Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. Γιώργου Πιττάλη, Aρ. Υπόθεσης: 16377/14, 24/3/2017

(4)και 27 του Περί Προστασίας και Ευημερίας των Ζώων Νόμου 46

(1)/94, όπως τροποποιήθηκε από το Νόμο 94

(1)/97 και ΚΔΠ 229/

1. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος της 1ης κατηγορίας, ο κατηγορούμενος την 5η Οκτωβρίου 2013 στην τοποθεσία «Καλυφαθκια» περιοχή του χωριού Κ. Χωριού, της Επαρχίας Λεμεσού, εσκεμμένα και χωρίς εύλογη αιτία προκάλεσε όπως δηλητήριο, δηλαδή, methomyl το οποίο είναι δραστικό συστατικό του καρβαμιδικού φυτοφαρμάκου Lannate ληφθεί από ένα αρσενικό σκύλο, ηλικίας 4 ετών, ράτσας Κρητικός ιχνηλάτης, χρώματος μπεζ με άσπρο αξίας €2500, που ανήκει στον Αριστοτέλη Μαρκουλλή από τη Λεμεσό. Για την υπόθεση της κατηγορούσας αρχής κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου τέσσερις μάρτυρες ενώ σημειώνεται μέρος της μαρτυρίας της κατηγορούσας αρχής κατατέθηκε εκ συμφώνου ως παραδεκτή και μετά την ενδιάμεση απόφαση του Δικαστηρίου για απόδειξη εκ πρώτης όψεως υπόθεσης, ο κατηγορούμενος κατέθεσε ενόρκως. Σημειώνεται δε ότι ο κατηγορούμενος δεν κάλεσε οποιοδήποτε μάρτυρα για την υπεράσπιση του. Μετά την ολοκλήρωση της ακροαματικής διαδικασίας, ο ευπαίδευτος συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής αγόρευσε προφορικά ενώπιον του Δικαστηρίου ενώ από δικής του πλευράς ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορούμενου παρέδωσε στο Δικαστήριο γραπτή αγόρευση ενώ προφορικά σχολίασε μόνον κάποια σημεία από την αγόρευση του συναδέλφου του. Δεν κρίνω σκόπιμο να επαναλάβω όσα ανέφεραν οι δύο πλευρές και αρκούμαι εδώ να αναφέρω ότι έχω μελετήσει ενδελεχώς τις θέσεις που προβλήθηκαν. Θα γίνει σημειώνω αναφορά σε συγκεκριμένα σημεία των αγορεύσεων κατωτέρω εφόσον τούτο κριθεί αναγκαίο. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ Παραδεκτή - Κατατεθείσα εκ συμφώνου: (α) Κατάθεση Χριστάκη Πλουτάρχου ημερ.05/10/13 (τεκμ.11) - Κτηνιατρικός Λειτουργός Α' στο Επαρχιακό Κτηνιατρείο Λεμεσού. Αναφέρει ότι στις 05/10/13 κλήθηκε από τον Αστ.2817 (ΜΚ2) και διενήργησε νεκροψία στη σορό αρσενικού σκύλου και παρέλαβε στομαχικό περιεχόμενο το οποίο παρέδωσε στον εν λόγω αστυφύλακα για αποστολή του στο Κρατικό Χημείο για να διαπιστωθούν τα αίτια θανάτου. (β) Επιστολή / Έκθεση Χριστάκη Πλουτάρχου προς Αστυνομικό Διευθυντή Λεμεσού ημερ.09/10/13 (τεκμ.12) - Αναφέρει πως κατά τη νεκροψία διαπιστώθηκε ότι ο σκύλος αυτός δεν έφερε καμία εξωτερική κάκωση. Λόγω υποψίας δηλητηρίασης λήφθηκε στομαχικό περιεχόμενο το οποίο τοποθετήθηκε σε δοχείο, σφραγίστηκε και παραδόθηκε στον Αστ.
2. Το δοχείο θα αποσταλεί στο Κρατικό Χημείο για τη διενέργεια τοξικολογικών εξετάσεων που πιθανόν να οδηγήσουν στα αίτια θανάτου. (γ) Επιστολή / Συμπληρωματική έκθεση Χριστάκη Πλουτάρχου προς Αστυνομικό Διευθυντή Λεμεσού ημερ.21/10/13 (τεκμ.13) - Αναφέρει ότι τέθηκε υποψία δηλητηρίασης λόγω κυάνωσης των βλεννογόνων και αιμορραγικού στομάχου, ευρήματα τα οποία θέτουν την δηλητηρίαση σαν μια από τις πιθανές αιτίες θανάτου. Ωστόσο τα ευρήματα αυτά δεν είναι παθογνωμονικά της δηλητηρίασης. Για το λόγο αυτό πάρθηκε το περιεχόμενο στομάχου για τη διενέργεια τοξικολογικών εξετάσεων από το Κρατικό Χημείο που πιθανόν να εντοπισθεί το δηλητήριο που θα μας οδηγήσει και στα αίτια θανάτου του σκύλου. (δ) Κατάθεση Παντελάκη Παντελή ημερ.27/11/13 (τεκμ.14) - Αναφέρει μεταξύ άλλων ότι ενοικίασε το επίδικο χωράφι στον κατηγορούμενο τον Δεκέμβριο του 2011, πλην της εξοχικής κατοικίας σε αυτό, με σκοπό να φυτέψει φράουλες. Επισκέπτεται σπάνια την εξοχική κατοικία και τελευταία φορά πήγαν στις 27/10/
3. Δεν έχει καμία σχέση με την παραγωγή της φράουλας. Ήξερε ότι ο κατηγορούμενος φοβόταν για κλοπές που συνέβαιναν και του έκλεβαν τις φράουλες αλλά περισσότερο φοβόταν μην κατουρήσουν σκύλοι στις φράουλες γιατί αχρηστευόταν η παραγωγή. Δεν πιστεύει ότι ο κατηγορούμενος είναι ικανός να τοποθετήσει δηλητήριο. (ε) Έκθεση Μαρίας Αυξεντίου, Υπεύθυνης Χημικού στο Εργαστήριο Δικανικής Χημείας και Τοξικολογίας του Γενικού Χημείου του Κράτους (τεκμ.15) - Κατόπιν τοξικολογικής εξέτασης των τεκμηρίων το αποτέλεσμα όσον αφορά το υγρό περιεχόμενο του μπετονιού και το στομαχικό περιεχόμενο του σκύλου βγήκε θετικό σε METHOMYL. Ως ΜΚ1 κατέθεσε ο Α/Αστυφύλακας 316 Γιώργος Γεωργίου: Κατ΄αρχήν στην κυρίως εξέταση του αναγνώρισε την κατάθεση που έχει δώσει για την παρούσα υπόθεση, τεκμήριο 1, την οποία ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου. Αναφέρεται σε αυτήν ουσιαστικά στις φωτογραφίες που έβγαλε για την παρούσα υπόθεση (τεκμήριο 2). Στην αντεξέταση του είπε ότι όταν έλαβε τις φωτογραφίες παρόντες ήταν ο Αστ. 2817 (ΜΚ2), ο κατηγορούμενος και ακόμη ένα πρόσωπο που απ' ότι θυμάται ήταν ο γιος του κατηγορούμενου. Ακολούθως είπε ότι μπήκε στο χωράφι από το κάγκελο που ήταν ανοικτό και εξήγησε ότι το χωράφι ήταν περιφραγμένο πλην μόνον υπήρχε χώρος πιο ψηλά που υπήρχε βουνό που δεν ήταν περιφραγμένος αλλά δεν υπήρχε πρόσβαση σε αυτοκίνητο. Κάποιος πεζός όμως μπορούσε να ανεβεί το βουνό και να κατεβεί στο χωράφι. Ο νεκρός σκύλος εντοπίστηκε σε χωματόδρομο που οδηγείται σε μια εξοχική κατοικία και φαίνεται στις φωτογραφίες 36-
4. Συγκεκριμένα ήταν μέσα στο χωράφι, σε δρόμο κάτω από το χωράφι. Ως ΜΚ2 κατέθεσε ο Αστ. 2817 Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου: Κατ' αρχήν αναγνώρισε την κατάθεση του (τεκμήριο 3) και την ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου. Εις αυτήν αναφέρεται στην καταγγελία του παραπονούμενου (Μ.Κ.3) και στα γεγονότα που του αναφέρθηκαν από τον τελευταίο για τις συνθήκες κάτω από τις οποίες ο ένας εκ των σκύλων του έπεσε νεκρός. Ακολούθως για τη μετάβαση του στη σκηνή, στις έρευνες που έκανε και τις ενέργειες του. Επίσης αναφέρει μεταξύ άλλων ότι στην παρουσία του κατηγορούμενου εντόπισε τα πλαστικά κομμένα μπετόνια χρώματος άσπρου τα οποία ήταν τοποθετημένα μέσα στο χώμα στην άκρη της φυτείας με φράουλες και τα οποία περιείχαν υγρό άγνωστης ουσίας. Παρεμβάλλω εδώ ότι υπέδειξε τα μπετόνια στις φωτογραφίες 14-20 (τεκμήριο 2). Έλαβε δείγμα από το υγρό περιεχόμενο στα μπετόνια αυτά. Αναφέρει επίσης ότι ο Κτηνιατρικός Λειτουργός Α' Χριστάκης Πλουτάρχου έκανε επιτόπου νεκροψία στο σκύλο και διαπίστωσε ότι δεν υπήρχαν εξωτερικές κακώσεις αλλά λόγω υποψίας δηλητηρίασης για τους λόγους που σημειώνει ελήφθη από το στομάχι του σκύλου στομαχικό περιεχόμενο για διενέργεια τοξικολογικών εξετάσεων. Ο κατηγορούμενος συνελήφθη και αφού του επεστήθη η προσοχή του στο Νόμο απάντησε «εγώ δεν έκαμα τίποτε» ενώ στη συνέχεια ελήφθη από τον κατηγορούμενο ανακριτική κατάθεση (τεκμήριο 9). Σύμφωνα με την έκθεση της Μαρίας Αυξεντίου του Γενικού Χημείου του Κράτους (Τεκμήριο 15) στο υγρό περιεχόμενο που ελήφθη από τα μπετόνια και στο στομαχικό περιεχόμενο που ελήφθη από τον νεκρό σκύλο εντοπίστηκε η ουσία METHOMYL, η οποία σύμφωνα με τον Μιχάλη Χατζήπαπα του Γεωργικού Τμήματος (Μ.Κ.4) αποτελεί τη δραστική ουσία του σκευάσματος LANNATE 20SL η οποία έχει εντομοκτόνο δράση και δεν ενδείκνυται να χρησιμοποιείται σε φυτείες φράουλας. Τέλος, αναφέρει ότι ο κατηγορούμενος ενόψει των πιο πάνω αποτελεσμάτων κλήθηκε στον σταθμό και κατηγορήθηκε γραπτώς (τεκμήριο 8) αφού του επεστήθη η προσοχή του στο Νόμο και απάντησε ότι δεν παραδέχεται. Στην αντεξέταση του ανέφερε ότι όταν μετέβηκε στο χώρο εκεί βρισκόταν ο παραπονούμενος και στη συνέχεα αφού έγιναν ενέργειες και διαπίστωσε τον ιδιοκτήτη του και ο τελευταίος ήρθε στο μέρος μπήκαν μέσα στο χωράφι. Συγκεκριμένα ο κατηγορούμενος άνοιξε το κάγκελο. Είπε ακόμη ότι ένα κομμάτι του χωραφιού είναι περιφραγμένο αλλά στο πίσω μέρος του λόγω της μορφολογίας του εδάφους και επειδή έχει γκρεμό και αρκετό υψόμετρο δεν υπάρχει τεχνική περίφραξη αλλά φυσική περίφραξη, διευκρίνισε όμως ότι οποιοσδήποτε μπορεί να έρθει από πίσω. Ο παραπονούμενος του είχε αναφέρει ότι είχε πάρει εκπαίδευση τους σκύλους του στο δρόμο που οδηγεί στον Άγιο Μάμα που είναι πίσω από το χωράφι του κατηγορούμενου και εισήλθε στο χωράφι από πίσω από όπου δεν υπάρχει περίφραξη. Ως προς τα δύο μπετόνια που αναφέρει στην κατάθεση του και τα οποία εντόπισαν στο χωράφι διευκρίνισε ότι ήταν δύο κομμένα μισά μπετόνια κάτω στο έδαφος. Αφού παρέλαβε υγρό από τα μπετόνια στην πορεία τα παρέλαβε. Ο σκύλος που εντόπισε πεθαμένο στο χωράφι ήταν μέσα στον περιφραγμένο χώρο, πιο πάνω από την περιοχή όπου ήταν τα μποστάνια του κατηγορούμενου με τις φράουλες. Ο σκύλος εντοπίστηκε περίπου 20 μέτρα από τα μπετόνια. Ως προς το ότι ο σκύλος ήταν ιχνηλάτης κρητικός 4 χρονών σε πρώτο στάδιο το πληροφορήθηκε από τον παραπονούμενο ενώ ακολούθως του παρουσιάστηκαν τα έγγραφα του σκύλου. Τέλος, ανέφερε ότι γνωρίζει την περιοχή εκεί και υπάρχουν φυτείες με κραμπιά και μαρούλια εκεί δίπλα στο χωράφι του κατηγορούμενου. Υπάρχουν φυτείες δίπλα από το χωράφι του κατηγορούμενου με λαχανικά όπως είναι φυσιολογικό στα πλείστα των χωριών. Επίσης είπε ότι δεν υπήρχε προειδοποιητική πινακίδα για την ύπαρξη δηλητηρίου και εφόσον υπήρχε δηλητήριο θα έπρεπε να υπάρχει και πινακίδα. Κατά την επανεξέταση του διευκρίνισε ότι δίπλα από το χωράφι του κατηγορούμενου υπάρχουν και άλλα χωράφια με οπωροφόρα δέντρα και όσον αφορά την ύπαρξη φυτειών με κραμπιά και μαρούλια είχε απαντήσει θετικά προηγουμένως γιατί είναι πολύ πιθανόν λόγω του ότι είναι σε χωριό στο οποίο πάρα πολλοί κάτοικοι φυτεύουν γενικά. Δεν είδε κάπου συγκεκριμένα μαρούλια και κραμπιά. Το ανέφερε στην γενικότητα του. Ως ΜΚ3 κατέθεσε ο Αριστοτέλης Μαρκουλλής - Παραπονούμενος: Στην κυρίως εξέταση του αναγνώρισε κατ' αρχήν την κατάθεση που έχει δώσει στην Αστυνομία, τεκμήριο 16, την οποία ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου και δήλωσε ότι συμφωνεί με το περιεχόμενο της. Στην κατάθεση του δε αναφέρεται στα γεγονότα της επίδικης μέρας και στις συνθήκες κάτω από τις οποίες ένας εκ των σκύλων του δηλαδή ο αναφερόμενος στο κατηγορητήριο έπεσε νεκρός. Συγκεκριμένα αφού ήπιε νερό από κομμένο μπετόνι που ήταν τοποθετημένο στο χώμα, τον πρόσεξε να χάνει τις αισθήσεις του αφού πρώτα διένυσε τρέχοντας μια απόσταση περίπου 20 μέτρων και έπεσε στο χώμα νεκρός. Στα άλλα δύο σκυλιά που επίσης ήταν επηρεασμένα αφού ήπιαν και αυτά νερό, λιγότερο όμως, αφού εν τω μεταξύ τα φώναξε και τα απότρεψε να πιούν περισσότερη ποσότητα, τους έκανε ένεση εμετική και ατροπίνη και μετά από λίγη ώρα συνήλθαν. Είναι βέβαιος αναφέρει ότι στο νερό που ήπιε ο σκύλος υπήρχε δηλητήριο και αυτός είναι ο λόγος που θανατώθηκε ο σκύλος. Περαιτέρω ο μάρτυρας κατέθεσε πιστοποιητικό εγγραφής του σκύλου που θανατώθηκε (τεκμήριο 17) και άδεια κυνηγιού με βάση την οποία του επιτρέπεται να έχει στην κατοχή του σκυλιά για σκοπούς εκπαίδευσης (τεκμήριο 18). Στη συνέχεια δε ο μάρτυρας εξήγησε τι παρουσιάζουν συγκεκριμένες φωτογραφίες του τεκμηρίου 2 και συγκεκριμένα οι φωτογραφίες 14 μέχρι 21, 23, 28, 39 και 40 μέχρι
5. Εν σχέση πιο συγκεκριμένα με την φωτογραφία 39 ανέφερε ότι φαίνεται η απόσταση η οποία διένυσε ο σκύλος μέχρι να χάσει τη ζωή του δηλαδή είπε το τεμάχιο το οποίο ήταν φυτεμένο με φράουλες είναι ακριβώς στα αριστερά του σκύλου, το πάνω μέρος του τεμαχίου και ο σκύλος αφού έτρεξε και μόλις κατέβηκε κάτω έχασε τη ζωή του ακαριαία. Δεν μπορούσε κάποιος να αντιδράσει. Εξήγησε ακόμη τι σημαίνει η εκπαίδευση των σκυλιών που αναφέρει στην κατάθεση του τεκμήριο
6. Στην αντεξέταση του είπε ότι το αυτοκίνητο του ήταν παρκαρισμένο στα ανατολικά του επίδικου τεμαχίου και σε απόσταση περί τα 800 μέτρα. Αναφέρθηκε δε στο δρομολόγιο που ακολούθησε από τι στιγμή που σταμάτησε το αυτοκίνητο του μέχρι να μπει στο επίδικο τεμάχιο και είπε ότι η διαδρομή που έκανε και η εκπαίδευση των σκύλων του διαρκεί περίπου 50 λεπτά με μία ώρα. Ακολούθως ανέφερε ότι σε εκείνη την περιοχή με βάση το δρομολόγιο που ακολούθησε μέχρι το σημείο που έγινε το συμβάν δεν παρατήρησε φυτείες με ντομάτες, κραμπιά και οτιδήποτε άλλο, όμως υπήρχαν αμπέλια και ελαιώνες. Στη συνέχεια ανέφερε ότι κατά την επιστροφή του στο αυτοκίνητο τα σκυλιά ήταν σε απόσταση 20 με 30 μέτρα από τον ίδιο, στα δεξιά και μπροστά του. Το τεμάχιο δε που μπήκαν τα σκυλιά ήταν στα δεξιά του όπως περπατούσε. Ερωτώμενος γιατί δεν εμπόδισε τα σκυλιά να μπουν στο συγκεκριμένο χωράφι είπε ότι με την φωνή του τα εμπόδισε. Ακολούθως ανέφερε ότι από το σημείο που βρισκόταν δεν υπήρχε καμία περίφραξη. Ήταν άγριο το βουνό στην περιοχή εκείνη όμως ένας σκύλος μπορεί πολύ εύκολα να κατέβει, ο ίδιος δε για να μπει στο συγκεκριμένο τεμάχιο είδε ένα καθαρό σημείο, μονοπάτι και μπήκε μέσα για να προφτάσει τον σκύλο. Επανέλαβε ότι η απόσταση του από τους σκύλους του δεν ξεπερνούσε τα 30 μέτρα και αρνήθηκε υποβολή ότι τα σκυλιά ήταν ανεξέλεγκτα και δεν τα είχε υπό την επιτήρηση του λέγοντας περαιτέρω ότι ο συγκεκριμένος σκύλος έχει τύχει εκπαίδευσης. Επαναλαμβάνοντας ξανά, όπως και στην κατάθεση του, ότι είδε τον σκύλο του να πίνει νερό, ανέφερε περαιτέρω ότι τα μπετόνια από το σημείο εισόδου των σκύλων ήταν σε πολύ κοντινή απόσταση και δεν ξεπερνούσαν τα δέκα μέτρα. Οι σκύλοι έπιναν νερό από τα μπετόνια τα οποία ήταν καμουφλαρισμένα στο έδαφος δηλαδή κάποιος θα έπρεπε να σκάψει για να τα τοποθετήσει στο έδαφος και να μην φαίνονται. Είδε με τα μάτια του όμως τα σκυλιά να πίνουν νερό από τα μπετόνια και πρόσθεσε ότι δεν υπάρχει περίπτωση να ήπιαν νερό από οπουδήποτε αλλού εκτός από αυτό το συγκεκριμένο σημείο. Αδιαμφισβήτητα ο θάνατος του σκύλου προήλθε από το συγκεκριμένο τεμάχιο διότι ο σκύλος από το σημείο που ήπιε πέθανε στο ίδιο τεμάχιο. Αρνήθηκε υποβολή ότι τα σκυλιά μπήκαν σε φυτείες με κραμπιά και ντομάτες δίπλα από το επίδικο τεμάχιο και είπε τέλος ότι στα μπετόνια υπήρχε δηλητήριο. Το νερό είναι άοσμο αλλά τα μπετόνια εκείνα είχαν μια έντονη δυσοσμία, έντονη οσμή, την οποία ο άνθρωπος δεν μπορεί να εντοπίσει σε απόσταση 30 μέτρων και ο σκύλος ίσως την εντόπισε ευκολότερα. Το υγρό το οποίο υπήρχε μέσα εξακριβώθηκε αργότερα από το Κρατικό Χημείο ότι ήταν δηλητήριο και το ίδιο δηλητήριο υπήρχε στο στομάχι του σκύλου, επομένως το υγρό που ήταν μέσα στο μπετόνι ήταν δηλητήριο. Τέλος, είπε ότι στην κατάθεση του είδε τους σκύλους να πίνουν νερό γιατί αυτή την εντύπωση είχε αρχικά και γι' αυτό ζήτησε από την Αστυνομία να του εκδώσει πιστοποιητικό που να καταδεικνύει τη χημική ανάλυση του υγρού που ήταν μέσα στο μπετόνι. Γι' αυτό αρχικά ανέφερε ότι ήταν νερό και στην πορεία μιλά για υγρό και ο θάνατος του σκύλου προήλθε από την κατάποση του συγκεκριμένου υγρού. Ως ΜΚ4 κατέθεσε ο Μιχάλης Χατζήπαπα: Στην κυρίως εξέταση του ανέφερε κατ' αρχήν ότι εργάζεται στο Τμήμα Γεωργίας και είναι συγκεκριμένα Επαρχιακός Γεωργικός Λειτουργός. Στη συνέχεια αναγνώρισε την επιστολή ημερομηνίας 2.12.2013, τεκμήριο 19 και υιοθέτησε το περιεχόμενο της. Κατέθεσε δε την άδεια για διάθεση στην αγορά και χρήσηαναφορικά με το φυτοπροστατευτικό προϊόν Lannate 20 SL, τεκμήριο
7. Ερωτώμενος ακόμη για τα προσόντα του ανέφερε ότι είναι γεωπόνος και εξήγησε τι σημαίνει διασυστηματικό εντομοκτόνο, ποια είναι τα μασητικά έντομα και ερωτώμενος για το σημείο 4 του τεκμηρίου 19 αναφορικά με την χρήση του Lannate σε συγκεκριμένες καλλιέργειες και κατά πόσο μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε άλλες καλλιέργειες είπε ότι κατά καιρούς αλλάζουν οι καλλιέργειες από την ΕυρωπαΪκή Ένωση. Είπε δε ακόμη ότι το φάρμακο αυτό έρχεται σε επαφή με τα φυτά και τις καλλιέργειες μέσω ψεκασμού και ότι το συγκεκριμένο φάρμακο ονομάζεται καρβαμιδικό ως εκ του τρόπου κατασκευής του και των χημικών ουσιών που έχει, εμπίπτει δηλαδή σε αυτήν την κατηγορία. Κατά την αντεξέταση του ανέφερε ότι το φάρμακο αυτό επιτρέπεται να πωλείται. Υπάρχει άδεια κυκλοφορίας και μέσα στην άδεια χρήσης του λέει ότι ισχύει μέχρι το
8. Οι καλλιέργειες για τις οποίες προορίζεται να ψεκαστεί αναγράφονται πάνω στην ετικέτα και όπως είπε και προηγουμένως κατά καιρούς αλλάζουν. Δεν σημαίνει ότι σήμερα είναι επικίνδυνο και αύριο δεν είναι. Η Ευρωπαϊκή Ένωση κατά καιρούς δίδει οδηγίες για το ότι το τάδε φάρμακο πρέπει να αποσυρθεί από τις τάδε καλλιέργειες, έτσι και αυτό όπως και τα υπόλοιπα ανήκει σ' αυτήν την κατηγορία. Τέλος, είπε ότι το συγκεκριμένο φάρμακο δηλαδή το Lannate δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί από κάποιον για να ψεκάσει τις φράουλες του. Ο κατηγορούμενος: κατά την κυρίως εξέταση του αναγνώρισε κατ' αρχήν την γραπτή κατάθεση που έδωσε στην αστυνομία στις 5.10.2013 (Τεκμήριο 9) και προέβη σε ανάγνωση της ενώπιον του δικαστηρίου. Εις αυτήν αναφέρει μεταξύ άλλων ότι ενοικιάζει το επίδικο χωράφι τα τελευταία 4 χρόνια από τον ιδιοκτήτη του Παντελή Παντελή και το χωράφι αυτό είναι περιφραγμένο σχεδόν όλο με ττέλινη περίφραξη. Ένα κομμάτι μόνον του χωραφιού στη δυτική πλευρά δεν έχει περίφραξη καθότι είναι γκρεμός και βουνά. Μέσα σ' αυτό το χωράφι δε έχει φυτεμένες φράουλες. Πήγε τελευταία φορά στο χωράφι στις 4.10.2013 το απόγευμα για να ποτίσει και είχε ψεκάσει τις φράουλες στις 2.10.2013 με το φυτοφάρμακο Decis. Σε καμία περίπτωση δεν έβαλε δηλητήριο στο χωράφι για να προξενήσει βλάβη σε οποιοδήποτε πρόσωπο ή ζώο. Πρόσθεσε δε ότι στο χωράφι από την κύρια είσοδο μόνον ο ίδιος έχει πρόσβαση και μπαίνει και μόνον αυτός καλλιεργεί, ψεκάζει και συντηρεί τα μποστάνια. Όσον αφορά τα δύο κομμάτια από μπετόνι που βρέθηκαν στο μποστάνι με τις φράουλες και ήταν κομμένα στη μέση αυτά είναι μέσα στο μποστάνι εδώ και 4 χρόνια για να τρομάζουν τα πουλιά και να μην τρώνε τις φράουλες. Δεν γνωρίζει εάν μέσα στα δύο μπετόνια έπεσε φάρμακο όταν ψέκασε, δεν έβαλε όμως νερό στα μπετόνια και υπάρχει πιθανότητα να υπήρχε νερό από τις πρόσφατες βροχές. Αναφέρει ακόμα ότι σε απόσταση λίγων μέτρων από το σημείο που ήταν τα μπετόνια υπάρχει μια μπανιέρα με νερό και λίπασμα που διοχετεύεται στα φυτά και όσον αφορά την θανάτωση του σκύλου μέσα στο χωράφι του από δηλητήριο επανέλαβε ότι δεν έβαλε κάπου σκόπιμα δηλητήριο οποτεδήποτε. Επίσης είπε ότι δεν έχει προειδοποιητική πινακίδα για δηλητήριο αφού πολύ απλά δεν έβαλε ποτέ δηλητήριο. Τέλος, λέει ότι στο χωράφι του έγιναν πολλές ζημιές από κυνηγούς και τους σκύλους που μπαίνουν μέσα σε αυτό από το απερίφρακτο κομμάτι αλλά παρόλες τις ζημιές δεν διανοήθηκε ποτέ να προκαλέσει ζημιά ή βλάβη σε οποιοδήποτε. Σε περαιτέρω ερωτήσεις έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες για την περίφραξη στο χωράφι και για τα φάρμακα που χρησιμοποιεί για την καλλιέργεια των φράουλων, ενώ εν σχέση με το φάρμακο Lannate είπε ότι δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιηθεί στις φράουλες και περαιτέρω για να αγοράσεις τα φάρμακα, από όταν μπήκαμε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, παίρνεις πιστοποίηση και απόδειξη και λέεις για ποιο λόγο θα το χρησιμοποιήσεις για να σου πουλήσουν οι εταιρείες. Όσον αφορά την φωτογραφία αριθμός 14 του τεκμηρίου 2 ανέφερε ότι βλέπει σ' αυτήν το ένα μπετόνι και πιο κάτω που έχει κόκκινο χρώμα είναι κιβώτια πλαστικά τα οποία τοποθετεί σε διάφορους τόπους. Πιο μέσα στην επόμενη γραμμή υπάρχει άλλο μπετόνι το οποίο δεν είναι κομμένο. Στο πίσω μέρος της φωτογραφίας είναι το βουνό, η κορυφογραμμή που ξεκινά το χωράφι που έχει ενοικιασμένο και καταλήγει η πλευρά κάτω στο βάθος που είναι γκρεμός και είναι απερίφρακτο. Από το μπετόνι μέχρι τον γκρεμό υπάρχει απόσταση 150 με 200 μέτρα περίπου. Ανέφερε δε στη συνέχεια ότι τα μπετόνια ήταν κομμένα και τοποθετημένα μέσα στο χώμα λόγω του ότι βρίσκονται σε μια ορεινή περιοχή που έχει πολύ αέρα και οτιδήποτε τοποθετήσεις που δεν είναι καλά στερεωμένο το παίρνει ο αέρας και βάζει μέσα πέτρες ή νερό για να μην τα παίρνει ο αέρας. Στο δικό του τεμάχιο καλλιεργεί μόνον φράουλες και μία γραμμή για το σπίτι κάποτε κανένα κραμπί και κανένα λάχανο. Το χωράφι δε που είναι έκτασης 70 σκάλες είναι γεμάτο με χιλιάδες πεύκα. Βλέποντας δε την φωτογραφία 15 του τεκμηρίου 2 είπε ότι βλέπει το ένα μπετόνι που είναι τοποθετημένο στην άκρια της φράουλας και γύρω από αυτό υπάρχουν πολλά σπόρια από τους πεύκους όπως και μέσα σ' αυτό διότι είναι Οκτώβρης οπότε τα πεύκα ρίφκουν τα σπόρια τους. Ως προς την φωτογραφία 21 του τεκμηρίου 2 είπε ότι βλέπει ένα κιβώτιο πλαστικό και χρησιμοποιείται ως αποτρεπτικό για τα πουλιά. Υπάρχουν πάρα πολλά μέσα στο χωράφι απλωμένα. Ακολούθως εξήγησε τι φαίνεται στις φωτογραφίες 1, 2 - 5 και 10 του τεκμηρίου
9. Ως προς την τελευταία ανέφερε ότι είναι ο εσωτερικός δρόμος του χωραφιού και από την δεξιά πλευρά είναι το χωράφι με τις φράουλες ενώ από την αριστερή είναι το χωράφι του γείτονα που καλλιεργεί λαχανικά. Το χωράφι του γείτονα είναι ενωμένο με το δικό του και μπορεί κάποιος να μπει από το χωράφι εκείνο στο δικό του χωράφι. Επίσης μπορεί να μπει οποιοσδήποτε στο χωράφι του από την περιοχή που δεν είναι περιφραγμένη διότι υπάρχει άνοιγμα. Τέλος, είπε ότι έγινε έρευνα από την Αστυνομία εντός του χωραφιού αλλά και στην κατοικία του εσωτερικά και εξωτερικά και δεν εντοπίστηκε οποιοδήποτε δηλητήριο. Στην αντεξέταση του ανέφερε ότι με τον ιδιοκτήτη του τεμαχίου τον Παντελή Παντελή δεν έχει καμία διαφορά και δεν έχει διαφορά με οποιονδήποτε. Στη συνέχεια είπε ότι δεν ασχολείται με οτιδήποτε άλλο πέρα από την καλλιέργεια της φράουλας και δεν χρησιμοποίησε άλλο φάρμακο εκτός από το Deceis το οποίο ενδείκνυται στο ψεκασμό των φυτών φράουλας. Όσον αφορά το θέμα των κυνηγών που αναφέρει στην κατάθεση του είπε ότι οι κυνηγοί έμπαιναν μέσα σε όλη την περιοχή και πήγαινε στο χωράφι σχεδόν μέρα παρά μέρα, χωρίς να έχει δουλειά, για να είναι εκεί και να αποφεύγεται η επέμβαση μέσα στα χωράφια. Όταν έμπαινε κάποιος μέσα στο χωράφι του έλεγε να βγει έξω και δεν θέλει σκύλους μέσα στο χωράφι. Έμπαιναν από το σημείο που δεν ήταν περιφραγμένο και από την άλλη πλευρά που είναι ο γείτονας του. Δεν έλαβε όμως οποιοδήποτε άλλο μέτρο, πήγαινε σχεδόν καθημερινά άφηνε το αυτοκίνητο του μέσα στο χωράφι για να φαίνεται ότι υπήρχε κάποιος εκεί και τίποτα παραπάνω δεν μπορούσε να κάνει. Στις 5.10.2013 που ειδοποιήθηκε να πάει στο χωράφι από την Αστυνομία δεν είχε πάει προηγουμένως στο χωράφι. Είχε πάει την προηγούμενη ημέρα για να ποτίσει. Την προηγούμενη ημέρα που πήγε είδε μόνον από τους γείτονες του τον διπλανό του επ' ονόματι Στέλιος ο οποίος πηγαίνει καθημερινά και ποτίζει τα λαχανικά του. Όσον αφορά τα πουλιά και τα μέτρα που λάμβανε για να μην πειράζουν τις φράουλες του είπε ότι έβαλε κιβώτια και σακούλια σκουπιδιών μαζί με πέτρες μέσα στο χωράφι για να είναι στερεωμένα και τα σακούλια για να εκφοβίζονται τα πουλιά. Είχε βάλει αρχικά πριν 4 χρόνια τα κομμένα μπετόνια για τον ίδιο σκοπό χωρίς όμως αποτέλεσμα και κάποιος υπάλληλος της Θήρας του είπε να βάλει κιβώτια άδεια και σακούλια να κάνουν φασαρία. Είχε τα εκεί τοποθετημένα από παλαιά, τα άφησε και έβαλε και άλλα είδη. Τα μπετόνια αυτά δεν τον εμπόδιζαν καθόλου στην παραγωγή, δεν τον ενοχλούσαν. Στην φωτογραφία 16 του τεκμηρίου 2 φαίνεται το μισό μπετόνι και τόσο γύρω από αυτό όσο και μέσα υπάρχουν πέτρες που έχουν λιώσει με τα χρόνια και τις βροχές. Επίσης διευκρίνισε ότι τα μπετόνια αυτά που τοποθέτησε δεν τα έκοψε ο ίδιος στη μέση αλλά τα βρήκε σε σκουπιδότοπο κομμένα και σκέφτηκε να τα χρησιμοποιήσει ως ένα τρόπο για να απωθήσει τα πουλιά. Τον τρόπο αυτό τον πληροφορήθηκε από φίλους του Θηροφύλακες που του έχουν πει ότι όταν τα πετούμενα μέχρι και τα έντομα όταν δουν κάτι σε όγκο και σε χρώμα και είναι τοποθετημένα συνέχεια κάπου δεν κοντεύουν γιατί φοβούνται πως μπορεί να έχει φίδια μέσα ή να κρύβονται άλλα πουλιά πιο μεγάλα και δεν κοντεύουν τα πουλιά. Χρησιμοποίησε τα μπετόνια πριν 4 χρόνια και όταν δεν είχε αποτέλεσμα τον πληροφόρησε κάποιος Θηροφύλακας να πάρει σακούλια σκουπιδιών σε διάφορα χρώματα, να βάλει μέσα χώμα ή πέτρες για να κρατούν το σακούλι στο έδαφος και τα πουλιά να βλέπουν το χρώμα και να ακούν τον θόρυβο και να μην κοντεύουν. Επανέλαβε δε ότι δεν έβγαλε τα μπετόνια παρά ταύτα διότι δεν τον ενοχλούσαν εκεί που ήταν τοποθετημένα ενώ ανέφερε ότι δεν τοποθετούσε νερό μέσα στα μπετόνια. Όσον αφορά το φυτοφάρμακο Lannate είπε ότι ονομαστικά το έχει ακούσει αλλά δεν χρησιμοποίησε ποτέ αυτό το φάρμακο στην καλλιέργεια φράουλας διότι δεν ενδείκνυται, ούτε αγόρασε καμιά φορά ούτε και ξέρει τι φάρμακο είναι. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Είχα την ευκαιρία μέσα από την ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης να παρακολουθήσω με ιδιαίτερη προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου και είμαι σε θέση να αξιολογήσω όλη την εν γένει συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα. Αξιολογώ τη μαρτυρία τους με δείκτη μεταξύ άλλων την ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος στην υπόθεση, της ευκαιρίας που είχαν να παρακολουθήσουν τα διαδραματισθέντα, την ακεραιότητα και ειλικρίνεια τους, τη μνήμη και τους λόγους που είχαν για να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεταν, τη φυσικότητα, ευθύτητα και την αμεσότητα των απαντήσεων τους (βλ. Ζαβρού ν. Χαραλάμπους Ποιν. Έφ. 9163, ημερ. 24.9.97, Αθανασίου ν. Κουνούνη Ποιν. Έφ. 9041 ημερ. 29.5.97 και Καρεκλά ν. Κλεάνθους Ποιν. Έφ. 9161, ημερ. 24.5.97). Η μαρτυρία όλων των μαρτύρων κατηγορίας γίνεται αποδεκτή. Έχοντας παρακολουθήσει τους μάρτυρες ενώ κατέθεταν και κατόπιν προσεκτικής μελέτης της μαρτυρίας τους θεωρώ πως δεν υπάρχει οτιδήποτε που να δημιουργεί ρωγμή στη μαρτυρία ή την αξιοπιστία τους, ούτε και έχει κλονιστεί σημειώνω η αξιοπιστία τους από την αντεξέταση τους. Ειδικότερα σημειώνω ως προς τους ΜΚ1 και 2 ότι αυτοί κατέθεσαν για τις ενέργειες ή και τις εξετάσεις τους, ενώ δεν έχω καμία αμφιβολία ότι ο ΜΚ2 - εξεταστής της υπόθεσης ήταν αντικειμενικός. Από εκεί και πέρα ο ΜΚ3 - παραπονούμενος κατέθεσε με φυσικότητα και έδωσε άμεσες και σαφείς απαντήσεις, ενώ όσα ανέφερε συνάδουν με την λογική αλλά και με την υπόλοιπη μαρτυρία που ετέθη ενώπιον του Δικαστηρίου. Δεν έχω αμφιβολία ότι κατέθεσε ειλικρινά τα πράγματα όπως ακριβώς τα έζησε και όπως εξελίχθηκαν στην πραγματικότητα. Τέλος, ο ΜΚ4 ως εμπειρογνώμονας που αναμφίβολα ήταν έκανε πολύ καλή εντύπωση στο Δικαστήριο και δέχομαι την γνώμη του επί των όσων κατέθεσε. Εξάλλου δεν έχει αμφισβητηθεί από την Υπεράσπιση σε οποιοδήποτε στάδιο ή με οποιοδήποτε τρόπο είτε η εμπειρογνωμοσύνη του είτε η μαρτυρία του. Ερχόμενος τώρα στον κατηγορούμενο αναφέρω ότι η μαρτυρία του γίνεται επίσης αποδεκτή. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω και τον συγκεκριμένο μάρτυρα ενώ κατέθετε και οφείλω να πω ότι μου έχει κάνει πολύ καλή εντύπωση. Με φυσικό τρόπο και με σαφή και απλό λόγο απάντησε στις ερωτήσεις και έδωσε την εικόνα ειλικρινούς μάρτυρα, η αξιοπιστία του δε κρίνω πως δεν έχει κλονιστεί από την αντεξέταση του. Σημειώνω επίσης εδώ πως έχοντας αντιπαραβάλει την μαρτυρία του με την υπόλοιπη μαρτυρία που έγινε αποδεκτή, την μαρτυρία που έγινε εκ συμφώνου παραδεκτή και τα τεκμήρια που έχουν κατατεθεί, δεν βρίσκω οιανδήποτε αντίφαση σε οτιδήποτε ουσιαστικό ή που να μου δημιουργεί έστω κάποια αμφιβολία για το ότι είπε την αλήθεια. Όσον αφορά την μαρτυρία που κατατέθηκε εκ συμφώνου ως παραδεκτή, δεν χρειάζεται θεωρώ να λεχθεί τίποτε περισσότερο. ΕΥΡΗΜΑΤΑ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ - ΚΑΤΑΛΗΞΗ Ευρήματα μου αποτελούν συνεπώς όσα προκύπτουν μέσα από την αποδεκτή μαρτυρία πιο πάνω, τα οποία κρίνω πως δεν χρειάζεται να επαναλάβω. Η ουσία δε με βάση αυτά είναι πως πέραν του ότι στο μπετόνι που υπήρχε στο χωράφι που ενοικιάζει και καλλιεργεί ο κατηγορούμενος στο Καλό Χωριό Λεμεσού εντοπίστηκε φυτοφάρμακο LANNATE, δραστικό συστατικό του οποίου είναι η ουσία Methomyl και ότι ο σκύλος του παραπονούμενου στις 05/10/13 ήπιε υγρό μέσα από το εν λόγω μπετόνι και δηλητηριάστηκε από το εν λόγω φάρμακο με αποτέλεσμα τον θάνατο του, δεν έχει αποδειχθεί ότι ο κατηγορούμενος καθ' οιονδήποτε χρόνο τοποθέτησε στο μπετόνι LANNATE. Ούτε βέβαια ότι εσκεμμένα προκάλεσε όπως δηλητήριο ληφθεί από τον σκύλο (βλ. άρθρο 4

(4)του Ν.46

(1)/94). Όσον αφορά δε την ύπαρξη του LANNATE είναι σαφές ότι σε κάθε περίπτωση με βάση τη μαρτυρία της κατηγορούσας αρχής, ακόμη σημειώνω και αν απορριπτόταν η μαρτυρία του κατηγορούμενου, το Δικαστήριο δεν θα μπορούσε να καταλήξει σε ασφαλές συμπέρασμα ότι τοποθετήθηκε εκεί από τον κατηγορούμενο. Διότι εκτός του ότι από τις έρευνες της Αστυνομίας τόσο στο επίδικο χωράφι όσο και στην κατοικία του κατηγορούμενου δεν εντοπίστηκε κάποιο στοιχείο που να καταδεικνύει ότι ο κατηγορούμενος κατείχε τέτοιο φυτοφάρμακο και περαιτέρω δεν παρουσιάστηκε καμία μαρτυρία ότι ο κατηγορούμενος καθ' οιονδήποτε χρόνο πριν ή την επίδικη ημέρα αγόρασε το φυτοφάρμακο αυτό, να μην διαφεύγει ότι στο επίδικο χωράφι όπως προκύπτει από τη μαρτυρία υπήρχε πρόσβαση τόσο από τη δυτική πλευρά (δηλαδή από το σημείο εισόδου του παραπονούμενου και των σκύλων του την επίδικη μέρα) όσο και από το χωράφι που συνορεύει με αυτό του κατηγορούμενου και εισέρχονταν σε αυτό είτε κυνηγοί είτε άτομα για να κλέψουν φράουλες και γενικότερα τρίτα άγνωστα πρόσωπα. Συνεπώς σε κάθε περίπτωση το Δικαστήριο θα τελούσε σε αμφιβολία ως προς την σύνδεση του κατηγορούμενου με την τοποθέτηση του φυτοφάρμακου αυτού στο μπετόνι αφού η τοποθέτηση του εκεί από τον κατηγορούμενο υπό τις περιστάσεις και έχοντας υπόψη ότι ο χρόνος και οι συνθήκες κάτω από τις οποίες αυτό έγινε είναι στοιχεία άγνωστα για το Δικαστήριο δεν θα ήταν το μόνο λογικό συμπέρασμα. Γενικότερα κρίνω πως σε κάθε περίπτωση, όπως πολύ ορθά αναφέρει ο κ.Βασιλείου στην γραπτή του αγόρευση, τα στοιχεία της περιστατικής μαρτυρίας που εντοπίζονται στην προκειμένη περίπτωση σε συνδυασμό με όλα τα πιο πάνω κατά την κρίση μου δεν θα μπορούσαν σε καμία περίπτωση να οδηγήσουν σε ένα και μοναδικό συμπέρασμα δηλαδή στο ότι ο κατηγορούμενος εσκεμμένα προκάλεσε όπως δηλητήριο ληφθεί από τον σκύλο και εν τέλει ότι διέπραξε το αδίκημα για το οποίο κατηγορείται. Στο σύγγραμμα των κ.κ.Τάκη Ηλιάδη και Νικόλα Σάντη, το Δίκαιο της Απόδειξης, Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές, σελ. 555, αναφέρεται ότι: «Όταν τα στοιχεία της περιστατικής μαρτυρίας είναι επαρκώς πειστικά και δεν προσφέρεται οποιαδήποτε αντίθετη ικανοποιητική μαρτυρία, λογική ερμηνεία ή εξήγηση, συμβατή με άλλη άποψη των πραγμάτων, το Δικαστήριο μπορεί να καταλήξει σε εύρημα ενοχής». Αυτό δεν ισχύει στην περίπτωση μας. Στο σημείο αυτό και πριν ολοκληρώσω θα ήθελα να σχολιάσω πολύ επιγραμματικά τη θέση του κ.Αβρααμίδη στην τελική του αγόρευση ότι «ο κατηγορούμενος στην κατάθεση του τεκμ.9 ανέφερε ότι πιθανός λόγος να είναι φάρμακο που ψέκασε ο ίδιος την Τετάρτη, κάτι που έρχεται σε αντιδιαστολή με την προφορική του μαρτυρία ότι δεν γνώριζε τι είναι αυτό το φάρμακο». Κατ' αρχήν για να είμαστε ακριβείς μεταφέρω την σχετική φράση από την κατάθεση του κατηγορούμενου, τεκμ.9 (βλ. 2η σελίδα, 5η και 4η γραμμή πριν από το τέλος) και ήταν η εξής : «Δεν γνωρίζω εάν μέσα στα δύο μισά μπετόνια έπεσε φάρμακο όταν ψέκασα την Τετάρτη. .». Με αυτό υπόψη σημειώνω ότι ο κατηγορούμενος έδωσε κατάθεση στην Αστυνομία την ημέρα του συμβάντος και ο αστυνομικός τον πληροφόρησε, όπως προκύπτει από την 1η σελίδα του τεκμ.9, ότι διερευνά υπόθεση θανάτωσης σκύλου δηλαδή πρόκλησης λήψης δηλητηρίου ή άλλης βλαβερής ουσίας από σκύλο. Σε κανένα σημείο ο αστυνομικός δεν αναφέρθηκε σε Lannate και δεν θα μπορούσε βέβαια να γίνει τέτοια αναφορά αφού ουδείς προκύπτει να γνώριζε τη δεδομένη στιγμή της κατάθεσης περί τίνος επρόκειτο. Η σχετική έκθεση με το αποτέλεσμα των τοξικολογικών εξετάσεων φέρει ημερομηνία 31/10/13 (τεκμ.15) δηλαδή εξεδόθη 26 ημέρες μετά το συμβάν και την κατάθεση του κατηγορούμενου. Άρα αυτό που εισηγήθηκε ο συνήγορος της κατηγορούσας αρχής με σεβασμό λέω ότι δεν μπορεί να έχει κάποια βάση αφού πολύ απλά όταν έδωσε κατάθεση ο κατηγορούμενος προφανώς μιλούσε για το φάρμακο Decis που αναφέρει σε άλλο σημείο πιο πάνω της κατάθεσης του και στον ψεκασμό της Τετάρτης αλλά όχι στο Lannate. Η Κατηγορούσα Αρχή συνεπώς είναι κατάληξη μου ότι απέτυχε να αποδείξει την κατηγορία πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας και συνεπώς ο κατηγορούμενος αθωώνεται από την 1η κατηγορία που αντιμετωπίζει. (Υπ.) ........................................... Μ. Παπαθανασίου, Ε. Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Criminal/Final Judgment Αναφορά: Χορήγηση δηλητηρίου σε ζώο / άρθρα 2, 3, 4

(4)και 27 του Ν.46

(1)/1994.