ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. ΜΑΡΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Αρ. Υπόθεσης: 23402/12, 4/3/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:KDLEF:2013:1 ΜΟΝΙΜΟ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Σύνθεση Κακουργιοδικείου: Μ. Χριστοδούλου, Π.Ε.Δ Αλ. Παναγιώτου, Α.Ε.Δ Στ. Σταύρου Ε.Δ Αρ. Υπόθεσης: 23402/12 ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ - ν - ΜΑΡΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Κατηγορούμενου Ημερομηνία: 4.3.13 Εμφανίσεις: Για Κατηγορούσα Αρχή: κα Λ. Χατζηαθανασίου και για ν΄ ακούσει απόφαση η κα Ολ. Σοφοκλέους Για κατηγορούμενο: κ. Ε. Πουργουρίδης Κατηγορούμενος παρών Α Π Ο Φ Α Σ Η Γύρω στις 00:55 της 20.6.12 σημειώθηκε έκρηξη έξω από πολυκατοικία της οδού Ταγματάρχη Πουλίου αρ. 23, στη Λευκωσία, με αποτέλεσμα - όπως είναι παραδεκτό - να προκληθούν ζημίες ύψους (α) €600 στη γυάλινη πρόσοψη του εργαστηρίου επιδιόρθωσης μηχανών παιγνίου (στο εξής το εργαστήριο) των Δ. Φιλιππίδη και Κ. Γεωργίου, (β) €300 στο αυτοκίνητο της εταιρείας τους Vidotron Machines Co Ltd με αρ. εγγραφής KPB 323 τύπου pick-up (στο εξής το αυτοκίνητο) και (γ) €500 στη γυάλινη είσοδο πρακτορείου του ΟΠΑΠ (στο εξής το Πρακτορείο), περιουσία της Ε. Χριστοφόρου. Αμέσως μετά την έκρηξη η σκηνή αποκλείστηκε από την αστυνομία, πυροτεχνουργός της οποίας απεφάνθη ότι η έκρηξη οφειλόταν σε ρίψη αμυντικής χειροβομβίδας PRB 423 βελγικής κατασκευής η οποία περιείχε ποσότητα εκρηκτικής ύλης υψηλής ισχύος. Και αυτό - μεταξύ άλλων - καθότι στη σκηνή εντοπίσθηκε και μοχλός οπλίσεως της εν λόγω χειροβομβίδας, ο οποίος έτυχε επιστημονικών εξετάσεων σε επίπεδο DNA με αποτέλεσμα να συνδεθεί ο κατηγορούμενος με την έκρηξη και να βρεθεί στο εδώλιο αντιμέτωπος με 6 κατηγορίες. Αφορούν:- 1. Παράνομη κατοχή και χρήση εκρηκτικών υλών - δηλαδή της προαναφερθείσας χειροβομβίδας (1η και 2η κατηγορία) - κατά παράβαση των άρθρων 2 και 4
(1)(ε)
(4)(δ)(ζ)
(5)του περί Εκρηκτικών Υλών Νόμου Κεφ. 154,
- Απόπειρα καταστροφής περιουσίας με εκρηκτικές ύλες (3η κατηγορία), κατά παράβαση του άρθρου 325 του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154 (Π.Κ.) και
- Κακόβουλη ζημιά στο πρακτορείο, στο εργαστήριο και στο αυτοκίνητο (4η, 5η και 6η κατηγορία αντίστοιχα), κατά παράβαση του άρθρου 324
(1)του Π.Κ. Για απόδειξη των πιο πάνω κατηγοριών κατάθεσαν 10 μάρτυρες (ΜΚ) και δηλώθηκαν παραδεκτά γεγονότα τα οποία και εγκρίθηκαν από το Δικαστήριο βάσει του άρθρου 19 του Κεφ. 9, ενώ ο κατηγορούμενος όταν κλήθηκε σε απολογία επέλεξε να προβεί σε ανώμοτη δήλωση και στη συνέχεια κατάθεσαν για υπεράσπιση του 2 μάρτυρες (ΜΥ). Πρώτα, όμως, η σύνοψη των παραδεκτών γεγονότων και της μαρτυρίας των ΜΚ.1, 2, 3, 4, 7 και 8 που συνθέτουν και το πλαίσιο της υπόθεσης. Έχει ως ακολούθως:- Την έκρηξη πρωτοάκουσε 5 με 10 λεπτά πριν τις 1.00 π.μ. ο Σ. Φαρμακάς (ΜΚ.8), ένοικος διαμερίσματος του 4ου ορόφου της πολυκατοικίας έξω από την οποία σημειώθηκε η έκρηξη. Εκείνη τη στιγμή, ανάφερε, καθόταν στη βεράντα του διαμερίσματος του και μόλις άκουσε την έκρηξη τηλεφώνησε αμέσως στην αστυνομία. Σχετικά έγινε παραδεκτό ότι στις 00:55 το ΚΕΝ εξέπεμψε σήμα ότι στην οδό Ταγματάρχη Πουλίου σημειώθηκε έκρηξη, με αποτέλεσμα να φτάσει αμέσως στη σκηνή ο αστ. Κλεοβούλου ο οποίος και την απόκλεισε περιμετρικά με αστυνομική κορδέλα μέχρι να συμπληρωθούν οι αστυνομικές εξετάσεις. Δέκα λεπτά μετά την έκρηξη, στις 01:05, έφτασε στη σκηνή ο ανακριτής της υπόθεσης Α/Αστ. Χρίστου (ΜΚ1) και στη συνέχεια άλλοι συνάδελφοι του, μεταξύ των οποίων οι Μικελλίδης (ΜΚ3), Νεοφύτου (ΜΚ4) και Σιακαλλής (ΜΚ5). Εκεί, όπως είναι παραδεκτό, κλήθηκαν και οι ιδιοκτήτες της περιουσίας που υπέστη ζημία - μεταξύ των οποίων και ο Δ. Φιλιππίδης (ΜΚ7) - οι οποίοι δήλωσαν ότι δεν υποψιάζονταν οποιονδήποτε αφού δεν είχαν διαφορές με κανένα. Περαιτέρω, σε μεταγενέστερο στάδιο όταν συνελήφθη από την αστυνομία ο κατηγορούμενος ως ύποπτος για την έκρηξη, δήλωσαν ότι δεν τον γνώριζαν και ούτε ήταν σε θέση να πουν κατά πόσο η έκρηξη είχε στόχο το πρακτορείο ή το εργαστήριο. Ωστόσο ήταν θέση του ανακριτή της υπόθεσης ότι στόχος ήταν το πρακτορείο, αφού κατά τους μήνες Ιούνιο και Ιούλιο του 2012 άλλα 6 ακόμη πρακτορεία του ΟΠΑΠ, όπως και τα κεντρικά του γραφεία, έγιναν στόχος ανάλογων εγκληματικών πράξεων. Από τις 7 αυτές υποθέσεις, εξήγησε ο ανακριτής, οι 4 αφορούσαν εμπρησμό υποστατικών του ΟΠΑΠ, οι 2 ρήψεις πυροβολισμών εναντίον τους και η 7η - όπως και η παρούσα - ρίψη χειροβομβίδας. Στη σκηνή - όπως είναι παραδεκτό - εντοπίσθηκε 1 μοχλός οπλίσεως αμυντικής χειροβομβίδας PRB 423 βελγικής κατασκευής (τεκμ. 3), ο οποίος παραλήφθηκε από την αστυνομία και παραδόθηκε στο Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου για επιστημονικές εξετάσεις σε επίπεδο DNA. Για επιστημονικές επίσης εξετάσεις παραδόθηκε στο Κρατικό Χημείο και 1 δειγματοληψία (τεκμ.2) που έγινε από τον κρατήρα που δημιούργησε η έκρηξη και, περαιτέρω, από τη σκηνή περισυλλέγησαν και θραύσματα (τεκμ. 4). Τα πιο πάνω τεκμήρια παραλήφθηκαν από το λοχία Νεοφύτου (ΜΚ4) και παραδόθηκαν στον ανακριτή της υπόθεσης, αλλά δεν χρειάζεται να γίνει αναφορά στη μαρτυρία για την παραπέρα διακίνηση τους καθότι δηλώθηκε από την Υπεράσπιση ότι συμφωνεί πως η διακίνηση όλων των τεκμηρίων της υπόθεσης έγινε κατά τρόπο άψογο. Σημειώνουμε, όμως, ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία του ΜΚ4 στα σημεία που εντοπίστηκε ο κρατήρας της έκρηξης και ο μοχλός οπλίσεως της χειροβομβίδας τοποθέτησε αντίστοιχα τους αρ. 1 και 2, ενώ φωτογραφίες της σκηνής έλαβε ο αστ. Μικελλίδης (ΜΚ3). Συνολικά, ανάφερε ο ΜΚ3, έλαβε 34 φωτογραφίες τις οποίες μετέφερε σε CD (τεκμ. 16) και απ΄ αυτές επέλεξε 12 που παρουσίασε στο Δικαστήριο και κατατέθηκαν ως τεκμ.
- Μεταγενέστερα, εκ συμφώνου, παρουσιάστηκαν και οι 34 φωτογραφίες (τεκμ. 40), από τις οποίες οι δύο (τεκμ. 41(α) και 41(β) σε μεγέθυνση. Σχετικά ό,τι χρειάζεται να σημειωθεί είναι ότι στις φωτογραφίες απεικονίζεται η πολυκατοικία της οδού Ταγματάρχη Πουλίου αρ. 23, τα 2 καταστήματα του ισογείου - δηλαδή το πρακτορείο και το εργαστήριο - καθώς επίσης και το αυτοκίνητο. Με τη διευκρίνιση από τους ΜΚ1, 3 και 4 ότι, όπως φαίνεται και στις φωτογραφίες, ο κρατήρας της έκρηξης ήταν μπροστά από τους 2 οπίσθιους δεξιούς τροχούς του αυτοκινήτου, το οποίο ήταν σταθμευμένο μπροστά από το εργαστήριο και ως αποτέλεσμα της έκρηξης στράβωσε το πίσω δεξιό φτερό του, ενώ ο μοχλός οπλίσεως της χειροβομβίδας εντοπίσθηκε σε μικρή απόσταση πίσω από το αυτοκίνητο επί του τσιμεντένιου δαπέδου που υπήρχε κατά μήκος του πεζοδρομίου και μπροστά από τα 2 καταστήματα. Σ΄ ότι δε αφορά άλλες ζημιές πιο ακριβής είναι η μαρτυρία του ΜΚ7 σύμφωνα με την οποία έσκασε το εσωτερικό λάστιχο του οπίσθιου δεξιού τροχού του αυτοκινήτου, έσπασε το καθρεφτάκι του οδηγού, οι κόντρα σούστες παρουσίασαν πρόβλημα και έσπασε το γυαλί και σχίστηκαν τα μεγάφωνα της μηχανής παιγνίου «φλίπερ» που ήταν στην κάσα του αυτοκινήτου. Στις 12.9.12, ανάφερε ο ΜΚ1, πήρε οδηγίες από τον υπεύθυνο της βάρδιας του να απευθυνθεί στο δικαστήριο για έκδοση εντάλματος σύλληψης του κατηγορούμενου, στη βάση πληροφοριών ότι είχε ανάμειξη στην υπό κρίση υπόθεση. Πράγματι, συνέχισε, το δικαστήριο εξέδωσε αυθημερόν ένταλμα σύλληψης του κατηγορούμενου (τεκμ. 8), το οποίο και εκτέλεσε το απόγευμα της ίδιας ημέρας. Όταν δε εξήγησε στον κατηγορούμενο τους λόγους της σύλληψης και του επέστησε την προσοχή στο Νόμο, η απάντηση του ήταν «Δεν ξέρω, δεν γνωρίζω τίποτε. Ούτε ξέρω να χειρίζομαι χειροβομβίδες, ούτε στρατό έκαμα για να ξέρω». Ακολούθησε η πληροφόρηση του για τα δικαιώματα που είχε ως κρατούμενος (τεκμ.9) και στη συνέχεια η λήψη ανακριτικής κατάθεσης (τεκμ.10), όπου - ουσιαστικά - αρνήθηκε οποιαδήποτε ανάμειξη στην υπόθεση. Δεν αρνήθηκε όμως - σύμφωνα πάντα με τον ανακριτή της υπόθεσης - να του ληφθούν παρειακά επιχρίσματα (τεκμ.5), τα οποία και έλαβε κατόπιν οδηγιών του Υπαστ. Σιάηλου και αφού ο κατηγορούμενος, στην παρουσία και του δικηγόρου του, συγκατατέθηκε (τεκμ. 7). Τα παρειακά επιχρίσματα, συνέχισε ο ΜΚ1, τα παρέδωσε την επομένη 13.9.12 στη Βάσω Στρίπλεη του Ινστιτούτου Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου και αυθημερόν ο γενετιστής Μάριος Καριόλου (ΜΚ6) ετοίμασε έκθεση σύμφωνα με την οποία το γενετικό υλικό που απομονώθηκε από το μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας (τεκμ. 3) ταυτίστηκε με το γενετικό υλικό του παρειακού επιχρίσματος (τεκμ. 5) του κατηγορούμενου. Κατ΄ ακολουθία της έκθεσης του γενετιστή Καριόλου, ανάφερε ο ΜΚ2, απευθύνθηκε στο Δικαστήριο για έκδοση νέου εντάλματος σύλληψης εναντίον του κατηγορούμενου και για τις άλλες 7 εγκληματικές πράξεις εναντίον υποστατικών του ΟΠΑΠ, αίτημα το οποίο το Δικαστήριο ικανοποίησε στη βάση σχετικού όρκου (τεκμ.14) και έτσι εκδόθηκε 2ο ένταλμα σύλληψης εναντίον του (τεκμ.13). Το εκτέλεσε, ανάφερε, αυθημερόν και όταν εξήγησε στον κατηγορούμενο τους λόγους της επανασύλληψης του και του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, η απάντηση του ήταν ότι δεν παραδέχεται τίποτα. Τρεις ημέρες μετά την έκδοση του 2ου εντάλματος σύλληψης, στις 16.9.12, ο ΜΚ1 πήρε 2η ανακριτική κατάθεση από τον κατηγορούμενο (τεκμ.11), όπου τον πληροφόρησε ότι στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας που εξερράγη η ώρα 00:50 της 20.6.12 απομονώθηκε γενετικό υλικό που ταυτίστηκε με το δικό του και τον ρώτησε τι είχε να πει επί του προκειμένου. Απάντησε ότι θα δώσει κατάθεση στο δικηγόρο του και ό,τι έχει να πει θα το πει στο Δικαστήριο. Η μαρτυρία όλων των πιο πάνω ΜΚ - δηλαδή των ΜΚ1, 2, 3, 4, 7 και 8 - ουσιαστικά δεν αμφισβητήθηκε κατά την αντεξέταση, η οποία απέβλεπε είτε σε διευκρινίσεις είτε σε εξασφάλιση περαιτέρω μαρτυρίας που ενδεχομένως να ήταν προς όφελος του κατηγορούμενου. Για εξυπηρέτηση λοιπόν του σκοπού αυτού επιδείχθηκαν στον ΜΚ1 7 μοχλοί όπλισης χειροβομβίδας (τεκμ.12α-12ζ), τους οποίους ο μάρτυρας αναγνώρισε ότι είναι μοχλοί του ιδίου τύπου με την χειροβομβίδα της υπό κρίση υπόθεσης. Ρωτήθηκε συναφώς κατά πόσο διερεύνησε αν χειροβομβίδες του τύπου αυτού είχαν κλαπεί από την Εθνική Φρουρά και απάντησε ότι διερεύνησε το ενδεχόμενο αυτό, αλλά όπως τον πληροφόρησε η Ε.Φ. τέτοιου τύπου χειροβομβίδες δεν είχαν κλαπεί από τις αποθήκες της. Περαιτέρω, απαντώντας σε άλλες ερωτήσεις, συμφώνησε ότι ο κατηγορούμενος ήταν μάρτυρας κατηγορίας στη δίκη της δολοφονίας του Α. Χατζηκωστή, αλλά ο κατηγορούμενος δεν του ανάφερε ότι λόγω της μαρτυρίας του στη δίκη αυτή δέχθηκε απειλές και ο ίδιος δεν γνωρίζει κατά πόσο δέχθηκε ή όχι. Τέλος, σ΄ ότι αφορά τις άλλες 7 υποθέσεις εναντίον υποστατικών του ΟΠΑΠ, ανάφερε ότι γι΄ αυτές δεν ενήργησε ως ανακριτής. Ακολουθεί η σύνοψη της μαρτυρίας των πυροτεχνουργών της Αστυνομίας Σιακαλλή (ΜΚ5) και Παπαδόπουλου (ΜΚ10), της Χημικού στο Κρατικό Χημείο Μ. Αυξεντίου (ΜΚ9) καθώς επίσης και του γενετιστή Μ. Καριόλου (ΜΚ6), οι οποίοι κατάθεσαν στο Δικαστήριο ως εμπειρογνώμονες στους αντίστοιχους τομείς. Ο ΜΚ5, όπως ανάφερε, υπηρετεί στο Τμήμα Πυροτεχνουργών από το 1996 και έκτοτε υπό την ιδιότητα του πυροτεχνουργού εξέτασε πάρα πολλές σκηνές εκρήξεων. Μεταξύ αυτών και την επίδικη, για την οποία ετοίμασε έκθεση (τεκμ.17) όπου αποφαίνεται ότι η έκρηξη και οι ζημιές που προκάλεσε ήταν αποτέλεσμα ρίψης αμυντικής χειροβομβίδας PRB 423 βελγικής κατασκευής η οποία περιείχε 60 γραμμάρια εκρηκτική ύλη Comp-B υψηλής ισχύος. Κατέληξε στο συμπέρασμα αυτό αφού συνεκτίμησε 4 στοιχεία. Το πρώτο, ο κρατήρας της έκρηξης είχε αυγοειδές σχήμα που υποδήλωνε ότι στο σημείο εκείνο είχε εκραγεί αυγοειδές αντικείμενο και η χειροβομβίδα έχει τέτοιο σχήμα. Το δεύτερο, οι ζημιές που προκλήθηκαν στα λάστιχα του οπίσθιου δεξιού τροχού του αυτοκινήτου ως και στους υαλοπίνακες των 2 καταστημάτων υποδήλωναν ότι η εκρηκτική ύλη που περιείχε η χειροβομβίδα ήταν υψηλής ισχύος. Το τρίτο, ότι στη σκηνή εντοπίσθηκε μοχλός οπλίσεως χειροβομβίδας με την επιγραφή LOT PRB 3-2 (τεκμ.3) και, το τέταρτο, από τον κρατήρα και γενικά τη σκηνή συνελέγησαν με μαγνήτη μεταλλικά θραύσματα (τεκμ. 4), τα οποία προήλθαν από το σπειροειδές ελατήριο της χειροβομβίδας που λόγω της έκρηξης τεμαχίσθηκε. Για να γίνει δε πιο κατανοητός, παρουσίασε στο Δικαστήριο απενεργοποιημένη χειροβομβίδα (τεκμ.18) του ίδιου τύπου και εξήγησε αφενός τον τρόπο λειτουργίας της και αφετέρου το σημείο όπου ευρίσκεται το προαναφερθέν σπειροειδές, το οποίο περιβάλλεται από εκρηκτική ύλη και το οποίο ως αποτέλεσμα της έκρηξης καταθρυματίζεται. Και συνέχισε:- Στα 17 περίπου χρόνια που υπηρετεί στον Κλάδο Πυροτεχνουργών δεν έτυχε να δει αμυντική χειροβομβίδα PRB 423 και στο πλαίσιο των ερευνών του απευθύνθηκε στην Εθνική Φρουρά, η οποία όμως τον πληροφόρησε πως τα τελευταία 20 χρόνια έπαυσε να έχει ή να χρησιμοποιεί τέτοιου τύπου χειροβομβίδες. Κατ΄ ακολουθία λοιπόν αυτής της ενημέρωσης αναζήτησε πληροφόρηση για τα χαρακτηριστικά της εν λόγω χειροβομβίδας μέσω του Internet. Προέκυψε ότι η χειροβομβίδα PRB 423 είναι αμυντική, βελγικής κατασκευής, περιέχει 60 γραμμάρια εκρηκτικής ύλης που αποτελεί συνδυασμό TNT και RTX και εκρήγνυται 4 δευτερόλεπτα μετά την αφαίρεση της περόνης ασφαλείας. Σχετικά παρουσίασε στο δικαστήριο και έγγραφο που εκτύπωσε από τον υπολογιστή του (τεκμ. 19), το οποίο περιέχει τα εν λόγω χαρακτηριστικά και κατέληξε αναφέροντας ότι από την έκρηξη της εν λόγω χειροβομβίδας δημιουργείται ωστικό κύμα που ταξιδεύει προς όλες τις κατευθύνσεις με ταχύτητα 26 χιλιάδες πόδια το δευτερόλεπτο, ενώ στο σημείο της έκρηξης αναπτύσσεται θερμοκρασία της τάξεως των 3000°C. Η αντεξέταση του μάρτυρα στόχευε στην αμφισβήτηση του πορίσματος του ότι η έκρηξη οφειλόταν σε ρίψη χειροβομβίδας του αναφερθέντος τύπου. Και αυτό με αναφορά (α) στο γεγονός ότι από τη σκηνή δεν περισυλλέγη κανένα από τα 52 σφαιρίδια που περιέχει η εν λόγω χειροβομβίδα, (β) στην εικόνα που παρουσίαζε ο κρατήρας της έκρηξης, (γ) στη μη ανίχνευση από το Κρατικό Χημείο εκρηκτικής ύλης στη δειγματοληψία που έγινε από τον κρατήρα και (δ) στις ζημιές που προκάλεσε η έκρηξη κυρίως στο αυτοκίνητο. Σ΄ ότι αφορά τα σφαιρίδια, ο μάρτυρας συμφώνησε ότι όπως αναγράφεται και στην ιστοσελίδα του κατασκευαστή της χειροβομβίδας (τεκμ. 20) αυτή περιέχει 52 ατσαλένια σφαιρίδια βάρους 0,1 γρ. το καθένα, τα οποία με την έκρηξη εκτινάσσονται προς όλες τις κατευθύνσεις και είναι αυτά που προκαλούν τη μεγαλύτερη ζημία. Όμως η μη περισυλλογή από τον μαγνήτη οποιουδήποτε σφαιριδίου δεν σημαίνει τίποτα, αφού από σκηνές που εξέτασε και στις οποίες έγινε έκρηξη χειροβομβίδας τύπου arches, η οποία περιέχει 2500 σφαιρίδια, έγινε κατορθωτό να περισυλλεγούν μόλις 10-
- Σ΄ ότι δε αφορά το γεγονός ότι το Κρατικό Χημείο δεν ανίχνευσε στη δειγματοληψία που έγινε εκρηκτική ύλη, αντέτεινε ότι η μη ανίχνευση τέτοιας ύλης δεν πλήττει το πόρισμα του, αλλά το ενισχύει καθότι συνάδει με το μαύρισμα που παρατήρησε στον κρατήρα της έκρηξης, το οποίο είναι χαρακτηριστικό που αφήνει ο συνδυασμός TNT και RTX και το οποίο υποδηλεί τέλεια καύση αφού στο σημείο της έκρηξης αναπτύσσεται θερμοκρασία 3000°C. Τέλος, σ΄ ότι αφορά τις ζημιές στο αυτοκίνητο, ισχυρίστηκε ότι τα λάστιχα του οπίσθιου δεξιού τροχού, μπροστά από τον οποίο έγινε η έκρηξη, είχαν τρυπήσει και παρέπεμψε στη φωτ. 7 του τεκμ.
- Του υποβλήθηκε ότι τα λάστιχα δεν είχαν τρυπήσει, υποβολή που απέρριψε και παράπεμψε ξανά στη φωτογραφία 7 που δείχνει - όπως επεσήμανε - ελαφρύ ξεφούσκωμα των λαστίχων. Όπως απέρριψε και άλλη υποβολή ότι αν η έκρηξη οφειλόταν σε ρίψη της υπό αναφορά χειροβομβίδας τότε στο μαύρισμα του κρατήρα θα ανιχνευόταν εκρηκτική ύλη, επαναλαμβάνοντας τη θέση του ότι η μη ανίχνευση τέτοιας ύλης οφείλεται στην τέλεια καύση. Ο ΜΚ10 προστέθηκε ως μάρτυρας στην υπόθεση ως αποτέλεσμα της αντεξέτασης της ΜΚ9 και για το λόγο αυτό θα συνοψίσουμε πρώτα τη μαρτυρία της ΜΚ9 και αμέσως μετά αυτή του ΜΚ
- Όπως έγινε παραδεκτό και από την υπεράσπιση, η δειγματοληψία που έγινε από τον κρατήρα της έκρηξης - μαυρισμένο τεμάχιο βαμβακιού (τεκμ. 2α) - έτυχε των κατάλληλων χημικών αναλύσεων από τη ΜΚ9 και σ΄ αυτή δεν ανιχνεύθηκε εκρηκτική ύλη (έκθεση τεκμ.39). Κατ΄ ακολουθία τούτου της τέθηκε η ερώτηση κατά πόσο υπάρχει περίπτωση να χρησιμοποιήθηκε - στο σημείο από το οποίο έγινε η δειγματοληψία - εκρηκτική ύλη COMP-Β και όμως να μην γίνει κατορθωτή η ανίχνευση της. Η απάντηση της ήταν καταφατική και συναφώς εξήγησε ότι χημικώς δεν ανιχνεύεται εκρηκτική ύλη σε δύο περιπτώσεις. Η πρώτη, όπου η ποσότητα της ουσίας του δείγματος υπολείπεται της ελάχιστης ποσότητας που είναι αναγκαία για σκοπούς ανίχνευσης και, η δεύτερη, όπου γίνεται τέλεια θερμική διάσπαση των ουσιών που συνθέτουν την εκρηκτική ύλη. Σχετικά με τη δεύτερη περίπτωση, της ζητήθηκε να προσδιορίσει επακριβώς τα προϊόντα της τέλειας θερμικής αποσύνθεσης των ουσιών που συνθέτουν την εκρηκτική ύλη COMP-B και ρωτήθηκε αν έχει υπόψη της άλλες περιπτώσεις που παρόλο που έγινε δειγματοληψία από κρατήρα έκρηξης εντούτοις δεν έγινε κατορθωτή η ανίχνευση εκρηκτικής ύλης από το Κρατικό Χημείο. Απαντώντας τις εν λόγω ερωτήσεις εξήγησε τα ακόλουθα:- Η εκρηκτική ύλη COMP-B συντίθεται από ΤΝΤ και RΤX, ουσίες που στην τέλεια αποσύνθεση τους παράγουν άζωτο, νερό, μονοξείδιο και διοξείδιο του άνθρακα και κατά τη στιγμή της έκρηξης αναπτύσσονται υψηλές θερμοκρασίες. Λόγω αυτού το μεν νερό εξατμίζεται, ο δε άνθρακας αφήνει στο σημείο της έκρηξης μαύρισμα και είναι δυνατό να μη ανιχνευθεί χημικώς η εκρηκτική ύλη που χρησιμοποιήθηκε. Σ΄ ότι δε αφορά το δεύτερο ερώτημα, η απάντηση της ήταν και πάλιν θετική και ως χτυπητή περίπτωση - όπως η ίδια την χαρακτήρισε - ανάφερε την μεγάλη έκρηξη στο Μαρί, όπου παρόλο που λήφθηκαν αρκετά δείγματα από τον κρατήρα της έκρηξης εντούτοις σε κάποια απ΄ αυτά δεν ανιχνεύθηκε εκρηκτική ύλη. Η αντεξέταση της μάρτυρος - όπως συνέβη και με τον ΜΚ5 - στόχευε στην προώθηση της θέσης ότι η έκρηξη πιθανό να μην οφειλόταν σε ρίψη χειροβομβίδας PRB 423, καθότι αν αυτή ήταν η αιτία θα ανιχνεύονταν οπωσδήποτε υπολείμματα της εκρηκτικής ύλης COMP-B στον κρατήρα της έκρηξης. Προς τούτο υποδείχθηκε στη μάρτυρα άρθρο σύμφωνα με το οποίο - όπως της υποβλήθηκε - επιστήμονες προέβησαν σε ελεγχόμενες εκρήξεις χειροβομβίδων που περιείχαν εκρηκτική ύλη COMP-B και παρόλο που απέβλεπαν σε τέλεια διάσπαση εντούτοις σε καμιά περίπτωση δεν έτυχε να μην ανιχνευθεί η εν λόγω ύλη με τη μέθοδο της στρωματογραφίας, την οποία χρησιμοποίησε και η ίδια. Στην υποβολή αυτή η μάρτυρας ζήτησε να διαβάσει το άρθρο και αφού το διάβασε δεν διαφώνησε με το περιεχόμενο του. Επεσήμανε ωστόσο ότι οι ελεγχόμενες εκρήξεις στις οποίες αναφέρεται το άρθρο έγιναν σε ελεγχόμενα υλικά - χιόνι, τέντες και μεταλλικούς δίσκους - ενώ στην υπό κρίση περίπτωση σε τσιμέντο και, περαιτέρω, στις εν λόγω εκρήξεις έγιναν δειγματοληψίες τόσο από τον κρατήρα όσο και από μεγάλη απόσταση γύρω από τον κρατήρα, ενώ στην υπό κρίση έγινε μόνο 1 δειγματοληψία από τον κρατήρα της έκρηξης. Και αυτό για να υποδείξει ότι για σκοπούς ανίχνευσης έχει μεγάλη σημασία το είδος του υλικού πάνω στο οποίο θα επικαθήσει η εκρηκτική ύλη, δηλαδή διαφορετικά θα επικαθίσει στο τσιμέντο απ΄ ότι στα άλλα ελεγχόμενα υλικά και, περαιτέρω, έχει σημασία και ο τρόπος που γίνεται η δειγματοληψία και στην υπό κρίση περίπτωση δεν μπορεί να ξέρει τον τρόπο με τον οποίο ο αστυνομικός έκανε τη δειγματοληψία με το βαμβάκι. Πέραν της προώθησης της πιο πάνω θέσης, η Υπεράσπιση επιχείρησε να προωθήσει και άλλα ζητήματα. Όπως, ότι κατά την έκρηξη εκρηκτικής ύλης COMP-B παράγεται θερμοκρασία 350°C και στην περίπτωση έκρηξης εκρηκτικής ύλης PETN 4230°C. Ήταν θέση όμως της μάρτυρος ότι αυτά τα ζητήματα ανήκουν στον τομέα του πυροτεχνουργού και δεν τα γνωρίζει. Όπως δεν γνώριζε αν τα σφαιρίδια της χειροβομβίδας arches είναι από μόλυβδο ή από άλλο υλικό ή σε ποια θερμοκρασία λιώνει το ατσάλι και ο μόλυβδος. Της υποβλήθηκε ότι το ατσάλι λειώνει στους 1450°C και ότι με θερμοκρασία 350°C τα ατσάλινα σφαιρίδια της χειροβομβίδας PRB 423 δεν θα καταστρέφονταν και της ζητήθηκε η θέση της. Απάντησε ότι αν έτσι έχουν τα πράγματα συμφωνεί, αλλά αν ανευρέθηκαν τέτοια σφαιρίδια στην σκηνή αρμόδιοι να απαντήσουν είναι αυτοί που την έψαξαν. Της ζητήθηκε επίσης να αναφέρει αν προέβηκε σε ανάλυση του δείγματος για να διαπιστώσει κατά πόσο υπήρχαν σ΄ αυτό κατάλοιπα μείγματος από νιτρικό κάλι, κάρβουνο και θειάφι, που είναι το μείγμα που - όπως της λέχθηκε - χρησιμοποιούν οι Κύπριοι για να φτιάχνουν κροτίδες (τσάκρες) το Πάσχα. Απάντησε ότι δεν έκανε τέτοια ανάλυση καθότι το εκρηκτικό μείγμα που συνθέτουν τα στοιχεία αυτά είναι χαμηλής ισχύος και ο πυροτεχνουργός, ως ο πλέον ειδικός, σημείωσε στο αστυνομικό έντυπο ότι η έκρηξη οφειλόταν σε εκρηκτική ύλη υψηλής ισχύος. Τέλος, της ζητήθηκε η γνώμη της για τις επιδράσεις που επιφέρει στη δράση μίας χειροβομβίδας ο χρόνος κατασκευής της και κατά πόσο συμφωνεί ότι το μαύρισμα σε κρατήρα έκρηξης μπορεί να οφείλεται είτε στους υδρογονάνθρακες της εκρηκτικής ύλης είτε σε ατελή καύση. Η γνώμη της, σ΄ ότι αφορά το πρώτο ζήτημα ήταν ότι - χωρίς να είναι απόλυτη - όσο πιο παλιό είναι ένα εκρηκτικό τόσο πιο μικρή η δράση του και τόσο πιο μικρή η διάσπαση του εκρηκτικού μείγματος και, σ΄ ότι αφορά το δεύτερο ζήτημα, συμφώνησε μεν για τις δύο αιτίες που της αναφέρθηκαν για πρόκληση του μαυρίσματος, αλλά επεσήμανε ότι οι πυροτεχνουργοί λόγω πείρας μπορούν να αποκλείσουν τη μία απ΄ αυτές. Όπως διεφάνη, η προσθήκη του ΜΚ10 ως μάρτυρα στην υπόθεση απέβλεπε αφενός στο να δώσει περαιτέρω στήριξη στο συμπέρασμα του ΜΚ5 ότι στη σκηνή εξερράγη αμυντική χειροβομβίδα PRB και, αφετέρου, να απαντηθούν εκείνα τα ερωτήματα που η ΜΚ9 δεν απάντησε λόγω αναρμοδιότητας. Με αυτή την επισήμανση προχωρούμε σε σύνοψη της μαρτυρίας του ΜΚ10, η οποία έχει ως ακολούθως:- Εκπαιδεύτηκε πυροτεχνουργός σε σχολεία πυροτεχνουργών του ΝΑΤΟ - βασικό και προκεχωρημένο - και υπηρετεί στον Κλάδο Πυροτεχνουργών της Κυπριακής Αστυνομίας από το
- Έκτοτε δε έτυχε και αρκετών άλλων εκπαιδεύσεων οι οποίες αφενός αναβάθμισαν τις γνώσεις του και αφετέρου τον κρατούσαν ενήμερο για τις εξελίξεις στον τομέα του πυροτεχνουργού. Από το 2000 μέχρι σήμερα εξέτασε πάρα πολλές σκηνές εκρήξεων και ως πυροτεχνουργός είναι σε θέση από την εξέταση της σκηνής να προσδιορίσει κατά πόσο η έκρηξη οφείλεται σε εκρηκτική ύλη υψηλής ή χαμηλής ισχύος. Κι αυτό καθότι κατά την έκρηξη μηχανισμού που περιέχει εκρηκτική ύλη χαμηλής ισχύος θραυσματοποιείται το δοχείο εγκλεισμού της εκρηκτικής ύλης και τα θραύσματα είναι οφθαλμοφανή στη σκηνή, κάτι που δεν συμβαίνει στην περίπτωση εκρηκτικής ύλης υψηλής ισχύος. Πέραν τούτου, τα υπολείμματα που αφήνει η εκρηκτική ύλη χαμηλής ισχύος έχουν υφή σαν πούδρα, σε αντίθεση με την εκρηκτική ύλη υψηλής ισχύος που αφήνει απλώς ένα εκρηκτικό αποτύπωμα κοντά στο σημείο της έκρηξης. Σ΄ ότι δε αφορά την παρούσα υπόθεση έχει μελετήσει την έκθεση του συνάδελφου του ΜΚ5 και τις φωτογραφίες που λήφθηκαν στη σκηνή. Στη βάση λοιπόν αυτού του υλικού - υποστήριξε - δεν χωρεί καμιά αμφιβολία ότι ο μηχανισμός που εξερράγη στη σκηνή περιείχε εκρηκτική ύλη υψηλής ισχύος και η εκρηκτική ύλη που περιέχει η αμυντική χειροβομβίδα PRB είναι υψηλής ισχύος. Περαιτέρω η εικόνα του κρατήρα της έκρηξης, οι ζημιές που προκάλεσε και ο εντοπισμός στη σκηνή του μοχλού οπλίσεως χειροβομβίδας του προαναφερθέντος τύπου οδηγούν στο συμπέρασμα που κατέληξε ο ΜΚ
- Δηλαδή ότι στη σκηνή εξερράγη αμυντική χειροβομβίδα PRB, συμπέρασμα που ενισχύεται περαιτέρω και από τη μελέτη κυρίως των φωτογραφιών τεκμ. 40 και 41α. Εξήγησε συναφώς ότι στο τεκμ. 40 διακρίνονται επικολλημένα στο μαγνήτη μεταλλικά τεμάχια τα οποία πιστεύει ότι προήλθαν από το θρυμματισμό του σπειροειδούς ελατηρίου της χειροβομβίδας, ενώ στο κάθετο μέρος του σκαλιού (τσεκουλατούρας) του εργαστηρίου μπορεί κάποιος να παρατηρήσει σημάδια κυλινδρικού οχήματος - τα οποία έβαλε σε κύκλους - που συνάδουν με τα σημάδια που θα άφηναν τα ατσαλένια σφαιρίδια της χειροβομβίδας τα οποία με την έκρηξη εκτινάσσονται προς όλες τις κατευθύνσεις. Πέραν τούτου, υπέδειξε ότι το σημείο της έκρηξης σε συσχετισμό με το σημείο όπου εντοπίσθηκε ο μοχλός οπλίσεως οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η έκρηξη ήταν αποτέλεσμα ρίψης χειροβομβίδας με συμβατικό τρόπο καθότι τοποθέτηση της χειροβομβίδας στο σημείο της έκρηξης - κάτω από το αυτοκίνητο και μπροστά από τους 2 οπίσθιους δεξιούς τροχούς - θα μεγιστοποιούσε τη δυσκολία πρόσβασης και απομάκρυνσης του δράστη προς και από το εν λόγω σημείο. Πέραν των πιο πάνω, ο μάρτυρας ανάφερε ότι τα σφαιρίδια της χειροβομβίδας arches είναι κατασκευασμένα από ατσάλι και όχι από μόλυβδο, αλλά δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσει από ποιο υλικό ήταν κατασκευασμένο ένα στρεβλωμένο αντικείμενο που φαίνεται στη φωτογραφία τεκμ, 41β και πώς βρέθηκε εκεί. Η αντεξέταση του μάρτυρα περιστράφηκε γύρω από 4 ζητήματα. Το πρώτο, πόσο μικρά γίνονται τα κομμάτια από τη θραυσματοποίηση ενός δοχείου εγκλεισμού εκρηκτικής ύλης, το δεύτερο, πόσο μακριά από το σημείο της έκρηξης ανευρίσκεται ο μοχλός οπλίσεως χειροβομβίδας που ρίχνεται με συμβατικό τρόπο, το τρίτο, κατά πόσο ερεύνησε τι ήταν το αντικείμενο που φαίνεται στις φωτογραφίες 41α και 41β και, το τέταρτο, κατά πόσο οι ζημιές που προκάλεσε η έκρηξη συνάδουν με ζημιές που ήταν δυνατό να προξενήσει έκρηξη χειροβομβίδας PRB. Απαντώντας λοιπόν στις ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν σε σχέση με τα ζητήματα αυτά, ισχυρίστηκε τα ακόλουθα:- Δεν μπορεί κάποιος να προσδιορίσει πόσο μικρά γίνονται τα κομμάτια από τη θραυσματοποίηση ενός δοχείου εγκλεισμού εκρηκτικής ύλης καθότι αυτό είναι συνάρτηση πολλών παραγόντων, αλλά αυτό που έχει σημασία στην παρούσα υπόθεση είναι ότι όλα τα στοιχεία οδηγούν στο συμπέρασμα ότι στη σκηνή εξερράγη αμυντική χειροβομβίδα PRB που περιείχε υψηλής ισχύος εκρηκτική ύλη. Σ΄ ότι αφορά το δεύτερο ζήτημα εξήγησε ότι το πού εντοπίζεται ο μοχλός οπλίσεως εξαρτάται (α) από το σημείο που στέκεται ο χρήστης και πόσο μακριά βρίσκεται από το στόχο τη στιγμή ρίψης της χειροβομβίδας, (β) τον τρόπο με τον οποίο κρατεί τη χειροβομβίδα και τον μοχλό οπλίσεως κατά το χρόνο ρίψεως και (γ) με ποιο τρόπο ρίχνει ο συγκεκριμένος χρήστης τη χειροβομβίδα καθότι κάθε χρήστης επιλέγει τρόπο που τον βολεύει. Σ΄ ότι αφορά το τρίτο ζήτημα, από τις φωτογραφίες τεκμ. 41α και 41β δεν είναι σε θέση να απαντήσει το ερώτημα, αλλά ρώτησε τους συνάδελφους του που εξέτασαν τη σκηνή και όπως του είπαν δεν ήξεραν να τον διαφωτίσουν περί τίνος επρόκειτο. Παρολ΄ αυτά δεν έχει κανένα απολύτως λόγο να αμφιβάλλει για την εμπειρογνωμοσύνη και τη σωστή εξέταση της σκηνής από τους συναδέλφους του και το συμπέρασμα του είναι ότι το αντικείμενο αυτό δεν είχε σχέση με την αιτία της έκρηξης και, Σ΄ ότι αφορά το τέταρτο ζήτημα, υπέδειξε ότι σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά που δίδει ο κατασκευαστής της αμυντικής χειροβομβίδας PRB, αυτή προκαλεί ζημιά σε ακτίνα 9 μέτρων. Ο κατασκευαστής, όμως, δεν αναφέρει ότι τα σφαιρίδια της μπορούν να τρυπήσουν ελαστικά, αλλά η ζημιά που προκλήθηκε στα ελαστικά των οπίσθιων δεξιών τροχών του αυτοκινήτου θα μπορούσε να ήταν αποτέλεσμα πρωτογενούς επίδρασης της έκρηξης καθώς και από τη θραυσματοποίηση της χειροβομβίδας. Όπως έχει σημειωθεί, ο μοχλός οπλίσεως (τεκμ. 3) παραδόθηκε αυθημερόν στο Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου για επιστημονικές εξετάσεις σε επίπεδο DNA. Τις διενήργησε ο Ανώτερος Μοριακός Γενετιστής και Διευθυντής του Εργαστηρίου Δικανικής Γενετικής από το 1991 (τεκμ. 21) Δρ. Μ. Καριόλου (ΜΚ6), ο οποίος παρουσίασε και επεξήγησε στο Δικαστήριο την έκθεση πραγματογνωμοσύνης που ετοίμασε επί του θέματος (τεκμ. 22). Όπως σημειώνει σ΄ αυτή, από το μοχλό οπλίσεως πήρε 4 δειγματοληψίες, αλλά μόνο στη δειγματοληψία που έλαβε από το πάνω μέρος του μοχλού εξωτερικά έγινε κατορθωτό να απομονωθεί ικανοποιη-τική ποσότητα. Επρόκειτο, εξήγησε, για μεικτό γενετικό υλικό που παρουσίαζε κύρια συνεισφορά από άγνωστο άνδρα και από τη μελέτη των ηλεκτροφερογραμμάτων (τεκμ. 24α και 24β) κατέληξε σε δύο συμπεράσματα. Το πρώτο, ότι υπήρξε ένας κύριος δότης και η επιπρόσθετη συνεισφορά ήταν τόσο μικρή που πολλοί από τους συναδέλφους του δεν θα χαρακτήριζαν το μείγμα μεικτό και, το δεύτερο, το γενετικό προφίλ του δείγματος ήταν εξαιρετικής ποιότητας και για το λόγο αυτό, κατά την άποψή του, δεν μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα για δευτερεύουσα μεταφορά. Σχετικά με το δεύτερο συμπέρασμα, εξήγησε - με παραπομπές σε επεξηγηματικά σημειώματα που ετοίμασε και σε άλλα έγγραφα ή επιστημονικές δημοσιεύσεις (τεκμ. 25-31) - ότι ναι μεν υπάρχει δυνατότητα δευτερεύουσας (ή έμμεσης) εναποθέτησης γενετικού υλικού, αλλά στην υπό κρίση περίπτωση στα 4 δείγματα που έλαβε έγιναν προκαταρκτικές εξετάσεις για παρουσία αίματος, σπέρματος και σάλιου και τα΄ αποτελέσματα όλων ήταν αρνητικά καθότι δεν εντοπίσθηκε αμυλάση που είναι το κύριο συστατικό των υπό αναφορά βιολογικών ουσιών. Κατά συνέπεια πιστεύει, χωρίς όμως νάναι σε θέση να το τεκμηριώσει, ότι το γενετικό υλικό που απομονώθηκε προέρχεται από ανθρώπινα επιθηλιακά κύτταρα - κύτταρα του δέρματος - που λόγω της εξαιρετικής ποιότητας που παρουσίαζε το δείγμα έχει την άποψη αφενός μεν ότι δεν ήταν αποτέλεσμα δευτερεύουσας μεταφοράς και αφετέρου, παρόλο που επιστημονικά δεν μπορεί να προσδιορισθεί ο χρόνος εναπόθεσης των εν λόγω κυττάρων, η πιθανότητα εναπόθεσης τους στο μοχλό σε σχετικά μικρό χρονικό διάστημα από τότε που ο μοχλός εντοπίσθηκε στη σκηνή είναι πολύ μεγάλη. Και συνέχισε:- Στις 13.9.12 παρέλαβε - δεόντως όπως έγινε παραδεκτό - 2 παρειακά επιχρίσματα (τεκμ. 5) του κατηγορούμενου με το αιτητικό να προβεί σε αναλύσεις σε επίπεδο DNA και στη συνέχεια σε συγκρίσεις με το γενετικό υλικό που απομονώθηκε στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας (τεκμ. 3), όπως και έπραξε. Κατέληξε, όπως σημειώνει και στην έκθεση του τεκμ. 23, ότι το γενετικό προφίλ που απομονώθηκε από τη δειγματοληψία που λήφθηκε από το πάνω μέρος του μοχλού οπλίσεως της χειροβομβίδας εξωτερικά ταυτίζεται με το γενετικό προφίλ του γενετικού υλικού που απομονώθηκε από το παρειακό επίχρισμα του κατηγορούμενου. Με εκτίμηση, μάλιστα, ότι η πιθανότητα να μην προέρχεται από τον κατηγορούμενο αλλά από άλλο άγνωστο άνδρα να είναι περίπου 481 πεντάκις εκατομμύρια φορές. Σχετικά, σ΄ ότι αφορά τη στατιστική εκτίμηση, παρέπεμψε σε διεθνή επιστημονική δημοσίευση στην οποία προέβη ο ίδιος με άλλους επιστήμονες (τεκμ. 31) και σ΄ ότι αφορά τα μέτρα που λαμβάνει το εργαστήριο του για αποφυγή επιμολύνσεων στα δείγματα παρουσίασε σχετικό έγγραφο (τεκμ. 32) όπου και καταγράφονται. Η αντεξέταση του μάρτυρα υπήρξε μακρά και πολυεπίπεδη, σε βαθμό που θα μπορούσε να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η Υπεράσπιση απόρριπτε εξ ολοκλήρου τα συμπεράσματα του. Η εντύπωση όμως αυτή εξαλείφθηκε παντελώς κατά την αντεξέταση του γενετιστή που κατάθεσε για τον κατηγορούμενο - του Δρα Φιτσιάλου (ΜΥ.1) - ο οποίος ξεκαθάρισε ότι δεν αμφισβητεί ότι ο κ. Καριόλου ανίχνευσε στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας γενετικό υλικό του κατηγορούμενου. Η διαφωνία του, τόνισε, έγκειται στο ότι ο κ. Καριόλου γνωμάτευσε (α) πως το γενετικό υλικό ήταν από δερματικά κύτταρα και απέκλεισε την πιθανότητα να προήλθε από σάλιο, αίμα, σπέρμα ή άλλου τύπου κύτταρο, (β) ότι η ποσότητα και ποιότητα του υλικού ήταν τέτοια που δεν οδηγεί σε συμπέρασμα δευτερεύουσας μεταφοράς και (γ) πως η πιθανότητα πρόσφατης εναπόθεσης του γενετικού υλικού στο μοχλό ήταν μεγάλη, τη στιγμή που δεν μπορεί να προσδιορισθεί ο χρόνος εναπόθεσης του γενετικού υλικού σε ένα αντικείμενο. Έχοντας υπόψη τα τελικά σημεία διαφωνίας των 2 γενετιστών-μαρτύρων θα επιχειρήσουμε να αποδώσουμε την ουσία των απαντήσεων που έδωσε ο Δρας Καριόλου στις πολλές ερωτήσεις που του τέθηκαν, αρχίζοντας από τις (περαιτέρω) εξηγήσεις που έδωσε σε σχέση με το μεικτό γενετικό υλικό που ανιχνεύθηκε στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας. Συναφώς ανάφερε ότι τα Ηλεκτροφερο-γράμματα απεικονίζουν οπτικά το γενετικό προφίλ και η ποσότητα και ποιότητα του γενετικού υλικού είναι συνάρτηση του ύψους των κορυφών που παρουσιάζονται στο ηλεκτροφερόγραμμα. Στην υπό κρίση περίπτωση, επεσήμανε, τα ηλεκτροφερογράμματα τεκμ. 24α δείχνουν υψηλές κορυφές της κύριας συνεισφοράς, στοιχείο που τεκμηριώνει τη θέση ότι η ποσότητα του γενετικού υλικού ήταν αφενός ικανοποιητική και αφετέρου εξαιρετικής ποιότητας, σε αντίθεση με την άλλη συνεισφορά που είχε δυσδιάκριτες κορυφές που κάποιοι άλλοι γενετιστές θα τις αγνοούσαν και θα χαρακτήριζαν το μείγμα μονού και όχι μεικτού γενετικού προφίλ. Είναι στη βάση αυτή, πρόβαλε, που λόγω και πείρας σχημάτισε τη γνώμη ότι το γενετικό υλικό που ανιχνεύθηκε στο μοχλό οπλίσεως υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να εναποτέθηκε πρόσφατα και απέρριψε ότι είναι αντιεπιστημονική η διατύπωση τέτοιας γνώμης. Τώρα, σ΄ ότι αφορά τη θέση του ότι το γενετικό υλικό που ανίχνευσε ήταν δερματικά επιθηλιακά κύτταρα, συμφώνησε ότι υπάρχουν πολλά είδη επιθηλιακών κυττάρων και τέτοια κύτταρα, εκτός από το δέρμα, υπάρχουν στα αυτιά, στη μύτη και στο στόμα. Ωστόσο δεν συμφώνησε ότι επιθηλιακά κύτταρα υπάρχουν οπωσδήποτε στα φλέγματα και στις ρινικές εκκρίσεις, αντιτείνοντας ότι κάτι τέτοιο αποτελεί απλώς μια τοποθέτηση η οποία όμως δεν έχει τεκμηριωθεί επιστημονικά. Σε σχέση δε με το συμπέρασμα του για απουσία αίματος, σάλιου και σπέρματος στο δείγμα, του υποβλήθηκε η ερώτηση κατά πόσο η ύπαρξη τους σε ένα αντικείμενο μπορεί να εντοπισθεί 100% από τις προκαταρκτικές εξετάσεις που διενήργησε. Απάντησε ότι εμπειρικά έχει διαπιστώσει πως όποτε στις εξετάσεις αυτές υπάρχουν ενδείξεις για ύπαρξη τέτοιων βιολογικών ουσιών όντως υπάρχουν, αλλά ως επιστήμονας δεν είναι απόλυτος και κατά συνέπεια στα αποτελέσματα των προκαταρκτικών εξετάσεων δεν αποδίδει χαρακτήρα 100%. Του υποβλήθηκε ότι δεν μπορεί κάποιος να επικαλείται απλώς την εμπειρία του για τέτοιου είδους συμπεράσματα, υποβολή που απόρριψε αντιτείνοντας ότι όταν κάποιος έχει εμπειρία και διεξάγει τις εξετάσεις που ανάφερε έχει το δικαίωμα να επικαλείται και την εμπειρία του. Συμφώνησε όμως ότι ναι μεν οι γενετικές εξετάσεις από μόνες τους δεν μπορούν να δώσουν πληροφόρηση ως προς το πότε και πώς εναποτέθηκε γενετικό υλικό πάνω σε ένα αντικείμενο, αλλά επέμενε ότι στην υπό κρίση περίπτωση η εικόνα των ηλεκτροφερογραμμάτων είναι τέτοια που λόγω πείρας έχει τη γνώμη ότι το γενετικό υλικό εναποτέθηκε στο μοχλό της χειροβομβίδας πρόσφατα και δεν ήταν προϊόν δευτερεύουσας μεταφοράς. Όμως δεν απόρριψε τη θέση ότι είναι δυνατή η δευτερεύουσα μεταφορά γενετικού υλικού, παρόλο που η εμπειρία του τον έχει διδάξει ότι η δευτερεύουσα μεταφορά δερματικών κυττάρων είναι πολύ δύσκολο να γίνει. Τουλάχιστον, επεσήμανε, ο ίδιος δεν έχει διαβάσει κάτι που να έχει δημοσιευθεί σε έγκυρο περιοδικό που να υποστηρίζει ότι γίνεται τέτοια μεταφορά. Tέλος να σημειώσουμε ότι κατά την επανεξέταση του μάρτυρα κατατέθηκαν ακόμη 4 τεκμήρια (τεκμ. 34, 35, 36 και 37), αλλά επί του παρόντος είναι αρκετό να γίνει αναφορά μόνο στο τεκμήριο 35 που είναι 3 φωτογραφίες οι οποίες, όπως εξήγησε ο μάρτυρας, είναι τα τεστ κατεύθυνσης και το αποτέλεσμα τους για ύπαρξη αίματος, σάλιου και σπέρματος στο δείγμα ήταν αρνητικό. Έχοντας παραθέσει την ουσία της μαρτυρίας που προσκόμισε η Κατηγορούσα Αρχή για απόδειξη της υπόθεσης της, προχωρούμε σε σύνοψη της μαρτυρίας των 2 μαρτύρων που κατάθεσαν για τον κατηγορούμενο - των Δρ. Φιτσιάλου (ΜΥ.1) και του αστυνομικού της Ελληνικής Αστυνομίας Γ. Λιάγκα (ΜΥ.2) - αφού πρώτα παραθέσουμε αυτούσια την ανόμωτη δήλωση στην οποία προέβη από τη θέση του. Έχει ως ακολούθως:- «Δεν μπορώ να σας πω με βεβαιότητα ποιος ή γιατί με έμπλεξε σε αυτή την υπόθεση, αλλά ξέρω ότι υπάρχουν διάφορα πρόσωπα τα οποία θα ήθελαν να μου κάνουν κακό. Στο παρελθόν είχα καταθέσει ως μάρτυρας κατηγορίας εναντίον των κατηγορουμένων στην υπόθεση δολοφονίας του Άντη Χ''Κωστή, γεγονός που δυσαρέστησε αρκετά πρόσωπα. Επίσης στο παρελθόν είχα πάει με γνωστούς μου σε πρακτορείο στοιχημάτων που διατηρούσε φίλος μου στη Λεμεσό. Τα πρόσωπα αυτά δοκίμασαν να ληστέψουν τον φίλο μου και εγώ τους εμπόδισα. Από τότε δεχόμουν διάφορες απειλές και λίγο καιρό αργότερα άγνωστοι έκλεψαν και διέλυσαν το αυτοκίνητο μου. Για τα πιο πάνω έκανα καταγγελίες στην Αστυνομία, οι απειλές εναντίον μου σταμάτησαν όταν με συνέλαβε η Αστυνομία για αυτή την υπόθεση. Μετά που συλλήφθηκα, η Αστυνομία μου ζήτησε να συμμετέχω σε αναγνωριστική παράταξη και εγώ ασφαλώς δέχτηκα. Δεν ξέρω ποιον έφεραν για να με αναγνωρίσει, αλλά απ΄ότι έμαθα από τους αστυνομικούς που οργάνωσαν την παράταξη, ο μάρτυρας δε με υπέδειξε ως το άτομο που είχε δει. Η Αστυνομία ουδέποτε μου ζήτησε να της δώσω γενετικό μου υλικό. Δεν έχω προηγούμενα με οποιοδήποτε από τους παραπονούμενους σε αυτή την υπόθεση ούτε και είχα λόγο να διαπράξω τα εγκλήματα για τα οποία κατηγορούμαι. Δε θυμάμαι πού ήμουν το βράδυ sτις 20.6.12, αλλά σας λέω με βεβαιότητα ότι δεν επέρασα καν από την οδό Ταγματάρχη Πουλίου ή την γύρω περιοχή. Η μόνη φορά που πέρασα από εκεί ήταν μετά που απολύθηκα από την κράτηση μου και το έκαμα για να δω πού ακριβώς βρίσκεται ο συγκεκριμένος δρόμος. Εκείνη την περίοδο είχαμε τον πατέρα μου βαριά άρρωστο στο σπίτι και σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού του, η μητέρα μου και εγώ ήμασταν σχεδόν συνέχεια μαζί του για να τον προσέχουμε και να τον μεταφέρουμε αμέσως στο νοσοκομείο εάν αιμορραγούσε διότι είχε ήδη πάθει αιμορραγία μετά από καθετηριασμό στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Άρα κατά πάσα πιθανότητα ήμουν στο σπίτι μου εκείνο το βράδυ. Είμαι συνδρομητής του αριθμού κινητής τηλεφωνίας 96696606 που ανήκει την εταιρεία ΜΤΝ και μετά την απόλυση μου τους ζήτησα προσωπικά, αλλά και μέσω του δικηγόρου μου να μου δώσουν τα τηλεπικοινωνιακά μου δεδομένα για να σας παρουσιάσω τις κυψέλες από τις οποίες έπιανε σήμα το τηλέφωνο μου τη συγκεκριμένη ώρα και μέρα, αλλά η ΜΤΝ αρνήθηκε να μου δώσει τα στοιχεία αυτά χωρίς δικαστικό ένταλμα. Ο κύριος Πουργουρίδης με συμβούλεψε ότι ο σχετικός νόμος δε μου επιτρέπει να ζητήσω τέτοιο διάταγμα. Λόγω των απειλών που δεχόμουν, στο σπίτι μου έχω εγκαταστήσει κλειστό κύκλωμα παρακολούθησης, το οποίο λειτουργούσε εκείνο το βράδυ τις 20.6.12 και ασφαλώς κατέγραψε τις κινήσεις μου. Δυστυχώς το σύστημα διατηρεί τις καταγραφές μόνο για ένα μήνα και έτσι όταν συνελήφθηκα από την Αστυνομία, οι καταγραφές τις 20.6.12 είχαν ήδη διαγραφεί. Κλειστό κύκλωμα παρακολούθησης λειτουργεί και στο σπίτι του Προέδρου της Δημοκρατίας που είναι απέναντι από το δικό μου. Ο κύριος Πουργουρίδης με ενημέρωσε ότι η Αστυνομία δεν το έλεγξε προκειμένου να δει τις κινήσεις μου προς και από το σπίτι μου το συγκεκριμένο βράδυ. Κατατάγηκα στην Εθνική Φρουρά, αλλά δεν υπηρέτησα τη θητεία μου και δεν εκπαιδεύτηκα, ούτε ξέρω να χρησιμοποιώ χειροβομβίδες ή πώς λειτουργούν. Η Αστυνομία έχει στην κατοχή της σχετική επιστολή που επιβεβαιώνει τα πιο πάνω. Κατά τη σύντομη παραμονή μου στο στρατό ήμουν βοηθητικός και παρόλο που δεν θυμούμαι να ακούμπησα σε χειροβομβίδα, εντούτοις δεν μπορώ να αποκλείσω κάτι τέτοιο με απόλυτη βεβαιότητα. Έκτοτε δεν είχα καμιά συνειδητή επαφή με χειροβομβίδα. Είμαι καπνιστής και καθημερινά έρχομαι σε επαφή με πολλά πρόσωπα και αντικείμενα. Σας διαβεβαιώνω πως δεν διέπραξα τα αδικήματα για τα οποία κατηγορούμαι, ούτε και είχα λόγο ή τις ικανότητες να τα διαπράξω. Πρόκειται για μια σκευωρία εις βάρος μου.» Ο Δρ. Φιτσιάλος (ΜΥ.1) - Διδάκτωρ Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής του πανεπιστημίου "Sophia Antipolis" της Νίκαιας Γαλλίας, ιδρυτής και γενικός διευθυντής του ιδιωτικού εργαστηρίου "DNA Logic" στην Αθήνα και πραγματογνώμονας των Ελληνικών Δικαστικών Αρχών σε θέματα ανάλυσης και ταυτοποίησης DNA - δεν αμφισβήτησε ότι στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας ανιχνεύθηκε από τον Δρα Καριόλου γενετικό υλικό του κατηγορούμενου. Η διαφωνία του, όπως απορρέει από την έκθεση που ετοίμασε (τεκμ. 42) και όπως ξεκαθάρισε ενώπιον του Δικαστηρίου, έγκειται στα 3 σημεία που ήδη έχουμε σημειώσει. Επεξηγώντας συναφώς τις διαφωνίες του υποστήριξε (ουσιαστικά) τα ακόλουθα:-
- Όταν 1 δείγμα διαβιβαστεί στο εργαστήριο για ανάλυση του DNA πρέπει πρώτα να ανιχνευθεί το βιολογικό υλικό και αν είναι δυνατό να προσδιορισθεί η φύση του και αυτό γίνεται σε 2 στάδια. Το πρώτο, με τη χρήση λαμπτήρων φθορίωσης εξετάζεται οπτικά το δείγμα για εντοπισμό βιολογικών υγρών και όταν εντοπίζονται τέτοια υγρά διενεργούνται τα λεγόμενα τεστ κατεύθυνσης προκειμένου να προσδιορισθεί η φύση τους. Αν, δηλαδή, πρόκειται για αίμα, σπέρμα ή σάλιο και στην περίπτωση που αποκλεισθεί η ύπαρξη τους τότε ο ερευνητής προχωρεί στην ανάλυση του DNA. Στην υπό κρίση περίπτωση, πρόβαλε, ναι μεν ο κ. Καριόλου παρουσίασε στο Δικαστήριο φωτογραφίες (είναι το τεκμ. 35) για 3 τεστ κατεύθυνσης - για σάλιο, αίμα και σπέρμα - αλλά δεν έκανε καμιά αναφορά στη μεθοδολογία που χρησιμοποίησε σε κάθε τεστ, όπως ορίζεται και από τα διεθνή επιστημονικά πρότυπα που και ο ίδιος ο κ. Καριόλου αναφέρει. Αλλά, ακόμη και στην περίπτωση που με τα τεστ κατεύθυνσης δεν ανιχνεύεται αίμα, σάλιο ή σπέρμα, αυτό δεν οδηγεί δια της εις άτοπον απαγωγή σε συμπέρασμα για ανυπαρξία των εν λόγω ουσιών από το αντικείμενο που εξετάζεται. Και αυτό γιατί για να αποκλειστεί η απουσία τέτοιου βιολογικού υλικού θα πρέπει η ποσότητα του γενετικού υλικού να είναι μεγάλη και όχι - όπως συμβαίνει στην υπό κρίση περίπτωση -μηδενική έως πολύ μικρή. Είναι, εξήγησε, γι΄ αυτό το λόγο που ακολούθως γίνεται ανάλυση DNA, η οποία επιφέρει αποτελέσματα ακόμη και με την ύπαρξη ενός μόνο κυττάρου και όχι εκατοντάδων που απαιτούν τα τεστ κατεύθυνσης. Κατά συνέπεια, διαφωνεί με το συμπέρασμα του κ. Καριόλου ότι το γενετικό υλικό που ανιχνεύτηκε στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας οπωσδήποτε ήταν από δερματικά κύτταρα και η επιστημονική του θέση είναι ότι θα μπορούσαν να ήταν από σάλιο, αίμα, σπέρμα ή οποιουδήποτε άλλου τύπου κύτταρο και
- Ενώ ο κ. Καριόλου ορθώς αναφέρει στην έκθεση του τεκμ. 23 ότι οι εξετάσεις γενετικού υλικού από μόνες τους δεν μπορούν να διαφωτίσουν ως προς το πώς και πότε εναποτέθηκε στο αντικείμενο, εντούτοις γνωμάτευσε για πρόσφατη και άμεση εναπόθεση βιολογικού υλικού στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας. Συναφώς, επεσήμανε, υπάρχει αντίφαση και η επίκληση της εμπειρίας για τεκμηρίωση γνωμάτευσης σε σχέση με τον χρόνο και τρόπο - αν δηλαδή υπήρξε άμεση (πρωτογενής) ή έμμεση (δευτερογενής) μεταφορά - εναπόθεσης του γενετικού υλικού σε ένα αντικείμενο δεν συνιστά επιστημονική προσέγγιση του θέματος, αλλά προσωπική, αυθαίρετη και υποκειμενική άποψη του πραγματογνώμονα. Η εξαιρετικά μακρά αντεξέταση του μάρτυρα περιεστράφη ουσιαστικά γύρω από 3 άξονες. Ο πρώτος, στην προώθηση της θέσης ότι - σε αντίθεση με τον Δρ. Καριόλου - στερείται επαρκούς εμπειρίας στον τομέα για τον οποίο κατάθεσε, ο δεύτερος, ότι τα συμπεράσματα του Δρα Καριόλου είναι επιστημονικώς τεκμηριωμένα και, το τρίτο, ότι οι 3 διαφωνίες που διατύπωσε στα αντίστοιχα συμπεράσματα του Δρα Καριόλου είναι ατεκμηρίωτες. Ο μάρτυρας, όμως, επέμενε ότι πέραν των ακαδημαϊκών του προσόντων έχει και σημαντική πρακτική εμπειρία, όπως επέμενε και στην ορθότητα των διαφωνιών του στα αντίστοιχα συμπεράσματα του Δρ. Καριόλου. Μάλιστα, προκάλεσε την ευπαίδευτη συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής - η οποία τον αντεξέταζε έχοντας δίπλα της (ως σύμβουλο) τον κ. Καριόλου - να τον πληροφορήσει για τη μεθοδολογία που χρησιμοποίησε ο κ. Καριόλου προκειμένου να τεκμηριώσει τη θέση του ότι το γενετικό υλικό που ανίχνευσε ήταν δερματικά κύτταρα. Του επισημάνθηκε ότι δεν υπάρχει 100% αξιόπιστη μέθοδος για κατάληξη σε τέτοιο συμπέρασμα, επισήμανση με την οποία συμφώνησε. Υπέδειξε όμως - με αναφορά και σε βιβλιογραφία - ότι ο Δρ. Καριόλου θα μπορούσε να διαμορφώσει πιο αξιόπιστη γνώμη αν εξέταζε τα υπό αναφορά κύτταρα με μικροσκόπιο, το οποίο θα βεβαίωνε κατά 95% αν επρόκειτο για δερματικά ή άλλου είδους κύτταρα. Απέμεινε, για ολοκλήρωση της παράθεσης της προσκομισθείσας μαρτυρίας, η μαρτυρία του αστυνομικού της ΕΛ.ΑΣ Λιάγκα (ΜΥ.2), η οποία συνοψίζεται ως ακολούθως: Είναι πυροτεχνουργός της ΕΛ.ΑΣ και πραγματογνώμονας των Ελληνικών Δικαστικών Αρχών στον τομέα - μεταξύ άλλων - της Οπλουργικής και Βαλλιστικής (τεκμ. 46), ειδικότητα που απόκτησε μετά από ειδική εκπαίδευση στην Ελλάδα και μετεκπαίδευση στην Αγγλία και Αμερική. Ως πυροτεχνουργός της ΕΛ.ΑΣ εξέτασε εκατοντάδες σκηνές εκρήξεων και αν αυτός εξέταζε και την επίδικη θα αποφαινόταν εκ πρώτης όψεως ότι επρόκειτο για έκρηξη αμυντικής χειροβομβίδας PRB λόγω του εντοπισμού στη σκηνή του μοχλού οπλίσεως της εν λόγω χειροβομβίδας. Ωστόσο με τη μελέτη των χαρακτηριστικών που δίδει ο κατασκευαστής της εν λόγω χειροβομβίδας (τεκμ. 47), θα αναιρούσε το προκαταρκτικό του συμπέρασμα και θα αποφαινόταν ότι στη σκηνή της έκρηξης απουσίαζε «η υπογραφή» της PRB για 2 βασικά λόγους. Ο πρώτος, δεν μπορεί να διανοηθεί ότι εξερράγη 1 PRB σε απόσταση 5 εκατοστών από τον τροχό του αυτοκινήτου και ούτε το λάστιχο έσκασε ούτε το πάτωμα του αυτοκινήτου υπέστη φθορά και, το δεύτερο, ήταν απίθανο να γίνει δειγματοληψία από τον κρατήρα της έκρηξης και να μην ανιχνευθεί το εκρηκτικό. Επεξηγώντας το πρώτο από τα πιο πάνω συμπεράσματα του, υποστήριξε ότι κατά την έκρηξη χειροβομβίδας PRB εκτινάσσονται προς όλες τις κατευθύνσεις τόσο τα θραύσματα του μεταλλικού πλέγματος της όσο και τα 52 σφαιρίδια που περιέχει. Μάλιστα, όπως αναφέρει και ο κατασκευαστής στο τεκμ. 47, τα θραύσματα αυτά μπορούν να τρυπήσουν συμπαγές ξύλο 2,5 εκατοστών σε απόσταση 9 μέτρων από το σημείο της έκρηξης και στη βάση αυτού του χαρακτηριστικού το θεωρεί αδιανόητο να εξερράγη χειροβομβίδα PRB σε απόσταση 5 εκατοστών από τους οπίσθιους δεξιούς τροχούς του αυτοκινήτου και εντούτοις να μην έσκασε κανένα ελαστικό και να μην προκλήθηκε φθορά στο πάτωμα και, Σ΄ ότι αφορά το δεύτερο του συμπέρασμα, εξήγησε ότι τα εκρηκτικά TNT και RDX είναι από τα πλέον δυνατά εκρηκτικά και κατά την έκρηξη έχουν το ιδίωμα να μην εξαλείφονται τα ίχνη τους. Κατά συνέπεια θα έπρεπε οπωσδήποτε να ανιχνευθούν τα εν λόγω εκρηκτικά στο δείγμα που λήφθηκε από τον κρατήρα, εκτός βέβαια και αν δεν έγινε καλή δειγματοληψία ή αν εμφιλοχώρησε λάθος από το Χημείο. Απορρίπτοντας συναφώς τη θέση των ΜΚ5 και 10 ότι η μη ανίχνευση στο δείγμα εκρηκτικού οφειλόταν σε τέλεια καύση, αντέτεινε ότι κάτι τέτοιο είναι αδύνατο, τοσούτο μάλλον όταν η ηλικία κατασκευής των χειροβομβίδων PRB είναι πέραν των 20 χρόνων. Τέλος, ο μάρτυρας ρωτήθηκε και για το σημείο από το οποίο ρίχθηκε η χειροβομβίδα στην περίπτωση βεβαίως που όντως στη σκηνή εξερράγη χειροβομβίδα. Απάντησε ότι στο υποθετικό αυτό σενάριο ο χειριστής θα έπρεπε να ήταν 6-8 μέτρα πίσω από το σημείο της έκρηξης καθότι ο μοχλός εντοπίσθηκε 3-4 μέτρα πίσω από το αυτοκίνητο. Κατά την αντεξέταση συμφώνησε ότι στην υπό κρίση περίπτωση η έκρηξη ήταν αποτέλεσμα εκρηκτικής ύλης υψηλής ισχύος, αλλά επέμενε ότι πάντοτε ανιχνεύεται το εκρηκτικό και ενόψει του ότι οι χημικές αναλύσεις δεν το ανίχνευσαν μόνο σε κακή δειγματοληψία ή σφάλμα του Χημείου οφείλεται. Όσον δε αφορά τα θραύσματα (τεκμ.4) που περισυνέλεξε ο μαγνήτης δεν μπορεί να αποκλείσει, αλλά ούτε και να επιβεβαιώσει, ότι προήλθαν από θραυσματοποίηση του εσωτερικού σπειροειδούς που έχει η χειροβομβίδα PRB. Τέλος, σε σχέση με το πρώτο του συμπέρασμα - αν δηλαδή στη σκηνή γινόταν έκρηξη χειροβομβίδας PRB θα έσκαγαν τα ελαστικά των πίσω δεξιών τροχών του αυτοκινήτου και θα προκαλούσαν ζημιές στο πάτωμα του - του υποδείχθηκε ότι πράγματι έσκασε το ελαστικό του πίσω δεξιού τροχού και πράγματι διαπιστώθηκε πρόβλημα στο σύστημα ανάρτησης του αυτοκινήτου (κόντρα σούστες), υπόδειξη που αντέκρουσε παραπέμποντας στις φωτογραφίες που λήφθηκαν στη σκηνή και στις οποίες δεν φαίνονται τέτοιες ζημιές. Στο στάδιο των αγορεύσεων, ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορούμενου εισηγήθηκε την αθώωση του πελάτη του για 3 λόγους. Ο πρώτος, ότι η Κατηγορούσα Αρχή απέτυχε να αποδείξει πέραν από κάθε λογική αμφιβολία ότι η επίδικη έκρηξη οφειλόταν σε χειροβομβίδα PRB. Και αυτό καθότι (α) οι ζημιές που προκλήθηκαν από την έκρηξη δεν φέρουν «την υπογραφή» της εν λόγω χειροβομβίδας, (β) κανένα από τα 52 σφαιρίδια που περιέχει δεν ανευρέθηκε στη σκηνή, (γ) στο δείγμα δεν ανιχνεύτηκε το εκρηκτικό Comp Β και (δ) τα θραύσματα τεκμ. 4 θα μπορούσαν να ήταν μέρος του δοχείου, ή του περιεχομένου του δοχείου, οποιουδήποτε αυτοσχέδιου μηχανισμού όπως εξήγησε ο ΜΥ.
- Ο δεύτερος - στην περίπτωση που το Δικαστήριο καταλήξει ότι η έκρηξη οφειλόταν σε χειροβομβίδα PRB - η ανίχνευση γενετικού υλικού του κατηγορούμενου στο μοχλό οπλίσεως δεν οδηγεί άνευ ετέρου και στο συμπέρασμα ότι η χειροβομβίδα ρίχθηκε από τον κατηγορούμενο. Και αυτό, καθότι η μαρτυρία του ΜΚ6 ότι επρόκειτο για δερματικά κύτταρα τα οποία εναποτέθηκαν πρόσφατα και κατά τρόπο άμεσο έχει καταρριφθεί από τη μαρτυρία του ΜΥ.1 και, ο τρίτος, η διαδικασία λήψης και επεξεργασίας των κυττάρων του κατηγορούμενου δεν έγινε με πλήρη συμμόρφωση στις πρόνοιες του Ν. 138
(1)/
- Συναφώς έγινε παραπομπή στο περιεχόμενο του τεκμ. 7, στη βάση του οποίου διατυπώθηκε εισήγηση ότι ο κατηγορούμενος συγκατατέθηκε να δώσει σάλιο και όχι κύτταρα. Αντ΄ αυτού, όμως, ο ΜΚ1 του πήρε παράνομα κύτταρα και επομένως η σχετική μαρτυρία θα πρέπει να αγνοηθεί ως παραβιάζουσα τα Συνταγματικά του Δικαιώματα. Έστω και αν κατά την προσαγωγή της δεν προβλήθηκε ένσταση (R. v. Watson [1998] 2 All E.R. 293). Διαμετρικά αντίθετες είναι οι θέσεις που ανάπτυξε η ευπαίδευτη συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής. Η έκρηξη, εισηγήθηκε, οφειλόταν σε ρίψη χειροβομβίδας PRB και για τεκμηρίωση της εισήγησης της παρέπεμψε στη μαρτυρία των ΜΚ5, 7, 9 και
- Σ΄ ότι δε αφορά τη σύνδεση του κατηγορούμενου με την έκρηξη, εισηγήθηκε ότι η ανίχνευση του γενετικού του υλικού στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας αποδεικνύει πέραν από κάθε λογική αμφιβολία ότι αυτός ήταν ο χρήστης της χειροβομβίδας και κάλεσε το Δικαστήριο να αποδεχθεί εξ ολοκλήρου την τεκμηριωμένη επί του θέματος μαρτυρία του ΜΚ.
- Τέλος, απορρίπτοντας ότι ο κατηγορούμενος εξαπατήθηκε από την αστυνομία για τα παρειακά επιχρίσματα που του λήφθηκαν, παρέπεμψε το Δικαστήριο στο περιεχόμενο του τεκμ. 7 και στη σχετική με αυτό μαρτυρία του ΜΚ1 και εισηγήθηκε ότι στη βάση της προσκομισθείσας μαρτυρίας η Κατηγορούσα Αρχή πέτυχε να αποδείξει πέραν από κάθε λογική αμφιβολία την ενοχή του κατηγορούμενου σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετωπίζει. Έχουμε παρακολουθήσει με προσοχή όλους τους μάρτυρες να καταθέτουν ενώπιον μας και με την ίδια προσοχή εξετάσαμε και τη μαρτυρία τους, έχοντας συνεχώς κατά νουν τα δηλωθέντα παραδεκτά γεγονότα, το σύνολο της προσαχθείσας μαρτυρίας, την ανόμωτη δήλωση του κατηγορούμενου και τα όσα οι ευπαίδευτοι συνήγοροι προώθησαν στο στάδιο των αγορεύσεων με τις εμπεριστατωμένες αγορεύσεις τους. Όπως έχει σημειωθεί η μαρτυρία των ΜΚ 1, 2, 3, 4, 7 και 8 ουσιαστικά δεν έχει αμφισβητηθεί. Παρολ΄ αυτά την εξετάσαμε και καταλήξαμε ότι οι εν λόγω μάρτυρες κατέθεσαν ενώπιον μας με ειλικρίνεια ό,τι γνώριζαν ή ό,τι περιήλθε σε γνώση τους για την υπόθεση και δεχόμαστε εξ ολοκλήρου τη μαρτυρία τους και ανάλογα είναι και τα ευρήματα μας. Συναφώς επισημαίνουμε ως ουσιώδη τα ακόλουθα:-
- Γύρω στις 00:55 της 20.6.12 σημειώθηκε έκρηξη μπροστά από τους 2 οπίσθιους δεξιούς τροχούς του αυτοκινήτου υπ΄ αρ. εγγραφής KPB 323 τύπου pick up περιουσία της εταιρείας Vidotron Machines Co Ltd, το οποίο ήταν σταθμευμένο έξω από το ηλεκτρολογικό εργαστήριο των ιδιοκτητών της εταιρείας Δ. Φιλιππίδη και Κ. Γεωργίου.
- Αμέσως μετά την έκρηξη η σκηνή αποκλείσθηκε από την αστυνομία, άνδρες της οποίας την εξέτασαν εξονυχιστικά. Διαπιστώθηκε ότι στο σημείο της έκρηξης δημιουργήθηκε κρατήρας και μερικά μέτρα πίσω από το αυτοκίνητο, επί του πεζοδρομίου, υπήρχε μοχλός οπλίσεως αμυντικής χειροβομβίδας PRB 423 βελγικής κατασκευής (τεκμ.3), ο οποίος παραλήφθηκε και παραδόθηκε δεόντως στο Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου για επιστημονικές εξετάσεις. Για επιστημονικές επίσης εξετάσεις λήφθηκε από τον κρατήρα της έκρηξης και 1 δειγματοληψία (τεκμ. 2), η οποία παραδόθηκε δεόντως στο Κρατικό Χημείο, όπως περισυνελέγησαν με μαγνήτη ως τεκμήρια και μεταλλικά θραύσματα (τεκμ.4).
- Όσον αφορά τις ζημιές, αποτέλεσμα της έκρηξης ήταν (α) να ραγίσει η γυάλινη είσοδος του πρακτορείου του ΟΠΑΠ (€500), (β) να θρυμματισθεί η γυάλινη προθήκη του εργαστηρίου (€600) και (γ) να στραβώσει το οπίσθιο δεξιό φτερό του αυτοκίνητο, να κρεπάρει το εσωτερικό λάστιχο των οπίσθιων δεξιών τροχών, να σπάσει το καθρεφτάκι του οδηγού, να σπάσει το γυαλί και να σχιστούν τα μεγάφωνα της μηχανής «φλίπερ» που ήταν στην κάσα του αυτοκινήτου και να δημιουργηθεί πρόβλημα στο σύστημα ανάρτησης (κόντρα σούστες) του αυτοκινήτου.
- Στις 12.9.12 ο κατηγορούμενος συνελήφθη από την αστυνομία δυνάμει δικαστικού εντάλματος ως ύποπτος για την υπό κρίση υπόθεση και την επομένη και για τις άλλες 7 εγκληματικές υποθέσεις σε βάρος πρακτορείων του ΟΠΑΠ, πλην όμως για τις εν λόγω 7 υποθέσεις καμιά μαρτυρία δεν εξασφάλισε η αστυνομία εναντίον του και
- Στις 12.9.12 ο ΜΚ1 έλαβε από τον κατηγορούμενο παρειακά επιχρίσματα, τα οποία παρέδωσε δεόντως την επομένη στο Ινστιτούτου Γενετικής και Νευρολογίας Κύπρου για επιστημονικές εξετάσεις σε επίπεδο DNA και σύγκρισης με το γενετικό υλικό που είχε ανιχνευθεί στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας (τεκμ. 3). Τα παρειακά επιχρίσματα (τεκμ. 5), όπως έχει σημειωθεί, λήφθηκαν αφού ο κατηγορούμενος υπόγραψε έγγραφο υπό τον τίτλο «Γραπτή Συγκατάθεση για λήψη μετρήσεων κ.λ.π. από πρόσωπο που τελεί υπό κράτηση» (τεκμ. 7) και μάλιστα στην παρουσία του Δικηγόρου του. Σε σχέση με το πιο πάνω υπ΄ αρ. 4 ζήτημα, έγινε εισήγηση από τον κ. Πουργουρίδη ότι η μαρτυρία που εξασφαλίστηκε ως αποτέλεσμα της λήψης των παρειακών επιχρισμάτων πρέπει να αγνοηθεί καθότι η διαδικασία λήψης τους έγινε κατά παράβαση των προνοιών του περί Επεξεργασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (Προστασία του Ατόμου) Νόμου του 2001 (Ν.138
(1)/2001) και επομένως έχει παραβιασθεί το άρθρο 15 του Συντάγματος που προστατεύει την ιδιωτική και οικογενειακή ζωή κάθε πολίτη. Εξετάσαμε τα σχετικά επί του θέματος επιχειρήματα του κ. Πουργουρίδη, παρόλο που κατά τη διαδικασία προσαγωγής της υπό αναφορά μαρτυρίας δεν προβλήθηκε ένσταση και παρόλο που ευθαρσώς δηλώθηκε από την Υπεράσπιση ότι δεν αμφισβητείται ότι στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας ανιχνεύτηκε γενετικό υλικό του κατηγορούμενου. Καταλήξαμε ότι η λήψη των παρειακών επιχρισμάτων έγινε σε συμμόρφωση με τις πρόνοιες του άρθρου 25
(1)(α) του περί Αστυνομίας Νόμου του 2004 (Ν.73
(1)/2004) το οποίο προβλέπει ότι:- «25.-
(1)Κάθε μέλος της Αστυνομίας με βαθμό Λοχία ή ανώτερο μπορεί να λάβει ή να μεριμνήσει ώστε να ληφθούν από οποιοδήποτε πρόσωπο που τελεί υπό νόμιμη κράτηση ή το οποίο υπόκειται σε αστυνομική επιτήρηση, για σκοπούς καταχώρισης, σύγκρισης, αναγνώρισης και γενικά για σκοπούς διερεύνησης οποιουδήποτε αδικήματος: (α) .. Του σάλιου κατάλοιπα ξένης ουσίας στο σώμα οποιουδήποτε από τα πρόσωπα αυτά με συναίνεσή του ή κατόπιν ιδαταγής του Δικαστηρίου, αν αυτό δεν συναινεί.» Η συνταγματικότητα των προνοιών του άρθρου 25 του περί Αστυνομίας Νόμου εξετάσθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο 1 περίπου χρόνο μετά τη θέσπιση του Νόμου - στις 30.3.2005 - στην αίτηση 189/04 του Γενικού Εισαγγελέα για έκδοση εντάλματος Certiorari προς ακύρωση απόφασης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Αμμοχώστου ημερ. 9.9.04, με την οποία απορρίφθηκε αίτηση της αστυνομίας για έκδοση διατάγματος δυνάμει του υπό αναφορά άρθρου για λήψη αίματος από πρόσωπο που τελούσε υπό κράτηση ως ύποπτο υπόθεσης ναρκωτικών για σκοπούς σύγκρισης του με το γενετικό υλικό που βρέθηκε στη σκηνή του αδικήματος. Ο Επαρχιακός Δικαστής, βασιζόμενος κυρίως στην υπόθεση Ψύλλας ν. Δημοκρατίας
(2003)2 Α.Α.Δ. 353, έκρινε ότι οι πρόνοιες του άρθρου 25 παραβίαζαν τις πρόνοιες των άρθρων 7.1 και 12.4 του Συντάγματος, απόφαση που ανατράπηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο, παραπέμποντας στην απόφαση της Πλήρους Ολομέλειας στην υπόθεση Δημοκρατίας ν. Αβρααμίδου
(2004)2 Α.Α.Δ. 51 η οποία βασίσθηκε σε νομολογία του ΕΔΑΔ καθώς επίσης και σε Αγγλική και Αμερικάνικη νομολογία, κατέληξε ότι τα δικαιώματα της μη αυτοενοχοποίησης και της προστασίας της ιδιωτικής ζωής που προστατεύονται από το Σύνταγμα δεν είναι απόλυτα και υποχωρούν κατ΄ εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας μπρος το υπέρτερον καθήκον της παρεμπόδισης και καταστολής του εγκλήματος. Το ότι η αστυνομία νομιμοποιείται στη λήψη γενετικού υλικού για σκοπούς διερεύνησης κάποιου αδικήματος, τηρουμένων βεβαίως των προϋποθέσεων που θέτει το άρθρο 25 του περί Αστυνομίας Νόμου, ξεκαθαρίστηκε και στην υπόθεση Γρηγορίου ν. Αστυνομίας
(2010)2 Α.Α.Δ. 364 από την οποία και το απόσπασμα που ακολουθεί:- «Ορθά επισημαίνεται στην εκκαλούμενη απόφαση ότι οι οδηγίες για τη λήψη του γενετικού υλικού, δόθηκαν από τον υπαστυνόμο Φιλίππου και ότι οι αστυνομικοί Σιμιλλίδης και Τσεκούρας ενήργησαν με βάση τις εν λόγω οδηγίες δηλαδή, σύμφωνα με τις πρόνοιες του Άρθρου 25
(1)του νόμου. Η λήψη τέτοιου υλικού επιτρέπεται με βάση το νόμο για σκοπούς διερεύνησης οποιουδήποτε αδικήματος. Έπεται πως η αστυνομία νομιμοποιείται στη λήψη γενετικού υλικού είτε με τη συγκατάθεση του ατόμου είτε με διάταγμα του δικαστηρίου προκειμένου να χρησιμοποιηθεί τούτο για το υπό διερεύνηση αδίκημα. Στην προκείμενη περίπτωση, το γενετικό υλικό λήφθηκε με τη συγκατάθεση του εφεσείοντα αφού του είχε εξηγηθεί ότι τελούσε υπό διερεύνηση το συγκεκριμένο αδίκημα για το οποίο θεωρείτο ύποπτος. Η φρασεολογία του νόμου είναι σαφής και δεν αφήνει αμφιβολία ότι τηρουμένων των προϋποθέσεων που ο νόμος προβλέπει, μπορεί να ληφθεί γενετικό υλικό ατόμου για σκοπούς διερεύνησης οποιουδήποτε αδικήματος. Η γραπτή συγκατάθεση του εφεσείοντα περιέχεται σε στερεότυπο έγγραφο που συνήθως χρησιμοποιείται από την αστυνομία και καθόλου δεν διαψεύδει τη μαρτυρία των Σιμιλλίδη και Τσεκκούρα οι οποίοι προφορικά εξήγησαν στον εφεσείοντα ποια ήταν τα υπό διερεύνηση αδικήματα για τα οποία θα λαμβανόταν το γενετικό του υλικό.» Όπως και στην υπόθεση Γρηγορίου (ανωτέρω) έτσι και στην παρούσα η αστυνομία διερευνούσε συγκεκριμένα αδικήματα για τα οποία θεωρούσε ύποπτο τον κατηγορούμενο, ο οποίος συνελήφθη δυνάμει δικαστικού εντάλματος και τελούσε υπό νόμιμη κράτηση. Στο πλαίσιο λοιπόν της διερεύνησης των αδικημάτων ο υπαστυνόμος Σιάηλος έδωσε οδηγίες στο ΜΚ1 να λάβει από τον κατηγορούμενο γενετικό υλικό για σκοπούς σύγκρισης με το γενετικό υλικό που ανιχνεύθηκε στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας, υλικό που ο ΜΚ1 έλαβε αφού ενημέρωσε σχετικά τον κατηγορούμενο και αφού ο κατηγορούμενος έδωσε γραπτώς τη συγκατάθεση του (τεκμ. 7) και μάλιστα στην παρουσία του δικηγόρου του. Με αυτά τα δεδομένα κρίνουμε ότι η λήψη του γενετικού υλικού έγινε σε πλήρη συμμόρφωση με τις πρόνοιες του άρθρου 25 του περί Αστυνομίας Νόμου και θέμα παραβίασης των Συνταγματικών Δικαιωμάτων ή εξαπάτησης του κατηγορούμενου δεν εγείρεται. Βέβαια ο κ. Πουργουρίδης δεν βάσισε την εισήγηση του σε παραβίαση των προνοιών του άρθρου 25, αλλά σε παραβίαση των προνοιών των άρθρων 2, 6, 7, 11 και 12 του Ν. 138
(1)/2001 και συγκεκριμένα ότι η αστυνομία εξαπάτησε τον πελάτη του αφού του πήρε κύτταρα, τη στιγμή που αυτός με το τεκμ.7 συγκατατέθηκε να του ληφθεί σάλιο. Πράγματι, ενώ στο τεκμ. 7 γίνεται ειδική αναφορά για λήψη «. αποκομμάτων ονύχων, δείγματα τριχών, σάλιου και κατάλοιπα ξένης ουσίας στο σώμα .», εντούτοις δεν γίνεται ειδική αναφορά για λήψη κυττάρων και το ερώτημα που εγείρεται είναι αν πράγματι ο κατηγορούμενος εξαπατήθηκε ως η εισήγηση του κ. Πουργουρίδη. Η απάντηση κατά την άποψη μας είναι σαφώς αρνητική αφού, όπως επισημάνθηκε και στην υπόθεση Γρηγορίου (ανωτέρω):- «Η γραπτή συγκατάθεση του εφεσείοντα περιέχεται σε στερεότυπο έγγραφο που συνήθως χρησιμοποιεί η αστυνομία και καθόλου δεν διαψεύδει τη μαρτυρία των Σιμιλλίδη και Τσεκούρα - στην παρούσα του ΜΚ1 - οι οποίοι προφορικά - στην παρούσα και γραπτώς - εξήγησαν στον εφεσείοντα ποια ήταν τα υπό διερεύνηση αδικήματα για τα οποία θα λαμβανόταν το γενετικό του υλικό.» Για όλα τα πιο πάνω η θέση της Υπεράσπισης ότι η λήψη του γενετικού υλικού του κατηγορούμενου από τον ΜΚ1 ήταν προϊόν εξαπάτησης ή ότι συνιστούσε παραβίαση των συνταγματικών του δικαιωμάτων απορρίπτεται και προχωρούμε σε αξιολόγηση της μαρτυρίας των υπολοίπων μαρτύρων - δηλαδή των ΜΚ 5, 6, 9 και 10 και ΜΥ.1 και 2 - οι οποίοι λόγων προσόντων και πείρας μας έχουν ικανοποιήσει ότι είναι εμπειρογνώμονες στον τομέα που έκαστος κατάθεσε. Είναι νομολογημένο ότι οι εμπειρογνώμονες δεν αντιμετωπίζονται από το Δικαστήριο με διαφορετικό τρόπο απ΄ ότι οι άλλοι μάρτυρες, όπως είναι και νομολογημένο ότι καθήκον των εμπειρογνωμόνων είναι να εφοδιάσουν το Δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια, ώστε να του δώσουν τη δυνατότητα να διαμορφώσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση, εφαρμόζοντας τα εν λόγω κριτήρια στα γεγονότα που αποδεικνύονται με μαρτυρία (βλ. μεταξύ άλλων, Ευαγγέλου ν. Αμπίζας
(1982)1 C.L.R. 41, Φιλίππου ν. Οδυσσέως
(1989)1 Α.Α.Δ. 1, Πιττάλης κ.α. ν. Iavira Enterprises Ltd κ.α.
(1997)1(Β) Α.Α.Δ. 814, Τσαγγαρίδης ν. Αυτουστή
(2000)1(Α) Α.Α.Δ. 528 και Καουρής ν. Δημητρίου κ.α.
(2008)1 (Β) Α.Α.Δ.
- Έχοντας κατά νουν τις πιο πάνω νομικές αρχές θα προχωρήσουμε σε πρώτο στάδιο σε αξιολόγηση της μαρτυρίας των πυροτεχνουργών και της χημικού - δηλαδή των ΜΚ5, 9, 10 και ΜΥ.2 - αποβλέποντας σε κατάληξη ανεξάρτητης δικαστικής κρίσης ως προς το είδος και τη φύση του εκρηκτικού μηχανισμού που εξερράγη γύρω στις 00:55 της 20.6.12 μπροστά από τους δύο οπίσθιους δεξιούς τροχούς του pick up αυτοκινήτου KPB
- Αν δηλαδή, στη βάση της μαρτυρίας των εν λόγω μαρτύρων, μπορεί να εξαχθεί ή όχι ασφαλές συμπέρασμα ότι ο εν λόγω μηχανισμός ήταν αμυντική χειροβομβίδα PRB 423 βελγικής κατασκευής. Κατ΄ αρχάς να επισημάνουμε ότι και οι 3 πυροτεχνουργοί συμφωνούν ότι ο εκρηκτικός μηχανισμός που εξερράγη περιείχε εκρηκτική ύλη υψηλής ισχύος, όπως είναι και το εκρηκτικό που περιέχει η χειροβομβίδα PRB
- Δεν διαφωνούν επίσης ότι αμέσως μετά την έκρηξη εντοπίσθηκε στη σκηνή μοχλός οπλίσεως της χειροβομβίδας PRB, στοιχείο που εκ πρώτης όψεως θα οδηγούσε σε συμπέρασμα ότι η έκρηξη ήταν αποτέλεσμα ρίψης τέτοιας χειροβομβίδας. Οι διαφωνίες του ΜΥ.2, σ΄ ότι αφορά το συμπέρασμα των ΜΚ5 και 10, εντοπίζονται σε δύο ουσιαστικά λόγους. Ο πρώτος, ότι στην περίπτωση που όντως εκρήγνυτο χειροβομβίδα PRB σε απόσταση 5 εκ. από τους τροχούς του αυτοκινήτου τότε οπωσδήποτε θα έσκαζε λάστιχο και θα προξενούνταν φθορές στο πάτωμα του αυτοκινήτου, ζημιές που δεν φαίνεται να προκλήθηκαν στη βάση του υλικού που μελέτησε και, το δεύτερο, ήταν απίθανο να γίνει δειγματοληψία από τον κρατήρα της έκρηξης και να μην ανιχνευθεί εκρηκτικό, εκτός και αν δεν έγινε καλή δειγματοληψία ή εκτός και αν έγινε λάθος από το Χημείο. Μελετήσαμε τις πιο πάνω διαφωνίες του ΜΥ.2 στη βάση του συνόλου του μαρτυρικού υλικού που τέθηκε ενώπιον μας. Καταλήξαμε ότι ο πρώτος λόγος διαφωνίας του ΜΥ.2 με το συμπέρασμα των ΜΚ5 και 10 δεν ευσταθεί αφού σύμφωνα με τη μαρτυρία των ΜΚ5 και 7 ως αποτέλεσμα της έκρηξης, πέραν των ζημιών στις γυάλινες προθήκες των 2 καταστημάτων, (α) στράβωσε το δεξιό φτερό του αυτοκινήτου, (β) έσκασε το εσωτερικό λάστιχο του οπίσθιου τροχού, (γ) έσπασε το καθρεφτάκι του οδηγού, (δ) παρουσιάστηκε πρόβλημα στο σύστημα ανάρτησης (κόντρα σούστες) που είναι στο πάτωμα του αυτοκινήτου και (ε) έσπασε το γυαλί και σχίστηκαν τα μεγάφωνα της μηχανής «φλίπερ» που ήταν στην κάσα του αυτοκινήτου. Κατά συνέπεια το συμπέρασμα του ότι στη σκηνή απουσίαζε «η υπογραφή» έκρηξης PRB καθότι δεν προκλήθηκαν οι ζημιές που η εν λόγω χειροβομβίδα οπωσδήποτε θα επέφερε δεν ευσταθεί, αφού οι ζημιές που ανέμενε να προκληθούν όντως προκλήθηκαν και με το παραπάνω. Σ΄ ότι αφορά το δεύτερο λόγο - αν όντως, δηλαδή, είχε εκραγεί PRB τότε θα ανιχνευόταν στο δείγμα που λήφθηκε από τον κρατήρα το εκρηκτικό Comp B - το μόνο που έχουμε να επισημάνουμε είναι ότι η μη ανίχνευση οποιουδήποτε εκρηκτικού - είτε λόγω τελείας καύσης είτε λόγω κακής δειγματοληψίας - στη χημική ανάλυση που διενήργησε η ΜΚ9 είναι στοιχείο εντελώς ουδέτερο. Θα σήμαινε κάτι στην περίπτωση που ανιχνευόταν Comp B, οπόταν θα ήταν ένα επιπλέον στοιχείο που θα ενίσχυε το συμπέρασμα των ΜΚ5 και 10 ότι στη σκηνή εξερράγη PRB καθότι η εν λόγω χειροβομβίδα περιέχει αυτό το μείγμα, ή στην περίπτωση που ανιχνευόταν άλλο εκρηκτικό οπόταν θα ήταν αφ΄ εαυτού στοιχείο ότι ο μηχανισμός που εξερράγη δεν ήταν χειροβομβίδα PRB. Κατ΄ ακολουθία των πιο πάνω καταλήγουμε ότι οι λόγοι που πρόβαλε ο ΜΥ.2 για τεκμηρίωση του συμπεράσματος του ότι στη σκηνή δεν εξερράγη χειροβομβίδα PRB δεν ευσταθούν και απορρίπτονται. Αντίθετα, όλα τα στοιχεία που αναλύθηκαν από τους ΜΚ5 και 10 οδηγούν στο ασφαλές συμπέρασμα ότι στη σκηνή όντως εξερράγη αμυντική χειροβομβίδα PRB βελγικής κατασκευής που περιείχε εκρηκτική ύλη υψηλής ισχύος για τους κάτωθι λόγους:-
- Το αντικείμενο που εξερράγη στη σκηνή περιείχε εκρηκτική ύλη υψηλής ισχύος, όπως είναι και η εκρηκτική ύλη που περιέχει η PRB.
- Η φύση και το είδος των ζημιών - όπως αυτές έχουν περιγραφεί από τους ΜΚ5 και 7 - που προκάλεσε η έκρηξη συνάδουν πλήρως με τα χαρακτηριστικά που δίδει ο κατασκευαστής της PRB,
- Τα θραύσματα (τεκμ.4) που περισυνελλέγησαν με το μαγνήτη συνάδουν με τον θρυμματισμό που προκαλεί η έκρηξη του σπειροειδούς ελατηρίου της χειροβομβίδας PRB.
- Ο κρατήρας που δημιουργήθηκε από την έκρηξη είχε αυγοειδές σχήμα, στοιχείο που υποδήλωνε ότι στο σημείο εκείνο εξερράγη αυγοειδές αντικείμενο και η PRB έχει τέτοιο σχήμα και
- Μπροστά από τη γυάλινη είσοδο του πρακτορείο (φωτ. 5 τεκμ.1) εντοπίσθηκε αμέσως μετά την έκρηξη μοχλός οπλίσεως χειροβομβίδας PRB και αδυνατούμε να δεχθούμε, συνεκτιμώντας και όλα τα προαναφερθέντα στοιχεία, ότι ο εν λόγω μοχλός δεν είχε σχέση με το αντικείμενο που προκάλεσε την έκρηξη. Παρέμεινε προς αξιολόγηση η μαρτυρία των ΜΚ6 και ΜΥ.1 που αφορά το γενετικό υλικό του κατηγορούμενου το οποίο ανιχνεύθηκε στο τεκμ.3 και η οποία σύμφωνα με τη νομολογία είναι ιδιαιτέρως σημαντική αφού στην κατάλληλη περίπτωση μπορεί να επαρκεί για θεμελίωση ενοχής. Με την επισήμανση, ωστόσο, ότι η υπό αναφορά μαρτυρία «. Παρά τη δυναμική της δεν έχει βεβαίως οποιοδήποτε εγγενές διαφοροποιητικό στοιχείο που να τη διακρίνει από οποιαδήποτε άλλης φύσεως περιστατική μαρτυρία και κατά συνέπεια πρέπει, δίχως άλλο, να είναι δυνατή η σύνδεση της με την ενοχή του κατηγορούμενου κατά τρόπο άμεσο και ταυτόχρονα ασυμβίβαστο με άλλη λογική ερμηνεία επ΄ αυτής» (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Νικολάου (Αρ.1)
(2010)2 Α.Α.Δ. 525 η οποία παραπέμπει στις υποθέσεις R. v. Melias The Times 14.11.87, Iωάννου ν. Δημοκρατίας
(2001)2 Α.Α.Δ. 195, Γρηγορίου ν. Δημοκρατίας (Αρ.2)
(2001)2 Α.Α.Δ. 571 και Fournides v. Republic
(1986)2 C.L.R.73). Έχοντας υπόψη τη σημασία που προσδίδει η νομολογία στη μαρτυρία που αφορά γενετικό υλικό, εξετάσαμε με προσοχή κάθε πτυχή της μαρτυρίας των 2 γενετιστών και θεωρούμε ότι το συμπέρασμα του ΜΚ6 ότι:-
- Το γενετικό υλικό που ανίχνευσε στο πάνω εξωτερικό μέρος του μοχλού οπλίσεως της χειροβομβίδας (τεκμ.3) δεν προήλθε από σάλιο, αίμα και σπέρμα έχει επαρκώς τεκμηριωθεί και το υιοθετούμε και ως δικό μας συμπέρασμα. Σ΄ ότι δε αφορά την «παράλειψη» του να χρησιμοποιήσει μικροσκόπιο για περαιτέρω επιβεβαίωση του συμπεράσματος του - όπως είναι η θέση του ΜΥ.1 επί του θέματος - έχουμε την άποψη ότι η εν λόγω «παράλειψη» δεν πλήττει το υπό αναφορά συμπέρασμα καθότι έχουμε ικανοποιηθεί ότι ο Δρ Καριόλου έχει τεράστια πείρα στον τομέα της μοριακής γενετικής και λόγω της πείρας που έχει συσσωρεύσει ήταν σε θέση να σχηματίσει γνώμη για τον τύπο των κυττάρων που είχε ανιχνεύσει, τη στιγμή μάλιστα που οι προκαταρκτικές εξετάσεις (τεκμ.35) που διενήργησε δεν παρουσίασαν ενδείξεις για σάλιο, αίμα και σπέρμα.
- Η ποσότητα και η πολύ καλή ποιότητα του υλικού που ανάλυσε ήταν στοιχεία που δεν οδηγούσαν σε συμπέρασμα δευτερεύουσας (έμμεσης) μεταφοράς, επίσης το έχει τεκμηριώσει με τις κατατοπιστικές εξηγήσεις που έδωσε για τις κορυφές που παρουσίαζαν τα ηλεκτροφερογράμματα. Σημειώνουμε, ωστόσο, ότι ο Δρ. Καριόλου δεν απόκλεισε την πιθανότητα δευτερεύουσας μεταφοράς του γενετικού υλικού, παρόλο που σύμφωνα με τη μαρτυρία του η πιθανότητα αυτή σ΄ ότι αφορά τα δερματικά κύτταρα είναι πολύ απομεμακρυσμένη και,
- Η θέση ότι η πιθανότητα πρόσφατης εναποθέτησης του γενετικού υλικού στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας ήταν μεγάλη κατά την άποψή μας δεν έχει τεκμηριωθεί επαρκώς καθότι, όπως υπέδειξε και ο Δρ. Φιτσιάλος, τόσο ο ίδιος όσο και ο ΜΚ6 ασπάζονται την επιστημονική θέση πως δεν μπορεί να προσδιορισθεί ο χρόνος εναποθέτησης του γενετικού υλικού σε ένα αντικείμενο. Όλα τα πιο πάνω οδηγούν, κατά την άποψή μας, στο ασφαλές συμπέρασμα ότι η πιθανότητα έμμεσης μεταφοράς του γενετικού υλικού του κατηγορούμενου στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας ήταν εξαιρετικά απομακρυσμένη και κατά συνέπεια η μαρτυρία που προσκόμισε η Κατηγορούσα Αρχή τον έχει συνδέσει άμεσα με τη χειροβομβίδα (τεκμ. 3) που εξερράγη κατά τον επίδικο χρόνο και τόπο. Αυτό κατά την άποψή μας είναι το μόνο λογικό συμπέρασμα που στοιχειοθετείται με βάση την προσαχθείσα μαρτυρία και σ΄ αυτό το συμπέρασμα θα καταλήγαμε ακόμη και εάν υιοθετούσαμε πλήρως και τις 3 διαφωνίες του ΜΥ.1 στα αντίστοιχα συμπεράσματα του ΜΚ
- Και αυτό καθότι η ύπαρξη DNA του κατηγορούμενου στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας είναι παραδεκτή και στη βάση αυτού του δεδομένου οποιοδήποτε άλλο συμπέρασμα θα βασιζόταν σε απομακρυσμένες πιθανότητες ή ευφάνταστα σενάρια (βλ. Νικολάου (αρ. 1) ανωτέρω), κάτι που θα συνέβαινε και στην παρούσα περίπτωση αν το Δικαστήριο θα ασχολείτο με ό,τι εμμέσως πλην σαφώς αφήνει ο κατηγορούμενος να αιωρείται στην ανώμοτη δήλωση του. Δηλαδή, ότι ίσως να άγγιξε εν αγνοία του την επίδικη χειροβομβίδα όταν υπηρέτησε για σύντομο χρονικό διάστημα ως βοηθητικός στην Ε.Φ., ή, ότι ίσως κάποιος ή κάποιοι που τον εχθρεύονται να εξασφάλισαν το γενετικό του υλικό και στη συνέχεια το εναπόθεσαν στο μοχλό οπλίσεως της χειροβομβίδας σκόπιμα ώστε μετά την έκρηξη να εντόπιζε το μοχλό η αστυνομία και έτσι να τον ενοχοποιήσουν. Υιοθέτηση ή πιθανολόγηση τέτοιου ευφάνταστου σεναρίου θα ΄ταν κατά την άποψή μας ολίσθημα και σ΄ ότι αφορά την προσέγγιση της ανώμοτης του δήλωσης παραπέμπουμε στις υποθέσεις Vrakas and another v. The Republic
(1973)2 CLR 139, Anastasiades v. The Republic
(1977)2 C.L.R. 97, Γεωργίου ν. Αστυνομίας
(2005)2 Α.Α.Δ. 515 και Σοφοκλέους ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Εφ. 154/2009 ημερ. 22.9.11, όπου τονίστηκε ότι η ανώμοτη δήλωση δεν αποτελεί μαρτυρία υπό την αυστηρή έννοια του όρου, ούτε αξιολογείται από το δικαστήριο όπως η μαρτυρία. Για όλα τα πιο πάνω είναι η τελική μας κατάληξη ότι η χειροβομβίδα που εξερράγη κατά τον ουσιώδη τόπο και χρόνο ρίφθηκε από τον κατηγορούμενο, με αποτέλεσμα να επιφέρει τις ζημιές που στην αρχή της παρούσας αναφέρονται. Έχοντας καταλήξει όπως πιο πάνω κρίνουμε ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει πετύχει να αποδείξει πέραν από κάθε λογική αμφιβολία την ενοχή του κατηγορούμενου και στις πέντε
(5)κατηγορίες που αντιμετωπίζει, αφού στη βάση της προσαχθείσας μαρτυρίας έχουν τεκμηριωθεί όλα τα συστατικά στοιχεία που στοιχειοθετούν τα αντίστοιχα αδικήματα. Συγκεκριμένα:- 1. Σ΄ ότι αφορά τα αδικήματα της παράνομης κατοχής και χρήσης εκρηκτικών υλών του άρθρου 4
(4)(δ) και (ζ) (1η και 2η κατηγορία) του περί Εκρηκτικών Υλών Νόμου Κεφ. 54, έχει τεκμηριωθεί ότι (α) η αμυντική χειροβομβίδα PRB 423 περιείχε εκρηκτική ύλη εν τη εννοία του άρθρου 2 του Νόμου, (β) Ο κατηγορούμενος δεν απόδειξε ότι είχε άδεια ή έγκριση από τον Επιθεωρητή Εκρηκτικών Υλών να κατέχει ή χρησιμοποιεί τέτοια εκρηκτική ύλη και (γ) παρά την ανυπαρξία της αναφερθείσας άδειας ή έγκρισης εντούτοις είχε στην κατοχή του και χρησιμοποίησε την εν λόγω χειροβομβίδα, όπως η έννοια του όρου «κατοχή» δίδεται από το άρθρο 4
(5)(α) του Νόμου.
- Σ΄ ότι αφορά το αδίκημα της απόπειρας καταστροφής περιουσίας με εκρηκτικές ύλες του άρθρου 325 του Π.Κ. (3η κατηγορία), έχει τεκμηριωθεί ότι ο σκοπός του κατηγορούμενου όταν έριχνε τη χειροβομβίδα, την οποία κατείχε παράνομα, ήταν να προξενήσει ζημιά σε περιουσία και
- Σ΄ ότι αφορά το αδίκημα της κακόβουλης βλάβης του άρθρου 324
(1)του Π.Κ. (4η, 5η και 6η κατηγορία), είναι νομίζουμε αυτόδηλο ότι οι αναφερθείσες ζημιές στα 2 καταστήματα και στο αυτοκίνητο pick up προκλήθηκαν ως αποτέλεσμα εσκεμμένης και παράνομης πράξης και, όπως και στις προηγούμενες κατηγορίες έτσι και σ΄ αυτές, όλα τα συστατικά στοιχεία που συνθέτουν το αδίκημα έχουν αποδειχθεί πέραν από κάθε λογική αμφιβολία. Σημειώνουμε συναφώς ότι το άρθρο 324
(1)είναι παρόμοιο με το άρθρο 50
(1)του Αγγλικού Malicious Damage Act 1861 που αναλύεται στο σύγγραμμα του Russel on Crime, (2ος τόμος), 12η έκδοση, σελ. 1326-
- Τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος είναι (α) η εσκεμμένη και (β) η παράνομη καταστροφή ή πρόκληση ζημιάς σε περιουσία. Εσκεμμένη σημαίνει εκούσια και εκ προθέσεως (deliberately and intentionally). Δέστε R. v. Senior [1899] 1 Q.B. 283 και Stroud's Judicial Dictionary, (5ος τόμος), 4η έκδοση σελ. 3022 και
- Η λέξη εκούσια προϋποθέτει ότι ο κατηγορούμενος ενεργεί με επίγνωση του τι διαπράττει, δηλαδή πρέπει να έχει την πρόθεση να διαπράξει το συγκεκριμένο αδίκημα για το οποίο κατηγορείται (βλ. R. v. Piche [1967] 10 Crim. LQ 107 και Hull v. Jordan [1947] 1 All ER
- Aυτού λεχθέντος το εκούσιο της πράξης εξυπακούεται αν αυτή γίνεται με αδιαφορία ως προς τις συνέπειες της (recklessly) και η ζημιά είναι η φυσική της συνέπεια (βλ. R. v. Welch 1 Q.B.23 και Stroud's (ανωτέρω) σελ. 2877). Κατ΄ ακολουθία των πιο πάνω ο κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος και στις πέντε
(5)κατηγορίες. (Υπ.) Μ. Χριστοδούλου, Π.Ε.Δ. (Υπ.) Αλ. Παναγιώτου, Α.Ε.Δ (Υπ.) Στ. Σταύρου Ε.Δ Πιστό αντίγραφο, Πρωτοκολλητής /κβπ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο