Δημοκρατία ν. Ioana Sorina Colceriu κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 848/13, 23/10/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:KDLEF:2013:13 ΜΟΝΙΜΟ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΣΥΝΘΕΣΗ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟΥ: Λ. Δημητριάδου-Ανδρέου, Π.Ε.Δ Ε. Εφραίμ, Α.Ε.Δ Χ. Χαραλάμπους, Ε.Δ Αρ. Υπόθεσης: 848/13 Δημοκρατία v.
- Ioana Sorina Colceriu
- Paul Posa
- Mike John Κατηγορούμενων ------------------------------------ Ημερομηνία: 23 Οκτωβρίου
- ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τη Δημοκρατία: κα Κρ. Κυθραιώτου. Για τον Κατηγορούμενο 3: κ. Α. Καρεκλάς. Κατηγορούμενος 3 παρών. ----------------------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο Κατηγορούμενος 3 (και εφεξής «Κατηγορούμενος») αντιμετωπίζει στην παρούσα υπόθεση πέντε κατηγορίες ως ακολούθως: - την κατηγορία της συνωμοσίας προς διάπραξη κακουργήματος κατά παράβαση των Άρθρων 371 και 29 του Ποινικού Κώδικα, δηλ. την προμήθεια ηρωίνης σε άλλα πρόσωπα, (1η κατηγορία) - την κατηγορία της κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Α, δηλ. . 639,2297 γρ. ηρωίνης, (2η κατηγορία) - την κατηγορία της κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Α, δηλ. . 639,2297 γρ. ηρωίνης με σκοπό την προμήθεια, (3η κατηγορία) - την κατηγορία της προμήθειας ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Α δηλ. 639,2297 γρ. ηρωίνης στους Κατηγορούμενους 1 και 2 (4η κατηγορία). - την κατηγορία της παραμονής στην Κυπριακή Δημοκρατία μετά τη λήξη της προσωρινής αδείας διαμονής αλλοδαπού (10η κατηγορία). Στο αρχικό στάδιο όταν ετέθη το κατηγορητήριο ενώπιον του Δικαστηρίου κατηγορούνταν και άλλα δύο πρόσωπα, ήτοι οι πρώην Κατηγορούμενοι 1 και 2, οι οποίοι, παραδέχθηκαν τις εναντίον τους κατηγορίες και τους επιβλήθηκε στις 22.5.2013 ποινή φυλάκισης. Η ακροαματική διαδικασία που ακολούθησε αφορούσε τον Κατηγορούμενο μόνο σε σχέση με την 1η, 2η, 3η και 4η κατηγορία του Κατηγορητηρίου στις οποίες υπήρξε μη παραδοχή, ενώ σε σχέση με τη 10η κατηγορία υπήρξε παραδοχή από αυτόν. Στην παρούσα υπόθεση ως βασικός μάρτυρας κατηγορίας κατέθεσε η Μ.Κ.
- Επιπλέον έγιναν και παραδεκτά γεγονότα που συνέτειναν σε μεγάλο βαθμό στον περιορισμό του χρόνου ακρόασης. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Όπως ήδη αναφέρθηκε η υπόθεση της Κατηγορούσας Αρχής εδράζεται στη μαρτυρία της πρώην Κατηγορούμενης 1 (εφεξής «Μ.Κ.2»). Επιπλέον κλήθηκαν και άλλοι τέσσερις μάρτυρες κατηγορίας ως ακολούθως: § Α/209 Δαμιανός Χατζηχριστοφή (Μ.Κ.1) § Κρίστοφερ Νικολάου (Μ.Κ.3) § Ανδρέας Πηλαβάκης (Μ.Κ.4) § Μαρία Αυξεντίου Στυλιανού (Μ.Κ.5) Ο Μ.Κ.1 ο οποίος υπηρετεί στην ΥΚΑΝ καταθέτοντας στο Δικαστήριο υιοθέτησε ως μέρος της κύριας εξέτασης του γραπτή κατάθεση (ΕΓΓΡΑΦΟ 1) στην οποία αναφέρονται, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: Κατόπιν ενημέρωσης στις 18.2.2013 από μέλη του Κλιμακίου Επιχειρήσεων της ΥΚΑΝ ότι συνέλαβαν αλλοδαπή γυναίκα με μεγάλη ποσότητα ηρωίνης, μετέβη μαζί με άλλους συναδέλφους του στο χώρο στάθμευσης του καταστήματος Sport Direct στην Παλλουριώτισσα όπου συνάντησαν άλλα μέλη της ΥΚΑΝ Αρχηγείου και τους ανεφέρθη από τον Α/1974 ότι είχε συλλάβει για το αυτόφωρο αδίκημα της προμήθειας ναρκωτικών ως υπό κάλυψη αστυνομικός τη Μ.Κ.2 από τη Ρουμανία. Αυτή συνελήφθη με ποσότητα ηρωίνης 650 γρ. περίπου. Στο χώρο στάθμευσης βρισκόταν και ο Paul Posa από τη Ρουμανία για τον οποίο η Μ.Κ.2 ανέφερε ότι ήταν εμπλεκόμενος στην υπόθεση. Ο Μ.Κ.1 παρέλαβε το κινητό της τηλέφωνο (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 5) και αυτή, κατόπιν επίστησης προσοχής, δεν ανέφερε οτιδήποτε. Ακολούθησε έρευνα στην οικία της αφού προηγήθηκε γραπτή συγκατάθεση της Μ.Κ.
- Μόλις άρχισε η έρευνα, η οποία έγινε στην παρουσία τόσο της Μ.Κ.2 όσο και του πρώην Κατηγορούμενου 2, η Μ.Κ.2 υπέδειξε στο Μ.Κ.1 το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 3 το οποίο ήταν ένα νάϋλον σακούλι που περιείχε μπεζ σκόνη συνολικού βάρους 637,6 γρ. Κατόπιν επίστησης της προσοχής και των δύο στο Νόμο η Μ.Κ.2 απάντησε "was the heroin there". Κατά τη διάρκεια της έρευνας παραλήφθησαν επίσης και άλλα τεκμήρια. Μεταξύ αυτών παρελήφθη ως Τεκμήριο και το κινητό τηλέφωνο του Posa (TΕΚΜΗΡΙΟ 10) όπως επίσης και το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 6 που αφορά τρεις SIM κάρτες που βρέθηκαν στο δωμάτιο της Μ.Κ.
- Σε σχετική επίστηση που έγινε και στους δύο η Μ.Κ.2 απάντησε "its mine". Μετά την ολοκλήρωση της έρευνας η Μ.Κ.2 μεταφέρθηκε στο κλιμάκιο ΥΚΑΝ Λευκωσίας για τη διερεύνηση της υπόθεσης. Την ίδια μέρα έγινε, επίσης, έρευνα της οικίας του Κατηγορουμένου όπου κατασχέθηκαν διάφορα τεκμήρια (ΤΕΚΜΗΡΙΑ 7 και 8) μεταξύ των οποίων και δύο κινητά τηλέφωνα. Την επομένη, 19.2.2013, ο Κατηγορούμενος συνελήφθη βάσει δικαστικού εντάλματος για τα αδικήματα της συνωμοσίας προς διάπραξη κακουργήματος, προμήθειας ναρκωτικών τάξης Α', παράνομης κατοχής ναρκωτικών τάξης Α' και στην επίστηση προσοχής που του έγινε απάντησε "I do not admit". Ανάμεσα στις ενέργειες που έκανε ο Μ.Κ.1 στα πλαίσια διερεύνησης της παρούσας υπόθεσης ήταν και η παράδοση διαφόρων τεκμηρίων στη Μαριλένα Χατζηβασιλείου του Ινστιτούτου Γενετικής για τις απαραίτητες επιστημονικές εξετάσεις. Τεκμήρια παρέδωσε, επίσης, και στο Χρήστο Κουντουρή του Κρατικού Χημείου. Ο Μ.Κ.1 προέβη, επίσης, και σε έρευνα αναφορικά με τηλεπικοινωνιακά δεδομένα. Κατατέθηκαν, συναφώς, ως ΤΕΚΜΗΡΙΑ 14Α, Β και Γ δύο αιτήσεις πρόσβασης σε τηλεπικοινωνιακά δεδομένα μαζί με την Ένορκη Δήλωση. Στη βάση των σχετικών αιτήσεων εξασφαλίστηκε σχετικό Διάταγμα του Δικαστηρίου (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 15) το οποίο και επιδόθηκε στην Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου και στην εταιρεία ΜΤΝ. Αποτελέσματα προέκυψαν μόνο από την εταιρεία ΜΤΝ η οποία ανταποκρίθηκε ετοιμάζοντας σχετική επιστολή με τα ευρήματα της (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16). Στη σύντομη αντεξέταση του ο Μ.Κ.1 ανέφερε ότι ήταν ο ίδιος ο οποίος παρέδωσε στο Χημείο τα σχετικά τεκμήρια για έλεγχο. Ρωτήθηκε σχετικά με το κατά πόσο βρέθηκε στην οικία του Κατηγορουμένου οτιδήποτε άλλο παράνομο και ο Μ.Κ.1 ανέφερε πως ό,τι βρέθηκε το είπε στην κατάθεσή του. Η Μ.Κ.2 καταθέτοντας υιοθέτησε την κατάθεση που είχε δώσει την ίδια μέρα στην Αστυνομία μετά τη σύλληψη της, δηλ. στις 18.2.
- Πρόκειται για το ΕΓΓΡΑΦΟ 2 το περιεχόμενο του οποίου προχωρούμε να συνοψίσουμε. · Στις 12.12.2012 μετακόμισε σπίτι του Paul Ρosa τον οποίο γνωρίζει εδώ και τέσσερα χρόνια περίπου. · Περί τα μέσα Ιανουαρίου της τηλεφώνησε ο Κατηγορούμενος και της είπε ότι είχε μια δουλειά για εκείνη και τον Paul χωρίς να της δώσει λεπτομέρειες. Τις μέρες που ακολούθησαν ο Κατηγορούμενος της είχε τηλεφωνήσει αρκετές φορές, όμως η Μ.Κ.2 δεν απάντησε στις κλήσεις του παρά μόνο στις 27.1.2013 όπου ο Κατηγορούμενος της είπε να έλθει μαζί με τον Paul στο σπίτι του την επόμενη μέρα το πρωϊ, όπως και έγινε. Εκεί ο Κατηγορούμενος τους έδωσε την ηρωίνη η οποία ήταν συσκευασμένη σε κλειστά αεροστεγώς πακέτα καθώς και χύμα σε νάυλον σακούλι. Ο Κατηγορούμενος έδωσε στον Paul €300 αναφέροντας του ότι είναι για τα εισιτήρια τους για την Κωνσταντινούπολη. Τους είχε πει να μεταφέρουν την ηρωίνη στην Κωνσταντινούπολη σε ένα ξενοδοχείο και ότι εκεί θα ερχόταν ένας φίλος του για να του δώσουν την ηρωίνη και να τους πληρώσει. Ο Κατηγορούμενος τους είπε, επίσης, να αναχωρήσουν από την Κωνσταντινούπολη την ίδια μέρα για επιστροφή την επόμενη μέρα στην Κύπρο. Σύμφωνα με τις οδηγίες που έδωσε ο Κατηγορούμενος η Μ.Κ.2 θα έπρεπε να στέλλει μήνυμα στο κινητό του με την αναφορά "perfect" μόλις περνούσε από τον έλεγχο του αεροδρομίου Ergan, όταν θα περνούσε τον έλεγχο στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης, καθώς και όταν θα έφτανε στο ξενοδοχείο. Επιπλέον, της λέχθηκε να σβήνει κάθε μήνυμα που θα έστελλε. · Στο σπίτι του Κατηγορούμενου ο ίδιος μαζί με τον Paul πακέταραν τα ναρκωτικά, και η Μ.Κ.2 και ο Paul τα έβαλαν στη συνέχεια στα εσώρουχα τους. · Ο Κατηγορούμενος στη συνέχεια τους πήρε στα MacDonalds στην Παλλουριώτισσα και τους είπε να πιάσουν ταξί και να πάνε στο αεροδρόμιο Ergan. Περίμενε εκεί μέχρι που μπήκαν και η Μ.Κ.2 είπε στον οδηγό να τους πάρει στο αεροδρόμιο Ergan. · Στη διαδρομή η Μ.Κ.2 είπε στον οδηγό να τους πάρει στο Στρόβολο. Από εκεί έπιασαν άλλο ταξί που τους πήρε σπίτι. Ο λόγος ήταν επειδή ήθελε εξαρχής να κλέψει την ηρωίνη. · Στο σπίτι τους ο Paul, αφού άνοιξε τα πακέτα με την ηρωίνη και τα έβαλε σε δύο σακκούλες και τα έκλεισε με τέλλα, τα φύλαξε μέσα στην ψευδοροφή του δωματίου της Μ.Κ.
- · Την Παρασκευή τη νύκτα, γύρω στις 8.00 μ.μ-8.30 μ.μ, η Μ.Κ.2 συναντήθηκε με κάποιον ονόματι Chris και του έδωσε λίγη ποσότητα ηρωίνης για να δει αν είναι καλή και να αγοράσει όλη την ποσότητα που είχε η Μ.Κ.
- · Το Σάββατο η Μ.Κ.2 μίλησε στο τηλέφωνο με τον Chris και της ανέφερε ότι δεν ήταν καλή και να περιμένει γιατί θα έπαιρνε λεφτά από την Τράπεζα όταν θα άνοιγε τη Δευτέρα. · Με τον Chris μίλησε η Μ.Κ.2 την Κυριακή και συμφώνησαν να βρεθούν στο χώρο στάθμευσης απέναντι από το Lidl, στην Παλλουριώτισσα στις 3.00 μ.μ. - 3.30 μ.μ. το απόγευμα για να αγοράσει την ηρωίνη που είχε η Μ.Κ.2, βάρους γύρω στα 650 γρ. για το ποσό των €5.
- · Η Μ.Κ.2 πήγε στο σημείο όπου είχαν συμφωνήσει και, αφού του έδειξε την ηρωίνη, αυτός τη συνέλαβε λέγοντας της ότι είναι αστυνομικός. Στα πλαίσια της κύριας εξέτασης της και σε διάφορες ερωτήσεις που της υποβλήθηκαν η Μ.Κ.2 ανέφερε ότι ήξερε ότι ο Κατηγορούμενος ήταν παντρεμένος και είπε ότι αυτός της είχε δείξει το πιστοποιητικό γάμου αναφορικά με το όνομα της συζύγου του. Το όνομα της συζύγου του ήταν Σοφία. Όταν συνελήφθη από την Αστυνομία αναφέρθηκε στον Κατηγορούμενο. Στην αρχή δεν ήξερε το όνομα του, ήξερε ότι ονομάζεται Mike Paul. Έδωσε στην Αστυνομία την περιγραφή του λέγοντας τους, μεταξύ άλλων, ότι έχει πρόβλημα με το πόδι του και πήγε και τους έδειξε το σπίτι του. Σε ερώτηση αν πριν τη σύλληψη της είχε με οποιοδήποτε τρόπο επικοινωνήσει μαζί της ο Κατηγορούμενος, η Μ.Κ.2 απάντησε αρνητικά εξηγώντας ότι είχε αλλάξει τον αριθμό του τηλεφώνου της την ίδια μέρα που θα πήγαιναν στην Κωνσταντινούπολη. Αντεξεταζόμενη η Μ.Κ.2 είπε ότι γνώρισε τον Κατηγορούμενο στην Παλλουριώτισσα στο δρόμο ενώ αυτή πήγαινε σπίτι της. Τον γνώρισε μέσω κάποιου άλλου ατόμου το όνομα του οποίου δεν θυμόταν. Αρνήθηκε ότι ουδέποτε γνώρισε τον Κατηγορούμενο προσθέτοντας ότι δεν λέει ψέματα και ότι δεν έχει τίποτε ούτε να χάσει, ούτε να κερδίσει. Σε άλλη ερώτηση ανέφερε ότι είχε δώσει τον αριθμό του τηλεφώνου της στον Κατηγορούμενο όπως και εκείνος σ΄ αυτήν το δικό του. Αρνήθηκε ότι τα ναρκωτικά τα πήρε από άλλο άτομο το οποίο προσπαθεί να καλύψει. Απορρίπτοντας την υποβολή ότι ουδέποτε στο δωμάτιο του Κατηγορούμενου υπήρχαν ναρκωτικά η Μ.Κ.2 ανέφερε ότι ήταν από το σπίτι του που είχε πάρει την ηρωίνη. Σε άλλη ερώτηση σχετικά με το αν είχε η ίδια εμπειρία για να πωλήσει ηρωίνη στην Κύπρο απάντησε ότι δεν ήταν μόνη της αλλά μαζί με τον Paul και αρνήθηκε ότι είχε εμπειρία. Σε ερώτηση αν είχε τηλεφωνήσει καμιά φορά στον Κατηγορούμενο για να ενοικιάσει το δωμάτιο που ενοικίαζε, η Μ.Κ.2 απάντησε αρνητικά. Αρνητική ήταν και η απάντηση της στην υποβολή ότι τον γνώριζε και του είχε κάνει αρκετά τηλεφωνήματα για να τους ενοικιάσει το δωμάτιο. Σ΄ άλλο σημείο ανέφερε ότι η ίδια δεν ενδιαφερόταν να ενοικιάσει δωμάτιο. Σε σχέση με την αλλαγή κάρτας τηλεφώνου που είχε κάνει μετά που ο Κατηγορούμενος της έδωσε ηρωίνη, ανέφερε, ερωτούμενη σχετικά, ότι το ίδιο είχε κάμει και ο Paul και δέχθηκε ότι ήταν συμφωνία μεταξύ τους να αλλάξουν και οι δύο αριθμούς τηλεφώνων. Ο Μ.Κ.3 εργάζεται στην εταιρεία ΜΤΝ Cyprus Ltd στο Τμήμα που προσφέρει υποστήριξη στους εταιρικούς πελάτες κατέχοντας τη θέση του Business Support Manager. Το Τμήμα του είναι, επίσης, υπεύθυνο για να εκτελεί και τα διατάγματα των Επαρχιακών Δικαστηρίων που κατά καιρούς παραλαμβάνει. Αναγνώρισε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16 την επιστολή που ετοίμασε προς συμμόρφωση προς το εκδοθέν Διάταγμα του Δικαστηρίου για πρόσβαση σε τηλεπικοινωνιακά δεδομένα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 15) μαζί με τα αποτελέσματα που προέκυψαν. Εν πρώτοις εξήγησε ότι οι αριθμοί καρτών είναι μοναδικοί και ότι μέσω των συστημάτων που διαθέτουν στην ΜΤΝ μπορούν να εντοπίσουν ποιος αριθμός ήταν ενεργός για τη συγκεκριμένη κάρτα για ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Η έρευνα του αφορούσε συγκεκριμένα τους αριθμούς: - 96473118 - 96676931 - 96750198 Ο αριθμός 96750198 προέκυψε από την κάρτα με αρ. 8935733204120505798 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 6) και ανήκει σ΄ αυτή. Οι αριθμοί 96473118, 96676931 και 96750198 ανήκουν στην ΜΤΝ και εμπίπτουν στην προπληρωμένη υπηρεσία «pay as you go». Στις περιπτώσεις αυτές δεν υπήρχαν καταγραμμένα στο σύστημα της ΜΤΝ στοιχεία του κατόχου. (Δέστε λίστα Συνδρομητών στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16). Ο Μ.Κ.3 ετοίμασε, επίσης, την αναφερόμενη «Λίστα ΙΜΕΙ» στην οποία περιλαμβάνονται τέσσερις
(4)Πίνακες. Όπως εξήγησε το ΙΜΕΙ είναι στα αγγλικά το «International Mobile Equipment Identification» και πρόκειται για το σειριακό αριθμό κάποιου εξοπλισμού κινητής τηλεφωνίας όπως ένα τηλέφωνο. Τόνισε ότι δύο συσκευές τηλεφώνου δεν μπορούν να έχουν το ίδιο ΙΜΕΙ. Στην πιο πάνω Λίστα καταγράφονται οι συνδρομητές που χρησιμοποίησαν τέσσερα
(4)συγκεκριμένα ΙΜΕΙ μεταξύ της περιόδου 1.12.2012 μέχρι 18.2.
- Σε κάθε ΙΜΕΙ καταγράφονται οι κάρτες τηλεφώνων συγκεκριμένων αριθμών που χρησιμοποιήθηκαν από τη συγκεκριμένη συσκευή τηλεφώνου. Ο Μ.Κ.3 εξήγησε, επίσης, ότι τον αριθμό ΙΜΕΙ ενός τηλεφώνου μπορεί ένας να τον εντοπίσει στην οθόνη μπροστά αλλά και στο πίσω μέρος της συσκευής (κάτω από την μπαταρία). Όταν του υπεδείχθη το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 που είναι με βάση τα παραδεκτά γεγονότα το κινητό τηλέφωνο μάρκας Samsung του Κατηγορούμενου εντόπισε ως ΙΜΕΙ τον αριθμό
- Του υπεδείχθη, επίσης, το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 5, που με βάση τα παραδεκτά γεγονότα είναι το κινητό τηλέφωνο μάρκας Samsung της Μ.Κ.2 και εντόπισε ως ΙΜΕΙ τον αριθμό
- Σε σχέση με το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8, που με βάση τα παραδεκτά γεγονότα είναι το κινητό τηλέφωνο μάρκας ΝΟΚΙΑ το οποίο ανήκει στον Κατηγορούμενο, ο Μ.Κ.3 εντόπισε ως ΙΜΕΙ τον αριθμό
- Τέλος, σε σχέση με το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 10, που με βάση τα παραδεκτά γεγονότα είναι το κινητό τηλέφωνο μάρκας ΝΟΚΙΑ το οποίο ανήκει στον Paul Posa, εντόπισε ως ΙΜΕΙ τον αριθμό
- Στη συνέχεια της μαρτυρίας του ο Μ.Κ.3 εξηγώντας τα αποτελέσματα που ετοίμασε και είναι μέρος του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ 16 αναφέρθηκε στις διάφορες στήλες που περιέχονται σ΄ αυτά από τη σελ. 5 μέχρι 273 λέγοντας ότι το «originating number» είναι ο καλών και το "terminating number" ο καλούμενος. Στις στήλες αυτές υπάρχει, επίσης, και το «Date/Time» που είναι η ημερομηνία και ώρα που έχει γίνει η συγκεκριμένη επικοινωνία, το "duration" που είναι η διάρκεια της και το "call type" που είναι ο τύπος της επικοινωνίας π.χ. "mosms record" που σημαίνει μήνυμα, το "mtcallrecord" που σημαίνει εισερχόμενη κλήση κτλ. Επιπλέον, επεξήγησε τα διαφορετικά είδη ανεπιτυχών κλήσεων που υπάρχουν ως φαίνονται στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ
- Στις σελ. 5-273 του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ 16 είναι όλα τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα που αφορούν τους αριθμούς: Þ 96473118 Þ 96750198 Þ 96291228 Þ 96731720 Þ 96434416 Þ 96204375 Þ 96676931 Οι σελίδες 21 μέχρι 146 του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ 16 αφορούν όλα τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα που αφορούν τον αριθμό τηλεφώνου 96750198 και προέρχονται από το ΙΜΕΙ 352380052053440 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 5). Οι σελίδες 230-273 αφορούν όλα τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα που αφορούν τον αριθμό τηλεφώνου 96731720 και τα οποία προέρχονται από το ΙΜΕΙ
- Στη συνέχεια ο Μ.Κ.3 ρωτήθηκε να αναφέρει σε σχέση με συγκεκριμένους αριθμούς τις επικοινωνίες που έγιναν και συγκεκριμένα κατά πόσο ο αριθμός 96750198 που έχει χρησιμοποιηθεί από το κινητό της Μ.Κ.2 είχε οποιαδήποτε επικοινωνία με τον αριθμό 96291228 που ήταν ένας από τους αριθμούς κάρτας που χρησιμοποιήθηκε από το κινητό του Κατηγορούμενου. Ο Μ.Κ.3 αναφέρθηκε συναφώς σε κάθε μία από αυτές τις επικοινωνίες δίνοντας πλήρεις λεπτομέρειες τόσο για το είδος όσο και τη διάρκεια τους. Επίσης, ανέφερε, ότι ο αριθμός τηλεφώνου 96291228 χρησιμοποιήθηκε από δύο συσκευές τηλεφώνου που είναι τα ΤΕΚΜΗΡΙΑ 7 και 8 (που ανήκουν στον Κατηγορούμενο) εφόσον προκύπτουν τα ΙΜΕΙ 359575048292470 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7) και το ΙΜΕΙ 3574120411327900 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8). Οι επικοινωνίες από το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 αφορούν το μήνα Δεκέμβριο, ενώ οι επικοινωνίες από το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8 αφορούν το μήνα Ιανουάριο. Ο Μ.Ε.3 ρωτήθηκε, επίσης, και για τις επικοινωνίες μεταξύ του αριθμού 96731720 που ανήκει στον Paul Posa και χρησιμοποιήθηκε από το κινητό τηλέφωνο με αρ. ΙΜΕΙ 354569010097260 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 10) και του αριθμού 96473118 που χρησιμοποιήθηκε από τις συσκευές κινητής τηλεφωνίας του Κατηγορούμενου (ΤΕΚΜΗΡΙΑ 7 και 8). Έδωσε και σ΄ αυτή την περίπτωση τα σχετικά δεδομένα. Ερωτηθείς σχετικά με τη συσκευή που χρησιμοποιήθηκε για τον αριθμό 96473118, δηλ. το ΙΜΕΙ, όταν ο καλών ήταν ο αριθμός 96731720 και ο καλούμενος 96473118, ο Μ.Κ.3 απάντησε ότι ήταν το ΙΜΕΙ 359575048292470 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7). Αντεξεταζόμενος ο Μ.Κ.3 σε σχετικές ερωτήσεις απάντησε ότι δεν γνώριζε τον Κατηγορούμενο, ούτε αν είναι πελάτης της εταιρείας του, ούτε αν έχει στην κατοχή του οποιαδήποτε συσκευή. Ερωτηθείς αν μπορούσε στις συσκευές που αναφέρθηκαν να χρησιμοποιηθούν κάρτες άλλης εταιρείας και να συνεχίζονται οι επικοινωνίες απάντησε καταφατικά. Στα πλαίσια παραδεκτών γεγονότων κατατέθηκαν στο Δικαστήριο τέσσερις
(4)πίνακες τηλεπικοινωνιακών δεδομένων οι οποίοι απομονώνουν τους αριθμούς που αφορούν την παρούσα υπόθεση, όπως αυτοί ετοιμάστηκαν από τον Μ.Κ.
- Ο πρώτος πίνακας ΤΕΚΜΗΡΙΟ Γ) αφορά τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα για τον αριθμό
- Ο εν λόγω αριθμός εντοπίστηκε να χρησιμοποιείται από το συνδρομητή που χρησιμοποίησε τη συσκευή με αριθμό ΙΜΕΙ 35238005253440 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16) η οποία, με βάση τα παραδεκτά γεγονότα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ Β και ΤΕΚΜΗΡΙΟ 5), ανήκει στη Μ.Κ.
- Σύμφωνα με τον εν λόγω Πίνακα, ΤΕΚΜΗΡΙΟ Γ, έγιναν συνολικά 177 κλήσεις σε σχέση με τον αριθμό 96291228, ο οποίος εντοπίστηκε να χρησιμοποιείται από το συνδρομητή που χρησιμοποίησε τη συσκευή με αριθμό ΙΜΕΙ 357412041327900 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16) η οποία, με βάση τα παραδεκτά γεγονότα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ Β και ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8), ανήκει στον Κατηγορούμενο. Ειδικότερα, μεταξύ των ημερομηνιών 7.12.2012 και ώρα 17:03:36 έως 28.1.2013 και ώρα 11:54:59, από τον αριθμό 96750198 που ανήκει στη Μ.Κ.2 προς τον αριθμό 96291228 που ανήκει στον Κατηγορούμενο, έγιναν 7 εξερχόμενες κλήσεις, 58 ανεπιτυχείς εξερχόμενες κλήσεις και στάληκαν 26 μηνύματα SMS. Επίσης ο αριθμός 96750198 είχε 67 εισερχόμενες κλήσεις και 19 ανεπιτυχείς εισερχόμενες κλήσεις από τον αριθμό
- Ο πίνακας, ΤΕΚΜΗΡΙΟ Δ, αφορά τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα για τον αριθμό 96291228 που ανήκει στον Κατηγορούμενο προς τον αριθμό 96750198 που ανήκει στη Μ.Κ.
- Ειδικότερα, μεταξύ των ημερομηνιών 7.12.2012 και ώρα 17:03:38 έως 27.1.2013 και ώρα 21:12:55, από τον αριθμό 96291228 προς τον αριθμό έγιναν 67 εξερχόμενες κλήσεις, 23 ανεπιτυχείς εξερχόμενες κλήσεις και στάληκαν τρία μηνύματα SMS. Επίσης ο αριθμός 96291228 είχε 7 εισερχόμενες κλήσεις και 55 ανεπιτυχείς εισερχόμενες κλήσεις από τον αριθμό
- Συνολικά υπάρχουν καταγραμμένες 155 κλήσεις. Το ΤΕΚΜΗΡΙΟ Ε αφορά τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα για τον αριθμό
- Ο εν λόγω αριθμός εντοπίστηκε να χρησιμοποιείται από το συνδρομητή που χρησιμοποίησε τη συσκευή με αριθμό ΙΜΕΙ 354569010097260 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16) η οποία, με βάση τα παραδεκτά γεγονότα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ Β και ΤΕΚΜΗΡΙΟ 10) ανήκει στον Paul Posa. Σύμφωνα με το ΤΕΚΜΗΡΙΟ Ε, από τον εν λόγω αριθμό έγιναν συνολικά 8 κλήσεις σε σχέση με τον αριθμό 96473118, ο οποίος εντοπίστηκε να χρησιμοποιείται από το συνδρομητή που χρησιμοποίησε τη συσκευή με αριθμό ΙΜΕΙ 357412041327900 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16) η οποία, όπως αναφέρεται και πιο πάνω, με βάση τα παραδεκτά γεγονότα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ Β και ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8) ανήκει στον Κατηγορούμενο. Ειδικότερα, μεταξύ των ημερομηνιών 19.1.2013 και ώρα 19:43:40 έως 23.1.2013 και ώρα 11:01:10, μεταξύ του αριθμού 96731720 που ανήκει στον Paul Posa και του αριθμού 96473118 που ανήκει στον Κατηγορούμενο, έγιναν 3 εξερχόμενες κλήσεις, 4 ανεπιτυχείς εξερχόμενες κλήσεις και λήφθηκε μία εισερχόμενη κλήση. Ο πίνακας, ΤΕΚΜΗΡΙΟ ΣΤ, αφορά τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα για τον αριθμό 96473118 που ανήκει στον Κατηγορούμενο προς τον αριθμό 96731720 που ανήκει στον Paul Posa. Στον εν λόγω Πίνακα και πάλι καταγράφονται συνολικά 8 κλήσεις. Συγκεκριμένα, μεταξύ των ημερομηνιών 19.1.2013 και ώρα 19:43:40 έως 23.1.2013 και ώρα 11:01:10, μεταξύ του αριθμού 96473118 και του αριθμού 96291228 έγιναν μία εξερχόμενη κλήση, 3 εισερχόμενες κλήσεις και 4 ανεπιτυχείς εισερχόμενες κλήσεις. O M.K. 4 είναι ο εξεταστής της υπόθεσης και υπηρετεί στην ΥΚΑΝ Λευκωσίας. Κατέθεσε ότι μετά τη σύλληψη της Μ.Κ.2 και του πρώην Κατηγορούμενου 1 Paul Posa έγιναν εξετάσεις και ανακρίσεις οπότε έμαθαν από τους συλληφθέντες ποιος ήταν ο προμηθευτής της ηρωίνης. Δόθηκε, επίσης, και περιγραφή του προμηθευτή. Συγκεκριμένα η Μ.Κ.2 είχε περιγράψει τον προμηθευτή ως «ένα μαύρο» που είχε πρόβλημα με το πόδι του και ότι τα μαλλιά του δεν ήταν ούτε πολύ κοντά, ούτε πολύ μακριά, γυριστά. Η Μ.Κ.2 τους υπέδειξε, επίσης, το σπίτι του προμηθευτή που ήταν το σπίτι του Κατηγορούμενου. Οι έρευνες που έγιναν αφορούσαν και την οικογενειακή κατάσταση του Κατηγορούμενου και προέκυψε ότι ήταν παντρεμένος με Κύπρια ονόματι Σοφία. Εξασφαλίστηκε δε και το πιστοποιητικό γάμου του που κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
- Σ΄ ερώτηση κατά πόσο κατά τη διάρκεια της διερεύνησης της υπόθεσης ο Κατηγορούμενος τους προέβαλε ισχυρισμό ότι είχε έλθει σε επαφή με οποιοδήποτε τρόπο με τη Μ.Κ.2 γιατί ενοικίαζε δωμάτιο στην οικία του, απάντησε αρνητικά. Σε άλλη ερώτηση και με βάση την εμπειρία του κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας του στο κλιμάκιο ΥΚΑΝ ο Μ.Κ.4 ανέφερε ότι ένα γραμμάριο ηρωίνης πωλείται περίπου €60 και ότι η ηρωίνη σε καμμία περίπτωση δεν πωλείται 100% καθαρή αλλά νοθεύεται για σκοπούς εξασφάλισης περισσότερου κέρδους. Αντεξεταζόμενος σε σχέση με την έρευνα που έκανε στην οικία του Κατηγορούμενου, ο Μ.Κ.4 ανέφερε ότι δεν βρέθηκε οτιδήποτε το ενοχοποιητικό, όπως ναρκωτικά ή κλοπιμαία περιουσία. Ούτε στις εξετάσεις DNA που έγιναν σε σχέση με τα ναρκωτικά που κατασχέθηκαν βρέθηκε οτιδήποτε που να συνδέει τον Κατηγορούμενο με αυτά. Η Μ.Κ.5 είναι Προϊστάμενη στο Εργαστήριο Δικανικής Χημείας και Τοξικολογίας. Ανάμεσα στα καθήκοντα της είναι η ανάλυση αστυνομικών τεκμηρίων περιλαμβανομένων και ναρκωτικών ουσιών. Υιοθέτησε ως μέρος της κύριας εξέτασης της σχετική Έκθεση που ετοίμασε για τους σκοπούς της παρούσας υπόθεσης (ΕΓΓΡΑΦΟ 3). Εξέτασε τα ΤΕΚΜΗΡΙΑ 2,3 και 4 τα οποία παραδόθηκαν από την Αστυνομία. Η εξέταση που έγινε ήταν ποιοτικός προσδιορισμός ελεγχομένων ουσιών στα τεκμήρια με χρωστικές αντιδράσεις και τις τεχνικές χρωματογραφίας λεπτής στοιβάδας και αέριας χρωματογραφίας σε συνδυασμό με φασματογράφο μάζας. Η εξέταση που έγινε στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 3, όπου υπήρχε μπεζ σκόνη συνολικού βάρους 637,6 γρ., κατέδειξε ότι αυτή αποτελείτο από ακετυλοκωδεϊνη (ΑC), μονοακετυλομορφίνη (6-ΜΑΜ) και διαμορφίνη. Η εξέταση που έγινε στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 4 σε σχέση με την μπεζ σκόνη που ευρίσκετο εντός άσπρου πλαστικού σακουλιού συνολικού βάρους 1,4814 γρ. κατέδειξε ότι αυτή αποτελείτο από ακετυλοκωδεϊνη (ΑC), μονοακετυλομορφίνη (6-ΜΑΜ) και διαμορφίνη. Η εξέταση που έγινε στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 4 σε σχέση με την μπεζ σκόνη συνολικού βάρους 0,1483 γρ. που ευρίσκετο εντός τεμαχίου ασημόχαρτου κατέδειξε ότι αυτή αποτελείτο από ακετυλοκωδεϊνη (ΑC), μονοακετυλομορφίνη (6-ΜΑΜ) και διαμορφίνη. Όπως καταγράφεται στο ΕΓΓΡΑΦΟ 3 η διαμορφίνη, η μονοακετυλομορφίνη (6-ΜΑΜ) και η ακετυλοκωδεϊνη (AC) είναι συστατικά της παράνομα κατασκευασθείσας ηρωίνης με τη διαδικασία της ακετυλίωσης οπίου. Εξήγησε ότι η ηρωίνη αποτελεί ένα μείγμα διαφόρων ουσιών και προέρχεται από το όπιο. Παρασκευάζεται μέσω της διαδικασίας ακετυλίωσης του οπίου. Η ηρωίνη που βρίσκουμε και πωλείται στους δρόμους περιέχει όλα αυτά τα συστατικά όπως ακετυλοκωδεϊνη και μονοακετυλομορφίνη. Μερικές φορές περιέχει και κάποιες άλλες ουσίες όπως παπαβερίνη και θηβαϊνη Ποτέ δεν την βλέπουμε να βρίσκεται σε καθαρή μορφή, δηλ. μόνο διαμορφίνη. Υπάρχει, επίσης, ηρωίνη η οποία παρασκευάζεται απολύτως συνθετικά, δηλ. χωρίς να χρησιμοποιηθεί το όπιο και παρασκευάζεται στα χημικά εργαστήρια. Από την παρασκευή αυτή παράγεται καθαρή διαμορφίνη, δηλ. καθαρή ηρωίνη 100%. Δεν κυκλοφορεί, όμως, ποτέ στους δρόμους και η παρασκευή αυτή γίνεται μόνο σε εξειδικευμένα χημικά εργαστήρια. Η «καθαρή» ηρωίνη που παράνομα κυκλοφορεί στο εμπόριο περιέχει τα πιο πάνω συστατικά. Αυτό είναι διαφορετικό από την νοθευμένη ηρωίνη όπου γίνεται νοθεία με άλλα συστατικά όπως παρακεταμόλη, καφεϊνη, ζάχαρη, αναλγητικά φάρμακα κτλ. Η Μ.Κ.5 εξήγησε ότι η μονοακετυλομορφίνη είναι εστέρας της μορφίνης, ενώ η ακετυλοκωδεϊνη είναι εστέρας της κωδεϊνης που υπάρχει στο όπιο. Εξήγησε σε άλλο σημείο της μαρτυρίας της ότι ο έλεγχος που γίνεται και που έγινε και στην προκειμένη περίπτωση ήταν ποιοτικός προσδιορισμός, δηλ. έλεγχος των ουσιών που περιέχονται στη σκόνη και όχι της ποσότητας. Δεν έγινε ποσοτικός έλεγχος υπό την έννοια της διακρίβωσης της ακριβούς ποσότητας των συγκεκριμένων ουσιών μέσα στη σκόνη επί τοις εκατόν. Επανέλαβε ότι η ηρωίνη που κυκλοφορεί αποτελεί πάντα μείγμα ουσιών και δεν ζητείται από την Αστυνομία τέτοιου είδους εξέταση η οποία είναι και χρονοβόρα και δαπανηρή. Σ' άλλη ερώτηση διευκρίνισε ότι η ηρωίνη που κυκλοφορεί στις αγορές περιέχει ποσοστά διαμορφίνης 20% μέχρι 50%-60% του συνολικού μείγματος. Όταν λέμε «ηρωίνη» εννοούμε ολόκληρο το σκεύασμα, ενώ διαμορφίνη είναι ο χημικός τύπος της δραστικής ουσίας την οποία περιέχει. Στην προκειμένη περίπτωση η Μ.Κ.5 έκανε ημιποσοτικό έλεγχο από τον οποίο προέκυψε ότι η διαμορφίνη στο σκεύασμα ανέρχεται στο 27% με μια απόκλιση της τάξης ±5%. Όσον αφορά τον τρόπο ζυγίσματος της σκόνης, δηλ. της ηρωίνης, εξήγησε ότι στο Γενικό Χημείο γίνεται με ζυγαριές ακριβείας. Στη σύντομη αντεξέταση που έγινε στη Μ.Κ.5 αυτή ανέφερε ότι η ηρωίνη που κυκλοφορεί στο δρόμο αποτελείται από διαμορφίνη 50%-60% και έκανε αναφορά σε σχετικό Σύγγραμμα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 19) για τα ποσοστά διαμορφίνης που υπάρχουν στην ηρωίνη. Η ηρωίνη αποτελεί το σύνολο του σκευάσματος. Υποστήριξε ότι, με βάση το σχετικό Πίνακα της Νομοθεσίας, ολόκληρο το σκεύασμα επειδή περιέχει τη διαμορφίνη εμπίπτει στο Νόμο, άσχετο αν περιέχει την ακετυλοκωδεϊνη. Ερωτηθείσα αν μπορεί να πει για την προέλευση της σκόνης που εξέτασε, απάντησε αρνητικά προσθέτοντας ότι χρειάζονται ειδικές αναλύσεις για το σκοπό αυτό και σύγκριση με άλλα δείγματα. Μαρτυρία Υπεράσπισης Αφού ο Κατηγορούμενος κλήθηκε να προβάλει την υπεράσπιση του και του εξηγήθηκαν τα δικαιώματα του, αυτός επέλεξε να δώσει ένορκη μαρτυρία. Κατά την κύρια εξέταση του ο Κατηγορούμενος ουσιαστικά αναγνώρισε την κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία, ΤΕΚΜΗΡΙΟ 13Α, εμμένοντας στη θέση του ότι δεν γνωρίζει ούτε τη Μ.Κ.2, ούτε και τον Paul Posa, πρώην Κατηγορούμενο 2, και ότι ουδέποτε τους συνάντησε και ουδέποτε είχε οποιαδήποτε συναλλαγή μαζί τους. Ειδικότερα αρνήθηκε τις θέσεις της Μ.Κ.2 ότι αυτή τον γνώρισε στον φούρνο Ζορπάς, ότι αυτός επισκέπτεται συχνά το καζίνο, ότι ο ίδιος συνάντησε τους δύο πρώην Κατηγορούμενους και τους προμήθευσε με ναρκωτικά και ότι τους έδωσε χρήματα για να τα μεταφέρουν στην Κωνσταντινούπολη. Ερωτηθείς ο Κατηγορούμενος για τις τηλεφωνικές επικοινωνίες από τα τηλέφωνα που βρέθηκαν στην κατοχή του με τη Μ.Κ.2, αυτός επανέλαβε ότι δεν τη γνώρισε ποτέ και ότι πιθανό να επικοινώνησαν λόγω του ότι αυτός έβαλε αγγελία για την ενοικίαση του ενός υπνοδωματίου του διαμερίσματος όπου διέμενε. Ο Κατηγορούμενος, όμως, δεν γνωρίζει με ποια άτομα συνομίλησε. Του τηλεφώνησαν πολλά άτομα, αυτός τους έδινε οδηγίες πώς να πάνε στο διαμέρισμα του, άλλοι πήγαν και άλλοι όχι. Έτυχε να τον πάρουν τηλέφωνο ενώ ήταν σε εξάσκηση και αυτός τους έπαιρνε τηλέφωνο όταν επέστρεφε, ή ακόμα τους έστελνε μήνυμα να τον πάρουν τη συγκεκριμένη στιγμή τηλέφωνο. Στο πλαίσιο της αντεξέτασης του ο Κατηγορούμενος υιοθέτησε το περιεχόμενο της κατάθεσης του, ΤΕΚΜΗΡΙΟ 13Α, ως αληθές. Πρόσθεσε ότι έβαλε την αγγελία για την ενοικίαση του ενός υπνοδωματίου τον Νοέμβριο του 2012 μέχρι και την ημερομηνία της σύλληψης του. Αυτός πλήρωνε ενοίκιο €500 και ζητούσε ενοίκιο €250 για το ένα υπνοδωμάτιο με προκαταβολή, και γι΄ αυτό δεν είχε βρει ενοικιαστή. Ο Κατηγορούμενος αναγνώρισε ότι το 2012 παντρεύτηκε τη Σοφία, και όταν αυτή έμεινε έγκυος, οι γονείς της δεν ήθελαν το παιδί επειδή αυτός ήταν μαύρος οπότε εκείνη έκανε αποβολή. Επειδή ο Κατηγορούμενος προέρχεται από θρησκευόμενη οικογένεια, ο ίδιος μίλησε τηλεφωνικώς για το θέμα με την οικογένεια του και του είπαν να την αφήσει. Τον Ιανουάριο του 2013 αυτή πήγε στο σπίτι του για να μιλήσουν. Σε κατοπινό στάδιο είπε ότι στις 18.2.2013 αυτή πήγε στο σπίτι του και κατέληξαν στο να μείνουν δύο φίλοι. Ο Κατηγορούμενος αρνήθηκε τότε ότι έδωσε στην Αστυνομία την απάντηση που καταγράφεται στην κατάθεση του στην ερώτηση αρ.5, ότι δηλαδή το πρωί της 28ης Ιανουαρίου 2013 αυτός ήταν μόνος στο σπίτι γιατί η γυναίκα του φεύγει στις 7.30 το πρωί και επιστρέφει γύρω στις 16.30 γιατί δουλεύει. Ο Κατηγορούμενος ανέφερε ότι είπε στην Αστυνομία ότι η γυναίκα του ήταν στο χωριό και πηγαινοερχόταν επειδή τότε ήταν σε διάσταση και πηγαινοερχόταν. Του ζήτησαν πιστοποιητικό γάμου και διαβατήριο, και αυτός τα έδωσε στην Αστυνομία. Είπε εκ νέου ότι η τελευταία φορά που συναντήθηκαν ήταν μέσα στον Ιανουάριο του
- Του υποβλήθηκε, επίσης, ότι στην Έκθεση του Γραφείου Ευημερίας, που ετοιμάστηκε στις 19.4.2013 για τον σκοπό του αιτήματος του για νομική αρωγή, αυτός ανέφερε ότι πριν τη σύλληψη του διέμενε μαζί με δύο άλλα πρόσωπα και πλήρωναν ενοίκιο €
- Ο Κατηγορούμενος είπε ότι τα δύο άτομα είχαν φύγει και το ενοίκιο ξεκίνησε στα €500, μειώθηκε στα €450 κι έγινε τελικώς €
- Σε υποβολή ότι ο ίδιος επικοινώνησε με τη Μ.Κ.2 67 φορές σε διάστημα 34 ημερών, αυτός επανέλαβε τη θέση του αναφορικά με την ενοικίαση του ενός υπνοδωματίου και τις επικοινωνίες που είχε γι΄ αυτό, προσθέτοντας ότι σε κάποιο στάδιο η Μ.Κ.2 τον ρώτησε από πού κατάγεται, τι ύψος έχει, ενώ ο Κατηγορούμενος της είπε ότι αυτά δεν έχουν σχέση με το διαμέρισμα. Όταν ο Κατηγορούμενος της είπε ότι έχει ύψος 1,70 εκ. αυτή του είπε τότε ότι πρέπει να έχει μεγάλο πέος. Τότε ο Κατηγορούμενος της έκλεισε το τηλέφωνο και δεν πήρε ξανά. Όταν ρωτήθηκε γιατί δεν τα είπε στην Αστυνομία, απάντησε ότι δεν ρωτήθηκε, ενώ ανέφερε ότι τα είπε στον δικηγόρο του. Τέλος, ο Κατηγορούμενος αρνήθηκε τις υποβολές της συνηγόρου για την Κατηγορούσα Αρχή αναφορικά με την εκδοχή της Μ.Κ.2 και την οποιαδήποτε εμπλοκή του με ναρκωτικά, λέγοντας ακόμα ότι η Αστυνομία ήλεγξε τον ηλεκτρονικό του υπολογιστή και δεν βρήκε στοιχεία για δήθεν ξενοδοχείο στην Κωνσταντινούπολη και πρόσωπο που η Μ.Κ.2 μαζί με τον πρώην Κατηγορούμενο 2 θα συναντούσαν εκεί και θα του παρέδιδαν τα ναρκωτικά. Ο Μ.Υ.2 είναι ο πρώην Κατηγορούμενος 2 στην παρούσα υπόθεση. Κλήθηκε από την υπεράσπιση του Κατηγορούμενου να καταθέσει ως μάρτυρας. Στη μαρτυρία του ανέφερε ότι τον Κατηγορούμενο δεν τον γνωρίζει και ότι το βράδυ όταν συνελήφθη από την Αστυνομία και τον ρώτησαν αν τον γνώριζε τους απάντησε αρνητικά. Σε σχέση με την αναφορά στην κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία στο όνομα Mike εξήγησε ότι το ορθό όνομα δεν ήταν Mike αλλά Μικέλ και το άτομο αυτό μιλούσε γαλλικά και όχι αγγλικά. Σε άλλη ερώτηση ανέφερε ότι δεν ήταν ο Κατηγορούμενος το πρόσωπο από το οποίο παρέλαβαν τα ναρκωτικά μαζί με την Ioana αλλά ένα άλλο πρόσωπο, που το χαρακτήρισε με τη λέξη «μαύρο», πιο κοντό και πιο παχύ από τον Κατηγορούμενο, στο πρόσωπο του οποίου στα αριστερά υπήρχε σημάδι από εγχείρηση και σπυράκια. Τόνισε ότι αυτά τα ανέφερε στην Αστυνομία όταν ήρθαν και τον είδαν στις Φυλακές. Ανέφερε ότι τη γυναίκα, δηλ. την Ioana, τη βοήθησε και ότι έκαμε λάθος, αλλά τον Κατηγορούμενο δεν τον είδε ποτέ στη ζωή του και ότι είπε την αλήθεια αμέσως μόλις συνελήφθη. Όσον αφορά την Ioana, ο Μ.Υ.2 τη φιλοξένησε στο σπίτι του για πέντε μέρες. H Ioana του είχε πει ότι γνώριζε το άλλο άτομο και ότι εκείνος της χρωστούσε χρήματα, αλλά ο Μ.Υ.2 δεν γνωρίζει την αλήθεια γιατί δεν ξέρει εκείνο το άτομο. Αντεξεταζόμενος παραδέχθηκε ότι βαρύνεται με προηγούμενες καταδίκες και συγκεκριμένα μια καταδίκη για το αδίκημα της διάρρηξης οικίας και κλοπής στην οποία του επιβλήθηκαν ποινές συντρέχουσας φυλάκισης 9 και 6 μηνών. Σε σχετική ερώτηση ανέφερε ότι παραδέχθηκε όλες τις κατηγορίες στην παρούσα υπόθεση προσθέτοντας πως ό,τι έκανε λάθος το ανέφερε χωρίς να τον πιέσει οιοσδήποτε. Δεν είχε δυσκολία να αντιληφθεί τις κατηγορίες. Σε ερώτηση κατά πόσον μια από τις κατηγορίες αφορούσε το αδίκημα της συνωμοσίας ο Μ.Υ.2, απάντησε καταφατικά προσθέτοντας ότι κάτι τέτοιο ήταν λογικό εφόσον βοήθησε την Ioana στην υπόθεση. Σε άλλο σημείο της αντεξέτασης όταν του τέθηκε ότι συνωμότησε μαζί με την Ioana και τον Κατηγορούμενο, απάντησε ότι το άλλο άτομο μίλησε με την Ioana να την πάρει στην Κωνσταντινούπολη και η Ioana του ζήτησε να τη βοηθήσει. Σε ερώτηση αν πήγε με την Ioana να πάρουν ναρκωτικά, απάντησε καταφατικά προσθέτοντας ότι το έκαμε και ότι μετά ήταν δική της υπόθεση. Ανέφερε ότι με τον Κατηγορούμενο δεν είχε ποτέ επικοινωνία. Δέχτηκε ότι στην κατάθεση του ισχυρίστηκε ότι η Ioana πριν δύο μήνες του είχε ζητήσει να συγκατοικήσει μαζί του και εκείνος το δέχτηκε. Πρόσθεσε ότι η Ioana δεν μετακόμισε αμέσως, αλλά παρέμεινε ακόμη ένα μήνα στο σπίτι της και όταν τσακώθηκε με τη σπιτονοικοκυρά της ήρθε να μείνει στο σπίτι του. Αρνήθηκε την υποβολή ότι η Ioana είχε μετακομίσει στο σπίτι του από τις 12.12.2012 και ότι από τότε συγκατοικούσαν μαζί, όπως αρνήθηκε και την υποβολή ότι η Ioana δεν έψαχνε να βρει σπίτι. Σε ερώτηση γιατί υπέγραψε την κατάθεση του εφόσον αναφερόταν στον Μικέλ και όχι στο Mike, ανέφερε ότι οι Αστυνομικοί του είπαν ότι είναι το ίδιο και ότι ξέρουν τι κάνουν και του ζήτησαν να υπογράψει. Αρνήθηκε ότι δεν γράφτηκε το Μικέλ γιατί δεν τους ανέφερε κάτι τέτοιο και πρόσθεσε ότι στην κατάθεση που έδωσε τους τα είπε όλα. Πρόσθεσε ότι του ζήτησαν να τους γράψει το όνομα Μικέλ και αυτός το έγραψε με κεφαλαία και ο Αστυνομικός του είπε ότι δεν υπήρχε οποιοδήποτε πρόβλημα. Αρνήθηκε την υποβολή ότι ουδέποτε αναφέρθηκε στο όνομα Μικέλ και ότι είχε κατονομάσει από την αρχή τον Mike προσθέτοντας ότι δεν γνωρίζει τον Mike. Αρνήθηκε, επίσης, την υποβολή ότι η κατάθεση του ήταν ορθή και γι' αυτό την υπέγραψε καθώς και ότι κατεγράφησαν αυτά που είπε, προσθέτοντας ότι εκείνος ξέρει την πραγματικότητα. Όταν του τέθηκε ότι είχε επικοινωνία από το κινητό του τηλέφωνο με τον Κατηγορούμενο σε πέντε διαφορετικές μέρες μέσα στον Ιανουάριο του 2013, ανέφερε ότι μπορεί αυτό να το έκανε η Ioana όταν του ζήτησε το τηλέφωνο του επειδή δεν είχε λεφτά η κάρτα της, προσθέτοντας ότι ο ίδιος δεν ξέρει με ποιον μίλησε. Αρνήθηκε την υποβολή ότι ήταν εκείνος που μίλησε με τον Κατηγορούμενο και πρόσθεσε ότι δεν γνωρίζει αγγλικά και δεν θα μπορούσε να μιλήσει μαζί του. Αρνήθηκε, επίσης, ότι συνωμότησαν και οι τρεις τους μαζί με τον Κατηγορούμενο για να προμηθεύσουν τρίτο άτομο στην Κωνσταντινούπολη με ναρκωτικά προσθέτοντας ότι ήταν η Ioana που μίλησε με άλλο πρόσωπο αλλά όχι με τον Κατηγορούμενο. Τέλος, αρνήθηκε ότι ο λόγος που ισχυρίστηκε ότι φιλοξένησε την Ioana για πέντε μέρες ήταν γιατί γνώριζε την εκδοχή που τέθηκε από την Υπεράσπιση ότι η Ioana υποτίθεται έψαχνε σπίτι, ενώ η πραγματικότητα ήταν ότι συγκατοικούσε μαζί της. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Αξιολόγηση Μαρτυρίας Κατηγορούσας Αρχής Μέσα στα πλαίσια της ζωντανής ατμόσφαιρας της δίκης είχαμε την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε με προσοχή όλους τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον μας. Αξιολογήσαμε τη μαρτυρία τους με βάση το περιεχόμενο, ποιότητα και σύγκριση της με την υπόλοιπη μαρτυρία και καθοδηγούμενοι από σειρά παραγόντων όπως, μεταξύ άλλων, τη σαφήνεια και αμεσότητα των απαντήσεων, τη λογικοφάνεια και αληθοφάνεια της εκδοχής τους, την ύπαρξη ή μη υπερβολών ή ουσιωδών αντιφάσεων, την ύπαρξη οποιουδήποτε προσωπικού συμφέροντος ή προκατάληψης και διάφορα άλλα στοιχεία τα οποία κατά περίπτωση θα αναφερθούν κατωτέρω. Προτού προχωρήσουμε να αξιολογήσουμε τη μαρτυρία κάθε μάρτυρα, επιθυμούμε να τονίσουμε ότι η αξιολόγηση μας δεν έχει περιοριστεί μόνο στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας του κάθε μάρτυρα ξεχωριστά, αλλά την έχουμε συσχετίσει, αντιπαραβάλει και διερευνήσει με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων, δηλαδή, υποβάλλοντας τη στη βάσανο της συνεκτίμησης στο πλαίσιο του συνόλου της μαρτυρίας με βάση την προσέγγιση που η Νομολογία μας επιτάσσει στο θέμα αυτό[1]. Όσον αφορά την αξιολόγηση των αστυνομικών μαρτύρων κατηγορίας και συγκεκριμένα του Μ.Κ.1 και Μ.Κ.4, επισημαίνουμε ότι η εν λόγω μαρτυρία δεν αμφισβητήθηκε από την Υπεράσπιση στη σύντομη αντεξέταση που έγινε. Πέραν τούτου διαπιστώσαμε ότι η μαρτυρία τόσο του Μ.Κ.1 όσο και του Μ.Κ.4, η οποία αφορούσε τις ενέργειες και έρευνες που διεξήγαγαν στα πλαίσια διερεύνησης της παρούσας υπόθεσης, ήταν σαφής και θετική. Ως εκ τούτου αποδεχόμαστε το σύνολο της εν λόγω μαρτυρίας. Σαφής και θετική ήταν και η μαρτυρία του Μ.Κ.3 ο οποίος κατέθεσε υπό την ιδιότητα του ως υπεύθυνου στο Τμήμα Υποστήριξης Εταιρικών πελατών της εταιρείας ΜΤΝ αναφορικά με τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα που ζητήθηκαν στα πλαίσια επίδοσης προς την εταιρεία του σχετικού Διατάγματος του Δικαστηρίου. Ο μάρτυρας αυτός ήταν πλήρως επεξηγηματικός και κατατοπιστικός στην παρουσίαση των ευρημάτων του. Με απλό και κατανοητό τρόπο επεξήγησε την έκθεση που ετοίμασε μαζί με τους σχετικούς πίνακες που την πλαισίωναν και αποτέλεσαν το ΤΕΚΜΗΡΙΟ
- Επιπλέον επισημαίνουμε και το γεγονός ότι η μαρτυρία του δεν έτυχε αμφισβήτησης κατά το στάδιο της αντεξέτασης και παρέμεινε, επομένως, αναντίλεκτη. Για όλους τους πιο πάνω λόγους η μαρτυρία αυτή γίνεται στο σύνολο της αποδεκτή. Όσον αφορά τη μαρτυρία της Μ.Κ.5 πρέπει να πούμε από την αρχή ότι, αφού εξετάσαμε το επάγγελμά της, την εκπαίδευση της οποίας έτυχε, την πείρα της και τα προσόντα της, έχοντας κατά νου τις αρχές που καθορίζουν το πότε ένας μάρτυρας είναι εμπειρογνώμονας[2], είναι η κατάληξή μας ότι η μάρτυρας αυτή είναι εμπειρογνώμονας. Κατά συνέπεια η μαρτυρία της θα προσεγγιστεί με βάση τις αρχές προσέγγισης μαρτυρίας εμπειρογνώμονα. Όπως έχει, συναφώς, νομολογηθεί ο εμπειρογνώμονας, κατ' εξαίρεση προς το γενικό κανόνα που απαγορεύει την έκφραση γνώμης από μάρτυρα, δύναται να εκφράσει γνώμη αναφορικά με ζητήματα που εμπίπτουν στη σφαίρα της ειδικότητας του[3]. Σε τέτοια περίπτωση ο εμπειρογνώμονας εφοδιάζει το Δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για τον έλεγχο της ακρίβειας των συμπερασμάτων του έτσι που να μπορέσει το Δικαστήριο να διαμορφώσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση με την εφαρμογή αυτών των κριτηρίων πάνω στα γεγονότα που αποδεικνύει η μαρτυρία[4]. H M.K.5 μας έκανε πολύ εντύπωση τόσο για την επιστημονική προσέγγιση που είχε στη διατύπωση των θέσεων της, όσο και για τον απλό τρόπο με τον οποίο μετέφερε στο Δικαστήριο τις θέσεις της δίδοντας, όπου χρειαζόταν, την αναγκαία τεκμηρίωση και επεξήγηση. Η Μ.Κ.5 απάντησε όλες τις ερωτήσεις που της υποβλήθηκαν με σαφήνεια και θετικότητα χωρίς να παραλείπει, εκεί όπου χρειαζόταν, να τις πλαισιώνει με όλες τις απαραίτητες επεξηγήσεις και διευκρινίσεις. Αυτή αναφέρθηκε με σαφήνεια στο είδος της εξέτασης που διενήργησε στα επίδικα τεκμήρια που συνίστατο σε ποιοτικό προσδιορισμό ελεγχομένων ουσιών σ΄ αυτά. Περαιτέρω, εξήγησε με εμπεριστατωμένο τρόπο ότι η ηρωίνη αποτελεί ένα μείγμα διαφόρων ουσιών, ήτοι εκτός από διαμορφίνη περιλαμβάνει και ακετυλοκωδεϊνη και μονοακετυλομορφίνη. Διευκρίνισε, ακόμη, ότι ποτέ δεν την βλέπουμε την ηρωίνη να βρίσκεται σε καθαρή μορφή, δηλ. να συνίσταται μόνο από διαμορφίνη, διευκρινίζοντας ως προς τον όρο «ηρωίνη» ότι αυτός αφορά και αναφέρεται σε ολόκληρο το σκεύασμα, ενώ η διαμορφίνη είναι ο χημικός τύπος της δραστικής ουσίας, η οποία εμπεριέχεται στο σκεύασμα. Πλήρως επεξηγηματική ήτο και σε σχέση με τη διάκριση που έκανε ανάμεσα στην «καθαρή» ηρωίνη και στη νοθευμένη ηρωίνη διευκρινίζοντας ότι η «καθαρή» ηρωίνη που παράνομα κυκλοφορεί στο εμπόριο περιέχει τα πιο πάνω αναφερθέντα συστατικά, ενώ η νοθευμένη ηρωίνη συνιστά περίπτωση νοθείας της με άλλα συστατικά όπως παρακεταμόλη, καφεϊνη, ζάχαρη, αναλγητικά φάρμακα κ.λ.π. Η Μ.Κ.5 ήταν απόλυτα κατατοπιστική για το λόγο που δεν προέβη σε ποσοτικό έλεγχο στην προκειμένη περίπτωση υπό την έννοια της διακρίβωσης της ακριβούς ποσότητας των συγκεκριμένων ουσιών μέσα στη σκόνη επί τοις εκατόν εφόσον ήταν κατηγορηματική στη θέση ότι η ηρωίνη που κυκλοφορεί αποτελεί πάντα μείγμα ουσιών. Κατ' ακολουθία των πιο πάνω η μαρτυρία της γίνεται απόλυτα δεκτή. Αξιολόγηση μαρτυρίας Μ.Κ.2 - τρόπος αξιολόγησης μαρτυρίας συνεργού Με βάση την ενώπιον μας μαρτυρία χωρίς αμφιβολία καταλήγουμε ότι η συμμετοχή της Μ.Κ.2 στην όλη εγκληματική συμπεριφορά που καλύπτει τα γεγονότα της υπόθεσης την καθιστά συνεργό στην υπόθεση. Όπως αναφέρεται στην αγγλική υπόθεση Davies v. DPP
(1954)A.C (H.L) 378 συνεργός (accomplice) είναι το πρόσωπο που συμμετέχει στη διάπραξη του αδικήματος είτε ως αυτουργός, είτε ως συνεργός, πριν ή μετά το αδίκημα ή το πρόσωπο που διενεργεί ή προάγει την πράξη ή που παρέχει βοήθεια ή παρακινεί[5]. Όχι μόνο η Μ.Κ.2 ήταν συγκατηγορούμενη μαζί με τον Κατηγορούμενο στην παρούσα υπόθεση, αλλά αφού ομολόγησε τη δική της ενοχή και καταδικάστηκε, προσήλθε και έδωσε και προφορική μαρτυρία με την οποία εμπλέκει τόσο τον εαυτό της όσο και τον Κατηγορούμενο. Με πλήρη επίγνωση της σπουδαιότητας αφενός των όσων κατατέθηκαν από τη μάρτυρα αυτή και της ιδιότητας της αφετέρου ως συνεργού και συμμετέχουσας στη διάπραξη των αδικημάτων την παρακολουθήσαμε με εξαιρετική προσοχή σε όλη τη διάρκεια της παράθεσης της μαρτυρίας της ενώπιον μας και ευρισκόμενοι σε συνεχή εγρήγορση προς επιβεβαίωση ότι τα όσα ισχυρίζετο δεν ήταν απότοκο αλλότριων κινήτρων και επηρεασμού ένεκα της συμμετοχής της στο έγκλημα. Όπως αναγνωρίστηκε από τη νομολογία ένας συναυτουργός είναι σπιλωμένος μάρτυρας που η μαρτυρία του μπορεί να επηρεάζεται από τη σχέση του με το έγκλημα, γεγονός που έχουμε συνεχώς υπόψη μας. Η νομική αρχή είναι ότι αν το Δικαστήριο αξιολογώντας τη μαρτυρία συναυτουργού, υπό το φως του συνόλου της μαρτυρίας και έχοντας και τον παράγοντα αυτό κατά νου, την κρίνει αξιόπιστη, τότε μπορεί να βασιστεί σ΄αυτή και να καταδικάσει τον Κατηγορούμενο έστω και στην απουσία ενισχυτικής μαρτυρίας. Όμως, σε τέτοια περίπτωση οφείλει, όπως και πάλιν η νομολογία ορίζει, να προειδοποιήσει εαυτό εάν θα προχωρήσει χωρίς ενίσχυση, για τους εγγενείς κινδύνους που εμπεριέχει τέτοια μαρτυρία από το γεγονός ότι εμπλέκεται και ο ίδιος στη διάπραξη του αδικήματος[6]. Αναφερόμενος στον πιο πάνω κανόνα του δικαίου της απόδειξης ο Βασιλειάδης Πρ. στην υπόθεση Peristianis v. The Police
(1969)2 CLR 137, έθεσε το θέμα ως εξής, στη σελίδα 143: «No question of corroboration arises when the trial Court (or Judge) at the end of the trial, assessing the credibility of an accomplice-witness whom they heard and saw in the witness-box, feel in their judicial conscience, after duly warning themselves according to law, that they can safely act on his evidence in determining the crucial issue in the case. (See Zacharia v. The Republic, 1962, C.L.R. 52). The whole evidence adduced by all concerned, is already before them; and the Court have considered it in the light of comment and argument from all parties. If at that stage the Court felt that the accomplice's evidence on the crucial issue is true and substantially correct, no question of corroboration arises». Αν, όμως, η πίστη του Δικαστηρίου προς αυτή τη μαρτυρία του συναυτουργού δεν ικανοποιείται στο βαθμό που απαιτείται σε μια ποινική υπόθεση, τότε μπορεί και πρέπει να αναζητήσει ανεξάρτητη ενισχυτική μαρτυρία η οποία να τείνει προς την ενοχοποίηση του Κατηγορούμενου. Εκτός βέβαια και αν εκ προοιμίου τη θεωρεί αναξιόπιστη οπότε δεν είναι δυνατό υπό οποιεσδήποτε περιστάσεις να βασιστεί σ΄αυτή. Σε σχέση με το πιο πάνω θέμα έχουμε υπόψη ότι σχετικές είναι και οι υποθέσεις Zacharia v. The Republic
(1962)C.L.R. 52, Ευαγγέλου v. Αστυνομίας (Αρ.7)
(1999)2 Α.Α.Δ. 24, σελίδα 34, Χριστοδούλου v. Δημοκρατίας (Αρ.2)
(2000)2 Α.Α.Δ. 628, σελίδα 658 και Χατζημάρκου v. Δημοκρατίας
(2002)2 Α.Α.Δ. 482. Ανοίγουμε μια παρένθεση εδώ για να επισημάνουμε ότι η πατροπαράδοτη προσέγγιση ήταν να εξετάζεται σε πρώτο στάδιο η αξιοπιστία ενός συναυτουργού και να αναζητείται ενισχυτική μαρτυρία μόνο όταν ο μάρτυρας κρίνεται κατ΄ αρχήν ως αξιόπιστος. Η προσέγγιση αυτή αμφισβητήθηκε στην A-G of Hong Kong v. Wong Muk-ping
(1987)2 All E.R. 488. Υποστηρίχθηκε ότι δεν υπάρχει λογικό έρεισμα στον κατατεμαχισμό της μαρτυρίας για σκοπούς αξιολόγησης και ότι η μαρτυρία πρέπει να κρίνεται ως ενιαίο σύνολο. Στην Κύπρο το ζήτημα συζητήθηκε σε σειρά αποφάσεων. Στην υπόθεση Τεβλετιάν ν. Αστυνομίας
(2006)2 Α.Α.Δ 512 υιοθετήθηκε με σαφήνεια η προσέγγιση ότι «η ενδεδειγμένη διαδικασία χειρισμού της μαρτυρίας συνενόχου ή μάρτυρα υπόπτων ελατηρίων είναι, κατ΄ αρχήν, η αξιολόγηση της μαρτυρίας τέτοιου μάρτυρα συνολικά, στο πλαίσιο δηλαδή της όλης μαρτυρίας, και όχι απομονωμένα από την υπόλοιπη μαρτυρία.». Αν εξεταζόμενη κατ' αυτό τον τρόπο τέτοια μαρτυρία κριθεί ως αναξιόπιστη, η μαρτυρία απορρίπτεται χωρίς άλλο. Αν κριθεί αξιόπιστη το Δικαστήριο στη συνέχεια προειδοποιεί τον εαυτό του για τον κίνδυνο καταδίκης κατηγορουμένου στη βάση μόνο μαρτυρίας συνενόχου ή μάρτυρα υπόπτων ελατηρίων. Αν αποφασίσει ότι είναι ασφαλές να καταδικάσει στη βάση μόνο τέτοιας μαρτυρίας, τότε μπορεί να το πράξει. Αν, όμως, κρίνει ότι δεν είναι ασφαλές να ενεργήσει κατ΄ αυτό τον τρόπο, τότε αναζητεί ενισχυτική μαρτυρία και, αν βρει τέτοια μαρτυρία, τότε καταδικάζει τον Κατηγορούμενο, αν, όμως, δεν βρει τέτοια μαρτυρία τότε τον απαλλάσσει. Όσον δε αφορά τον τρόπο προσέγγισης και αξιολόγησης της μαρτυρίας κάποιου μάρτυρα για τον οποίο ως θέμα πρακτικής αναζητείται ενίσχυση, παραπέμπουμε στο πιο κάτω απόσπασμα από τη σελ. 659 της υπόθεσης Ρόπα (ανωτέρω):- «Ορθολογιστική αντιμετώπιση του θέματος επιβάλλει όπως πρώτα εξεταστεί κατά πόσο υπάρχει ενισχυτική μαρτυρία, πριν το δικάζον δικαστήριο προχωρήσει σε τελική κρίση της αξιοπιστίας της μαρτυρίας του συνεργού. Τονίζουμε τον όρο «ορθολογιστική», για να υπογραμμίσουμε ότι δεν ισχύει άκαμπτος κανόνας δικαίου ή πρακτικής για τον ακριβή τρόπο προσέγγισης και αξιολόγησης της μαρτυρίας συνεργού, αφού, βέβαια, δοθεί η πρέπουσα προειδοποίηση». Στην απόφαση Ττοουλιάς ν. Δημοκρατίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 258 εξετάστηκε σε έκταση τι συνιστά ενισχυτική μαρτυρία. Με αναφορά στην απόφαση R v. Baskerville
(1916)2 Κ.Β. 685, έγινε επανάληψη των στοιχείων που συνθέτουν την ενισχυτική μαρτυρία. Συνοπτικά, πρέπει να έχει προέλευση ανεξάρτητη από τον μάρτυρα, τη μαρτυρία του οποίου αποβλέπει να ενισχύσει και να τείνει να καταδείξει ουσιωδώς ότι όχι μόνο διαπράχθηκε το αδίκημα για το οποίο κατηγορείται ο υπόδικος, αλλά επίσης ότι εκείνος που το διέπραξε ήταν ο Κατηγορούμενος. Δεν απαιτείται όπως η ενισχυτική μαρτυρία αποδεικνύει αφ΄ εαυτής τα αμφισβητούμενα γεγονότα ή τα συστατικά στοιχεία του εγκλήματος. Ό,τι απαιτείται είναι η μαρτυρία να έχει ανεξάρτητη προέλευση από το συνένοχο και να τείνει να καταδείξει σε μια ή περισσότερες ουσιώδεις λεπτομέρειες ότι διαπράχθηκε το κρινόμενο έγκλημα και ότι ο εγκληματίας είναι ο Κατηγορούμενος. Ως προς την αποδεικτική αξία της ενισχυτικής μαρτυρίας έχει επαναβεβαιωθεί στην απόφαση Ττοουλιάς (ανωτέρω), σελ. 265, ότι ποικίλλει ανάλογα με το περιεχόμενο της και τη βεβαιότητα που δημιουργεί για την αξιοπιστία του συμμέτοχου. Αυτά είναι θέματα που ανάγονται κατ΄ εξοχήν στην κρίση του εκδικάζοντος Δικαστηρίου. Σκοπός της ενισχυτικής μαρτυρίας, όπως τέθηκε στην υπόθεση Χριστόδουλου άλλος Ρόπας κ.α. ν. Δημοκρατίας (Αρ.2)
(2000)2 Α.Α.Δ 628 (στη σελ. 658): «...είναι η άρση των εγγενών αμφιβολιών για την ποιότητα της μαρτυρίας του συνεργού, λόγω της συμμετοχής ή σύμπραξης του στο έγκλημα. Είναι προς άρση αυτών των αμφιβολιών, που αναζητείται ενισχυτική μαρτυρία για την ανάμειξη του κατηγορουμένου στο έγκλημα. Παραμένει, όμως, το δικάζον δικαστήριο κριτής του αξιόπιστου, της σημασίας και της βαρύτητας, που αποδίδεται στη μαρτυρία συνεργού και στην απουσία ενισχυτικής μαρτυρίας. Η απουσία της δεν αναιρεί το δικαίωμα του δικάζοντος δικαστηρίου να αποδεχτεί ως βάσιμη τη μαρτυρία συνεργού». Εξετάζοντας λοιπόν τη μαρτυρία της Μ.Κ.2 λέμε από την αρχή ότι μας έκανε πολύ καλή εντύπωση ως μάρτυρας της αλήθειας. Καθ' όλη τη διάρκεια της εξέτασης της ενώπιον του Δικαστηρίου διαπιστώσαμε ότι αφηγείτο πειστικά τα σχετικά γεγονότα και απαντούσε στις σχετικές ερωτήσεις που της υποβάλλοντο με απλό τρόπο αλλά ταυτόχρονα σαφή και θετικό. Η όλη της έκφραση, το ύφος και ο τρόπος της ενώ κατέθετε ήταν φυσικός και ανεπιτήδευτος. Δεν δυσκολευόταν, ούτε δίσταζε να απαντήσει σε οποιαδήποτε ερώτηση της υποβάλλετο. Υπήρξε σαφήνεια στις θέσεις και απαντήσεις της και αμεσότητα απαντήσεων στις ερωτήσεις. Δεν προσπάθησε σε κανένα στάδιο να αποφύγει οποιοδήποτε ερώτημα, ούτε φάνηκε να δυσκολεύεται να δώσει μια απάντηση. Εν πρώτοις στη διάρκεια της κυρίας εξέτασης της υιοθέτησε τη γραπτή κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία στην οποία περιγράφει με απλό αλλά σαφή και συνεκτικό τρόπο την εμπλοκή της στην παρούσα υπόθεση και την επαφή που είχε με τον Κατηγορούμενο ως και τις οδηγίες που είχε πάρει από αυτόν μέσα στα πλαίσια της συνεργασίας που είχε μαζί του και τον συγκάτοικο της για να μεταφέρουν ηρωίνη στην Κωνσταντινούπολη. Στην κατάθεσή της παραθέτει την εξέλιξη των γεγονότων η οποία, τελικώς, την οδήγησε στη σύλληψη της από την Αστυνομία. Η κύρια εξέταση της δεν περιορίστηκε μόνο στο περιεχόμενο της γραπτής της κατάθεσης εφόσον της υποβλήθηκαν διάφορες ερωτήσεις τις οποίες απάντησε με άνεση και θετικότητα. Μέσα στα πλαίσια αυτών των ερωτήσεων έδωσε και κάποια περαιτέρω στοιχεία σε σχέση με τον Κατηγορούμενο όπως σχετικά με την οικογενειακή του κατάσταση, δηλ. το ότι ήταν παντρεμένος με μια κοπέλα ονόματι Σοφία, το όνομα της, όπως διαπίστωσε από πιστοποιητικό γάμου που της έδειξε ο ίδιος, την περιγραφή του και το ότι ήξερε το σπίτι όπου διέμενε ο Κατηγορούμενος εφόσον ήταν η ίδια που καθοδήγησε την Αστυνομία σ΄ αυτό όπου και τον συνέλαβαν. Έδωσε επιπλέον και λεπτομέρεια για τα μαλλιά του η οποία επιβεβαιώθηκε από τον ίδιο τον Κατηγορούμενο. Επισημαίνουμε ότι σε κανένα σημείο δεν υπεβλήθη στην ίδια ότι εξασφάλισε επίτηδες και με δόλιο τρόπο τέτοιες πληροφορίες στα πλαίσια σχεδίου και με απώτερο στόχο να εμπλέξει τον Κατηγορούμενο. Έχοντας παρακολουθήσει τη Μ.Κ.2 είμαστε απολύτως πεπεισμένοι ότι πρόκειται για στοιχεία και πληροφορίες που περιήλθαν στη γνώση της λόγω της γνωριμίας, σχέσης και συνεργασίας της με τον Κατηγορούμενο. Την ίδια στάση την οποία η Μ.Κ.2 επέδειξε κατά τη διάρκεια της κύριας εξέτασης είχε και στο στάδιο της αντεξέτασης, η οποία ας σημειωθεί ήταν περιορισμένη. Εξακολούθησε, δηλαδή, η Μ.Κ. 2 να είναι συνεπής και σταθερή στην εκδοχή της. Απέρριψε με κατηγορηματικό τρόπο τις υποβολές της υπεράσπισης αφενός ότι ουδέποτε είχε γνωριστεί με τον Κατηγορούμενο και αφετέρου ότι τα ναρκωτικά που ανέφερε τα πήρε από άλλο άτομο το οποίο προσπαθεί τώρα να καλύψει, ενώ ναρκωτικά δεν υπήρχαν στο δωμάτιο του Κατηγορούμενου. Πρόσθεσε δε ότι καταθέτοντας αυτά που είπε δεν έχει η ίδια τίποτα να χάσει ή να κερδίσει και πράγματι δεν προέκυψε κάτι διαφορετικό, δηλαδή η ύπαρξη οποιουδήποτε κινήτρου να αλλοιώσει τα γεγονότα παραπλανώντας το Δικαστήριο. Σ΄ άλλο σημείο της αντεξέτασης της όταν της τέθηκε ότι τον Κατηγορούμενο τον γνώριζε απλώς επειδή του είχε κάνει αρκετά τηλεφωνήματα για να της ενοικιάσει δωμάτιο, η Μ.Κ.2 με κατηγορηματικό τρόπο αρνήθηκε κάτι τέτοιο τονίζοντας ότι δεν ενδιαφέρετο η ίδια να νοικιάσει δωμάτιο και ότι ποτέ δεν τηλεφώνησε στον Κατηγορούμενο για τέτοιο σκοπό, δηλ. για να ενοικιάσει δωμάτιο. Επισημαίνουμε ότι πέραν του ότι η μαρτυρία της Μ.Κ.2 παρέμεινε ακλόνητη και σταθερή χωρίς αντιφάσεις και αυτοαναιρέσεις, αυτή ενισχύεται σε καίρια σημεία της και από άλλη μαρτυρία στην οποία αναφερόμαστε πιο κάτω. Η ενίσχυση δεν πρέπει να εξετάζεται ως επόμενο της αξιοπιστίας της αλλά ωσάν να περιέχεται σ΄ αυτή κατά την εξέταση της υπόθεσης. Όπως ήδη επεσημάναμε ανωτέρω, στην Α.G Hong Kong v. Wong Mak-ping
(1987)2 All E.R 488 A.C 501 P.C προβλήθηκε ότι είναι λογικό η αξιολόγηση της μαρτυρίας να κρίνεται εξ υπαρχής με αναφορά και προς την ενισχυτική μαρτυρία ως ενιαίο σύνολο. Από τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα που κατατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου και τα οποία παρέμειναν αναντίλεκτα προέκυψε ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο που προηγήθηκε της σύλληψης τόσο της Μ.Κ.2 όσο και του Κατηγορούμενου από την Αστυνομία υπήρξε μεγάλος αριθμός τηλεφωνικών επαφών μεταξύ Μ.Κ.2 και Κατηγορούμενου. Οι τηλεφωνικές αυτές επαφές συμπεριλάμβαναν τόσον τηλεφωνικές συνδιαλέξεις όσο και γραπτά μηνύματα (sms) μεταξύ του αριθμού τηλεφώνου της Μ.Κ.2 και των αριθμών τηλεφώνου του Κατηγορούμενου όπως και αντίστροφα. Έχοντας λοιπόν εξετάσει και αξιολογήσει όλα όσα ενώπιον μας έθεσε η Μ.Κ.2 σφαιρικά και σε συσχετισμό με την υπόλοιπη μαρτυρία θεωρούμε τη μαρτυρία της αξιόπιστη και είμαστε πεπεισμένοι ότι θα πρέπει να αποδώσουμε πίστη για τους λόγους που εξηγήσαμε. Με πλήρη επίγνωση των κινδύνων που εμπεριέχονται στην αποδοχή μαρτυρίας συναυτουργού και έχοντας προειδοποιήσει σχετικά τους εαυτούς μας, καταλήξαμε ότι το είδος, η ποιότητα και η πειστικότητα της μαρτυρίας της Μ.Κ.2 είναι τέτοια που μπορούμε και έτσι αισθανόμαστε με βεβαιότητα να βασιστούμε στη μαρτυρία της και στην απουσία ενισχυτικής μαρτυρίας. Ανεξαρτήτως των πιο πάνω, χωρίς να αναιρούμε τα όσα αναφέραμε για το βάσιμο της μαρτυρίας της Μ.Κ.2 και αν ακόμη νιώθαμε ότι θα έπρεπε να αναζητήσουμε ενισχυτική μαρτυρία, υπάρχει και άλλη ικανή μαρτυρία η οποία ενισχύει τη μαρτυρία της και τείνει να καταδείξει ότι στη διάπραξη των αδικημάτων ενέχεται και ο Κατηγορούμενος. Πρόκειται για τα τηλεπικοινωνιακά δεδομένα τα οποία κατατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου μέσω του Μ.Κ.3 και τα παραδεκτά γεγονότα που αφορούν τις επικοινωνίες μεταξύ του Κατηγορούμενου και της Μ.Κ.2 κατά τον ουσιώδη χρόνο. Ήδη αναφερθήκαμε συγκεκριμένα στον αριθμό των επικοινωνιών αυτών και τη συχνότητα που παρουσιάζεται. Από τον αριθμό αυτό και τη συχνότητα των επικοινωνιών ενισχύεται η εκδοχή της Μ.Κ.2 αναφορικά με το θέμα των επαφών που είχε με τον Κατηγορούμενο σε σχέση με τη συνεργασία τους για την προμήθεια και διάθεση των επίδικων ναρκωτικών. Αξιολόγηση μαρτυρίας Κατηγορούμενου Ο Κατηγορούμενος έδωσε ένορκη μαρτυρία. Τον παρακολουθήσαμε με κάθε προσοχή. Η όλη παρουσία του στο εδώλιο του μάρτυρα καθόσον αφορά την πειστικότητα της εκδοχής που προέβαλε ήταν, χωρίς υπερβολή, απογοητευτική και χωρίς οποιοδήποτε σεβασμό προς την αλήθεια. Χωρίς κανένα δισταγμό καταλήξαμε ότι η μαρτυρία του στερείται οποιασδήποτε πειστικότητας. Ήταν εμφανής η απέλπιδα προσπάθεια που κατέβαλε να αποστασιοποιηθεί από τα επιβαρυντικά γι' αυτόν γεγονότα. Πρώτα διατεινόμενος ότι ουδέποτε γνώρισε ή είχε επαφή ή οποιαδήποτε συναλλαγή με την Μ.Κ.2 και στη συνέχεια, όταν βρέθηκε αντιμέτωπος με το ζήτημα των αδιαμφισβήτητων τηλεφωνικών επικοινωνιών από τα τηλέφωνα που βρέθηκαν στην κατοχή του με τη Μ.Κ.2, εν πρώτοις προφασίστηκε την πιθανότητα να επικοινώνησε μαζί με την Μ.Κ.2 χωρίς να την γνωρίζει όταν αναζητούσε ενοικιαστή για κάποιο δωμάτιο στο διαμέρισμα του και είχε βάλει αγγελία ενόψει του ότι του είχαν τηλεφωνήσει πολλά άτομα και αυτός τους έπαιρνε πίσω ή τους έστελλε μήνυμα, να τον πάρουν τη συγκεκριμένη στιγμή τηλέφωνο. Όταν, ωστόσο, κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης τού τέθηκε ότι ο ίδιος είχε επικοινωνήσει με τη Μ.Κ.2 67 φορές σε διάστημα 34 ημερών τότε ο Κατηγορούμενος αναγκάστηκε να επινοήσει μια επιπλέον εκδοχή την οποία ουδέποτε είχε αναφέρει στην Αστυνομία ενώ την είχε αναφέρει στο δικηγόρο του. Ισχυρίστηκε, λοιπόν, χωρίς πειστικότητα ότι στα πλαίσια των επικοινωνιών που είχε αναφορικά με την ενοικίαση του ενός υπνοδωματίου η Μ.Κ.2 τον έπαιρνε τηλέφωνο και του έλεγε διάφορα ανόητα πράγματα. Επισημαίνεται, βέβαια, ότι αυτού του είδους η εκδοχή η οποία εξελίχθηκε και κορυφώθηκε κατά την αντεξέταση του Κατηγορουμένου υπό την πίεση των δεδομένων που του τέθηκαν υπόψη, ουδέποτε τέθηκε στην Μ.Κ.2 για να τοποθετηθεί και να πει τη δική της εκδοχή. Έκδηλη αμηχανία και αδυναμία να αρθρώσει οποιαδήποτε απάντηση διαπιστώσαμε από τον Κατηγορούμενο όταν ρωτήθηκε μια πολύ απλή ερώτηση και, συγκεκριμένα, το λόγο που διέθετε δύο κινητά. Επανειλημμένα επαναλάμβανε την ερώτηση της Κατηγορούσας Αρχής αδυνατώντας να δώσει μια οποιαδήποτε εξήγηση φανερώνοντας, ακόμα μια φορά στην όλη διαδικασία της ένορκης του κατάθεσης, την έκδηλη αναξιοπιστία του. Τα όσα ισχυρίστηκε ο Κατηγορούμενος σε σχέση με το γεγονός των τηλεφωνικών επικοινωνιών με την Μ.Κ.2 ήταν σαφέστατα και χωρίς αμφιβολία εκ των υστέρων επινοήσεις και εντελώς ασύμβατες με τη λογική θέσεις και τοποθετήσεις. Ακόμη και αυτή την εκδοχή που προώθησε περί δήθεν προσπάθειας του να ενοικιάσει ένα δωμάτιο στο διαμέρισμα που διέμενε την χαρακτήριζε η παντελής έλλειψη βεβαιότητας και πειστικότητας. Αυτό κατέστη έκδηλο κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης όπου δυσκολευόταν να απαντήσει άμεσα σε απλές ερωτήσεις όπως το πότε είχε βάλει αγγελία για ενοικίαση, για το ενοίκιο που έδιδε, όπου αρχικά ισχυρίστηκε ότι έδιδε €500 το μήνα για να το διαφοροποιήσει στη συνέχεια και να πει ότι μειώθηκε σε €450 και εν συνεχεία, στο ποσό των €
- Ασαφής και αντιφατικός ήταν, επίσης, και σε σχέση με το κατά πόσο ήταν ή όχι σε διάσταση και αν συζούσε με τη σύζυγο του όταν συνελήφθη από την Αστυνομία. Στην αρχή κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης του ισχυρίστηκε ότι η γυναίκα του είχε φύγει το Νοέμβριο ή Δεκέμβριο του 2012 και δεν διέμενε πλέον μαζί του και ότι είχε έρθει για τελευταία φορά και τον συνάντησε τον Ιανουάριο του
- Στην κατάθεση του (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 13Β) που έδωσε στις 19.2.2013 στην Απάντηση 6, ωστόσο, ισχυρίστηκε, μεταξύ άλλων, ότι η γυναίκα του φεύγει από το σπίτι γύρω στις 7.30 π.μ. και επιστρέφει στις 16.30 γιατί δουλεύει. Όταν δε του τέθηκε κατά την αντεξέταση η εν λόγω απάντηση του αναγκάστηκε να προφασιστεί ότι δεν είχε ισχυριστεί κάτι τέτοιο και ότι είχε δώσει μια άλλη απάντηση στην Αστυνομία, ότι δηλ. είχε πει πως ότι η γυναίκα του ήταν στο χωριό και πηγαίνει και έρχεται. Επισημαίνεται ότι σε προηγούμενο στάδιο είχε αναφέρει ότι το περιεχόμενο της κατάθεσης που είχε δώσει στην Αστυνομία ήταν σωστό και περιείχε την αλήθεια. Ήταν φανερό από το σύνολο των απαντήσεων που έδιδε ο Κατηγορούμενος ότι δεν έλεγε την αλήθεια. Σε κάθε ερώτηση που του τίθετο προσπαθούσε να προσαρμόσει την απάντηση του σ΄ εκείνο που πίστευε ότι θα τον σύμφερε. Δεν χρειάζεται, νομίζουμε, να πούμε περισσότερα, ούτε να δώσουμε περισσότερα παραδείγματα του τρόπου που ο Κατηγορούμενος απαντούσε. Είναι, κατά την άποψη μας, έκδηλο από το σύνολο της μαρτυρίας του Κατηγορούμενου και των νεφελωδών και ασαφών τοποθετήσεων του ότι δεν είπε την αλήθεια στο Δικαστήριο, ενώ η εκδοχή του επί των ουσιωδών της υπόθεσης γεγονότων ήταν εκ των υστέρων σκέψεις και κατασκευάσματα για να αποφύγει τις ευθύνες του και να απεμπλακεί πάση θυσία από την παρούσα υπόθεση. Αξιολόγηση Μαρτυρίας - Μ.Υ.2 Έχουμε εξετάσει με προσοχή τη μαρτυρία που έδωσε ο Μ.Υ.
- Ήταν εμφανής η προσπάθεια του να βοηθήσει τον Κατηγορούμενο προβάλλοντας τον ισχυρισμό ότι δεν είχε καμία εμπλοκή ή επαφή μαζί του σε σχέση με την παρούσα υπόθεση. Προέβαλε τη μη πειστική εκδοχή σχετικά με το όνομα του προσώπου για το οποίο υποτίθεται ομιλούσε στην κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία. Συγκεκριμένα, προσπάθησε να παρουσιάσει ότι το τρίτο αυτό άτομο ονομάζετο Μικέλ και ότι κακώς καταγράφετο στην κατάθεση του το όνομα Mike. Δεν ήταν, όμως, καθόλου πειστική η εξήγηση που έδωσε όταν κατά το στάδιο της αντεξέτασης του ερωτήθηκε για το λόγο που ενώ υπήρξε αυτή η λανθασμένη αναφορά και περιγραφή, εντούτοις αυτός υπέγραψε την κατάθεση του αποδεχόμενος με αυτόν τον τρόπο και την ορθότητα του περιεχομένου της. Όσον αφορά δε την εκδοχή του ότι φιλοξένησε την Ioana στο σπίτι του για πέντε μέρες επισημαίνουμε ότι πρόκειται για μία εκδοχή η οποία ουδέποτε τέθηκε στην ίδια τη Μ.Κ.2 για να τοποθετηθεί και ούτε αμφισβητήθηκε κατά την αντεξέταση της η αντίθετη εκδοχή της Μ.Κ.2 ότι αυτή συγκατοικούσε με τον Μ.Υ.2 από τις 12.12.
- Όσον αφορά δε τα όσα προσπάθησε να εξηγήσει ο Μ.Υ.2 όταν του τέθηκε το ζήτημα των τηλεφωνικών επαφών που υπήρχαν μεταξύ του αριθμού του κινητού του τηλεφώνου και εκείνου του Κατηγορούμενου, θεωρούμε ότι πρόκειται για εκ των υστέρων σκέψεις και επινοήσεις που δεν μας έπεισαν. Επισημαίνουμε, δε, ότι κατά τον ίδιο χρόνο που ισχυρίστηκε ο Μ.Υ.2 ότι η Μ.Κ.2 χρησιμοποίησε το τηλέφωνο του γιατί δεν είχε λεφτά η κάρτα του τηλεφώνου της, με βάση την αναντίλεκτη μαρτυρία υπήρχαν τηλεφωνικές επαφές από το τηλέφωνο της Ioanas με τον Κατηγορούμενο κάτι το οποίο, ως εκ τούτου, καταρρίπτει την εκδοχή του Μ.Υ.
- Για παράδειγμα, σύμφωνα με το περιεχόμενο των Τεκμηρίων Γ και Ε, από το τηλέφωνο που ανήκει στον Μ.Υ.2 έγιναν δύο ανεπιτυχείς κλήσεις προς το τηλέφωνο που ανήκει στον κατηγορούμενο, στις 21.1.2013 και ώρα 13:20:02 και 13:37:24, ενώ από το τηλέφωνο που ανήκει στη Μ.Κ.2 έγιναν δύο τηλεφωνήματα προς τον δεύτερο αριθμό του κατηγορούμενου την ίδια μέρα, δηλαδή στις 21.1.2013, και ώρα 13:21:47 και 13:38:
- Αυτά τα δεδομένα καταδεικνύουν το αβάσιμο του ισχυρισμού του Μ.Υ.2 ότι η Μ.Κ.2 χρησιμοποίησε το δικό του κινητό για να επικοινωνήσει με τον κατηγορούμενο γιατί η δική της κάρτα τηλεφώνου δεν είχε χρήματα, καθότι δεν είναι δυνατό να χρησιμοποιεί το τηλέφωνο του Μ.Υ.2, μετά από ένα λεπτό το δικό της, μετά από 15 λεπτά το τηλέφωνο του Μ.Υ.2 και μετά από μισό λεπτό και πάλι το δικό της. Μάλιστα, κατά τις επικοινωνίες της Μ.Κ.2 από το δικό της τηλέφωνο με τον κατηγορούμενο συνομίλησαν την πρώτη φορά για 18 λεπτά και τη δεύτερη για 26 λεπτά. Εξετάζοντας τη μαρτυρία του Μ.Υ.2 στο σύνολο της και αφού παρατηρήσαμε με προσοχή και τη γενικότερη στάση και συμπεριφορά του από το εδώλιο του μάρτυρα, είμαστε πεπεισμένοι ότι δεν ήρθε στο Δικαστήριο να καταθέσει επί των αμφισβητουμένων γεγονότων την πραγματικότητα, αλλά είχε ως μοναδικό σκοπό να βοηθήσει τον Κατηγορούμενο να απεμπλακεί από την παρούσα υπόθεση. Ως αποτέλεσμα απορρίπτουμε τη μαρτυρία του ως αναξιόπιστη. Έχουμε εξετάσει και την πιθανότητα ύπαρξης ψεύδους του Κατηγορουμένου είτε εκτός, είτε εντός Δικαστηρίου, το οποίο δυνητικά θα μπορούσε να συνιστά επιπλέον ενίσχυση της Μ.Κ.
- Πράγματι ερωτήθηκε στην ανακριτική του κατάθεση (Τεκμήριο 13Β) κατά πόσον γνωρίζει τους πρώην Κατηγορούμενους 1 και 2, ήτοι τους Μ.Κ.2 και Μ.Υ.2 και απάντησε επί λέξει: «όχι δεν ξέρω αυτά τα ονόματα». Είναι, επίσης, γεγονός πως την ίδια στάση τήρησε και κατά την ένορκη μαρτυρία του στο Δικαστήριο, εμμένοντας στη θέση ότι δεν γνωρίζει ούτε την Μ.Κ.2 ούτε τον Μ.Υ.
- Στην παρούσα περίπτωση μέσα από την αξιόπιστη και αποδεκτή μαρτυρία έχει όντως καταρριφθεί και δεν γίνεται δεκτή η θέση του Κατηγορουμένου ότι δεν γνώριζε τους Μ.Κ.2 και Μ.Υ.
- Παραπέμπουμε στις προηγηθείσες διαπιστώσεις μας ως προς τις συνθήκες γνωριμίας του και συνεργασίας του με τους πιο πάνω συνεργούς του. Όπως επιβεβαιώθηκε και στην υπόθεση Μάνος Τεβλετιάν κ.α. ν. Αστυνομίας
(2006)2 Α.Α.Δ 512 «Είναι θεμελιωμένο ότι ψευδής άρνηση ενός κατηγορουμένου για τη γνωριμία και τη σχέση του με συνεργό του μπορεί να αποτελέσει ενισχυτική μαρτυρία δεδομένου ότι πληρούνται τα θεμελιωμένα κριτήρια αναφορικά με το πότε ψέματα που λέγονται από ένα κατηγορούμενο είτε εντός, είτε εκτός Δικαστηρίου, μπορούν να αποτελέσουν περιστατική μαρτυρία εις βάρος του κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις». Οι προϋποθέσεις αυτές έχουν συνοψιστεί στη βασική για το θέμα υπόθεση Κωνσταντίνου ν. Δημοκρατίας
(1999)2 Α.Α.Δ 260 και τις έχουμε υπόψιν. Δεν διατηρούμε οποιαδήποτε αμφιβολία ότι τα ψέματα του Κατηγορουμένου στην παρούσα είναι και ηθελημένα και αναφέρονται στο ουσιώδες ζήτημα της γνωριμίας του με τη συνεργό και βασική μάρτυρα, αλλά και ότι το κίνητρο του για τη στάση που τήρησε ήταν η επίγνωση της ενοχής και η ανησυχία του για την αποκάλυψη της αλήθειας. Διατηρούμε όμως επιφυλάξεις ως προς την τελευταία προϋπόθεση (όπως αυτή έχει καθιερωθεί από τη νομολογία), καθότι δεν κρίνουμε ότι τα ψεύδη αποδεικνύονται με ανεξάρτητη μαρτυρία από το πρόσωπο το οποίο θα ενίσχυαν, δηλαδή με μαρτυρία άλλην από αυτήν της Μ.Κ.
- Εντός των ίδιων πλαισίων εξετάσαμε και το κατά πόσον η ύπαρξη 67 τηλεφωνικών επικοινωνιών και 3 μηνυμάτων από τον Κατηγορούμενο προς την Μ.Κ.2 αποδεικνύει αφ΄ εαυτής τη γνωριμία του Κατηγορούμενου με την Μ.Κ.
- Πλην όμως θεωρούμε ότι δεν μπορεί να εξαχθεί με την απαιτούμενη ασφάλεια ένα τέτοιο συμπέρασμα. Δηλαδή χωρίς την ίδια τη μαρτυρία της Μ.Κ.2 οι επικοινωνίες θα παρέμεναν απλές τηλεφωνικές συνομιλίες χωρίς τη δυνατότητα εξαγωγής συμπεράσματος για γνωριμία από κοντά, δηλαδή προσωπική. Κρίνοντας, λοιπόν, ότι τα ψεύδη του Κατηγορουμένου δεν αποδεικνύονται από ανεξάρτητη μαρτυρία, αλλά μόνο μέσα από τη μαρτυρία της Μ.Κ.2 κατόπιν που αυτή έτυχε αξιολόγησης δεν θα το θεωρούσαμε ως ενίσχυση της δικής της μαρτυρίας υπό τις περιστάσεις της παρούσας υπόθεσης. Στα πλαίσια αξιολόγησης της Μ.Κ.2 έχει ήδη γίνει δεκτό ότι αυτή πράγματι γνώριζε διάφορα στοιχεία για τον Κατηγορούμενο όπως π.χ. προσωπικά χαρακτηριστικά, όνομα συζύγου και περιγραφή. Η γνώση της αυτή λήφθηκε υπόψιν κατά την αξιολόγηση. Ούτε εδώ, όμως, συμμεριζόμαστε την άποψη ότι η γνώση αυτή πληροί τις προϋποθέσεις για να κριθεί ως ενισχυτική μαρτυρία δεδομένου ότι ούτε αυτή έχει ανεξάρτητη προέλευση και, κυρίως, δεν τείνει να καταδείξει ότι διαπράχθηκε το αδίκημα και ότι ο Κατηγορούμενος ενέχεται στη διάπραξη του. ΕΥΡΗΜΑΤΑ Κατ΄ ακολουθίαν της πιο πάνω αξιολόγησης προχωρούμε στη διατύπωση των ευρημάτων του Δικαστηρίου: · Ο Κατηγορούμενος ευρίσκετο στην Κύπρο από το
- Κατά τη διάρκεια της παραμονής του εδώ σε κάποιο χρονικό στάδιο γνώρισε τη Μ.Κ.
- · Περί τα μέσα Ιανουαρίου του 2013 η Μ.Κ.2 έλαβε τηλεφώνημα από τον Κατηγορούμενο ο οποίος της ανέφερε ότι είχε μια δουλειά για εκείνη και τον συγκάτοικο της Paul Posa (Μ.Υ.2) χωρίς να της δώσει λεπτομέρειες. · Κατόπιν μεταγενέστερης τηλεφωνικής επαφής μεταξύ του Κατηγορούμενου και της Μ.Κ.2 που έλαβε χώρα στις 28.1.2013, ο Κατηγορούμενος ζήτησε από τη Μ.Κ.2 να έλθει μαζί με τον Paul Posa στο σπίτι του, στην οδό Αγνοουμένων 5, Παλλουριώτισσα, όπως και έγινε. · Εκεί ο Κατηγορούμενος έδωσε και στους δύο ηρωίνη που ήταν συσκευασμένη εν μέρει σε κλειστά αεροστεγώς πακέτα και εν μέρει χύμα σε νάυλον σακούλι. Τους είχε ζητήσει να μεταφέρουν την ηρωίνη στην Κωνσταντινούπολη σε ένα ξενοδοχείο όπου θα ερχόταν ένας φίλος του για να του την παραδώσουν και να πληρωθούν. Οι οδηγίες του Κατηγορουμένου ήταν να αναχωρήσουν από την Κωνσταντινούπολη αυθημερόν για να επιστρέψουν την επόμενη στην Κύπρο. Ο Κατηγορούμενος έδωσε στον Paul Posa το ποσό των €300 λέγοντας του ότι ήταν για τα εισιτήρια τους για την Κωνσταντινούπολη. · Στο σπίτι του Κατηγορουμένου ο ίδιος μαζί με τον Paul πακέταραν τα ναρκωτικά και η Μ.Κ.2 με τον Paul τα έβαλαν στη συνέχεια στα εσώρουχα τους. · Ακολούθως ο Κατηγορούμενος πήρε και τους δύο στα MacDonalds στην Παλλουριώτισσα λέγοντας τους να πιάσουν ταξί για να πάνε στο αεροδρόμιο Ergan. Ο Κατηγορούμενος παρέμεινε στο μέρος μέχρι που και οι δύο μπήκαν στο ταξί και η Μ.Κ.2 ζήτησε από τον οδηγό του να τους πάρει στο αεροδρόμιο Ergan. · Καθ΄ οδόν, όμως, η Μ.Κ.2 ζήτησε από τον οδηγό του ταξί να τους πάρει στο Στρόβολο. Από εκεί πήραν άλλο ταξί και πήγαν σπίτι. Αυτό έγινε γιατί η Μ.Κ.2 ήθελε εξαρχής να κλέψει την ηρωίνη. · Στο σπίτι τους ο Paul Posa, αφού άνοιξε τα πακέτα με την ηρωίνη και τα έβαλε σε δύο σακκούλες κλείνοντας τα με τέλλα, τα φύλαξε εντός της ψευδοροφής του δωματίου της Μ.Κ.
- · Η Μ.Κ.2 στα πλαίσια της προσπάθειας της να πωλήσει την ηρωίνη είχε τηλεφωνική και προσωπική επαφή με ενδιαφερόμενο αγοραστή στον οποίο έδωσε και λίγη ποσότητα για να διαπιστώσει εκείνος αν ήταν καλή. Όταν, τελικώς, συναντήθηκε εκ νέου μαζί του για να πωλήσει την ηρωίνη για το ποσό των €5000 ο ενδιαφερόμενος αγοραστής, όντας υπό κάλυψη Αστυνομικός, συνέλαβε την Μ.Κ.2 για αυτόφωρο αδίκημα. · Η ποσότητα ηρωίνης που δόθηκε από τον Κατηγορούμενο στη Μ.Κ.2 και τον Paul Posa ήταν συνολικού βάρους 637,6 γρ. και αποτελείτο από διαμορφίνη, ακετυλοκωδεϊνη και μονοακετυλομορφίνη. · Η ηρωίνη αποτελείται από ένα μείγμα διαφόρων ουσιών και προέρχεται από το όπιο. Παρασκευάζεται δε μέσω της διαδικασίας ακετυλίωσης του οπίου. Η ηρωίνη που κυκλοφορεί παράνομα στο εμπόριο περιέχει όλα αυτά τα συστατικά όπως ακετυλοκωδεϊνη και μονοακετυλομορφίνη πέραν από διαμορφίνη η οποία είναι η δραστική ουσία της ηρωίνης. Η μονοακετυλομορφίνη είναι εστέρας της μορφίνης, ενώ η ακετυλοκωδεϊνη είναι εστέρας της κωδεϊνης που είναι συστατικό του οπίου. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ - Συστατικά στοιχεία επίδικων αδικημάτων Τα υπό κρίση αδικήματα στο Κατηγορητήριο είναι τέσσερα. Πρώτον η συνωμοσία, δεύτερο η κατοχή ναρκωτικών, τρίτον η κατοχή ναρκωτικών με σκοπό την προμήθεια και τέταρτο η προμήθεια ναρκωτικών. Σε σχέση με το πρώτο αδίκημα όπως τονίσθηκε στην υπόθεση Λαζάρου κ.α. ν. Δημοκρατίας
(2010)2 Α.Α.Δ 633 το αδίκημα της συνωμοσίας συντελείται από τη στιγμή που δύο ή περισσότερα πρόσωπα συμφωνούν να διαπράξουν αδίκημα ή να επιτύχουν νόμιμο σκοπό με παράνομα μέσα. Δεν είναι αναγκαίο για τη συμπλήρωση του αδικήματος να έχει τελεστεί οτιδήποτε πέραν από τη συμφωνία[7]. Το κατά πόσο οι συνωμότες μετάνιωσαν, σταμάτησαν, παρεμποδίστηκαν, απέτυχαν ή δεν είχαν την ευκαιρία να προωθήσουν το σκοπό της συνωμοσίας, είναι αδιάφορο[8]. Είναι χωρίς σημασία το κατά πόσο αυτό που τελικά πραγματοποιείται διαφέρει από αυτά που έχουν συμφωνηθεί. Στη Λαζάρου (ανωτέρω) επισημάνθηκε, ακόμη, ότι η συνωμοσία, εκτός της ύπαρξης συμφωνίας περιλαμβάνει και το στοιχείο της πρόθεσης (mens rea) και για τούτο η Κατηγορούσα Αρχή θα πρέπει να αποδεικνύει όχι μόνο τη συμφωνία μεταξύ των κατ΄ ισχυρισμό συνωμοτών να εκτελέσουν ένα παράνομο σκοπό (αποδεικνυόμενης είτε με λόγια, είτε με άλλο τρόπο επικοινωνίας μεταξύ τους), αλλά επιπρόσθετα θα πρέπει να αποδεικνύει την πρόθεση στη σκέψη καθενός κατ΄ ισχυρισμό συνωμότη να εκτελέσει τον παράνομο σκοπό[9]. Σημειώνουμε ότι η πρόθεση δεν είναι δεκτική άμεσης απόδειξης και κατά κανόνα αναδύεται ως εξυπακουόμενο στοιχείο μέσα από τα παρουσιαζόμενα γεγονότα τα οποία και αποτελούν τα ευρήματα του Δικαστηρίου[10]. Η κατοχή και η κατοχή με σκοπό την προμήθεια έχουν, βεβαίως, κοινά συστατικά στοιχεία με επιπρόσθετο για το τελευταίο το στοιχείο της σκοπούμενης προμήθειας που έτσι κι αλλιώς τεκμαίρεται από τον ίδιο το Νόμο. Επισημαίνουμε εδώ το μαχητό τεκμήριο που το Άρθρο 30Α του Νόμου 29/77 δημιουργεί όταν η ποσότητα η οποία κατέχεται, προκειμένου για όπιο, υπερβαίνει τα 10 γραμμάρια. Σε τέτοια περίπτωση η κατοχή αυτή θεωρείται πως είναι με σκοπό την προμήθεια σε τρίτο πρόσωπο, εκτός αν ο Κατηγορούμενος ικανοποιήσει το Δικαστήριο για το αντίθετο. Τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος της παράνομης κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου το οποίο δημιουργείται από τις πρόνοιες του Άρθρου 6
(1)
(2)του Νόμου 29/77 είναι η γνώση και η άσκηση, συγχρόνως, ελέγχου επί του ελεγχόμενου φαρμάκου. Αυτό έχει κατ΄ επανάληψη αναφερθεί σε νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Αναφερόμαστε σχετικά στην υπόθεση Oueiss v. Republic
(1987)2 C.L.R. 49, όπου στη σελ. 61 διαβάζουμε: «Possession imports, as the trial Court correctly directed itself, knowledge of the content and a degree of control over the prohibited substance». Παρόμοια προσέγγιση διαπιστώνεται και σε μεταγενέστερες υποθέσεις. [11] Ένα πρόσωπο έχει κάτι υπό την κατοχή του όταν αυτό βρίσκεται (α) υπό τη φυσική του φύλαξη ή (β) υπό τον έλεγχο του.[12] Περαιτέρω η Κατηγορούσα Αρχή έχει υποχρέωση να αποδείξει ότι το ευρισκόμενο ενώπιον του Δικαστηρίου ελεγχόμενο φάρμακο είναι της απαγορευμένης μορφής. Αν δεν ικανοποιήσει μια τέτοια υποχρέωση τότε δεν αποδεικνύεται το αδίκημα[13]. ΤΕΛΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ - ΚΑΤΑΛΗΞΗ Με βάση τα πιο πάνω ευρήματα καταλήγουμε ότι στοιχειοθετούνται όλες οι κατηγορίες επί του κατηγορητηρίου. Κατ΄ αρχάς διαπιστώνεται ότι τα ναρκωτικά τα οποία ανευρέθηκαν στο σπίτι της Μ.Κ.2, ήτοι 637,6 γρ. διαμορφίνης, ακετυλοκωδεϊνης και μονοακετυλομορφίνης είναι ελεγχόμενο φάρμακο με βάση το Ν.29/77 που εμπίπτει στα φάρμακα Τάξεως Α. Στον Πρώτο Πίνακα του Ν.29/77 στο Μέρος Ι που καταγράφονται τα ελεγχόμενα φάρμακα Τάξεως Α εμπίπτει η διαμορφίνη. Επιπλέον στην παράγρ. 2 του Πρώτου Πίνακα Μέρος Ι καθορίζεται ότι κάθε εστήρ ή αιθήρ ουσίας που καθορίζεται στην παράγρ. 1 ή 2 ανωτέρω που δεν είναι ουσία που περιέχεται στο Μέρος ΙΙ του Πίνακα εμπίπτει στα ελεγχόμενα φάρμακα Τάξεως Α. Επίσης με βάση την παράγρ. 5 του Πρώτου Πίνακα, Μέρος Ι διαλαμβάνεται ότι κάθε σκεύασμα ή άλλο προϊόν που περιέχει άλλη ουσία ή προϊόν που καθορίζεται σε οποιαδήποτε από τις παραγρ. 1-4 ανωτέρω εμπίπτει στα ελεγχόμενα φάρμακα Τάξεως Α. Κατά συνέπεια η μονοακετυλομορφίνη εφόσον είναι ο εστέρας της μορφίνης με βάση την παραγρ. 3 θεωρείται ελεγχόμενο φάρμακο. Παρομοίως, εφόσον η ακετυλοκωδεϊνη είναι εστέρας της κωδεϊνης που είναι συστατικό του οπίου με βάση πάλι την παράγρ. 3 θεωρείται ελεγχόμενο φάρμακο. Εν πάση δε περιπτώσει ολόκληρο το σκεύασμα, δηλαδή το μείγμα με τις πιο πάνω ουσίες συνολικού βάρους 637,6 γρ., εμπίπτει στην ταξινόμηση του ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Α με βάση το τι διαλαμβάνει η παράγρ. 5 του Πρώτου Πίνακα Μέρος Ι εφόσον περιέχει διαμορφίνη άσχετο αν περιέχει και ακετυλοκωδεϊνη. Έπειτα διαπιστώνεται η κατοχή του εν λόγω ελεγχόμενου φαρμάκου από τον Κατηγορούμενο ενώ αυτό ευρίσκετο στο σπίτι του κατά τα στάδιο πριν την παράδοση του στην Μ.Κ.2 και στον πρώην Κατηγορούμενο 2. Η κατοχή αυτή από τον Κατηγορούμενο συνεχίστηκε και μετά την παράδοση του εν λόγω ελεγχόμενου φαρμάκου στο σπίτι του μέχρι και τη στιγμή που οι τελευταίοι ενήργησαν κατ΄ αντίθεση με την προηγηθείσα συμφωνία μεταξύ τους. Η συνεννόηση που ο Κατηγορούμενος έκαμε με την Μ.Κ.2 και τον πρώην Κατηγορούμενο 2 να προμηθεύσουν τρίτο πρόσωπο στην Κωνσταντινούπολη με τα επίδικα ναρκωτικά έναντι χρηματικού ανταλλάγματος σαφώς αποτελεί συμφωνία μεταξύ τους για διάπραξη παράνομης πράξης, ήτοι του αδικήματος της προμήθειας των ναρκωτικών αυτών σε τρίτο άτομο. Συνιστά δε το αδίκημα της συνωμοσίας κατά παράβαση του Άρθρου 371 του Ποινικού Κώδικα, ΚΕΦ. 154. Εδώ επισημαίνουμε ότι, με βάση τα ευρήματα μας, προέκυψε η ύπαρξη συμφωνίας μεταξύ του Κατηγορουμένου αφενός και της Μ.Κ 2 και πρώην Κατηγορουμένου 2 αφετέρου για την πώληση των επιδίκων ναρκωτικών σε τρίτο πρόσωπο στην Κωνσταντινούπολη έναντι χρηματικού ανταλλάγματος, άσχετα αν στην πορεία των πραγμάτων η Μ.Κ. 2 και ο πρώην Κατηγορούμενος 2 δεν υλοποίησαν την εν λόγω συμφωνία και κράτησαν τα ναρκωτικά για να τα διαθέσουν οι ίδιοι όπως ήθελαν. Με την παράδοση δε των επιδίκων ναρκωτικών στη Μ.Κ.2 και στον πρώην Κατηγορούμενο 2 στοιχειοθετείται το αδίκημα της προμήθειας των εν λόγω ναρκωτικών σε αυτούς όπως και το αδίκημα της κατοχής τους με σκοπό την προμήθεια μέσω αυτών σε τρίτο πρόσωπο στην Κωνσταντινούπολη κατά παράβαση των προνοιών των Άρθρων 5
(1)και 6
(1)
(3)του Ν. 29/
- Εν όψει της πιο πάνω κατάληξης μας θα ήταν εκ περισσού η ενασχόληση μας με το μαχητό τεκμήριο που δημιουργεί το Άρθρο 30Α του Ν.29/
- Κατ' ακολουθίαν όλων των πιο πάνω διαπιστώνουμε ότι τα επίδικα αδικήματα έχουν αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Ως εκ τούτου ο Κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος και στις 4 κατηγορίες που αντιμετωπίζει. (Υπ.) Λ. Δημητριάδου-Ανδρέου, Π.Ε.Δ. (Υπ.) Ε. Εφραίμ, Α.Ε.Δ (Υπ.) Χ. Χαραλάμπους, Ε.Δ ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ /γκ C:my documents/assize/apofasis-telikes [1] Δέστε Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ 1056. [2] Δέστε Evangelou v. Ambizas
(1982)1 C.L.R 41, 57 και Kayat Trading Ltd v. Genzyme Corportation Π.Ε. 316/10, ημερ. 21.2.13. [3] Δέστε Vasillico Cement Work v. Stavrou
(1978)1 C.L.R. 663, και Νικολάου ν. Σταύρου
(1992)1 Α.Α.Δ 746. [4] Δέστε Davie v. Edinborough Magistrate
(1953)SC 34, Andreas Anastassiades v. R.
(1977)2 C.L.R 97, Fourris and another v. R.
(1983)2 C.L.R 170, Philippou v. Odysseos
(1989)1 C.L.R 1 και Μελικίδης ν. Γεωργίου Παπαγεωργίου κ.α Π.Ε. 89/09 ημερ. 29.3.13. [5] Δέστε Ευαγγέλου ν. Αστυνομία
(1999)2 Α.Α.Δ 24 και Mousoulides v. Republic
(1983)2 C.L.R.
- [6] Δέστε R. v. Βaskerville (1916-17) Αll E.R Repr.
- [7] Δέστε Eminiyet κ.α. ν. Αστυνομίας
(2007)2 Α.Α.Δ 216. [8] Δέστε Gani v. Δημοκρατίας
(1991)2 Α.Α.Δ
- [9] Δέστε R. v. Thompson 50 Cr. App. R.
- [10] Δέστε Στυλιανού ν. Αστυνομίας
(2008)2 Α.Α.Δ. 646. [11]Δέστε Ιακώβου ν. Δημοκρατίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 211, Youssef ν. Δημοκρατίας
(1993)2 Α.Α.Δ. 289, Ιωάννου ν. Δημοκρατίας
(2002)2 Α.Α.Δ. 301, Λυσάνδρου ν. Αστυνομίας
(2005)2 Α.Α.Δ. 672 και Eminiyet v. Αστυνομίας,
(2007)2 A.A.Δ. 216. [12] Δέστε DPP v. Brooks [1974] 2 All E.R. 840, A.C. 862, P.C. [13] Δέστε R. v. Hunt
(1987)A.C. 352. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο