ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ν. MANIPRO LTD κ.α., Αρ. υπόθεσης: 5798/2013, 26/10/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2017:B15 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Γ. Κυθραιώτου-Θεοδώρου, Ε.Δ. Αρ. υπόθεσης: 5798/2013 ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κατηγορούσα Αρχή ν
- MANIPRO LTD
- MANIPRO CONSTRUCTION LTD
- ΜΑΡΚΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ
- ΠΑΤΡΟΚΛΟΣ ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΗ ΛΤΔ
- ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΣΙΑΘΑΣ Κατηγορούμενοι 26 Οκτωβρίου, 2017 Εμφανίσεις: Για κατηγορούσα αρχή: κ. Προδρόμου Για κατηγορούμενους 1, 2 και 3: κ. Μυλωνάς Για κατηγορούμενη 4: κ. Καλλής Για κατηγορούμενη 5: κ. Λουκά Κατηγορούμενοι 3 και 5, παρόντες ΑΠΟΦΑΣΗ Οι κατηγορούμενοι αντιμετωπίζουν αριθμό κατηγοριών που αφορούν ισχυριζόμενες παραβάσεις του περί Ασφάλειας και Υγείας Νόμου 1996, ως τροποποιήθηκε, των περί Ασφάλειας και Υγείας (Ελάχιστες Προδιαγραφές για Προσωρινά και Κινητά Εργοτάξια) Κανονισμούς του 2002, των περί Ελαχίστων Προδιαγραφών Ασφάλειας και Υγείας (Χρησιμοποίηση κατά την Εργασία Εξοπλισμού Εργασίας) Κανονισμών του 2001 και 2004 και των περί Διαχείρισης Θεμάτων Ασφάλειας και Υγείας Κανονισμών του
- Ειδικότερα, προκύπτει από τις λεπτομέρειες των κατηγοριών ότι σε ατύχημα που συνέβη σε υποστατικό στη βιομηχανική περιοχή Αραδίππου στις 11.10.2012 τραυματίστηκαν δύο εργοδοτούμενοι της κατηγορούμενης 2 εταιρείας, μετά από πτώση τους από εξέδρα τηλεσκοπικού ανυψωτικού μηχανήματος. Η κατηγορούσα αρχή εισηγήθηκε ότι έρευνα που ακολούθησε από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, καταδεικνύει ότι οι κατηγορούμενοι είχαν παραλείψει να συμμορφωθούν με αριθμό υποχρεώσεων που επιβάλλει η προαναφερόμενη Νομοθεσία και Κανονισμοί. Η κατηγορούμενη 1 είναι αντιμέτωπη με την παρούσα υπόθεση υπό την ιδιότητα της ως ιδιοκτήτριας του έργου (την αφορούν οι κατηγορίες 1-4), η κατηγορούμενη 2 ως εργοδότης/εργολάβος (την αφορούν οι κατηγορίες 4-10) και ο κατηγορούμενος 3 ως διευθυντής των δύο αυτών εταιρειών (τον αφορούν οι κατηγορίες 11-16 ενώ η ιδιότητα του ως διευθυντή κατέστη παραδεκτή), η κατηγορούμενη 4 ως εργοδότης/εργολάβος (την αφορούν οι κατηγορίες 17-19) και ο κατηγορούμενος 5 ως εργοδότης/ιδιοκτήτης του ανυψωτικού μηχανήματος (τον αφορούν οι κατηγορίες 20-26). Προς απόδειξη της υπόθεσης της κατηγορούσας αρχής έδωσαν μαρτυρία στο Δικαστήριο τρία πρόσωπα. Δεν θα αναπαράγω με λεπτομέρεια το σύνολο της μαρτυρίας που παρουσιάστηκε κατά τη δίκη. Θα παραθέσω μόνο μια σύνοψη των κυριοτέρων σημείων της, τα οποία κρίθηκαν σημαντικά για το αποτέλεσμα. Πρώτος μάρτυρας για την κατηγορούσα αρχή ήταν ο κ. Δημήτρης Τίτας, επιθεωρητής του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας (ΜΚ1) ο οποίος επισκέφθηκε τη σκηνή την ημέρα του ατυχήματος και προέβηκε σε επιθεώρηση του χώρου και διάφορες άλλες εξετάσεις για σκοπούς διερεύνησης. Ετοίμασε σχετική έκθεση που παρουσίασε στο Δικαστήριο και το περιεχόμενο της οποίας υιοθέτησε ως μέρος της κυρίως εξέτασης του (Έγγραφο Α) και παρουσίασε αριθμό εγγράφων και φωτογραφιών που έλαβε προς υποστήριξη του περιεχομένου της έκθεσης του. Στα πλαίσια της διερεύνησης που διεξήγε έλαβε καταθέσεις και πληροφορίες, μεταξύ άλλων, από τους δύο τραυματίες, από τους κατηγορούμενους 3 και 5, από το Συμβούλιο Εγγραφής Εργοληπτών και από τον αρχιτέκτονα του έργου. Συνοπτικά, προκύπτει ότι κατά την επίδικη ημέρα, δύο εργοδοτούμενοι της κατηγορούμενης 2 εταιρείας είχαν κληθεί να τοποθετήσουν φύλλα αλουμινίου σε επιφάνεια κτιρίου. Για το σκοπό αυτό είχαν εισέλθει στην κλωβό τηλεσκοπικού ανυψωτικού μηχανήματος, το οποίο ανετράπη με αποτέλεσμα αυτοί να πέσουν στο έδαφος από ύψος περί τα 6 μέτρα και να τραυματιστούν σοβαρά. Μετά από επιτόπια εξέταση που διενήργησε και από τις διάφορες πληροφορίες που έλαβε, κατέληξε σε αριθμό παρατηρήσεων/διαπιστώσεων τις οποίες καταγράφει στο μέρος 7 της Έκθεσης του. Οι παρατηρήσεις του αυτές οδήγησαν στις κατηγορίες που οι κατηγορούμενοι αντιμετωπίζουν. Κατά την αντεξέταση του, ο ΜΚ1 είχε αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι στα πλαίσια της διερεύνησης του ατυχήματος είχε ζητήσει από τον κατηγορούμενο 3 να του προσκομίσει το σχέδιο ασφάλειας και υγείας του έργου όμως δεν του προσκομίστηκε. Πρόσθεσε ότι ο προηγούμενος εργολάβος του έργου είχε ετοιμάσει σχέδιο ασφάλειας και υγείας όμως με την αντικατάσταση του, ο νέος που είχε αναλάβει το έργο όφειλε να ετοιμάσει δικό του. Του τέθηκε ότι η κατηγορούμενη 4 δεν ήταν εργολάβος του έργου κατά το χρόνο του ατυχήματος γιατί η συμφωνία που είχε συνάψει με την κατηγορούμενη 1 είχε τερματιστεί, όμως ο ΜΚ1 ανέφερε ότι, με βάση τη δική του διερεύνηση, η κατηγορούμενη 4 εμπλέκεται. Του τέθηκε επίσης ότι ο κατηγορούμενος 5 δεν φέρει οποιαδήποτε ευθύνη, ειδικότερα λαμβάνοντας υπόψη ότι ο οδηγός του τηλεσκοπικού μηχανήματος κατείχε την προβλεπόμενη από το νόμο άδεια. Ο ΜΚ1 επέμενε ότι ο κατηγορούμενος 5 είναι ένας από τους κατά νόμο υπεύθυνους για το ατύχημα. Δεύτερος μάρτυρας ήταν ο κ. Aleksander Aleksandrov, οδηγός του τηλεσκοπικού ανυψωτικού μηχανήματος κατά τον χρόνο του ατυχήματος (ΜΚ2). Υιοθέτησε το περιεχόμενο των καταθέσεων που είχε δώσει μετά το ατύχημα αναφέροντας ότι κατά τον χρόνο του ατυχήματος το τηλεσκοπικό μηχάνημα ήταν σε ράμπα η οποία είχε κλίση και έπρεπε να προβεί σε ελιγμούς σε περιορισμένο χώρο, με παρακείμενες σκαλωσιές. Ανέφερε ότι οι περιορισμοί αυτοί δεν του επέτρεπαν να προσεγγίσει με τον τρόπο που επιθυμούσε το σημείο τοποθέτησης των φύλλων αλουμινίου και είχε εισηγηθεί να τοποθετηθεί το τηλεσκοπικό μηχάνημα σε παρακείμενο χωράφι αντί στη ράμπα, όμως οι οδηγίες που έλαβε ήταν να προχωρήσει από τη ράμπα. Κατά την αντεξέταση του ΜΚ2, η υπεράσπιση έθεσε στον μάρτυρα ότι το ατύχημα προκλήθηκε λόγω δικής του αμέλειας, κάτι που ο ίδιος αρνήθηκε. Τρίτος μάρτυρας ήταν ένας εκ των δύο τραυματισθέντων, ο κ. Florea Stancu (ΜΚ3), ο οποίος επίσης υιοθέτησε το περιεχόμενο κατάθεσης που είχε δώσει μετά το ατύχημα. Ανέφερε ότι ο κατηγορούμενος 3 ήταν παρών τη συγκεκριμένη μέρα στο εργοτάξιο και έδινε οδηγίες, αλλά απουσίαζε κατά το χρόνο που έγινε το ατύχημα. Πρόσθεσε ότι δεν φορούσε κράνος που του είχε διαθέσει ο εργοδότης του. Μετά το πέρας της παρουσίασης της υπόθεσης για την κατηγορούσα αρχή, οι κατηγορούμενοι κλήθηκαν σε απολογία. Επέλεξαν να παραμείνουν σιωπηλοί και δεν παρουσίασαν άλλη μαρτυρία προς υπεράσπιση. Έχοντας παρακολουθήσει τους μάρτυρες κατηγορίας κατά την διάρκεια της μαρτυρίας τους και, ειδικότερα κατά την αντεξέταση τους, δεν διακρίνω από μέρους τους προσπάθεια να παραπλανήσουν το Δικαστήριο ή να παραποιήσουν τα γεγονότα. Θεωρώ ότι ήταν αξιόπιστοι μάρτυρες και αποδέχομαι τη μαρτυρία τους ως αληθινή. Τα όσα κατέθεσαν σε σχέση με τα γεγονότα, και τα οποία έχω παραθέσει συνοπτικά πιο πάνω, συνιστούν (για σκοπούς αποφυγής επανάληψης) και ευρήματα του Δικαστηρίου. Σημειώνω ότι ο ΜΚ1 κατέθεσε ως εμπειρογνώμονας, τεκμηριώνοντας πλήρως τα ακαδημαϊκά και επαγγελματικά του προσόντα (σχετικό το Τεκμήριο 32). Επεξήγησε και υποστήριξε με σαφήνεια και πειστικότητα το περιεχόμενο της έκθεσης του (Έγγραφο Α) και, στη βάση αυτής της διαπίστωσης, οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις που καταγράφει στην έκθεση του συνιστούν και συμπεράσματα του Δικαστηρίου. Όλες οι κατηγορίες που αποδίδονται στους κατηγορούμενους αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις τους να συμμορφωθούν με υποχρεώσεις που απορρέουν από την ισχύουσα Νομοθεσία και Κανονισμούς. Οι κατηγορούμενοι, πέραν από την αμφισβήτηση της εκδοχής των μαρτύρων κατηγορίας, δεν έχουν προσκομίσει μαρτυρία που να εισηγείται ότι οι παραλείψεις που τους αποδίδονται δεν υφίσταντο ή ότι είχαν προβεί σε ενέργειες προς συμμόρφωση με τις εκ του νόμου υποχρεώσεις τους. Παραπέμπω στο άρθρο 54 του περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νόμου, που προνοεί ότι: «Σε oπoιεσδήπoτε διαδικασίες για αδίκημα πoυ διαπράττεται κατά παράβαση oπoιωvδήπoτε διατάξεωv τoυ παρόvτoς Νόμoυ, τo oπoίo συvίσταται σε παράλειψη πρoσώπoυ vα συμμoρφωθεί με υπoχρέωση ή με απαίτηση για εκτέλεση καθήκovτoς, καθόσo η συμμόρφωση αυτή είvαι πρακτικώς εφικτή ή είvαι ευλόγως εφικτή, απoτελεί ευθύvη τoυ κατηγoρoύμεvoυ vα απoδείξει ότι δεv ήταv πρακτικώς εφικτό ή δεv ήταv ευλόγως εφικτό vα πράξει περισσότερα από όσα έπραξε για εκπλήρωση της υπoχρέωσης ή της απαίτησης πoυ τέθηκαv σ' αυτόv.» Επανέρχομαι στην παρούσα υπόθεση, στη μαρτυρία κατηγορίας η οποία έχει παρουσιαστεί κατά τη δίκη, στην αξιολόγηση που αυτή έτυχε από το Δικαστήριο και στα αντίστοιχα ευρήματα. Όλες οι κατηγορίες του κατηγορητηρίου προκύπτουν από τις παρατηρήσεις/διαπιστώσεις που ο ΜΚ1 κατέγραψε στην έκθεση του (Έγγραφο Α) για παραλείψεις των κατηγορούμενων τις οποίες διαπίστωσε κατά τη διερεύνηση του ατυχήματος. Συνοπτικά: (α) Η 1η κατηγορία αφορά ισχυριζόμενη παράλειψη της κατηγορούμενης 1 να ορίσει συντονιστή για θέματα ασφάλειας και υγείας κατά την εκτέλεση του έργου. Σχετική είναι η παρατήρηση/διαπίστωση υπ΄ αριθμό 7.58 του Εγγράφου Α. (β) Η 2η κατηγορία αφορά ισχυριζόμενη παράλειψη της κατηγορούμενης 1 να εκπονήσει σχέδιο ασφάλειας και υγείας πριν την έναρξη λειτουργίας του εργοταξίου. Σχετική είναι η παρατήρηση/διαπίστωση υπ' αριθμό 7.30 του Εγγράφου Α. (γ) Οι 3η και 4η κατηγορίες αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις της κατηγορούμενης 1 να προβεί στις κατάλληλες διευθετήσεις συντονισμού και μέριμνας για την ορθή χρήση του τηλεσκοπικού και την παροχή και διατήρηση ασφαλούς συστήματος και μεθόδου εργασίας. Σχετικές, μεταξύ άλλων, είναι οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις υπ' αριθμούς 7.9, 7.31, 7.37, 7.44 και 7.58 του Εγγράφου Α. (δ) Η 5η κατηγορία αφορά ισχυριζόμενη παράλειψη της κατηγορούμενης 2 να παράσχει στους εργοδοτούμενους της την κατάλληλη πληροφόρηση, οδηγίες και εκπαίδευση για την εκτέλεση των εργασιών τοποθέτησης εξωτερικών πλακών αλουμινίου με την χρήση ανυψωτικού. Σχετικές, μεταξύ άλλων, οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις υπ' αριθμούς 7.9, 7.21, 7.45, 7.46 και 7.47 του Εγγράφου Α. (ε) Οι 6η, 7η και 8η κατηγορίες αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις της κατηγορούμενης 2 να παράσχει κατάλληλη επιτήρηση κατά την εκτέλεση των εργασιών και κατάλληλο εξοπλισμό ατομικής προστασίας. Σχετικές, μεταξύ άλλων, οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις υπ' αριθμούς 7.37, 7.44, 7.46 και 7.47 του Εγγράφου Α. (στ) Οι 9η και 10η κατηγορίες αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις της κατηγορούμενης 2 να καθορίσει προληπτικά και προστατευτικά μέτρα που έπρεπε να ληφθούν κατά την εκτέλεση της εργασίας για την ασφάλεια και υγεία των εργοδοτουμένων της, και παράλειψη της να εκπονήσει σχέδιο ασφάλειας και υγείας. Σχετικές, μεταξύ άλλων, είναι οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις υπ' αριθμούς 7.30 και 7.31 του Εγγράφου Α). (ζ) Οι 11η, 12η, 13η, 14η, 15η και 16η κατηγορίες αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις του κατηγορούμενου 3, ως διευθυντή των κατηγορουμένων 1 και 2, να ορίσει συντονιστή για θέματα ασφαλείας, να μεριμνήσει για την εκπόνηση σχεδίου ασφάλειας και υγείας, να παρέχει ασφαλές σύστημα και μέθοδο εργασίας, να παράσχει την κατάλληλη πληροφόρηση, οδηγίες και εκπαίδευση σε εργοδοτούμενους, να παράσχει την κατάλληλη επιτήρηση κατά την εκτέλεση των εργασιών και να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την ασφάλεια των εργοδοτούμενων κατά την εκτέλεση της εργασίας τους σε συνεργασία με άλλους εργοδότες του έργου. Σχετικές, μεταξύ άλλων, οι προαναφερόμενες παρατηρήσεις/διαπιστώσεις του Εγγράφου Α καθώς και οι παρατηρήσεις/διπαιστώσεις υπ' αριθμούς 7.53 και 7.
- (η) Οι 17η, 18η και 19η κατηγορίες αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις της κατηγορούμενης 4 να λάβει τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία και ασφάλεια των εργοδοτούμενων της κατηγορούμενης 2, να καθορίσει προστατευτικά και προληπτικά μέτρα που έπρεπε να ληφθούν για την ασφάλεια τρίτων προσώπων που επηρεάζονταν από τις δραστηριότητες της και να εκπονήσει σχέδιο ασφάλειας και υγείας. Σχετικές, μεταξύ άλλων, οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις υπ' αριθμούς 7.9, 7.30, 7.31, 7.50, 7.51, 7.52 και 7.58 του Εγγράφου Α. (ι) Οι 20η, 21η, 22η, 23η, 24η, 25η και 26η κατηγορίες αφορούν ισχυριζόμενες παραλείψεις του κατηγορούμενου 5 να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την ασφαλή εκτέλεση των εργασιών, να διαθέσει τις κατάλληλες πληροφορίες και οδηγίες για το χειρισμό του τηλεσκοπικού μηχανήματος και να παρέχει το εγχειρίδιο χρήσης του σε γλώσσα κατανοητή για τον εργοδοτούμενο της, να εκπαιδεύσει κατάλληλα τον εργοδοτούμενο της που χειριζόνταν το τηλεσκοπικό μηχάνημα, να μεριμνήσει για την ορθή χρήση του τηλεσκοπικού, να παρέχει κατάλληλη επιτήρηση, να καθορίσει προληπτικά και προστατευτικά μέτρα και να εφαρμόσει ασφαλές σύστημα εργασίας ή σύστημα διαχείρισης κινδύνων. Σχετικές, μεταξύ άλλων, οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις υπ' αριθμούς 7.9, 7.21, 7.22, 7.23, 7.24, 7.26, 7.27, 7.28, 7.37, 7.41, 7.43, 7.45, 7.46 του Εγγράφου Α. Επανερχόμενη στις πρόνοιες του άρθρου 54 του Νόμου, σημειώνω ότι ούτε η αντεξέταση του ΜΚ1 αλλά ούτε και των υπόλοιπων μαρτύρων κατηγορίας κατέδειξαν ότι δεν ήταν πρακτικώς ή ευλόγως εφικτή[1] η συμμόρφωση των κατηγορούμενων με τις αντίστοιχες υποχρεώσεις που καθορίζει η νομοθεσία. Με δεδομένη την πιο πάνω διαπίστωση και με δεδομένες τις πρόνοιες του άρθρου 54 του Νόμου (που έχω παραθέσει πιο πάνω), το βάρος απόδειξης μετατίθεται στους ώμους των κατηγορούμενων οι οποίο όφειλαν πλέον να αποδείξουν ότι δεν ήταν πρακτικώς ή ευλόγως εφικτό να πράξουν οτιδήποτε περαιτέρω για να συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις και απαιτήσεις του Νόμου και των Κανονισμών. Οι κατηγορούμενοι μπορούσαν να αποσείσουν αυτό το βάρος μόνο με την προσκόμιση σχετικής, αποδεκτής και αξιόπιστης μαρτυρίας. Το ότι δεν προσκόμισαν καμία μαρτυρία οδηγεί αναπόδραστα στο ότι δεν έχουν αποσείσει αυτό το βάρος απόδειξης. Ενόψει τούτου, ακολουθεί ότι η κατηγορούσα αρχή έχει στοιχειοθετήσει επαρκώς τις κατηγορίες που αποδίδει τόσο στους κατηγορούμενους 1, 2, 4 και 5, όσο και τον κατηγορούμενο 3, υπό την ιδιότητα του ως διευθυντή των κατηγορούμενων 1 και 2 εταιρειών, στη βάση του άρθρου 53
(6)του Νόμου. Υπενθυμίζω ότι το άρθρο 53
(6)προβλέπει, μεταξύ άλλων ότι «...ευθύνη για τη διάπραξη. αδικήματος φέρει, εκτός από το νομικό πρόσωπο, και το. φυσικό πρόσωπο» το οποίο κατέχει ηγετική θέση στο νομικό πρόσωπο, με εξουσία εκπροσώπησης, λήψης αποφάσεων και ελέγχου. Επιπρόσθετα σημειώνω ότι το άρθρο 2 του Νόμου ορίζει ως εργοδότη «κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο συνδέεται με σχέση εργασίας με τον εργοδοτούμενο και έχει την ευθύνη για το υποστατικό, την επιχείρηση ή/και την εγκατάσταση και περιλαμβάνει και πρόσωπο που δεν έχει άλλα εργοδοτούμενα πρόσωπα, αλλά διεξάγει οικονομική δραστηριότητα ή διευθύνει την επιχείρηση του με σκοπό κερδοσκοπικό ή μη». Οι κατηγορούμενοι 1, 2, 4 και 5 εμπίπτουν σε αυτό τον ορισμό. Πέραν των πιο πάνω σημειώνω και τα εξής. Η νομολογία καθορίζει με απόλυτο και ξεκάθαρο τρόπο ότι «.η ευθύνη για λήψη μέτρων συμμόρφωσης με τις επιταγές ενός Νόμου ο οποίος ρυθμίζει θέματα ασφάλειας στους τόπους εργασίας βαρύνει αποκλειστικά τους εργοδότες. Δεν επιτρέπεται οποιαδήποτε χαλάρωση αυτής της υποχρέωσης των εργοδοτών.»[2] Μια από τις θέσεις που προβλήθηκαν από την υπεράσπιση κατά την αντεξέταση των μαρτύρων κατηγορίας ήταν ότι η ευθύνη για το ατύχημα βαραίνει και άλλα πρόσωπα πέραν των κατηγορούμενων, και ειδικότερα βαραίνει τον οδηγό του ανυψωτικού μηχανήματος ΜΚ2, τον τραυματισθέντα ΜΚ3 και τον δεύτερο τραυματία. Συγκεκριμένα υπήρξε η εισήγηση ότι τα πρόσωπα αυτά ενεργούσαν αμελώς, χωρίς ή και αντίθετα από οδηγίες που έλαβαν και ότι συνέτειναν με τη συμπεριφορά τους στο να επέλθει το επίδικο ατύχημα. Επί αυτού σημειώνω ότι η ευθύνη για τη διατήρηση συνεχούς ελέγχου και επιτήρησης της πιστής εφαρμογής των κανονισμών ασφαλείας είναι απόλυτη, διαρκής και βαραίνει αποκλειστικά τον εργοδότη ως τον μόνο αρμόδιο να ελέγχει τις συνθήκες εργασίας. Ακόμα και αν διαπιστωθεί ότι το επίδικο ατύχημα οφείλεται σε συντρέχουσα αμέλεια προσώπων άλλων από τους κατηγορούμενους, αυτό καθόλου δεν επηρεάζει και δεν εξαλείφει την ποινική ευθύνη του εργοδότη. Συντρέχουσα αμέλεια ενδεχομένως να είναι σχετική με τον καταμερισμό ευθύνης σε αστικές υποθέσεις όμως είναι άσχετη και αδιάφορη σε ποινικές υποθέσεις[3]. Ακόμα και οι αναφορές του ΜΚ3, όταν ερωτήθηκε σχετικά κατά την αντεξέταση, ότι ενήργησε αυτοβούλως όταν συνέβηκε το ατύχημα, δεν μπορούν να επηρεάσουν το αποτέλεσμα. Έχει νομολογηθεί ότι «.και αν ακόμη ο παθών ενήργησε κατά παράβαση της εκπαίδευσης και των οδηγιών που είχε, οι εφεσείοντες [εργοδότες] δεν απαλλάσσονταν της ποινικής ευθύνης. Η ευθύνη τους δε μειώνεται, γιατί η συνεχής παροχή ασφαλούς συστήματος εργασίας τους βαραίνει αποκλειστικά»[4]. Παρενθετικά αναφέρω και το εξής. Αναφορικά με την κατηγορούμενη 4 εταιρεία, είχε προβληθεί η θέση ότι αυτή δεν υπέχει καμία ευθύνη γιατί δεν αποδείχτηκε ότι ήταν, κατά τον επίδικο χρόνο, εργοδότης/εργολάβος του έργου. Είναι δεκτό από την υπεράσπιση της κατηγορούμενης 4 ότι στις 30.1.2012 αυτή είχε συνάψει μαζί με την κατηγορούμενη 1 Συμφωνητικό Έγγραφο και Εγγυητικό Συμβόλαιο Οικοδομικών Έργων Χωρίς Ποσότητες για ποσό €10.000 (Τεκμήριο 29). Είναι επίσης δεκτό ότι σύμφωνα με την Αίτηση Παραχώρησης Εντύπου Συμβολαίου για Οικοδομικό ή Τεχνικό Δομικό Έργο που εκδόθηκε από τον αρχιτέκτονα του έργου, η κατηγορούμενη 4 ανέλαβε την επιστασία του έργου έναντι του ποσού των €10.000 (Τεκμήριο 28). Σχετικές οι παρατηρήσεις/διαπιστώσεις 7.49 και 7.50 της Έκθεσης του ΜΚ1. Η θέση που προβλήθηκε από το συνήγορο της κατηγορούμενης 4, τόσο κατά την αντεξέταση των μαρτύρων κατηγορίας όσο και κατά την τελική αγόρευση, ήταν ότι το εν λόγω συμβόλαιο είχε τερματιστεί κατόπιν συνεννόησης των μερών, λίγες μέρες μετά τη σύναψη του. Σύμφωνα με τον συνήγορο υπεράσπισης, αυτό επιμαρτυρείται και από το ότι ο αρχιτέκτονας του έργου δεν είχε εκδώσει μέχρι την ημέρα του ατυχήματος διατακτικό πληρωμής για την κατηγορούμενη 4 εταιρεία ενώ ούτε και συνάντησε ποτέ εργοδοτούμενο ή εκπρόσωπο της κατηγορούμενης 4 στο εργοτάξιο (παρατήρηση/διαπίστωση 7.52 της Έκθεσης του ΜΚ1). Στη βάση της μαρτυρίας που έχει προσκομιστεί και η οποία κρίθηκε αξιόπιστη αλλά λαμβάνοντας υπόψη και τις διατάξεις του άρθρου 54 του Νόμου, κρίνω ότι δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η συγκεκριμένη θέση της κατηγορούμενης 4, χωρίς να έχει προσκομιστεί προς απόδειξη της σχετική θετική μαρτυρία. Απλή υποβολή της θέσης αυτής προς τους μάρτυρες κατηγορίας και τα όσα σχετικά αναφέρονται από την κατηγορούμενη 4 προς το Γραφείο Επιθεώρησης Εργασίας στις επιστολές Τεκμήρια 23 και 24 (που έπονται του επίδικου ατυχήματος) δεν είναι ικανά να ακυρώσουν ή αναιρέσουν το περιεχόμενο της συμφωνίας Τεκμήριο 28 και της δήλωσης που περιλαμβάνεται στο Τεκμήριο 29. Η μαρτυρία κατηγορίας καταδεικνύει ότι κατηγορούμενη 4, είχε την επιστασία του εργοταξίου και ήταν ο εργολάβος του επίδικου έργου. Είχε θέση «εργοδότη» ως ο όρος αυτός ερμηνεύεται στο άρθρο 2 του Νόμου και, συνακόλουθα, είχε τις υποχρεώσεις προς τρίτα πρόσωπα που επηρεάζονται από τις δραστηριότητες της, ως ο Νόμος καθορίζει. Συγκεφαλαιώνοντας και για τους λόγους που έχω εξηγήσει, καταλήγω ότι η κατηγορούσα αρχή με αποδεκτή, αξιόπιστη και επαρκή μαρτυρία έχει στοιχειοθετήσει, στον απαιτούμενο βαθμό, όλα τα αδικήματα που αποδίδει στους κατηγορούμενος. Έκαστος κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετωπίζει. ............ Γ. Κυθραιώτου-Θεοδώρου, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Σχετική η Βαρνάβας Νικολάου & Υιοί Λτδ ν Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 161 [2] Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν Λατομεία Φαρμακάς Λτδ
(2004)2 Α.Α.Δ. 573 [3] Σχετικές οι Mass Pack Trading Ltd n Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας Πάφου
(1996)2 Α.Α.Δ. 142, Εταιρεία Γενικών Κατασκευών Λτδ ν Επαρχιακού Λειτουργού Λεμεσού
(1989)2 Α.Α.Δ. 51, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν Κώστα Κυριάκου και Υιού Λτδ κ.α.
(1995)2 Α.Α.Δ. 290. [4] Evpalia Trading Ltd v Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας
(2008)2 Α.Α.Δ. 162, Mass Pack Trading Ltd n Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας Πάφου (ανωτέρω), Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν Pastellis Engineering Works Ltd κ.α.
(2001)2 Α.Α.Δ. 90 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο