Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α ν. Σόλων Κουσεττής κ.α., Αρ. Υπόθ.: 33096/14, 27/7/2016

(1)Συνωμοσία προς διάπραξη κακουργήματος, δηλαδή παράνομη κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α, κατά παράβαση των άρθρων 371 και 20 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 και άρθρα 2, 3 Πρώτος Πίνακας Μέρος Ι, ΙΙ 6

(2), 24, 30, 31, 31Α και Τρίτος Πίνακας του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77, όπως τροποποιήθηκε (Κατηγορία 1).

(2)Συνωμοσία προς διάπραξη κακουργήματος, δηλαδή παράνομη κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α με σκοπό την προμήθεια του σε άλλα πρόσωπα, κατά παράβαση των άρθρων 371 και 20 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 και άρθρα 2, 3 Πρώτος Πίνακας Μέρος Ι, ΙΙ 6

(3), 30, 30Α, 31, 31Α και Τρίτος Πίνακας του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77, όπως τροποποιήθηκε (Κατηγορία 2).

(3)Παράνομη κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α, δηλαδή 783,7428 γραμμάρια κοκαΐνης χωρίς την άδεια του Υπουργού Υγείας, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3 Πρώτος Πίνακας Μέρος Ι, 6

(2), 24, 30, 31, 31Α και Τρίτος Πίνακας του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77, όπως τροποποιήθηκε (Κατηγορία 3).

(4)Παράνομη κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α, δηλαδή 783,7428 γραμμάρια κοκαΐνης με σκοπό να προμηθεύσουν τούτο σε άλλα πρόσωπα, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3 Πρώτος Πίνακας Μέρος Ι, 6

(3), 30, 30Α, 31, και Τρίτος Πίνακας του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77, όπως τροποποιήθηκε (Κατηγορία 4). Ο κατηγορούμενος 2 παραδέχθηκε τις κατηγορίες που αντιμετώπιζε και επιβλήθηκε σε αυτόν ποινή φυλάκισης 6 ετών, στην κατηγορία 4, από το Κακουργιοδικείο υπό διαφορετική σύνθεση. Στις κατηγορίες 1 και 3 δεν επιβλήθηκαν ποινές καθότι τα γεγονότα τους εμπεριέχονταν στην κατηγορία 4, ενώ στην κατηγορία 2 δεν επιβλήθηκε ποινή καθότι υπό τις περιστάσεις κρίθηκε ότι δεν ενδείκνυτο. Παρενθετικά αναφέρουμε ότι στον κατηγορούμενο 2 επιβλήθηκε και ποινή φυλάκισης 4 μηνών για κατοχή πολύ μικρής ποσότητας κάνναβης. Ο κατηγορούμενος 1, που θα αναφέρεται μετά ως 'ο κατηγορούμενος', κρίθηκε ένοχος μετά από ακροαματική διαδικασία σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετώπιζε. Σε σχέση με τις κατηγορίες 3 και 4 κρίθηκε ένοχος με βάση το άρθρο 20 (γ) του Ποινικού Κώδικα, ήτοι ότι παρείχε συνδρομή στη διάπραξη των εν λόγω αδικημάτων. Τα γεγονότα που περιβάλλουν τις συνθήκες κάτω από τις οποίες διαπράχθηκαν τα αδικήματα από τον κατηγορούμενο περιγράφονται στην απόφαση μας, ημερομηνίας 27.5.16, τα συνοψίζουμε : Τη 15.12.2014 ανευρέθηκε σε απομονωμένο μέρος στη Μουτταγιάκα σωλήνα που περιείχε τρεις συσκευασίες με κοκαΐνη. Μετά την ανεύρεση των πιο πάνω ενημερώθηκε η ηγεσία της Υ.ΚΑ.Ν. και αφού εξασφαλίστηκε η συγκατάθεση του Γενικού Εισαγγελέα διενεργήθηκε ελεγχόμενη παράδοση των τεκμηρίων και αντικατάστασή τους με ομοιώματα σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου 3(Ι)/

1. Μετά τον εντοπισμό της πιο πάνω ουσίας, η σκηνή τέθηκε υπό παρακολούθηση από άντρες της Υ.ΚΑ.Ν. Την επομένη ημέρα αφίχθηκε στη σκηνή όχημα που οδηγείτο από τον κατηγορούμενο με συνοδηγό το Νικόλα Κλάρκσον, που θα αναφέρεται μετά ως ο «Κλάρκσον», πρώην κατηγορούμενος
2. Οι εμπλεκόμενοι αποβιβάστηκαν από αυτό, συνομίλησαν για λίγο μεταξύ τους και στη συνέχεια πορεύθηκαν προς το σημείο που ήταν κρυμμένες οι ναρκωτικές ουσίες (ομοιώματα). Όταν έφτασαν στο συγκεκριμένο σημείο, ο Κλάρκσον, έσκυψε, για να πάρει τα ναρκωτικά που ήταν κρυμμένα μέσα σε πυκνή βλάστηση. Ενώ ο Κλάρκσον ήταν σκυμμένος, ο κατηγορούμενος στεκόταν σε κοντινή απόσταση. Ο Κλάρκσον πήρε τα ναρκωτικά και ξεκίνησαν και οι δύο μαζί να απομακρύνονται από το σημείο. Δύο αστυνομικοί της Υ.ΚΑ.Ν που βρισκόντουσαν κρυμμένοι στη σκηνή, οι ΜΚ7 και ΜΚ3 έτρεξαν προς το μέρος τους και ο τελευταίος μάρτυρας τους φώναξε 'Αστυνομία Σταματάτε'. Το άτομο που φορούσε ρούχα σκούρου χρώματος και που αργότερα αναγνωρίσθηκε ως ο Κλάρκσον, έριξε κάποιο αντικείμενο. Δύο περίπου λεπτά αργότερα, ο Κλάρκσον εντοπίσθηκε κρυμμένος μέσα σε άγρια βλάστηση. Ο ΜΚ3 τον πλησίασε, τον πληροφόρησε για την ιδιότητα του και αυτός ανάφερε: 'έκαμα ένα λάθος'. Ο ΜΚ3 του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, τον πληροφόρησε ότι τον είχε δει να πετά άγνωστο αντικείμενο μέσα σε άγρια βλάστηση. Ο Κλάρκσον του απάντησε «έσυρα την άσπρη ποδά που κάτω, να σου την δείξω». Στη συνέχεια ο Κλάρκσον οδήγησε το ΜΚ3 σε απόσταση περίπου ενός μέτρου όπου του υπέδειξε μία πλαστική σωλήνα αναφέροντας του, «εν δαμέσα που ήταν η κόκα». Αμέσως μετά τον οδήγησε σε σημείο δίπλα από το σημείο με τα ναρκωτικά, του υπέδειξε την άγρια βλάστηση και του ανέφερε ότι εκεί έριξε προηγουμένως τα ναρκωτικά. Ο ΜΚ3 με τη βοήθεια φανού εντόπισε μέσα στην άγρια βλάστηση ένα νάιλον σακούλι, το υπέδειξε στον Κλάρκσον και αυτός του ανέφερε «εν το σακούλι με την κόκα που πέταξα». Λίγο χρόνο αργότερα ανακόπηκε και ο κατηγορούμενος από μέλη της Υ.ΚΑ.Ν που βρισκόντουσαν στη σκηνή και συνελήφθη. Μετά τη σύλληψη του, για να δικαιολογήσει την παρουσία τους στο χώρο, ανέφερε σε αστυνομικό που τον ανέκρινε, ότι πήγαν εκεί για να κάνει ο Κλάρκσον 'την ανάγκη του'. Ο κατηγορούμενος στη γραπτή ανακριτική του κατάθεση, που λήφθηκε τρεις μέρες μετά τη σύλληψη του, ισχυρίσθηκε αρχικά ότι ο Κλάρκσον, όταν έφτασαν στον προορισμό τους, τον πληροφόρησε ότι θα πήγαινε να πάρει χόρτο', ήτοι κάνναβη. Στη συνέχεια όμως, στην ίδια κατάθεση, ανέφερε λίγο αργότερα, ότι δεν γνώριζε τι είδους ναρκωτικά πήγε να πάρει ο φίλος του. Καταλήξαμε, με βάση τα στοιχεία που είχαν τεθεί ενώπιον μας, ότι ο κατηγορούμενος γνώριζε ότι σκοπός της μετάβασης τους στη σκηνή ήταν για να παραλάβει ο Κλάρκσον τις ναρκωτικές ουσίες, ήτοι την κοκαΐνη, δεν ικανοποιηθήκαμε όμως ότι αυτός τις κατείχε από κοινού με τον Νικόλα Κλάρκσον. Ως αναφέραμε και στην απόφαση μας, ο Κλάρκσον και ο κατηγορούμενος συμφώνησαν μεταξύ τους όπως ο κατηγορούμενος μεταφέρει τον Κλάρκσον στη Μουτταγιάκα για να πάρει ο τελευταίος την κοκαΐνη που ήταν κρυμμένη σε κάποιο απόμερο μέρος στην περιοχή . Η συμφωνία τους υλοποιήθηκε. Στην ουσία, ο κατηγορούμενος παρέσχε συνδρομή στον Κλάρκσον, να εκτελέσει τις έκνομες πράξεις του, μεταφέροντας τον με το όχημα του, στο χώρον όπου ήταν κρυμμένες οι ναρκωτικές ουσίες, για να τις παραλάβει. Παραθέτουμε αυτούσιο το απόσπασμα που αφορά την τελική κατάληξη μας: «Έχοντας λοιπόν κατά νου όλα τα πιο πάνω και υπαγάγοντας τα ευρήματά μας στη νομική πτυχή που καλύπτει τις κατηγορίες 1, 2, 3 και 4, που αντιμετωπίζει στην παρούσα υπόθεση κρίνουμε ότι η κατηγορούσα αρχή πέτυχε να αποδείξει ότι ο κατηγορούμενος: · Συνωμότησε με τον Νικόλα Κλάρκσον για να διαπράξουν τα αδικήματα των κατηγοριών 3 και
3. · Γνώριζε τόσο για την επίδικη ποσότητα της επίδικης κοκαΐνης, όσο και για τον σκοπό για τον οποίο αυτή κατείχετο από τον Νικόλα Κλάρκσον. · Παρείσχε βοήθεια και συνδρομή κατά τον ουσιώδη χρόνο, στον Νικόλα Κλάρκσον, καθιστώντας έτσι τον εαυτόν του συνεργό τούτου, στην διάπραξη των αδικημάτων της 3ης και 4ης κατηγορίας. .. · Η επίδικη ποσότητα κοκαΐνης βάρους 783,7428 γραμμαρίων, κατείχετο από τον συνεργό του κατηγορούμενου Νικόλα Κλάρκσον, παράνομα, χωρίς την απαιτούμενη προς τούτο άδεια του Υπουργού Υγείας. · Ο κατηγορούμενος δεν κατόρθωσε να δημιουργήσει οποιαδήποτε λογική αμφιβολία με σχετική μαρτυρία έτσι ώστε να ανατρέψει το μαχητό τεκμήριο το οποίο δημιουργεί το άρθρο 30 Α του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου Ν.29/77, η οποία να οδηγεί στην εξαγωγή συμπεράσματος αντίθετου ή ασυμβίβαστου με την προοπτική εμπορίας η προμήθειας της επίδικης ποσότητας του ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Α, που ανευρέθηκε στην κατοχή του Νικόλα Κλάρκσον, σε τρίτο πρόσωπο. Συνακόλουθα βρίσκουμε ότι η κατηγορούσα αρχή πέτυχε να αποδείξει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας τα αδικήματα όλων των κατηγοριών που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος στην παρούσα υπόθεση. Καταληκτικά ο κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος στα αδικήματα των κατηγοριών επί του κατηγορητηρίου 1, 2, 3 και
4. Στις κατηγορίες 3 και 4 ως αναφέρουμε και πιο πάνω, καταδικάζεται με βάση το άρθρο 20 (γ) του Ποινικού Κώδικα ως συνεργός του Νικόλα Κλάρκσον, πρώην κατηγορουμένου 2.» Η ουσία που εντοπίστηκε στον γκρίζο σωλήνα ήταν, ως αναφέρουμε και πιο πάνω, κοκαΐνη, συνολικού βάρους 783,7428 γραμμαρίων. Με βάση τα στοιχεία που έχουν τεθεί ενώπιον μας και είναι παραδεκτά και από τα δύο μέρη η καθαρότητα της κοκαΐνης ανερχόταν σε 40% και ήταν αναμεμειγμένη με σάκχαρη. Ο ευπαίδευτος συνήγορος υπεράσπισης αγορεύοντας για μετριασμό της ποινής επικαλέσθηκε τις προσωπικές συνθήκες του κατηγορουμένου, δίδοντας ιδιαίτερη έμφαση στα σοβαρά προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει, το χαμηλό πνευματικό του επίπεδο, το νεαρό της ηλικίας του και το λευκό ποινικό του μητρώο. Τόνισε επίσης το μειωμένο ρόλο που διαδραμάτισε ο κατηγορούμενος, στη διάπραξη των αδικημάτων στα οποία έχει κριθεί ένοχος και ζήτησε να ληφθεί υπόψη το χρονικό διάστημα που διέρρευσε από την ημέρα διάπραξης των αδικημάτων μέχρι την τελική διάγνωση της ποινικής ευθύνης του κατηγορουμένου. Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος είναι πολύ σοβαρές και οι ποινές που προβλέπονται πολυετείς. Επισημαίνουμε ότι για το αδίκημα της κατοχής ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α, όπως είναι η κοκαΐνη, με σκοπό την προμήθεια σε άλλα πρόσωπα, προβλέπεται φυλάκιση διά βίου. Τα τελευταία χρόνια διακινούνται στη χώρα μας μεγάλες ποσότητες ναρκωτικών ουσιών με αποτέλεσμα ο αριθμός των θυμάτων να αυξάνεται ανεξέλεγκτα. Τα ναρκωτικά αποτελούν επικίνδυνη πληγή στο σώμα ολόκληρης της κοινωνίας[1] και η ανάγκη προστασίας της από τον κίνδυνο αυτό καθιστούν απαραίτητη την επιβολή αποτρεπτικών ποινών. Σήμερα τα ναρκωτικά είναι ίσως το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η νεολαία στην Κύπρο και σε πολλές άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. Το κοινωνικό και οικονομικό κόστος από τη χρήση ναρκωτικών ουσιών είναι μεγάλο, κυρίως όταν υπολογίσει κανείς τα εγκλήματα και τη βία, όπως επίσης τη διάβρωση των ηθικών αξιών που προκαλούν. Μεγάλος αριθμός σοβαρών εγκλημάτων διαπράττονται από άτομα που είναι υπό την επήρεια ψυχοτρόπων ουσιών ενώ συχνά οι χρήστες εμπλέκονται σε αδικήματα όπως είναι οι διαρρήξεις, οι κλοπές ακόμη και η πορνεία για να εξασφαλίσουν τη δόση τους και να ικανοποιήσουν τον εθισμό τους. Ο ρόλος των Δικαστηρίων στην καταπολέμηση και πάταξη της σύγχρονης αυτής μάστιγας είναι ουσιαστικός. Το Ανώτατο Δικαστήριο επανειλημμένα τόνισε την ανάγκη αυστηρής αντιμετώπισης των αδικημάτων αυτών από τα δικαστήρια και την επιβολή αποτρεπτικών ποινών. Η αποτροπή έχει δύο παραμέτρους, την αποτροπή του ιδίου του παραβάτη από την επανάληψη του εγκλήματος στο μέλλον και την αποτροπή τρίτων από τη διάπραξη όμοιων ή παρόμοιων εγκλημάτων. Στη δεύτερη περίπτωση η αποτροπή έχει δύο συνισταμένες. Πρώτο, την αποτροπή που είναι συνυφασμένη με τη σοβαρότητα του εγκλήματος και δεύτερο την αποτροπή ως μέσου για την καταστολή εγκλημάτων που βρίσκονται σε έξαρση[2]. Ο αποτρεπτικός χαρακτήρας των ποινών, ο οποίος πρέπει να αντανακλάται στο ύψος τους, αποτελεί το κύριο γνώρισμά τους[3]. Το είδος, η ποσότητα και ο σκοπός για τον οποίο κατέχονται τα ναρκωτικά, ως και ο ρόλος του δράστη, είναι παράγοντες βαρύνουσας σημασίας κατά τον καθορισμό της ποινής[4]. Η επιβολή ιδιαίτερα σοβαρών ποινών ενδείκνυται σε περιπτώσεις όπου η ποσότητα είναι μεγάλη και η κατοχή συνοδεύεται με πρόθεση εμπορίας των ναρκωτικών[5]. Στην παρούσα υπόθεση αντικείμενο των κατηγοριών είναι αρκετά μεγάλη ποσότητα κοκαΐνης, ήτοι 783,7428 γραμμάρια. Η κοκαΐνη συγκαταλέγεται στα σκληρά ναρκωτικά και ο νομοθέτης την κατάταξε στην τάξη Α. Σε σχέση με την καθαρότητα της κοκαΐνης, την οποία επικαλέσθηκε ο ευπαίδευτος συνήγορος υπεράσπισης ως μετριαστικό παράγοντα, θα θέλαμε εν πρώτοις να επισημάνουμε ότι ο ποσοτικός προσδιορισμός της καθαρότητας της ναρκωτικής ουσίας είναι στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη κατά την επιμέτρηση της ποινής[6]. Στη συγκεκριμένη περίπτωση με βάση τα στοιχεία που έχουν τεθεί ενώπιον μας το ποσοστό καθαρότητας ανερχόταν σε 40%. Η μέση τιμή καθαρότητας της κοκαΐνης στην αγορά είναι 40 - 60% όταν κατέχεται από εμπόρους, ενώ όταν καταλήγει στο χρήστη μειώνεται σε 10%-20%. Όταν η κοκαΐνη είναι αραιωμένη με σάκχαρη όπως στη συγκεκριμένη περίπτωση, δεν την καθιστά πιο επικίνδυνη. Δηλαδή η ανάμιξη της κοκαΐνης με σάκχαρη δεν προκαλεί περισσότερο κακό απ΄ ότι προκαλεί από μόνη της η κοκαΐνη. Τέθηκε επίσης ενώπιον μας ως αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι ο εθισμός κάποιου προσώπου από την κοκαΐνη δεν σχετίζεται με την καθαρότητα αλλά τη δοσολογία και τη συχνότητα δόσεων που παίρνει κάποιος. Η επικινδυνότητα σχετίζεται με τη δοσολογία που παίρνει κάποιος σε κάθε χρήση. Απόλυτα καθαρή κοκαΐνη θα προκαλέσει ζημιά αν ληφθεί σε μικρότερη ποσότητα ενώ την ίδια ζημιά μπορεί να προκαλέσει μεγαλύτερη ποσότητα με μικρότερο ποσοστό καθαρότητας. Έχοντας λοιπόν υπόψη τα ό,σα έχουν αναφερθεί από την Κατηγορούσα Αρχή και δεν έχουν αμφισβητηθεί από την Υπεράσπιση και τις Κατευθυντήριες Οδηγίες που έχουν εκδοθεί την 24.1.2012 από το Sentencing Council for England and Wales, καταλήγουμε ότι η καθαρότητα της συγκεκριμένης ουσίας σε ποσοστό 40% δεν μπορεί να θεωρηθεί ως χαμηλή αλλά εμπίπτει στα πλαίσια της μέσης τιμής καθαρότητας που είναι σύμφωνα πάντα με τα στοιχεία που έχουν τεθεί ενώπιον μας 40-60%, όταν κατέχεται από εμπόρους. Ενόψει τούτου δεν μπορούμε να δεχθούμε την εισήγηση του ευπαιδεύτου συνηγόρου ότι το συγκεκριμένο ποσοστό καθαρότητας αποτελεί μετριαστικό παράγοντα. Σε σχέση με το ρόλο του κατηγορουμένου θα συμφωνήσουμε με τον ευπαίδευτο συνήγορο υπεράσπισης ότι αυτός ήταν περιορισμένος. Ως αναφέραμε και στην απόφαση μας, ο κατηγορούμενος παρέσχε συνδρομή στον Κλάρκσον, να εκτελέσει τις έκνομες πράξεις του, μεταφέροντας τον με το όχημα του, στο χώρον όπου ήταν κρυμμένες οι ναρκωτικές ουσίες, για να τις παραλάβει. Ο ρόλος του δεν ήταν ο πλέον σημαντικός, ήταν δευτερεύων, αλλά σίγουρα δεν ήταν αμελητέος. Απετέλεσε έναν από τους αναγκαίους κρίκους στην αλυσίδα διακίνησης των ναρκωτικών, δεν μπορούμε όμως να παραγνωρίσουμε ότι εκείνος που τον παρακίνησε να λάβει μέρος στην έκνομη επιχείρηση ήταν ο Κλάρκσον, πρώην κατηγορούμενος
5. Αυτός ήταν το άτομο που κατείχε τις ναρκωτικές ουσίες και αυτός ήταν που ενέπλεξε τον κατηγορούμενο στην παράνομη αυτή επιχείρηση. Ο αισθητά περιορισμένος ρόλος του κατηγορουμένου σε συνδυασμό με το γεγονός ότι δεν αποκόμισε οποιονδήποτε οικονομικό όφελος από την παρανομία του, επιβάλλει και τη διαφορετική αντιμετώπιση του από τον Κλάρκσον[7]. Αναγνωρίζουμε ότι δικαιολογείται πιο επιεικής μεταχείριση του κατηγορουμένου, χωρίς παράλληλα να υποτιμούμε το γεγονός ότι ο Κλάρκσον κρίθηκε ένοχος μετά από δική του παραδοχή, στοιχείο που λήφθηκε από το Κακουργιοδικείο ως μετριαστικός παράγοντας καθότι εκφράζει την ειλικρινή μεταμέλεια του, ενώ ο κατηγορούμενος κρίθηκε ένοχος μετά από ακροαματική διαδικασία.Το γεγονός ότι ο κατηγορούμενος δεν παραδέχθηκε ενοχή δεν συνιστά βέβαια επιβαρυντικό παράγοντα, το αναφέρουμε απλώς για να καταδείξουμε ότι σε περίπτωση που αυτός παραδεχόταν τις κατηγορίες, αυτό ενδεχομένως να δικαιολογούσε περαιτέρω μείωση της ποινής του. Ο ευπαίδευτος συνήγορος υπεράσπισης εισηγήθηκε ότι η παραδοχή του Νικόλα Κλαρκσον, υπό τις περιστάσεις που έγινε, ήταν περιορισμένης σημασίας και κατ' επέκταση αυτό πρέπει να ληφθεί υπόψη από το Δικαστήριο όταν κατά την επιβολή ποινής στον κατηγορούμενο, αντλήσει καθοδήγηση από την ποινή που επιβλήθηκε στο συγκατηγορούμενο του. Ως αναφέραμε και πιο πάνω, η ποινή στον Κλάρκσον επιβλήθηκε από το Κακουργιοδικείο, υπό διαφορετική σύνθεση. Εργο του παρόντος Δικαστηρίου δεν είναι να κρίνει εκ νέου ποιά βαρύτητα είχε υπό τις περιστάσεις η παραδοχή του Κλάρκσον ή ποιά ενδεχομένως θα ήταν, αν λαμβάνονταν υπόψη συγκεκριμένοι παράγοντες. Το Κακουργιοδικείο που επέβαλε την ποινή αξιολόγησε τα στοιχεία που είχε ενώπιον του, συμπεριλαμβανομένης και της παραδοχής και επέβαλε συγκεκριμένη ποινή. Τα στοιχεία που λήφθηκαν υπόψη περιγράφονται με λεπτομέρεια στο κείμενο της ποινής που δόθηκε και αυτά είναι τα στοιχεία από τα οποία θα αντλήσει το παρόν Δικαστήριο καθοδήγηση, προτού επιβάλει ποινή στον κατηγορούμενο. Κατά την επιμέτρηση της ποινής λαμβάνουμε επίσης υπόψη τις προσωπικές και οικογενειακές συνθήκες του κατηγορούμενου, όπως μας τις περιέγραψε ο ευπαίδευτος συνήγορος του και ως αναγράφονται στην έκθεση του Γραφείου Ευημερίας. Τις συνοψίζουμε: Ο κατηγορούμενος είναι σήμερα 26 ετών, κατάγεται από τη Λεμεσό και προέρχεται από συγκροτημένη οικογένεια, καλής κοινωνικο-οικονομικής κατάστασης. Ο πατέρας του εργάζεται ως λογιστής και η μητέρα του είναι γεροντολόγος και ιδιοκτήτρια Στέγης Ευγηρίας στη Λεμεσό. Ο κατηγορούμενος είναι ο μικρότερος σε σειρά από τα τρία παιδιά της οικογένειας του. Είναι απόφοιτος Τεχνικής Σχολής στον κλάδο της Μηχανολογίας. Το 2009, διαγνώστηκε με κατά πλάκας σκλήρυνση. Από τότε μέχρι τη σύλληψή του ήταν, με βάση ιατρική βεβαίωση, ανίκανος για εργασία. Στηριζόταν οικονομικά από μηνιαίο κρατικό επίδομα, ύψους €
6. Από την ηλικία των 20 ετών έκανε περιστασιακά χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών (κάνναβη), θεωρούσε ότι αυτό του απάμβλυνε το ιατρικό πρόβλημα που αντιμετώπιζε. Ανέφερε στη λειτουργό του Γραφείου Ευημερίας που ετοίμασε την έκθεση, ότι η χρήση κάνναβης τον ανακούφιζε από τους σωματικούς πόνους. Ενώπιον του Δικαστηρίου κατατέθηκε αριθμός πιστοποιητικών που αναφέρονται στην πάθηση του κατηγορουμένου ήτοι, την κατά πλάκας σκλήρυνση. Τα πιστοποιητικά καλύπτουν τη χρονική περίοδο 2008 μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με το πιστοποιητικό, Τεκμήριο Ω2, πρόσφατα ο κατηγορούμενος νοσηλεύθηκε σε κλινική στη Λεμεσό, για τέσσερις ημέρες, καθότι παρουσίαζε, αστάθεια, αιμωδία και αδυναμία στο δεξιό πρόσωπο και άκρα. Η κλινική του εικόνα έδειχνε ότι αυτός είχε υποστεί 'αγγειοσυσπαστικό εγκεφαλικό επεισόδιο'. Το πιο πάνω περιστατικό, σύμφωνα με τη γνωμάτευση της νευρολόγου Ρ. Κουκουλή, έχρηζε ιατρικής παρακολούθησης. Το Τεκμήριο Ω3 είναι πιστοποιητικό που εκδόθηκε από τις Υπηρεσίες Ψυχικής Υγείας του Νοσοκομείου Λεμεσού, την 11.02.16 και υπογράφεται από το ψυχίατρο Γ. Γεωργίου. Σύμφωνα με τη γνωμάτευση του πιο πάνω γιατρού, που είναι αποδεκτή και από την κατηγορούσα αρχή, η πάθηση από την οποία υποφέρει ο κατηγορούμενος τον έχει επηρεάσει και ψυχολογικά. Παραθέτουμε το κείμενο του εν λόγω πιστοποιητικού αυτούσιο: ' . Ο ανωτέρω στα πλαίσια οργανικής νόσου σκλήρυνσης κατά πλάκας, εμφανίζει καταθλιπτική συμπτωματολογία, διαταραχές της συγκέντρωσης, μειωμένη κριτική ικανότητα, προσοχή και βούληση όπως και νοητικές διαταραχές. Λαμβάνει φαρμακευτική αγωγή' Στο γραπτό κείμενο της αγόρευσης του συνηγόρου υπεράσπισης ο κατηγορούμενος παρουσιάζεται ως άτομο χαμηλού πνευματικού επιπέδου, με ' ... μειωμένη ικανότητα κρίσης ... ευάλωτο, χαμηλού πνευματικού επιπέδου'. Ο κ. Πελεκάνος πρόσθετα από την γραπτή του αγόρευση, αγορεύοντας προφορικά ενώπιον του Κακουργιοδικείου διευκρίνισε ότι η αναφορά που γίνεται στην γραπτή αγόρευση του σε, ' χαμηλό πνευματικό επίπεδο' αναφέρεται στην μειωμένη κριτική ικανότητα του, που καταγράφεται στο ιατρικό πιστοποιητικό, Τεκμήριο Ω
7. Τόνισε επίσης ότι η συγκεκριμένη μαρτυρία δεν προσφέρθηκε για να αποποιηθεί ο κατηγορούμενος της ποινικής του ευθύνης αλλά ως μέρος της ιατρικής του εικόνας και για να καταδείξει τα απότοκα της πάθησης του. Οι προσωπικές και οικογενειακές συνθήκες του παραβάτη δεν είναι, σύμφωνα με τη νομολογία μας, βαρύνουσας σημασίας σε τέτοιας φύσης υποθέσεις, ενόψει των σοβαρότατων συνεπειών που προκύπτουν από την κατοχή και εμπορία των ναρκωτικών. Σχετική είναι η απόφαση Λουκάς Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας[8]. Από την άλλη όμως, οι προσωπικές περιστάσεις διαδραματίζουν το δικό τους ρόλο στον καθορισμό της ορθής ποινής και δεν πρέπει να παραβλέπονται[9]. Ως λέχθηκε χαρακτηριστικά στην υπόθεση Reza Salary και Αστυνομία[10], «... η εξατομίκευση της ποινής αποτελεί συνθετικό στοιχείο του παρονομαστή της ποινής». Ο κατηγορούμενος, ως αναφέραμε και πιο πάνω, πάσχει από μια πολύ σοβαρή πάθηση, κατά πλάκας σκλήρυνση. Η πάθηση αυτή δεν τον έχει επηρεάσει μόνο σωματικά αλλά και ψυχολογικά και νοητικά. Η κατάσταση της υγείας του σε συνδυασμό με το νεαρό της ηλικίας του, το λευκό ποινικό του μητρώο και την περιορισμένη εμπλοκή του στην παράνομη επιχείρηση, μας δίδουν έρεισμα να τον μεταχειριστούμε με μεγαλύτερη επιείκεια. Σχετική επί του θέματος είναι η πρόσφατη απόφαση Ανδρέας Ανδρέου και Δημοκρατία[11], όπου η ποινή που επιβλήθηκε στην κατηγορία της κατοχής ενός περίπου κιλού κάνναβης με σκοπό την προμήθεια, μειώθηκε λόγω των προσωπικών και οικογενειακών συνθηκών του κατηγορουμένου, από τεσσεράμισι σε τρεισήμισι έτη. Το Εφετείο έκρινε ότι δικαιολογείτο η πιο ευνοική μεταχείριση του, έχοντας υπόψη την κατάσταση της υγείας του παραβάτη, τις τραγικές οικογενειακές του συνθήκες σε συνδυασμό με ' .... τον απροσχεδίαστο και επιπόλαιο τρόπον εμπλοκής του' και τη συνεργασία του με την αστυνομία. Ο ευπαίδευτος συνήγορος υπεράσπισης ζήτησε να ληφθεί υπόψη κατά την επιβολή ποινής, ως μετριαστικός παράγοντας το γεγονός ότι η ποινική ευθύνη του κατηγορουμένου διαγνώσθηκε αρκετό χρόνο μετά τη διάπραξη του αδικήματος. Η θέση αυτή δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Ο κατηγορούμενος διέπραξε τα αδικήματα το Δεκέμβριο του 2014, η ακρόαση άρχισε το Νοέμβριο του 2015, εκδόθηκε απόφαση την 27.5.2016 και επιβάλλεται ποινή σήμερα. Ο χρόνος που διέρρευσε από την ημέρα διάπραξης των αδικήμάτων μέχρι την επιβολή ποινής δεν δικαιολογεί κατά την άποψη μας την επιβολή μειωμένης ποινής. Στο σημείο αυτό κρίνουμε σκόπιμο να υπενθυμίσουμε ότι σε αρκετές περιπτώσεις η διαδικασία αναβλήθηκε μετά από αίτημα που υποβλήθηκε από την ίδια την υπεράσπιση. Η επιμέτρηση της ποινής είναι διαδικασία εξισορρόπησης όλων των πιο πάνω παραγόντων. Οι προηγούμενες αποφάσεις είναι καθοδηγητικές αλλά όχι καθοριστικής σημασίας. Η κάθε υπόθεση θα πρέπει να κρίνεται με βάση τα δικά της γεγονότα και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Στην απόφαση Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας[12] το Ανώτατο Δικαστήριο διά του Νικήτα Δ., σημείωσε σχετικά τα πιο κάτω: «Οι προηγούμενες υποθέσεις δεν παρέχουν πάντοτε ασφαλή καθοδήγηση. Ο λόγος γιαυτό είναι ότι, παρόλο που μπορεί να παρουσιάζουν ένα ή περισσότερα κοινά χαρακτηριστικά εντούτοις, συχνά, δεν υπάρχει η ταυτοσημία στο βαθμό που θα ήταν σωστό να προοϊνίζεται η ίδια ποινή για κατοπινές υποθέσεις. Η μεγαλύτερη ίσως χρησιμότητα του δικαστικού προηγούμενου στον τομέα αυτό έγκειται στον εντοπισμό των περιστάσεων που θεωρήθηκαν ως ελαφρυντικές ή επιβαρυντικές. Στη Βρετανία επικράτησε η πρακτική να παρέχονται από καιρού εις καιρόν κατευθυντήριες γραμμές σε συμπυκνωμένη μορφή σχετικά με τη φύση και το εύρος των ποινών. ................................. Όντως, όπου διαφαίνεται η τάση, πάνω σε στέρεες βάσεις, μπορεί να διαμορφωθεί ένα είδος ταρίφας. Όμως δεν μπορεί να οδηγεί σε αποστέωση της εξουσίας του δικαστηρίου μπροστά στη ζωντανή πραγματικότητα που εμφανίζει κάθε υπόθεση με τις ιδιαιτερότητες της. Αυτό δεν σημαίνει ότι δε θα ισχύσει η διατίμηση, όπου υπάρχουν ουσιαστικές ομοιότητες. Χρειάζεται όμως προσοχή γιατί, παρόλο που τα ανθρώπινα επαναλαμβάνονται, είναι ανιχνεύσιμες διαφορές και λεπτομέρειες που προσδίδουν στο προηγούμενο άλλη, διαφοροποιημένη, διάσταση. Τα λέγουμε αυτά όχι για να μειώσουμε την μεγάλη προσπάθεια του συνηγόρου, να μας ενημερώσει για κάθε τι σχετικό, αλλά για να θέσουμε τις παραμέτρους της χρήσιμης καταφυγής στο προηγούμενο.» Θα αναφερθούμε κατωτέρω ενδεικτικά σε κάποιες αποφάσεις, τα γεγονότα των οποίων προσομοιάζουν, σε κάποιο βαθμό, με τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης. Στην υπόθεση Δημοκρατία ν. Mohammad Anvari κ.α.[13], ο κατηγορούμενος βρέθηκε ένοχος κατόπιν δικής του παραδοχής στις κατηγορίες της παράνομης κατοχής και κατοχής με σκοπό την προμήθεια 305 γραμμαρίων μεταμφεταμίνης. Η πιο πάνω ουσία είχε εντοπιστεί στην οικία του. Το Κακουργιοδικείο Λεμεσού επέβαλε σε αυτόν, στην κατηγορία της κατοχής με σκοπό την προμήθεια, ποινή φυλάκισης 6 ½ ετών. Στην υπόθεση Δημοκρατία ν. 1.Hasanpoor Mohammad 2.Aref Asghari[14] ο κατηγορούμενος 2 βρέθηκε ένοχος κατόπιν δικής του παραδοχής στο αδίκημα της παράνομης κατοχής ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α ήτοι ½ κιλού περίπου μεταμφεταμίνης, με σκοπό την προμήθεια του σε άλλα πρόσωπα. Ο κατηγορούμενος ήταν πατέρας δύο ανηλίκων και ήταν ουσιαστικά ο μοναδικός προστάτης της οικογένειας του. Η σύζυγός του και ένα εκ των δύο παιδιών τους αντιμετώπιζαν σοβαρά προβλήματα υγείας. Το Κακουργιοδικείο επέβαλε σε αυτόν ποινή φυλάκισης 5 ½ ετών. Στην υπόθεση Haris Memic v. Δημοκρατίας[15], ο κατηγορούμενος μετέφερε 915 γραμμάρια κοκαΐνης. Παραδέχθηκε αμέσως την κατηγορία της κατοχής με σκοπό την προμήθεια της πιο πάνω ποσότητας και επιβλήθηκε σε αυτόν ποινή φυλάκισης 8 ετών. Ο κατηγορούμενος ήταν 35 ετών, ήταν πατέρας δύο μικρών παιδιών και η σύζυγός του ήταν άρρωστη. Η ποινή επικυρώθηκε από το Εφετείο. Τέλος στην υπόθεση Conrad Mbakoub Mbakoup v. Δημοκρατίας[16], ο κατηγορούμενος παραδέχθηκε ότι κατείχε με σκοπό την προμήθεια 351 γραμμάρια κοκαΐνης. Η πιο πάνω ποσότητα είχε εντοπιστεί στο όχημά του. Η ποινή φυλάκισης 7 ετών που του επιβλήθηκε από το Κακουργιοδικείο επικυρώθηκε από το Εφετείο. Εξετάσαμε όλα τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον μας, συμπεριλαμβανομένων των μετριαστικών παραγόντων που εκθέσαμε πιο πάνω, ιδιαίτερα τον περιορισμένο ρόλο του κατηγορουμένου στην παράνομη επιχείρηση και αφού συνυπολογίσαμε και σταθμίσαμε όλους τους παράγοντες κρίνουμε ότι η αρμόζουσα ποινή αναπόφευκτα είναι η ποινή φυλάκισης και επιβάλλουμε τις ακόλουθες ποινές: Κατηγορία 1: ποινή φυλάκισης 2 ετών. Κατηγορία 2: ποινή φυλάκισης 2 ετών. Κατηγορία 3: Καμία ποινή καθότι τα γεγονότα της περιέχονται στην κατηγορία
8. Κατηγορία 4: ποινή φυλάκισης 4 ετών. Οι ποινές να συντρέχουν. Στο χρόνο κράτησης να συνυπολογισθεί ο χρόνος προφυλάκισης του κατηγορούμενου. (Yπ.) .............. Τ. Καρακάννα, Π.Ε.Δ. (Υπ.) .............. Α. Κονής, Α.Ε.Δ. (Υπ.) ............. Τ. Κατσικίδης, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΣΤ Subject: Criminal/Assize Court/Final Αναφορά: Συνωμοσία προς διάπραξη κακουργήματος, παράνομη κατοχή και κατοχή ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Α και με σκοπό την προμήθεια [1] Σύμκαση ν Αστυνομίας

(1995)2 ΑΑΔ σελ. 27-28 [2] Βλέπετε σχετικά Πισκόπου και Δημοκρατία

(1999)2 ΑΑΔ 342, 351 [3] Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας

(1999)2 ΑΑΔ 577 [4] Γενικός Εισαγγελέας ν. Σακ

(2005)2 ΑΑΔ 377 [5] Βλέπετε σχετικά Esper και Δημοκρατία

(1972)2 ΑΑΔ 73, Moussa και Δημοκρατία

(1992)2 ΑΑΔ 320 και Μallouk v Δημοκρατίας

(2000)2 ΑΑΔ 711 [6] Βλέπετε σχετικά Haris Memic v. Δημοκρατίας ECLI:CY:AD:2014:B271, Π.Ε. 197/11, 16.4.2014 και Levent Shail v. Δημοκρατία ECLI:CY:AD:2016:B338, Π.Ε. 137/14, 8.7.2016 [7] Βλέπετε σχετικά Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας και Χαράλαμπου Τίγκη κ.α. Π.Ε. 171/13, 172/13 και 173/13, ημερομηνίας 25.01.2013 και Νίκος Κυριάκου και Αστυνομία Π.Ε. 173/12, ημερομηνίας 24.01.13 [8]

(1999)2 ΑΑΔ 577. [9] Παναγιώτου ν Δημοκρατίας

(2008)2 ΑΑΔ 478. [10]

(2003)2 ΑΑΔ 540, 544. [11] Ποινική Εφεση 163/2015, ημερ.11.07.2016 [12]

(2003)2 ΑΑΔ 123, 130-131. [13] Αρ. Υπόθ. 11200/12, 23.7.12 Κακουργιοδικείο Λεμεσού [14] Αρ. Υπόθ. 28800/2013, 4.2.2014 Κακουργιοδικείο Λεμεσού [15] Ποινική Έφεση 197/2011, 16.4.2014 [16] Ποινική Έφεση 86/2014, 27.3.2015 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο