Αστυνομικός Διευθυντής Πάφου ν. Αγαμέμνων Αντωνίου, Aρ. Υπόθεσης: 8978/13, 21/12/2015

(1988)1 ΑΑΔ 263, Γενικός Εισαγγελέας ν. Μανώλη

(1995)2 ΑΑΔ 207 και Χάρης Χρίστου ν. Ευγενία Khoreva

(2002)1 ΑΑΔ 454). Στα πλαίσια της μαρτυρίας του ο μάρτυρας κατηγορίας κατέθεσε χωρίς ένσταση από τον Κατηγορούμενο αντίγραφο του εξωδίκου που εκδόθηκε από τον ίδιο. Το πρωτότυπο παραδόθηκε σύμφωνα με τον μάρτυρα στον Κατηγορούμενο στην σκηνή και αμέσως μετά την έκδοσή του. Ο Κατηγορούμενος δεν αμφισβήτησε την έκδοση του εξώδικου, ούτε και την παράδοση του πρωτοτύπου στον ίδιο από τον μάρτυρα κατηγορίας. Αμφισβήτησε, όμως, την μαρτυρία του μάρτυρα κατηγορίας υποβάλλοντας σε σε αυτόν τις ακόλουθες θέσεις: από την πρώτη στιγμή ο Κατηγορούμενος ανέφερε στον μάρτυρα ότι τις σιταροπούλες δεν τις πωλούσε αλλά τις χάριζε για διαφημιστικούς σκοπούς ο Κατηγορούμενος ζήτησε από τον μάρτυρα να λάβει καταθέσεις από τα άτομα που βρίσκονταν στο μέρος και έτρωγαν σιταροπούλες. Μάλιστα, ο Κατηγορούμενος έψεξε το ότι ο μάρτυρας κατηγορίας σύμφωνα με τον Κατηγορούμενο δεν έλαβε καταθέσεις από τα εν λόγω άτομα ο Κατηγορούμενος από την πρώτη στιγμή ανέφερε στον μάρτυρα ότι δεν ήταν πρόθυμος να πληρώσει το εξώδικο καθότι το δίκαιό του θα το έβρισκε στο Δικαστήριο. Ο μάρτυρας κατηγορίας ήταν κατηγορηματικός ότι ο Κατηγορούμενος κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν του ανέφερε ότι χάριζε τις σιταροπούλες για διαφημιστικούς σκοπούς και ότι σε καμία περίπτωση δεν του ζήτησε να λάβει καταθέσεις από τα άτομα που έτρωγαν σιταροπούλες. Ήταν, επίσης, κατηγορηματικός ότι ο Κατηγορούμενος πρόσφερε σιταροπούλες σε πώληση προς Ευρώ 2,00 σεντ την καθεμιά, κάτι το οποίο διαφήμιζε με πανό. Είδε, μάλιστα, δύο τουρίστες που αγόρασαν σιταροπούλα από τον Κατηγορούμενο. Ό,τι δε εν τέλει ο Κατηγορούμενος ανέφερε στον μάρτυρα ήταν ότι δεν θα πλήρωνε το εκδοθέν εξώδικο και ότι η υπόθεση θα οδηγείτο στο Δικαστήριο. Ο μάρτυρας κατηγορίας μου έκανε πολύ καλή εντύπωση ως μάρτυρας της αλήθειας. Μέσα από την συμπεριφορά του στο εδώλιο του μάρτυρα, τον τρόπο και το ύφος με το οποίο απαντούσε στις διάφορες ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν τόσο κατά την κυρίως εξέταση όσο και κατά την αντεξέταση με έπεισε για την αλήθεια της μαρτυρίας του. Η μαρτυρία του ήταν θετική. Ήταν, επίσης, σταθερός στην μαρτυρία του και δεν κλονίσθηκε κατά την αντεξέταση. Ήταν ακόμα αυθόρμητος και δεν υπολόγιζε τις απαντήσεις του. Ο Κατηγορούμενος δεν αρνήθηκε ότι διέθετε σιταροπούλες στο κοινό. Ό,τι αρνήθηκε ήταν τον ισχυρισμό του μάρτυρα κατηγορίας ότι τις πωλούσε έναντι κέρδους. Δεν μου διαφεύγει ότι από την μαρτυρία του μάρτυρα κατηγορίας δεν προκύπτει ότι ο τελευταίος ήταν παρών κατά τις πωλήσεις σιταροπούλας στα δύο άτομα που ανέφερε στην μαρτυρία του. Και συναφώς δεν προκύπτει από την μαρτυρία του ότι είχε γνώση για το αν κατά πόσο οι τουρίστες αυτοί πλήρωσαν τον Κατηγορούμενο για τις σιταροπούλες που πήραν από τον τελευταίο. Πάντως, δεν υποστήριξε ότι είχε άμεση ή θετική γνώση περί πληρωμής. Εκείνο, όμως, που έχει σημασία είναι ο ισχυρισμός του μάρτυρα κατηγορίας ότι με πανό ο Κατηγορούμενος διαλαλούσε ότι πωλούσε τις σιταροπούλες και, μάλιστα, στην τιμή των Ευρώ 2,00 σεντ την καθεμιά, ισχυρισμό τον οποίο ο Κατηγορούμενος δεν αμφισβήτησε και ο οποίος διαψεύδει και κλονίζει την εν γένει θέση του Κατηγορούμενου ότι τις σιταροπούλες που διέθετε στο κοινό τις παραχωρούσε δωρεάν και για διαφημιστικούς σκοπούς. Χώρια που και μόνο η εν γένει θέση του Κατηγορούμενου ότι διέθετε σιταροπούλες για διαφημιστικούς σκοπούς φαντάζει ύποπτη ως προς την αλήθεια της. Δέχομαι, λοιπόν, μεταξύ άλλων, ότι ο Κατηγορούμενος κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν ανέφερε στον μάρτυρα ότι διέθετε τις σιταροπούλες δωρεάν στο κοινό, ούτε ότι ζήτησε από τον μάρτυρα να λάβει καταθέσεις από τα άτομα τα οποία βρίσκονταν στο μέρος και έτρωγαν από τις σιταροπούλες του. Κρίνω πως τα πιο πάνω είναι εκ των υστέρων κατασκευάσματα του Κατηγορούμενου τα οποία προβλήθηκαν στην προσπάθεια του Κατηγορούμενου να «θολώσει τα νερά» και να παραπλανήσει το Δικαστήριο. Δέχομαι ότι ό,τι κατά τον ουσιώδη χρόνο διαμείφθηκε μεταξύ Κατηγορούμενου και μάρτυρα είναι ό,τι υποστηρίχθηκε από τον μάρτυρα κατηγορίας στα πλαίσια της μαρτυρίας του. Υπό το φως όλων των πιο πάνω δέχομαι την μαρτυρία του μάρτυρα κατηγορίας στην ολότητά της. Όπως και πιο πάνω αναφέρθηκε ο Κατηγορούμενος έδωσε ανώμοτη δήλωση από το εδώλιο του κατηγορούμενου. Η ανώμοτη δήλωση έχει κάποια αξία η οποία θα πρέπει να εξετάζεται μέσα στο σύνολο της μαρτυρίας αλλά όχι τέτοια που να ισοδυναμεί με μαρτυρία (Βλ. Ονησιφόρου ν. The Police

(1987)2 CLR 261 και Ιωάννου & Συμιανός ν. Δημοκρατίας

(2001)2 ΑΑΔ 195). Δεν προσφέρεται για την απόδειξη ή την κατάρριψη γεγονότων. Μπορεί, όμως, από το περιεχόμενό της να εξαχθούν κάποια συμπεράσματα που θα βοηθήσουν στην θεώρηση της μαρτυρίας από διαφορετική σκοπιά. Η ανώμοτη δήλωση - όπως και η σιωπή - σε αντίθεση με την ένορκη κατάθεση δεν υπόκειται σε αξιολόγηση (Βλ. Themistocleous v. The Police

(1981)2 CLR 200 και Anastassiades v. The Republic

(1977)2 CLR 97). Ούτε και η επιλογή ενός κατηγορούμενου να προβεί σε ανώμοτη δήλωση ή να παραμείνει σιωπηλός δύναται να εκληφθεί ως επιβαρυντικό στοιχείο εναντίον του (Βλ. Δημοσθένους κ.α. v. Αστυνομίας

(1998)2 ΑΑΔ 129). Η ανώμοτη δήλωση έχει πειστική παρά αποδεικτική αξία (Βλ. Μαυρίκιου v. Αστυνομίας

(2007)2 ΑΑΔ 359). Στην υπόθεση Κρίνος Θεοχάρους ν. Κυπριακής Δημοκρατίας

(2008)2 ΑΑΔ 22 λέχθηκαν τα ακόλουθα αναφορικά με το πώς θα πρέπει να προσεγγίζεται η ανώμοτη δήλωση κατηγορούμενου: «Υπενθυμίζουμε ότι στην παρούσα υπόθεση οι κατηγορούμενοι (συμπεριλαμβανομένου και του εφεσείοντα) αφού κλήθηκαν σε απολογία επέλεξαν να προβούν σε ανώμοτη δήλωση και να μην προσκομίσουν οποιαδήποτε μαρτυρία, κάτι βέβαια που ήταν απόλυτο δικαίωμα τους. Σε τέτοια περίπτωση, ενόψει και του τεκμηρίου αθωότητας ενός κατηγορουμένου και της υποχρέωσης της Κατηγορούσας Αρχής να αποδείξει την ενοχή του πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, αυτό που εξετάζεται είναι (α) αν η μαρτυρία που παρουσίασε η κατηγορούσα αρχή είναι αξιόπιστη και (β) αν ναι, κατά πόσο είναι ικανοποιητική για να αποδείξει τις κατηγορίες. Το γεγονός ότι ένας κατηγορούμενος δεν έδωσε ο ίδιος ένορκη κατάθεση ή ότι δεν παρουσίασε μάρτυρες, δεν πρέπει να θεωρείται ότι συμπληρώνει τυχόν κενά της μαρτυρίας της Κατηγορούσας Αρχής. Η ανώμοτη δήλωση ενός κατηγορουμένου εξετάζεται και αξιολογείται μέσα στο σύνολο της μαρτυρίας, ανάλογα και με το πώς ταιριάζει στην κάθε συγκεκριμένη περίπτωση. Δεν μπορεί όμως να εξομοιωθεί με μαρτυρία με την έννοια να είναι ικανή να αντικρούσει μια ένορκη μαρτυρία που κρίθηκε ήδη από το δικαστήριο ως αξιόπιστη (βλ μεταξύ άλλων Vrakas & Another v. Republic

(1973)2 C.L.R. 139, 188-191, Anastasiades v. Republic

(1977)2 C.L.R. 97, σελ. 113, 215, Khadar v. Republic

(1978)2 C.L.R. 152, 245-288, Δημοσθένους κ.ά. v. Αστυνομίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 129 και Ιωάννου κ.ά. v. Δημοκρατίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 195). Στο γενικό αυτό κανόνα υπάρχουν κάποιες εξαιρέσεις όπου τα γεγονότα όπως τα απέδειξε με τη μαρτυρία της η Κατηγορούσα Αρχή είναι τέτοια που χρήζει να δοθεί κάποια εξήγηση από τον κατηγορούμενο ιδιαίτερα εκεί που μια τέτοια εξήγηση εμπίπτει στη δική του αποκλειστική γνώση». Με την ανώμοτη του δήλωση ο Κατηγορούμενος υιοθέτησε την εκδοχή που αναδύεται μέσα από την γραμμή αντεξέτασης του μάρτυρα κατηγορίας και η οποία είναι διάφορη από αυτή που προβλήθηκε από τον εν λόγω μάρτυρα. Εν' όψει της Νομολογίας που πιο πάνω αναφέρθηκε και αφ' ης στιγμής η μαρτυρία του μάρτυρα κατηγορίας κρίθηκε αξιόπιστη καμία βαρύτητα δεν θα δώσω στην ανώμοτη δήλωση του Κατηγορούμενου. Υπό το φως της πιο πάνω αξιολόγησης καταλήγω στα ακόλουθα ευρήματα: Κατά τις 28.6.12 ο Κατηγορούμενος εντός κοινόχρηστου χώρου συγκροτήματος καταστημάτων είχε ψησταριά από αναμμένα κάρβουνα και έψηνε σιταροπούλες. Διαφήμιζε δε με πανό ότι πωλούσε σιταροπούλες προς Ευρώ 2,00 σεντ την καθεμιά. Συγκεκριμένα βρισκόταν μεταξύ του εν λόγω συγκροτήματος και του πεζοδρομίου που εφάπτεται της Λεωφόρου Κόλπου των Κοραλλίων και εντός των ορίων του Δήμου Πέγειας. Εντός του πιο πάνω συγκροτήματος και στον πρώτο όροφο αυτού βρισκόταν και η μπυραρία με την ονομασία Coral Sunset η οποία ανήκε στον Κατηγορούμενο και τον αδελφό του. Ο Αστ 1797, Χαράλαμπος Χαραλάμπους, από τώρα και στο εξής «ο αστυφύλακας», ζήτησε από τον Κατηγορούμενο να του δείξει άδεια πλανοδιοπώλησης από τον Δήμο Πέγειας. Ο Κατηγορούμενος απάντησε στον αστυφύλακα ότι δεν χρειαζόταν καμία άδεια καθότι εκεί βρισκόταν και το μαγαζί του. Ο αστυφύλακας τότε πληροφόρησε τον Κατηγορούμενο ότι διέπραττε το αδίκημα της πλανοδιοπώλησης χωρία άδεια από το Δημοτικό Συμβούλιο Πέγειας και του επίστησε την προσοχή του στον Νόμο. Ζήτησε δε από τον Κατηγορούμενο να απομακρύνει την ψησταριά άλλως θα καταγγέλετο. Η απάντηση του Κατηγορούμενου προς τον αστυφύλακα ήταν «κάμε ό,τι θέλεις». Τότε ο αστυφύλακας εξέδωσε εξώδικο για το ποσό των Ευρώ 85,43 σεντ το οποίο και παρέδωσε στον Κατηγορούμενο. Ο Κατηγορούμενος δεν πλήρωσε το εξώδικο. Το άρθρο 111 του Περί Δήμων Νόμου, Ν.111/1985, όπως τροποποιήθηκε προνοεί τα ακόλουθα:

(1)Ουδέν πρόσωπον δύναται, εντός των δημοτικών ορίων, να πλανοδιοπωλή οιαδήποτε αγαθά οιασδήποτε φύσεως άνευ της προς τούτο εγγράφου αδείας του συμβουλίου.

(2)Το συμβούλιον κέκτηται διακριτικήν εξουσίαν διά την χορήγησιν ή μη αδείας δυνάμει του εδαφίου

(1), δύναται δε να απαγορεύση ή περιορίση την πλανοδιοπώλησιν εις ωρισμένας περιοχάς ή οδούς εντός των δημοτικών ορίων και να επιβάλη εν τη αδεία όρους ως προς τας ώρας και τα αγαθά πλανοδιοπωλήσεως, ή τοιούτους ετέρους, παρεμφερείς, παρεμπίπτοντας ή συμπληρωματικούς όρους ως ήθελε θεωρήσει σκόπιμον: Νοείται ότι το συμβούλιο δημοσιοποιεί τουλάχιστον ένα μήνα προηγουμένως τα κριτήρια στα οποία βασίζεται η απόφασή του τόσο για την απαγόρευση ή τον περιορισμό της πλανοδιοπώλησης όσο και αναφορικά με τη διαδικασία και τις προϋποθέσεις έκδοσης και τους όρους που επιβάλλονται στις εκδιδόμενες άδειες πλανοδιοπώλησης, σε σχέση με το επιτρεπόμενο ωράριο και το είδος των αγαθών πλανοδιοπώλησης, όπως επίσης και τις συνθήκες φύλαξης και διάθεσης των αγαθών, σε συνάρτηση με τις σε ισχύ υγειονομικές, πολεοδομικές ή άλλες νομοθεσίες ή πρότυπα αναφορικά με τα αγαθά αυτά και θα αναρτά την απόφασή του στον πίνακα ανακοινώσεων ή και στην επίσημη ιστοσελίδα του δήμου στο διαδίκτυο.

(3)(α) Πάσα αίτησις διά χορήγησιν αδείας πλανοδιοπωλήσεως γίνεται διά περίοδον πλανοδιοπωλήσεως ενός μηνός, τριών μηνών, έξ μηνών, εννέα μηνών ή ενός έτους, και, εις περίπτωσιν εγκρίσεως υπό του συμβουλίου, εκδίδεται άδεια διά την αιτουμένην περίοδον άμα τη καταβολή υπό του αιτητού των υπό του συμβουλίου καθοριζομένων δικαιωμάτων. (β) Ουδέν δικαίωμα θα επιστρέφηται εις περίπτωσιν καθ' ην η πλανοδιοπώλησις υπό του αδειούχου δεν ήθελε γίνει καθ' όλην την χρονικήν περίοδον της ισχύος της αδείας. 4) Παν πρόσωπον παραβαίνον ή μη συμμορφούμενον προς τας διατάξεις του εδαφίου

(1), ή οιουδήποτε των όρων της εις αυτό δυνάμει του παρόντος άρθρου χορηγηθείσης αδείας, είναι ένοχον αδικήματος και υπόκειται, εν περιπτώσει καταδίκης, εις χρηματικήν ποινήν μη υπερβαίνουσαν τας πεντήκοντα λίρας». Στην υπόθεση Συμβούλιο Βελτιώσεως Ξυλοφάγου ν. Γιαννάκη Κούμα

(1997)2 ΑΑΔ 99 λέχθηκαν τα ακόλουθα αναφορικά με την έννοια της λέξης «πλανοδιοπώληση»: «Προχωρούμε να εξετάσουμε το δεύτερο λόγο της έφεσης. Το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Μούζουρα, που αναφέρεται πιο πάνω, είπε τα εξής, στη σελίδα 31 της απόφασης, αναφορικά με την έννοια της λέξης "πλανοδιοπώληση" - "hawker" στα Αγγλικά, δεδομένου ότι τότε πανομοιότυπος Κανονισμός ήταν διατυπωμένος στην Αγγλική. "The words "hawk", "hawking" and "hawker" are indeed not defined either in the Law or in the Bye - laws. They have therefore to be construed in their ordinary and natural meaning. For that purpose we felt that we should turn to the dictionaries for instruction and consultation. The meaning of the word "hawk" given in the Concise Oxford Dictionary is "carry goods; to cry in the street". The same meaning is to be found also in the Shorter Oxford English Dictionary. And "hawker" is defined as one who hawks goods about, a man who goes from place to place selling his wares or who cries them in the street. It is clear therefore that the dictionary meaning of the words is their ordinary meaning and everyone who had the opportunity to consider their meaning took this to be their ordinary signification in the sense that they mean the sale or offer for sale in the streets of merchandise conveyed from place to place by means of animals, vehicles or even on foot. The definition of "hawker" in the Hawkers Act (supra), cannot be invoked as that was a definition drafted for the purposes of that enactment." Πολύ σχετικό όμως, και ιδιαίτερα βοηθητικό στα γεγονότα της υπόθεσής μας, είναι και αυτά που αναφέρονται στο βιβλίο Words and Phrases Legally Defined, 2ος τόμος (2η έκδοση) σελ.351, όπου γίνεται η διαφοροποίηση της πλανοδιοπώλησης από την περίπτωση όπου κάποιος πωλητής πηγαίνει στους πελάτες του για να τους ρωτήσει κατά πόσο επιθυμούν να τους προμηθεύσει εμπόρευμα σε ορισμένη ημερομηνία. Σ' αυτή τη δεύτερη περίπτωση ο πωλητής δεν εμπίπτει στην έννοια του πλανοδιοπώλη». Από τα πιο πάνω προκύπτει ότι πλανοδιοπώλης είναι εκείνος ο οποίος πωλεί ή προσφέρει προς πώληση αγαθά μέσα στον δρόμο διαλαλώντας τα γυρίζοντας από τόπο σε τόπο και μεταφέροντάς τα είτε με ζώα, είτε με όχημα είτε ακόμα και με τα πόδια. Η υπό εξέταση περίπτωση δεν είναι, όμως, τέτοια. Σύμφωνα με τα ευρήματά μου ο Κατηγορούμενος πρόσφερε σιταροπούλα προς πώληση στο κοινό από σταθερό σημείο, αν και όχι από επαγγελματική στέγη, όπως κατάστημα. Το τελευταίο, όμως, δεν τον καθιστά πλανοδιοπώλη. Ό,τι δε αποτελεί την πεμπτουσία της υπόθεσης είναι ότι στην υπό εξέταση περίπτωση ελλείπει το στοιχείο της περιπλάνησης, της μετακίνησης και της περιφοράς ώστε ο Κατηγορούμενος να καθίσταται πλανόδιος πωλητής εντός της έννοιας του όρου. Παρόμοια ερμηνεία του όρου συναντούμε και στο Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας του Γ. Μπαμπινιώτη, Γ΄ έκδοση. Στην σελίδα 1416 αναφέρεται ότι «πλανόδιος» σημαίνει αυτόν: «που δεν στεγάζεται μόνιμα κάπου, που μετακινείται, περιφέρεται∙ συνήθ. για επαγγελματία χωρίς μόνιμη επαγγελματική στέγη (λ.χ. κατάστημα), που γυρίζει στις γειτονιές έχοντας το εμπόρευμά του σε όχημα .». Στην υπό εξέταση περίπτωση ό,τι ο Κατηγορούμενος έπραξε ήταν ουσιαστικά να «στήσει κατάστημα» στο σημείο όπου πωλούσε τις σιταροπούλες. Και το οποίο βρισκόταν πλησίον της μπυραρίας του. Δεν πωλούσε τις σιταροπούλες περιφερόμενος ή μετακινούμενος ή περιπλανώμενος. Υπό το φως των πιο πάνω κρίνω ότι δεν ήταν πλανοδιοπώλης εντός της έννοιας του όρου. Υπό το φως των πιο πάνω η Κατηγορούσα Αρχή απέτυχε να αποδείξει την κατηγορία πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Συνακόλουθα ο Κατηγορούμενος αθωώνεται στην εναντίον του κατηγορία. (Υπ.) ........... Π. Μιχαηλίδης, Ε. Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Αναφορά: Πλανοδιοπώληση Subject: Criminal / Final cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο