκα που καθάριζε. Η Zina άρχισε να κοιμάται με τον πατέρα της από τότε που περπάτησε. Μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις γυμνή, αφού σύμφωνα με τη μητέρα ο κατηγορούμενος της έβγαζε τα ρούχα επειδή ήταν ζέστη και το κοριτσάκι δεν ήθελε να φορεί ρούχα. Πέραν τούτου - πάντοτε σύμφωνα με τη μητέρα - σε κάποιες περιπτώσεις είχε προσέξει ότι όταν έβαζε τη Zina να κάθεται πάνω του, το πέος του - παρόλο που φορούσε παντελόνι - ερχόταν σε στύστη. Περαιτέρω, σε μια περίπτωση αντελήφθηκε ότι το πέος του ήταν σε στύση όταν είχε μισόγυμνη και σκεπασμένη από πάνω του τη Zina. Ωστόσο, μόνο μία φορά, στις 8.7.10, ανάφερε στο λειτουργό του Γραφείου πως το προηγούμενο βράδυ ο κατηγορούμενος έγδυσε την Zina και την έβαλε να κοιμηθεί γυμνή στα σκέλια του. Και αυτό για να εκφράσει την ανησυχία της πως υπήρχε πιθανότητα ότι θα την κακοποιούσε σεξουαλικά όταν θα μεγάλωνε. Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω, θα εξετάσουμε πρώτα το σκεπτικό της συνηγόρου της Κατηγορούσας Αρχής βάσει του οποίου ο κατηγορούμενος έχει συνδεθεί με την εισαγωγή του ξένου σώματος στον πρωκτό του 2χρονου Samuel. Η προσαχθείσα μαρτυρία - επεσήμανε ορθώς η κ. Κάρνου - αποκλείει ότι ο κατηγορούμενος είχε τη δυνατότητα να προβεί στην εγκληματική πράξη που του καταλογίζεται σε βάρος του αγοριού πριν την εγκατάσταση της Οικογένειας στην Κοκκινοτριμιθιά. Όμως, υποστήριξε, στην Κοκκινοτριμιθιά είχε τη δυνατότητα όταν «πρόσεχε» τα παιδιά στην απουσία της μητέρας και λαμβανομένου υπόψη ότι με βάση την υπόλοιπη μαρτυρία εκδήλωσε παιδοφιλική τάση, έχει συνδεθεί με την πρωκτική κάκωση και του Samuel. Δεν συμφωνούμε με το πιο πάνω σκεπτικό. Ακόμη και στην περίπτωση που η υπόλοιπη μαρτυρία αποκάλυπτε παιδοφιλική τάση του κατηγορούμενου θα έπρεπε, επιπρόσθετα με το στοιχείο αυτό, να συνδεθεί ο κατηγορούμενος με περαιτέρω μαρτυρία σ΄ ότι αφορά την επίδικη κάκωση ώστε να δημιουργηθεί εναντίον του υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως. Δηλαδή, ότι όχι μόνο είχε τη δυνατότητα να προβεί στην εγκληματική πράξη, αλλά και σε προσαγωγή μαρτυρίας που να οδηγεί εκ πρώτης όψεως σε υπόθεση ότι εκμεταλλεύτηκε αυτή τη δυνατότητα. Τέτοια όμως μαρτυρία απουσιάζει παντελώς και συναφώς υπενθυμίζουμε ότι σύμφωνα με τη μητέρα ο κατηγορούμενος πήγαινε στην Κοκκινοτριμιθιά και έμενε εκεί με τα παιδιά για λίγο, αλλά πάντα στο σπίτι ήταν η γυναίκα που το καθάριζε γι΄ αυτό και δεν ανησυχούσε. Στη βάση αυτής και μόνο της μαρτυρίας - και στην απουσία ίχνους μαρτυρίας ότι η παρουσία της (ξένης) γυναίκας στο σπίτι δεν απέκλειε από τον κατηγορούμενο τη δυνατότητα να προβεί στην πράξη που του καταλογίζεται σε βάρος του αγοριού ή ότι κατά τις εκεί επισκέψεις του επέδειξε έναντι του αγοριού ύποπτη σεξουαλική συμπεριφορά - έχουμε την άποψη ότι αποδοχή της υπό κρίση εισήγησης της Κατηγορούσας Αρχής όχι μόνο θα παραγνώριζε το τεκμήριο της αθωότητας, αλλά θα αντέστρεφε και το βάρος απόδειξης. Με συνακόλουθο, η κλήση του κατηγορούμενου σε απολογία σε σχέση με την 4η κατηγορία να ισοδυναμούσε με κλήση για απόδειξη της αθωότητας του. Δηλαδή, αφενός μεν ότι δεν είχε τη δυνατότητα να εγκληματήσει σε βάρος του παιδιού και, αφετέρου, στην περίπτωση που την είχε, ότι δεν εγκλημάτησε. Για όλα τα πιο πάνω κρίνουμε ότι η Κατηγορούσα Αρχή απέτυχε να αποδείξει εναντίον του κατηγορούμενου υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως σ΄ ότι αφορά την 4η κατηγορία και σ΄ αυτή ο κατηγορούμενος δικαιούται σε αθώωση και απαλλαγή στο παρόν στάδιο. Παρέμειναν οι κατηγορίες 1, 5 και 6 οι οποίες - όπως και η 4η κατηγορία - βασίζονται στα άρθρα 2, 4
(1)(γ)
(3)και 10 του περί Καταπολέμησης της Εμπορίας και της Εκμετάλλευσης Προσώπων και της Προστασίας των Θυμάτων Νόμου του 2007. Πρόκειται για Νόμο ο οποίος θεσπίσθηκε για σκοπούς εναρμόνισης με πράξεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ο οποίος κατήργησε τον προϋπάρχοντα περί Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Ανηλίκων Νόμο του 2000, βασικός σκοπός του οποίου ήταν η αντιμετώπιση της οργανωμένης σεξουαλικής εκμετάλλευσης και εμπορίας ανθρώπων (βλ. Κυριάκου ν. Δημοκρατίας,
(2003)2 Α.Α.Δ. 141). Όμως και ο ισχύοντας Νόμος έχει τον ίδιο βασικό σκοπό, με τη διαφορά ότι η εμβέλεια του διευρύνθηκε με πρόνοιες για λήψη μέτρων προστασίας των θυμάτων και δημιουργίας μηχανισμού ελέγχου σ΄ ότι αφορά την εφαρμογή τους (βλ. άρθρο 3 του Νόμου). Με αυτές τις εισαγωγικής φύσεως παρατηρήσεις, η προσοχή του Δικαστηρίου για τους σκοπούς της παρούσας θα πρέπει να στραφεί προς την κατεύθυνση αποσαφήνισης της έννοιας των όρων «σεξουαλική εκμετάλλευση» και «σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιού», όπως οι όροι αυτοί χρησιμοποιούνται από το Νόμο. Σχετικό είναι το άρθρο 2 του Νόμου σύμφωνα με το οποίο:- «σεξουαλική εκμετάλλευση» περιλαμβάνει- (α) τον εξαναγκασμό προσώπου σε πορνεία ή σε συμμετοχή σε πορνογραφικές παραστάσεις ή την κερδοσκοπία ή καθ οιονδήποτε τρόπο εκμετάλλευση προσώπου για παρόμοιους σκοπούς· (β) την εισαγωγή ή εξώθηση ή παρότρυνση ή στρατολόγηση ή οργάνωση ή κατεύθυνση προσώπου στην πορνεία ή σε συμμετοχή σε θεάματα πορνογραφίας· (γ) τη σεξουαλική δραστηριότητα με πρόσωπο, όταν - (
  1. i)γίνεται χρήση εξαναγκασμού, βίας ή απειλής· (
  2. ii)γίνεται κατάχρηση αναγνωρισμένης θέσης εξουσίας ή επιρροής επί του προσώπου ή της κηδεμονίας ή φύλαξης προσώπου. «σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιού» έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο της σεξουαλικής εκμετάλλευσης και περιλαμβάνει τη σεξουαλική δραστηριότητα με παιδί, όταν προσφέρονται χρήματα ή άλλου είδους αμοιβές ή παροχές ως πληρωμή προκειμένου το παιδί να συμμετάσχει σε σεξουαλικές δραστηριότητες· Υπό τα περιστατικά της παρούσας είναι φανερό ότι τα υπό άνω (α) και (β) δεν εφαρμόζονται, ενώ είναι εκ των ων ουκ άνευ ότι ο κατηγορούμενος ως πατέρας της 4χρονης Zinas κατείχε έναντι της αναγνωρισμένη θέση εξουσίας. Κατά συνέπεια, το ερώτημα για το Δικαστήριο είναι κατά πόσο με βάση την άμεση μαρτυρία των ΜΚ.3 και 5 - όπως είναι η εισήγηση της εκπροσώπου της Κατηγορούσας Αρχής - ο κατηγορούμενος με τις πράξεις που του αποδίδονται στις κατηγορίες 5 και 6 καταχράστηκε εκ πρώτης όψεως τη θέση εξουσίας που είχε έναντι της Zinas και είχε μαζί της σεξουαλική δραστηριότητα. Η απάντηση κατά την άποψή μας είναι σαφώς αρνητική και προς τούτο είναι αρκετό να παρατηρήσουμε τα πιο κάτω:- Σύμφωνα με τη μαρτυρία της μητέρας, σε πολλές περιπτώσεις ο κατηγορούμενος έβαζε τη Zina να κάθεται πάνω του και παρόλο που φορούσε παντελόνι ή φόρμα έβλεπε ότι το πέος του ερχόταν σε στύση. Είναι για μια απ΄ αυτές τις περιπτώσεις που αφορά η 5η κατηγορία, στις λεπτομέρειες της οποίας δίδεται διαφορετική εικόνα απ΄ ότι η εικόνα που αναδύεται μέσα από τη μαρτυρία. Δηλαδή, ενώ το κατηγορητήριο καταλογίζει στον κατηγορούμενο ότι έβαλε το κοριτσάκι να καθίσει πάνω στο πέος του ενώ αυτό ήταν σε στύση, η μαρτυρία παρουσιάζει το πέος να έρχεται σε στύση μετά που κάθεται το κοριτσάκι πάνω του. Εν πάση περιπτώσει, σύμφωνα με την Κατηγορούσα Αρχή η σεξουαλική εκμετάλλευση της Ζina σ΄ ότι αφορά την 5η κατηγορία συντελέσθη με το να την βάλει ο κατηγορούμενος να καθίσει πάνω του στην παρουσία της μητέρας και παρόλο που φορούσε παντελόνι ή φόρμα το πέος του ήρθε σε στύση. Αυτή είναι η πεμπτουσία σ΄ ότι αφορά την εν λόγω κατηγορία και έχουμε την άποψη ότι αν υιοθετούσαμε την εισήγηση της Κατηγορούσας Αρχής θα υποπίπταμε στο επικίνδυνο σφάλμα να εξισώσουμε τέτοια φαινόμενα - που ασφαλώς είναι ακατανόητα - με τον όρο «σεξουαλική δραστηριότητα», και αυτό σε πλήρη διάσταση με το γράμμα και το πνεύμα του Νόμου. Ανάλογες παρατηρήσεις γίνονται και σε σχέση με την 6η κατηγορία, η οποία στηρίζεται στη μαρτυρία της αδελφής (ΜΚ.5) που όπως έχει σημειωθεί έκδηλα δεν βοηθά την υπόθεση της Κατηγορούσας Αρχής. Υπενθυμίζουμε επί του προκειμένου ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία της μητέρας ο κατηγορούμενος άρχισε να κοιμάται με την Zina από τότε που περπάτησε και όταν την έβλεπε να κοιμάται μαζί του γυμνή της έβαζε ρούχα, αλλά ο κατηγορούμενος της τα έβγαζε επειδή ήταν ζέστη και το κοριτσάκι δεν ήθελε να φορεί ρούχα. Παρολ΄ αυτά η εν λόγω μάρτυρας κλήθηκε στο Δικαστήριο για στήριξη κατηγορίας σεξουαλικής εκμετάλλευσης επειδή σε 1-2 περιπτώσεις μεσοκαλόκαιρα είδε απλώς στον καναπέ του καθιστικού - προς το οποίο είχαν δυνατότητα οπτικής και φυσικής πρόσβασης ανά πάσα στιγμή τα τόσα πρόσωπα που τότε διέμεναν στο σπίτι - τη Zina να κοιμάται γυμνή πάνω στον πατέρα της που φορούσε εσώρουχο, κάτι που τότε δεν την ξένισε ούτε το θεώρησε ύποπτο, αλλά μεταγενέστερα ως αποτέλεσμα των ευρημάτων του ιατροδικαστή αναβαθμίστηκε σε ύποπτο. Για όλα τα πιο πάνω καταλήγουμε ότι ως αποτέλεσμα της μαρτυρίας που προσκόμισε η Κατηγορούσα Αρχή δεν έχει αποδειχθεί εναντίον του κατηγορούμενου υπόθεση ενοχής εκ πρώτης όψεως και στις κατηγορίες 5 και 6 και ό,τι παρέμεινε είναι η προκαταρκτική θεώρηση της μαρτυρίας που αφορά την 1η κατηγορία. Η μαρτυρία που αφορά τις κατηγορίες 1 και 4 - επεσήμανε ορθώς η κ. Κάρνου - είναι περιστατική και απ΄ αυτή προκύπτει ικανοποιητική σύνδεση του κατηγορούμενου με την πρωκτική κάκωση που παρατήρησε ο ιατροδικαστής στα δύο παιδιά. Σ΄ ότι αφορά την 4η κατηγορία έχουμε ήδη κρίνει ότι δεν αποδείχτηκε εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του κατηγορούμενου και σε σχέση με την 1η επαναλαμβάνουμε ό,τι καταγράψαμε πιο πάνω για την εικόνα που μεταδίδει το σύνολο της προσαχθείσας μαρτυρίας. Ό,τι δε προκύπτει από αυτή είναι ότι η μόνη μαρτυρία που προσκομίσθηκε για σύνδεση του κατηγορούμενου με την κάκωση στον πρωκτό του κοριτσιού είναι η ιδιαίτερη αδυναμία που της έδειχνε και η εν γένει συμπεριφορά του έναντι της. Και το ερώτημα που εγείρεται είναι κατά πόσο τα δύο αυτά στοιχεία (ή κρίκοι) από μόνα τους συνιστούν ικανοποιητική μαρτυρία σύνδεσης του κατηγορούμενου με την πρωκτική κάκωση του κοριτσιού. Η απάντηση κατά την άποψή μας είναι αρνητική λόγω ελλείψεως περαιτέρω μαρτυρίας που να καλύπτει το κενό που παρατηρείται μεταξύ της ύποπτης εκ πρώτης όψεως συμπεριφοράς του κατηγορούμενου και των ευρημάτων (αποτελέσματος) της ιατροδικαστικής εξέτασης. Επισημαίνουμε συναφώς ότι ο ιατροδικαστής παρατήρησε εκπληκτικά παρόμοιες κακώσεις τόσο στο σώμα των Samuel και Zina όσο και στον πρωκτό τους. Πώς και από ποιον προκλήθηκαν οι σωματικές κακώσεις στα δύο παιδάκια δεν υπάρχει ίχνος μαρτυρίας, εκτός βέβαια από το γεγονός ότι η μαρτυρία αποκλείει τον κατηγορούμενο από την πρόκληση των σωματικών κακώσεων σε βάρος της Zina. Όπως δεν υπάρχει ίχνος μαρτυρίας πότε και με ποιο αντικείμενο προκλήθηκε η πρωκτική κάκωση στα δύο παιδάκια, ή κατά πόσο αυτή είναι αποτέλεσμα σεξουαλικής δραστηριότητας αποκλειόμενης άλλης αιτίας. Με αποτέλεσμα κλήση του κατηγορούμενο σε απολογία να ισοδυναμούσε σε υιοθέτηση της αυθαίρετης θέσης ότι η πρωκτική κάκωση προκλήθηκε αποκλειστικά για ικανοποίηση των σεξουαλικών του διαστροφών, θέση όμως που - όπως και στην περίπτωση του Samuel - θα παραγνώριζε το τεκμήριο της αθωότητας και θα αντέστρεφε το βάρος απόδειξης. Κατ΄ ακολουθία των πιο πάνω η εισήγηση της Υπεράσπισης επιτυγχάνει. Ο κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται και στις 4 κατηγορίες που αντιμετωπίζει. Παρά την πιο πάνω κατάληξη δεν θα΄ ταν χωρίς σημασία να εκφράσουμε τον συγκλονισμό μας για το τι υπέστησαν τα δύο παιδάκια και, περαιτέρω, αφενός μεν να επικροτήσουμε τις άμεσες ενέργειες του Γραφείου να απομακρύνει τα έξι παιδάκια από ένα επικίνδυνο περιβάλλον και αφετέρου να εκφράσουμε τη γνώμη ότι η αστυνομία είχε επιφορτιστεί με τη διερεύνηση μιας εξαιρετικά δύσκολης υπόθεσης και ίσως δεν θα έπρεπε να περιοριστεί μόνο στον κατηγορούμενο. (Υπ.) Μ. Χριστοδούλου, Π.Ε.Δ (Υπ.) Αλ. Παναγιώτου, Α.Ε.Δ (Υπ.) Στ. Σταύρου Ε.Δ Πιστό αντίγραφο, Πρωτοκολλητής /κβπ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.