Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. Παναγιώτη Ιωάννου κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 18992/2013, 20/10/2016

(1981)2 CLR 9, στην Re Kakos

(1985)1 CLR 250 και στη Γενικός Εισαγγελέας ν. Χριστοδούλου

(1990)2 ΑΑΔ 133. Υπενθυμίζω ότι στο στάδιο αυτό το Δικαστήριο δεν προβαίνει σε υποκειμενική αντιμετώπιση της μαρτυρίας, αλλά εξετάζει μόνο κατά πόσο αντικειμενικά κρινόμενη η μαρτυρία, δικαιολογεί την κλήση του κατηγορούμενου σε υπεράσπιση. Η μαρτυρία για την κατηγορούσα Αρχή λαμβάνεται υπόψη στο απόγειο της (βλ. R. v. Galbraith

(1981)2 All E.R. 1060, 1062). Όσον αφορά τα αδικήματα που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος 2, συγκεκριμένα, αφού από αυτόν έχει εγερθεί το ζήτημα του εκ πρώτης όψεως, η Κατηγορούσα Αρχή οφείλει να αποδείξει ότι επέτρεψε στον κατηγορούμενο 1 την οδήγηση μηχανοκίνητου οχήματος χωρίς άδεια οδήγησης, χωρίς άδεια κυκλοφορίας και χωρίς πιστοποιητικό ασφάλισης. Όσον αφορά τον κατηγορούμενο 1 οφείλει να αποδείξει, για τα αδικήματα που αναφέρθηκαν, την οδήγηση του συγκεκριμένου μοτοποδηλάτου, τη συγκεκριμένη ημερομηνία, σε συγκεκριμένο δρόμο, χωρίς άδεια οδήγησης, χωρίς άδεια κυκλοφορίας και χωρίς πιστοποιητικό ασφάλισης. Ο όρος «επιτρέπει - to permit» έχει εξεταστεί και αναλυθεί στην Αγγλική αλλά και στην Κυπριακή Νομολογία. Σχετική απόφαση είναι η Othonos ν. Police

(1972)2 CLR 58, όπου ερμηνεύθηκε ο όρος «permit» στη βάση της αγγλικής νομολογίας. Στην υπόθεση εκείνη εξετάστηκε το άρθρο 12 του Κεφ. 332, αντίστοιχο του οποίου συναντάται ως το άρθρο 18 στον Ν. 86/72. Σύμφωνα με το άρθρο 18: «Οσάκις, τη συναινέσει (ρητή ή σιωπηρά) του ιδιοκτήτου αυτού, μηχανοκίνητον όχημα χρησιμοποιήται ή λειτουργή κατά τοιούτον τρόπον ώστε η χρήσις ή λειτουργία αυτού να συνιστά αδίκημα κατά τας προνοίας του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει τούτου γενομένων Κανονισμών, ο ιδιοκτήτης του οχήματος λογίζεται ως συνεργήσας εις την διάπραξιν του τοιούτου αδικήματος, δύναται δε να διωχθή ως φυσικός αυτουργός και να τιμωρηθή αναλόγως, εκτός εάν αποδείξη επί Δικαστηρίω, ότι το αδίκημα διεπράχθη εν αγνοία του και δεν οφείλετο εις οιανδήποτε πράξιν ή παράλειψιν αυτού.» Στην Othonos, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα στις σελ. 62 και 63: "It is to be observed that the issue of knowledge arises indirectly on the interpretation of the word "permits", and in this type of offence of permitting an act to be done, the burden is imposed on the defendant by the terms of our law to establish to the satisfaction of the Court that the offence was committed without his knowledge and was not due to any act or omission on his part." Προχώρησε το Δικαστήριο και ανέφερε με βάση την αγγλική νομολογία, αποδεχόμενο την εισήγηση του συνηγόρου του εφεσείοντα, ότι αυτό που αναζητείται είναι η γνώση, σελ. 63 και 64: "We are in agreement with counsel that the trend of authorities in England is that, if the charge is of permitting an act to be done, knowledge of the facts must be established. Permitting, of course, imports state of mind, and a person cannot permit without having knowledge of the facts which are to be permitted." Προκύπτει ότι ο κατηγορούμενος που επιτρέπει τη χρησιμοποίηση οχήματος πρέπει να έχει γνώση της χρησιμοποίησης του οχήματος και σε κάποιες περιπτώσεις και της ίδιας της παρανομίας. Η γνώση μπορεί να είναι πραγματική είτε τεκμαιρόμενη όπως για παράδειγμα εργοδότης που κλείνει τα μάτια του στο πασιφανές ή όπου επιτρέπει στον υπάλληλο του να κάνει κάτι που υπό τις περιστάσεις η διάπραξη παράνομης πράξης είναι ενδεχόμενη χωρίς να ενδιαφέρεται αν θα διαπραχθεί ή όχι η παράνομη πράξη. Το να επιτρέψει κανείς απαιτεί θετική ενέργεια, επομένως απόδειξη προγενέστερης γνώσης είναι απαραίτητη. Απαιτείται ρητή ή εξυπακουόμενη γνώση και άμεση συμμετοχή. (βλ. Blackstone's Criminal Practice 2013, στις σελ. 1051-1052 παρ. C1.8). Σημειώνω ότι στην προκειμένη περίπτωση, το άρθρο 18 το οποίο εφαρμόζεται μόνο σε αδικήματα που διαπράττονται με βάση το Νόμο 86/72 και τους κανονισμούς που έχουν εκδοθεί δυνάμει αυτού, και συγκεκριμένα έχει εφαρμογή στην 6η κατηγορία. Το αναφέρω αυτό διότι μόνο σε αυτή την κατηγορία αντιστρέφεται το βάρος απόδειξης στον κατηγορούμενο αν και εφόσον καταδειχθεί με επαρκή μαρτυρία εκ πρώτης όψεως συναίνεση. Επομένως αυτό που πρέπει να εξεταστεί, είναι κατά πόσο υπάρχει μαρτυρία για το αν ο κατηγορούμενος 2 επέτρεψε, όσον αφορά την 4ην κατηγορία την οδήγηση του οχήματος από τον κατηγορούμενο 1, στην 5η κατηγορία κατά πόσο επέτρεψε την οδήγηση και στην 6ην κατά πόσο επέτρεψε συναινώντας ρητά ή σιωπηρά τη χρησιμοποίηση ή λειτουργία του οχήματος. Έχω εξετάσει τη μαρτυρίας και αντιλήφθηκα από τα λεγόμενα των μαρτύρων, ότι πέραν της μαρτυρίας για ιδιοκτησία του οχήματος, η μόνη μαρτυρία στην οποία στηρίχθηκαν για προώθηση κατηγοριών εναντίον του κατηγορούμενου 2, ήταν η ανακριτική κατάθεση του κατηγορούμενου 1 (Τεκμ.3). Ως προς την ιδιοκτησία του οχήματος, από μόνη της, δεν μπορεί να αποτελέσει επαρκή ούτε ασφαλή μαρτυρία για εξαγωγή συμπεράσματος ότι κάποιος επέτρεψε την οδήγηση οχήματος, πολύ περισσότερο δε για την εξαγωγή εκ πρώτης συμπεράσματος ότι ο ιδιοκτήτης συναίνεσε ρητά ή σιωπηρά στη οδήγηση ώστε να αντιστρέφεται και το βάρος απόδειξης. Όσον αφορά το Τεκμ. 3, περιορίζομαι στο να αναφέρω με βάση το σύγγραμμα Το Δίκαιο της Απόδειξης, του κ. Σάντη, στη σελ. 907, ότι εκτός της περίπτωσης που κατηγορούμενος μαρτυρήσει εναντίον του συγκατηγορούμενου του από το εδώλιο του μάρτυρα, η μαρτυρία του συνίσταται μόνο μαρτυρία εναντίον του ιδίου και όχι εναντίον του συγκατηγορούμενου του, εκτός αν καταδειχθεί με οποιοδήποτε τρόπο άλλο ότι ο άλλος κατηγορούμενος έχει συναινέσει ή υιοθετήσει αυτά που έχουν λεχθεί. Στην προκειμένη περίπτωση, αυτό δεν έχει γίνει. Έχοντας κατά νου τις αρχές που τέθηκαν στην Galbraith, κρίνω ότι η μαρτυρία της Κατηγορούσας Αρχής, είναι τέτοια που ορθά καθοδηγούμενο Δικαστήριο δεν θα μπορούσε να καταδικάσει με αυτή, ως εκ τούτου δεν υπάρχει περιθώριο να κληθεί ο κατηγορούμενος 2 σε απολογία στις κατηγορίες που αντιμετωπίζει. Αναφορικά με τον κατηγορούμενο 2, οι κατηγορίες 4, 5 και 6 που αντιμετωπίζει απορρίπτονται. Ο κατηγορούμενος 2 αθωώνεται και απαλλάσσεται σε σχέση με αυτές. Αναφορικά με τον κατηγορούμενο 1, θεωρώ ότι στο στάδιο αυτό έχει αποδειχθεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση από πλευράς της κατηγορούσας αρχής στις κατηγορίες που αντιμετωπίζει καλείται σε απολογία. (Eξηγούνται στον Κατηγορούμενο 1 τα δικαιώματα του). (Υπ.) ............ Ν. Γεωργιάδης, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Criminal/Prima Facie Case/ Permitting driving of a vehicle without Road tax - Licence- Insurance Αναφορά: Ποινική/ Εκ πρώτης όψεως υπόθεση/ Επιτρέπειν την οδήγηση οχήματος από οδηγό χωρίς Άδεια Κυκλοφορίας - Άδεια οδήγησης - Ασφάλεια. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο