ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΚΤΗΜΑΤΟΜΕΣΙΤΩΝ ν. ΠΑΥΛΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ κ.α., Αρ. υπόθεσης: 11438/2014, 4/4/2017

(5)(γ) του περί Κτηματομεσιτών Νόμου Ν. 71

(1)/2010 και του άρθρου 20 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ.

1. Σημειώνω παρενθετικά ότι η διαδικασία αναφορικά με τους κατηγορούμενους 1 και 2 ολοκληρώθηκε σε ενωρίτερο στάδιο. Η κατηγορούσα αρχή έχει ολοκληρώσει την παρουσίαση της υπόθεσης της και το Δικαστήριο οφείλει να εξετάσει εάν η μαρτυρία κατηγορίας στοιχειοθετεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του κατηγορούμενου 3 ώστε να τον καλέσει να προβάλει την υπεράσπιση του[1]. Ο συνήγορος υπεράσπισης εισηγήθηκε ότι δεν παρουσιάστηκε μαρτυρία ότι οι κατηγορούμενοι 1 και 2 διέπραξαν το αδίκημα της διενέργειας κτηματομεσιτείας χωρίς άδεια αλλά ούτε και μαρτυρία ότι ο κατηγορούμενος 3 υποβοήθησε ή συνέδραμε στη διάπραξη του αδικήματος αυτού. Ο συνήγορος της κατηγορούσας αρχής διαφώνησε υποστηρίζοντας ότι έχει παρουσιαστεί επαρκής μαρτυρία για να καλέσει το Δικαστήριο τον κατηγορούμενο 3 σε απολογία. Όπως έχει επεξηγηθεί εκτενώς και κατ' επανάληψη στη νομολογία, αθώωση του κατηγορούμενου σε αυτό το ενδιάμεσο στάδιο της διαδικασίας δικαιολογείται μόνο όταν ελλείπει μαρτυρία σε σχέση με ένα ή περισσότερα συστατικά στοιχεία του αδικήματος που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος ή όταν η μαρτυρία έχει κλονιστεί σε τέτοιο βαθμό κατά την αντεξέταση ή είναι τόσο αντινομική ώστε κανένα λογικό Δικαστήριο δεν θα μπορούσε να βασιστεί σε αυτή για να καταδικάσει[2]. Με αυτό το υπόβαθρο, προχωρώ να εξετάσω την προσκομισθείσα μαρτυρία. Προς απόδειξη της κατηγορίας κατέθεσε στο Δικαστήριο ένας μάρτυρας, ο κ. Χαράλαμπος Φουλής, επιθεωρητής του Συμβουλίου Εγγραφής Κτηματομεσιτών (ΜΚ1). Σημειώνω ότι τα γεγονότα τα οποία κατέθεσε δεν αμφισβητήθηκαν από την υπεράσπιση. Πολύ συνοπτικά, ο ΜΚ1 ανέφερε ότι ο κατηγορούμενος 3 κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν αδειούχος κτηματομεσίτης με αριθμό μητρώου 610, κάτοχος ισχύουσας άδειας υπ΄ αριθμό 330 και δικαιούχος της εμπορικής επωνυμίας Sabbianco Properties. Συνέχισε λέγοντας ότι ο κατηγορούμενος 3 είχε καταγγείλει με επιστολή του (Τεκμήριο 1) προς το Συμβούλιο ότι κάποια πρόσωπα παράνομα αυτοπροβάλλονταν ως κτηματομεσίτες χρησιμοποιώντας την προαναφερόμενη επωνυμία σε συγκεκριμένη διεύθυνση στην Λάρνακα. Ο ΜΚ1 ανέφερε ότι μετά τη λήψη της επιστολής επισκέφθηκε τα συγκεκριμένα υποστατικά όπου υπήρχε αναρτημένη πινακίδα όπου αναγραφόταν «Sabbianco Properties Ανδρέας Ανδρέου, Αρ. Μητρώου 610, Αρ. Άδειας 330». Στους δε υαλοπίνακες του υποστατικού αναγραφόταν το όνομα «Cyprohouse for sale or rental houses, flats, plots». Ο ΜΚ1 συνέχισε λέγοντας ότι στα υποστατικά συνάντησε τον κατηγορούμενο 1 ο οποίος του ανέφερε ότι είναι διευθυντής της κατηγορούμενης 2 εταιρείας. Ο κατηγορούμενος 1 του ανέφερε ότι η εταιρεία είναι διαφημιστική εταιρεία και ασχολείται μόνο με επενδυτές από το εξωτερικό. Όταν ο ΜΚ1 τον ρώτησε για τη σχέση του με την επωνυμία Sabbianco Properties, o κατηγορούμενος 1 του απάντησε ότι η κατηγορούμενη 2 εταιρεία είχε συμβληθεί με τον κατηγορούμενο 3, «σε περίπτωση που έχει ενδιαφερόμενους πελάτες για να αγοράσουν ακίνητη περιουσία στην Κύπρο να αγοράζουν μέσω της επωνυμίας Sabbianco Properties». Παρουσίασε αντίγραφο συμφωνίας συνεργασίας (cooperation agreement) ημερομηνίας 29.7.2013, Τεκμήριο 3, στην οποία μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι τα μέρη συμφωνούν να συνεργαστούν για την πώληση και ενοικίαση ακίνητης περιουσίας στην Κύπρο μόνο σε σχέση με πελάτες εξωτερικού, που δεν διαμένουν στην Κύπρο (foreigners, not locals) (παράγραφος 1.1 της συμφωνίας). Η εν λόγω συμφωνία προνοούσε επίσης ότι η κατηγορούμενη 2, μέσω του κατηγορούμενου 1, δεν θα διενεργεί ξεναγίσεις σε ακίνητα μέχρι να εξασφαλίσει τις προβλεπόμενες από τον νόμο άδειες από το Συμβούλιο Εγγραφής Κτηματομεσιτών (παράγραφος 1.2). Σημειώνω ότι η συμφωνία προνοούσε περαιτέρω ότι παράβαση του περί Κτηματομεσιτών Νόμου και όποιων σχετικών κανονισμών θα συνιστούσε ουσιώδη παράβαση (material breach) της συμφωνίας (Παράγραφος 4.2(α)). Ο ΜΚ1 ανέφερε περαιτέρω ότι ερεύνησε την ιστοσελίδα www.cyprohouse.com η οποία αναγραφόταν σε επαγγελματική κάρτα του κατηγορούμενου 1 και διαπίστωσε ότι στην εν λόγω ιστοσελίδα διαφημίζονταν από την κατηγορούμενη 2 ακίνητα προς πώληση και ενοικίαση (Τεκμήρια 4 και 5). Πρόσθεσε τέλος ότι οι κατηγορούμενοι 1 και 2 δεν κατείχαν κατά τον ουσιώδη χρόνο τις προβλεπόμενες από το νόμο άδειες για τη διενέργεια κτηματομεσιτείας. Όπως προανέφερα, η υπεράσπιση δεν αμφισβήτησε τα γεγονότα στα οποία αναφέρθηκε κατά τη μαρτυρία του ο ΜΚ
2. Κατά την αντεξέταση, ζητήθηκε από το μάρτυρα μόνο να διευκρινίσει ότι δεν μίλησε ποτέ με τον κατηγορούμενο 3 αναφορικά με την παρούσα υπόθεση, ούτε και για τη λειτουργία της προαναφερόμενης ιστοσελίδας. Ο ΜΚ1 συμφώνησε. Έχω κατά νου ότι σε αυτό το στάδιο της διαδικασίας το Δικαστήριο δεν προβαίνει σε λεπτομερή εξέταση και αξιολόγηση της μαρτυρίας αλλά περιορίζεται σε μια επισκόπηση της για να εξετάσει εάν αυτή, αντικειμενικά κρινόμενη και στη βάση των καθιερωμένων αρχών, δικαιολογεί κλήση του κατηγορούμενου να προβάλει υπεράσπιση. Για την στοιχειοθέτηση του αδικήματος με το οποίο είναι αντιμέτωπος ο κατηγορούμενος 3, η κατηγορούσα αρχή πρέπει πρώτα να αποδείξει τη διάπραξη του αδικήματος του άρθρου 33

(1)(α) και (β) του Ν. 71

(1)/2010 από τους κατηγορούμενους 1 και 2 και, κατά δεύτερο, τη παροχή από τον κατηγορούμενο 3 συνδρομής στη διάπραξη του αδικήματος αυτού είτε στη βάση του άρθρου 33

(5)(γ) του Ν. 71

(1)/2010 είτε στη βάση του άρθρου 20 του Ποινικού Κώδικα. Αντικειμενικά κρινόμενη, θεωρώ ότι η μαρτυρία θα μπορούσε να στοιχειοθετήσει εκ πρώτης όψεως τη διάπραξη του αδικήματος του άρθρου 33

(1)(α) και (β) του Ν. 71

(1)/2010 από τους κατηγορούμενους 1 και

1. Κρίνω όμως ότι δεν έχει παρουσιαστεί μαρτυρία η οποία να δεικνύει ή να εισηγείται ότι ο κατηγορούμενος 3 παρείχε συνδρομή, παρακίνηση ή βοήθεια στους κατηγορούμενους 1 και
2. Σύμφωνα με τον ΜΚ1, όταν ρώτησε τον κατηγορούμενο 1 για τη σχέση του με την επωνυμία Sabbianco Properties ο κατηγορούμενος 1 του απάντησε ότι οι κατηγορούμενοι 2 και 3 είχαν συνάψει τη συμφωνία Τεκμήριο
3. Ο Ν.71

(1)/2010, και ειδικότερα οι παράγραφοι 33

(1)(α) και (β) του Νόμου που αναγράφονται στην έκθεση του αδικήματος που αντιμετωπίζει ο κατηγορούμενος 3, ποινικοποιούν τη διενέργεια συγκεκριμένων ενεργειών, ήτοι την άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη (άρθρο 33

(1)(α)) ή την προβολή προσώπου ως κτηματομεσίτη (άρθρο 33

(1)(β)). Δεν έχει τεθεί ενώπιον μου μαρτυρία ότι ο κατηγορούμενος 3 βοήθησε ή υποκίνησε τους κατηγορούμενους 1 και 2 να προβούν σε τέτοιες ενέργειες. Δεν έχει παρουσιαστεί μαρτυρία ότι διενεργήθηκε από οποιοδήποτε κατηγορούμενο (και δη από τον κατηγορούμενο 3) οποιαδήποτε πράξη ή ενέργεια στα πλαίσια ή προς εφαρμογή της συμφωνίας συνεργασίας, Τεκμήριο 3. Σημειώνω δε ότι αποτελούσε ρητή πρόνοια της συμφωνίας ότι παραβίαση της περί Κτηματομεσιτών νομοθεσίας συνιστούσε ουσιώδη παράβαση της. Επιπρόσθετα, η υπογραφή της συμφωνίας Τεκμήριο 3 από μόνη της δεν συνιστά τέτοια μαρτυρία. Η ιστοσελίδα της κατηγορούμενης 2 εταιρείας στην οποία αναφέρθηκε ο ΜΚ1 - και ειδικότερα τα μέρη της ιστοσελίδας τα οποία εκτύπωσε και παρουσίασε (Τεκμήρια 4 και 5) - δεν περιέχουν καμία αναφορά στον κατηγορούμενο 3 ή στην επωνυμία Sabbianco Properties) Τέλος η διερεύνηση της όλης υπόθεσης ξεκίνησε από την επιστολή που ο ίδιος ο κατηγορούμενος 3 απέστειλε στο Συμβούλιο Εγγραφής Κτηματομεσιτών (Τεκμήριο 1) με την οποία κατάγγειλε ότι πρόσωπα στο υποστατικό όπου ο Μ.Κ.1 εξηύρε τους κατηγορουμένους 1 και 2 χρησιμοποιούσαν την επωνυμία Sabbianco Properties χωρίς την άδεια ή συγκατάθεση του. Συνοψίζοντας τα πιο πάνω, καταλήγω ότι δεν έχει παρουσιαστεί μαρτυρία από την κατηγορούσα αρχή που να δεικνύει ή να εισηγείται ότι ο κατηγορούμενος 3 παρείχε συνδρομή, παρακίνησε ή υποβοήθησε τους κατηγορούμενους 1 και 2 στη διάπραξη του αδικήματος του άρθρου 33

(1)(α) και (β) του Ν. 71

(1)/2010. Συνεπώς, το αντίστοιχο συστατικό στοιχείο του που απαιτείται για την στοιχειοθέτηση του αδικήματος του άρθρου 33

(5)(γ) του Ν.71

(1)/2010 ή του άρθρου 20 του Ποινικού Κώδικα, παραμένει μετέωρο. Με αυτό το δεδομένο, η μαρτυρία κατηγορίας δεν στοιχειοθετεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον του κατηγορούμενου 3 στην κατηγορία που αντιμετωπίζει και συνακόλουθα αυτός αθωώνεται και απαλλάσσεται. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ του κατηγορούμενου 3 και εναντίον των παραπονούμενων όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. ............ Γ. Κυθραιώτου-Θεοδώρου, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Άρθρο 74

(1)(β), περί Ποινική Δικονομίας Νόμου, Κεφ. 155 [2] Παραπέμπω σχετικά στην Αγγλική Πρακτική του 1962, Practice Note

(1962)1 All E.R. 448, που εκδόθηκε από το Divisional Court of the Queen´s Beach Division of the High Court, στην Αγγλική απόφαση R. v Galbraith

(1981)2 All ER 1060 καθώς και ενδεικτικά στις αποφάσεις του Εφετείου στις Azinas and Another v Police

(1981)2 C.L.R. 9, Γενικός Εισαγγελέας ν Χριστοδούλου

(1990)2 Α.Α.Δ. 133, Παναγιώτου κ.α. ν Αστυνομίας

(2000)2 ΑΑΔ 191 και Γενικός Εισαγγελέας ν Ανδρέας Δράκος κ.α. Ποινικές Εφέσεις 5-9/12 ημερομηνίας 11.12.2012.