Αστυνομικός Διευθυντής Αμμοχώστου ν. Αλέξανδρος Αντωνίου, Αρ. Υποθ.: 1487/16, 25/10/2016

(2)(δ)

(5), 44

(1), 45

(1), 88, 90 και 100 του περί Προστασίας και Διαχείρισης Αγρίων Πτηνών και Θηραµάτων Νόµου του 2003 (Νόµου 152(Ι)/03). Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος επί του κατηγορητηρίου, ο Κατηγορούμενος κατά τον ίδιο τόπο που αναφέρεται στην πρώτη κατηγορία (δηλαδή στο Φρέναρος της Επαρχίας Αμμοχώστου), είχε στην κατοχή του απαγορευμένα μέσα σύλληψης άγριων πτηνών, δηλαδή τριάντα πέντε

(35)δίκτυα. Η 3η κατηγορία αφορά στο αδίκημα της κατοχής προστατευόµενων άγριων πτηνών, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 5, 8

(1)(ε)

(2), 9, 88 και 100 του Νόμου 152(Ι)/03 όπως τροποποιήθηκε με το Ν.151(Ι)/2006 και της παραγράφου ΧLVII του εττισυνηµµένου VI παραρτήµατος. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος επί του κατηγορητηρίου, ο Κατηγορούμενος κατά τον ίδιο τόπο και χρόνο που αναφέρεται στην 5η κατηγορία είχε στην κατοχή του άγρια πτηνά των οποίων απαγορεύεται η θήρα και η σύλληψη, δηλαδή 26 αµπελοπούλια. Η 4η κατηγορία αφορά στο αδίκημα της κατοχής άγριων πτηνών, του οποίου το κυνήγι απαγορεύεται κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 5, 9

(4), 88 και 100 του Νόµου 152(Ι)/03. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος επί του κατηγορητηρίου, ο Κατηγορούμενος κατά τον ίδιο τόπο που αναφέρεται στην πρώτη κατηγορία, κατείχε άγρια πτηνά των οποίων η θανάτωση απαγορεύεται, δηλαδή 28 (Turdus philomelos) κοινώς τσίχλες. Η 7η κατηγορία αφορά στο αδίκημα της καταδίωξης θηράματος με τη χρήση ηχοπαραγωγικών συσκευών, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 44

(1)(δ)

(4)88 και 100 του Νόµου 152(Ι)/

1. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος επί του κατηγορητηρίου, ο Κατηγορούμενος καταδίωκε θήραμα / άγρια πτηνά με τη χρήση ηχοπαραγωγικών συσκευών. Η 9η κατηγορία αφορά στο αδίκημα της σφαιριδίων μεγέθους μεγαλύτερου από 4,75 χιλιοστόμετρα κατά παράβαση των άρθρων και 8 του περί Εκρηκτικών Υλών Νόµου, Κεφ.
2. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος επί του κατηγορητηρίου, ο κατηγορούµενος κατά τον ίδιο τόπο και χρόνο που αναφέρονται στην πέµπτη κατηγορία είχε στην κατοχή του δύο σφαιρίδια κυνηγίου μεγαλύτερα από 4,75 χιλιοστόμετρα. Τα γεγονότα της υπόθεσης εκτέθηκαν πλήρως ενώπιον του Δικαστηρίου από τη συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής κατά τη δικάσιμο ημερ. 21.10.2016 και δεν αμφισβητήθηκαν από το συνήγορο Υπεράσπισης. Παραθέτω τα όσα λέχθηκαν꞉ «Στις 4.4.2016 και ώρα 06꞉00 ο ΜΚ1 μαζί με άλλα μέλη του κλιμακίου πάταξης της λαθροθηρίας ΜΜΑΔ, μετά από πληροφορία μετέβηκαν σε μη περιφραγμένο χωράφι στο Φρέναρος, όπου υπήρχε εγκατεστημένο ένα δίκτυ παγίδευσης άγριων πτηνών και μια ηχοπαραγωγική συσκευή, η οποία ήταν σε ισχύ και παρήγαγε μιμητικούς ήχους άγριων πτηνών. Αμέσως το μέρος τέθηκε υπό παρακολούθηση. Την ίδια ημέρα και περί ώρα 06꞉30 το όχημα με αριθμούς εγγραφής ΕΑΚ727 προσέγγισε το χωράφι με οδηγό τον κατηγορούμενο. Ο οδηγός κατευθύνθηκε προς το εγκατεστημένο δίκτυ. Ο ΜΚ1 πλησίασε τον Κατηγορούμενο, τον πληροφόρησε για το αδίκημα που διαπράττει και αφού επέστησε την προσοχή του στο Νόμο απάντησε «Ήρτα να πιάω κανένα πουλλούι». Τέθηκε υπό σύλληψη για αυτόφωρο αδίκημα. Την 14/4/16 και ώρα 0700 ο ΜΚ1 μετά από γραπτή συγκατάθεση του Κατηγορούμενου ερεύνησε το όχημα όπου στη θήκη του χειρόφρενου εντοπίστηκαν τα φυσίγγια. Πληροφόρησε τον κατηγορούμενο για το αδίκημα που διαπράττει και αφού του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, απάντησε «έσσει πολλήν τζιερό που τα έχω». Έγινε έρευνα σε λυόμενο υποστατικό με τη συγκατάθεση του κατηγορούμενου στο χωράφι. Εντοπίστηκαν μέσα στο ψυγείο, το οποίο ήταν εκτός λειτουργίας, 8 δίκτυα παγίδευσης άγριων πτηνών. Πληροφόρησε ο ΜΚ1 τον Κατηγορούμενο για το αδίκημα και αφού του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, εκείνος απάντησε «Εν για το χόμπι μου». Την ίδια μέρα περί ώρα 0730 ερευνήθηκε η οικία του κατηγορούμενου με τη συγκατάθεση του. Σε βοηθητικό δωμάτιο της οικίας, βρέθηκαν σε ψυγείο κανονικής λειτουργίας 61 σκοτωμένα καθαρισμένα άγρια πτηνά. Πληροφόρησε ο ΜΚ1 τον κατηγορούμενο για το αδίκημα που διάπραττε και αφού επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, εκείνος απάντησε «Εν για να τρώω εν πουλώ». Ακολούθως σε αποθήκη στην αυλή της οικίας, ο ΜΚ1 εντόπισε 26 δίκτυα παγίδευσης άγριων πτηνών και μια ηχοπαραγωγική συσκευή ήχων άγριων πτηνών. Πληροφόρησε ο ΜΚ1 τον κατηγορούμενο για το αδίκημα που διάπραττε και αφού επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, εκείνος απάντησε «Εν δικά μου εν παλιά». Την ίδια μέρα και περί ώρα 1030 - 1040 ο ΜΚ7 κατηγόρησε γραπτώς τον κατηγορούμενο για τα αδικήματα που διέπραξε και αφού επέστησε την προσοχή του στο Νόμο εκείνος απάντησε «Ότι είχα να πω, θα το πω στο Δικαστήριο». Τα απαγορευμένα πτηνά ήταν 26 αμπελοπούλια και 28 τσίχλες. Δύο από τα φυσίγγια ήταν απαγορευμένα.» Όπως ενημέρωσε το Δικαστήριο η συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής, ο Κατηγορούμενος δεν βαρύνεται με προηγούμενες καταδίκες. Είναι λευκού ποινικού μητρώου. Όσον αφορά τα τεκμήρια που κατακρατήθηκαν από την Αστυνομία, η Κατηγορούσα Αρχή ζήτησε όπως διαταχθεί η κατάσχεση και καταστροφή τους. ΑΓΟΡΕΥΣΗ ΓΙΑ ΜΕΤΡΙΑΣΜΟ ΤΗΣ ΠΟΙΝΗΣ Για σκοπούς μετριασμού της ποινής, ο συνήγορος Υπεράσπισης επεσήμανε προς το Δικαστήριο τα εξής꞉ Ο κατηγορούμενος είναι 55 ετών. Συζευγμένος, με 2 παιδιά ενήλικα. Εργάζεται εποχιακά ως μάγειρας στην τουριστική βιομηχανία. Η σύζυγος του εργάζεται ως καμαριέρα και εκείνη στην τουριστική βιομηχανία. Έχουν μηνιαίες απολαβές €900 και €750, αντίστοιχα. Διαμένουν μόνιμα στο Φρέναρος και έχουν χρέη περί τις 15.000 ευρώ. Δεν είναι η κατοχή απαγορευμένων μέσων το επικίνδυνο και σκοπούμενο της νομοθεσίας, αλλά η χρήση τέτοιων μέσων σύλληψης άγριων πτηνών που καθιστά το αδίκημα σοβαρό. Το γεγονός ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο εβρίσκετο μόνο ένα δίκτυ σε χρήση, δείχνει ότι εδώ δεν πρόκειται για υπόθεση εμπορίας ή για προσπάθεια θύρευσης με σκοπό την εμπορία, αφού σε τέτοια περίπτωση όλα αυτά τα δίκτυα θα ήταν τοποθετημένα για σκοπούς θύρευσης άγριων πτηνών. Επρόκειτο για ένα άνθρωπο ο οποίος παρανόμως μεν, αλλά για τον ίδιο μόνον δε, διέπραξε το αδίκημα της θύρευσης άγριων πτηνών. Τα αδικήματα των κατηγοριών αρ. 2, 3, 4, που είναι ίσως και οι σοβαρότερες εκ των κατηγοριών, προέκυψαν μετά από τη δική του συγκατάθεση προς διεξαγωγή έρευνας σε κατοικία. Σύμφωνα με την καθοδηγητική υπόθεση, Πολίτης ν Αστυνομίας

(1973)2 CLR 211, γίνεται επισκόπηση κάτω από ποιες συνθήκες λαμβάνεται υπόψη ο παράγοντας της συνεργασίας ενός υπόπτου με την Αστυνομία και μεταμέλειας. Δείχνει ότι η συνεργασία του αποκτά πολύ μεγαλύτερη σημασία, παρά στην περίπτωση της επ' αυτοφώρο σύλληψης κάποιου για αυτόφωρα αδικήματα, αφού χωρίς τη δική του συμβολή θα ήταν δύσκολη ή αδύνατη η διαλεύκανση των αδικημάτων, Γι' αυτό το λόγο τα δικαστήρια επιδεικνύουν στα πλαίσια επιμέτρησης της ποινής και υπολογισμού τόσο του ύψους όσο και του εύρους της ποινής, μεγαλύτερη επιείκεια όταν η μεταμέλεια και συνεργασία είναι σε εκείνο το βαθμό. Ο Κατηγορούμενος είναι λευκού και ακηλίδωτου ποινικού μητρώου. Ο διαχωρισμός του λευκού και του ακηλίδωτου ποινικού μητρώου έγινε στην Χαρτούμπαλος

(2002)2 ΑΑΔ 28, στην οποία ετέθη ότι όταν ο Κατηγορούμενος εχει Λευκό ποινικό μητρώο, αλλά στο παρελθόν αντιμετώπισε ποινικές υποθέσεις οι οποίες έχουν παραγραφεί, δεν θα αντιμετωπισθεί με την ίδια επιείκεια ως εκείνος που για πρώτη φορά στη ζωή του αντιμετωπίζει τη διάπραξη. Τα αμπελοπούλια και οι τσίχλες που ήβραν με τόση σπουδή δεν είναι τέτοιας ποσότητας που να δείχνουν τάση εμπορίας. Εν πάση περιπτώσει, από αυτά που φημολογούνται, η τιμή πώλησης των όσων έχουν ανευρεθεί δεν υπερβαίνει τα 60 ευρώ (25 ευρώ τη δωδεκάδα). Είναι αυστηρή η νομοθεσία. Εδώ την αστυνομία συνόδευε ομάδα περιβαλλοντιστών απο το εξωτερικό. Η «CABS» (Committee against Birds Slaughtering). ΕΠΙΜΕΤΡΗΣΗ ΚΑΙ ΕΞΑΤΟΜΙΚΕΥΣΗ ΠΟΙΝΗΣ Κατά την επιμέτρηση της ποινής, το Δικαστήριο αρχίζει από το μέγιστο της προβλεπόμενης στο Νόμο ποινής και ακολούθως ελέγχει τις συνθήκες διάπραξης των αδικημάτων στην ενώπιον του υπόθεση για να προσαρμόσει την ποινή στα δεδομένα της υπόθεσης αφότου διακρίνει αν υφίστανται επιβαρυντικοί ή μετριαστικοί παράγοντες. Έπειτα εξατομικεύει την ποινή ώστε αυτή να μην αντανακλά μόνο στη σοβαρότητα του αδικήματος και τις συνθήκες διάπραξής του, αλλά και στις πραγματικές προσωπικές συνθήκες του παραβάτη, με σκοπό η ποινή να τον αναμορφώσει και να τον αποτρέψει από το να εκδηλώσει στο μέλλον όμοια εγκληματική συμπεριφορά. Με αυτή τη μεθοδολογία είναι που θα προσεγγίσω και την παρούσα υπόθεση. Η φιλοσοφία του Νόμου Ο περί Προστασίας και Διαχείρισης Άγριων Πτηνών και Θηραμάτων Νόμος του 2003 (Ν.152(Ι)/2003, στο εξής «ο Νόμος») θεσπίστηκε για σκοπούς ενσωμάτωσης στην Κυπριακή έννομη τάξη αριθμού Οδηγιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίες απαριθμούνται στο Προοίμιο του Νόμου και οι οποίες αποβλέπουν στη λήψη μέτρων για την προστασία της άγριας πανίδας και χλωρίδας και για τη διατήρηση των φυσικών οικότοπων (βλ. Οδηγία 79/409/ΕΟΚ όπως έκτοτε τροποποιήθηκε και Οδηγία 92/43/ΕΟΚ όπως έκτοτε τροποποιήθηκε). Κρίνω κατάλληλο να εξηγήσω ποια είναι η φιλοσοφία του Νόμου και πότε εμπίπτει στις πρόνοιές του ως αξιόποινη μια συμπεριφορά. Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου, σκοπός αυτού είναι, μεταξύ άλλων - «(β) η προστασία, η διατήρηση ή προσαρμογή του πληθυσμού όλων των ειδών άγριων πτηνών σε ένα επίπεδο που να ανταποκρίνεται στις οικολογικές, επιστημονικές και μορφωτικές απαιτήσεις, λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη τις οικονομικές και ψυχαγωγικές απαιτήσεις· (ε) η προστασία της βιοποικιλότητας και η ανάσχεση της απώλειας της βιοποικιλότητας, των οικοσυστημάτων, της άγριας χλωρίδας και πανίδας της Κύπρου, καθώς και η πρόληψη μετάδοσης ασθενειών στην άγρια πανίδα.». Ως «άγριο πτηνό» λογίζεται «κάθε πτηνό το οποίο ζει εκ φύσεως σε άγρια κατάσταση και περιλαμβάνει θηραματικό πτηνό». Ο Νόμος είναι δομημένος κατά τρόπο που διακρίνει ανάμεσα σε άγρια πτηνά τα οποία είναι επιτρεπτό να αποτελέσουν θήραμα και σε εκείνα που είναι προστατευόμενα και τα οποία δεν δύνανται ποτέ να αποτελέσουν θήραμα. Όσον αφορά τα άγρια πτηνά που δύνανται να αποτελέσουν θήραμα, ο Νόμος προβλέπει επιμέρους περιορισμούς σε σχέση με την περίοδο κατά την οποία δυνατόν να θηρεύονται και σε σχέση με τα μέσα θήρευσης, σύλληψης και θανάτωσης. Αναλυτικότερα αναφέρομαι, πιο κάτω, στις διατάξεις του Νόμου, των οποίων γίνεται επίκληση στο Κατηγορητήριο. Σύμφωνα με το άρθρο 8

(2)(ε), απαγορεύεται η κατοχή άγριων πτηνών, των οποίων απαγορεύεται η θήρα και η σύλληψη και σύμφωνα με το εδάφιο

(3)του ίδιου άρθρου, πρόσωπο το οποίο παραβαίνει τις διατάξεις του εδαφίου

(2)είναι ένοχο αδικήματος. Ο Υπουργός Εσωτερικών καθορίζει, με απόφασή του που δημοσιεύεται στην επίσημη εφημερίδα της Δημοκρατίας ποια από τα άγρια πτηνά που καθορίζονται στο Παράρτημα ΙΙ του Νόμου θ' αποτελούν «θήραμα». Η διαδικασία και τα κριτήρια καθορισμού των άγριων πτηνών ως θηράματος καθορίζονται στο εδάφιο

(1)του άρθρου 9. Εφόσον ένα άγριο πτηνό εμπίπτει στην κατηγορία του θηράματος, το οποίο έχει καθοριστεί από τον υπουργό, με βάση το εδάφιο

(1), τότε η απαγόρευση της θήρας τέτοιου άγριου πτηνού ισχύει, σύμφωνα με το άρθρο 9

(3), μόνο «κατά την περίοδο φωλεοποιήσεως, κατά τις διάφορες φάσεις αναπαραγωγής και εξάρτησης των νεοσσών από τους γονείς και κατά την επιστροφή στον τόπο φωλεοποιήσεως.». Δηλαδή δεν υπάρχει πλήρης απαγόρευση της θήρας τέτοιου θηράματος ως αυτού που καθορίζεται δυνάμει του άρθρου 9

(1), παρά μόνον εκείνη η απαγόρευση που είναι ευλόγως αναγκαία για να εξυπηρετήσει το στόχο του Νόμου για την προστασία και διατήρηση του πληθυσμού του συγκεκριμένου είδους άγριου πτηνού. Για το σκοπό αυτό, «πρόσωπο το οποίο παραβαίνει τις διατάξεις του εδαφίου

(3)είναι ένοχο αδικήματος» (βλ. το εδάφιο

(4)του άρθρου 9). Προς εξυπηρέτηση του ίδιου στόχου, το άρθρο 11

(1)του Νόμου 152(Ι)/2003 απαγορεύει τη χρήση οποιουδήποτε μέσου, εγκατάστασης ή μεθόδου «μαζικής ή μη επιλεκτικής σύλληψης ή θανάτωσης που μπορεί να προκαλέσει τοπικά την εξαφάνιση οποιουδήποτε είδους άγριου πτηνού ή τη μείωση του αριθμού σε τέτοιο βαθμό που να απειλείται με εξαφάνιση». Τα ξόβεργα καθορίζονται ρητά ως απαγορευμένα μέσα αναφορικά με τη θήρα, σύλληψη και θανάτωση άγριου πτηνού. Σχετικό το άρθρο 11

(2)(α) του ίδιου Νόμου. Περαιτέρω, τα δίκτυα καθορίζονται ρητά ως απαγορευμένα μέσα για τον πιο πάνω σκοπό. Σχετικό το άρθρο 11

(2)(δ) του ίδιου Νόμου. Οι ηχοπαραγωγικές συσκευές με μιμητικές φωνές θηραμάτων ή άγριων πτηνών αποτελούν επίσης, βάσει του άρθρου 11

(2)(στ) του ίδιου Νόμου, απαγορευμένα μέσα για τη θήρα άγριων πτηνών είτε χρησιμοποιούνται αφ' εαυτές είτε με τη συνδρομή ή χρήση οποιουδήποτε άλλου μέσου, όπως μαγνητοταινιοθηκών (κασετών), ψηφιακών δίσκων. Η παραβίαση των πιο πάνω απαγορευτικών διατάξεων του άρθρου 11

(2), ανωτέρω, έχει ποινικοποιηθεί βάσει του άρθρου 11

(5). Ομοίως, το άρθρο 44

(4)ποινικοποιεί την παραβίαση των απαγορευτικών διατάξεων του άρθρου 44

(1). Το εν λόγω εδάφιο

(1)απαγορεύει σε οποιοδήποτε πρόσωπο να πυροβολεί, φονεύει, συλλαμβάνει, καταδιώκει, παρενοχλεί ή παραπλανεί οποιοδήποτε θήραμα με τη χρήση, μεταξύ άλλων, δικτύων ή ξοβεργών (βλ. παρα. (α)) και ηχοπαραγωγών συσκευών με μιμητικές φωνές θηραμάτων ή άγριων πτηνών (βλ. παρα. (δ)). Η φιλοσοφία της απαγόρευσης αυτής προκύπτει από τις διατάξεις του εδαφίου

(2)του ιδίου άρθρου, ότι δηλαδή πρόκειται για «μέσα μαζικής ή μη επιλεκτικής σύλληψης ή θανάτωσης που μπορεί να προκαλέσει τοπικά την εξαφάνιση οποιουδήποτε θηράματος ή είδους άγριας πανίδας». Η απαγόρευση και ποινικοποίηση αυτής καθ' εαυτής της κατοχής των πιο πάνω μέσων (ξόβεργων, δικτύων και ηχοπαραγωγών συσκευών με μιμητικές φωνές θηραμάτων ή άγριων πτηνών) θεσπίστηκε με τη διάταξη του άρθρου 45 του ίδιου Νόμου. Από την άλλη δεν δύναται να καθορισθεί καθόλου από τον Υπουργό Εσωτερικών ως θήραμα οποιοδήποτε είδος άγριας πανίδας κοινοτικού ή τοπικού ενδιαφέροντος που καθορίζεται ως τέτοιο με βάση το εδάφιο

(8)του άρθρου 11 του περί Προστασίας και Διαχείρισης της Φύσης και της Άγριας Ζωής Νόμου του 2003 (βλ. το άρθρο 26 του Νόμου). Τα προστατευόμενα είδη πτηνών κοινοτικού ή τοπικού ενδιαφέροντος για τα οποία υφίσταται πλήρης απαγόρευση κατάταξής τους ως θηράματος και άρα απαγόρευση θήρευσής τους, καταγράφονται στο Παράρτημα VI του Νόμου. Το ότι λοιπόν δεν επιτρέπεται καθόλου να θηρεύονται τα αμπελοπούλια (Συλβιίδες - Sylvia atricapilla), είναι διότι αυτά εμπίπτουν στο Παράρτημα VI του Νόμου, όπως άλλωστε προκύπτει και από το κατηγορητήριο, ως προστατευόμενα είδη. Οι προβλεπόμενες στο Νόμο ποινές Η σοβαρότητα που προσδίδεται από τον νομοθέτη στα πιο πάνω αδικήματα διαφαίνεται και από το ανώτατο όριο ποινής που έχει προβλέψει με Νόμο (Βραχίμης v. Αστυνομίας

(2000)2 Α.Α.Δ. 527, Λεβέντης v. Αστυνομίας

(2000)2 Α.Α.Δ. 632, Παπαγεωργίου (Γιάγκος) v. Αστυνομίας

(2005)2 Α.Α.Δ. 646 και Διευθυντής Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας v. Χρυσοστόμου κ.α.

(2002)2 Α.Α.Δ. 575). Το άρθρο 88 του Ν.152(Ι)/2003 προβλέπει ότι πρόσωπο το οποίο βρίσκεται ένοχο αδικήματος, σύμφωνα με τις πιο πάνω διατάξεις των άρθρων 11, 44 και 45, στα οποία δεν προβλέπεται άλλη ειδική ποινή, υπόκειται σε φυλάκιση που δεν υπερβαίνει το τρία χρόνια ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις Λ.Κ. 10.000,00 (€17.086,01) ή και στις δύο αυτές ποινές. Αυστηρότερες είναι οι ποινές που προβλέπονται στο άρθρο 89 του Νόμου για την περίπτωση που ο Κατηγορούμενος καταδικάζεται για 2η ή περισσότερες φορές για αδικήματα που εμπίπτουν στις πρόνοιες του ίδιου Νόμου. Το άρθρο 90

(1)χορηγεί ορισμένες πρόσθετες εξουσίες στο Δικαστήριο για επιβολή, σε περίπτωση καταδίκης, επιπρόσθετα προς οποιαδήποτε άλλη ποινή - · επιπρόσθετων βαθμών ποινής σύμφωνα με το εδάφιο

(1)του άρθρου 89, αλλά όχι πέραν των τριών βαθμών ποινής, · απαγόρευσης της ανανέωσης άδειας κυνηγίου ή και της μεταφοράς κυνηγετικού όπλου για περίοδο που δεν υπερβαίνει τα δέκα χρόνια. Το δε άρθρο 90

(3)καθορίζει ότι οποιαδήποτε άδεια, η οποία χορηγήθηκε σε τέτοιο πρόσωπο σύμφωνα με τον παρόντα Νόμο, μπορεί να ακυρωθεί με διαταγή του δικαστηρίου. Τέλος, το άρθρο 90

(2)επιβάλλει στο Δικαστήριο την υποχρέωση να δημεύσει αυτόματα οποιοδήποτε κυνηγετικό όπλο, μέσο μεταφοράς ή άλλο αντικείμενο με το οποίο ή αναφορικά προς το οποίο διαπράχθηκε το αδίκημα, εκτός αν αιτιολογημένα αποφασίσει διαφορετικά. Η συναφής νομολογία Στην υπόθεση Παναγιώτου v. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 354, ο εφεσείων και οι τρεις συγκατηγορούμενοι του συνέλαβαν 60 σγαρτίλια. Τα τελευταία ήταν κατά Νόμο προστατευόμενα άγρια πτηνά. Η καταδίωξη και σύλληψη τους έλαβε χώραν μέσα σε απαγορευμένη για το κυνήγι περιοχή. Ο εφεσείων βαρυνόταν με 4 προηγούμενες καταδίκες για συναφή αδικήματα. Οι συγκατηγορούμενοι του δεν είχαν προηγούμενες καταδίκες. Σε σχέση με τον εφεσείοντα το πρωτόδικο δικαστήριο θεώρησε σαν επιβαρυντικό παράγοντα το γεγονός ότι εκκρεμούσης της εκδίκασης της παρούσας υπόθεσης διέπραξε τα αδικήματα που αφορούν τις λοιπές 4 υποθέσεις, που λήφθηκαν υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής. Έλαβε, επίσης, υπόψη τις προηγούμενες καταδίκες του εφεσείοντα. Με γνώμονα τα πιο πάνω και τις προσωπικές περιστάσεις των τεσσάρων κατηγορουμένων το πρωτόδικο δικαστήριο επέβαλε ποινή φυλάκισης 45 ημερών στον εφεσείοντα για το αδίκημα της δεύτερης κατηγορίας και χρηματική ποινή £100 στον κάθε ένα από τους τρεις συγκατηγορούμενους του. Οι τελευταίοι δεσμεύθηκαν και με εγγύηση £500 ο καθένας για 12 μήνες "να τηρούν τους σχετικούς νόμους και κανονισμούς της Δημοκρατίας". Το Εφετείο επικρότησε την προσέγγιση του πρωτόδικου δικαστηρίου, όπως προκύπτει από την πιο κάτω περικοπή της απόφασής του: "Ο σκοπός του νόμου αυτού είναι η προστασία της πανίδας της Κυπριακής Δημοκρατίας και ειδικά στη συγκεκριμένη περίπτωση των αγρίων πτηνών που είναι προστατευόμενα. Πράξεις όπως των κατηγορουμένων πλήττουν καίρια και ουσιαστικά τους σκοπούς του νόμου εφόσον δια της χρήσεως δικτύων όπως ήταν η προκειμένη περίπτωση, γίνεται μαζική αφαίρεση άγριων πτηνών από την άγρια ζωή της Κυπριακής Δημοκρατίας στην οποία ανήκουν. Η συχνότητα δε διάπραξης τέτοιων αδικημάτων, για το οποίο γεγονός μπορώ να λάβω δικαστική γνώση ως εκ της ιδιότητας μου, ενισχύει την νομολογιακή σημασία ότι τα πρωτόδικα δικαστήρια θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα αυστηρά στην προσέγγιση τέτοιου είδους αδικημάτων με σκοπό την αποτρεπτικότητα (βλ. Κωνσταντίνου ν. Δημοκρατίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 224). Σε διάφορες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου, σε σχέση με υποθέσεις παρόμοιων αδικημάτων, έχει τονισθεί η αυστηρή προσέγγιση των πρωτόδικων δικαστηρίων σε συνάρτηση με την ανάγκη προστασίας της άγριας ζωής του νησιού η οποία, όπως διαπιστώθηκε, κινδυνεύει με αφανισμό (βλ. Αρχιμήδης Αντρέα ν. Αστυνομίας

(1966)2 Α.Α.Δ. 71, Prakki v. The Police

(1985)2 C.L.R. 142 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Νεοφύτου

(1991)2 Α.Α.Δ. 5)." Στην ίδια υπόθεση το Ανώτατο Δικαστήριο σημείωσε τα εξής: " Επικροτούμε πλήρως την προσέγγιση του πρωτόδικου δικαστηρίου η οποία αναφέρεται στους σκοπούς του Νόμου. Η άγρια ζωή αποτελεί κοινό εθνικό πλούτο. Πρέπει να τύχει προστασίας με όλα τα μέσα που διαθέτει ο Νόμος. Επιεικής αντιμετώπιση των παραβατών θα δώσει λανθασμένα μηνύματα. Πρόσθετα η συχνότητα διάπραξης του επίδικου αδικήματος, για την οποία ορθά το πρωτόδικο δικαστήριο είχε δικαστική γνώση, υπαγορεύει την επιβολή αποτρεπτικών ποινών (βλ. Παλάοντας ν. Αστυνομίας

(1995)2 Α.Α.Δ." Σημειωτέον ότι στην Παναγιώτου v. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 354, η ποινή επιβλήθηκε με βάση τις πρόνοιες του περί Προστασίας και Αναπτύξεως Θηραμάτων και Άγριων Πτηνών Νόμου του 1974 (Ν 39/74). Για το επίδικο αδίκημα ο Νόμος προβλέπει "φυλάκισιν μη υπερβαίνουσαν το εν έτος ή χρηματικήν ποινήν μη υπερβαίνουσαν τας χιλίας λίρας ή αμφοτέρας τας ποινάς". Πρόκειται για ποινές πολύ πιο χαλαρές από αυτές που προβλέπει ο Νόμος 152(Ι)/2003 δυνάμει του οποίου θα κριθεί η παρούσα υπόθεση. Ασφαλώς, η κάθε υπόθεση κρίνεται στη βάση των δικών της ιδιαίτερων περιστατικών. Στην Ανδρέας Βασίλη Χαμάλη ν Αστυνομικού Διευθυντή Αμμοχώστου

(2010)2 Α.Α.Δ. 329 ο εφεσείων πρωτοδίκως αντιμετώπισε 6 κατηγορίες οι οποίες αφορούσαν αδικήματα δυνάμει του περί Προστασίας και Διαχείρισης Άγριων Πτηνών και Θηραμάτων Νόμου του 2003 (Ν. 152(Ι)/03). Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του κατηγορητηρίου, ο Εφεσείων στις 15.10.07 στο Φρέναρος της Επαρχίας Αμμοχώστου είχε την ευθύνη περιφραγμένου χώρου εντός του οποίου διαπράχθηκαν τα αδικήματα της κατοχής απαγορευμένων μέσων σύλληψης ήτοι 5 δικτύων, (κατηγορία 1), μιας ηχοπαραγωγικής συσκευής με μιμητικές φωνές άγριων πτηνών (κατηγορία 3) και 39 ξόβεργων (κατηγορία 5) με τα οποία θεωρείται ότι καταδίωκε θήραμα (κατηγορίες 2, 4 και 6 αντίστοιχα). Το πρωτόδικο δικαστήριο, βρήκε τον Εφεσείοντα ένοχο σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετώπιζε και του επέβαλε £500 πρόστιμο στην 1η κατηγορία, £200 πρόστιμο στη 2η κατηγορία, από £250 στις κατηγορίες 3, 4 και 6 και £700 στην 5η κατηγορία. Κατ' έφεση κατά της καταδίκης, το Εφετείο ασχολήθηκε παρεπιπτόντως και με την εισήγηση του συνηγόρου του Εφεσείοντα ότι δεν είχε προσαχθεί οποιαδήποτε μαρτυρία για να αποδειχθεί ότι η κατοχή των απαγορευμένων μέσων θα μπορούσε «να προκαλέσει τοπικά την εξαφάνιση οποιουδήποτε είδους άγριου πτηνού ή τη μείωση του αριθμού του σε τέτοιο βαθμό που να απειλείται με εξαφάνιση». Ανέφερε τα εξής꞉ «Εν πάση περιπτώσει, οι ισχυρισμοί αυτοί δεν ευσταθούν στην ουσία τους, εφόσον το κατά πόσο με τη σύλληψη αμπελοπουλιών με απαγορευμένα μέσα, μπορεί να προκληθεί τοπικά η εξαφάνιση τους ή μείωση του αριθμού τους σε τέτοιο βαθμό που να απειλούνται με εξαφάνιση, προκύπτει ως αναπόφευκτο συμπέρασμα, ως εκ του καθορισμού στο Νόμο, του αμπελοπουλιού ως άγριου πτηνού το οποίο χρήζει προστασίας». Στη Στέλιος Κιτρομιλίδης ν Αστυνομίας

(2009)2 Α.Α.Δ. 162, σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος, ο Εφεσείων στις 14 Φεβρουαρίου 2004, στη Λακατάμια, χωρίς να είναι κάτοχος άδειας από τον Υπουργό Εσωτερικών, είχε στην κατοχή του απαγορευμένα μέσα θήρας, ήτοι: 3 ηχοπαράγωγες συσκευές μάρκας «Kobra», 1 ηχοπαράγωγη συσκευή μάρκας «Lock Vogel», 1 ηχοπαράγωγη συσκευή μάρκας «Multiplus», 1 ηχοπαράγωγη συσκευή μάρκας «IL Grillo», 2 τηλεχειριστήρια μάρκας «Bird Sing» και 43 ηχεία. Ενώπιον του πρωτόδικου δικαστηρίου ο συνήγορος υπεράσπισης εισηγήθηκε ότι η υπόθεση θα έπρεπε να απορριφθεί επειδή σύμφωνα με τη μαρτυρία, η συσκευή «Lock Vogel» εξέπεμπε ηχογραφημένες τις αυθεντικές φωνές των πτηνών και όχι «μιμητικές» όπως απαιτείται από το Άρθρο 44(δ). Το πρωτόδικο δικαστήριο απέρριψε την εισήγηση και βρήκε τον Εφεσείοντα ένοχο στην κατηγορία που αντιμετώπιζε και του επέβαλε πρόστιμο £400, πλέον £98 έξοδα. Επίσης, διέταξε όπως η συσκευή «Lock Vogel» κατασχεθεί, ενώ όλες οι υπόλοιπες συσκευές επιστραφούν στον Εφεσείοντα. Επικυρώθηκε η καταδίκη κατ' έφεση και διατηρήθηκε η ποινή. Εκτίμηση Δικαστηρίου. Αρχίζω με μία εισαγωγική παρατήρηση꞉ ότι η σοβαρότητα των αδικημάτων είναι δεδομένη, ως αναδεικνύεται από την προμνησθείσα νομολογία. Πέραν τούτου, καταγράφω και την ανησυχητική συχνότητα με την οποία διαπράττονται αδικήματα αυτού του είδους στην περιοχή όπου εδρεύει το παρόν Δικαστήριο, γεγονός για το οποίο αντλώ δικαστική γνώση μέσα από τον αριθμό των κατηγορητηρίων που καταχωρούνται για τέτοιου είδους υποθέσεις. Δεν διαφεύγει του Δικαστηρίου, το γεγονός ότι για χρόνια, πριν τη θέσπιση του Ν.152(Ι)/2003, οι κάτοικοι της περιοχής είχαν αναπτύξει μια ψυχαγωγική ενασχόληση με το θήραμα αρκετών άγριων πτηνών, η οποία άγγιζε τα όρια εθιμικής παράδοσης, πλην όμως ουδείς είναι υπεράνω του Νόμου και εφόσον ο Κύπριος Νομοθέτης, ανταποκρινόμενος στις προδιαγραφές ευρωπαϊκών οδηγιών, απαγόρευσε πλήρως ή μερικώς την ενασχόληση αυτή, το Δικαστήριο οφείλει, σε ένα κράτος δικαίου, να διασφαλίσει την τήρηση του Νόμου. Η πάταξη του φαινομένου της καταπάτησης των διατάξεων του Νόμου είναι αναγκαία, όχι μόνο προς διασφάλιση ενός πνεύματος πειθαρχίας των πολιτών προς το Νόμο, αλλά και για εξασφάλιση αυτών καθ' εαυτών των σκοπών του Νόμου που έχουν περιβαλλοντική υφή και τους οποίους ουδείς δύναται να υποτιμήσει. Είναι ευεργετική για τον άνθρωπο η προστασία του περιβάλλοντος στο οποίο ζει. Υπάρχει μια αλυσίδα ζωής στη χλωρίδα και στην πανίδα, που όταν διαταράσσεται, είναι δυσεπανόρθωτη. Προχωρώ με τις πιο πάνω σκέψεις να εξετάσω ποιοι είναι οι επιβαρυντικοί και ποιοι οι ελαφρυντικοί παράγοντες στην παρούσα υπόθεση. Ως ελαφρυντικούς παράγοντες, λαμβάνω υπόψη꞉ το λευκό ποινικό μητρώο του Κατηγορούμενου, τη συνεργασία του με την Αστυνομία στη σκηνή των αδικημάτων, την παραδοχή του στο Δικαστήριο σε πρώιμο στάδιο της διαδικασίας, το γεγονός ότι τα γεγονότα δεν αποκαλύπτουν να έτυχε εμπορικής εκμετάλλευσης το θήραμα. Ως επιβαρυντικούς παράγοντες για τη συνολική εικόνα της υπόθεσης, κρίνω - το γεγονός ότι ο Κατηγορούμενος είχε σχεδόν κάθε είδος απαγορευμένου μέσου καταδίωξης ή σύλληψης ή θύρας άγριων πτηνών, και αναφέρομαι στα δίκτυα, στα ξόβεργα και στις ηχοπαραγωγικές συσκευές, το γεγονός ότι τα άγρια πτηνά που βρέθηκαν στην κατοχή του εμπίτπουν όλα σε εκείνα των οποίων η καταδίωξη, σύλληψη και θανάτωση απαγορεύεται πλήρως, όχι μόνον κατά περιόδους ή κατά περιοχή ή αναλόγως των μέσων καταδίωξης, σύλληψης και θανάτωσης. Αξίζει ίσως να αναφέρω ότι ο Νομοθέτης δεν έχει προνοήσει για διαφοροποίηση των ποινών αναλόγως ποσοτικής παραβίασης του Νόμου. Δεν υπάρχει πρόνοια ότι αν κάποιος χρησιμοποιεί αριθμό πέραν των 10 ξόβεργων ή πέραν των δύο δικτύων ή της μίας ηχοπαραγωγικής συσκευής θα τυγχάνει διαφορετικής αντιμετώπισης από κάποιον που χρησιμοποιεί λιγότερα από αυτά. Ούτε υπάρχει μέγιστος αριθμός φονευμένων άγριων πτηνών, ο οποίος να δικαιολογεί μια συγκεκριμένη αντιμετώπιση και ένας έλαχιστος αριθμός φονευμένου θηράματος που να δικαιολογεί μια άλλη συμπεριφορά. Επομένως, δεν είναι εύκολο για το δικαστήριο να δώσει βαρύτητα στους απόλυτους αριθμούς των δικτύων ή ξόβεργων ή ηχοπαραγωγών συσκευών ή θηράματος που αναφέρονται στο κατηγορητήριο. Η απαγόρευση είναι ποιοτική και όχι ποσοτική. Προχωρώ με τις ποινές. Δεν θεωρώ αναγκαίο να καταφύγω στην επιβολή ποινής φυλάκισης, εφόσον ο Κατηγορούμενος είναι λευκού ποινικού μητρώου και δικαιούται να λάβει μία ύστατη ευκαιρία για αναμόρφωση της συμπεριφοράς του. Άλλωστε είναι 55 ετών, οικογενειάρχης, και οφείλει σε μια τέτοια ώριμη ηλικία να αναλογιστεί τις συνέπειες που θα έχει γι' αυτόν και για την οικογένειά του, τυχόν νέα παράβαση του Νόμου. Είναι, ωστόσο, επιτακτικό, η όποια χρηματική ποινή επιβληθεί, να επιτελεί αποτρεπτικό ρόλο. Συνεπώς, επιβάλλεται꞉ για την κατηγορία αρ. 2 (κατοχή 35 δικτύων, εκ των οποίων ένα μόνο εντοπίστηκε να είναι εγκατεστημένο), χρηματική ποινή €500. Για την κατηγορία αρ. 3 (κατοχή 26 αμπελοπουλιών), χρηματική ποινή €400. Για την κατηγορία αρ. 4 (κατοχή 28 τσίχλων) δεν θα επιβάλω καμία ποινή, ενόψει του ότι, ως διαπιστώνω, οι τσίχλες (Turdus philomelos) εμπίπτουν στο Παράρτημα ΙΙ του Νόμου, όπου απαριθμούνται, υπό το σημείο 28, ως άγρια πτηνά τα οποία δύνανται να καθοριστούν ως θήραμα. Δεν είναι δηλαδή από τα είδη τα οποία απαγορεύεται να καθοριστούν ως θήραμα. Συνεπώς, η κατοχή τους αυτή καθ' εαυτή δεν αποτελεί αδίκημα και το άρθρο 9 του Νόμου που παρατίθεται στο κατηγορητήριο ως νομική βάση του αδικήματος, δεν αποκαλύπτει κατά την κρίση μου αδίκημα. Αναφορικά με τη μέθοδο θανάτωσης των τσίχλων, κατά παράβαση του άρθρου 11 του Νόμου, η ποινή έχει ήδη επιβληθεί στο πλαίσιο της κατηγορίας 2. Για την κατηγορία αρ. 7, η οποία αφορά στην καταδίωξη θηράματος με τη χρήση ηχοπαραγωγικών συσκευών, χρηματική ποινή €500. Για την κατηγορία αρ. 9 (κατοχή απαγορευμένων σφαιριδίων)[1], ο Κατηγορούμενος να υπογράψει εγγύηση για το ποσό των €500 ότι για περίοδο ενός έτους από σήμερα θα τηρεί τους Νόμους και κανονισμούς. Αξίζει ίσως να σημειώσω ότι η ποινή που επέβαλα για τα μέσα παγίδευσης των πουλιών είναι αυστηρότερη από αυτήν την ίδια την ποινή για την κατοχή των φονευμένων πουλιών, αφού όπως προανέφερα το κριτήριο δεν είναι ποσοτικό, αλλά ποιοτικό. Είναι η μαζική παγίδευση, ως τρόπος θήρας, το πλέον αξιόποινο, αφού αυτή οδηγεί τους παραβάτες να αιχμαλωτίζουν άγρια πτηνά χωρίς οι ίδιοι να διατηρούν οποιοδήποτε έλεγχο για το είδος των πτηνών που παγιδεύονται, δηλαδή αν αυτά θα είναι προστατευόμενου είδους ή μη. Εκδίδεται διαταγή όπως όλα τα κατακρατηθέντα από την Αστυνομία τεκμήρια κατασχεθούν και καταστραφούν. (υπ.).......... Ά. Πανταζή - Λάμπρου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] Το άρθρο 8 του περί Εκρηκτικών Υλών Νόμου, Κεφ. 154, προβλέπει ότι꞉ «8.Οπoιoδήπoτε πρόσωπo τo oπoίo κατασκευάζει ή έχει στηv κατoχή, φύλαξη ή έλεγχo τoυ oπoιεσδήπoτε σφαίρες κυvηγετικoύ όπλoυ, μεγάλα σφαιρίδια κυvηγίoυ, σφαιρίδια κυvηγίoυ μεγέθoυς μεγαλύτερoυ από 4,75 χιλιοστόμετρα είvαι έvoχo αδικήματoς και υπόκειται σε φυλάκιση για περίoδo πoυ δεv υπερβαίvει τoυς έξι μήvες ή σε πρόστιμo πoυ δεv υπερβαίvει τις τετρακόσιες πεvήvτα λίρες ή και στα δύo.». cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο