Αστυνομικός Διευθυντής Λάρνακας ν. Πανίκκος Αβραάμ κ.α., Αρ. Υπόθ.: 16168/11, 27/5/2016

(1)/2004 και άρθρο 20, 21 του Κεφ.154, κατηγορίες δόλιας αποφυγής καταβολής δασμού και φόρων κατά παράβαση του άρθρου 91

(1)και 114 του περί Τελωνειακού Κώδικα Νόμου αρ. 94

(1)του 2004 και άρθρο 20 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.154, κατηγορία κατοχής αφορολόγητων εμπορευμάτων κατά παράβαση του άρθρου 46

(7)του περί Φόρου Προστιθέμενης Αξίας Νόμου αρ.95

(1)του 2000, αριθμό κατηγοριών αναληθούς δήλωσης κατά παράβαση των άρθρων 92

(4)και 115

(1)του περί Τελωνειακού Κώδικα Νόμου αρ.94

(1)του 2004 και άρθρο 20 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.154, 31 κατηγορίες εξασφάλισης άδειας με ψευδείς παραστάσεις κατά παράβαση των άρθρων 20 και 305 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.154, κατηγορία νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες κατά παράβαση των άρθρων 2,3,4

(1)(ιι) και 5 του περί της Παρεμπόδισης και Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από παράνομες δραστηριότητες Νόμου του 2007 και κατηγορίες συνομωσίας προς καταδολίευση κατά παράβαση του άρθρου 302 του Ποινικού Κώδικα. Ο κατηγορούμενος 5 έχει βρεθεί ένοχος σε μία κατηγορία κατοχής αφορολόγητων εμπορευμάτων κατά παράβαση του άρθρου 46

(7)του περί Φόρου Προστιθέμενης Αξίας Νόμου αρ.95

(1)του 2000 και μία κατηγορία αυτή της συνομωσίας προς καταδολίευση κατά παράβαση του άρθρου 302 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.154 ως και επίσης μία κατηγορία για συνομωσία προς την διάπραξη πλημμελήματος από κοινού με τον κατηγορούμενο

1. Ο κατηγορούμενος 6 έχει βρεθεί ένοχος σε μία κατηγορία αυτή του δεκασμού δημόσιου λειτουργού κατά παράβαση του άρθρου 100(α) του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154, μία κατηγορία αυτή της παραμέλησης υπηρεσιακού καθήκοντος κατά παράβαση των άρθρων 35 και 134 του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154 και μία κατηγορία αυτή της συνομωσίας προς καταδολίευση κατά παράβαση του άρθρου 302 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.
2. Οι κατηγορούμενοι 7 και 8 έχει βρεθεί ένοχοι σε μία κατηγορία αυτή της κατοχής αδασμολόγητων εμπορευμάτων μία κατηγορία αυτή της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και μία κατηγορία αυτή της συνομωσίας προς καταδολίευση. Ο κατηγορούμενος 9 έχει βρεθεί ένοχος σε κατηγορίες δεκασμού δημόσιου λειτουργού και κατηγορίες της παραμέλησης υπηρεσιακού καθήκοντος. Οι κατηγορούμενοι έχουν βρεθεί ένοχοι σε μεγάλο αριθμό κατηγοριών αλλά η ουσία είναι ότι ο κατηγορουμενος 1 με την βοήθεια των κατηγορούμενων 6 , 9 και άλλων όπως τον πρώην κατηγορούμενο 4 και ΜΚ4 έστησε κύκλωμα εξαπάτησης του δημοσίου διά της εισαγωγής καπνικών ειδών με πλαστά έγγραφα. Η ποινή που πρέπει να επιβληθεί στον κατηγορούμενο 1 αλλά και στους βοηθούς του πρέπει να είναι αυστηρή διότι η εγκληματική δραστηριότητα του ήταν οργανωμένη με συνέπεια να επαναλαμβάνεται για μεγάλο χρονικό διάστημα σε σχέση με μεγάλο αριθμό εισαγωγών και να απωλέσει το κράτος πολλά εισοδήματα. Το τμήμα τελωνείου έχει στελεχωθεί ειδικά ώστε να υπάρχει αυστηρή εποπτεία στις εισαγωγές και να εισπράττονται οι ανάλογοι φόροι και δασμοί σε σχέση με τα φορτία των εισαγωγών. Το δημόσιο έχει επενδύσει χρήματα για να αποκτήσει το σύστημα Θησέας και να εκπαιδεύσει λειτουργούς να διεξάγουν τους ελέγχους και εποπτεία σε φορτία ώστε σημαντική πηγή εισοδημάτων του κράτους να διασφαλίζεται. Ο κατηγορούμενος 1 με το μεγαλεπήβολο του σχέδιο και την βοήθεια συνεργατών, και συνεργατών που ήταν τελωνειακοί λειτουργοί, αλλά και από το εξωτερικό κατόρθωσε να διαφύγει των ελέγχων του μηχανισμού που έχει στηθεί από το κράτος γι'αυτόν τον σκοπό. Το οργανωμένο έγκλημα είναι απειλή για το κράτος δικαίου διότι διαβρώνει τα θεσμικά όργανα του κράτους . Αυτή η δραστηριότητα προάγει την διαφθορά και δημιουργεί εγκληματικά στοιχεία που υποσκάπτουν την δυνατότητα του κράτους να εφαρμόσει τον νόμο. Ο κατηγορούμενος 1 μέσα σε διαστημα μηνών και κατά πάσα πιθανότητα ετών κατόρθωσε να εισάγει χιλιάδες κιλά παράνομα τσιγάρα. Ανενόχλητα και κάτω από την μύτη των τελωνειακών αρχών διεξήγαγε επιχείρηση εξαγωγής και εισαγωγής παράνομων καπνικών ειδών. Βρήκε το αδύνατο σημείο του κρατικού μηχανισμού που έχει τεθεί σε εφαμογή για να εμποδίσει την παρανομία, ήτοι διεφθαρμένους τελωνειακούς λειτουργούς, και έκανε παρέα μαζί τους και τους έδινε αθέμιτα ανταλλάγματα για να μην κάνουν ορθά την δουλεία τους. Ο κατηγορούμενος 1 δεν είχε καν άδεια εκτελωνιστή εντούτοις αυτό δεν στάθηκε εμπόδιο στην εγκληματική του δραστηριότητα. Παρουσίαζε πλαστά στοιχεία στις αρχές για το πραγματικό περιεχόμενο των φορτίων, απέκτησε δίκτυο προμηθευτών και πελατών ώστε να έχει συνεχή ροή τσιγάρων για να τους προμηθεύει και για να τους πωλεί τα παράνομα τσιγάρα. Ο κατηγορούμενος 1 προσέλαβε τον ΜΚ4 ώστε να τον χρησιμοποιήσει ως παραλήπτη των παράνομων φορτίων και ως κάλυψη για τον ίδιο εάν ήθελε ανακαλυφεί ότι στην πραγματικότητα τα φορτία περιείχαν τσιγάρα και όχι έπιπλα. Με τον ίδιο τρόπο χρησιμοποίησε και άλλους πελάτες που δεν είχαν ιδέα ότι μαζί με το δικό τους νόμιμο φορτίο ο κατηγορούμενος 1 έκανε εισαγωγή τσιγάρων και δήλωνε τα φορτία μαζί ως "consolidated" για να μην ανιχνευθεί το φορτίο με τα τσιγάρα. Ταξίδευσε στο εξωτερικό και βρήκε συνεργάτη που τον βοηθούσε να αλλοιώνει και να συγκαλύπτει τα πραγματικά στοιχεία των φορτίων ώστε να παρουσιάζονται ότι τα εμπορεύματα στα φορτία ήταν κοινοτικής προέλευσης για τα οποία δεν υπήρχαν οφειλόμενοι φόροι και δασμοί. Δεν άφησε τίποτε στην τύχη καθώτι στις 9.4.2008 όταν πληροφορηθηκε ότι το φορτίο που είχε εισαχθεί από το Λίβανο επρόκειτο να ελεχθεί ενημέρωσε και χρημάτισε τον συνεργάτη του κατηγορούμενου 6 ώστε να αποφευχθεί ο έλεγχος. Στις 3.5.2008 όταν πλέον υπήρχε ως δεδομένο ότι το φορτίο τσιγάρων είχε ελεχθεί με αποτέλεσμα οι τελωνειακές αρχές να ανακαλύψουν 30 κιβώτια τσιγάρα που είχαν μεταφερθεί αεροπορικώς από Τουρκία μέσω Γαλλίας με τελικό προορισμό την Λάρνακα και πάλι ενεργοποίησε το μηχανισμό του κυκλώματος του και παρουσίασε εικονική επιστολή ότι κατά λάθος ήρθε το φορτίο στην Κύπρο. Μονάχα το φορτίο στις 3.5.2008 ήταν 30 κιβώτια βάρους εκατοντάδες κιλά. Αυτό το φορτίο κατασχέθηκε και έγινε τεκμήριο που έπρεπε να φυλάγεται στο τελωνείο λόγου έλλειψης χώρου στον χώρο του Δικαστηρίου. Χρειάστηκε ολόκληρο φορτηγό μαζί με προσωπικό ασφαλείας για να μεταφερθεί το φορτίο στον χώρο του Δικαστηρίου ώστε να γίνει επιθεώρηση στην αυλή του Δικαστηρίου. Σημειώνω ότι αυτό το φορτίο ήταν μόνο ένα από τα πολλά που ο κατηγορούμενος 1 κατόρθωσε να εισάγει παράνομα στην Κύπρο. Ήταν ένα φορτίο από τα πολλά κιλά των φορτίων για τα οποία με ενημέρωσαν οι ΜΚ4 και ΜΚ5 ότι αφορούσε την επιχείρηση εισαγωγής παράνομων καπνικών ειδών. Από τα πιο πάνω είναι αναπόφευκτο το συμπέρασμα ότι η παράνομη επιχείρηση ήταν ιδιαίτερα κερδοφόρα για τον κατηγορούμενο 1 και τους συνεργάτες του. Ο κατηγορούμενος 5 παρέλαβε μόνο 10 κουτιά τσιγάρων μία φορά. Ένα από τα παράπονα του όπως το εξέφρασε στο εδώλιο του μάρτυρα είναι ότι δεν ακολουθήθηκε στην περίπτωση του, επειδή αφορά μικρότερη ποσότητα κατοχής παράνομων τσιγάρων, η διαδικασία εξώδικης ρύθμισης της ποινής που παρέχεται στον Διευθυντή του Τελωνείου στα πλαίσια της τελωνειακής νομοθεσίας. Θεωρώ, ότι δεν επιλέγηκε αυτή η διαδικασία επειδή ο κατηγορούμενος παρανόμησε στα πλαίσια αυτού του κυκλώματος προσώπων που διεξήγαγαν παράνομη επιχείρηση εισαγωγής καπνικών ειδών. Ο κατηγορούμενος 5 απέκτησε αυτά τα τσιγάρα λαθραία και έγινε μέρος του δικτύου αυτού του κυκλώματος και έτσι παρά την μικρή ποσότητα που είχε στην κατοχή του η συμπεριφορά του ήταν καταδικαστέα. Ο κατηγορούμενος 5 είχε πλήρη επίγνωση της παρανομίας που διέπραττε εντούτοις επειδή επρόκειτο ο ίδιος να επωφεληθεί από την παρανομία αποδέχθηκε τα τσιγάρα. Συμφωνώ ότι εξαιτίας της μικρής ποσότητας που είχε στην κατοχή του και του χρόνου που έχει περάσει από την διάπραξη του αδικήματος ο χαρακτήρας της ποινής που θα του επιβληθεί σε σχέση με τους άλλους θα είναι διαφορετικός. Αυτό δεν ισχύει για τους κατηγορούμενους 7 και 8 που παρέλαβαν μεγάλες ποσότητες παράνομων καπνικών ειδών για τα οποία απέφυγαν να καταβάλουν χιλιάδες ευρώ δασμούς και τέλη στην Δημοκρατία. Από την μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον μου προκύπτει ότι η συνεργασία τους με τον κατηγορούμενο 1 είχε αποκτήσει ένα πιο μόνιμο χαρακτήρα καθώς ο κατηγορούμενος 1 επιστράτευσε τον κατηγορούμενο 9 για να γίνει η εγγραφή του κατηγορούμενου 7 στο τελωνειακό μητρώο. Οι κατηγορούμενοι 7 και 8 απέβλεπαν σε μακρόχρονη συνεργασία με τον κατηγορούμενο 1 ως συνέπεια της οποίας θα υπήρχαν αμοιβαία οφέλη από τις παράνομες δραστηριοτητες. Αναφορικά με τους κατηγορουμενους 6 και 9 θεωρώ ότι ήταν διεφθαρμένοι υπαλλήλοι του δημοσίου που χρησιμοποιούσαν την θέση τους για να πλουτίσουν και/ή να επωφεληθούν προσωπικά εις βάρος του δημοσίου. Ο ένας έκανε πλημμελή ελέγχους εν γνώσει του ότι γίνονταν παρανομίες και ο άλλος διέγραφε τα στοιχεία από το σύστημα για να συγκαλύπτει τα εγκληματικά ίχνη των κατηγορούμενων 1 και
3. Φαίνεται ότι έχασαν τελείως την αίσθηση του καθήκοντος τους και τον προσανατολισμό τους ως λειτουργοί του δημοσίου, προστατευμένοι και κατοχυρωμένοι από ειδικό νόμο που τους εγγυάται μόνιμη εργοδότηση σε όλη τους την ζωή νοουμένου ότι εκτελούν τα καθήκοντα τους με επάρκεια, ήθος και σθένος ώστε να υπηρετούν τους συμπολίτες τους. Δεν είχαν επίγνωση του καθήκοντος τους επειδή επανειλημμένα διέπραξαν αυτές τις παρανομίες. Προς όφελος των κατηγορούμενων λαμβάνω υπόψη μου τους ακόλουθους μετριαστικούς παράγοντες:
4. Λευκό ποινικό μητρώο όλων των κατηγορούμενων.
5. Προσωπικές συνθήκες. Κατηγορούμενος 1 Είναι 41 ετών και είναι πατέρας δύο ανήλικων παιδιών. Το ένα παιδί διέμενε μαζί του στην πατρική του οικία και το μικρότερο ηλικίας 9 ετών με την μητέρα του. Σημειώνεται ότι σε σχέση με το μεγαλύτερο παιδί την επιμέλεια του παιδιού την έχει η μητέρα απλά το τελευταίο διάστημα λόγω όξυνση της σχέσης με την μητέρα το παιδί προτιμά να διαμένει με τον πατέρα. Ο κατηγορούμενος 1 είναι άνεργος από το 2014 και πρόσφατα έγινε λήπτης ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος. Είναι απόφοιτος λυκείου και υπηρέτησε την στρατιωτική του θητεία. Διατηρεί δεσμό με γυναίκα η οποία είναι χρήστης εξαρτιωσιογόνων ουσιών και την βοηθά με την προσπάθεια απεξάρτησης της. Μετά από ατύχημα πριν πέντε μήνες υπέστει εξάρθρωση ισχύος για την οποία υποβάλλεται σε φυσιοθεραπεία. Κατηγορουμενος 5 Είναι 60 ετών και μοναδικό του εισόδημα είναι η σύνταξη ανικανότητας. Τα παιδιά του έχουν ενηλικιωθεί. Πάσχει από ψυχολογικά προβλήματα. Οι σχέσεις με την σύζυγο του ήταν ασταθής αλλά παρατηρείται βελτίωση το τελευταίο διάστημα. Κατηγορούμενος 6 Είναι 61 ετών και έχει τέσσερα ενήλικα παιδιά. Διέμενε μόνος σε ενοικιαζόμενο διαμέρισμα. Έχει κάποια δάνεια τα οποία δεν τα εξυπηρετεί. Φοίτησε μόνο μέχρι την Γ' τάξη Γυμνασίου. Ηταν τελωνειακός λειτουργός μέχρι να τεθεί σε διαθεσιμότητα. Αντιμετωπίζει την πιθανότητα περαιτέρω κυρώσεων εξαιτίας της καταδίκης. Παρουσιάζει πρόβλημα υπέρτασης καρδιολογικά προβλήματα και κήλη. Κατηγορούμενος 7 Είναι 47 ετών έχει ένα ανήλικο παιδί το οποίο τώρα διαμένει με την μητέρα του. Επίσης έχει ένα ενήλικο παιδί από προηγούμενο γάμο. Πριν την κράτηση του διέμενε με την σύζυγο του και το ανήλικο παιδί του. Έχει ιδιόκτητη κατοικία αλλά έχει διάφορα χρέη. Εργάζεται ως γραφέας στο Τμήμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Υπάρχει η πιθανότητα να υποστεί επιπρόσθετες κυρώσεις εξαιτίας της καταδίκης του. Έχει πρόβλημα υγείας και κυρίως πρόκειται για πρόσωπο με εκ γενετής αναπηρία στο δεξί του χέρι. Το άλλο του χέρι χρειάζεται φυσιοθεραπεία ώστε να μην επέλθει ολική παράλυση. Βέβαια δεν έχουν τεθεί στοιχεία ενώπιον μου ότι αυτή η κατάσταση των πραγμάτων είναι μη διαχειρίσιμη από τον διευθυντή των φυλακών όμως πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη η κατάσταση της υγείας του κατηγορούμενου ως μία κατάσταση ειδική που χρήζει προσεκτικής αξιολόγησης διότι είναι βέβαιο ότι τέτοιο πρόσωπο θα επηρεασθεί σε συνθήκες εγκλεισμού του στις κεντρικές φυλακές. Κατηγορούμενος 8 Είναι 42 ετών και πριν την κράτηση του διέμενε μαζί με δύο ανήλικα παιδιά και σύζυγο. Ο κατηγορούμενος 8 είναι άνεργος τους τελευταίους επτά μήνες και συντηρείτο οικονομικά από την σύζυγο του. Μετανάστευσε στην Κύπρο από την Γερμανία στην ηλικία των 17 ετών. Κατηγορούμενος 9 Είναι 60 ετών και είναι πατέρας τριών ενήλικων παιδιών. Πριν την κράτηση του διέμενε με την σύζυγο του στην οικογενειακή εστία. Εχει σταθερό εισόδημα από την εργασία του όμως πιθανόν να υποστεί επιπρόσθετες κυρώσεις εξαιτίας της καταδίκης του. Επιπρόσθετα, θα πρέπει να σημειωθεί ότι έχει αρκετά χρέη, μεταξύ άλλων οικιστικό δάνειο. Η σύζυγος του κατηγορούμενου είναι οικονομικά εξαρτώμενη από τον κατηγορούμενο. Εχει προβλήματα υγείας η σύζυγος του. Ο ίδιος έχει προβλήματα υγείας και συγκεκεριμένα το 2008 υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση εξαιτίας προβλήματων στην καρδία. Περαιτέρω, παρουσιάζει μερική κώφωση στο ένα αυτί και μερική κόφωση στο άλλο. Έχει υποβληθεί σε τέσσερεις χειρουργικές επεμβάσεις για τα αυτιά. Παρουσιάζει επίσης προβλήματα υπέρτασης καθώς και εντερικά προβλήματα. Οι στόχοι του Δικαστηρίου κατά την επιβολή της ποινής είναι ως εξής:
6. Αναμόρφωση του παραβάτη. Η ποινή που επιβάλλεται πρέπει να είναι τέτοια που να δίδονται κίνητρα στον παραβάτη να διορθώσει τα λάθη του και να λάβει τα μέτρα να μην επαναλάβει αυτή την συμπεριφορά.
7. Τιμωρία του παραβάτη. Η ποινή που επιβάλλεται πρέπει να είναι τέτοια ώστε να ικανοποιείται το αίσθημα δικαιοσύνης των πολιτών με το να τιμωρηθεί ο παραβάτης για την αξιόμεμπτη του πράξη.
8. Αποτροπή του εγκλήματος. Η ποινή πρέπει να είναι τέτοια που να επενεργεί ως ανασταλτικός παράγοντας για την επανάληψη της διάπραξης του αδικήματος από τον παραβάτη και από άλλους πιθανόν παραβάτες παρόμοιων αδικημάτων στο μέλλον. Το Δικαστήριο κατά την επιβολή της ποινής πρέπει να έχει υπόψη και του τρεις του στόχους. Δεν μπορεί να ικανοποιήσει τον ένα στόχο με αποτέλεσμα να αγνοήσει τους άλλους δύο. Έχει τονισθεί επανειλημμένα από το Aνώτατο Δικαστήριο ότι το συμφέρον της κοινωνίας είναι κατ' εξοχήν παράγοντας που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και η αποτελεσματική εφαρμογή των νόμων πρωταρχικό καθήκον των Δικαστηρίων (Βλ. Sentencing in Cyprus, R v S Georgiou). Επομένως παρόλο που οι ποινές θα πρέπει να εξατομικεύονται και να ληφθούν υπόψη οι προσωπικές συνθήκες των κατηγορούμενων διά να βρεθεί η πιο κατάλληλη ποινή αυτός ο παράγοντας δεν μπορεί να επενεργήσει στην εξουδετέρωση της σοβαρότητας του αδικήματος με αποτέλεσμα να μην τιμωρηθεί ο παραβάτης και να μην επιτευχθεί η αποτροπή παρομοίων αδικημάτων στο μέλλον. Τα αδικήματα για τα οποία έχουν βρεθεί ένοχοι οι κατηγορούμενοι είναι αρκετά σοβαρά λαμβανομένου υπόψη το ανώτατο όριο ποινής όπως προβλέπεται από τους νόμους γι' αυτά τα αδικήματα. Το μέγιστο ύψος της ποινής που προβλέπεται από τον νόμο είναι η βάση από την οποία ξεκινά το Δικαστήριο για επιμέτρηση της ποινής. Το ανώτατο όριο ποινής λαμβάνεται υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής και συνεκτιμάται με τα γεγονότα της υπόθεσης τόσο για την επιλογή του τύπου της ποινής όσο και για την έκταση της. H πιο σοβαρή κατηγορία που αντιμετωπίζουν οι κατηγορούμενοι είναι αυτή της συνομωσίας προς καταδολίευσης όπου η ανώτατη προβλεπόμενη ποινή είναι μέχρι πέντε χρόνια ποινή φυλάκισης. Οι κατηγορούμενοι 1, 7 και 8 αντιμετωπίζουν σειρά κατηγοριών που αφορούν παραβιάσεις του τελωνειακού κώδικα όπου η ανώτατη προβλεπόμενη ποινή είναι μέχρι δύο χρόνια ποινή φυλάκισης και/ή πρόστιμο. Ο κατηγορούμενος 1 αντιμετωπίζει σε αριθμό κατηγοριών και την κατηγορία της υποβολής αναληθής δήλωσης κατά παράβαση τελωνειακού κώδικα όπου προβλέπεται ποινή φυλάκισης μέχρι 3 ετών. Οι κατηγορούμενοι 6 και 9 αντιμετωπίζουν κυρώσεις για τις κατηγορίες δεκασμού όπου προβλέπεται ποινή φυλάκισης μέχρι τρία χρόνια ως και επίσης πέντε χρόνια για την συνομωσία προς καταδολίευση. Η βάση από την οποία ξεκινά το Δικαστήριο να προσμετρά και να συνυπολογίσει διάφορους παράγοντες προς επιβολή της ποινής είναι το ύψος της ποινής που καθορίζεται στον νόμο. Σύμφωνω με την θέση του συνηγόρου του κατηγορούμενου 5, θέση που επεκτείνεται και στους υπόλοιπους κατηγορούμενους ότι εφόσον οι κατηγορούμενοι έχουν βρεθεί ένοχοι για τα ουσιαστικά αδικήματα της υπόθεσης δεν πρέπει να τιμωρηθούν πιο αυστηρά επειδή αντιμετωπίζουν και το αδίκημα της συνομωσίας προς καταδολίευση που επιφέρει ποινή φυλάκισης μεγαλύτερη από αυτή που προβλέπεται για τα ουσιαστικά αδικήματα που αντιμετωπίζουν. Δεν είναι περίπτωση που κακώς προστέθηκε η κατηγορία της συνομωσίας διότι διαφορετικά το Δικαστήριο δεν θα είχε υπόψη του την συνολική εγκληματική δραστηριότητα των κατηγορούμενων. Αυτές οι κατηγορίες ήταν και ο λόγος που οι κατηγορούμενοι διώχθηκαν μαζί, όμως στο στάδιο αυτό κρίνω ότι δεν θα πρέπει να τιμωρηθούν πιο αυστηρά επειδή οι αξιόμεμπτες τους πράξεις ήταν το αντικείμενο συνομωσίας. Όμως εκείνο που προκύπτει από τα γεγονότα της υποθεσης είναι ότι η μεταχείρηση του Δικαστηρίου για κάθε κατηγορούμενο θα πρέπει να είναι διαφορετική λαμβάνοντας υπόψη την συνολική συμμετοχή του καθενός στο οργανωμένο κύκλωμα διαφθοράς και απάτης εις βάρος του δημοσίου. Παρά την σοβαρότητα των αδικημάτων που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος 5 θεωρώ ότι η προσέγγιση του Δικαστηρίου κατά την επιβολή της ποινής πρέπει να είναι διαφορετική από αυτή για τους κατηγορούμενους 7 και 8 διότι ο κατηγορούμενος 5 παρανόμησε μόνο μία φορά και το όφελος του από την παρανομη κατοχή των καπνικών ειδών για τα οποία δεν πληρώθηκαν οι ανάλογοι δασμοί και φόροι ήταν πολύ μικρότερη. Αυτό το στοιχείο σε συνδυασμό με τον μετριαστικό παράγοντα της καθυστέρησης επιδρά καταλυτικά στο είδος της ποινής που θα πρέπει να επιβληθεί στον κατηγορούμενο
9. Διαφορετική προσέγγιση πρέπει να εχει το Δικαστήριο σε σχέση με τους κατηγορούμενους 7 και 8 επειδή αυτοί επαννηλειμένα παρανόμησαν και επωφελήθηκαν χιλιάδες ευρώ αποφεύγοντας να τηρήσουν τις φορολογικές τους υποχρεώσεις. Ο κατηγορούμενος 1 είναι ο εγκέφαλος της όλης παράνομης επιχείρησης εισαγωγής και διανομής παράνομων καπνικών ειδών. Ενήργησε με δόλο και απάτη, κατασκεύασε πλαστά έγγραφα, βρήκε συνεργάτες στο έγκλημα, διείσδυσε βαθιά στους κόλπους της δημόσιας υπηρεσίας και έπεισε διεφθαρμένους λειτουργούς του τελωνείου δελέαζοντας τους με ανταλλάγματα να τον βοηθήσουν στην οργανωμένη αλλά λαθραία επιχείρηση εισαγωγής παράνομων καπνικών ειδών. Βρήκε συνεργάτες στο εξωτερικό και το εσωτερικό ώστε αυτή η επιχείρηση να διεξάγεται απρόσκοπτα για μεγάλο χρονικό διάστημα και εξαιτίας του το κράτος απώλεσε εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ. Ακόμη χρησιμοποιούσε ανυποψίαστους πελάτες και φίλους του ώστε μέσω τους και εν αγνοία τους να συνεχίζει να παρανομεί με την παράνομη εισαγωγή καπνικών ειδών. Όταν πιάστηκε επ' αυτοφώρω να παρανομεί προσπάθησε να δικαιολογήσει τον εαυτό του με διάφορα τεχνάσματα και όταν ακόμη και αυτά τα τεχνάσματα δεν τον βοήθησαν να αποφύγει την ποινική του ευθύνη για τις πράξεις του επιχείρησε να καταλογίσει όλες τις ευθύνες στον συνεργάτη και υφιστάμενο του ΜΚ
10. Η συμπεριφορά των κατηγορούμενων 6 και 9 ήταν ιδιαίτερα απεχθής ως δημόσιοι λειτουργοί που αντί να εκτελούν τα καθήκοντα τους με ήθος και ακεραιότητα ώστε να διαφυλάξουν την νομιμότητα και να υπηρετούν τους πολίτες παρανόμησαν κατ' εξακολούθηση για το δικό τους οικονομικό συμφέρον. Εκ της θέσης τους είχαν καθήκον να διαφυλάξουν το συμφέρον των πολιτών. Η ποινή που πρέπει να τους επιβληθεί πρέπει να έχει αποτρεπτικό χαρακτήρα. H εγκληματική δραστηριότητα των κατηγορούμενων είχε προσλάβει διαστάσεις. Δεν είναι περίπτωση μεμονωμένης απατηλής ενέργειας. Μία από τις υπερασπίσεις των κατηγορούμενων ήταν ότι υπήρχαν και άλλοι εμπλεκόμενοι στο κύκλωμα, στην οργανωμένη ομάδα απάτης εις βάρος του δημοσίου. Παρόλο που κάτι τέτοιο δεν έχει αποδειχθεί με θετικό τρόπο εις βάρος άλλου λειτουργού του δημοσίου πλην του πρώτου κατηγορούμενου 4 εκείνο που προκύπτει από την όλη μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον μου σε σχέση με την συμπεριφορά των κατηγορούμενων 6 και 9 είναι ότι εκπέμπεται εικόνα, για τις τελωνειακές υπηρεσίες του κράτους, σήψης και διαφθοράς αγνώστου βάθους και έκτασης που θέτει εν αμφιβόλου την ακεραιοτητα ακόμη και δημόσιων λειτουργών στο ίδιο τμήμα που είναι ευσυνείδητοι και τίμιοι. Δημιούργησαν αυτή την εικόνα γιατί έστησαν μια κομπίνα για να επωφελούνται τρίτοι για μεγάλο χρονικό διάστημα και για να δημιουργούν προσωπική περιουσία εις βάρους του κοινού. Γενικά αδικήματα που το συστατικό της στοιχείο είναι η απόδειξη της δόλιας πρόθεσης και της καταδολίευσης του κοινού αντιμετωπίζονται από τα Δικαστήρια με την δέουσα σοβαρότητα και συνήθως επιβάλλονται ποινές φυλάκισης διάρκειας ακόμη και όταν τα παράνομα οφέλη που έχουν αποκομίσει έχουν επιστραφεί. Στην περίπτωση της κλοπής που εμπεριέχει το στοιχείο του δόλου διά παραστάσεων ή τεχνάσματος με αποτέλεσμα η απώλεια του θύματος να είναι υπολογίσημη η ποινή θα πρέπει να έχει αποτρεπτικό χαρακτήρα. Σε τέτοιες περιπτώσεις το Εφετείο έχει επικυρώσει ποινές φυλάκισης διάρκειας ετών παρά την ύπαρξη μετριαστικών παραγόντων που αφορούν το πρόσωπο του κατηγορούμενου. Στην υπόθεση Χριστάκης Ιωάννου ν Δημοκρατίας[1], ο εφεσείων καταδικάστηκε από το Κακουργιοδικείο σε συντρέχουσες ποινές φυλάκισης τριών ετών για καταρτισμό εγγράφων χωρίς εξουσία, πέντε ετών για κλοπή υπό υπαλλήλου, τριών ετών για απόπειρα κλοπής υπό υπαλλήλου, πέντε ετών για πλαστογραφία επιταγών και για κυκλοφορία τους, δεκαοκτώ μηνών για πλαστογραφία εγγράφου, δεκαοκτώ μηνών για απόσπαση χρημάτων με ψευδείς παραστάσεις και τριών ετών για ψευδή καταχώρηση σε βιβλίο και πέντε ετών για συγκάλυψη. Ο εφεσείων διέπραξε τα πιο πάνω αδικήματα καταχρώμενος της εμπιστοσύνης των εργοδοτών του, της Συνεργατικής Πιστωτικής Εταιρείας, της οποίας ήταν γραμματέας. Η σχεδιασμένη εγκληματική δραστηριότητα του εφεσείοντος, που κράτησε ως την αποκάλυψή της, από το 2001 μέχρι το 2003, προκάλεσε μεγάλη οικονομική ζημιά στους εργοδότες του. Στην Ποινική Έφεση Παναγιώτης Χαραλάμπους ν Δημοκρατίας[2], ο κατηγορούμενος είχε καταδικασθεί σε συντρέχουσες ποινές φυλακίσεως μέχρι 5½ ετών διότι είχε διαπράξει μεγάλο αριθμό οικονομικών ατασθαλιών με αποτέλεσμα στο τέλος να κλέψει ένα ποσό που υπερέβαινε τις 600.000 ευρώ. Το Εφετείο έκρινε ότι η ποινή δεν ήταν υπερβολική παρά το γεγονός ότι ο εφεσείοντας είχε σοβαρά οικογενειακά και προσωπικά προβλήματα με το σκεπτικό ότι χρησιμοποίησε διάφορα τεχνάσματα για να κλέψει τεράστιο χρηματικό ποσό από τον εργοδότη του, του οποίου καταχράστηκε βάναυσα την εμπιστοσύνη του. Στην υπόθεση Αδάμου ν Δημοκρατίας[3], επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 6 ετών σε υπάλληλο της CYTA που έκλεβε μεγάλης αξίας καλώδια καταχωρώντας ψευδή στοιχεία στο ηλεκτρονικό σύστημα σε σχέση με τη διακίνηση αυτών των καλωδίων. Αυτός χρέωνε τα καλώδια σε εργολάβους ενώ αυτό δεν ανταποκρινόταν στην πραγματικότητα και πωλούσε τα καλώδια σε τρίτους για να εισπράξει ένα ποσό της τάξεως των 60.000 ευρώ. Το εφετείο απέρριψε την έφεση εναντίον της ποινής με σκεπτικό ότι το ποσό της απώλειας του εργοδότη ήταν μεγάλο, ο εφεσείοντας δεν τον είχε αποζημιώσει και έλαβε υπόψη ότι υπήρχαν επιβαρυντικοί παράγοντες σε σχέση με τον τρόπο διάπραξης των αδικημάτων. Λαμβάνω σοβαρά υπόψη μου τις συνέπειες πιθανής φυλάκισης στους κατηγορούμενους. Λαμβάνω υπόψη μου ότι η επαγγελματική τους δραστηριότητα θα πληγεί ανεπανόρθωτα. Οι συνέπειες αυτές είναι απότοκο της συμπεριφοράς των κατηγορούμενων και όχι της τιμωρίας τους για την εγκληματική τους δραστηριότητα. Οι κατηγορούμενοι και ειδικά οι κατηγορούμενοι 6 και 9 μπορεί να έχουν συνέπειες στην σταδιοδρομία τους αλλά αυτός ο παράγοντας, αν και θεωρείται μετριαστικός παράγοντας, δεν μπορεί να αλλοιώσει τον χαρακτήρα της ποινής που θα τους επιβληθεί (βλ. Σουτζιης ν Δημοκρατία)[4]. Εξαλλου αυτός ο παράγοντας έχει μειωμένη αξία όταν η εγκληματική δραστηριότητα των κατηγορούμενων είναι αρρηκτά συνυφασμένη με την πλημμελή εκτέλεση των καθηκόντων τους κατά την διάρκεια της εργασίας τους. Οι κατηγορούμενοι στην προκειμένη περίπτωση είχαν πάμπολλες ευκαιρίες και χρόνο να αποστασιοποιηθούν από το εγκληματικό και απατηλό σκοπό της συνομωσίας αντ' αυτού όσο περνούσε ο χρόνος αποθρασύνθηκαν τελείως και επεκτείναν τις παράνομες δραστηριότητες τους. Στο τέλος είναι εξαιτίας της απληστίας του κατηγορούμενου 1 και των συνεργατών του που έγινε γνωστή η εγκληματική δράση του κυκλώματος. Η επιθετική δράση αυτού του κυκλώματος είχε πολλές προεκτάσεις. Ενεπλάκηκαν άθελα τους πρόσωπα εν αγνοία τους όπως ο φίλος του κατηγορούμενου που υποχρεώθηκε να υπογράψει για ένα φορτίο που δεν γνώριζε το περιεχόμενο του για να εξυπηρετήσει τον κατηγορούμενο
11. Διά να βρεθεί η άκρη και το σημείο που έφθαναν τα πλοκάμια αυτής της κομπίνας διαφθοράς έγιναν πολύπλευρες έρευνες για μεγάλο χρονικό διάστημα. Επειδή οι απατηλές ενέργειες των κατηγορούμενων είχαν ως αποτέλεσμα την απώλεια εσόδων του κράτους κρίνω ότι η επιβολή φυλάκισης τουλάχιστον για τους πρωταγωνιστές αυτής ιστορίας είναι αναπόφευκτη. Είναι καθήκον του Δικαστηρίου να προστατεύει την κοινωνία από επιτήδειους που για μεγάλο χρηματικό κέρδος εξαπατούν το κοινό. Οταν το αποτέλεσμα της παρανομης και απατηλής δραστηριότητας έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια φορολογικών εσόδων του κράτους η ενδεδειγμένη ποινή υπό τις περιστάσεις είναι ποινή φυλάκισης. Στην ποινική έφεση Theoklitos Alexandrou v Director of Customs[5] το εφετείο μείωσε ποινή φυλάκισης που επέβαλε το πρωτόδικο Δικαστήριο από εννέα μήνες στους τέσσερεις μήνες όμως επικρότησε την προσέγγιση του πρωτόδικου Δικαστηρίου που επέλεξε την φυλάκιση ως ορθή ποινή και σημείωσε ότι αυτά τα αδικήματα θα πρέπει να θεωρούνται πολύ σοβαρά. Η εγκληματική δραστηριότητα του εφεσείοντα σε εκείνη την περίπτωση είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια φορολογικών εσόδων μερικών χιλιάδων ευρώ. Αν και η εγκληματική πράξη του εφεσείοντα σε εκείνη την υποθεση ήταν σοβαρή διότι βρέθηκε στην κατοχή του μεγάλος αριθμός εμπορευμάτων για τα οποία δεν είχαν πληρωθεί οι ανάλογοι φόροι και δασμοί συγκριτικά η δική του συμπεριφορά απέχει κατά πολύ σε σοβαρότητα της οργανωμένης, συστηματικής εγκληματικής δραστηριότητας του κατηγορούμενου 1 που είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια εσόδων του κράτους όχι μερικών χιλιάδων ευρώ αλλά εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ. Παραπέμπω σε σχετικό απόσπασμα της απόφασης: «The learned trial Judge stressed the fact that defrauding the revenue or attempting to do so by offending against the Customs and Excise Laws constitutes a very serious matter, and he pointed out that on account of the inherent difficulties that exist in carrying out, in the present circumstances of travelling from country to country, an effective checking on travellers, the application of the Law depends to a great extent on the manner with which those going through customs face the obligations imposed on them by the relevant legislation. No doubt this is in our view a very legitimate approach. . There remains therefore the issue whether the sentence of nine months on count 8 is manifestly excessive or not in the circumstances of this case. As it has been said in the case of the Attorney General of the Republic v. Phoedias Theofanous[6], there is no doubt that defrauding the revenue is a serious offenders and even in cases of first offenders a trial Court, in certain cases, may very properly impose a sentence of imprisonment. » Στην υπόθεση Διευθυντής Τμήματος Τελωνείου ν Νίκου Καλλή[7] λέχθηκαν τα ακόλουθα σε σχέση με καθορισμένα κριτήρια που πρέπει να ληφθούν υποψη για την επάρκεια της ποινής για αδικήματα του τελωνειακού κώδικα που εμπεριέχουν το στοιχείο του δόλου. Ως προς την ποινή, κρίνουμε ότι αυτή αφίσταται του μέτρου, σε βαθμό που να καταφαίνεται ως ανεπαρκής. Σε σειρά αποφάσεων έχουμε τονίσει ότι το κριτήριο για τον καθορισμό της επάρκειας της ποινής είναι αντικειμενικό - (βλ. Philippou v. Republic[8] · Φιλίππου ν. Αστυνομίας[9] · Τσουλόφτας ν. Αστυνομίας[10]· Ιωάννου ν. Αστυνομίας[11]· Αστυνομία Λεμεσού ν. Εταιρείας Toorac Fashion Ltd. και Άλλου[12]). Η πράξη του εφεσίβλητου ήταν ηθελημένα ανταγωνιστική προς το νόμο, προερχόμενη από άτομο με πλήρη επίγνωση των συνεπειών που ενέχει η καταστρατήγηση του νόμου. Ο εφεσίβλητος υπέβαλε ότι η ποινή του προστίμου δεν ήταν η μόνη τιμωρία του για το αδίκημα. Υπέστη απώλεια πέραν των £1.000,00 από εξαρτήματα τα οποία πρόσθεσε στο αυτοκίνητο και τα οποία, όπως ανέφερε, απώλεσε. Το γεγονός αυτό δε μετριάζει τη σοβαρότητα του αδικήματος το οποίο διέπραξε. Η προβλεπόμενη από το νόμο ποινή είναι πρόστιμο μέχρι £1.500,00 ή/και φυλάκιση μέχρι δύο ετών (Άρθρο 10 Ν. 82/67και Άρθρο 3

(1)Ν. 166/87). Η ποινή που επιβλήθηκε κρίνεται ανεπαρκής, σε βαθμό και έκταση που επιβάλλεται ο παραμερισμός της. Αφίσταται ουσιωδώς της πρέπουσας τιμωρίας για το αδίκημα το οποίο διαπράχθηκε. Όποιος επιλέγει να παραβιάσει το νόμο, πρέπει να ξέρει ότι οι συνέπειες είναι σοβαρές. Για το λόγο αυτό, η ποινή που επιβλήθηκε παραμερίζεται και υποκαθίσταται με ποινή προστίμου £400,

1. Στην προκειμένη περίπτωση όχι μόνο έχει καταδειχθεί ότι οι κατηγορούμενοι με επίγνωση παρανομούσαν εξαπατώντας κατ' επανάληψη τις τελωνειακές αρχές αλλά καταδεικνύεται λόγω επιβαρυντικών παραγόντων που χαρακτηρίζουν την εγκληματική τους συμπεριφορά η σπουδή και εμμονή τους να καταστρατηγήσουν τον νόμο αλλά και να κατατροπώσουν τον κρατικό μηχανισμό που τέθηκε σε ισχύ για να προληφθεί τέτοιο κακό. Αυτοί οι επιβαρυντικοί παράγοντες είναι ως εξής και είναι ο αριθμός των προσώπων που οργανώθηκαν σ'αυτο το κύκλωμα ακόμη και εντός του τελωνείου ώστε να επιτευχθεί αυτός ο στόχος. Τα εκατοντάδες έγγραφα που τέθηκαν ενώπιον μου για να αποδειχθεί η υπόθεση κατά των κατηγορούμενων καθώς και ο αριθμός των κατηγοριών επί του κατηγορητηρίου καταδεικνύει ότι η εγκληματική δραστηριότητα είχε μεγάλη χρονική διάρκεια και διεξαγόταν χωρίς ουσιαστικά εμπόδια και συστηματικά. Ο κατηγορούμενος 1 έκανε χρήση νόμιμους πελάτες, την εταιρική οντότητα της PV Avraam και την συνεργασία του με τον νόμιμο εκτελωνιστή Πανίκο Αβράαμ ώστε να καλύψει την παράνομη δραστηριότητα. Διεξήγαγε αυτή την παράνομη επιχείρηση κάτω από την πέπλο μίας φαινομενικά νόμιμης επιχείρησης αλλά στην πραγματικότητα η εταιρεία του δεν ήταν παρά κέλυφος για να αποκρύψει την πραγματική του δραστηριότητα. Έκανε παράνομη εισαγωγή καπνικών ειδών εμπόρευμα που αποδεδειγμένα είναι βλαβερό για την υγεία και τα κυκλοφόρησε χωρίς τις κατάλληλες σημάνσεις αλλά και χωρίς να γίνει έλεγχος από τις αρχές εξαιτίας του γεγονότος ότι η εισαγωγή είχε γίνει λαθραία. Στην υπόθεση Κρινους Θεοχάρους ν Κυπριακή Δημοκρατία[13] το Εφετείο δεν δίστασε να επικυρώσει ποινή φυλάκισης που επέβαλε το πρωτόδικο Δικαστήριο σε κοινοτάρχη που συνωμότησε με άλλους για να καταδολιευθεί το κοινό με την εφαρμογή απατηλού σχεδίου ως αποτέλεσμα του οποίου πλούτισε αθέμιτα και αδίκως εις βάρος του κοινού. Μάλιστα το Εφετείο χαρακτήρισε την ποινή ως επιεικής και ανέφερε ότι η ποινή θα έπρεπε ενόψει τον επιβαρυντικό χαρακτηρά της συμπεριφοράς του να είναι παραδειγματική. Αυτή η αυστηρή προσέγγιση υιοθετήθηκε παρόλο που είχαν περάσει πολλά χρόνια από την διάπραξη των αδικημάτων και παρά το γεγονός ότι ο εφεσείοντας ως κοινοτάρχης έχασε την υπόληψη του, την θέση του αλλά και την ελευθερία του. Παρόλο που οι κατηγορούμενοι 6 και 9 μπορεί να μην είχαν τα οικονομικά οφελη που αποκόμισαν οι κατηγορούμενοι 1, 7 και 8 κρίνω ότι έχουν την ίδια ευθύνη εάν όχι μεγαλύτερη με τους άλλους για τα διαδραματισθέντα. Εάν οι κατηγορούμενοι 6 και 9 δεν ήταν διεφθαρμένοι λειτουργοί και έκαναν ορθά την εργασία τους ο κατηγορούμενος 1 δεν θα μπορούσε να θέσει σε εφαρμογή το άνομο του σχέδιο και αυτό να στεφθεί με επιτυχία. Εάν δεν έκαναν πλάτες οι κατηγορούμενοι 6 και 9 στον φίλο τους τον κατηγορουμενο 1 η απάτη του θα ανακαλυπτόταν πολύ πιο γρήγορα και δεν θα ήμασταν εδώ σήμερα μετά από τόσο χρόνια ψάχνοντας μέσα στα έγγραφα για να αντιλήφθούμε την φύση και την έκταση της διαπλοκής που επικρατούσε στον χώρο του τελωνείου. Θα πρέπει να επισημανθεί η ευκολία με την οποία οι κατηγορούμενοι 6 και 9 περιέπεσαν σε αδικήματα διαφθοράς καταχρώμενοι την θέση τους ως τελωνειακοί λειτουργοί που εκτελούσαν σημαντικά καθήκοντα ελέγχου των εισαγωγών. Αντί να εκτελέσουν ορθά τα καθήκοντα τους, εκμεταλλεύτηκαν ευκαιριακά την θέση τους για να βοηθήσουν άλλους να εξαπατήσουν και να κλέψουν από το δημόσιο. Είχαν σημαντική και υπεύθυνη θέση αλλά επέτρεψαν και ενεθάρρυναν άλλους με ανταλλάγματα να διαπράξουν οικονομικές ατασθαλίες εις βάρος του δημοσίου και των φορολογούμενων πολιτών. Τέτοια φαινόμενα διαφθοράς εκ μέρους δημοσίων λειτουργών δυστυχώς έχουν καταντήσει να είναι συχνό φαινόμενο. Κρατικοί λειτουργοί που έχουν καθήκον να υπηρετούν και να προστατεύουν τα συμφέροντα του κράτους προς όφελος των πολιτών πρέπει να τιμωρούνται παραδειγματικά όταν εκμεταλλεύονται την προνομιακή τους θέση για να διαπράξουν οικονομικές ατασθαλίες εις βάρους του δημοσίου. Στην υπόθεση Χατζηδημητρίου ν Αστυνομίας[14] το Εφετείο επικύρωσε ποινή φυλάκισης του διευθυντή των Κεντρικών Φυλακών ο οποίος με πλημμελή φύλαξη ισοβίτη και αυθαίρετες του πράξεις επέτρεψε σ'αυτόν να δραπετεύσει. Το Εφετείο έλαβε υπόψη του όλες τις επιπτώσεις του εφεσείοντα στην προσωπική του ζωή ως και στο επαγγελματικό του μέλλον ως αποτέλεσμα απώλειας της εργασίας του αλλά επειδή το αδίκημα ήταν σοβαρό έκρινε ότι η ποινή φυλάκισης ήταν επιβεβλημένη. Παρόμοια προσέγγιση υιοθετήθηκε και στην υποθεση Θεοχάρους ν Κυπριακή Δημοκρατίας[15] όταν επικυρώθηκε τριετής φυλάκιση στον εφεσείοντα για αδίκημα δεκασμού δημόσιου λειτουργού και παρά την πολυετή καθυστέρηση που υπήρχε στην διαπίστωση της ποινικής του ευθύνης. Στην δική μας περίπτωση η ποινική ευθύνη των κατηγορούμενων διαπιστώνεται περίπου επτά χρόνια μετά την διάπραξη του αδικήματος. Όμως όπως έχω εξηγήσει πιο πάνω κρίνω ότι ο χρόνος αν και μεγάλος δεν ατονεί την ανάγκη επιβολής της ενδεδειγμένης ποινής για σοβαρά κρούσματα διαφθοράς που διαπιστώνονται να έχουν διαπραχθεί από δημόσιους λειτουργούς. Στην υπόθεση Παναγιώτου ν Αστυνομίας[16], το Ανώτατο Δικαστήριο επεξήγησε ότι δεν εξετάζεται το ζήτημα της καθυστέρησης χωρίς αναφορά στα ιδιαίτερα περιστατικά της υπόθεσης και ιδιαίτερα στους λόγους που διαπιστώνεται καθυστέρηση στην ποινική ευθύνη του κατηγορούμενου. Όταν ο κατηγορούμενος είναι αυτός που ευθύνεται για την καθυστέρηση τότε παύει να έχει την ίδια σημασία η καθυστέρηση ως στοιχείο για την επιμέτρηση της ποινής. ( βλ. Τσιολής ν Αστυνομίας)[17]. Μετά την καταχώρηση της υπόθεσης στο Επαρχιακό Δικαστήριο υπεύθυνοι για τυχόν αναβολές στην διαδικασία ευθύνονται σχεδόν αποκλειστικά οι κατηγορούμενοι. Πριν την καταχώρηση της υπόθεσης ευθύνη για την καθυστέρηση έχουν ευθύνη οι διωκτικές αρχές επειδή στις 12 Ιανουαρίου 2011 καταχώρησαν αυτή την υπόθεση ενώπιων του Κακουργιοδικείου. Αυτή η υποθεση ορίσθηκε ενώπιον του Κακουργιοδικείου στις 13 Σεπτεμβρίου 2011 και τότε αναστάληκε η δίωξη και καταχωρήθηκε την ίδια ημέρα η υπόθεση ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λαρνακας. Παρά τα πιο πάνω και λαμβάνοντας υποψη την περιπλοκότητα της υπόθεσης εξαιτίας των δόλιων ενεργειών των κατηγορούμενων και λαμβάνοντας υποψη ότι οι διωκτικές αρχές δεν παραμέλησαν το καθήκον τους να προωθήσουν την υπόθεση αλλά ως εμφαίνεται από την μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον μου ότι έχει διατεθεί χρόνος και πόροι για την σωστή εξιχνίαση της υπόθεσης δεν είναι η περίπτωση που θα πρέπει να αλλοιωθεί ουσιωδώς η ποινή που θα πρέπει να επιβληθεί στους κατηγορούμενους εξαιτίας της καθυστέρησης που παρατηρείται στην διαπίστωση της ποινικής τους ευθύνης. Το κράτος υπέστει μεγάλο οικονομικό πλήγμα από τις παράνομες δραστηριότητες των κατηγορούμενων το οποίο ακόμη υφίσταται. Η ανάγκη επιβολής αποτρεπτικής ποινής σε διαφθορά και σήψη αυτής της έκτασης είναι εμφανής παρά τον χρόνο που έχει διαρρεύσει. Δεν μπορεί να αποδοθεί στις διωκτικές αρχές ότι σκόπιμα δεν προώθησαν τις έρευνες ή ότι ήταν τόσο αμελής στην προώθηση της εξιχνίασης της υπόθεσης ώστε να δικαιολογείται μια εντελώς διαφορετική αντιμετώπιση από την ενδεδειγμένη για την περίπτωση των κατηγορούμενων. Ούτε υπάρχει χρονικό κενό κατά την διάρκεια της εξιχνίασης της υπόθεσης ή κατά την εκδίκαση της υπόθεσης που να μην οφείλεται σε ενέργειες των κατηγορούμενων. Δεν υπήρχε κενό κατά το διάστημα το οποίο υπήρχε αδικαιολόγητη στασιμότητα της υπόθεσης ώστε οι κατηγορούμενοι να την επικαλούνται ώστε να αλλοιωθεί η ενδεδειγμένη ποινή υπό τις περιστάσεις. Οι έρευνες επεκτάθηκαν και εκτός Κύπρου. Μέχρι το 2010 η αστυνομία ελάμβανε μαρτυρικό υλικό της υπόθεσης. Η αστυνομία ζητούσε δικαστική συνδρομή από το εξωτερικό. Ως αποτέλεσμα ικανοποίησης της δικαστικής συνδρομής προστέθηκε ως μάρτυρας κατηγορίας 105 ο συνεργάτης του κατηγορούμενου 1 στην Γαλλία. Η ακρόαματική διαδικασία δεν ήταν χωρίς περιπλοκές, π.χ. διεξήχθηκε δίκη εντός δίκης για την θεληματικότητα καταθέσεων του κατηγορούμενου 9, η υπεράσπιση ήγειρε διάφορα νομικά ζητήματα και εκδόθηκαν κατά καιρούς ενδιάμεσες αποφάσεις ώστε να επιλυθούν αυτά τα επιμέρους ζητήματα. Δεν ήταν από κοινού η υπεράσπιση όλων των κατηγορούμενων και έτσι οι πλείστοι μάρτυρες αντεξετάσθηκαν από όλους τους δικηγόρους υπεράσπισης διαδοχικά. Οι μαρτυρες υπεράσπισης των κατηγορουμενων αντεξετάσθηκαν και από τους δικηγόρους των συγκατηγορούμενων με αποτέλεσμα η διαδικασία διαπίστωσης της ποινικής ευθύνης των κατηγορούμενων να είναι χρονοβόρα λαμβανόμενου υπόψη και της αδυναμίας του Δικαστηρίου να ορίζει μόνο αυτή την υποθεση καθημερινά για να ολοκληρωθεί. Αναγνωρίζω ότι στο μεγάλο διάστημα που έχει μεσολαβήσει οι προσωπικές συνθήκες των κατηγορούμενων έχουν αλλοιωθεί προς το χειρότερο και ως άμεσο αποτέλεσμα της δίωξης εναντίον τους, όμως παρόλο τούτο η ανάγκη επιβολής αποτρεπτικής ποινής δεν έχει ατονήσει. Παρόλο τούτο ενόψει της φύσης των αδικήματων που έχουν διέπραξει, τους επιβαρυντικούς παράγοντες που αναφέρθηκαν πιο πάνω σε σχέση με την συστηματική εγκληματική δραστηριότητα των κατηγορούμενων, το ύψος του ποσού που απώλεσε το κράτος από τις δραστηριότητες των κατηγορούμενων κρίνω ότι η καθυστέρηση δεν ήταν τέτοια, ενόψει όλων των σχετικών παραγόντων που λήφθηκαν υπόψη που να ατονεί η ανάγκη επιβολής ποινής στερητικής ελευθερίας του ατόμου. Δεν είναι η περίπτωση που τα δεδομένα να είναι τέτοια που η επιβολή ποινής φυλάκισης στους κατηγορούμενους, ενόψει και της καθυστέρησης, να συνιστά μία δυσανάλογη τιμωρία για τις πράξεις τους αλλά είναι αναπόφευκτη, χρήσιμη και αναγκαία τιμωρία στην περίπτωση των κατηγορούμενων ώστε να επιτευχθούν οι πολλαπλοί και νόμιμοι στόχοι του Δικαστηρίου κατά την διαδικασία επιβολής της ποινής. Συνεπώς, η καθυστέρηση είναι μεγάλη όμως συνυπολογίζοντας όλες τις περιστάσεις που οδηγήσαν σ'αυτην την καθυστέρηση δεν θεωρώ ότι αυτός ο παράγοντας επιδρά καταλυτικά τουλάχιστον σε σχέση με το είδος της ποινής που θα πρέπει να επιβληθεί στους κατηγορούμενους. Αυτά τα αδικήματα διαπράχθηκαν από το 2007 μέχρι το πρώτο ήμισυ του
2. Η έρευνα του τελωνείου διεξήχθηκε μέσα στο 2008 αλλά δεν ολοκληρώθηκε εξαιτίας της περιπλοκότητας της υπόθεσης και από το τελωνείο εξαιτίας της εμπλοκής στην υπόθεση και τελωνειακών λειτουργών. Στην συνέχεια, θεωρήθηκε αναγκαίο οι έρευνες να γίνουν από την αστυνομία. Ως προκύπτει από το ογκώδης μαρτυρικό υλικό της υπόθεσης η έρευνα της υπόθεσης δεν ήταν εύκολη προϋπόθεση για την αστυνομία. Έπρεπε να περισυλλεχθούν εκατοντάδες έγγραφα το νοήμα κάποιων δεν ήταν κατανοητό - εύκολα χωρίς την βοηθεία ειδικών γνώσεων για τις διεργασίες του τελωνείου. Επρέπε να ελεχθεί το περιεχόμενο σκληρού δίσκου ηλεκτρονικών υπολογιστών και η αστυνομία να παρακολουθήσει και να αξιολογήσει το περιεχόμενο κλειστού κυκλώματος παρακολουθήσεως διάρκειας ωρών. Ακόμη και καταθέσεις που λήφθηκαν ήταν μακροσκελής και ήταν χρονοβόρα. Η λήψη των καταθέσεων (βλ. επί παραδείγματι το τεκμήριο 25 ΜΚ5) μπορεί να είχε και διάρκεια μερών αντί ωρών. Η έρευνα αυτή φαίνεται να ολοκληρώθηκε Ιανουάριο 2010 και τέλος του 2010 καταχωρήθηκε ποινική υπόθεση ενώπιον του Κακουργιοδικείου που συνεδριάζει στην Λάρνακα. Αυτή η υπόθεση εκκρεμούσε αρκετούς μήνες ενώπιον του Κακουργιοδικείου και προς το τέλος του 2011 ο Γενικός Εισαγγελέας ανέστειλε την ποινική διώξη και καταχώρησε νέο κατηγορητήριο ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας. H ποινική δίωξη κατά των κατηγορούμενων καταχωρήθηκε τον Σεπτέμβριο
3. Ορίσθηκε ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου με διαφορετική σύνθεση από την σημερινή. Η υπόθεση ορίσθηκε για ακρόαση για πρώτη φορά στις 26 Ιανουαρίου 2012 κατά εκείνη την ημέρα ο πρώην κατηγορούμενος 4 δεν εμφανίσθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου με αποτέλεσμα να αναβληθεί η ακρόαση της υπόθεσης. Έπειτα η υπόθεση αναβλήθηκε τέσσερις φορές εξαιτίας του δικηγόρου των κατηγορούμενων 1 και 2 ο οποίος υπέβαλε αίτημα αναβολής. Αυτό συνεχίσθηκε από τις 25.5.2012 μέχρι τις 24.4.2013 όταν ορίσθηκε η υπόθεση εκ νέου για τις 26.9.
4. Τον Σεπτέμβριο 2013 άλλαξε η σύνθεση του Δικαστηρίου όμως και πάλι υπέβαλαν αίτημα αναβολής οι δικηγόροι των κατηγορούμενων 1 και 2 επικαλούμενοι σοβαρούς λόγους ασθένειας του Δικηγόρου που χειρίζεται την υπόθεση με αποτέλεσμα να μεταβεί στο εξωτερικό και να αδυνατεί να εμφανιστεί στην υπόθεση. Παρόμοιο αίτημα υποβλήθηκε και τον Νοέμβριο 2011 και τότε προειδοποίησα τους κατηγορούμενους ότι κατά την επόμενη δικάσιμο θα έπρεπε να διορίσουν δικηγόρο που θα μπορούσε να χειριστεί την υπόθεση διότι δεν δικαιολογείται άλλη αναβολή της υπόθεσης. Τελικώς ο κατηγορούμενος 1 άλλαξε δικηγόρο και ο νέος του δικηγόρος ζήτησε χρόνο να προετοιμαστεί. Παρά την ύπαρξη πολλών αναβολών της υπόθεσης του δόθηκε λίγος χρόνος λαμβάνοντας υπόψη ότι το μαρτυρικό υλικό της υπόθεσης ήταν ογκώδης και ήταν δίκαιο να δοθεί ο χρόνος να προετοιμαστεί. Παρά των πιο πάνω αναβολών δεν κρίνω ότι υπήρχε μη ορθή διαχείριση δικαστικού χρόνου με αποτέλεσμα να εκτροχιαστεί το δικαίωμα των κατηγορούμενων σε δίκαια δίκη. Μέρος των αναβολών οφείλονται στην υπεράσπιση και δεν θεωρώ ότι δεν υπήρχε μη συνετή διαχείριση του δικαστικού χρόνου από το Δικαστήριο, δηλαδή να γίνονται άσκοπες αναβολές της ακροαματικής διαδικασίας. Άλλαξε η σύνθεση του Επαρχιακού Δικαστηρίου τρεις φορές και η ακροαματική διαδικασία αυτής της υπόθεσης ξεκίνησε κατά το τέλος του
5. Να σημιεώσω ότι κατά το τέλος του 2013 ο κατηγορούμενος 1 άλλαξε δικηγόρο και αυτός ήταν ακόμη ένας λόγος που καθυστέρησε η έναρξη της δικαστικής διαδικασίας. Η ακροαματική διαδικασία ξεκίνησε στις 13 Δεκεμβρίου
6. Για πολλοστή φορά ο δικηγόρος που αντιπροσώπευε τους κατηγορούμενους 1 και 2 ζήτησε αναβολή διότι δεν ήταν προετοιμασμένος και επικαλέστηκε το ογκώδης μαρτυρικό υλικό και την αλλαγή του δικηγόρου. Το Δικαστήριο δεν ενέκρινε το αίτημα και έπειτα ο δικηγόρος υπέβαλε αίτημα να αποσυρθεί ως δικηγόρος των κατηγορούμενων διότι το Δικαστήριο δεν ενέκρινε την αναβολή. Ούτε αυτό το αίτημα έγινε αποδεκτό και στην συνέχεια προχώρησε η ακροαμτική διαδικασία. Έπειτα η ακροαματική διαδικασία γινόταν τακτικά αλλά όχι καθημερινά εξαιτίας της αδυναμίας του Επαρχιακού Δικαστηρίου να ορίζει αυτή την υπόθεση μόνο, λόγο μεγάλου όγκου και άλλων υποθέσεων που εκκρεμούσαν παλαιών υποθέσεων που καταχωρήθηκαν το 2011 και 2012 αλλά έκτακτων καταχωρήσεων με πρόσωπα υπό κράτηση που είχαν προτεραιότητα να ακουσθούν. Το άλλο εμποδιο στον πυκνό και καθημερινό ορισμό της υπόθεσης είναι το γεγονός ότι ήταν πολλοί οι κατηγορούμενοι, πολλοί οι δικηγόροι το πρόγραμμα των οποίων δεν επέτρεπε καθημερινό ορισμό της υπόθεσης. Εκ μέρους της κατηγορούμενης 2 ο δικηγόρος της επικαλέστηκε αδυναμία της να παρουσιάζεται καθημερινά και όποτε ήθελε το Δικαστήριο επειδή είχε εργασία και κινδύνευε να απωλέσει την εργασία της εξαιτίας συχνών απουσιών. Οι φορές που η υπεράσπιση ζήτησε αναβολή είτε για ένα ή άλλο κατηγορούμενο ήταν πολλές. Άλλοτε έγιναν αιτήματα για να εγερθούν νομικά ζητήματα που έπρεπε το Δικαστήριο να επιληφθεί προκειμένου να συνεχίσει η παρουσίαση της υπόθεσης της κατηγορούσας αρχής. Ζητήθηκαν επί παραδείγματι, αναβολή για να μεταβούν στον χώρο του τελωνείου για να αναθεωρήσουν τα καπνικά προϊόντα που κατασχέθηκαν από το τελωνείο ώστε να είναι σε θέση να αντεξετάσουν ή αναβολή ώστε να αποκτήσουν αντίγραφο των σκληρών δίσκων των υπολογιστών που κατασχέθηκαν από τα γραφεία της PV Avraam ή και του κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης ώστε να είναι σε θέση να αντεξετάσουν. Οι δικηγόροι υπεράσπισης ζήτησαν αναβολή κατά την μαρτυρία του κατηγορούμενου 6 δύο φορές επειδή ο κατηγορούμενος επικαλέσθηκε ξαφνική αδιαθεσία. Η μία αναβολή εγκρίθηκε αλλά όχι η δεύτερη. Ασκήθηκε δικαστική κρίση στην παραχώρηση των αναβολών και χορήγηθηκαν οι αναβολές εκεί που κρίθηκε ότι ήταν αναγκαίο. Υπήρχαν και σε αρκετές περιπτώσεις αδικαιολόγητες απουσίες κατηγορούμενων με αποτέλεσμα να εκδοθεί ένταλμα συλλήψεως εναντίον τους. Στην υπόθεση Χαραλαμπίδης ν Αστυνομίας[18] το Εφετείο επεκύρωσε ποινή φυλάκισης 15 μηνών που επεβλήθηκε σε διευθυντή και μέτοχο εταιρείας ο οποίος με απατηλή ενέργεια, δηλαδή κατάρτιση πλαστογραφημένων εγγράφων, κατόρθωσε να αποσύρει από το Κτηματολόγιο Λευκωσίας πωλητήρια έγγραφα ακίνητης ιδιοκτησίας που είχε πωλήσει ο ίδιος στην εταιρεία. Η αστυνομική ανάκριση εκείνης της υπόθεσης είχε αρχίσει κατά το έτος 1996 αλλά η ποινική ευθύνη του κατηγορούμενου είχε διαπιστωθεί τον Νοέμβριο
7. Το εφετείο έλαβε υπόψη του όλο το ιστορικό της υπόθεσης και παράγοντες σημαντικούς για την υπόθεση δηλαδή περιπλοκότητα της υπόθεσης, και την συμπεριφορά των δύο μερών σε σχέση με την προώθηση της υπόθεσης και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι παρά την μεγάλη καθυστέρηση που παρατηρείται σε σχέση με την διαπίστωση της ποινικής ευθύνης του κατηγορούμενου δεν υπήρξε σφάλμα αρχής του πρωτόδικου Δικαστηρίου κατά την επιβολή της ποινής που να δικαιολογούσε παραμερισμό της ποινής φυλάκισης. Ούτε κατά την άποψη μου είναι περίπτωση που η καθυστέρηση της δικαιοσύνης έχει προκαλέσει και άρνηση της δικαιοσύνης. Οι κατηγορούμενοι είχαν κάθε ευκαιρία να αντιμετωπίσουν την μαρτυρία εναντίον τους καθώτι οι πλείστες αναβολές εγκρίθηκαν για να ικανοποιηθούν ζητήματα της υπεράσπισης. Η εγκληματική δραστηριότητα των κατηγορούμενων ήταν τέτοιας έκτασης με οικονομικές επιπτώσεις στο κράτος αλλά και άλλων μη άμεσων επιπτώσεων εξαιτίας της απατηλής συμπεριφοράς των κατηγορούμενων που δεν έχει ατονήσει η ανάγκη επιβολής της ορθής ποινής των κατηγορούμενων επειδή η αγωνία τους για το αποτέλεσμα αυτής της υπόθεσης έχει διάρκεια ετών. Στην υπόθεση Verenillo v France ECHR[19] το Δικαστήριο Ανθρώπινων Δικαιωμάτων κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν υπήρχε παραβίαση της αρχής εκδίκασης υπόθεσης εντός εύλογου χρόνου παρόλο που ο συνολικός χρόνος προς ολοκλήρωση της αστικής διαδικασίας ήταν από 1977 μέχρι
8. Σημαντικό κριτήριο για την κρίση του Δικαστηρίου ήταν λεπτομερή εξέταση του φακέλου της υπόθεσης και την διαπίστωση του Δικαστηρίου ότι δεν υπήρχε αμελής χειρισμός της υπόθεσης από την Δικαστική αρχή με αποτέλεσμα η διάρκεια επίλυσης των ζητημάτων να είναι εξωπραγματικός με βάση τα δεδομένα της υπόθεσης. Το ίδιο συμβαίνει στην παρούσα υπόθεση. Αναμφίβολα η ποινική ευθύνη των κατηγορούμενων θα μπορούσε να διαπιστωθεί νωρίτερα κάποιους μήνες ή ίσως και χρόνο εάν δεν υπήρχαν αναβολές στην υπόθεση και εάν υπήρχε ευχέρεια ορισμού της υπόθεσης επί καθημερινής βάσεως μέχρι να ολοκληρωθεί. Όμως δεν κρίνω ότι ο συνολικός χρόνος εκδίκασης της υπόθεσης με βάση όλα τα δεδομένα ήταν τέτοιας διάρκειας που να δικαιολογεί ανατροπή των δεδομένων ενώπιον μου σε σχέση με την ορθότητα επιβολής ποινής φυλάκισης στους κατηγορούμενους. Ούτε υπήρξε αδιάφορη στάση του Δικαστηρίου στην προώθηση της υπόθεσης εφόσον μετά την επιφύλαξη της απόφασης η ακροαματική διαδικασία της οποίας είχε διάρκεια ετών δόθηκε δύο μήνες αργότερα. Σημαντικός παράγοντας που πρέπει να ληφθεί υπόψη στην παρούσα υπόθεση παρά την ύπαρξη μεγάλης καθυστέρησης είναι η συστηματική παραβίαση του νόμου και αδιαφορία που επέδειξαν οι κατηγορούμενοι στην τήρηση των νόμων αυτού του κράτους. Περαιτέρω, παρά τον χρόνο που έχει διαρρεύσει δεν έχουν αποδώσει τίποτε από τα οφειλόμενα στο κράτος. Είναι εκαντοντάδες χιλιάδες που απώλεσε το κράτος από την δόλια και συστηματική συμπεριφορά των κατηγορούμενων. Ο κατηγορούμενος 1 όχι μόνο δεν έχει αποπλήρωσει τα οφειλόμενα ποσά αλλά μέχρι την τελευταία στιγμή παρέπεμπε την ευθύνη για τα αδικήματα στους ώμους του ΜΚ
9. Η ύπαρξη της καθυστέρησης δεν μπορεί να αποτέλεσει λόγος για την μη επιβολή της ορθής ποινής στους κατηγορούμενους για την αξιόμεμπτη τους συμπεριφορά. Επί παραδείγματι το Εφετείο στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν Βαρνάβα[20] αντικατέστησε ποινή προστίμου που επέβαλε το πρωτόδικο Δικαστήριο σε ποινή φυλάκισης παρά την καθυστέρηση ετών μέχρι την διαπίστωση της ποινικής ευθύνης των κατηγορούμενων με το εξής σκεπτικό. Τονίστηκε ακόμη εμφαντικά πως διέρρευσε μεγάλο χρονικό διάστημα από την τέλεση του αδικήματος μέχρι την επιβολή της ποινής το Μάρτιο του
10. Για τις επιπτώσεις της καθυστέρησης στο θέμα αυτό επικαλέστηκε την υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Τσιολή[21]. Η νομολογία έχει επικροτήσει, ομολογουμένως, την αρχή ότι σε περίπτωση καθυστέρησης η φυλάκιση πρέπει να αποφεύγεται εκτός αν αυτό είναι αναπόφευκτο: Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Αβρααμίδη[22]. Η πρωτόδικη δικαστής κατέληξε, αφού τόνισε ξανά τη σημασία της δήλωσης της παραπονούμενης, ότι "ενδεδειγμένη ποινή υπό τις περιστάσεις δεν μπορεί να είναι αυτή της φυλάκισης αλλά του προστίμου". Η αγόρευση της δικηγόρου του εφεσιβλήτου στράφηκε γύρω από τα ελαφρυντικά που δέχθηκε το δικαστήριο και τον παράγοντα της καθυστέρησης στην επιβολή ποινής. Τελικά μας κάλεσε στην περίπτωση που θα ανατρέπαμε την καταγνωσθείσα ποινή να αναστέλλαμε τη φυλάκιση που θα σκοπεύαμε να επιβάλουμε. Επιστρέφουμε στα γεγονότα για να τα σχολιάσουμε. Αναντίρρητα ήταν μια άνανδρη επίθεση που προκαλεί την αποστροφή. Τη σοβαρότητα της επιτείνει ακόμη το γεγονός ότι ο εφεσίβλητος εκμεταλλεύθηκε το αίσθημα της εμπιστοσύνης και οικειότητας που απορρέει από τη φιλική σχέση για να επιβάλει τις ορέξεις του. Αξίζει να παραθέσουμε στο σημείο αυτό σχετική παρατήρηση που έγινε στην R. v. Anthony Taylor[23], στην οποία μας παρέπεμψε ο κ. Κληρίδης, που δείχνει τη σημασία της κατάχρησης εμπιστοσύνης: "We have considered those submissions with the greatest of care. We find this a disturbing case. This was a man who was placed in a position of trust so far as these helpless wheelchair bound women were concerned. They had no chance of escape when he decided to behave in this irresponsible and indecent manner. We share the judge's view that this was a serious matter and called for a substantial sentence of imprisonment. We acknowledge that he did plead guilty and that he thereby saved the women the embarrassment of recounting their experience in public. We acknowledge too that the level of indecency could have been more gross. There was no violence. However, we have to consider this case and the sentences, as Mr. Fitzgibbon invites us to do, in the light of other cases where a breach of trust has been established." Πρέπει να υπογραμμισθεί ότι δεν έχουμε εδώ την περίπτωση κάποιας στιγμιαίας απερισκεψίας, όπως εισηγήθηκε η κα Παπαπέτρου. Το αντίθετο συνέβη. Υπήρξε εμμονή στο στόχο παρά τις σφοδρές αντιρρήσεις του θύματος και την πλήρη έλλειψη ενθάρρυνσης. Ό,τι όμως είναι σημαντικό είναι ο εξευτελισμός. Η ταπείνωση. Ο βιασμός της προσωπικότητας, που γίνεται εντονότερος στην περίπτωση μιας κοπέλας που είναι ανήμπορη να προστατεύσει τον εαυτό της λόγω αναπηρίας για να μην σκεφθεί ένας το κοινωνικό αντίκτυπο μιας τέτοιας πράξης. Αναγνωρίζεται ότι η παραδοχή της πράξης από το δράστη βοήθησε έτσι ώστε να μην ξαναβιώσει τη φρικτή της εμπειρία η κοπέλα. Το λευκό ποινικό μητρώο έχει σημασία, αλλά δεν αποτελεί λόγο για να μην επιβληθεί η σωστή ποινή. Παραθέτουμε το εξής σχετικό σχόλιο από την Townsend[24], που υιοθετήθηκε στην Mete Tanyildiz[25]: "Nevertheless we have concluded that the Court in Neem was wrong in saying that as a matter of principle an indecent assault of this kind, for the first conviction, should not carry a sentence of custody. We think it is open to a sentencing court in its discretion to impose a custodial sentence for such an offence. We are not saying of course that it must do so; in many cases it is properly dealt with by a non-custodial sentence." Μολονότι τα στοιχεία αυτά αποτελούν ελαφρυντικές περιστάσεις που συντείνουν στη μείωση, η δικαστής προώθησε την αρχή της εξατομίκευσης της ποινής σε σημείο που εξουδετέρωσε τους σκοπούς της. Αναφορικά με το θέμα της καθυστέρησης παραγνωρίστηκε ότι ο εφεσίβλητος ήταν ο κύριος πρόξενος της με τις αναβολές που ζήτησε. Εκφράζουμε την άποψη χωρίς κανένα δισταγμό πως η μόνη κατάλληλη τιμωρία είναι η άμεση φυλάκιση. Η ποινή προστίμου ήταν από κάθε σκοπιά ανεπαρκής. Οι πράξεις των κατηγορούμενων 1, 6, 5, 7, 8, 9 και ειδικά του κατηγορούμενου 1 δεν ήταν μεμονωμένες αλλά η δόλια και απατηλή συμπεριφορά επεκτείνεται σε βάθος χρόνου. Ως θέμα αρχής κρίνω ότι η μόνη σωστή ποινή υπό τις περιστάσεις είναι ποινή φυλάκισης, διαφορετικά η συστηματική και απατηλή συμπεριφορά των κατηγορούμενων που χρειάσθηκε μεγάλο χρονικό διάστημα να αποκαλυφθεί και να εξιχνιαστεί θα παραμένει ουσιαστικά ατιμώρητη και αυτό θα αποτέλεσει ενθάρρυνση για παρόμοια συμπεριφορά. Όλα οφείλονται στην άκρατη απληστία του κατηγορουμενου
11. Ο λόγος που και άλλοι συμμετείχαν στο παράνομο φαγοπότι που επινόησε και δημιούργησε ο κατηγορούμενος 1 είναι επειδή κατάφερε για μεγάλο χρονικό διάστημα να αποφύγει να πληρώνει δασμούς ανενόχλητα. Στην περίπτωση που δεν επιβληθεί η ενδεδειγμένη ποινή υπό τις περιστάσεις είναι σαν να εγκαταλείπει το Δικαστήριο το καθήκον του ως φρουρός της τάξης και της νομιμότητας. Παρόλο τούτο αναγνωρίζω την μεγάλη καθυστέρηση στην διαπίστωση της ποινικής της ευθύνης των κατηγορούμενων ως σοβαρός μετριαστικός παράγοντας. Οι κατηγορούμενοι ευθύνονται για μέρος της καθυστέρησης ειδικά μετά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας. Παρόλο τούτο δεν θεωρώ ότι αυτή είναι από τις περιπτώσεις που δεν θα πρέπει να εφαρμοστούν ποινικές κυρώσεις στους κατηγορούμενους εξαιτίας της καθυστέρησης. Όμως ακόμη και εάν προστεθεί ο χρόνος αυτός με τον χρόνο διερεύνησης της υπόθεσης με δεδομένο την πολυπλοκότητα της υπόθεσης ενόψει και της προσπάθειας των κατηγορούμενων να συγκαλήψουν το περιεχόμενο των φορτίων με πλαστά στοιχεία δεν είναι περίπτωση που δικαιολογείται μια εντελώς διαφορετική προσέγγιση σε σχέση με την ποινή. Αυτές είναι δύσκολες υποθέσεις να εξιχνιαστούν και η εκδίκαση τους λόγο της περιπλοκότητας των γεγονότων επίπονη και χρονοβόρα. Δράστες τέτοιων αδικημάτων δύσκολα και μόνο μετά από ενδελεχή έρευνα έρχονται αντιμέτωποι με τις συνέπειες των πράξεων τους. Στην υπόθεση Velichko v Russia ECHR[26] το Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων δεν βρήκε να υπήρχε παραβίαση του δικαιώματος της εκδίκασης δίκης εντός εύλογου χρόνου όταν η εκδίκαση της υπόθεσης άρχισε τον Οκτώβριο 2005 και ολοκληρώθηκε με τελική απόφαση τον Νοέμβριο
12. Λήφθηκε υπόψη ότι οι αιτητές αντιμετώπιζαν πληθώρα κατηγοριών και ότι η πολιτεία είχε περισυλλέξει μεγάλο όγκο μαρτυρικού υλικού και ότι τα γεγονότα της υπόθεσης ήταν αρκετά περίπλοκα. Σε εκείνη την υπόθεση καμία αναβολή δεν οφειλόταν στον αιτητή σε αντίθεση με την δική μας υπόθεση. Το Δικαστήριο σημείωσε ότι η εκδίκαση της υπόθεσης διεξαγόταν επί συστηματικής βάσεως και λαμβάνοντας υπόψη την περιπλοκότητα της υπόθεσης δεν θεωρήθηκε ότι οι διαδικασίες είχαν υπερβεί χρονικά τα λογικά όρια ώστε να υφίσταται παραβίαση της σύμβασης. Οπότε, η απονομή της δικαιοσύνης άργησε επειδή η διάπραξη αδικημάτων ήταν συστηματική μεθοδευμένη και συγκαλημένη. Δεν φαίνεται να υπάρχει περίοδος αδικαιολόγητης στασιμότητας στις έρευνες. Υπάρχει ζήτημα καθυστέρησης που πρέπει να απασχολήσει σοβαρά το Δικαστήριο στην παρούσα περίπτωση όμως τα δεδομένα της υπόθεσης είναι τέτοια στην ολότητα τους που το ζήτημα καθυστέρησης δεν είναι τέτοιο που να εξουδετερώνει την ανάγκη επιβολής αποτρεπτικής ποινής στους κατηγορούμενους οι οποίοι έστησαν μία παράνομη επιχείρηση εισαγωγής καπνικών ειδών στερώντας από το δημόσιο εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ εισόδημα. Στα χρόνια που περιμένουν να διαπιστωθεί η ποινική τους η ευθύνη δεν έχουν κάνει καμία προσπάθεια να αποδώσουν τα οφειλόμενα στο δημόσιο. Επωφελήθηκαν τα κέρδη αυτής της παράνομης επιχείρησης και αυτό δεν έχει αλλάξει παρά τα χρόνια που έχουν περάσει. Οι κατηγορούμενοι είχαν χρόνια να αποκαταστήσουν την ζημιά που έχουν προκαλέσει εις βάρος του δημοσίου. Οπότε, μια ποινή στερητικής της ελευθερίας του ατόμου είναι αναπόφευκτη και αναγκαία στην περίπτωση των κατηγορούμενων 1, 6, 9, 7 και
13. Συνεπώς, λαμβάνω υπόψη μου την καθυστέρηση αλλά όχι στο βαθμό που να αλλάζει ουσιωδώς το είδος της ποινής που πρέπει να του επιβληθεί, ήτοι της φυλάκισης. Περαιτέρω, είναι πρόδηλο ότι τέτοια φαινόμενα διαφθοράς ειδικά από δημόσιους λετιουργούς όπως οι κατηγορούμενοι 6 και 9 πρέπει να παταχθούν με την δέουσα ποινή που δεν είναι άλλη από ποινή φυλάκισης. Ο δημόσιος λειτουργός είναι υπηρέτης του κράτους και οφείλει να προωθήσει όσο καλύτερα μπορεί τα συμφέροντα των πολιτών από την θέση που υπηρετεί. Τα καθήκοντα του δημόσιου λειτουργού πρέπει να εκτελούνται με ευλάβεια και με ψηλό αίσθημα ευθύνης έναντι των φορολογούμενων πολιτών που πληρώνουν τον μισθό του. Όταν υπάρχει κατάχρηση της εμπιστοσύνης των πολιτών με φαινόμενα διαφθοράς από δημόσιους λειτουργούς υπάρχει καθολική απαίτηση των εξαπατηθέντων πολιτών για ορθολογιστική αντιμετωπίση του παραβάτη. Οποιαδήποτε ποινή πλην της φυλάκισης δεν βοηθά στην πρόληψη της διαφθοράς αλλά δημιουργεί προπέτασμα για την εξάπλωση της και διαβρώνει ακόμη περισσότερο την πεποίθηση των πολιτών ότι οι δημόσιοι λειτουργοί δεν υπηρετούν στην θέση τους με ανιδιοτέλεια και το συμφέρον της κοινωνίας. Λαμβάνω ύποψη μου τους μετριαστικούς παράγοντες που έχουν θέσει υπόψη μου οι συνήγοροι των κατηγορούμενων και ειδικά το γεγονός ότι θα υποστούν επιπρόσθετες κυρώσεις συμπεριλαμβανομένου και της απώλειας της σταθερής εργασίας τους στο δημόσιο. Όμως οι πράξεις τους ήταν τόσο βλαβερές για τον εργοδότη τους εξαιτίας των συστηματικών τους καταχρήσεων που δεν μπορεί να επικαλούνται αυτό τον λόγο ως σοβαρό μετριαστικό παράγοντα προς αλλοίωση της πραγματικής ποινής που τους αξίζει γι'αυτά που έχουν διαπράξει. Τα αδικήματα είναι ιδιαίτερα σοβαρά διότι εμπεριέχουν το στοιχείο του δόλου και υπάρχει ανάγκη επιβολής ποινής αποτρεπτικού χαρακτήρα για άλλους πιθανούς παραβάτες που σκέφτονται να εκμεταλλευτούν την αδυναμία των συστημάτων ελέγχου του τελωνείου για να πλουτίσουν αθέμιτα εις βάρος του δημοσίου. Πιθανόν να απωλέσουν την εργασία τους εξαιτίας της καταδίκης τους. Όμως αυτός δεν είναι λόγος κατά την άποψη μου που δικαιολογεί την επιβολή ποινής ανεπαρκής σε σχέση με την σοβαρότητα του αδικήματος που έχουν διαπράξει. Στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν Γεωργίου Ευριπίδου[27] το Εφετείο εξήγησε τους λόγους γιατί μελλοντικές και πιθανές κυρώσεις στην επαγγελματική σταδιοδρομία του αδικοπραγούντα έχουν υποβαθμισμένη σημασία όταν το αδίκημα που έχουν διαπράξει είναι σοβαρό. Η σοβαρότητα του αδικήματος ειναι εκείνη η οποία αποτελεί κατ' εξοχήν το δείκτη της τιμωρίας. Η επιβληθείσα ποινή θεωρείται ως καταφανώς ανεπαρκής εφοσον δεν αντανακλά την σοβαρότητα του αδικήματος όπως αυτή στοιχειοθετείται από τα περιστατικά που το περιβάλλουν. Οι κατηγορούμενοι χρησιμοποίησαν την θέση τους ώστε να στηθεί εις βάρος του δημοσίου κύκλωμα παράνομης εισαγωγής και διανομής καπνικών ειδών με κίνητρο τον αθέμιτο πλουτισμό. Είχαν υπεύθυνη θέση και καταχράστηκαν την εμπιστοσύνη του εργοδότη τους. Πληρώνονταν από τους φορολογούμενους πολίτες για να εκτελέσουν το εντεταλμένο τους καθήκον. Συνεπώς παρά την ύπαρξη όλων των μετριαστικών παραγόντων που έχω λάβει υπόψη μου πιο πάνω δεν προβληματίστηκα ιδιαίτερα για το είδος της ποινής που θα πρέπει να επιβληθεί στους κατηγορούμενους. Ενόψει της καθυστέρησης που παρατηρείται στην διαπίστωση της ποινικής τους ευθύνης αλλά και τους υπόλοιπους μετριαστικούς παράγοντες ειδικά αυτούς που έχουν να κάνουν με το πρόσωπο και ηλικία των κατηγορούμενων κρίνω ότι θα πρέπει να μειωθεί η διάρκεια της ποινής φυλάκισης που πρέπει να επιβληθεί. Είναι γεγονός ότι ο κατηγορούμενοι είχαν συνεργάτες στην διάπραξη των αδικήματων που δεν έχουν διωχθεί. Ο ρόλος του κάθε κατηγορούμενου πλην του κατηγορουμενου 5 ήταν ουσιαστικός στην επίτευξη του στόχου της καταδολίευσης διά της συνομωσίας. Ο κατηγορούμενος 5 ήταν συνεργός στην διαπραξη των αδικήματων διά της αποδοχής της μικρής ποσότητας συγκριτικά καπνικών ειδών στην κατοχή του διά των οποίων δεν πλήρωσε φόρους και δασμούς όμως η αποδοχή αυτή που έγινε μονο μία φορά και για μικρή ποσότητα δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως ουσιαστική για την υποβοήθηση αυτού του κυκλώματος ή την συντήρηση του ώστε να θεωρηθεί ότι είναι βασικός ο ρόλος του στην συνομωσία. Είναι γι'αυτό που η προσέγγιση μου για τον κατηγορούμενο 5 σε συνδυασμό με τους υπόλοιπους μετριαστικούς παράγοντες διαφέρει στο είδος της ποινής που πρέπει να του επιβληθεί. Αυτό δεν ισχύει για τους υπόλοιπους συνωμότες στις διάφορες συναλλαγές για εισαγωγή και διανομή των παράνομων καπνικών ειδών. Αυτοί υποβοήθησαν αυτή την παράνομη επιχείρηση να επιβιώσει και να επιφέρει μεγάλα οφέλη για τους συμμετέχοντες της κάθε συνομωσίας εισαγωγής και διανομής καπνικών ειδών. Δύο από αυτούς τους συνωμότες αποδεδειγμένα δεν έχουν διωχθεί παρόλο που η εμπλοκή τους σ' αυτό το κύκλωμα στοιχειοθετείται. Ο κατηγορούμενος 4 ήταν σύμφωνα με την μαρτυρία του ΜΚ4 κύριος προμηθευτής καπνικών ειδών του κατηγορούμενου 1 για την διενέργεια παράνομων εξαγωγών. Η κατηγορουσα αρχή ανέφερε ότι ο λόγος διακοπής της δίωξης είναι επειδή εναντίον του εκκρεμούσε Ευρωπαϊκό Ένταλμα σύλληψης που εκδόθηκε από αρμόδιο Δικαστικό όργανο της Ρουμανίας σε σχέση με διερευνώμενη υπόθεση πλαστογραφίας. Το Επαρχιακό Δικαστήριο Λεμεσού με απόφαση του ικανοποίησε το αίτημα της Ρουμανίας και το Ευρωπαϊκό Ένταλμα εκτελέστηκε με αποτέλεσμα ο πρώην κατηγορούμενος 4 να παραδοθεί στις αρχές της Ρουμανίας. Η ακροαματική διαδικασία της υπόθεσης, που ως έχω εξηγήσει πιο πάνω καθυστέρησε πολύ η έναρξη της, είχε ξεκινήσει και έτσι ενόψει της εκτέλεσης του Ευρωπαϊκού Εντάλματος κρίθηκε ορθό από τον Γενικό Εισαγγελέα να ανασταλεί η δίωξη ώστε να συνεχίσει η ακροαματική διαδικασία της υπόθεσης για τους υπόλοιπους κατηγορούμενους. Η κα Γιακουμεττή πληροφόρησε το Δικαστήριο ότι ο κατηγορούμενος 4 επέστρεψε στην Κύπρο ελεύθερος, τον Αύγουστο 2014 από την Ρουμανία αλλά εκ των πραγμάτων θα έπρεπε να ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία ώστε να γίνει εισήγηση για δίωξη εκ νέου του κατηγορούμενου
14. Λαμβάνω υπόψη μου ότι προς το παρών ο κατηγορούμενος 4 έχει αποφύγει την ποινική του ευθύνη για τα σοβαρά αδικήματα που αντιμετώπιζε αλλά δεν θεωρώ ότι οι λόγοι της αναστολής, ενόψη και της εξήγησης της κατηγορούσας αρχής, χαρακτηρίζονται από αυθαιρεσία και έλλειψη διαφάνειας. Η υπόθεση Νικήτας ν Αστυνομίας[28] διαφέρει από τα γεγονότα της δικής μας υπόθεσης επειδή σε εκείνη την υπόθεση η κατηγορούσα αρχή δεν έδωσε καμία εξήγηση για την αναστολή συγκατηγορούμενων του εφεσείοντα με αποτέλεσμα το εφετείο να λάβει πολύ σοβαρά υπόψη του το γεγονός της αναστολής αφού αναγνώρισε ότι τα Δικαστήρια έχουν πάντοτε το καθήκον για την αποτελεσματική εφαρμογή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων συμπεριλαμβανομένου και το δικαίωμα στην ίση μεταχείριση που προβλέπεται από το άρθρο 28 του Συντάγματος. Οπότε αναγνωρίζω ότι προς το παρών ο κατηγορούμενος 4 διαφεύγει τιμωρίας για τις δικές του πράξεις αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι οι υπολοιποι κατηγορούμενοι δεν πρέπει να τιμωρηθούν για τις δικές τους αξιόμεμπτες πράξεις ενόψει και του γεγονότος ότι η κατηγορούσα αρχή δεν ενέργησε αυθαίρετα και χωρίς καλό λόγο στην διακοπή της δίκης εναντίον του. Ο κατηγορούμενος 10 δεν έχει διωχθεί επειδή χρησιμοποιήθηκε από την κατηγορούσα αρχή ως μάρτυρας κατηγορίας. Παρόλο που αυτή η πρακτική είναι θεμιτή ειδικά όταν κριθεί αναγκαία ότι προωθεί το δημόσιο συμφέρον για σκοπούς στοιχειοθέτησης της υπόθεσης δεν μπορεί να μην ληφθεί υπόψη η μη δίωξη του ΜΚ4 ως μετριαστικός παράγοντας για τους υπόλοιπους κατηγορούμενους. Ως ένα βαθμό λαμβάνω υπόψη μου ότι οι κατηγορούμενοι θα υποστούν μόνοι τις συνέπειες των πράξεων τους ενώ ο ΜΚ4 που ήταν σημαντικός για την υποβοήθηση του έργου του κατηγορούμενου έχει διαφύγει της τιμωρίας για τις πράξεις του. Παρόλο τούτο δεν κρίνω ότι αυτός ο παράγοντας είναι ικανός να επιδράσει με τρόπο που να αλλοιώνει την ανάγκη επιβολής ποινής φυλάκισης σ'αυτούς τους αδικοπραγούντες που έδρασαν επαννηλειμένα κατά τα συμφέροντα του κοινού. Ο κατηγορούμενος 1 ήταν πρόσωπο που έστησε όλο αυτό το κύκλωμα απάτης εις βάρος του δημοσίου και μετά προσέλαβε τον ΜΚ4 για να τον βοηθήσει και να τον καταστήσει αποδιοπομπαίο τράγο στην περίπτωση που ήθελε φανεί το πραγματικό περιεχόμενο των παράνομων φορτίων. Ο ΜΚ4 παρουσιαζόταν ονομαστικά ως ο παραλήπτης αυτών των φορτίων στα τιμολόγια των φορτίων και ο κατηγορούμενος τον χρησημοποιήσε ως βιτρίνα για το παράνομο φορτίο για να πλουτίσει ο ίδιος και άλλοι. Ακόμη και όταν άρχισε η έρευνα ο ΜΚ4 εκτελούσε τις εντολές του κατηγορούμενου
15. Αναμφίβολα ο ΜΚ4 αποκόμισε οφέλη από αυτή την δραστηριότητα αλλά όχι τις δεκάδες χιλιάδες ευρώ που επωφελήθηκαν οι κατηγορούμενοι 7 και 8 που παρελαβαν σε δύο περιπτώσεις παράνομα φορτία βάρους εκατοντάδων κιλών. Παρόλο που ο ΜΚ4 ήταν βοηθός του κατηγορούμενου 1 και όχι πρόσωπο που επινόησε αυτό το μεγαλεπήβολο σχέδιο παρανομίας θεωρώ ότι πρέπει να λάβω υπόψη μου ότι δεν έχει διωχθεί και δεν θα τιμωρηθεί για τις πράξεις του. Αυτός ο παράγοντας όμως δεν δικαιολογεί την επιβολή μίας ποινής ανεπαρκούς για τα σοβαρά αδικήματα που έχουν διαπράξει οι κατηγορούμενοι. Επηρεάζει την διάρκεια της ποινής και όχι το είδος της. Το ίδιο ισχύει με τον Γάλλο συνεργάτη του κατηγορούμενου 1 ο οποίος επίσης συμπεριλήφθηκε ως μάρτυρας κατηγορίας 105 στην υπόθεση. Θεμιτή είναι η απόφαση του Γενικού Εισαγγελέα να κάνει χρήση αυτού του προσώπου για να αποδείξει την υπόθεση. Αυτό το πρόσωπο αρνήθηκε να δώσει μαρτυρία την τελευταία στιγμή και αφού όπως με πληροφόρησε η κα Γιακουμεττή, είχαν εγκριθεί τα έξοδα του για να μεταβεί στην Κύπρο για μαρτυρία. Δεν γνωρίζω εάν η κατηγορούσα αρχή εξάντλησε όλες τις νομικές διαδικασίες που είχε στην διάθεση της για να εξαναγκάσει αυτό τον μάρτυρα να δώσει μαρτυρία αλλά η απόφαση των διωκτικών αρχών να στηριχτεί σ' αυτή την μαρτυρία, κατά την στιγμή που λήφθηκε η απόφαση για συμπερίληψη του στον κατάλογο μαρτύρων στο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας αλλά και με δεδομένη την μαρτυρία που είχε δοθεί μέχρι εκείνη την ημέρα δεν μπορεί να κρίθηκε ότι λήφθηκε για αθέμιτους λόγους. Λαμβάνω υπόψη μου αυτόν τον παράγοντα αλλά αυτός ο παράγοντας δεν μπορεί να εξαλείψει την ανάγκη επιβολής επαρκούς ποινής στους κατηγορούμενους για την δική τους αξιόμεμπτη συμπεριφορά. Πρόκειται για συνεργάτη του κατηγορούμενου 1 ο οποίος εξυπηρετούσε τα συμφέροντα του κατηγορούμενου
16. Ο κατηγορούμενος 1 είναι το πρόσωπο που αναζήτησε τον κ. Abderahim για να του παράσχει συνδρομή στα άνομα του σχέδια. Συνεπώς, θα ήταν εντελώς παράλογο να αλλάξει εντελώς η προσέγγιση του Δικαστηρίου σε σχέση με τον κατηγορούμενο 1 που είναι ιθύνον νους της εγκληματικής δραστηριότητας επειδή ακόμη ένας βοηθός και συνεργάτης του κατηγορούμενου 1 δεν έχει διωχθεί. Οι πράξεις και ποινική ευθύνη των κατηγορούμενων 6 και 9 ως δημόσιοι υπάλληλοι που καταχράστηκαν την θέση τους είναι εντελώς διαφορετική από αυτή του Γάλλου συνεργάτη του κατηγορούμενου 1 που υποβοήθησε το έργο του κατηγορούμενου
17. Δυνατόν να υπάρχουν και άλλοι εμπλεκόμενοι σ' αύτη την υπόθεση όμως κρίνω, ότι δεν έχω συγκεκριμένα και απτά στοιχεία για να κάνω τέτοιο εύρημα. Εφόσον η συμμετοχή των άλλων προκειται μόνο για μία υποψία καθότι η υπόθεση διερευνήθηκε σε βάθος χωρίς κάτι το συγκεκριμένο να προκύψει εις βάρος προσώπων δεν είναι ορθό αυτός ο παράγοντας να ληφθεί υπόψη ως στοιχείο για μετριασμό της ποινής. Δεν είναι βαρύνουσας σημασίας το γεγονός ότι πιθανόν να υπάρχουν και άλλοι συνεργάτες στο έγκλημα που διαφεύγουν της τιμωρίας για τα συγκεκριμένα αδικήματα διότι για να αποκτήσουν τέτοια σημασία θα πρέπει να έχουν συλληφθεί αυτά τα άτομα και να έχουν προσαχθεί ενώπιον της δικαιοσύνης (βλ. Dirazo v Δημοκρατίας[29]). Ούτε θεωρώ ότι η παρούσα είναι περίπτωση που οι κατηγορούμενοι θα καταβάλουν δυσανάλογο τίμημα για τις εγκληματικές τους πράξεις καθότι δεν ήταν ιδιαίτερα αποκαλυπτικοί για την ταυτότητα αυτών των προσώπων ώστε οι διωκτικές αρχές να έχουν βάσιμες ελπίδες εντοπισμού αυτών των προσώπων. Δεν παραγνωρίζω τις προσωπικές συνθήκες των κατηγορούμενων και ειδικά σε σχέση με τους κατηγορούμενους 1, 7 και 8 το γεγονός ότι είναι πατέρες ανήλικων τέκνων. Θεωρώ ότι οι επιπτώσεις στην οικογένεια των κατηγορούμενων οφείλονται σε δικές τους ενέργειες. Όμως στον βαθμό που αυτό είναι εφικτό λαμβάνω υπόψη αυτές τις επιπτώσεις στα αθώα θύματα της συμπεριφοράς των κατηγορούμενων μαζί με τους άλλους μετριαστικούς παράγοντες ώστε να επιδράσουν καταλυτικά στην διάρκεια της ποινής που θα τους επιβληθεί. Επίσης δεν παραγνωρίζω το γεγονός ότι κάποιοι από τους κατηγορούμενους με τον εγκλεισμό τους στις κεντρικές φυλακές θα απολέσουν πηγή εισοδημάτων που βοηθά στην συντήρηση της οικογένειας τους. Αυτό έχει αναφερθεί σε σχέση με τους κατηγορούμενους 1 και
18. Ομως κατά την άποψη μου το γεγονός ότι θα υπάρχουν και άλλες κυρώσεις στους κατηγορούμενους που θα έχουν το αποτέλεσμα απώλεια εισοδημάτων δεν μπορεί να έχει τέτοια βαρύνουσα σημασία όταν οι κατηγορούμενοι έχουν επιδέιξει βάναυση καταφρόνηση για τον νόμο. Παρόμοια θεώρηση των πραγμάτων είχε και το Εφετείο στην υπόθεση Διευθυντή Τμήματος Τελωνείου[30] όταν δεν έλαβε υπόψη του άλλες οικονομικές επιπτώσεις που υπέστει ο κατηγορούμενος κατά το στάδιο της ποινής και τόνισε οτι η επάρκεια της ποινής για την διάπραξη συγκεκριμένου αδικήματος είναι αντικειμενικό. Ο εφεσίβλητος υπέβαλε ότι η ποινή του προστίμου δεν ήταν η μόνη τιμωρία του για το αδίκημα. Υπέστη απώλεια πέραν των £1.000,00 από εξαρτήματα τα οποία πρόσθεσε στο αυτοκίνητο και τα οποία, όπως ανέφερε, απώλεσε. Το γεγονός αυτό δε μετριάζει τη σοβαρότητά του αδικήματος το οποίο διέπραξε. Η προβλεπόμενη από το νόμο ποινή είναι πρόστιμο μέχρι £1.500,00 ή/και φυλάκιση μέχρι δύο ετών (Άρθρο 10 Ν. 82/67και Άρθρο 3

(1)Ν. 166/87). Η ποινή που επιβλήθηκε κρίνεται ανεπαρκής, σε βαθμό και έκταση που επιβάλλεται ο παραμερισμός της. Αφίσταται ουσιωδώς της πρέπουσας τιμωρίας για το αδίκημα το οποίο διαπράχθηκε. Όποιος επιλέγει να παραβιάσει το νόμο, πρέπει να ξέρει ότι οι συνέπειες είναι σοβαρές. Μόνο ποινή φυλακισης είναι επαρκής ως τιμωρία για την αξιόμεμπτη συμπεριφορά των κατηγορούμενων. Σε διαφορετική περίπτωση οι κατηγορούμενοι δεν τιμωρούνται για τις πράξεις τους με αποτέλεσμα την εξουδετέρωση της σοβαρότητας του αδικήματος, και δεν επιτυγχάνεται ο στόχος του Δικαστηρίου για αποτροπή του εγκλήματος. Οι προσωπικές τους περιστάσεις, άλλες κυρώσεις που θα υποστούν ως αποτέλεσμα της καταδίκης τους λευκό ποινικό μητρώο , και καθυστέρηση στην διαπίστωση της ποινικής της ευθύνης επιδρούν στην διάρκεια της ποινής φυλάκισης όχι για την επιλογή του τύπου της ποινής που θα της επιβληθεί. Δεν παραγνωρίζω τις προσωπικές συνθήκες των κατηγορούμενων και ειδικά το γεγονός ότι πρόκειται για πρόσωπα λευκού ποινικού μητρώου. Σημειώνω ειδικά σε σχέση με τους κατηγορούμενους 6 και 9 ότι πρόκειται για άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και με προβλήματα υγείας που αναλύονται σε ιατρικά πιστοποιητικά που έχουν τεθεί ενώπιον μου. Βέβαια δεν έχει τεθεί ενώπιον μου μαρτυρία ότι Διευθυντής των Κεντρικών Φυλακών αδυνατεί να χειριστεί την κατάσταση της υγείας των κατηγορούμενων όμως είναι βέβαιο ότι ο εγκλεισμός των κατηγορούμενων στις φυλακές δεν επιδρά θετικά στην υγεία τους . Η ηλικία των κατηγορούμενων 6 και 9 καθώς και τα προβλήματα υγείας είναι ισχυρός μετριαστικός παράγοντας στην επιμέτρηση της ποινής. Στην ποινική έφεση Νίκος Νικολάου ν Δημοκρατίας[31] το Εφετείο διαφοροποίησε ποινή φυλακισης μεταξύ δύο δραστών και μείωσε περαιτέρω την ποινή 65χρονού λαμβάνοντας, μεταξύ άλλων, και την ηλικία του. Όμως επεξηγήθηκε η μείωση της ποινής από επτά χρόνια ποινή φυλάκισης σε έξι χρόνια ποινή φυλάκισης του 65χρονού δεν αποφασίσθηκε μόνο εξαιτίας της ηλικίας του αλλά σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες που είχε σχέση με την συμμετοχή του στην διάπραξη του αδικήματος. Είναι σαφές λοιπόν ότι η ηλικία των δύο κατηγορούμενων είναι υπολογίσιμος μετριαστικός παράγοντας ειδικά για ανθρώπους λευκού ποινικού μητρώου όμως το πλαίσιο επί του οποίου θα πρέπει να επιβληθεί πρέπει να αντανακλά και τις πραγματικότητες της υπόθεσης ως αυτές προκύπτουν από την συνολική τους εγκληματική συμπεριφορά για την οποία θα πρέπει να τιμωρηθούν. Δεν είναι επιθυμητό οι κατηγορούμενοι να φυλακισθούν για περίοδο που δυνατόν να υπερβαίνει το προσδόκιμο της ζωής τους διότι είναι πρόθεση του Δικαστηρίου οι κατηγορύμενοι να τιμωρηθούν και μετά να αφεθούν ελεύθεροι . Όμως η αξιόποινη συμπεριφορά των κατηγορούμενων δεν οφείλεται σε μία απερίσκεπτη και μεμονωμένη άδικη πράξη η οποία μπορεί να παραβλεφθεί κατά το στάδιο της επιμέτρησης της ποινής εξαιτίας των προσωπικών τους συνθηκών και της ηλικίας τους αλλά οφείλεται σε συστηματική απατηλή συμπεριφορά διάρκειας. Περιφρόνησαν το καθήκον τους και φέρθηκαν άτιμα έναντι του εργοδότη τους με αποτέλεσμα την καταδολίευση του δημοσίου. Σε σχέση με τον κατηγορούμενο 7 σημειώνω ότι πρόκειται για άτομο με σοβαρή αναπηρία και αναμφίβολα εξαιτίας της αναπηρίας ο εγκλεισμός του στην φυλακή θα έχει δυσμενείς επιπτώσεις για τον ίδιο. Έλαβα υπόψη μου τις προσωπικές του περιστάσεις, λευκό ποινικό μητρώο, την πιθανότητα άλλων κυρώσεων αλλά και της μεγάλης καθυστέρησης που παρατηρήθηκε στην διαπίστωση της ποινικής του ευθύνης. Αλλά αυτοί οι παράγοντες επιδρούν καταλυτικά στην διάρκεια της ποινής φυλάκισης και όχι στην επιλογή του τύπου της ποινής που θα του επιβληθεί. Οι προσωπικές του συνθήκες και οι άλλοι μετριαστικοί παράγοντες που έχω αναφέρει πιο πάνω δικαιολογούν μία επιεικέστερη μεταχείριση του κατηγορούμενου. Αλλά όλοι οι μετριαστικοί παράγοντες στην προκειμένη περίπτωση δεν επενεργούν στην εξουδετέρωση του αδικήματος και στην ανάγκη επιβολής αποτρεπτικού χαρακτήρα ποινής. Τα ίδια τα αδικήματα εμπεριέχουν το στοιχείο του δόλου και γι' αυτό ο κατηγορούμενος πρέπει να τιμωρηθεί. Περαιτέρω, δεν μπορεί να υποβαθμιστεί ως επιβαρυντικός παράγοντας ότι εξαιτίας του κατηγορούμενου 7 το δημόσιο έχει στερηθεί εισοδήματα χιλιάδων ευρώ. Στην περίπτωση που δεν επιβληθεί αποτρεπτική ποινή αυτό θα αποτελεί ενθάρρυνση και σε άλλους όπως τον κατηγορούμενο 7 επειδή η συγκεκριμένη παράνομη δραστηριότητα επιφέρει μεγάλα χρηματικά οφέλη για εκείνον που ήταν έτοιμος να ριψοκινδυνεύσει με παράνομες εισαγωγές καπνικών ειδών. Οι κατηγορούμενοι 7 και 8 επρόκειτο να πραγματοποιήσουν και άλλες εισαγωγές στο μέλλον και εάν δεν είχε αποκαλυφθεί η παρανομία δυνατόν το φορτίο καπνικών ειδών του Απριλίου 2008 να μην ήταν και το τελευταίο. Νοείται ότι στην περίπτωση που επιβληθεί ποινή φυλάκισης αυτή η δραστηριότητα που δυστυχώς γίνεται με κάποια συχνότητα θα είναι πολύ λιγότερα δελεαστική. Η μόνη κατάλληλη τιμωρία είναι αυτή της άμεσης φυλάκισης όμως οι άλλοι μετριαστικοί παράγοντες και ειδικά η αναπηρία του και καθυστέρηση στην διαπίστωση της ποινικής του ευθύνης δικαιολογούν δραστική μείωση της ενδεδειγμένης ποινής. Αφού έλαβα υπόψη όλους τους μετριαστικούς παράγοντες που αφορούν τον κάθε κατηγορούμενο ξεχωριστά, την εγκληματική δραστηριότητα του κάθε κατηγορούμενου ως αυτή εξηγείται στην απόφαση του Δικαστηρίου ημερομηνίας 21 Απριλίου 2016, λευκό ποινικό μητρώο των κατηγορούμενων , τη σοβαρότητα των αδικήματων που αντιμετωπίζει ο κάθε κατηγορούμενος, την καθυστέρηση στην διαπίστωση της ποινικής ευθύνης των κατηγορούμενων, άλλων παραγόντων που επιδρούν στην ποινή ως έχω αναλύσει πιο πάνω αλλα και της ανάγκης να αποτρέπεται αυτή η δόλια συμπεριφορά που έχει ως συνέπεια την εξαπάτηση των νόμιμων αρχών του κράτους με δυσμενείς και πολύπλευρες συνέπειες για το κράτος , θεωρώ ότι οι κατάλληλες ποινές υπό τις περιστάσεις είναι ως ακολούθως. Για τον κατηγορούμενο 1 Στις κατηγορίες 1, 1α και 21 επιβάλλεται ποινή φυλάκισης 20 μηνών και για στις κατηγορίες 8, 9, 13, 15, 17, 19, 22, 24, 26, 28, 30, 32, 34, 38, 44, 46, 48, 50,151,152,153 και 154 επιβάλλεται ποινή φυλάκισης 24 μηνών. Οι ποινές φυλάκισης να συντρέχουν και η περίοδος κράτησης αρχίζει από τις 21 Απριλίου 2016. Για τον κατηγορούμενο 5 Στην κατηγορία 63 επιβάλλεται ποινή προστίμου 2000 ευρώ. Καμία ποινή στις υπολοιπες κατηγορίες που αντιμετωπίζει. Για τον κατηγορούμενο 6 και 9 Για τον κατηγορούμενο 6 στις κατηγορίες 68, 71, 154 και για τον κατηγορούμενο 9 στις κατηγορίες 83, 86, 89, 92, 95, 98, 101, 104, 107, 110, 113, 119, 122, 125, 128, 134, 137, 140, 143, 146, επιβάλλεται ποινή φυλάκισης 20 μηνών. Οι ποινές φυλάκισης να συντρέχουν και να αρχίσουν από την ημερα της κράτησης τους ήτοι 21 Απριλίου 2016. Για τον κατηγορούμενο 7 και 8 Επιβάλλεται ποινή φυλάκισης 8 και 10 μηνών αντίστοιχα στις κατηγορίες 73, 79 και 153. Η μικρή διαφοροποίηση της ποινής μεταξύ των δύο αφορά την ειδική κατάσταση της υγείας του κατηγορούμενου 7. Οι ποινές φυλάκισης να συντρέχουν και να αρχίσουν από την ημέρα κράτησης τους ήτοι 21 Απριλίου 2016. Ούτε θεωρώ ότι δικαιολογείται αναστολή της ποινής. Η συμπεριφορά των κατηγορούμενων ήταν επαναλαμβανόμενη με σοβαρές συνέπειες για το κράτος. Μπορεί η κατά συρροή απάτες τους να μην ήταν επιτυχής στο τέλος αλλά υποδηλώνουν μία ανεξέλεγκτη τάση προς δόλια εγκληματική συμπεριφορά που πρέπει να τιμωρηθεί και να κατασταλεί άμεσα. Νοείται ότι οι προσωπικές συνθήκες των κατηγορούμενων εάν αξιολογηθούν σε συνδυασμό με την όλη τους εγκληματική συμπεριφορά δεν δικαιολογούν αναστολή της ποινής. Η αναστολή της ποινής φυλάκισης στην παρούσα περίπτωση θεωρώ ότι δεν εξυπηρετεί τους πολλαπλούς σκοπούς της τιμωρίας αλλά και ούτε συνάδει ως ορθή αντιμετώπιση για την εγκληματική συμπεριφορά των κατηγορούμενων και συνεχιζόμενες επιπτώσεις για τους άλλους συμπεριφορά ως αυτή προκύπτει από τα σοβαρά ποινικά αδικήματα που έχουν διαπράξει (βλ. υπόθεση Ιωσήφ ν. Δημοκρατίας)[32]. Οι στόχοι του Δικαστηρίου δεν μπορεί να επιτευχθούν στην περίπτωση που οι κατηγορούμενοι δεν εκτίσουν άμεσα την ποινή φυλάκισης. Ούτε κρίνω ότι οι κατηγορούμενοι είναι κατάλληλα πρόσωπα για την άσκηση της διακρίτικης εξουσίας του Δικαστηρίου υπέρ της αναστολής. Έχω λάβει υπόψη μου τα ελαφρυντικά σε σχέση με το πρόσωπο των κατηγορούμενων, την καθυστέρηση που παρατηρείται σε σχέση με την διαπίστωση της ποινικής της ευθύνης αλλά και ειδικά την ηλικία των κατηγορούμενων 6 και 9 και κατάσταση της υγείας του κατηγορούμενου 7 για την οποία δεν έχει καταδειχθεί ότι δεν είναι διαχειρίσιμη από τον Διευθυντή των Κεντρικών Φυλακών. Ακόμη και αυτές οι περιστάσεις δεν είναι ικανές που να δικαιολογούν την άσκηση της διακριτικής εξουσίας του Δκαστήριου προς αυτή την κατεύθυνση. Ως προκύπτει από τα πιο πάνω έχω ήδη λάβει υπόψη μου αυτούς τους παράγοντες για να μειώσω αισθητά την ποινή φυλάκισης που θα έπρεπε να τους επιβληθεί ενόψει και των επιβαρυντικών παραγόντων που χαρακτηρίζει την συμπεριφορά τους. Ο Κατηγορούμενος 5 θα πληρώσει το 1/6 των εξόδων της δίκης και τα 5/6 από τα 800Ευρώ έξοδα θα καταβληθούν από την Δημοκρατία. Το ποσό των 2000Ευρώ που έχει κατατεθεί από τον κατηγορούμενο 5 ως εγγύηση να χρησιμοποιηθεί για να πληρωθεί το πρόστιμο. (Υπ.) .............. Ν. Ταλαρίδου- Κοντοπούλου, Ε.Δ. [1] 2 ΑΑΔ 519

(2007)[2] Αρ. 151/2009, ημερομηνίας 3/2/2011 [3] Ποινική Έφεση αρ. 199/2011, ημερομηνίας 9 Αυγούστου 2012 [4] Ποινική Έφεση 7290 ημερομηνίας 29.9.93 [5] 2 AAD 47

(1985)[6]

(1965)2 C.L.R. 26 [7] 2 ΑΑΔ 55

(1996)[8]

(1983)2 C.L.R. 245 [9]

(1989)2 Α.Α.Δ. 245 [10]

(1990)2 Α.Α.Δ. 391 [11]

(1990)2 Α.Α.Δ. 11 [12]

(1993)2 Α.Α.Δ. 117) [13] 2 ΑΑΔ 22

(2008)[14] Ποινική Έφεση 55/2012 ημερομηνίας 21 Μαΐου 2014 [15] 2 ΑΑΔ 22

(2008)[16] Ποινικές Εφέσεις 6739 και 6740 ημερομηνίας 27 Μαρτίου 2000 [17] Ποινική Έφεση 7461 ημερομηνίας 8 Μαρτίου 2004 [18] 2 ΑΑΔ 330

(2004)[19] Application 11889/85 ημερομηνίας 20 Φεβρουαρίου 1991 [20] 2 ΑΑΔ 639

(1999)[21]

(1991)2 Α.Α.Δ. 194 [22]

(1993)2 Α.Α.Δ. 355 [23] [1997] 1 Cr. App. R. (S.) 36, 37 [24] [1995] 16 Cr. App. R. (S.) 553 [25] [1998] 1 Cr. App. R. (S.) 362, 363 [26] Application 19664/07 ημερομηνίας 27 Μαΐου 2013 [27] 2 ΑΑΔ 236

(2002)[28] 2 ΑΑΔ 156

(2012)[29]

(1992)2 ΑΑΔ197 [30] 2ΑΑΔ 55

(1996)[31] 2 ΑΑΔ 616

(2010)[32] Ποιν. Έφεση αρ. 221/2012, ημερ. 19/12/13 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο