Αστυνομικού Διευθυντή Πάφου ν. Ανδρέα Ιγνατίου κ.α., Αρ. Υπόθ: 15428/11, 30/4/2012

(1)/1996, 66

(1)/2003 και Κ.Δ.Π.242/

1. Στις λεπτομέρειες αδικήματος αναφέρεται ότι ο 1ος κατηγορούμενος την 30.11.11 στην οδό Νικόλα Οικονόμου στην Κισσόνεργα της επαρχίας Πάφου εργοδοτούσε παράνομα την 2η κατηγορούμενη (Manana Aladashvili) σε περιβόλι που βρίσκεται στην πιο πάνω οδό, χωρίς άδεια του Διευθυντή του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης (κατηγορία αρ. 1). Σημειώνεται ότι η κατηγορούμενη 2 αντιμετώπιζε δύο κατηγορίες, αυτή της παράνομης απασχόλησης και αυτή της παράνομης παραμονής στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας (κατηγορίες αρ. 2 και 3 αντίστοιχα). Όμως η ποινική δίωξη σε σχέση με τις κατηγορίες αυτές διακόπηκε επειδή ως αναφέρθηκε εκ μέρους της Κατηγορούσας Αρχής είχε δρομολογηθεί η απέλαση της κατηγορούμενης
2. Ω εκ τούτου η κατηγορούμενη 2 απαλλάγηκε. Για να αποδείξει την υπόθεση της η Κατηγορούσα Αρχή παρουσίασε δύο συνολικά μάρτυρες, τον Αστ. 6 Γιώργο Παπαγεωργίου (Μ.Κ.1) και τον Αστ. 1985 Μάριο Παπαγεωργίου (Μ.Κ.2). Το Δικαστήριο σε ενδιάμεση απόφαση του έκρινε ότι η Κατηγορούσα Αρχή είχε κατορθώσει να αποδείξει εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του κατηγορούμενου 1 στην κατηγορία αρ. 1 και τον κάλεσε σε απολογία αφού του εξήγησε τα δικαιώματα του. Ο κατηγορούμενος επέλεξε να παραμείνει σιωπηλός ενώ δεν παρουσίασε οποιουσδήποτε μάρτυρες. Ο Μ.Κ.1 ανέφερε στο Δικαστήριο ότι υπηρετεί στην Υπηρεσία Αλλοδαπών και Μετανάστευσης (ΥΑΜ) Πάφου και είναι τοποθετημένος στο γραφείο επιχειρήσεων. Ανέφερε στη συνέχεια ότι την 30.11.2011 και περί ώρα 10:00 μετέβηκε μαζί με τον Υπ/μο Π. Πολυβίου και στον Αστ. 3447 Π. Χριστούδια της ΥΑΜ Πάφου στην οδό Νικόλα Οικονόμου στην Κισσόνεργα στην Πάφο προς διερεύνηση πληροφορίας ότι σε περβόλι με μανταρινιές εργάζονταν παράνομα αλλοδαπές από την Γεωργία. Αφού έφτασαν στο πιο πάνω μέρος και μετά από πέντε λεπτά περίπου παρακολούθησης εντοπίσθηκαν δύο αλλοδαπές να ασχολούνται με το κόψιμο μανταρινιών και στην συνέχεια να τα τοποθετούν σε πλαστικά κιβώτια. Αφού τις προσέγγισε και τους αποκάλυψε την Αστυνομική του ταυτότητα και ιδιότητα τους ζήτησε να του παρουσιάσουν τα διαβατηριακά τους στοιχεία. Η πρώτη αλλοδαπή του ανάφερε ότι ονομάζετο Manana Aladashvili και ήτο από την Γεωργία. Ακολούθως την ρώτησε αν είχε άδεια για να εργάζεται στο μέρος χωρίς να απαντήσει οτιδήποτε. Εν συνεχεία και περί ώρα 10:05 την πληροφόρησε για το αδίκημα που διέπραττε ότι δηλαδή εργαζόταν παράνομα χωρίς την άδεια της Διευθυντού του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης (Δ.Τ.Α.Π.Μ.), της επέστησε την προσοχή της στον Νόμο και αυτή απάντησε «Σας παρακαλώ». Αμέσως μετά και περί ώρα 10:10 την συνέλαβε για το αυτόφωρο αδίκημα της παράνομης απασχόλησης, της επέστησε την προσοχή της στο Νόμο και δεν έδωσε καμία απάντηση. Η δεύτερη αλλοδαπή διαπιστώθηκε ότι ήτο η Lia Aptsiauri από την Γεωργία, η οποία διευθέτησε την παραμονή της στην Κύπρο ως σύζυγος ευρωπαίου πολίτη. Η συνέχιση της διερεύνησης της υπόθεσης οδήγησε στον κατηγορούμενο 1 με τον οποίο ο Μ.Κ.1 είχε τηλεφωνική επικοινωνία. Λόγω του ότι όπως φάνηκε κατά την αντεξέταση του ο Μ.Κ.1 παραδέχθηκε ότι είχε στοιχεία εναντίον του κατηγορούμενου 1 για το αδίκημα που διερευνούσε εναντίον του (παράνομη εργοδότηση) και επειδή παραδέχθηκε ότι δεν του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο κατά τη διάρκεια της τηλεφωνικής συνομιλίας τους, κρίνω ότι δεν θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το περιεχόμενο αυτής της συνομιλίας. Στη συνέχεια από διαβατηριακό έλεγχο που διενήργησε στα γραφεία της ΥΑΜ Πάφου μέσω του ηλεκτρονικού υπολογιστή διαπίστωσε ότι πρόκειται για την Manana Aladashvili από την Γεωργία, κάτοχο του διαβατηρίου με αριθμό 1007374, γεννηθείσα την 21.08.1962 και με αριθμό δελτίου αλλοδαπού ARC
3. Η πιο πάνω αλλοδαπή αφίχθηκε στην Κύπρο πριν 7 χρόνια μέσω των κατεχομένων περιοχών και στη συνέχεια εισήλθε στις ελεύθερες περιοχές σε άγνωστη της ημερομηνία και τοποθεσία και αποτάθηκε στις αρμόδιες αρχές όπως της παραχωρηθεί πολιτικό άσυλο. Ο φάκελος της έκλεισε στις 25.07.2008 και έκτοτε διέμενε παράνομα στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Την ίδια μέρα και περί ώρα 10:50 πληροφόρησε την αλλοδαπή για το αδίκημα που διέπραττε, δηλαδή ότι βρισκόταν στην Κύπρο παράνομα χωρίς την άδεια της Δ.Τ.Α.Π.Μ., της επέστησε την προσοχή της στον νόμο και αυτή απάντησε «είμαι φτωχή σε παρακαλώ». Λίγο αργότερα (ώρα 11:00) παρέδωσε το έντυπο δικαιωμάτων στην αλλοδαπή για να επικοινωνήσει με δικηγόρο της αρεσκείας της και αφού το διάβασε το υπέγραψε στην παρουσία του και επικοινώνησε τηλεφωνικώς με φιλικά της πρόσωπα. Στη συνέχεια με τη βοήθεια των συναδέλφων του μετέφερε την πιο πάνω αλλοδαπή στον Αστυνομικό Σταθμό Πέγειας για την περαιτέρω διερεύνηση της υπόθεσης όπου παρέδωσε την αλλοδαπή, το διαβατήριο της, τις ενδείξεις του ηλεκτρονικού υπολογιστή καθώς και το έντυπο δικαιωμάτων στον Αστ.
4. Αντεξεταζόμενος ο Μ.Κ.1 ανέφερε ότι όταν η κατηγορούμενη 2 του ανέφερε προφορικά τα στοιχεία της ο ίδιος επικοινώνησε τηλεφωνικώς με την Υπηρεσία του για σκοπούς προκαταρκτικού ελέγχου και αφού πληροφορήθηκε το καθεστώς κάτω από το οποίο βρισκόταν στην Κύπρο την πληροφόρησε για τα αδικήματα που διέπραττε, της επέστησε την προσοχή της στο Νόμο και τη συνέλαβε για το αδίκημα της παράνομης απασχόλησης. Αρνήθηκε ότι η σύλληψη της κατηγορούμενης 2 ήτο παράνομη ενώ δέχθηκε ότι μέχρι εκείνο το χρονικό σημείο η κατηγορούμενη 2 δεν προέβηκε σε άμεση παραδοχή. Η σύλληψη της κατηγορούμενης 2 έγινε στα ελληνικά και από ότι αντιλήφθηκε αυτή γνώριζε πολύ καλά την Ελληνική γλώσσα. Ο Μ.Κ.1 ανέφερε ακόμα ότι δεν είναι ο εξεταστής της υπόθεσης ως επίσης ότι δεν γνωρίζει γιατί δεν λήφθηκε κατάθεση από την άλλη αλλοδαπή που εργαζόταν στο περιβόλι. Ο Μ.Κ.2 ανέφερε στο Δικαστήριο ότι υπηρετεί στην Αστυνομική Διεύθυνση Πάφου (ΑΔΕ Πάφου) και είναι τοποθετημένος στον Αστυνομικό Σταθμό Πέγειας. Ανέφερε στη συνέχεια ότι την 30.11.2011 και μεταξύ των ωρών 15:15-15:45 στον Αστυνομικό Σταθμό Πέγειας με τη βοήθεια της διερμηνέως Μαργαρίτας Καρπενίδου έλαβε ανακριτική κατάθεση από την Manana Aladashvili σχετικά με υπόθεση παράνομης παραμονής και παράνομης απασχόλησης στην οποία μεταξύ άλλων ανάφερε ότι εργαζόταν σε χωράφι με μαντορινιές στην οδό Νικόλα Οικονόμου στην Κισσόνεργα όταν συνελήφθηκε από την Αστυνομία. Στο χωράφι αυτό την είχε πάρει άλλη φίλη της επίσης από την Γεωργία και εργάστηκε και στις 29.11.
5. Η συμφωνία για την πληρωμή της ήταν €25 ημερησίως όπως της ανάφερε η πιο πάνω φίλη της. Την ίδια ημέρα 30.11.2011 και μεταξύ των ωρών 18:00-18:35 στον Αστυνομικό Σταθμό Πέγειας έλαβε ανακριτική κατάθεση από τον Ανδρέα Ιγνατίου, παραγωγό φρούτων (κατηγορούμενο αρ. 1) ο οποίος ανάφερε ότι την ίδια μέρα περί ώρα 10:10 ενημερώθηκε από την Αστυνομία ότι συνελήφθηκε αλλοδαπή να εργάζεται παράνομα στο πιο πάνω χωράφι το οποίο εκμεταλλευόταν. Ο ίδιος δεν γνώριζε την αλλοδαπή και του την είχε φέρει άλλη κοπέλα η οποία εργαζόταν κοντά του για να τον βοηθήσει (Τεκμήριο 3). Την ίδια ημέρα και μεταξύ των ωρών 18:40-18:45 στον Αστυνομικό Σταθμό Πέγειας κατηγόρησε γραπτώς τον κατηγορούμενο για το αδίκημα της παράνομης εργοδότησης και αφού του επέστησε γραπτώς την προσοχή του στον Νόμο αυτός απάντησε «η πιο πάνω κοπέλα βρισκόταν στο χωράφι μου χωρίς την γνώση μου» (Τεκμήριο 4). Αντεξεταζόμενος ο Μ.Κ.2 συμφώνησε ότι σύμφωνα με την κατάθεση της η Manana Aladashvili (κατηγορούμενη 2) ανέφερε ότι είναι κάποια κοπέλα που την πήρε να εργαστεί στο εν λόγω περιβόλι και ότι συμφώνησε να αμειφθεί με €25 ημερησίως. Δεν λήφθηκε κατάθεση από την άλλη κοπέλα λόγω έλλειψης χρόνου αφού την επόμενη μέρα καταχωρήθηκε η παρούσα υπόθεση στο Δικαστήριο. Όταν λήφθηκε η ανακριτική κατάθεση από τον κατηγορούμενο αυτός δεν ήτο υπό σύλληψη. Κατά τον χρόνο λήψης της κατάθεσης του έγινε η προειδοποίηση που γίνεται σε τέτοιες περιπτώσεις. Δεν τον ενημέρωσε ότι μπορούσε να συμβουλευθεί δικηγόρο. Ο κατηγορούμενος στην ανακριτική του κατάθεση (Τεκμήριο 3) αναφέρει τα ακόλουθα: «Εργάζομαι ως διανομέας στην εταιρεία VIVARTIA και είμαι επίσης παραγωγός φρούτων. Εκμεταλλεύομαι χωράφι μαντορινιών που βρίσκεται στην οδό Νικόλα Οικονόμου στην Κισσόνεργα. Για να μαζέψω τα μαντορίνια μου ζήτησα βοήθεια από μια κοπέλα που γνωρίζω και είναι από την Γεωργία την Λία και της ζήτησα να φέρει ακόμη μια κοπέλα να μας βοηθήσει. Σήμερα 30.11.2011 και ώρα 10:10 περίπου πληροφορήθηκα από την Αστυνομία ότι μία κοπέλα η οποία ήταν παράνομη από την Γεωργία, συνελήφθηκε να εργάζεται παράνομα στο πιο πάνω χωράφι με μαντορινιές που εκμεταλλεύομαι. Την κοπέλα εγώ δεν την γνωρίζω καθ΄ ότι την έφερε η Λία ενώ θα τις πλήρωνα €25 την ημέρα όπως εσυμφώνησα. Επίσης την ώρα που συνελήφθηκε δεν ήμουν παρών εγώ στο χωράφι.» Τόσο ο Μ.Κ.2 όσο και ο Μ.Κ.1 μου άφησαν καλή εντύπωση αφού η μαρτυρία τους χαρακτηρίζεται από σαφήνεια και αμεσότητα και δεν υπέπεσαν σε ουσιώδεις αντιφάσεις. Δέχομαι λοιπόν τη μαρτυρία του Μ.Κ.2 όσο και τη μαρτυρία του Μ.Κ.1 εκτός από το μέρος της το οποίο δεν θα ληφθεί υπόψη ως αναφέρεται πιο πάνω και προβαίνω στα ανάλογα ευρήματα. Η 1η κατηγορία βασίζεται στο άρθρο 14Β του Περί Αλλοδαπών Μεταναστεύσεων Νόμου, Κεφ. 105 το οποίο προνοεί τα ακόλουθα: «14Β

(1). Η εργοδότηση αλλοδαπού χωρίς την απαιτούμενη από τον Νόμο άδεια ή η εργοδότηση κατά παράβαση των όρων άδειας εργοδότησης ή η εργοδότηση κατά παράβαση οποιουδήποτε άλλου νόμου ή κανονισμού συνιστά αδίκημα..

(2)........................

(3)........................

(4)......................» Σύμφωνα με τη μαρτυρία που έχει δοθεί και έχω αποδεχθεί η Manana Aladashvili (κατηγορούμενη 2) είναι αλλοδαπή αφού είναι από τη Γεωργία. Αυτό προκύπτει από τη μαρτυρία τόσο του Μ.Κ.1 όσο και του Μ.Κ.2 και το μέρος αυτό της μαρτυρίας τους δεν έχει αμφισβητηθεί. Έχει επίσης αποδειχθεί ότι ο κατηγορούμενος 1 εργοδοτούσε την 30.11.2011 την Manana Aladashvili. Κατ΄ αρχάς έχει δοθεί μαρτυρία από τον Μ.Κ.1 ότι την 30.11.2011 και ώρα 10:00-10:05 π.μ. είδε την ως άνω αλλοδαπή μαζί με μια άλλη κοπέλα να εργάζεται σε περιβόλι με μαντορινιές στην οδό Νικόλα Οικονόμου στη Κισσόνεργα Πάφου, δηλαδή να ασχολείται με το κόψιμο μανταρινιών και την τοποθέτηση τους σε πλαστικά κιβώτια. Σύμφωνα με τη νομολογία το στοιχείο της εργοδότησης είναι θέμα που μπορεί να εξαχθεί από τα συγκεκριμένα περιστατικά της κάθε υπόθεσης. Στην υπόθεση Seraphim v. The Police

(1981)2 C.L.R. 227 μια Γερμανίδα είχε θεαθεί να κάθεται σε ταμειακή μηχανή εστιατορίου και σε μια περίπτωση να σερβίρει φαγητό σε πελάτες. Η μαρτυρία αυτή θεωρήθηκε ικανοποιητική για να αποδείξει ότι η αλλοδαπή είχε προσληφθεί στην υπηρεσία του κατηγορούμενου. Στην υπόθεση Jones v. Αστυνομίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 355 η εφεσείουσα είχε θεαθεί σε κάποιο μπαρ να σερβίρει ποτά σε πελάτες. Το Εφετείο απορρίπτοντας την εισήγηση πως η μαρτυρία αυτή δεν ήταν ικανοποιητική για να αποδείξει πως η ίδια διεξήγαγε επάγγελμα, κατέληξε πως «ορθά το Δικαστήριο βασίστηκε σ΄ αυτή τη μαρτυρία, από την οποίαν αβίαστα εξάγεται το συμπέρασμα πως η εφεσείουσα εργαζόταν (βλ. επίσης Karaoglanian v. Police

(1984)2 C.L.R. 161). Στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν. Πιρίκκη

(2001)2 Α.Α.Δ. 279 λέχθηκε ότι η εργοδότηση αλλοδαπού κατά παράβαση του άρθρου 14Β

(1)του Κεφ. 105 συνιστά αδίκημα αυστηρής ευθύνης. Αυτό σημαίνει ότι δεν απαιτείται απόδειξη της υποκειμενικής υπόστασης (mens rea) του αδικήματος. Περαιτέρω ο ίδιος ο κατηγορούμενος 1 στην ανακριτική του κατάθεση (Τεκμήριο 3) παραδέχεται ότι κατά τον ως άνω χρόνο εκμεταλλευόταν το ως άνω περιβόλι. Παραδέχεται ακόμη ότι εξουσιοδότησε μια κοπέλα από τη Γεωργία, η οποία ονομαζόταν Λία και την οποία εργοδότησε για το μάζεμα των μανταρινιών, να φέρει μαζί της ακόμη μια κοπέλα για να τους βοηθήσει στο μάζεμα των μανταρινιών έναντι αμοιβής προς €25 ημερησίως. Δηλαδή ο κατηγορούμενος 1 εξουσιοδότησε της ως άνω Λία από τη Γεωργία να εργοδοτήσει για λογαριασμό του ακόμη μια κοπέλα που τελικά αποδείχθηκε ότι ήτο η Manana Aladashvili. Όπως έχει αναφερθεί πιο πάνω το αδίκημα είναι αυστηρής ευθύνης και επομένως δεν έχει σημασία ότι ο ίδιος δεν γνώριζε την Manana Aladashvili ή ότι δεν βρισκόταν στο περιβόλι κατά το χρόνο που αφήχθηκε σ΄ αυτό ο Μ.Κ.

1. Προκύπτει ακόμα από τη μαρτυρία του Μ.Κ.1 ότι η Manana Aladashvili δεν είχε άδεια να εργάζεται, ενώ όταν ρώτησε την ίδια αν είχε τέτοια άδεια αυτή δεν του απάντησε. Περαιτέρω όταν προέβηκε σε έρευνα στα γραφεία της ΥΑΜ Πάφου σε σχέση με την Manana Aladashvili διαπίστωσε ότι αυτή βρισκόταν παράνομα στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας από την 25.7.
2. Τέλος δεν έχουν αμφισβητηθεί από την υπεράσπιση οι πιο πάνω διαπιστώσεις του Μ.Κ.1 αναφορικά με το καθεστώς κάτω από το οποίο η Manana Alidashvili βρισκόταν στην Κύπρο ενώ δεν έχει υποβληθεί ή έχει υπάρξει οποιαδήποτε εισήγηση εκ μέρους της υπεράσπισης ότι η πιο πάνω αλλοδαπή είχε άδεια να απασχολείται στην Κυπριακή Δημοκρατία ή ότι ο κατηγορούμενος 1 είχε άδεια να την εργοδοτήσει. Επομένως κρίνω ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει κατορθώσει να στοιχειοθετήσει την κατηγορία που ο κατηγορούμενος 1 αντιμετωπίζει στο βαθμό που απαιτείται βάσει του άρθρου 14Β και των λοιπών προνοιών του Περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου Κεφ. 105 ως έχει τροποποιηθεί όσο και με βάση το άρθρο 20 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.
3. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με τη νομολογία η μη αναφορά του άρθρου 20 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 επί του κατηγορητηρίου δεν συνιστά παρατυπία (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Θεοδώρου

(2002)2 Α.Α.Δ. 9). Η υπεράσπιση έχει θέσει το ζήτημα ότι δεν έχει παρουσιαστεί ως μάρτυρας η Λία, η κοπέλα από τη Γεωργία η οποία εργαζόταν κατά την ως άνω ημερομηνία για λογαριασμό του κατηγορούμενου 1 ως επίσης ότι ήτο το πρόσωπο που εργοδότησε την Manana Aladashvili για λογαριασμό του κατηγορουμένου 1. Πράγματι υπάρχει υποχρέωση της Κατηγορούσας Αρχής να παρουσιάσει ενώπιον του Δικαστηρίου ουσιώδη μαρτυρία αναφορικά με τα επίδικα θέματα της δίκης (βλ. Οδυσσέα ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 490). Όμως στην παρούσα περίπτωση, η όλη υπόθεση κρίθηκε ουσιαστικά επί της εκδοχής του κατηγορούμενου 1 δηλαδή δεν ανέφερε οποιαδήποτε εκδοχή ο κατηγορούμενος 1 που πιθανότατα θα οδηγούσε σε αθώωση του η οποία δεν διερευνήθηκε από την Αστυνομία. Στην παρούσα υπόθεση η ενοχή του κατηγορούμενου κρίθηκε επί της δικής του εκδοχής. Δηλαδή η εκδοχή που παρουσιάζεται από τον κατηγορούμενο μέσω της ανακριτικής του κατάθεσης γίνεται δεκτή (συνάδει εξάλλου με την υπόλοιπη μαρτυρία) όμως με βάση την εκδοχή αυτή καταλήγω στην ενοχή του. Τα όσα αναφέρει ο κατηγορούμενος 1 στην ανακριτική του κατάθεση (Τεκμήριο 3) δυνατόν να αποτελέσουν μετριαστικούς παράγοντες αλλά δεν μπορούν να αποτελέσουν υπεράσπιση στην κατηγορία που αντιμετωπίζει. Σημειώνεται ακόμα ότι η ανακριτική κατάθεση του κατηγορούμενου 1 κατατέθηκε χωρίς οποιαδήποτε ένσταση εκ μέρους της υπεράσπισης. Συνεπεία των πιο πάνω κρίνω ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει καταφέρει να αποδείξει την κατηγορία που ο κατηγορούμενος 1 αντιμετωπίζει (κατηγορία αρ. 1) ο οποίος κρίνεται ένοχος και καταδικάζεται σ΄ αυτή. (Υπ.) ................ Α. Ν. Κονής, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο