Αστυνομικός Διευθυντής Λάρνακας ν. Χριστόδουλος Χαραλάμπους, Αρ. Υπόθεσης: 1676/15, 4/7/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2016:B65 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Μ. Κ. Λοϊζου, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 1676/15 Αστυνομικός Διευθυντής Λάρνακας Κατηγορούσα Αρχή -ν- Χριστόδουλος Χαραλάμπους Κατηγορούμενος Ημερομηνία: 4.7.2016 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Αστυνομία: κ. Αντ. Αντωνίου Για τον Κατηγορούμενο: κ. Θ. Θωμά Κατηγορούμενος Παρών ΑΠΟΦΑΣΗ Α. Αντικείμενο Ο Κατηγορούμενος κατηγορείται διά κατηγορητηρίου που περιέχει 5 συνολικά κατηγορίες. Τις τέσσερις από αυτές τις παραδέχθηκε πριν την έναρξη της ακρόασης. Αντικείμενο της ακρόασης ήταν μόνο η 1η κατηγορία, ότι δηλαδή στις 30.5.14 και περί ώρα 22.00 στη Λεωφόρο 25ης Μαρτίου στην Δρομολαξιά, οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα με αρ. εγγραφής ΕΧΚ441 χωρίς να καταβάλλει την προσήκουσα επιμέλεια και προσοχή. Παραδέχθηκε σε κατηγορίες ότι, οδηγούσε το προαναφερθέν όχημα χωρίς να είναι κάτοχος ισχύουσας άδειας οδήγησης, χωρίς να βρίσκεται σε ισχύ ασφαλιστήριο που να αφορά σε ευθύνη έναντι τρίτου, χωρίς την συγκατάθεση του ιδιοκτήτη και ενώ δεν υπήρχε άδεια κυκλοφορίας τελούσα σε ισχύ από τις 31.12.
- Χωρίς απόπειρα υπεραπλούστευσης των γεγονότων της υπόθεσης, αλλά ως σύνοψη των κύριων αμφισβητούμενων, μεταξύ των μερών, θεμάτων μετά το πέρας της ακροαματικής διαδικασίας αναφέρω τα ακόλουθα: Η υπόθεση αφορά σε σύγκρουση του επίδικου αυτοκινήτου, το οποίο οδηγείτο από τον ο Κατηγορούμενο, με το όχημα με αριθμούς εγγραφής KUE965, το οποίο οδηγούσε η Έλενα Αντωνίου η οποία μαρτύρησε ως ΜΚ
- Η θέση της Κατηγορούσας Αρχής ήταν ότι ο Κατηγορούμενος οδηγούσε αμελώς και προκάλεσε το ατύχημα. Η θέση της Υπεράσπισης ήταν οτι η ΜΚ2 εξήλθε του αλτ στην οδό Τάσου Παπαδόπουλου στη Δρομολαξιά και εισήλθε ξαφνικά εντός της Λεωφ. 25ης Μαρτίου, ανακόπτοντας ουσιαστικά την ελεύθερη πορεία του Κατηγορούμενου, ο οποίος μόλις την είδε, από απόσταση τουλάχιστον 15-25 μέτρων μακριά, χρησιμοποίησε τα φρένα του, το όχημά του τροχοπέδησε και κινήθηκε ανεξέλεγκτο, με δεξιά πορεία, λόγω και της στροφής από όπου ο Κατηγορούμενος ερχόταν και συγκρούστηκε με το όχημα της ΜΚ2, το οποίο είχε ήδη προλάβει να εισέλθει εντός της νόμιμης πορείας κυκλοφορίας του στην αριστερή δηλαδή λωρίδας κυκλοφορίας της Λεωφ. 25ης Μαρτίου. Β. Η μαρτυρία Το περιεχόμενο της μαρτυρίας του κάθε μάρτυρα, βρίσκεται καταχωρημένο στα πρακτικά και έχει μελετηθεί και λαμβάνεται υπόψη στο σύνολο του, χωρίς να είναι απαραίτητο το Δικαστήριο να προβεί σε εκτενή και λεπτομερή παράθεση της μαρτυρίας του. Αναφορά θα γίνει ό,που και στο βαθμό που αυτό είναι αναγκαίο για σκοπούς της παρούσας απόφασης. Για την Κατηγορούσα Αρχή μαρτύρησαν συνολικά δύο μάρτυρες, ο Αστ. 971 Μ. Ιεροδιακόνου (στο εξής «ο ΜΚ1») και η Έλενα Αντωνίου (στο εξής η «ΜΚ2»). Κατόπιν που η υπόθεση πέρασε το στάδιο του εκ πρώτης όψεως, για την υπεράσπιση μαρτύρησε ο Κατηγορούμενος και ο Λοΐζος Μηνά (στο εξής «ο ΜΥ»). Ο ΜΚ1 ανέφερε ότι στις 30.5.14 και περί ώρα 22.15 επισκέφθηκε την σκηνή τροχαίου ατυχήματος στην Λεωφ. 25ης Μαρτίου στη Δρομολαξιά με ενεχόμενα τα οχήματα του Κατηγορούμενου και της ΜΚ
- Εντόπισε τα οχήματα στις τελικές τους θέσεις και ο Κατηγορούμενος ήταν παρόντας στην σκηνή. Τον υπέβαλε σε έλεγχο αλκοόλης και η ένδειξη ήταν
- Έλαβε τα αναγκαία μέτρα και έκαμε πρόχειρο σχεδιαγράφημα της σκηνής και τοποθέτησε επ΄ αυτού το σημείο συγκρούσεως με το γράμμα Χ το οποίο εντόπισε, λόγω των τελικών θέσεων των ενεχομένων οχημάτων μετά τη σύγκρουση, τις ζημιές τους και από θραύσματα επί της ασφάλτου. Και οι δύο οδηγοί μεταφέρθηκαν στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας όπου εξετάστηκαν και απολύθηκαν με οδηγίες. Έγινε και στην ΜΚ2 στο νοσοκομείο έλεγχος αλκοόλης, με ένδειξη επίσης
- Στις 13/6/14 και μεταξύ των ωρών 13.00 και 13.40 στον Αστ. Σταθμό Κιτίου έλαβε ανακριτική κατάθεση από τον Κατηγορούμενο, την οποία κατέθεσε ως Τεκμήριο
- Τον Κατηγόρησε γραπτώς για όλες τις κατηγορίες που φαίνονται στο Κατηγορητήριο την ίδια μέρα και αυτός απάντησε: «δεν παραδέχομαι την πρώτη Κατηγορία, τις υπόλοιπες παραδέχομαι». Στις 15.6.14 στον Αστ. Σταθμό Κιτίου έλαβε επίσης ανακριτική κατάθεση από την ΜΚ2, την οποία κατέθεσε ως Τεκμήριο
- Την ίδια μέρα την κατηγόρησε κι εκείνη ότι, οδηγούσε το όχημα της χωρίς την δέουσα προσοχή και φροντίδα και προκάλεσε ατύχημα και αυτή απάντησε «δεν παραδέχομαι. Εγώ έπιασα την πορεία μου προς την εκκλησία του Προδρόμου κανονικά». Έλαβε και κατάθεση στις 19.6.14 από τον Λεόντιο Χριστοφόρου εντός της οποίας ο τελευταίος ανέφερε ότι δεν επέτρεψε στον Κατηγορούμενο να οδηγήσει το επίδικο όχημα, το οποίο ήταν δικής του ιδιοκτησίας. Όταν του επιστήθηκε η προσοχή στο νόμο, αυτός απάντησε «παραδέχομαι, απολογούμαι». Είναι βασικό, σ΄αυτό το σημείο, να αναφερθούν ορισμένες μετρήσεις οι οποίες φαίνονται στο Τεκμήριο 4 τελικό συμμετρικό σχεδιαγράφημα, που ο ΜΚ1 εκπόνησε από το πρόχειρο του σχεδιαγράφημα το οποίο δημιούργησε στην σκηνή. Φαίνεται, λοιπόν, ότι η απόσταση μεταξύ του αλτ από το οποίο η ΜΚ2 εξήλθε και του πίσω δεξιού μέρους του αυτοκινήτου της, ως αυτό ακινητοποιήθηκε στην τελική του θέση, είναι 10,3 μέτρα. Φαίνεται περαιτέρω ότι ο Κατηγορούμενος τροχοπέδησε με λοξή πορεία προς τα δεξιά για περίπου 14 μέτρα μέχρι την σύγκρουση του σχεδόν μετωπικά με το όχημα της ΜΚ
- Προκύπτει επίσης ότι, από το σημείο στο οποίο ο Κατηγορούμενος άρχισε να τροχοπεδεί είναι δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να δει κάποιος, λόγω της κλίσης του δρόμου άλλο όχημα το οποίο βρίσκεται πίσω από την γραμμή του αλτ στην οδό Τάσσου Παπαδόπουλου, ως ισχυρίστηκε η ΜΚ2 ότι βρισκόταν πριν αρχίσει να εκδηλώνει την πρόθεση της να εισέλθει στην Λεωφ. 25ης Μαρτίου. Αυτό το εγχείρημα, καθίσταται ακόμη δυσκολότερο εάν ένας αναλογιστεί την κλίση που έχει ο δρόμος πριν το σημείο στο οποίο ο Κατηγορούμενος άρχισε να τροχοπεδεί. Αντεξεταζόμενος, δέχθηκε ότι η λογική εξήγηση του πως επισυνέβη η σύγκρουση είναι η ΜΚ2 να ανέκοψε την πορεία του Κατηγορούμενου. Δε γνωρίζει εάν πράγματι η ΜΚ2 σταμάτησε στο αλτ, όπως ισχυρίζεται. Δε βρήκε ίχνη τροχοπέδησης του αυτοκινήτου της και δεν ήταν σε θέση να απαντήσει σε υποβολή της υπεράσπισης ότι η ΜΚ2 εύλογα θα μπορούσε να κινηθεί αριστερότερα ώστε να αποφύγει την σύγκρουση. Ούτε ήταν σε θέση να απαντήσει σε υποβολή ότι ο Κατηγορούμενος δεν είχε άλλη επιλογή προ του διλήμματος στο οποίο βρέθηκε, δηλαδή έπραξε ως όφειλε, χρησιμοποίησε τα φρένα του για να αποφύγει την σύγκρουση. Η ΜΚ2 ανέφερε ότι κατά την επίδικη μέρα το αυτοκίνητο της δεν είχε οποιοδήποτε μηχανικό πρόβλημα. Σταμάτησε στο αλτ της οδού Τάσσου Παπαδόπουλου είπε, έλεγξε δεξιά, αριστερά και ξανά δεξιά, βεβαιώθηκε ότι ο δρόμος ήταν καθαρός και από τις δύο πλευρές και έστριψε δεξιά εντός της Λεωφ. 25ης Μαρτίου. Πήρε κανονικά τη νόμιμη αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας της, είδε να περνά από δίπλα της ένα κίτρινο καμπριολέ αυτοκίνητο, αυτό του ΜΥ, χωρίς να τρέχει και τότε είδε να έρχεται από απέναντι της και με μεγάλη ταχύτητα το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου. Δεν πρόλαβε να πατήσει φρένα και ο Κατηγορούμενος συγκρούστηκε με το αυτοκίνητο της. Τότε ένας συγχωριανός της την βοήθησε να κατέβει. Πέραν αυτών, δε θυμάται τίποτε άλλο εκτός από το ότι παραλήφθηκε από ασθενοφόρο. Συμφωνεί με το σημείο σύγκρουσης που φαίνεται στο πρόχειρο σχεδιαγράφημα και από το ατύχημα τραυματίστηκε στο στέρνο και της αναφέρθη ότι έχει κάταγμα. Στο δικαστήριο ερωτήθηκε κατά την κυρίως εξέταση της, εάν μόλις είδε το όχημα του Κατηγορούμενου αυτό φαινόταν να ήταν υπό έλεγχο. Δεν απάντησε. Ανέφερε ότι είδε μόνο το κίτρινο αυτοκίνητο που την προσπέρασε και ούτε τα φώτα του Κατηγορούμενου δεν πρόλαβε να δει, πριν τη σύγκρουση. Δε γνωρίζει αν ο Κατηγορούμενος ήταν πίσω από το κίτρινο αυτοκίνητο και δε γνωρίζει πως κτύπησε πάνω της. Είπε ότι όταν για πρώτη φορά είδε τον Κατηγορούμενο, το αυτοκίνητο της ήταν ήδη σε ευθεία πορεία στην αριστερή νόμιμη λωρίδα κυκλοφορίας της. Αργότερα ανέφερε ότι μόνο την ώρα που συγκρούστηκε μαζί της είδε τον Κατηγορούμενο. Θυμάται καλά το κίτρινο αυτοκίνητο και αμέσως μετά τα φώτα του Κατηγορούμενου. Δε βγήκε από το αλτ απότομα, βγήκε κανονικά και αφού έλεγξε ότι ο δρόμος δεξιά και αριστερά της ήταν καθαρός. Όταν βρισκόταν σταματημένη στο αλτ, δεν είδε καθόλου το κίτρινο αυτοκίνητο. Μόνο όταν πήρε κανονικά την πορεία της το είδε να έρχεται από απέναντι. Δεν θυμάται εάν ο οδηγός του κίτρινου αυτοκινήτου ήρθε στην σκηνή μετά την σύγκρουση. Τον γνωρίζει πάντως εξ όψεως. Αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι, όταν έλεγε στην κατάθεση της «δεν πρόλαβα να πατήσω φρένα» εννοούσε ότι δεν πρόλαβε να αντιδράσει καν. Δέχθηκε ότι, δεν είχε κανένα λόγο να πατήσει φρένο εφόσον δεν είδε κανένα να έρχεται προς το μέρος της. Της υπεβλήθη ότι δεν είδε το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου γιατί ήταν απρόσεκτη και του έκοψε τον δρόμο και η απάντηση της ήταν ότι δεν παραδέχεται και είναι όλα μετρημένα και αυτή δεν έκοψε κανενός το δρόμο. Διερωτήθηκε μάλιστα πως γίνεται να έκοψε τον δρόμο του Κατηγορούμενου, αλλά όχι το δρόμο του κίτρινου αυτοκίνητου που πέρασε πρώτο από δίπλα της. Υπολόγισε, είπε, ότι ο Κατηγορούμενος έτρεχε, διότι δεν εξηγείται αλλιώς να συγκρούστηκε μαζί της. Της υπεβλήθη ότι ο Κατηγορούμενος δεν έτρεχε καθόλου και απάντησε ότι δεν παραδέχεται. Παραδέχθηκε ότι από το αλτ στο οποίο βρισκόταν δεν υπάρχει ορατότητα προς την πλευρά του Κατηγορούμενου, εφόσον μπλοκάρεται από το καφενείο που υπάρχει στα δεξιά του αλτ. Παραδέχθηκε επίσης ότι, στην επόμενη στροφή του δρόμου, από εκεί που ερχόταν ο Κατηγορούμενος δηλαδή, υπάρχει και άλλο γωνιακό κτήριο το οποίο εμποδίζει περαιτέρω την ορατότητα. Της υπεβλήθη ότι το κίτρινο αυτοκίνητο πέρασε από μπροστά της πριν αυτή εξέλθει το αλτ, κάτι το οποίο αρνήθηκε. Ερωτήθηκε εάν είδε τον Κατηγορούμενο να κινείται κανονικά στην αριστερή λωρίδα της δικής του κυκλοφορίας και δεν τοποθετήθηκε σαφώς αλλά ξαναείπε ότι είδε φώτα, δεν μπόρεσε να αντιδράσει και έρχονταν κατά πάνω της. Της υπεβλήθη ότι έκοψε τον δρόμο στον Κατηγορούμενο, ο οποίος μόλις την αντιλήφθηκε πάτησε τα φρένα του όπως θα έκανε και ο καλύτερος και πιο προσεκτικός οδηγός. Τότε συνέχισε η υποβολή ο Κατηγορούμενος πλαγιολίσθησε και λόγω της κλίσης του δρόμου κτύπησε στην ΜΚ
- Δεν παραδέχθηκε οτιδήποτε από αυτά, ειδικά ότι ανέκοψε τον δρόμο στον Κατηγορούμενο. Της υπεβλήθη περαιτέρω ότι, όταν ο Κατηγορούμενος την είδε, αυτή βρισκόταν στη δική του λωρίδα κυκλοφορίας και του έκοβε το δρόμο. Το αρνήθηκε και είπε ότι είναι ο Κατηγορούμενος που ήρθε και σταμάτησε πάνω της. Ο Κατηγορούμενος ανέφερε στην κατάθεση του, Τεκμήριο 2, ότι χωρίς την συγκατάθεση του ιδιοκτήτη του επίδικου οχήματος Λεόντιου Χριστοφόρου το χρησιμοποίησε την επίδικη μέρα. Δεν είχε άδεια οδηγού, δεν είχε ασφάλεια και τα έγγραφα του επίδικου αυτοκινήτου τα κανονίζει ο θείος του. Η ταχύτητα του ήταν περίπου 40 χιλιόμετρα την ώρα όταν πλησίασε στην πλατεία με τα καφενεία του χωριού. Είδε ξαφνικά μπροστά του ένα αυτοκίνητο, στην πορεία του, τελείως απέναντι του. Δεν πρόλαβε να φρενάρει νωρίτερα και όταν το έπραξε ήταν ήδη πολύ κοντά στο άλλο αυτοκίνητο και δεν κατάφερε να αποφύγει την σύγκρουση. Όταν φρέναρε, το αυτοκίνητο του κινήθηκε κάπως ανεξέλεγκτα, προς την πλευρά της ΜΚ2 λόγω και της στροφής. Έτσι εξηγείται, είπε, ότι η σύγκρουση ήταν εντός της νόμιμης λωρίδας κυκλοφορίας της ΜΚ
- Ήταν κτυπημένος στο κεφάλι και περίμενε την αστυνομία. Το αυτοκίνητο του όση ώρα το οδηγούσε δεν αντιλήφθηκε να είχε οποιοδήποτε μηχανικό πρόβλημα. Δεν μπορεί να επιβεβαιώσει το ακριβές σημείο σύγκρουσης, αλλά επιβεβαιώνει ότι η σύγκρουση ήταν στη λωρίδα της ΜΚ
- Στην κυρίως εξέταση του στο Δικαστήριο ανέφερε ότι, μόλις κάποιος εξέλθει της πρώτης στροφής και προχωρήσει προς Κίτι η ορατότητα του είναι περί τα 15 - 25 μέτρα μέχρι την δεύτερη στροφή, από την οποία έβγαινε η ΜΚ
- Ερωτήθηκε πότε είδε το αυτοκίνητο της ΜΚ2 για πρώτη φορά και απάντησε ότι την είδε από το σημείο στο οποίο χρησιμοποίησε για πρώτη φορά τα φρένα του. Εκείνη δεν τον είδε, βγήκε ξαφνικά και συγκρούστηκαν. Όταν αυτός την είδε, έβγαινε ήδη του αλτ. Το κίτρινο αυτοκίνητο του ΜΥ ήταν περίπου 10 - 15 μέτρα μπροστά του, πήγαινε κατά το Κίτι και όταν έγινε η σύγκρουση έκανε επαναστροφή και κατέβηκε για βοήθεια. Ακριβώς μόλις πέρασε προς Κίτι το κίτρινο αυτοκίνητο, η ΜΚ2 εξήλθε του αλτ. Αντεξεταζόμενος εξέφρασε την άποψη ότι, δεν είναι άπειρος οδηγός διότι οδηγά τράκτορ στα χωράφια. Είπε επίσης ότι, χρησιμοποίησε τα φρένα του ακριβώς πριν μπει της πρώτης στροφής, διότι ο δρόμος είναι κυκλικός και δεν ήξερε τι θα βρει μπροστά του. Την ώρα που χρησιμοποιούσε τα φρένα του, είπε, η ΜΚ2 έβγαινε από το αλτ. Ερωτήθηκε πως και, οδηγώντας με ταχύτητα 40 χλμ την ώρα και έχοντας δει το αυτοκίνητο της ΜΚ2, από απόσταση γύρω στα 30 μέτρα, δεν πρόλαβε να σταματήσει κανονικά. Απάντησε ότι, σταμάτησε χρησιμοποιώντας τα φρένα του και ότι οδηγούσε πολύ προσεκτικά. Κατά τα άλλα, επέμεινε στις θέσεις του. Ο ΜΥ ανέφερε ότι την επίδικη μέρα βρισκόταν στο αμφιθέατρο της Δρομολαξιάς μαζί με τον Κατηγορούμενο και με άλλη παρέα. Έφυγαν την ίδια ώρα και κατευθύνθηκαν και οι δύο προς το Κίτι έχοντας 10 - 15 μέτρα απόσταση μεταξύ τους. Ο καθένας με το δικό του αυτοκίνητο, αυτός πήγαινε μπροστά και πίσω ο Κατηγορούμενος. Όταν κόντεψαν στο επίδικο σημείο, η ΜΚ2 βρισκόταν στο αλτ αριστερά του, μόλις ο ΜΥ πέρασε από μπροστά της, αυτή εξήλθε του αλτ χωρίς να κοιτάξει ούτε δεξιά ούτε αριστερά αποκόπτοντας την ελεύθερη πορεία του Κατηγορούμενου. Αυτός είδε όλα αυτά από το καθρεφτάκι του. Ήταν ο οδηγός του κίτρινου αυτοκινήτου που μόλις είδε την σύγκρουση κατέβηκε για να βοηθήσει. Είπε ότι ο Κατηγορούμενος έκανε ότι μπορούσε να κάνει, σταμάτησε δηλαδή το αυτοκίνητο του και είναι η ΜΚ2 που βγήκε απότομα από το αλτ και προκάλεσε το ατύχημα. Είναι βέβαιος ότι πέρασε πρώτα αυτός και μετά η ΜΚ2 εξήλθε του αλτ. Αν δεν προλάβαινε να περάσει, και αυτός θα εμπλέκετο στο ατύχημα είπε. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι, πήγαινε και αυτός περί τα 40 χλμ την ώρα, όταν πρωτοείδε την ΜΚ
- Ήταν περίπου 2 - 3 μέτρα πριν το αλτ όταν την πρωτοείδε και θυμάται ότι αυτή εξήλθε του αλτ, χωρίς να κοιτάξει καν. Ο δρόμος στο σημείο εκείνο είναι περίεργος, αφού κάποιος ο οποίος βγαίνει από το αλτ, πρέπει πρώτα να κατευθυνθεί ευθεία και μετά να στρίψει δεξιά. Όταν την είδε να βγαίνει, σκέφτηκε ότι θα κτυπούσαν με τον Κατηγορούμενο. Δεν δέχθηκε να απαντήσει σε οποιεσδήποτε ερωτήσεις επί του σχεδιαγραφήματος, εφόσον είπε μόλις του υπεδείχθη ότι δεν το καταλαβαίνει. Δεν ήταν σε θέση να αναφέρει ποιος τον έφερε στο Δικαστήριο και μάλιστα αρνήθηκε επίμονα να το πράξει. Οι ερωτήσεις αυτές αποσκοπούσαν βεβαίως στο να καταδείξουν προσυνεννόηση του ΜΥ με τον Κατηγορούμενο. Του υπεβλήθη ότι δεν είναι λογικό και ούτε μπορούσε να γίνει να είχε απόσταση από τον Κατηγορούμενο, 10 με 15 μέτρα, να βγήκε μεταξύ τους η ΜΚ2 από το αλτ και αυτός να είδε την σύγκρουση από το καθρεφτάκι του, με δεδομένη και την κλίση του δρόμου σύμφωνα με την πορεία του ΜΥ. Διαφώνησε και είπε ότι δεν ήρθε στο Δικαστήριο για να βοηθήσει τον Κατηγορούμενο. Γ. Αξιοπιστία Είχα την ευκαιρία μέσα από την ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης να παρακολουθήσω με ιδιαίτερη προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου και είμαι σε θέση να αξιολογήσω τα λεγόμενά τους και την εν γένει συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα. Προβαίνω σε αυτή την αξιολόγηση με γνώμονα, μεταξύ άλλων, την ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος καθενός στην υπόθεση, τις ευκαιρίες που είχαν να γνωρίζουν ή να παρακολουθήσουν τα διαδραματισθέντα, τη γενική συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα, την ακεραιότητα, την διάθεση υπεκφυγής, τη μνήμη τους και τους λόγους που είχαν να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεταν καθώς και την αμεσότητα των απαντήσεων τους (βλ. Ζερβού v. Χαραλάμπους,
(1996)1 Α.Α.Δ. 447, Καρεκλά v. Κλεάνθους,
(1997)1 Α.Α.Δ. σελ. 1119 και Αθανασίου και άλλος v. Κουνούνη
(1997)1 Α.Α.Δ. σελ. 614). Επίσης κατά την αξιολόγηση υπόψη μου είχα και τις εισηγήσεις των δύο πλευρών κατά το στάδιο των τελικών αγορεύσεων. Αντιπαρέβαλα επίσης τις θέσεις κάθε μάρτυρα με τη λοιπή μαρτυρία που κατατέθηκε στην υπόθεση, γραπτή και προφορική, και τη συνοχή και συνέπεια της εκδοχής καθενός με το σύνολο και τη λογική της υπάρχουσας μαρτυρίας. Στην υπόθεση Ομήρου v. Δημοκρατίας
(2001)2 Α.Α.Δ. σελ. 506, υποδεικνύεται ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας ενός μάρτυρα πρέπει να γίνεται με βάση το περιεχόμενο της, την ποιότητα και πειστικότητα της και τη σύγκριση της με την υπόλοιπη μαρτυρία. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας του καθενός μάρτυρα ξεχωριστά. Είναι επιθυμητό η μαρτυρία να συσχετίζεται, να αντιπαραβάλλεται και να διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων, προσέγγιση η οποία επαυξάνει το κύρος των ευρημάτων του Δικαστηρίου και ενισχύει την πίστη του κοινού στη δικαστική αποστολή (βλ. Στυλιανίδης v. Χ¨Πιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ. 1056 και Mustafa v. Κακουρή κ.ά.
(2002)1(Α) Α.Α.Δ. σελ. 162). Στην Charalambous and another v. Kaifas
(1986)1 CLR 278, αναφέρθηκε ότι η σημασία της πραγματικής μαρτυρίας που παρέχει ένα σχεδιαγράφημα σκηνής ατυχήματος είναι αδιαμφισβήτητη. Δυνατόν να παρέχει απολύτως αντικειμενική μαρτυρία σε σχέση με την πορεία των ενεχόμενων οχημάτων, το σημείο σύγκρουσης και τις επιπτώσεις της σύγκρουσης. Δεν μπορεί από μόνο του, όμως, να πει πως επισυνέβη το ατύχημα. Μπορεί να παρέχει εξαιρετικό υλικό για έλεγχο της αξιοπιστίας και της ακρίβειας των αντικρουόμενων απόψεων των μερών. Το Δικαστήριο πρέπει να περιορίζει τα συμπεράσματά του από το σχεδιαγράφημα, σε εκείνα που υπαγορεύονται από την κοινή λογική και τη λογική των πραγμάτων. Το ότι σχεδιαγράφημα σκηνής ατυχήματος, αποτελεί σταθερό οδηγό για τον καθορισμό των γεγονότων που συνέτειναν στην πρόκληση του δυστυχήματος, επιβεβαιώθηκε και στις μεταγενέστερες Θεοφάνους ν. Αστυνομίας
(1990)2 Α.Α.Δ. 160, Κονναρή ν. Κυριάκου
(1996)1 Α.Α.Δ. 267, Κυριάκου ν. Δημητρίου
(1997)1 Α.Α.Δ. 1362 και Α/φοί Παπαλαζάρου Λτδ ν. Σοφοκλή Μιχαήλ
(1997)1 Α.Α.Δ. 1388. Κρίνω τον ΜΚ1 ως αξιόπιστο μάρτυρα. Δεν μπορούν, όμως, τα λεγόμενα του να διαφωτίσουν ως προς το πώς έγινε το ατύχημα, εφόσον ούτε ήταν παρών κατά το ατύχημα, ούτε εξέφρασε άποψη ή προέβη σε οποιαδήποτε συμπεράσματα ως προς τη σύγκρουση, βάσει της μαρτυρίας που περισυνέλεξε. Κατέληξε να κατηγορήσει και τους δύο ενεχόμενους οδηγούς, ενδεικτικό, είτε του ότι δεν πίστεψε κανέναν από αυτούς ως προς το πώς επισυνέβη η σύγκρουση, είτε του ότι και οι δύο ευθύνονταν. Δέχομαι πάντως τα σχεδιαγραφήματα του ως ορθά και ως βάση για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων, εφόσον ουδόλως αμφισβητήθηκαν. Κρίνω ότι, δεν μπορώ να βασιστώ στα λεγόμενα της ΜΚ2 για να εξάξω ασφαλή συμπεράσματα. Δεν μου έκανε καλή εντύπωση η στάση της στο εδώλιο του μάρτυρα. Απαντούσε τις ερωτήσεις με ένταση και σαν κάποιος που ήθελε να πείσει πάση θυσία για την εκδοχή του. Υπέπεσε, δε, σε αρκετές αντιφάσεις. Ενώ είπε ότι δεν είδε καθόλου το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου πριν τη σύγκρουση, ύστερα δέχτηκε ότι είδε τα φώτα του να έρχεται κατά πάνω της. Ενώ, στην κατάθεσή της είπε ότι είδε τον Κατηγορούμενο να έρχεται κατά πάνω της με μεγάλη ταχύτητα, κατά την αντεξέταση της, είπε ότι δεν είδε το αυτοκίνητο του Κατηγορούμενου να τρέχει, αλλά το συμπέρανε, βάσει του ότι δεν υπήρχε άλλος τρόπος να συγκρουστεί μαζί της, είπε, εκτός από το αν έτρεχε. Επίσης δέχτηκε αντεξεταζόμενη ότι, δε σταμάτησε και ούτε καν πάτησε φρένο πριν τη σύγκρουση, δεν πρόλαβε καθόλου να αντιδράσει δηλαδή, κάτι το οποίο είναι περίεργο για κάποιον που βλέπει άλλο αυτοκίνητο να έρχεται κατά πάνω του, ως ανέφερε στην κατάθεσή της. Ας σημειωθεί και το εξής: Η κλίση που φαίνεται στο Τεκμήριο 7, συμμετρικό τελικό σχεδιαγράφημα, να έχει το όχημα της ΜΚ2 είναι τέτοια που συνηγορεί σε συμπέρασμα ότι αυτή μόλις είχε εισέλθει μετά από δεξιά στροφή στη νόμιμη πορεία κυκλοφορίας της και όχι ότι προχωρούσε κανονικά στη λωρίδα της όταν έγινε το ατύχημα, ως η ίδια είπε. Ούτε επί των λεγομένων του Κατηγορούμενου μπορώ να βασιστώ για να εξάξω ασφαλή συμπεράσματα, όμως. Προσπάθησε να πείσει ότι δεν ήταν άπειρος οδηγός επειδή οδηγεί τράκτορ σε χωράφια, κάτι το οποίο δεν αντέχει στη βάσανο της λογικής, δεδομένης και της νεαρής ηλικίας του κατά τον επίδικο χρόνο. Αυτό δεικνύει άτομο που προσπαθεί να απεκδυθεί ευθύνης για το ατύχημα. Η εκδοχή του δεν ήταν διατρητή, όμως δεν με έπεισε ότι έλεγε την αλήθεια στο Δικαστήριο. Κρίνω και τον ΜΥ ως αναξιόπιστο μάρτυρα. Αφ΄ενός δεν έπεισε ως προς το με ποιον ήρθε στο Δικαστήριο και έγινε μάλιστα σχεδόν εχθρικός στην επιμονή του συνηγόρου της Κατηγορούσας Αρχής για απάντηση επί του θέματος. Αφ΄ετέρου, δεν μου έκανε καλή εντύπωση που, πριν καν του υποδειχθούν τα σχεδιαγραφήματα, ανέφερε ότι δεν τα καταλαβαίνει, ωσάν να ήθελε να αποφύγει οποιεσδήποτε ερωτήσεις επί αυτών. Δεν πείστηκα ότι δεν είναι προς βοήθεια του Κατηγορούμενου που ήρθε στο Δικαστήριο. Δ. Νομική Πτυχή Το άρθρο 8 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Νόμου 86/72, αναφέρει ότι όποιος οδηγεί μηχανοκίνητο όχημα σε οδό χωρίς να καταβάλλει την προσήκουσα επιμέλεια και προσοχή, ή χωρίς να επιδεικνύει εύλογη μέριμνα για άλλα πρόσωπα που χρησιμοποιούν την οδό, είναι ένοχος αδικήματος. Στην Αναστάσης Παύλου ν. Αστυνομίας
(1998)2 Α.Α.Δ 68 αναφέρεται οτι η οδήγηση απαιτεί την άσκηση προσήκουσας προσοχής. Το ερώτημα που εγείρεται σε περιπτώσεις αμελούς οδήγησης κατά παράβαση του άρθρου 8 του Νόμου 86/72 είναι κατά πόσο ο οδηγός εκπλήρωσε την υποχρέωση άσκησης λογικής φροντίδας και προσοχής για άλλα πρόσωπα που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το κριτήριο που εφαρμόζεται σε μια τέτοια περίπτωση είναι αντικειμενικό και οι παράμετροι του αναφέρονται στη συμπεριφορά ενός συνετού και σώφρονα και όχι του τέλειου οδηγού. (βλ. Παναγιώτου ν. Αστυνομίας
(1982)1 Α.Α.Δ. 585, Σωκράτους ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 1 και Βασιλείου ν. Αστυνομίας
(1994)2 Α.Α.Δ. 202). Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας (duty of care) οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού. Τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο ό,τι διαφέρει είναι το βάρος της αποδείξεως. Η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική (βλ. Σωκράτους (ανωτέρω). Ένας οδηγός έχει καθήκον τήρησης της δέουσας παρατηρητικότητας πάντοτε και κάτω από όλες τις περιστάσεις (βλ. Κωνσταντίνου ν. Κατσούρη
(1975)1 C.L.R. 188). Η αμέλεια είναι συνυφασμένη με το χρόνο, τόπο και άλλες συνθήκες και παράλειψη να δει κανείς ότι είναι απλά ορατό αποτελεί αμέλεια (Νικολαΐδης ν. Οικονομίδης
(1963)2 C.L.R. 78). Δεν μπορώ, πάντως, βάσει των πληροφοριών που παρέχουν τα σχεδιαγραφήματα και άνευ ετέρου, να εξάξω συμπέρασμα αμέλειας εκ του Κατηγορούμενου. Ήταν η θέση της Κατηγορούσας Αρχής, ότι μόνο και μόνο από το γεγονός ότι, ο Κατηγορούμενος συγκρούστηκε με την ΜΚ1 στη δική της λωρίδα κυκλοφορίας της, έχοντας τροχοπεδήσει για τουλάχιστον 14 μέτρα, μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα αμέλειας εκ μέρους του. Δεν συμφωνώ. Ο επίδικος δρόμος έχει ιδιαιτερότητα ως προανέφερα, αξιόπιστη μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου δεν υπάρχει ως προς τις έτερες συνθήκες υπό τις οποίες το ατύχημα επισυνέβη και υποθέσεις δεν μπορούν να γίνουν. Ούτε το γεγονός ότι, ο Κατηγορούμενος ήταν άπειρος οδηγός μπορεί να οδηγήσει, άνευ ετέρου, σε συμπέρασμα αμέλειας εκ μέρους του. Ειδικά, στην απουσία αξιόπιστης μαρτυρίας περί της ταχύτητάς του πριν χρησιμοποιήσει τα φρένα του. Ούτε και η υπόθεση της Κατηγορούσας Αρχής ότι ο Κατηγορούμενος θα μπορούσε να σταματήσει κανονικά, εάν πράγματι οδηγούσε, σύμφωνα με τη δική του εκδοχή, με ταχύτητα 40 χιλιόμετρων την ώρα και είδε την ΜΚ2 από απόσταση περίπου 30 μέτρων ως είπε, μπορεί να υιοθετηθεί από το Δικαστήριο. Το επίπεδο απόδειξης είναι πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας και το βάρος στους ώμους της Κατηγορούσας Αρχής, η οποία πρέπει να το αποσείσει με γεγονότα, όχι υποθέσεις. Ως εκ των πιο πάνω, ο Κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται από την 1η κατηγορία στο κατηγορητήριο. ............. (Υπ.) Μ.Κ. Λοΐζου Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο