Αστυνομικού Διευθυντή Λεμεσού ν. Χριστοφή Χριστοφίδη κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 748/17, 25/1/2017

(15)έτη ή χρηματική ποινή μέχρι είκοσι χιλιάδες ευρώ (€20.000) ή και οι δύο αυτές ποινές. Μετά τον ορισμό της υπόθεσης ως ανωτέρω αναφέρεται, η πλευρά της Κατηγορούσας Αρχής υπέβαλε αίτημα, όπως το Δικαστήριο διατάξει την κράτηση των κατηγορουμένων 1 και 2 μέχρι τις 30/01/17. Οι κατηγορούμενοι 1 και 2 όμως μέσω της συνηγόρου τους έφεραν ένσταση και εισηγήθηκαν την απόλυση τους με όρους, όπως να παρουσιάζονται σε αστυνομικό σταθμό και να υπογράφουν καθημερινώς καθώς επίσης και άλλους όρους που θα ορίσει το Δικαστήριο. Η Κατηγορούσα Αρχή στήριξε το αίτημα της στον κίνδυνο μη προσέλευσης των κατηγορούμενων 1 και 2 στη δίκη τους όπως προκύπτει από: (

1. i)τη σοβαρότητα των αδικημάτων που αντιμετωπίζουν οι κατηγορούμενοι, (
2. ii)την πιθανότητα καταδίκης τους, με βάση την υπάρχουσα μαρτυρία, (iii) την ποινή που δυνατόν να τους επιβληθεί σε περίπτωση καταδίκης, και (
3. iv)στο γεγονός ότι οι κατηγορούμενοι δεν εργάζονται και όσον αφορά την 2η κατηγορούμενη πιο συγκεκριμένα ότι δεν έχει δεσμούς με τη Δημοκρατία αλλά με άλλη χώρα δηλαδή τη χώρα καταγωγής της. Προς υποστήριξη του αιτήματος ο ευπαίδευτος συνήγορος της κατηγορούσας αρχής, αγόρευσε προφορικά ενώπιον του Δικαστηρίου και αναφέρθηκε σε σημεία της μαρτυρίας που σύμφωνα με την θέση του οδηγούν στο συμπέρασμα ότι υπάρχει πιθανότητα καταδίκης των κατηγορουμένων 1 και 2, στη σοβαρότητα των αδικημάτων και στις σοβαρές ποινές που προβλέπουν τα αδικήματα για τα οποία κατηγορούνται οι κατηγορούμενοι. Τέλος ανέφερε ότι πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι οι κατηγορούμενοι 1 και 2 δεν εργάζονται και η κατηγορούμενη 2 δεν έχει δεσμούς με τη Δημοκρατία, όπως επίσης και ότι το χρονικό διάστημα μέχρι τις 30/01/2017 που έχει οριστεί η υπόθεση είναι μικρό. Ο συνήγορος αναφέρθηκε επίσης σε Νομολογία. Η ευπαίδευτη συνήγορος των κατηγορουμένων 1 και 2 μέσα από την αγόρευση της αποδέχτηκε ότι τα αδικήματα που αντιμετωπίζουν οι κατηγορούμενοι είναι σοβαρά και ότι προβλέπονται σοβαρές ποινές σε περίπτωση καταδίκης, ενώ περαιτέρω δεν αμφισβήτησε ότι ο χρόνος μέχρι τις 30/01/17 που έχει οριστεί η υπόθεση δεν είναι μεγάλος. Θα ήθελα εδώ να σημειώσω ότι βεβαίως ορθώς έπραξε. Αυτό που εισηγήθηκε ουσιαστικά η συνήγορος των κατηγορουμένων 1 και 2 είναι ότι με βάση το μαρτυρικό υλικό δεν προκύπτει ισχυρή πιθανολόγηση καταδίκης. Περαιτέρω ως προς τους λοιπούς παράγοντες που θα πρέπει να λάβει υπόψη το Δικαστήριο ανέφερε ότι οι κατηγορούμενοι 1 και 2 είναι παντρεμένοι εδώ και 4 χρόνια, ενώ εδώ και 6 χρόνια το παιδί δηλαδή η παραπονούμενη πηγαίνει εδώ σχολείο και προσαρμόστηκε. Ακόμη ότι η κατηγορούμενη 2 έχει σοβαρότατο πρόβλημα υγείας και συγκεκριμένα κουβαλά ένα σάκο στο σώμα της που το ονομάζουν κολοστομία και θα πρέπει κάθε μέρα να αλλάζεται σε αποστειρωμένο περιβάλλον και αυτό γίνεται κάθε μέρα στις Πρώτες Βοήθειες. Δεν πρόκειται να εγκαταλείψει με τίποτε η κατηγορούμενη 2 είπε αυτή την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για να πάει στη χώρα της όπου οι συνθήκες είναι απάνθρωπες και δεν μπορεί ουσιαστικά να της προσφερθεί αυτή η περίθαλψη. Η 2η κατηγορούμενη επίσης εργάζεται εποχιακά και πηγαίνει στα χαρούπια έχοντας εισόδημα €200-300.- τον μήνα. Η εξουσία του Δικαστηρίου όσον αφορά το αίτημα κράτησης των κατηγορουμένων μέχρι την ημερομηνία που έχει οριστεί η υπόθεση, εδράζεται στα άρθρα 48 και 157

(1)της Ποινικής Δικονομίας Κεφ. 155. Η έκδοση διαταγμάτων κράτησης αναμφίβολα επηρεάζει την ελευθερία του ατόμου και επομένως τέτοια διατάγματα πρέπει να αιτιολογούνται δικαστικά. Αυτό επιβάλλεται ακόμη και σε περιπτώσεις, στις οποίες ο κατηγορούμενος δεν φέρει ένσταση στην αιτούμενη κράτηση. Το Δικαστήριο εξετάζοντας ένα αίτημα κράτησης κατηγορουμένου μέχρι τη δίκη του πρέπει να καθοδηγείται από την αρχή ότι κάθε κατηγορούμενος είναι αθώος, εκτός αν τελικά καταδικαστεί από αρμόδιο Δικαστήριο και ότι η κράτηση του αποτελεί ένα σοβαρό περιορισμό της προσωπικής του ελευθερίας, η οποία διασφαλίζεται από το άρθρο 11 του Συντάγματος. Στη Γενικός Εισαγγελέας v. Κυριάκου κ.α.

(2001)2 Α.Α.Δ. 373 αναφέρεται ότι ο κανόνας ότι οι υπόδικοι αφήνονται ελεύθεροι κάμπτεται μόνο εφόσον συντρέχουν συγκεκριμένοι κίνδυνοι. Η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου εξασκείται με βάση καλά καθιερωμένες νομικές αρχές, όπως αυτές έχουν διατυπωθεί σε σωρεία δικαστικών αποφάσεων. Στις υποθέσεις (μεταξύ άλλων) Κωνσταντινίδης v. Δημοκρατίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 109, και Μαλά -v- Αστυνομίας

(2008)2 ΑΑΔ 135 απαριθμούνται οι λόγοι για τους οποίους μπορεί να διαταχθεί η κράτηση κατηγορουμένου και είναι:

1. Η πιθανότητα/κίνδυνος μη προσέλευσης του κατηγορούμενου στο Δικαστήριο
2. Η πιθανότητα/κίνδυνος διάπραξης άλλων αδικημάτων
3. Η πιθανότητα/κίνδυνος επηρεασμού μαρτύρων Καθένας από τους πιο πάνω παράγοντες εξετάζεται χωριστά και η ύπαρξη οποιουδήποτε από αυτούς μπορεί να δικαιολογήσει την έκδοση διατάγματος κράτησης (βλ. Βασιλείου -v- Δημοκρατίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 7). Η σοβαρότητα του αδικήματος σε συνάρτηση προς την πιθανότητα καταδίκης και επιβολή αυστηρής ποινής, αποτελούν βασικούς δείκτες που αφορούν στην εκτίμηση της πιθανότητας προσέλευσης του κατηγορούμενου στη δίκη του. Με τα πιο πάνω συνυπολογίζονται και όλα όσα περιβάλλουν την υπόθεση δηλ. οι περιστάσεις κάτω από τις οποίες διαπράχθηκε το αδίκημα και οι προσωπικές περιστάσεις του κατηγορούμενου, χωρίς οι τελευταίες να αφήνονται να υπερφαλαγγίσουν το γενικό δημόσιο συμφέρον προς απονομή της ποινικής δικαιοσύνης (βλ. Μαλά ανωτέρω). Το Δικαστήριο λαμβάνει επίσης υπόψη, μεταξύ άλλων, παράγοντες που συνδέονται με τον χαρακτήρα του κατηγορούμενου, την κατοικία του, το επάγγελμα του, τα οικονομικά του, τους οικογενειακούς δεσμούς και όλων των ειδών δεσμούς με την χώρα στην οποία διώκεται και εν πάση περιπτώσει κάθε σχετικό δεδομένο (βλ. Neumeister v. Austria A8 p.39

(1968)και Θεοχάρους κ.α. v. Δημοκρατία

(2002)2 ΑΑΔ 48). Οι επιπτώσεις της κράτησης στην προσωπική, οικογενειακή και επαγγελματική ζωή ενός υποδίκου, έστω και αν είναι δυσμενείς, δεν υπερφαλαγγίζουν το γενικό δημόσιο συμφέρον για την απονομή της ποινικής δικαιοσύνης (βλ. Βασιλείου ανωτέρω). Πρωταρχικό μέλημα είναι να διασφαλιστεί η παράσταση του κατηγορούμενου στο Δικαστήριο στον καθορισμένο χρόνο και τόπο (βλ. Βασιλείου v. Δημοκρατίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 7). Στη Θεοδωρίδη κ.α. v. Αστυνομίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 139, επισημάνθηκε, ότι η σοβαρότητα των κατηγοριών που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος, λαμβάνεται υπόψη στην πρόγνωση για το ενδεχόμενο μη προσέλευσης και υπαγωγής του στη Δικαιοσύνη. Όσο σοβαρότερη είναι η κατηγορία, ανάλογα μεγαλύτερο είναι και το κίνητρο του υπόδικου να αποφύγει τη δίκη του. Στην Χ΄΄Δημητρίου v. Δημοκρατίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 45, ανασκοπήθηκε η νομολογία και εξηγήθηκε ακριβώς πως η πρόβλεψη σε σχέση με τα ενδεχόμενα μπορεί να έχει ως πηγή «εγγενείς ενδείξεις» που χαρακτηρίζουν την ιδιαίτερη υφή της υπόθεσης αλλά και το ιστορικό του υπόδικου και στοιχεία από την ίδια την υπόθεση. Στην παρούσα υπόθεση τα αδικήματα τα οποία αντιμετωπίζουν οι κατηγορούμενοι είναι ιδιαίτερα σοβαρά και σε περίπτωση καταδίκης τους δυνατό να τους επιβληθεί αυστηρή ποινή και μάλιστα μπορεί να είναι πολυετής ποινή φυλάκισης. Όμως το θέμα δεν θα με απασχολήσει περαιτέρω αφού όπως έχω αναφέρει και ανωτέρω αυτό έγινε αποδεκτό και από την πλευρά των κατηγορουμένων. Όσον αφορά το ζήτημα της πιθανότητας καταδίκης αναφέρεται εδώ ότι για την διαπίστωση ύπαρξης πιθανότητας καταδίκης εξετάζεται το υπάρχον μαρτυρικό υλικό στην όψη του και μόνο, χωρίς το Δικαστήριο να προβαίνει σε αξιολόγηση του ή σε οποιαδήποτε ευρήματα επί της ουσίας της υπόθεσης, εφόσον δεν αποφασίζεται στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας η ενοχή ή μη του κατηγορουμένου (βλ. Βασιλείου (ανωτέρω), Χ΄΄Δημητρίου (ανωτέρω), Μαλά (ανωτέρω)). Επίσης αναφέρεται εδώ ότι το δικαστήριο σ' αυτό το στάδιο δεν μπορεί να εξετάσει τη δύναμη της μαρτυρίας της Κατηγορούσας Αρχής ως προκύπτει σαφώς από τις υποθέσεις Τσεκούρα ν. Δημοκρατίας,

(2010)2 Α.Α.Δ. σελ.32 και Οικονομίδης ν. Αστυνομίας,

(2003)2 Α.Α.Δ. σελ. 492. Η συνήγορος των κατηγορουμένων αμφισβήτησε έντονα ότι στην προκειμένη περίπτωση υπάρχει πιθανότητα καταδίκης των κατηγορουμένων. Πιο συγκεκριμένα ανέφερε ότι δεν υπάρχει ισχυρή πιθανολόγηση καταδίκης, ενώ σε άλλο σημείο ότι δεν έχει ξεκαθαριστεί ούτε και τέθηκε με πειστικότητα το θέμα αυτό της πιθανότητας καταδίκης για να μπορεί το Δικαστήριο να καταλήξει στη στέρηση της ελευθερίας των κατηγορούμενων. Έχω διεξέλθει με προσοχή όσα ανέφερε σχετικά με το στοιχείο αυτό ο ευπαίδευτος συνήγορος της κατηγορούσας αρχής και συγκεκριμένα τα γεγονότα που προκύπτουν μέσα από το υπάρχον μαρτυρικό υλικό και κρίνω ότι υπάρχει πιθανότητα καταδίκης των κατηγορούμενων. Έχω λάβει βέβαια υπόψη όσα η συνήγορος των κατηγορουμένων ανέφερε αλλά κρίνω ότι μόνον μέσα από την αξιολόγηση της μαρτυρίας μπορούν να αποφασιστούν τα θέματα αυτά. Θα αρκεστώ να αναφέρω εδώ ότι η ανήλικη, παραπονούμενη, έχει ζητήσει και μίλησε στις 10/01/17 με την καθηγήτρια της (Μ1 στο κατηγορητήριο) μεταξύ άλλων και για τα αγγίγματα του 1ου κατηγορούμενου στο σώμα της, κάτι που σύμφωνα με την ίδια συνέβαινε από όταν ήταν 9 ετών, και της περιέγραψε τι συνέβη την προηγούμενη ημέρα οπότε σύμφωνα με την ίδια ο κατηγορούμενος 1 την χάιδεψε από τον ώμο μέχρι τα γεννητικά της όργανα. Το τελευταίο αυτό συμβάν η παραπονούμενη το ανέφερε στη μητέρα της, κατηγορούμενη 2, η οποία όμως δεν της έδωσε σημασία. Επίσης η παραπονούμενη αναφέρθηκε και σε αγγίγματα από τον 3ο κατηγορούμενο, τα οποία επίσης ανέφερε στην κατηγορούμενη 2 πλην όμως πάλιν δεν της έδωσε σημασία. Όλα τα πιο πάνω η παραπονούμενη τα επανέλαβε σε 2 οπτικογραφημένες καταθέσεις της, εις τις οποίες δίδει περισσότερες λεπτομέρειες για όσα βίωσε και αναφέρεται σε συγκεκριμένες ημερομηνίες. Ας σημειωθεί ότι η κατηγορούμενη 2 σε ανακριτική κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία ανέφερε ότι πράγματι πριν από 1 χρόνο περίπου η κόρη της δηλαδή η παραπονούμενη, της ανέφερε το περιστατικό που η παραπονούμενη εξιστόρησε στην Μ1 αναφορικά με την συμπεριφορά του 3ου κατηγορούμενου αλλά όπως ανέφερε δεν έδωσε σημασία. Τέλος, αναφέρεται ότι υπάρχει κατάθεση μητέρας ανήλικης φίλης της παραπονούμενης η οποία αναφέρει ότι είχε πληροφορηθεί για τα περιστατικά που βίωνε η παραπονούμενη και η ίδια συμβούλεψε την ίδια να εκμυστηρευτεί τα πιο πάνω σε αρμόδιο πρόσωπο, ενώ περαιτέρω αποτάθηκε και η ίδια στο γραφείο ευημερίας. Όλα τα πιο πάνω σε αυτό το στάδιο και για σκοπούς της παρούσας διαδικασίας ικανοποιούν το Δικαστήριο στον απαιτούμενο βαθμό για την πιθανότητα καταδίκης. Το Δικαστήριο επαναλαμβάνω σε αυτό το στάδιο ασχολείται με την όψη των πραγμάτων και δεν υπεισέρχεται σε θέματα αποδεκτότητας μαρτυρίας ή αξιοπιστίας μαρτύρων, τα οποία ανήκουν σε άλλο στάδιο της διαδικασίας. Περαιτέρω κρίνω ότι η σοβαρότητα της υπόθεσης όπως αυτή φαίνεται από τα περιστατικά που περιβάλλουν τη διάπραξη των αδικημάτων και την αυστηρότητα με την οποία αντιμετωπίζει ο Νομοθέτης τα αδικήματα αυτά, καθιστά υπαρκτό το ενδεχόμενο απόπειρας διαφυγής των κατηγορούμενων προς αποφυγή των συνεπειών που μπορεί να αντιμετωπίσουν. Όσον αφορά τους δεσμούς των κατηγορουμένων με την Δημοκρατία έχω ακούσει με προσοχή όσα ανέφερε η συνήγορος των κατηγορούμενων για τις προσωπικές τους συνθήκες, τα οποία έχουν σημειωθεί. Κατ' αρχήν να σημειώσω για τον 1ο κατηγορούμενο ότι είναι αυτονόητο ότι ως Κύπριος έχει δεσμούς με την Δημοκρατία. Οι δεσμοί όμως αυτοί δεν μπορούν να επενεργήσουν ως ασπίδα ώστε να υπερφαλαγγιστεί η σοβαρότητα των αδικημάτων στα οποία εμπλέκεται (βλ. Νικολάου -v- Αστυνομίας, Π.Ε.200/2008,

(2008)2 Α.Α.Δ. 790). Επίσης, μέσα από όσα έχουν αναφερθεί ότι άλλο προκύπτει για τον συγκεκριμένο κατηγορούμενο είναι ότι είναι άνεργος και παντρεμένος με την κατηγορούμενη 2 τα τελευταία 4 χρόνια. Ερχόμενος στην κατηγορούμενη 2, η οποία κατάγεται από την Ρουμανία, αναφέρω ευθέως πως το γεγονός ότι παντρεύτηκε με Κύπριο δηλαδή τον κατηγορούμενο 1 και ότι το παιδί της (παραπονούμενη) πηγαίνει σχολείο τα τελευταία 6 χρόνια και προσαρμόστηκε, ότι εργάζεται εποχιακά στα χαρούπια ή ακόμα όσα έχουν αναφερθεί για την ιατρική περίθαλψη που της προσφέρεται για το πρόβλημα υγείας που αντιμετωπίζει, δεν δημιουργούν ισχυρούς δεσμούς με τη Δημοκρατία. Στην Ποινική Έφεση 65/2011 Mingxia Hua -v- Αστυνομίας ημερ.18-05-11, η εφεσείουσα ήταν Κινέζα και διέμενε στην Κύπρο για 10 χρόνια. Απέκτησε την Κυπριακή υπηκοότητα και ήταν παντρεμένη με Κύπριο ο οποίος υιοθέτησε την κόρη της ηλικίας 18 ετών. Η κόρη της φοιτούσε σε ιδιωτικό σχολείο στη Λευκωσία και απέκτησε και αυτή την Κυπριακή υπηκοότητα. Ήταν ιδιοκτήτρια εταιρείας και ήταν εγγεγραμμένη στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Το Εφετείο επικύρωσε την Πρωτόδικη απόφαση με την οποία διατάχθηκε η κράτηση της εφεσείουσας μέχρι την δίκη της και ανέφερε ότι τα πιο πάνω στοιχεία δεν είναι αρκετά για να θεωρηθεί ότι δημιουργούν δεσμούς με την Κύπρο. Όσον αφορά όμως πιο συγκεκριμένα το αναφερόμενο πρόβλημα υγείας της κατηγορούμενης 2 στο οποίο αναφέρθηκε η συνήγορος της για να δικαιολογήσει την μη κράτηση της, αναφέρω ότι αυτό δεν μπορεί να αποτελέσει λόγο μη κράτησης. Εν πάση περιπτώσει παρατηρώ ότι δεν έχει τεθεί οτιδήποτε ενώπιον του Δικαστηρίου για να υποστηρίξει τυχόν δυσμενείς επιπτώσεις που ενέχει η κράτηση στην κατάσταση της υγείας της κατηγορούμενης. Όμως αναφέρω περαιτέρω ότι το όποιο πρόβλημα υγείας έχει η κατηγορούμενη 2 μπορεί να αντιμετωπιστεί από τις ιατρικές αρχές των φυλακών. Αυτό εξάλλου έχει αναγνωριστεί και από την Νομολογία μας. Εν πάση περιπτώσει σημειώνω, ίσως εκ του περισσού, ότι ενόσω η κατηγορούμενη 2 τελεί υπό κράτηση η Κυπριακή Δημοκρατία είναι υπόχρεα να της παράσχει κάθε ιατρική βοήθεια εφόσον απαιτηθεί. Επαναλαμβάνεται ότι οι επιπτώσεις της κράτησης στην προσωπική, οικογενειακή και επαγγελματική ζωή ενός υποδίκου, έστω και αν είναι δυσμενείς, δεν υπερφαλαγγίζουν το γενικό δημόσιο συμφέρον για την απονομή της ποινικής δικαιοσύνης (Βασιλείου ν. Δημοκρατίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 7). Έχοντας ζυγίσει όλα τα δεδομένα και παράγοντες οι οποίοι εντοπίζονται στην προκειμένη περίπτωση, κρίνω ότι υπάρχει πιθανότητα οι κατηγορούμενοι 1 και 2 να μην παρουσιασθούν ενώπιον του Δικαστηρίου. Το θέμα χρόνου μέχρι την ημέρα που έχει οριστεί η υπόθεση δεν θα με απασχολήσει αφού όπως έχει αναφερθεί και πιο πάνω δεν έχει εγερθεί, ορθά επαναλαμβάνω. Κατά συνέπεια, ασκώντας τη διακριτική μου εξουσία εκδίδω διάταγμα για την κράτηση των κατηγορουμένων 1 και 2 μέχρι τις 30/01/17, που είναι ορισμένη η παρούσα υπόθεση. (Υπ.) ............ Μ.Παπαθανασίου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Criminal/Interim Αναφορά: Ποινική/Ενδιάμεση/Κράτηση κατηγορουμένων cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο