Δήμος Λάρνακας ν. Δημήτρη Αναστασίου, Υπόθεση αρ.: 3259/2012, 25/9/2015

(1)(β) και (στ) του Κεφ. 96 - 1η κατηγορία), και την κατηγορία για κατοχή της οικοδομής χωρίς πιστοποιητικό έγκρισης, εκδοθέν από την αρμόδια αρχή (άρθρο 10

(1)του Κεφ. 96 - 4η κατηγορία). Σύμφωνα με τις καταγεγραμμένες, στο κατηγορητήριο, λεπτομέρειες, επίδικη είναι οικοδομή, ανεγερθείσα εντός των τεμαχίων αρ. 93 και 97, σύμπλεγμα 6, Φ/Σχ. XLI/57.4.1, ενορία Σκάλα, τα οποία ευρίσκονται εντός των τοπικών ορίων του Δήμου Λάρνακας. Η επίδικη οικοδομή συνίσταται σε «μεταλλική κατασκευή διαστάσεων 17, 6Χ6,2μ περίπου, πάνω από την οροφή υφιστάμενης οικοδομής με αριθμό άδειας 190/09 και εφαπτόμενη με διατηρητέα οικοδομή, η οποία καλύπτεται από τραπεζοειδή τσίγκους άνωθεν και είναι επενδυμένη με sandwich panels» («η επίδικη οικοδομή»). Ως χρόνος τέλεσης όλων των αδικημάτων προσδιορίζεται η περίοδος «κατά ή περί την 08/02/2012 ή/και προγενέστερα σε χρόνο άγνωστο για την κατηγορούσα αρχή». Για να αποδειχθεί η υπόθεση εκλήθηκαν και κατέθεσαν ο Γιαννάκης Ιωάννου (Μ.Κ.1), Αρχιτέκτων, ο οποίος υπηρετεί στην Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου Λάρνακος, ο Αντώνης Πελάου (Μ.Κ.2), δημόσιος υπάλληλος ο οποίος υπηρετεί στην Επαρχιακή Διοίκηση Λάρνακος, στην Υπηρεσία Διαχείρισης Τουρκοκυπριακών Υπηρεσιών, και ο Κίκης Φιλίππου (Μ.Κ.3), προσοντούχος και επαγγελματίας Τοπογράφος Μηχανικός. Κληθείς σε απολογία ο κατηγορούμενος κατέθεσε ενόρκως. Επιπλέον της ένορκης προφορικής μαρτυρίας τους τα πρόσωπα αυτά κατέθεσαν και σημαντική έγγραφη μαρτυρία, η οποία ευρίσκεται καταχωρισμένη στο φάκελο της διαδικασίας και είναι σημειωμένη ως τεκμήρια. Δια της επιμελημένης αγόρευσής του, ο ευπαίδετος συνήγορος της κατηγορούσας αρχής εισηγήθηκε πώς απεδείχθηκε, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, η ενοχή του κατηγορουμένου όσον αφορά στην 1η και την 4η κατηγορία. Αντιθέτως, ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορουμένου εισηγήθηκε πώς δεν απεδείχθηκαν, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, η 1η και η 4η κατηγορία. Ο κ. Θωμά εβάσισε την εισήγησή του σε ποικίλους και πολυσχιδείς λόγους. Αυτοί συνοψίζονται ως εξής:

(1)Δεν απεδείχθηκαν τα επίδικα ακίνητα, ως αυτά περιγράφονται στο κατηγορητήριο.

(2)Δεν απεδείχθηκε η επίδικη οικοδομή ως αυτή περιγράφεται στο κατηγορητήριο.

(3)Δεν απεδείχθηκε «ανέγερση οικοδομής» εν τη εννοία του νόμου.

(4)Ουδεμία μαρτυρία επαρουσιάσθηκε τείνουσα να καταδείξει πώς ο κατηγορούμενος είτε ξεκίνησε να ανεγείρει είτε ανήγειρε την επίδικη οικοδομή χωρίς άδεια από την αρμόδια αρχή είτε κατέχει αυτήν χωρίς πιστοποιητικό εκδοθέν από την αρμόδια αρχή.

(5)Παρά το ότι δεν αμφισβητείται πώς κατ΄ αρχήν αρμόδια πολεοδομική αρχή είναι ο Δήμος Λάρνακας, εντούτοις, δεν απεδείχθηκε πώς τα επίδικα τεμάχια ευρίσκονται εντός των τοπικών ορίων αυτού.

(6)Η κατηγορούσα αρχή δεν προσδιορίζει υπό ποιαν ιδιότητα διώκει τον κατηγορούμενο. Εφ΄ όσον ιδιοκτήτης, διαχειριστής και κάτοχος των επίδικων ακινήτων είναι ο Κηδεμόνας Τουρκοκυπριακών Περιουσιών, αυτός έπρεπε να διωχθεί.

(7)Η 4η κατηγορία είναι πρόωρη εφ΄ όσον η υποβολή αίτησης για την έκδοση πιστοποιητικού έγκρισης προϋποθέτει την έκδοση όλων των απαραίτητων, για την ανέγερση της οικοδομής, διοικητικών αδειών (πολεοδομική άδεια και άδεια οικοδομής) καθώς και την ολοκλήρωση των εργασιών ανέγερσης της οικοδομής. Τα γεγονότα αυτά δεν συνέβησαν εν προκειμένω. Εμελετήθηκαν τα επίδικα ζητήματα και εξετάσθηκε η μαρτυρία υπό το πρίσμα και των εκατέρωθεν αγορεύσεων. Το ουσιώδες μέρος της μαρτυρίας θα παρουσιασθεί και θα σχολιασθεί κατά την συζήτηση η οποία ακολουθεί:

(1)Η μαρτυρία την οποίαν επαρουσίασε η κατηγορούσα αρχή παρουσιάζει την ακόλουθη εικόνα: Αποκλειστικός κάτοχος, ως μισθωτής, των τεμαχίων αρ. 93 και 97, τα οποία αποτελούν τουρκοκυπριακή περιουσία, είναι ο κατηγορούμενος (τεκμήριο 2). Εντός των τεμαχίων αυτών έχει ανεγερθεί οικοδομή προοριζόμενη να λειτουργήσει ως μουσείο θαλάσσιας ζωής. Το όνομα του κατηγορουμένου εμφανίζεται στις αιτήσεις για την ανάπτυξη των τεμαχίων αυτών δια της ανέγερσης οικοδομής για το σκοπό αυτό (τεκμήρια 5 και 8). Αιτήσεις και επιστολές, είτε υπογεγραμμένες από τον κατηγορούμενο (τεκμήριο 4) είτε εμφανίζουσες το όνομά του (τεκμήρια 5, 8 έως και 10, 12 έως και 15), αφορούν στο αίτημά του «για την ανέγερση ορόφου πάνω από το υποστατικό που έχ(ει) ήδη ανεγείρει» επί των τεμαχίων αρ. 93 και 97, «για την δημιουργία αποθηκευτικού χώρου, μηχανοστασίου καθώς και βοηθητικών χώρων και τοποθέτηση ντεπόζιτου και νερού» (τεκμήριο 4). Το αίτημα αυτό απερρίφθηκε. Σχετική είναι διοικητική απόφαση ημερ. 18.04.2012. Πλην όμως, όπως διεπίστωσε προσωπικώς ο Γιαννάκης Ιωάννου (Μ.Κ.1) κατά την επιτόπια επίσκεψη του στις 08.02.2012, εντός των τεμαχίων αρ. 93 και 97 και στην οροφή υφιστάμενου κτίσματος ευρίσκοντο ήδη σε εξέλιξη εργασίες για την ανέγερση της επίδικης οικοδομής. Σχετικώς με το ζήτημα, ο κατηγορούμενος ανέφερε στον Γιαννάκη Ιωάννου (Μ.Κ.1) «ότι προβαίνει στις εργασίες αυτές για να δημιουργήσει την προσωπική του επιχείρηση» (δείτε στην παρά. 10 του εγγράφου αρ. 1). Σήμερα ευρίσκεται ανεγερθείσα, επί των τεμαχίων αρ. 93 και 97, η επίδικη οικοδομή (τεκμήρια 11 και 16).

(2)Από την μαρτυρία την οποίαν προσεκόμισε η κατηγορούσα αρχή προκύπτει πώς ο κατηγορούμενος εγκαλείται για τα επίδικα αδικήματα βάσει περιστατικής μαρτυρίας (circumstantial evidence). Δεν επαρουσιάσθηκε άμεση μαρτυρία (direct evidence) αποκαλύπτουσα ότι ο κατηγορούμενος, δια της χειρονακτικής του εργασίας ή δια των ρητών εντολών του σε τρίτους, ξεκίνησε να ανεγείρει την επίδικη οικοδομή. Ούτε επαρουσιάσθηκε άμεση μαρτυρία η οποία να αποκαλύπτει ευθέως πώς ο κατηγορούμενος κατέχει την επίδικη οικοδομή. Συναφώς σημειώνεται πώς «Περιστατική είναι η μαρτυρία η οποία προκύπτει από ή συναρτάται προς τα περιστατικά του εγκλήματος. Αντιδιαστέλλεται προς άμεση μαρτυρία, δηλαδή μαρτυρία η οποία ευθέως αποκαλύπτει τα περιστατικά του εγκλήματος και το έγκλημα ..... ποιοτικά η περιστατική μαρτυρία δεν υπολείπεται, ούτε είναι υποδεέστερης αξίας από την άμεση μαρτυρία. Η σημασία της έγκειται στα συμπεράσματα που μπορεί να εξαχθούν από το περιεχόμενο της ....» (Γεωργίου άλλως Παφίτης ν. Δημοκρατίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 444, 450, δείτε και την Fournides ν. Republic

(1986)1 C.L.R. 75). Σημειώνεται, επίσης, πώς « .... η περιστατική μαρτυρία για να οδηγήσει σε καταδίκη πρέπει να είναι τέτοια που στο σύνολό της να οδηγεί αναπόφευκτα σε συμπέρασμα ενοχής, μη επιδεχόμενη λογικά άλλη ερμηνεία ή εξήγηση και μη ούσα συμβατή με άλλη άποψη των πραγμάτων .....» (Καϊμής ν. Δημοκρατίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 662, 673). Στην απόφαση Μιχαηλίδης ν. Δημοκρατίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 172, 200) παρουσιάζεται, με παραστατικότητα, ο τρόπος με τον οποίον λειτουργεί η περιστατική μαρτυρία ως εξής: «Ξεχωριστά (individual) μέρη της περιστατικής μαρτυρίας συχνά παρομοιάζονται με τους κρίκους αλυσίδας. Όπως οι κρίκοι της αλυσίδας πρέπει να είναι συνεκτικοί και αλληλένδετοι με τους υπόλοιπους κρίκους, έτσι και τα ιδιαίτερα τμήματα της περιστατικής μαρτυρίας πρέπει να συναρτώνται μεταξύ τους ως θέμα λογικής συνέπειας ώστε να συγκροτούν ένα αδιάσπαστο σύνολο. Άλλες αποφάσεις παρομοιάζουν την περιστατική μαρτυρία με δίκτυ στερεά συνδεδεμένο, ώστε να συγκρατεί χωρίς κίνδυνο πτώσης το περιεχόμενο του».

(3)Η προφορική μαρτυρία την οποίαν παρέθεσαν, ενώπιον του Δικαστηρίου, οι τρεις μάρτυρες κατηγορίας είναι συγκροτημένη, συνεκτική και θετική. Επιπλέον, αυτή είναι ευθυγραμμισμένη και υποστηρίζεται από έγγραφη μαρτυρία, η γνησιότητα και το περιεχόμενο της οποίας ουδόλως αμφισβητήθηκε (τεκμήρια 5 έως και 7, 9 και 10). Η προφορική μαρτυρία, την οποίαν επαρουσίασε η κατηγορούσα αρχή, κρίνεται ως, αξιόπιστη δεδομένων των προαναφερθέντων χαρακτηριστικών της ως επίσης, και της θετικής εντύπωσης που απεκομίσθηκε για όλους τους μάρτυρες κατηγορίας. Εξέταση της στάσης και της συμπεριφοράς αυτών στο εδώλιο του μάρτυρος, και μελέτη των όσων αυτοί εδήλωσαν δεν αφήνει την παραμικρή αμφιβολία πώς αυτοί προσήλθαν ενώπιον του Δικαστηρίου για να πουν την αλήθεια. Ιδίως, ο Γιαννάκης Ιωάννου (Μ.Κ.1), του οποίου ο λόγος υπήρξε καθόλα κατατοπιστικός εδημιούργησε την εντύπωση ενός υπαλλήλου του ευρύτερου δημόσιου τομέα ο οποίος ασκεί με επάρκεια και αντικειμενικότητα τα καθήκοντά του.

(4)Κληθείς σε απολογία, ο κατηγορούμενος κατέθεσε ενόρκως τα ακόλουθα εν σχέσει με τα γεγονότα: Ο ίδιος, είναι πράγματι, ο μισθωτής των τεμαχίων αρ. 93 και 97 τα οποία αποτελούν Τουρκοκυπριακή περιουσία και επί των οποίων υφίσταται νόμιμο και αδειούχο υποστατικό όπου στεγάζεται η επιχείρησή του. Το μόνο που επεθυμούσε εν σχέσει με τα τεμάχια 93 και 97 ήταν η προσθήκη, η συμπλήρωση και η επέκταση αυτού του ισόγειου υποστατικού. Ο ίδιος ουδέποτε προέβηκε σε εργασίες ανέγερσης οιασδήποτε οικοδομής επί του υφιστάμενου ισογείου υποστατικού. Το ισόγειο υποστατικό ευρίσκεται μόνον επί μιας οδού, της οδού Ασκή Τσαρσί και, εν πάση περιπτώσει, αυτό δεν ευρίσκεται εντός των τοπικών ορίων του Δήμου Λάρνακας. Περαιτέρω, ο κατηγορούμενος επεχείρησε να αναμείξει την σύζυγό του επικαλούμενος, ακροθιγώς, ενέργειες και συμπεριφορές της.

(5)Ο κατηγορούμενος κρίνεται ως μάρτυρας αναξιόπιστος. Οι ισχυρισμοί του είναι αντίθετοι με τα όσα επιμαρτυρούν τα τεκμήρια 5 έως και 7, 9 και 10 και χαρακτηρίζονται από υπεκφυγές και ασάφειες. Η αναξιοπιστία του κατηγορουμένου και η τάση του να αυτοσχεδιάζει ενώπιον του Δικαστηρίου καταδεικνύεται και από τους καινοφανείς ισχυρισμούς του περί ανάμειξης της συζύγου του. Ας σημειωθεί πώς τέτοιοι ισχυρισμοί δεν υπεβλήθηκαν στους μάρτυρες κατηγορίας.

(6)Η μαρτυρία την οποίαν επαρουσίασε η κατηγορούσα αρχή, η οποία σκιαγραφείται πιο πάνω και η οποία, ως αξιόπιστη, αποτελεί και τα ευρήματα του Δικαστηρίου επί των κρίσιμων γεγονότων, είναι πλήρης και επαρκεί για να στοιχειοθετηθούν τα αδικήματα της 1ης και της 4ης κατηγορίας. Πρόκειται για περιστατική μαρτυρία η οποία αναπόφευκτα οδηγεί στο, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, συμπέρασμα πώς ο κατηγορούμενος είναι το πρόσωπο το οποίο ξεκίνησε να ανεγείρει την επίδικη οικοδομή και την κατέχει: Η απουσία άμεσης μαρτυρίας περί της σχετικής χειρονακτικής εργασίας του κατηγορουμένου και περί της εκ μέρους του παροχής εντολών σε τρίτους για την εκτέλεση των εργασιών ανέγερσης της οικοδομής καθώς και η απουσία άμεσης μαρτυρίας αποκαλύπτουσας πώς ο κατηγορούμενος κατέχει την επίδικη οικοδομή δεν είναι μοιραία. Εφ΄ όσον αξιόπιστη μαρτυρία αποδεικνύει, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, πώς ο κατηγορούμενος είναι ο αποκλειστικός κάτοχος των τεμαχίων αρ. 93 και 97, εντός των οποίων υπάρχει κτίριο προοριζόμενο να λειτουργήσει ως μουσείο θαλάσσιας ζωής, πώς ο κατηγορούμενος υπέβαλε αιτήσεις «για την ανέγερση ορόφου» επί του κτιρίου αυτού, πώς τέτοιος όροφος έχει ήδη ανεγερθεί και πώς ο κατηγορούμενος εδήλωσε πώς προέβηκε στις επίδικες εργασίες ανέγερσης «για να δημιουργήσει την προσωπική του επιχείρηση» έπεται, κατά λογικήν συνέπειαν, πώς ο κατηγορούμενος είναι το πρόσωπο το οποίο ξεκίνησε να ανεγείρει, τουλάχιστον δια των οδηγιών του, την επίδικη οικοδομή την οποίαν και κατέχει χωρίς πιστοποιητικό έγκρισης. Όσον αφορά στην υποκειμενική υπόσταση των αδικημάτων, δηλαδή όσον αφορά στην πρόθεση του κατηγορουμένου, σημειώνεται πως αυτή προκύπτει ως εξυπακουομένη επί τη βάσει των αποδειχθέντων γεγονότων (Halsbury΄s Laws of England, Fourth ediotion, reissue, vol. 11

(1), σελ. 18 επ., Ακκελίδου ν. Αστυνομίας

(2005)2 Α.Α.Δ. 249, 270 επ. και Αθανασίου ν. Αστυνομίας

(2006)2 Α.Α.Δ. 367, 371-2).

(7)Εν σχέσει με τις προβληθείσες, δια της τελικής γραπτής αγόρευσης του ευπαίδευτου συνηγόρου του κατηγορουμένου, υπερασπίσεις παρατηρούνται τα ακόλουθα: (α) Τα καταγεγραμμένα στο κατηγορητήριο ως επίδικα τεμάχια έχουν αποδειχθεί εφ΄ όσον ο αξιόπιστος μάρτυς Γιαννάκης Ιωάννου (Μ.Κ.1) τα περιέγραψε και ανεφέρθηκε σε αυτά κατ΄ επανάληψιν και εφ΄ όσον έγγραφη μαρτυρία, και συγκεκριμένα τα τεκμήρια 1, 2, 5, 10, 12 και 13, την γνησιότητα και την σχετικότητα των οποίων δεν αμφισβήτησε η πλευρά του κατηγορουμένου, καταγράφουν αυτά. (β) Ο αξιόπιστος μάρτυς Γιαννάκης Ιωάννου (Μ.Κ.1) περιέγραψε με ακρίβεια και κατά τρόπον συνάδοντα με το κατηγορητήριο την επίδικη οικοδομή η οποία ανταποκρίνεται προς το σχετικό νομοθετικό ορισμό (άρθρο 2 του Κεφ. 96) και η οποία τοποθετήθηκε επί της οροφής του ισόγειου υποστατικού. (γ) Αυτή η τοποθέτηση συνιστά «ανέγερση» εφ΄ όσον το ρήμα «ανεγείρω» σημαίνει και « ....

(2).... τοποθετώ πάνω σε έτοιμη βάση, στήνω ....» (δείτε υπό το σχετικό λήμμα στο Γ. Μπαμπινιώτη, Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, Κέντρο Λεξικολογίας Ε.Π.Ε., Αθήνα, 1998). (δ) Το μαχητό τεκμήριο της κανονικότητας ορίζει πώς όλα τεκμαίρονται ως γενόμενα ορθώς και νομοτύπως (omnia praesuntur rite et solemniter esse acta). Εφαρμοζόμενο στα περιστατικά της παρούσας υπόθεσης, εφ΄ όσον η πλευρά του κατηγορουμένου δέχεται πώς, κατ΄ αρχήν, αρμόδια πολεοδομική αρχή είναι ο Δήμος Λάρνακας, εφ΄ όσον έγγραφη μαρτυρία, την γνησιότητα και την σχετικότητα της οποίας δεν αμφισβήτησε η πλευρά του κατηγορουμένου (τεκμήρια 2, 4 και 5), επιμαρτυρεί την ανάμειξη του Δήμου Λάρνακας στην υπόθεση και εφ΄ όσον δεν επαρουσιάσθηκε μαρτυρία περί του αντιθέτου, το τεκμήριο της κανονικότητας αποδεικνύει πώς τα τεμάχια 93 και 97 ευρίσκονται εντός των τοπικών ορίων του Δήμου Λάρνακας. (ε) Τα θεσπισμένα δια των άρθρων 3

(1)(β) και (α) και άρθρο 10 του Κεφ. 96 αδικήματα δεν διαπράττονται κατ΄ ανάγκην από τους ιδιοκτήτες και/ή τους διαχειριστές ακινήτων. Συνεπώς, το γεγονός πώς τα τεμάχια 93 και 97 αποτελούν Τουρκοκυπριακή περιουσία, μισθωμένη στον κατηγορούμενο, καθιστά δυνατή την εκ μέρους του τελευταίου διάπραξη των αδικημάτων αυτών. (στ) Εφ΄ όσον επιφύλαξη του άρθρου 10

(5)του Κεφ. 96 ορίζει πώς « ... πιστοποιητικό έγκρισης που εκδίδεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο, καθιστά νόμιμη κάθε εργασία στην οποίαν αναφέρεται και είναι δυνατό να εκδοθεί ανεξάρτητα από την ύπαρξη σε ισχύ πολεοδομικής άδειας ή άδειας οικοδομής» είναι προφανές πώς για την διάπραξη του διαγραφόμενου από το άρθρο 10

(1)του Κεφ. 96 αδικήματος δεν απαιτείται η ύπαρξη πολεοδομικής άδειας και/ή άδειας οικοδομής. Για όλους τους πιο πάνω λόγους κρίνεται πώς έχει αποδειχθεί, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, η ενοχή του κατηγορουμένου στην 1η και την 4η κατηγορία. Ο κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος στην 1η και στην 4η κατηγορία. (Υπ.) .......... Α. Κ. Λυκούργου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο