← Κύπρος

Τμήμα Δασών ν. Αντώνη Αναστάση Περατικού, Αρ. Υπόθεσης: 17804/2009, 2/1/2014

Τμήμα Δασών ν. Αντώνη Αναστάση Περατικού, Αρ. Υπόθεσης: 17804/2009, 2/1/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2014:B2 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: M. MΗΛΙΩΤΟΥ, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 17804/2009 Τμήμα Δασών ν. Αντώνη Αναστάση Περατικού Κατηγορουμένου Ημερομηνία: 2 Ιανουαρίου 2014 Εμφανίσεις: Για την Κατηγορούσα Αρχή: κ. Γ. Ζαχαρίου. Για τον Κατηγορούμενο: κ. Α. Καράς. Κατηγορούμενος: Παρών. ΑΠΟΦΑΣΗ Ο Κατηγορούμενος αντιμετωπίζει Κατηγορία που αφορά το αδίκημα της παρακοής διατάγματος Δικαστηρίου κατά παράβαση των Άρθρων 137 του Ποινικού Κώδικα και των Άρθρων 13

(1)
(2)
(3)
(4)
(5)και 14 του περί Δασών Νόμου. Σύμφωνα με τις Λεπτομέρειες Αδικήματος της Κατηγορίας, ο Κατηγορούμενος περί τις 27/7/2009 μέχρι και σήμερα στην Ξυλοφάγου της Επαρχίας Λάρνακας παρέλειψε να συμμορφωθεί με διάταγμα που εκδόθηκε στην ποινική υπόθεση 10442/08 του Ε.Δ. Λάρνακας ημερομηνίας 26/1/2009, το οποίο είχε αναστολή για περίοδο 6 μηνών από της εκδόσεώς του, με το οποίο διετάσσετο όπως κατεδαφίσει το υποστατικό που βρίσκεται εντός του τεμαχίου 134, Φ/Σχ XLII/25.Ε.1, έκτασης 403 τ.μ. Για την απόδειξη της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου 2 μάρτυρες. Όταν ο Κατηγορούμενος κλήθηκε σε απολογία, αυτός επέλεξε και κατέθεσε ενόρκως και δεν κάλεσε οποιοδήποτε μάρτυρα προς υποστήριξη της υπεράσπισής του. Ως πρώτος μάρτυρας κλήθηκε και κατέθεσε ο κ. Χρύσανθος Κουτσονικόλας (Μ.Κ.1), Δασικός Λειτουργός Γαιών στο Τμήμα Δασών από το 1981 και τοποθετημένος στην περιοχή Αμμοχώστου από το 1986, ο οποίος κατέθεσε γραπτή δήλωση ως μέρος της κυρίως του εξέτασης (Έγγραφο «Α»), όπου κατ' αρχάς καταγράφονται τα καθήκοντά του. Περί τις 14/1/2008 ο Μ.Κ1 μετέβη μαζί με κάποιο συνάδελφό του στην τοποθεσία Χαλοσπιτιά εντός της δασικής περιοχής Ξυλοφάγου και διαπίστωσε ότι εντός της περιοχής υπήρχε μάντρα. Αφού διαπίστωσε ότι το άτομο που κατασκεύασε και κατείχε τη μάντρα ήταν ο Αντώνης Αναστάση Περατικός, ο Μ.Κ.1 ετοίμασε έκθεση ημερομηνίας 14/1/2008 (Τεκμήριο «1») με συνημμένο έντυπο καταγγελίας, φωτογραφίες της μάντρας και τοπογραφικό. Ακολούθως ο Μ.Κ.1 κατέθεσε ως Τεκμήριο «2» αντίγραφο του ποινικού εντύπου αρ. 9, όπως αυτό τροποποιήθηκε, της ποινικής υπόθεσης 10442/08 που το Τμήμα Δασών καταχώρησε στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας εναντίον του Αντώνη Αναστάση Περατικού. Αναφέρθηκε στο αποτέλεσμα της εν λόγω ποινικής υπόθεσης, στα πλαίσια της οποίας εκδόθηκε διάταγμα κατεδάφισης του παράνομου υποστατικού, και κατέθεσε ως Τεκμήριο «3» πιστό αντίγραφο κάποιου εγγράφου του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας ημερομηνίας 26/1/2009 σε σχέση με την εν λόγω υπόθεση. Ανέφερε, επίσης, ότι, ως διαπίστωσε από επισκέψεις του στην περιοχή με τελευταία την ημερομηνία της ένορκης κατάθεσής του στο Δικαστήριο (ήτοι στις 29/2/2012), ο Κατηγορούμενος μέχρι σήμερα συνεχίζει να διατηρεί τη φάρμα, την οποία δεν έχει κατεδαφίσει. Η μάντρα την οποία είδε και κατήγγειλε το 2008 και για την οποία εκδόθηκε διάταγμα κατεδάφισης υπάρχει μέχρι σήμερα στο χώρο. Κατέθεσε, επίσης, ως Τεκμήριο «4» επιστολή ημερομηνίας 3/5/2011 που ο Κατηγορούμενος μαζί με τον πατέρα του, Αναστάση Περατικό, απέστειλαν στον Υπουργό Γεωργίας και κοινοποιήθηκε στο Τμήμα Δασών και ως Τεκμήριο «5» επιστολή ημερομηνίας 19/5/2011 που η Επίτροπος Διοικήσεως απέστειλε στον Κατηγορούμενο, η οποία κοινοποιήθηκε επίσης στο Τμήμα Δασών. Ως Τεκμήριο «6» κατατέθηκε επιστολή των Δικηγόρων κ.κ. Χρίστος Πατσαλίδης & Συνεργάτες ημερομηνίας 22/1/2010 προς τον Διευθυντή του Τμήματος Δασών και ως Τεκμήριο «7» αντίγραφο εντύπου με τίτλο «Αίτηση για παραχώρηση κτηνοτροφικού οικοπέδου» του Κατηγορουμένου ημερομηνίας 4/1/2011 που βρίσκεται, επίσης, στο φάκελό του. Κατά την αντεξέτασή του, ο Μ.Κ.1 συμφώνησε ότι τα τεκμήρια που κατέθεσε δείχνουν μια προσπάθεια του Κατηγορουμένου να συμμορφωθεί με το Νόμο. Ο πατέρας του Κατηγορουμένου είναι γεωργοκτηνοτρόφος, ο Κατηγορούμενος του είπε ότι είναι καλουψιής, αλλά ασχολείται και με ζώα. Στις 14/1/2008, ο Μ.Κ.1 εντόπισε τον Κατηγορούμενο στη μάντρα μαζί με κάποιους άλλους και του είπε «Ναι, κατέχω εγώ τη μάντρα». Δεν θυμόταν ποιόν είδε περισσότερες φορές στη μάντρα. Ανέφερε, επίσης, ότι δεν γνωρίζει κατά πόσον επιδόθηκε το διάταγμα κατεδάφισης στον Κατηγορούμενο. Στη συνέχεια, ο Μ.Κ.1 ανέφερε ότι η μάντρα του Κατηγορουμένου, η οποία βρίσκεται στη δασική γη, γειτνιάζει με βιοτεχνική περιοχή όπου κτίστηκαν εργοστάσια, εφόσον έγινε εκμίσθωση με μακροχρόνια συμβόλαια. Δεν μπορούσε να πει με βεβαιότητα κατά πόσον η μάντρα βρίσκεται ή όχι στην εν λόγω βιοτεχνική περιοχή. Με αναφορά στο Τεκμήριο 7, ο Μ.Κ.1 συμφώνησε ότι ο Κατηγορούμενος έκανε ό,τι έπρεπε να κάνει για να εξασφαλίσει άδειες και ότι η προσπάθειά του ήταν διαρκής. Κατά την ημέρα της ένορκης κατάθεσής του πέρασε από τη μάντρα, είδε δύο αυτοκίνητα σταθμευμένα μπροστά και το κοπάδι, αλλά όχι τον Κατηγορούμενο. Η μάντρα έχει πρόβατα. Δεν γνώριζε κατά πόσον τα πρόβατα δεν ήταν γραμμένα στο όνομα του Κατηγορουμένου αλλά στης μητέρας του ή κατά πόσον αγοράστηκαν από τον πατέρα του τα υλικά της μάντρας. Ανέφερε, επίσης, ότι δεν είδε τον Κατηγορούμενο να την κτίζει. Ως δεύτερος μάρτυρας κλήθηκε και κατέθεσε ο κ. Αβραάμ Κασινίδης (Μ.Κ.2), ο οποίος εργάζεται στα Κεντρικά Γραφεία του Τμήματος Δασών στη Λευκωσία, όπου διεκπεραιώνει, μεταξύ άλλων, εργασία που σχετίζεται με ποινικές υποθέσεις και έχει στην κατοχή του το φάκελο του Κατηγορουμένου, όπου υπάρχουν διάφορα έγγραφα. Μεταξύ αυτών είναι και μια επιστολή (Τεκμήριο «9») του Κατηγορουμένου ημερομηνίας 22/1/2010 προς τον Διευθυντή Τμήματος Δασών, η οποία παραλήφθηκε από το αρχείο στις 29/1/
  1. Η αλλαγή στην ημερομηνία του Τεκμηρίου 9, ήτοι η διαγραφή με κόκκινο μελάνι του έτους «2009» και η αναγραφή με κόκκινο μελάνι του έτους «2010» έγινε από το αρχείο του Τμήματος Δασών, όταν παραλήφθηκε. Εξήγησε, επίσης, τις υπόλοιπες χειρόγραφες σημειώσεις επί του Τεκμηρίου
  2. Κατέθεσε, επίσης, ως Τεκμήριο «10» αντίγραφο επιστολής των Δικηγόρων κ.κ. Χρίστος Α. Πατσαλίδης Δ.Ε.Π.Ε. ημερομηνίας 15/4/2011 προς το Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, η οποία κοινοποιήθηκε στο Τμήμα Δασών. Ως Τεκμήριο «11» κατέθεσε επιστολή ημερομηνίας 3/5/2011, μετά συνημμένων εγγράφων, προς τον Υπουργό Γεωργίας, η οποία στάλθηκε στο Τμήμα Δασών για την ετοιμασία σημειώματος. Περαιτέρω, κατέθεσε ως Τεκμήριο «12» επιστολή του Τμήματος Δασών ημερομηνίας 9/5/2011 προς τη Γενική Διευθύντρια του Υπουργείου Γεωργίας, με την οποία στάλθηκε το σημείωμα που ετοιμάστηκε από τον κ. Αντώνη Χωραττά. Τέλος, κατέθεσε ως Τεκμήριο «13» αντίγραφο πρακτικών υπηρεσιακής συνάντησης ημερομηνίας 29/11/2011 που κοινοποιήθηκαν από το Υπουργείο Γεωργίας στο Διευθυντή του Τμήματος Δασών στις 14/12/
  3. Κατά την αντεξέτασή του ο Μ.Κ.2 ανέφερε ότι ενημέρωνε σε πολλές περιπτώσεις τους μάρτυρες και το Γενικό Εισαγγελέα. Του ζήτησαν να παρουσιάσει έγγραφα, στα οποία να φαίνεται η συμμετοχή του Κατηγορουμένου στη φάρμα. Δεν θυμόταν κατά πόσον υπάρχουν και άλλα έγγραφα για την ίδια μάντρα από τον πατέρα του Κατηγορουμένου, ήτοι τον Αναστάση Περατικό. Πριν το κλείσιμο της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής κατατέθηκε εκ συμφώνου ως Τεκμήριο «8» και για την απόδειξη της αλήθειας του περιεχομένου του πιστό αντίγραφο του πρακτικού του Δικαστηρίου ημερομηνίας 26/1/2009 στην υπόθεση 10442/08 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας. Ο Κατηγορούμενος με τη σειρά του ανέφερε ότι είναι καλουψιής από το
  4. Δεν έχει κάποια σχέση με την υπόθεση και βρέθηκε κατηγορούμενος επειδή πήγαν και τον βρήκαν στη μάντρα, όπου πήγε για να βάλει νερό και να ταΐσει τα ζώα του πατέρα του, ο οποίος ήταν στο Νοσοκομείο με προβλήματα καρδίας, και του είπαν ότι θα τον καταγγείλουν γιατί είναι παράνομη η φάρμα. Ο Κατηγορούμενος τους είπε ότι δεν ήταν δική του η φάρμα, αλλά του πατέρα του και τα ζώα της μητέρας του. Τότε ο κ. Άθως είπε «Θα πάρουμε δύο γέρους στο Δικαστήριο; Θα σε καταγγείλω εσένα που είσαι δαμέ και δεν είναι τίποτε, εν έτσι για τον τύπο. Θα πάεις Δικαστήριο να πληρώσεις ένα πρόστιμο και τελειώνει η κουβέντα». Γι' αυτό το λόγο δέχθηκε ο Κατηγορούμενος. Ακολούθως, ανέφερε ότι δεν του επέδωσαν κάποιο διάταγμα Δικαστηρίου σχετικά με την υπόθεση. 'Όταν πήγε Δικαστήριο, ο Δικαστής από την έδρα τον απάλλαξε και αθώωσε από τις κατηγορίες και ο δικηγόρος του, κ. Μισός, του είπε «να πάεις στο καλό και είναι εντάξει». Έκτοτε δεν είχε κάποια σχέση με τη φάρμα. Κατά την αντεξέτασή του ο Κατηγορούμενος ανέφερε ότι αρχικά εμφανίστηκε μόνος του στην ποινική υπόθεση 1442/08 και επειδή δεν καταλάβαινε τι έλεγαν διόρισε δικηγόρο. Δεν παραδέχθηκε τις κατηγορίες, οι δικηγόροι μιλούσαν μεταξύ τους, μπήκαν μέσα και τον απάλλαξαν. Ακολούθως, ανέφερε ότι την τρίτη φορά που πήγε στο Δικαστήριο και μπήκαν στην αίθουσα, ο δικηγόρος, κ. Μισός, τον έβαλε και παραδέχθηκε ορισμένες κατηγορίες, έφυγαν και του είπε ότι θα τελειώσει η κουβέντα, αλλά συνέχισε η υπόθεση. Δεν άκουσε το Δικαστή να του λέει να πληρώσει κάποιο πρόστιμο. Ακολούθως ανέφερε ότι δεν είπε οποτεδήποτε σε κάποιο κρατικό τμήμα ότι έχει σχέση με ζώα. Ο πατέρας του ζήτησε οικόπεδο από το γεωργικό τμήμα στο όνομα του Κατηγορουμένου επειδή είναι μεγάλος στην ηλικία, 70 ετών, αλλά τώρα με την κρίση ακρίβυναν οι τροφές και δεν το θέλει. Δεν κατεδάφισε τη μάντρα επειδή δεν είναι δική του. Υποδείχθηκε στον Κατηγορούμενο το Τεκμήριο 7 και αναγνώρισε τα γράμματά του εκεί που γράφει «ονοματεπώνυμο» και «υπογραφή». Το υπέγραψε και με αυτό αιτήθηκε οικόπεδο. Τα υπόλοιπα τα έγραψε ο Δικηγόρος του και τον έβαλαν να κάνει αυτός την αίτηση που είναι πιο μικρός για να δικαιούνται επιδοτήσεις. Ο ίδιος αιτήθηκε επειδή πήγαν πίσω οι δουλειές με τα κτίσματα, αλλά δεν ασχολήθηκε τελικά με την κτηνοτροφία επειδή δεν πήγαιναν καλά οι δουλειές. Είπε στην αίτηση ότι ήταν κτηνοτρόφος επειδή λογάριαζε να ασχοληθεί με τη συγκεκριμένη δουλειά. Ο Κατηγορούμενος έπιασε το οικόπεδο, αλλά μετάνιωσε μετά και το έδωσε πίσω. Ανέφερε, επίσης, ότι δεν είναι αυτός που θα μετακινήσει τα ζώα, εφόσον αυτά είναι της μητέρας του και η μάντρα του πατέρα του. Στη συνέχεια είπε ότι είναι το Τμήμα Γεωργίας που έγραψε στο Τεκμήριο 7 ότι διατηρεί μάντρα προβάτων κλπ για να του δώσουν οικόπεδο. Θα του έδινε ο πατέρας του πρόβατα για να τα αυξήσει. Ακολούθως, ανέφερε ότι δεν συμφωνούσε με τον πρώτο δικηγόρο που είχε σε αυτή την υπόθεση. Αναγνώρισε, επίσης, την υπογραφή του στο κάτω μέρος δεξιά της επιστολής, Τεκμήριο
  5. Αυτός υπογράφει πάντα την αλήθεια. Τον έβαλαν να υπογράψει το Τεκμήριο 11 για να τους δώσουν άδεια. Είναι ο κ. Πατσαλίδης που έκανε την επιστολή και ο Κατηγορούμενος υπέγραψε για να βοηθήσει τον πατέρα του. Έμαθε για το διάταγμα μετά που ξαναήρθε στο Δικαστήριο. Ο Αναστάσης Αγγλογάλλος είναι κοινοτάρχης Ξυλοφάγου, από τον οποίο ο πατέρας του ζήτησε κάποια βεβαίωση ότι έχουν ζώα και έβαλαν μπροστά το όνομα του Κατηγορουμένου. Ο Κατηγορούμενος προσπαθούσε να τον βοηθήσει. Ξέρει ότι ο κοινοτάρχης βεβαίωσε ότι ο Κατηγορούμενος έχει φάρμα και ζώα. Δεν έγραψε ψέματα ο κοινοτάρχης, αλλά μετά που κατήγγειλαν τον Κατηγορούμενο, ο πατέρας του προσπαθούσε να ζητά βεβαιώσεις στο όνομα του Κατηγορουμένου για να απαλλαχθεί ο τελευταίος από το Δικαστήριο. Όταν παραδέχθηκε στο Δικαστήριο στην υπόθεση 10442/08 δεν έλεγε ψέματα, αλλά προσπαθούσε να βοηθήσει τον πατέρα του για να μην τον κουβαλούν Δικαστήριο, όπως του είπε και ο κ. Άθως. Ο ίδιος δεν μίλησε ποτέ στο Δικαστήριο. Διάβασε όλα τα Τεκμήρια που κατατέθηκαν στην παρούσα, αλλά δεν θυμόταν το περιεχόμενο του Τεκμηρίου
  6. Όταν του επιδόθηκε η κλήση για την παρούσα υπόθεση, ο Κατηγορούμενος πήγε στον Αστυνομικό Σταθμό Ξυλοφάγου για να του εξηγήσουν, επειδή είναι του Δημοτικού και πολλές φορές δεν καταλάβει τί λεν στο Δικαστήριο. Στη συνέχεια πήγε στον κ. Πατσαλίδη. Ο Κατηγορούμενος αρνήθηκε ότι εκδόθηκε το διάταγμα στην παρουσία του. Δεν μπορεί να κατεδαφίσει τη μάντρα εφόσον δεν είναι δική του. Ανέφερε, επίσης, ότι ο πατέρας του γεννήθηκε βοσκός, «θέλει τη μάντρα του τζιαμέ», θέλει να έρθει ο ίδιος στο Δικαστήριο και ότι όλες οι μάντρες στο Ξυλοφάγου είναι μέσα σε δασική γη. Στο στάδιο των αγορεύσεων, ο ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων αγόρευσαν προς υποστήριξη των εκατέρωθεν θέσεών τους, παραπέμποντας στη μαρτυρία και σε νομολογία. Η κα. Ζαχαρίου αναφέρθηκε στα συστατικά στοιχεία του αδικήματος της Κατηγορίας, τα οποία εισηγήθηκε ότι αποδείχθηκαν στον απαιτούμενο βαθμό. Μεταξύ άλλων, ανέφερε ότι οι ισχυρισμοί του Κατηγορουμένου ότι δεν μπορεί να συμμορφωθεί επειδή, εν πρώτοις, η φάρμα και τα ζώα δεν είναι δικά του και, κατά δεύτερον, δεν έχει πού να πάρει τα ζώα έχουν καταρριφθεί. Η αδυναμία συμμόρφωσης πρέπει να αποδεικνύεται ως πραγματικό γεγονός και να είναι πραγματική αδυναμία και όχι μια ταλαιπωρία. Εισηγήθηκε, επίσης, όπως ο Κατηγορούμενος κριθεί αναξιόπιστος μάρτυρας για τους λόγους που εξήγησε. Παρά το ότι η αδυναμία συμμόρφωσης αποτελεί υπεράσπιση, η ισχυριζόμενη αδυναμία που προκαλείται από πράξεις ή παραλείψεις του κατηγορουμένου δεν μπορεί να αποτελέσει υπεράσπιση. Από την άλλη, ο κ. Καράς εισηγήθηκε κατ' αρχάς ότι από το Τεκμήριο 8 προκύπτει φανερά ότι υπάρχει αντίφαση και ότι η κατάληξη δεν συνάδει και είναι αντίθετη με τα προηγηθέντα, εφόσον δεν μπορεί ταυτόχρονα ο Κατηγορούμενος να απαλλάσσεται και ταυτόχρονα να καταδικάζεται. Εισηγήθηκε ότι το Δικαστήριο καλείται να αποδεχθεί πρακτικά κάποιου άλλου Δικαστηρίου, τα οποία έκδηλα αντιφάσκουν. Τόνισε, μεταξύ άλλων, την παράλειψη της Κατηγορούσας Αρχής να προσκομίσει μαρτυρία σε σχέση με την ιδιοκτησία των προβάτων εντός του υποστατικού. Εισηγήθηκε, επίσης, ότι οι επιστολές που απέστειλε ο συνήγορος του Κατηγορουμένου συνιστούσαν προσπάθειες βοήθειας του Κατηγορουμένου με περιγραφή γεγονότων για να βοηθηθεί ο Κατηγορούμενος. Η φάρμα ανήκει στον πατέρα του Κατηγορουμένου, ανεξάρτητα από την πεποίθηση του τελευταίου ότι η φάρμα θα περιέλθει σε αυτόν κληρονομικώ δικαιώματι, ενώ η μαρτυρία της Κατηγορούσας Αρχής σε σχέση με το ποιού ανήκει η φάρμα είναι αντιφατική. Εισηγήθηκε, επίσης, ότι η Κατηγορούσα Αρχή απέτυχε να αποδείξει στον απαιτούμενο βαθμό το ηθελημένο της ανυπακοής, εφόσον δεν καταδείχθηκε κάποια πράξη του Κατηγορουμένου που να υποδηλώνει πρόθεση καταστρατήγησης του διατάγματος. Από την άλλη, οι επιστολές και αιτήσεις του Κατηγορουμένου είχαν στόχο να λυθεί το πρόβλημα που δημιουργήθηκε, ώστε να λυθεί η παρανομία. Εισηγήθηκε, επίσης, ότι η έκθεση του αδικήματος σε συνδυασμό με το Άρθρο 13
(5)του περί Δασών Νόμου δεν αποκαλύπτουν αδίκημα, στο οποίο θα μπορούσε να βρεθεί ένοχος ο Κατηγορούμενος. Εισηγήθηκε, λοιπόν, την αθώωση του πελάτη του στην Κατηγορία που αντιμετωπίζει. Αξιολόγηση-Ευρήματα Έχω παρακολουθήσει με κάθε δυνατή και επιβαλλόμενη προσοχή όλους τους μάρτυρες, τον τρόπο, το ύφος, τη συμπεριφορά, τις αντιδράσεις και γενικά την παρουσία τους στο Δικαστήριο και είμαι σε θέση να αξιολογήσω τη μαρτυρία τους με σκοπό να καταλήξω στα αναγκαία ευρήματα και συμπεράσματα για σκοπούς της παρούσας απόφασης. Κατ' αρχάς θα πρέπει να λεχθεί ότι, ως προκύπτει και από την σύνοψη της μαρτυρίας ανωτέρω, κατά την εξέλιξη της ακροαματικής διαδικασίας αποτέλεσαν κοινό υπόβαθρο γεγονότων τα ακόλουθα: Εντός του τεμαχίου 134, Φ./Σχ. XLII/25.Ε.1, τοποθεσία Χαλοσπιτιά στο χωριό Ξυλοφάγου της Επαρχίας Λάρνακας (στο εξής «το Τεμάχιο»), το οποίο βρίσκεται εντός δασικής κρατικής γης, βρίσκεται τουλάχιστον από τις 14/1/2008 μέχρι και σήμερα περιφραγμένη κτηνοτροφική μονάδα, εντός της οποίας υπάρχουν υποστατικά, εκτάσεως πέριξ των 403 τ.μ. (στο εξής «το Υποστατικό»). Εντός του Υποστατικού εκτρέφονται πρόβατα. Το 2008 η Κατηγορούσα Αρχή καταχώρησε εναντίον του Κατηγορουμένου στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας την υπόθεση 10442/08 (στο εξής «η Υπόθεση 10442/08»), η οποία διεκπεραιώθηκε στις 26/1/
  1. Το επίσημο πρακτικό του Δικαστηρίου, Τεκμήριο 8, που επιλήφθηκε της Υπόθεσης 10442/08 στις 26/1/2009 έχει αυτολεξεί ως εξής: «Εμφανίσεις: Για κατηγορούσα αρχή:κα Ζαχαρίου Για κατηγορούμενο: κος Μισός Κατηγορούμενος παρών Κα Ζαχαρίου: Στο παρών στάδιο θα ζητήσω άδεια όπως τροποποιήσω το κατηγορητήριο, να διαγραφούν στις λεπτομέρειες αδικήματος μετά τη λέξη μάντρα όλα τα υπόλοιπα και να προστεθούν δύο νέες κατηγορίες της παράνομης κατοχής και χρήσης. Δικαστήριο: Ο λόγος; Κα Ζαχαρίου: Θεωρώ ότι ο τρόπος με τον οποίο είναι διατυπωμένο πιθανόν να τίθεται θέμα πολλαπλότητας, ανέγερση, κατοχή και χρήση στην ίδια κατηγορία. Κος Μισός: Δεν υπάρχει ένσταση. Δικαστήριο: Δίδεται άδεια. Δικαστήριο προς κύριο Μισό: Είστε έτοιμοι να απαντήσετε στο νέο τροποποιημένο κατηγορητήριο; Κος Μισός: Μάλιστα. Σημ. ο κατηγορούμενος κατηγορείται στην 2η κατηγορία και δηλώνει παραδοχή. Κα. Ζαχαρίου: Ενόψει της παραδοχής στην 2η κατηγορία θα ζητήσω άδεια όπως αποσύρω τις κατηγορίες 1 και 3 λόγω έλλειψης μαρτυρίας. Δικαστήριο: Δίδεται άδεια. Οι κατηγορίες 1 και 3 απορρίπτονται. Ο κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται στην 1η κατηγορία. Στη 2η κατηγορία απαλλάσσεται. Κα. Ζαχαρίου: Τα γεγονότα: Στις 14.1.08 ο βοηθός δασικός λειτουργός του Δασικού Σταθμού Λιοπετρίου, μετέβη στην περιοχή Χαλόσπιτα στην Ξυλοφάγου εντός της δασικής γης, μετά από έρευνα που διενέργησε διαπίστωσε ότι ο κατηγορούμενος κατείχε το συγκεκριμένο σημείο της δασικής γης το οποίο χρησιμοποιούσε για σκοπούς μάντρας, είχε έκταση η οποία χρησιμοποιείτο 403 τ.μ. Παρουσιάζω στο Δικαστήριο σας τυπογραφικό σχέδιο όπως φαίνεται ο τρόπος με τον οποίο κατέχεται το υποστατικό εντός του τεμαχίου 134 Φ/Σχ. XLII/25E.
  2. Δικαστήριο: Καλύπτεται ολόκληρο το τεμάχιο; Κα Ζαχαρίου: Όχι. Τα 403 τ.μ. Γι' αυτό το λόγο θέλω να καταθέσω το τοπογραφικό σχέδιο όπου φαίνεται ακριβώς ο τρόπος με τον οποίο κατέχεται. Δικαστήριο: Τοπογραφικό σχέδιο κατατίθεται και σημειώνεται ως έγγραφο Α. Κα Ζαχαρίου: Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία συμμόρφωση. Δεν υπάρχουν οποιεσδήποτε προηγούμενες καταδίκες. Ζητώ να εκδοθεί διάταγμα με το οποίο να άρετε η επέμβαση. Τα έξοδα έχουν συμφωνηθεί στο ποσό των €300 πλέον Φ.Π.Α. Κος Μισός: Συμφωνώ. Ο κατηγορούμενος παραδέχεται τα γεγονότα όπως έχουν εκτεθεί από την Κατηγορούσα Αρχή. Να αναφέρω ότι μέχρι το 2001 και για χρόνια προηγουμένως, ο πατέρας του κατηγορουμένου διατηρούσε μάντρα. Το 2001 κατόπιν παράκλησης του Κοινοτικού Συμβουλίου Ξυλοφάγου και υποδείξεις προς τον πατέρα του κατηγορουμένου, μεταφέρθηκε η φάρμα σε άλλη περιοχή. Εμμέσως φαίνονται τα όσα ανέφερα στην βεβαίωση του Κοινοτικού Συμβουλίου την οποία καταθέτω στο Δικαστήριό σας. Δικαστήριο: Βεβαίωση του Κοινοτικού Συμβουλίου Ξυλοφάγου κατατίθεται ως Έγγραφο Β. Κος Μισός: Το αναφέρω για να υποδείξω ότι ο άνθρωπος που ανήγειρε τα υποστατικά δεν προέβηκε αυθαίρετα. Ήταν κατόπιν υποδείξεων του Κοινοτικού Συμβουλίου του χωριού. Σήμερα, έχει δημιουργηθεί πρόσφατα πρόσφατα κτηνοτροφική μονάδα, πρέπει να του δώσουν οικόπεδο του κατηγορουμένου ο οποίος έχει κατοχή. Δικαστήριο: ........... ........... Οι κατηγορίες 1 και 3 απορρίπτονται. Στην 1η κατηγορία ο κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται. Στην 3η κατηγορία ο κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται. Στην 2η κατηγορία επιβάλλεται ποινή προστίμου €300, καθώς επίσης €300 έξοδα συν Φ.Π.Α. Περαιτέρω, εκδίδεται διάταγμα όπως ο κατηγορούμενος κατεδαφίσει το υποστατικό εντός του τεμαχίου 134, Φ/Σχ. XLII/25.E.1 εκτάσεως 403 τ.μ. με αναστολή για χρονικό διάστημα 6 μηνών.» Ο Μ.Κ.1 μου έκαμε καλή εντύπωση και μου έδωσε την εικόνα ενός ειλικρινούς και αξιόπιστου προσώπου. Πέραν κάποιων αναφορών, για τις οποίες θα προβώ σε ξεχωριστό σχολιασμό κατωτέρω, θεωρώ ότι ως Δασικός Λειτουργός Γαιών του Τμήματος Δασών περιορίστηκε σε γεγονότα για τα οποία μπορούσε να δώσει άμεση μαρτυρία σε συνδυασμό με κάποια στοιχεία που προκύπτουν από έγγραφα τα οποία ως εκ της ιδιότητάς του κατείχε. Επίσης κατέθεσε με πειστικότητα και συνέπεια σε σχέση με τις επιτόπιες επισκέψεις που πραγματοποίησε στο Τεμάχιο, την επί τόπου κατάσταση που εντόπισε και τις διαπιστώσεις του. Πέραν του ότι δεν έχω επισημάνει ο,τιδήποτε από το οποίο να μπορεί να συναχθεί ότι θα ήταν διατεθειμένος να παραποιήσει μέρος των γεγονότων, χρήζει επισήμανσης ότι οι μόνες αναφορές του που αμφισβητήθηκαν κατά την αντεξέτασή του ήταν κατά πόσον είναι ο Κατηγορούμενος που ανήγειρε το Υποστατικό και κάποιες άλλες αναφορές του σε σχέση με επουσιώδη θέματα, όπως για παράδειγμα κατά πόσον το Υποστατικό βρίσκεται στην ίδια περιοχή που ανεγέρθηκαν κάποια εργοστάσια. Δηλαδή, δεν αμφισβητήθηκαν τα όσα ο Μ.Κ.1 ανέφερε ότι έλαβαν χώρα στα πλαίσια της Υπόθεσης 10442/08, το τί του είπε ο Κατηγορούμενος στις 14/1/2008, ότι το Τεκμήριο 2 είναι το τροποποιημένο κατηγορητήριο της Υπόθεσης 10442/08, ότι πράγματι στάλθηκαν ή υποβλήθηκαν οι επιστολές, Τεκμήρια 4, 5 και 6, ως και ότι υποβλήθηκε από τον Κατηγορούμενο στις 4/1/2011 στον Επαρχιακό Γεωργικό Λειτουργό Λάρνακας η αίτηση, Τεκμήριο
  3. Τουναντίον, κατά την αντεξέταση του Μ.Κ.1 τέθηκε η θέση, με την οποία αυτός συμφώνησε, ότι τα τεκμήρια που κατέθεσε δείχνουν μια προσπάθεια του Κατηγορουμένου να συμμορφωθεί με το Νόμο. Δεν μπορώ, όμως, παρά να αγνοήσω τη θέση του Μ.Κ.1 ότι είναι ο Κατηγορούμενος που ανήγειρε το Υποστατικό, εφόσον, πέραν του ότι δεν ανέφερε πώς διαπίστωσε τούτο, όπως προκύπτει από τα Τεκμήρια 2 και 8, ο Κατηγορούμενος στην Υπόθεση 10442/08 αθωώθηκε και απαλλάχθηκε από την κατηγορία της παράνομης ανέγερσης μάνδρας, την οποία αρχικά αντιμετώπιζε. Δεν θα βασιστώ, επίσης, στα όσα ο Μ.Κ.1 ανέφερε σε σχέση με το περιεχόμενο των Τεκμηρίων 4, 5, 6 και 7, εφόσον η αξιολόγηση του περιεχομένου τους είναι έργο του Δικαστηρίου και δεν προέκυψε πως ο Μ.Κ.1 είχε κάποια σχέση με αυτά, πλην του ότι βρίσκονται στο φάκελό του. Θα αγνοήσω, επίσης, το περιεχόμενο της επιστολής της Επιτρόπου Διοικήσεως, Τεκμήριο 5, εφόσον δεν έχει τεθεί ενώπιόν μου το παράπονο το οποίο απαντάται με αυτή ή τα δεδομένα, πάνω στα οποία στηρίχθηκε η Επίτροπος για να συντάξει τούτη. Θα αγνοήσω, επίσης, την αναφορά του Μ.Κ.1 ότι ο Κατηγορούμενος παρήκουσε το διάταγμα εφόσον τούτο είναι ζήτημα που θα αποφασιστεί από το Δικαστήριο κατά την ανάλυση της νομικής πτυχής της υπόθεσης. Τέλος, σε σχέση με το αποτέλεσμα της Υπόθεσης 10442/08 θα προτιμήσω το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 8 και ουχί του Τεκμηρίου 3, εφόσον το πρώτο και όχι το δεύτερο είναι το επίσημο πρακτικό του Δικαστηρίου. Με τις διευκρινίσεις και τις διαφοροποιήσεις, λοιπόν, που προβαίνω ανωτέρω, η μαρτυρία του Μ.Κ.1 γίνεται αποδεκτή. Την εικόνα ειλικρινούς και αξιόπιστου μάρτυρα σχημάτισα και για τον Μ.Κ.2, ο οποίος μου έκαμε, επίσης, καλή εντύπωση Σε κάθε περίπτωση, αυτός περιορίστηκε στο να καταθέσει κάποια έγγραφα, τα οποία βρίσκονται κατατεθειμένα στο φάκελο των κεντρικών γραφείων του Τμήματος Δασών, ο οποίος βρίσκεται στην κατοχή του μάρτυρα ως εκ της θέσης και των καθηκόντων του. Πέραν του ότι δεν αμφισβητήθηκε από την υπεράσπιση ότι πράγματι υποβλήθηκαν τα έγγραφα και στάλθηκαν οι επιστολές που ο Μ.Κ.2 κατέθεσε, δεν έχω εντοπίσει κάτι είτε στον τρόπο που κατέθετε είτε σε αυτά που είπε από τα οποίο να προκύπτει ότι αυτός θα ήταν διατεθειμένος να παραποιήσει οποιοδήποτε μέρος των γεγονότων ή ότι κατέθεσε για να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα της υπηρεσίας του, όπως εισηγήθηκε η υπεράσπιση. Ως ανέφερε, του ζητήθηκε να παρουσιάσει συγκεκριμένα έγγραφα και δεν προέτρεξε να διαφωνήσει με την θέση του κ. Καρά ότι μπορεί και να υπάρχουν στο φάκελο της υπόθεσης κάποια άλλα έγγραφα που αφορούν τον πατέρα του Κατηγορουμένου. Αυτός χρειάζονταν απλώς να κοιτάξει στον φάκελο της υπόθεσης για να απαντήσει. Από τη μαρτυρία, λοιπόν, του Μ.Κ.2 και τα έγγραφα που αυτός κατέθεσε προκύπτει ότι: 1.Ο Κατηγορούμενος απέστειλε στον Διευθυντή του Τμήματος Δασών επιστολή ημερομηνίας 22/1/2010, Τεκμήριο 9, η οποία παραλήφθηκε από το Τμήμα Δασών στις 29/1/2010∙
  4. Ο Δικηγόρος του Κατηγορουμένου απέστειλε στο Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας επιστολή ημερομηνίας 15/4/2011, Τεκμήριο
  5. Σημειώνω, όμως, ότι θα αγνοήσω το περιεχόμενο του εν λόγω τεκμηρίου, εφόσον πρόκειται για επιστολή με την οποία ζητείται η αναστολή της ποινικής δίωξης του Κατηγορουμένου στην παρούσα∙ 3.Ο Κατηγορούμενος μαζί με τον πατέρα του, Αναστάση Περατικό, απέστειλαν επιστολή στον Υπουργό Γεωργίας ημερομηνίας 3/5/2011, Τεκμήριο 11, στην οποία επισυνάπτεται αριθμός εγγράφων∙ 4.Το Τμήμα Δασών ετοίμασε σημείωμα σε σχέση με το Τεκμήριο 11, το οποίο απέστειλε στο Υπουργείο Υγείας με επιστολή ημερομηνίας 9/5/2011, Τεκμήριο
  6. Σημειώνω, βεβαίως, ότι δεν μπορώ παρά να αγνοήσω το περιεχόμενο του σημειώματος που επισυνάπτεται στο Τεκμήριο 12, εφόσον πρόκειται για εξ ακοής μαρτυρία και ουδεμία επεξήγηση δόθηκε γιατί δεν κλητεύθηκε ο συντάκτης αυτού για να καταθέσει στο Δικαστήριο. Θα αγνοήσω, επίσης, το περιεχόμενο των πρακτικών της υπηρεσιακής συνάντησης που επισυνάπτεται στο Τεκμήριο 13, εφόσον αποτελούν εξ ακοής μαρτυρία πέραν του πρώτου βαθμού και ουδεμία εξήγηση δόθηκε γιατί δεν κλητεύθηκε αρμόδιος υπάλληλος του Υπουργείου Γεωργίας για να τα καταθέσει. Ερχόμενη τώρα στη μαρτυρία του Κατηγορουμένου, σημειώνω εξ αρχής ότι δεν με έπεισε για την ειλικρίνεια της εκδοχής του. Πέραν του ότι απέφευγε να απαντά ευθέως στις ερωτήσεις που του έγιναν κατά την αντεξέτασή του, η μαρτυρία του δεν ήταν σταθερή και συνεπής και προέβαλε ενόρκως ουσιώδεις θέσεις, οι οποίες δεν είχαν τεθεί στους μάρτυρες κατηγορίας. Επίσης, η μαρτυρία του δεν είναι σύμφωνη με προηγούμενες δικές του δηλώσεις και η εκδοχή του δεν αντέχει τη βάσανο της λογικής. Θα δώσω κάποια παραδείγματα. Κατ' αρχάς, οι θέσεις του Κατηγορουμένου ότι αθωώθηκε σε όλες τις κατηγορίες στην Υπόθεση 10442/08 και ότι είπε στον Μ.Κ.1 και τον συνάδελφό του που τον συνόδευε στις 14/1/2008, όταν τον βρήκαν στο Υποστατικό, ότι δεν είναι δική του η φάρμα, αλλά του πατέρα του και τα ζώα της μητέρας του, ως και ότι του είπαν ότι θα καταγγείλουν τον ίδιο τυπικά και όχι τους ηλικιωμένους γονείς του, δεν τέθηκαν στους μάρτυρες κατηγορίας και δη τον Μ.Κ.
  7. Πρόκειται για ουσιωδέστατους ισχυρισμούς και είναι γνωστές οι συνέπειες από την εν λόγω παράλειψη της υπεράσπισης. Όπως τονίστηκε, μεταξύ άλλων, στην υπόθεση Tekinder Pal v. Δημοκρατίας
(2010)2 Α.Α.Δ. 551, σελ. 590: «...Είναι γνωστή η νομική θεώρηση του θέματος. Η υπεράσπιση οφείλει να θέσει τα ζητήματα που έχει κατά νουν στους μάρτυρες κατηγορίας ώστε να έχουν τη δυνατότητα να απαντήσουν δεόντως. Ο κανόνας δεν διαφοροποιείται μεταξύ αστικών και ποινικών υποθέσεων. Η κλασσική τοποθέτηση επί του θέματος αφορούσε το αστικό δίκαιο. Έτσι στην Adidas Sportshunfabriken Adi Dassler KG v. The Jonitexo Ltd
(1987)1 C.L.R. 383, λέχθηκε ακριβώς ότι στο επίκεντρο του αντιπαραθετικού συστήματος δικαιοσύνης, πρέπει να τίθεται η θέση της υπεράσπισης στους μάρτυρες του ενάγοντος, το δε Δικαστήριο στην απουσία ικανής δικαιολογίας ως προς το λόγο της παράλειψης, δικαιούται να αγνοήσει την μονομερώς τεθείσα εκδοχή που προέρχεται από τον ένα και μόνο των διαδίκων. Το πώς θα ενεργήσει το Δικαστήριο εξαρτάται βεβαίως και από το ουσιώδες ή μη του παραλειφθέντος ισχυρισμού ... Σημαντική στο θέμα ήταν η προβληθείσα υπεράσπιση περί κακοποίησης του εφεσείοντα. Η θέση αυτή προβλήθηκε όμως για πρώτη φορά κατά την αντεξέταση του εφεσείοντα ... Ορθά επομένως το Κακουργιοδικείο αναφέρθηκε στο σημείο αυτό ως πλήττον την αξιοπιστία της γενικότερης εκδοχής των εφεσειόντων...» Πέραν τούτων, η θέση του Κατηγορουμένου ότι στις 26/1/2009 αθωώθηκε και απαλλάχθηκε από όλες τις κατηγορίες δεν είναι σύμφωνη με τα επίσημα πρακτικά του Δικαστηρίου, Τεκμήριο 8, τα οποία, ως ο ίδιος ο κ. Καράς εισηγήθηκε, αποτελούν τον αναντικατάστατο οδηγό για τα διαδραματισθέντα στη δίκη. Βλ. Ματθαίου ν. Θεμιστοκλέους
(1998)1 Α.Α.Δ.
  1. Δεν συμμερίζομαι τη θέση του ευπαιδεύτου συνηγόρου της υπεράσπισης ότι από το Τεκμήριο 8 δημιουργείται οποιαδήποτε σύγχυση ή αντίφαση σε σχέση με τα διαδραματισθέντα στο Δικαστήριο την ημερομηνία έκδοσης του διατάγματος κατεδάφισης του Υποστατικού. Από μια προσεκτική ανάγνωση του συνόλου του Τεκμηρίου 8 προκύπτει αδιαμφισβήτητα ότι η αναφορά στη δεύτερη σελίδα αυτού σε απαλλαγή στη δεύτερη κατηγορία, στην οποία αμέσως πριν είχε παραδεχθεί ενοχή ο Κατηγορούμενος, αφορά καθαρά τυπογραφικό λάθος κατά τη σύνταξη των πρακτικών. Πέραν του ότι η ετυμηγορία του Δικαστηρίου καταγράφεται καθαρά και απερίφραστα στην τρίτη σελίδα του Τεκμηρίου 8, είναι ξεκάθαρο ότι μετά την τροποποίηση του κατηγορητηρίου διά της προσθήκης των κατηγοριών 2 και 3, ο Κατηγορούμενος κατηγορήθηκε μόνο στην κατηγορία 2, στην οποία παραδέχθηκε. Ακολούθως, η συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής ζήτησε άδεια να αποσύρει τις κατηγορίες 1 και 3 και το Δικαστήριο αθώωσε και απάλλαξε τον Κατηγορούμενο στη κατηγορία 1, την οποία προφανώς δεν είχε παραδεχθεί σε προηγούμενη δικάσιμο, ως επίσης απάλλαξε, αλλά δεν αθώωσε αυτόν στην κατηγορία 3, εφόσον δεν κατηγορήθηκε τελικά σε αυτή. Η διαπίστωση του παρόντος Δικαστηρίου, ήτοι ότι ο Κατηγορούμενος δεν απαλλάχτηκε στην κατηγορία 2, αλλά στην κατηγορία 3, δεν συνιστά διόρθωση ή αναθεώρηση των πρακτικών, αλλά το μόνο λογικό συμπέρασμα που μπορεί να συναχθεί υπό το φως του τί προηγήθηκε και τί ακολούθησε, ήτοι η έκθεση των γεγονότων από τη συνήγορο της κατηγορούσας αρχής, η αγόρευση του δικηγόρου υπεράσπισης για σκοπούς μετριασμού της ποινής και σαφώς η επιβολή προστίμου στον Κατηγορούμενο και η έκδοση του διατάγματος κατεδάφισης σε σχέση με την κατηγορία
  2. Πέραν των ανωτέρω, η επί του προκειμένου ένορκη εκδοχή του Κατηγορουμένου δεν ήταν συνεπής, αλλά συγκεχυμένη, εφόσον άλλοτε έλεγε ότι δεν παραδέχθηκε οποιαδήποτε κατηγορία και άλλοτε ότι τον έβαλε ο δικηγόρος του να παραδεχθεί, μετά έφυγαν, αλλά συνεχίστηκε η υπόθεση. Σε κάποιο σημείο της μαρτυρίας του μάλιστα ανέφερε ότι έμαθε ότι εκδόθηκε διάταγμα κατεδάφισης μετά που του επιδόθηκε η παρούσα, αλλά σε άλλο ότι δεν ξέρει αν βγήκε διάταγμα κατεδάφισης. Σε κάθε περίπτωση, από το Τεκμήριο 8 ξεκάθαρα προκύπτει ότι ο Κατηγορούμενος ήταν παρών στο Δικαστήριο καθ' όλη τη διάρκεια της δίκης στις 26/1/2009 και δη όταν του επιβλήθηκε πρόστιμο και εκδόθηκε το διάταγμα κατεδάφισης. Περαιτέρω, η θέση του Κατηγορουμένου ότι ουδέποτε κατείχε ή ήταν δική του η φάρμα έρχεται σε αντίφαση, κατ' αρχάς, με όσα ανέφερε στο Μ.Κ.1, την μαρτυρία του οποίου έχω ήδη αποδεχθεί, στις 14/1/2008, ήτοι «Ναι, κατέχω εγώ τη μάντρα», αλλά και με όσα ο συνήγορός του ανέφερε για σκοπούς μετριασμού της ποινής του στις 26/1/2009 στην Υπόθεση 10442/08, στην παρουσία του Κατηγορουμένου. Ειδικότερα, δέχθηκε τα γεγονότα όπως είχαν εκτεθεί από την κατηγορούσα αρχή, ήτοι ότι ο Κατηγορούμενος κατείχε την έκταση των 403 τ.μ. εντός του Τεμαχίου που χρησιμοποιούσε για σκοπούς μάντρας, ως και ότι αυτός «έχει την κατοχή» της μάντρας. Σημειώνω ότι η κατηγορία 2 στην οποία ο Κατηγορούμενος καταδικάστηκε στην Υπόθεση 10442/08, κατόπιν δικής του παραδοχής, αφορούσε - ως προκύπτει από το Τεκμήριο 2 - το αδίκημα της παράνομης κατοχής γης εντός κρατικού δάσους κατά παράβαση των διατάξεων του περί Δασών Νόμου του 1967, ως είχε τροποποιηθεί. Σύμφωνα δε με τις λεπτομέρειες αδικήματος της κατηγορίας 2 αυτός «κατά η περί τον Ιανουάριο του 2008 και/ή προγενέστερα σε χρόνο άγνωστο προς την κατηγορούσα αρχή παράνομα και χωρίς την άδεια του διευθυντή του Τμήματος Δασών κατείχε γη εντός του Κρατικού Δάσους Ξυλοφάγου στην περιοχή Χαλόσπιτα.» Περαιτέρω, η θέση του Κατηγορουμένου ότι αυτός δεν ήταν και δεν είναι κάτοχος του Υποστατικού έρχεται σε πλήρη αντίφαση με τις ακόλουθες δηλώσεις του: 1.Την επιστολή του προς τον Διευθυντή του Τμήματος Δασών ημερομηνίας 22/1/2010 (Τεκμήριο 9), την οποία υπογράφει, και με την οποία αιτείται να του εκμισθωθεί το Τεμάχιο και να του δοθεί άδεια για να ανεγείρει σε αυτό υποστατικό «προς το σκοπό της στέγασης και σίτισης των ζώων της επιχείρησής μου». Δηλώνει, επίσης, ότι διαδέχθηκε από τον πατέρα του την οικογενειακή επιχείρηση εκτροφής και εμπορίας ζώων, ως και ότι τυχόν μετακίνηση του υποστατικού που έχει ανεγερθεί στο Τεμάχιο θα σημαίνει την οικονομική καταστροφή της επιχείρησής του. Σημειώνω, ότι στο ίδιο πνεύμα βρίσκεται και η επιστολή του τότε δικηγόρου του ημερομηνίας 22/1/2010 προς το Διευθυντή του Τμήματος Δασών, Τεκμήριο
  3. 2.Το περιεχόμενο της αίτησής του για παραχώρηση κτηνοτροφικού οικοπέδου προς τον Επαρχιακό Γεωργικό Λειτουργό Λάρνακας ημερομηνίας 4/1/2011 (Τεκμήριο 7), την οποία υπέγραψε, ως και ο ίδιος δέχθηκε. Συγκεκριμένα, με το Τεκμήριο 7 ζητά να του παραχωρηθεί κτηνοτροφικό οικόπεδο στην κτηνοτροφική περιοχή Ξυλοφάγου, Ορμήδεια Β, «με σκοπό την ανέγερση υποστατικών για κάλυψη των αναγκών στέγασης των ζώων μου . Δηλώνω ότι είμαι κτηνοτρόφος και έχω στην κατοχή μου τα ακόλουθα παραγωγικά ζώα: 250 πρόβατα.» Καταγράφεται, επίσης, με χειρόγραφες σημειώσεις ότι «Προτίθεμαι να αυξήσω τον αριθμό των ζώων μου μέχρι τα 400 πρόβατα. Διατηρώ μάντρα προβάτων σε δασική γη στο Ξυλοφάγου και υπάρχει δικαστική εντολή για να φύγω». 3.Την επιστολή ημερομηνίας 3/5/2011 προς τον Υπουργό Γεωργίας (Τεκμήρια 4 και 11) του ιδίου και του πατέρα του, την οποία υπέγραψε ως ο ίδιος δέχθηκε. Συγκεκριμένα, σε αυτήν δηλώνεται ότι ο Κατηγορούμενος μαζί με τον πατέρα του διατηρούν φάρμα με 300 πρόβατα στην περιοχή Χαλόσπιτια της Ξυλοφάγου από το 2001, ως και ότι απευθύνθηκαν στο Τμήμα Γεωργίας για παραχώρηση κτηνοτροφικού υποστατικού στην κτηνοτροφική περιοχή Ξυλοφάγου για να ανεγείρουν νέα φάρμα και πήραν απάντηση ότι δεν υπάρχουν διαθέσιμα οικόπεδα. Η μαρτυρία του Κατηγορουμένου σε σχέση με το περιεχόμενο και τις συνθήκες συγγραφής και αποστολής των προαναφερθέντων και δη των Τεκμηρίων 7 και 11 είναι άκρως αντιφατική. Ενώ αρχικά ανέφερε ότι υπογράφει πάντα την αλήθεια, για το Τεκμήριο 7 ανέφερε ακολούθως ότι τον έβαλε ο δικηγόρος του να το υπογράψει για να δικαιούνται επιδοτήσεις επειδή είναι μικρός, δηλαδή αφορούσε τον πατέρα του, αλλά ο τελευταίος δεν θα δικαιούνταν επιδοτήσεις λόγω της ηλικίας του. Στη συνέχεια, ανέφερε ότι όταν υπέβαλλε το Τεκμήριο 7, σκόπευε να ασχοληθεί με την κτηνοτροφία επειδή δεν πήγαιναν καλά οι δουλείες στις οικοδομές, αλλά στη συνέχεια μετάνιωσε και παρά το ότι του παραχωρήθηκε τελικά κτηνοτροφικό οικόπεδο στην κτηνοτροφική περιοχή Ξυλοφάγου, το έδωσε πίσω. Ενώ, επίσης, στα αρχικά στάδια της αντεξέτασής του ανέφερε ότι είναι ο δικηγόρος του που έγραψε τις χειρόγραφες σημειώσεις επί του Τεκμηρίου 7, σε κατοπινό στάδιο μας είπε ότι είναι το Τμήμα Γεωργίας που τις έγραψε. Σε σχέση με το Τεκμήριο 11, ενώ ανέφερε αρχικά ότι τον έβαλαν να υπογράψει για να βοηθήσει τον πατέρα του να πάρει άδεια και ότι η μάντρα δεν είναι δική του, αλλά του πατέρα του, στη συνέχεια μας είπε ότι οι βεβαιώσεις του κοινοτάρχη Ξυλοφάγου του 2009 και 10/3/2011, οι οποίες επισυνάπτονται στο Τεκμήριο 11, δεν λεν ψέματα. Σημειωτέον ότι σύμφωνα με τις εν λόγω βεβαιώσεις, ο Κατηγορούμενος διαθέτει κτηνοτροφικό υποστατικό με 150 ζώα στην περιοχή Χαλοσπιτιά στη Ξυλοφάγου. Ενώ, επίσης, αρχικά είπε ότι το Τεκμήριο 11 στάλθηκε για να βοηθήσει τον πατέρα του, στη συνέχεια ανέφερε ότι οι βεβαιώσεις του κοινοτάρχη που συνοδεύουν το Τεκμήριο 11 εξασφαλίστηκαν από τον πατέρα του για να βοηθήσει τον Κατηγορούμενο. Σημειώνω, βεβαίως, ότι η Κατηγορούσα Αρχή δεν αμφισβήτησε την αναφορά του Κατηγορουμένου ότι, παρά την αρχική άρνηση, τελικά εγκρίθηκε το αίτημα του Κατηγορουμένου να του παραχωρηθεί κτηνοτροφικό οικόπεδο στην κτηνοτροφική περιοχή Ξυλοφάγου. Για τους λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω, πέραν των όσων ρητά αποδέχομαι ανωτέρω, η μαρτυρία του Κατηγορουμένου σε σχέση με τα αμφισβητούμενα της υπόθεσης γεγονότα απορρίπτεται. Τουναντίον, θεωρώ ότι η δήλωση του Κατηγορουμένου προς τον Μ.Κ.1 στις 14/1/2008, τα όσα αναφέρθηκαν από το συνήγορό του για σκοπούς μετριασμού της ποινής στην Υπόθεση 10442/08, ως επίσης τα όσα ανέφερε στα Τεκμήρια 7, 9 και 11 και σημειώνω ανωτέρω αποτελούν δηλώσεις κατηγορουμένου ενάντια στο συμφέρον του. Έχοντας απορρίψει τις αντιφατικές εξηγήσεις του Κατηγορουμένου, με τις οποίες επιχείρησε να αποστασιοποιηθεί ή να δώσει κάποια διαφορετική εξήγηση από την έκδηλη θέση που προκύπτει από το περιεχόμενο των εν λόγω δηλώσεων, οι εν λόγω δηλώσεις γίνονται αποδεκτές για την απόδειξη της αλήθειας του περιεχομένου τους. Δηλαδή, ότι ο Κατηγορούμενος από τουλάχιστον τις 14/1/2008 μέχρι και σήμερα κατέχει το Υποστατικό, όπου στεγάζεται η οικογενειακή επιχείρηση εκτροφής ζώων του Κατηγορουμένου, την οποία διαδέχθηκε από τον πατέρα του, Αναστάση Περατικό. Νομική Πτυχή-Συμπεράσματα Σε όλες τις ποινικές υποθέσεις, όπως και στην παρούσα, το βάρος απόδειξης σωρευτικής συνύπαρξης όλων των συστατικών στοιχείων του αδικήματος το έχει η κατηγορούσα αρχή, με υψηλότατο επίπεδο απόδειξης, ήτοι πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Η κατηγορούσα αρχή θα πρέπει να αποδείξει, με αποδεκτή μαρτυρία, την ύπαρξη κάθε συστατικού στοιχείου του αδικήματος, αντικείμενο της κατηγορίας, και δεν επιτρέπονται υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων, όσον εύλογες και εάν είναι. Βλ. Λοϊζου ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 363. Το βάρος εναποτίθεται στους ώμους της κατηγορούσας αρχής να παρουσιάσει μαρτυρία που να είναι και αξιόπιστη και σαφής. Βλ. Φλουρής ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ 401. Όπως τονίστηκε στην Γενικός Εισαγγελέας ν. Ευριπίδου
(2002)2 Α.Α.Δ. 246 «οι κατηγορίες θα πρέπει να αποδεικνύονται πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας και όσα ερωτηματικά και αν η συμπεριφορά του εφεσίβλητου εγείρει, δεν θα ήταν δυνατόν να καταδικασθεί μετά την απόρριψη της μαρτυρίας της Κατηγορούσας Αρχής.» Όπως καθορίστηκε, μεταξύ άλλων, στην Τούμπας ν. Αστυνομίας
(1984)2 C.L.R. 110, εάν στο τέλος της υπόθεσης μείνει έστω και η παραμικρή αμφιβολία στο μυαλό του Δικαστηρίου για την ενοχή του κατηγορουμένου, τότε αυτό θα πρέπει να αποφασιστεί υπέρ του και να απαλλαγεί και αθωωθεί από την κατηγορία. Το Άρθρο 137 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154, το οποίο αποτελεί τη νομική βάση της Κατηγορίας, διαλαμβάνει τα εξής: «Όποιος ανυπακούει σε διάταγμα, ένταλμα, ή διαταγή που εκδόθηκε από δικαστήριο, λειτουργό ή πρόσωπο που ενεργεί με οποιαδήποτε επίσημη ιδιότητα και κανονικά εξουσιοδοτημένο για αυτό είναι ένοχος πλημμελήματος και υπόκειται σε φυλάκιση 2 χρόνων, εκτός όταν καθορίζεται ρητά κάποια άλλη ποινή ή διαδικασία σε συνάφεια με τέτοια ανυπακοή.» Από το λεκτικό της πιο πάνω διάταξης, ως και τη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου της χώρας, που πραγματεύεται το αδίκημα της ανυπακοής ή παρακοής διατάγματος Δικαστηρίου ή μη συμμόρφωσης με διάταγμα Δικαστηρίου, συνάγεται και προκύπτει ότι τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος της Κατηγορίας που αντιμετωπίζει ο Κατηγορούμενος είναι τα ακόλουθα: (α) Η έκδοση διατάγματος Δικαστηρίου∙ (β) Η γνώση του προσώπου προς το οποίο το διάταγμα απευθύνεται της ύπαρξης του διατάγματος∙ (γ) Η παράλειψη συμμόρφωσης με το διάταγμα αυτό, του προσώπου προς το οποίο απευθύνεται∙ (δ) Η ηθελημένη ανυπακοή ή άλλως πρόθεση καταστρατήγησης του διατάγματος. Όπως τονίστηκε, μεταξύ άλλων, στην υπόθεση Λάζαρος Μαύρος ν. 1. Θεόδωρος Στυλιανού κ.ά.
(1998)1(Δ) Α.Α.Δ. 2389, με αναφορά στις υποθέσεις Krashias Shoe Factory Ltd v. Adidas
(1989)1(E) A.A.Δ. 750 και Antonis Mouzouris & Another v. Xylophaghou Plantations Ltd
(1977)1 C.L.R. 287, η αντικειμενική υπόσταση του αδικήματος (actus reus) συνίσταται σε πράξη ή παράλειψη, η οποία παραβιάζει το διάταγμα, η δε υποκειμενική του υπόσταση (mens rea) σε ηθελημένη ανυπακοή ή, άλλως, σε πρόθεση ανυπακοής ή καταστρατήγησης του διατάγματος του Δικαστηρίου. Για να στοιχειοθετηθεί η καταφρόνηση πρέπει να αποδειχθεί ηθελημένη ανυπακοή του κατηγορουμένου προς την απόφαση του Δικαστηρίου. Το αποτέλεσμα της ανυπακοής αφ' εαυτού δεν αρκεί, πρέπει να συνοδεύεται από πρόθεση καταστρατήγησης του διατάγματος του Δικαστηρίου. Βλ., επίσης, Παπαχρυσοστόμου ν. Σιδερά
(1993)1 Α.Α.Δ. 309, Δήμος Έγκωμης ν. Μαριάννου Πέτρου
(1997)2 Α.Α.Δ. 70, Έπαρχος Πάφου ν. Χρύσως Κωνσταντίνου
(2009)2 Α.Α.Δ 594, Ελισάβετ Θεοφάνους ν. Γαλαταριώτης κ.ά.
(2009)2 Α.Α.Δ. 634, Μαυρονικόλα ν. Ξάνθου, Έφεση 9/2009, ημερομηνίας 24 Φεβρουαρίου 2011, και Μιχαηλίδης ν. Poliakova, Έφεση 22/2009, ημερομηνίας 24 Φεβρουαρίου 2011. Στις υποθέσεις Mouzouris, Κωνσταντίνου (ανωτέρω) και Χωματένος ν. Σταυρινού
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 2110 ξεκαθαρίστηκε ότι τόσο η αντικειμενική όσο και η υποκειμενική υπόσταση του αδικήματος είναι δυνατό να αποδειχθεί, στις κατάλληλες περιπτώσεις, με περιστατική μαρτυρία. Στη βάση των ευρημάτων που προβαίνω ανωτέρω, δεν χωρεί αμφιβολία ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει αποδείξει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας τα τρία πρώτα συστατικά στοιχεία του αδικήματος της Κατηγορίας, εφόσον το διάταγμα κατεδάφισης του Υποστατικού ημερομηνίας 26/1/2009 που εξέδωσε το Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας στην Υπόθεση 10442/08 αποτελεί διάταγμα Δικαστηρίου, ο Κατηγορούμενος, προς τον οποίο απευθύνεται το διάταγμα, ήταν παρών κατά την έκδοσή του και, άρα, είχε γνώση του περιεχομένου του, και αυτός παρέλειψε να συμμορφωθεί με αυτό, δηλαδή δεν κατεδάφισε το Υποστατικό μετά τη λήξη της εξάμηνης περιόδου αναστολής από την ημερομηνία έκδοσής του, εφόσον το Υποστατικό εξακολουθεί να βρίσκεται μέχρι σήμερα στο Τεμάχιο και να στεγάζει την επιχείρηση εκτροφής ζώων του Κατηγορουμένου. Εις απάντηση της εισήγησης του κ. Καρά ότι η έκθεση αδικήματος σε συνάρτηση με τις πρόνοιες του Άρθρου 13
(5)του περί Δασών Νόμου του 1967 δεν αποκαλύπτει κάποιο αδίκημα, αναφέρω ότι νομική βάση του αδικήματος της Κατηγορίας δεν είναι το εν λόγω Άρθρο, αλλά το Άρθρο 137 του Ποινικού Κώδικα. Σημειώνω, επίσης, ότι το παρόν Δικαστήριο, που εξετάζει κατηγορία για παρακοή διατάγματος Δικαστηρίου, δεν έχει εξουσία να αποφασίσει κατά πόσον το Δικαστήριο που εξέδωσε το περί ου ο λόγος διάταγμα είχε εξουσία ή όχι έκδοσης τούτου. Τέτοια εξουσία παρέχεται μόνο στο Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας. Βλ., μεταξύ άλλων, την υπόθεση Ιωάννου
(1990)1 Α.Α.Δ. 1099. Σημειώνω, περαιτέρω, ότι δεν κέκτηται όποιας σημασίας το ότι δεν έχει επιδοθεί κάποιο διάταγμα στον Κατηγορούμενο, εφόσον αυτός ήταν παρών κατά την έκδοσή του. Όπως τονίστηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας στην υπόθεση Police v. Kyriakides
(1988)1 C.L.R. 172, σε αντίθεση με την περίπτωση παρακοής διαταγμάτων που εκδίδονται σε πολιτικές υποθέσεις (όπου σύμφωνα με την ρητή απαίτηση της Δ.42Α, Θ.2 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, ένα τέτοιο διάταγμα θα πρέπει να οπισθογραφείται και να επιδίδεται στο πρόσωπο εναντίον του οποίου εκδίδεται), στις ποινικές υποθέσεις δεν υπάρχει γενική πρόνοια είτε στο Κεφ. 155 είτε στους σχετικούς διαδικαστικούς κανονισμούς που να καθιστά την επίδοση ενός τέτοιου διατάγματος ως προαπαιτούμενο για την καταχώρηση υπόθεσης με αντικείμενο κατηγορία για παρακοή διατάγματος. Όπως μνημονεύεται στην εν λόγω υπόθεση, τούτο εξηγεί και το ότι, κατά κανόνα, τα Δικαστήρια απαιτούν την παρουσία των κατηγορουμένων που κατηγορούνται για τη διάπραξη αδικημάτων κατά παράβαση νομοθετημάτων που εξουσιοδοτούν την έκδοση διαταγμάτων επιπρόσθετα όποιας άλλης ποινής. Αυτό που απομένει, λοιπόν, να εξεταστεί είναι κατά πόσον αποδείχθηκε πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας η υποκειμενική υπόσταση (mens rea) του αδικήματος. Το διάταγμα είναι προστακτικό, εφόσον επιβάλλει στον Κατηγορούμενο την υποχρέωση να κατεδαφίσει το Υποστατικό εντός περιόδου 6 μηνών από τις 26/1/2009. Όπως διαβάζουμε στο σύγγραμμα των Borrie & Lowe: 'The Law of Contempt', 3η έκδ., σελ. 560 και 568, στην περίπτωση προστακτικού διατάγματος, το πρόσωπο προς το οποίο αυτό απευθύνεται έχει υποχρέωση να εξεύρει τους κατάλληλους τρόπους για να συμμορφωθεί με το διάταγμα. Παρά το ότι δυνατόν να αποτελέσει υπεράσπιση η απόδειξη του ότι η συμμόρφωση προς το διάταγμα ήταν αδύνατη, είναι ο κατηγορούμενος που έχει το βάρος να αποδείξει την επικληθείσα αδυναμία («impossibility»). Όσον αφορά, λοιπόν, το ηθελημένο ή όχι της ανυπακοής, δεν χωρεί αμφιβολία ότι στα περιστατικά της παρούσας δεν ήταν τυχαία είτε χωρίς πρόθεση η μη συμμόρφωση του Κατηγορουμένου με το διάταγμα κατεδάφισης. Ο Κατηγορούμενος σε κανένα διάβημα προέβη για να συμμορφωθεί με το διάταγμα μετά τη λήξη της εξάμηνης προθεσμίας αναστολής του. Πέραν, επίσης, του ότι δεν ανέφερε ότι επιθυμούσε να συμμορφωθεί με αυτό, κατά την ένορκη κατάθεσή του ανέφερε ότι δεν είναι αυτός που θα μετακινήσει τα ζώα και δεν μπορεί να κατεδαφίσει τη μάντρα, εφόσον δεν είναι δικά του. Οι θέσεις αυτές ακόμη και κατά το στάδιο της εκδίκασης της παρούσας, ενόψει των ευρημάτων μου, αποτελούν αβάσιμες δικαιολογίες οι οποίες ισοδυναμούν με υπεκφυγές. Περαιτέρω, η πρώτη ενέργεια στην οποία προέβηκε ήταν μετά την καταχώρηση της παρούσας, με την οποία αντί να ζητά ακόμη και τότε να του παραχωρηθεί κάποιο κτηνοτροφικό υποστατικό, αίτημα το οποίο υπέβαλε στη συνέχεια, ζητούσε να του εκμισθωθεί το Τεμάχιο και άδεια για να ανεγείρει σε αυτό κτηνοτροφικό υποστατικό. Οι λόγοι είναι προφανείς. Όπως αδιαμφισβήτητα προκύπτει από τις δηλώσεις του στο Δικαστήριο, ήτοι ότι ο πατέρας του «θέλει τη μάντρα του τζιαμέ» και όλες οι μάντρες στο Ξυλοφάγου είναι σε δασική γη, ο Κατηγορούμενος ουδέποτε επιθυμούσε να συμμορφωθεί με το διάταγμα κατεδάφισης για συναισθηματικούς και πεισματικούς λόγους. Με βάση όλα τα ανωτέρω, εξάγεται αβίαστα το συμπέρασμα ότι ο Κατηγορούμενος ηθελημένα δεν συμμορφώθηκε με το διάταγμα κατεδάφισης. Αποτελεί, συνεπώς, κατάληξή μου ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει επιτύχει να αποδείξει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας όλα τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος. Καταληκτικά, ο Κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος στην Κατηγορία που αντιμετωπίζει. (Υπ.) ...................................... Μ. Μηλιώτου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.