ΔΗΜΟΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ν. Χ''Κυριάκου Ζ.Πελαγία κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 3280/2014, 15/9/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDAMM:2017:B38 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ (ΠΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΑΖΕΙ ΣΤΟ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙ) ΕΝΩΠΙΟΝ: Ξ. Ξενοφώντος, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 3280/2014 ΔΗΜΟΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ -ν-
- Χ''Κυριάκου Ζ.Πελαγία
- Lalenia Shops Limited
- Γιώργος Κωνσταντίνου
- Ε.Μ.Χριστοφόρου Λτδ
- Έφη Χριστοφόρου Κατηγορούμενων ----- Ημερομηνία: 15 Σεπτεμβρίου 2017 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για Κατηγορούσα Αρχή: Ο κ. Τ. Κουμής με κ. Α.Κουμή Για κατηγορούμενους 2 και 3 : Ο κ. Ν.Γεωργίου Για κατηγορούμενους 4 και 5 : Η κα. Α. Βαλανίδου Κατηγορούμενοι παρόντες ------ Α Π Ο Φ Α Σ Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μετά την ενδιάμεση απόφαση ημερομηνίας 19 Ιουνίου 2017, παρέμειναν εναντίον των Κατηγορούμενων 2 και 3 οι Κατηγορίες 1 έως 3 και εναντίον των Κατηγορούμενων 4 και 5 οι Κατηγορίες 2-3, για τις οποίες και κλήθηκαν σε απολογία. Η Πρώτη Κατηγορία στο Κατηγορητήριο είναι η «Aνέγερση οικοδομής χωρίς άδεια από την Αρμόδια Αρχή» κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 10 και 20 του Περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμου Κεφ. 96 και του άρθρου 20 του Κεφ.
- Σύμφωνα με τις Λεπτομέρειες Αδικήματος, ως αυτές αναφέρονται στην Πρώτη Κατηγορία: «Οι κατηγορούμενοι 1,2,3,4 και 5 από ή περί την 20/01/2014 και μέχρι σήμερα στον Πρωταρά της Επαρχίας Αμμοχώστου ανέγειραν οικοδομή, ήτοι υποστατικό το οποίο λειτουργεί ως κατάστημα με ευτελή υλικά με την επωνυμία «MAGIC WORLD" που ευρίσκεται μέσα στο τεμάχιο 133 του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Σχεδίου 2-296-376 Τμήμα 16 (παλαιό τεμάχιο 896 Φ/Σχ 42/8Ε1) του Δήμου Παραλιμνίου, χωρίς άδεια οικοδομής από την Αρμόδια Αρχή, ήτοι το Δήμο Παραλιμνίου» Η Δεύτερη Κατηγορία αφορά κατοχή οικοδομής, για τις ίδιες ημερομηνίες με την Πρώτη Κατηγορία, χωρίς πιστοποιητικό έγκρισης από την αρμόδια αρχή και η Τρίτη Κατηγορία χρήση οικοδομής χωρίς πιστοποιητικό έγκρισης από την αρμόδια αρχή σε σχέση με το εν λόγω υποστατικό. To αδίκημα της Πρώτης Κατηγορίας προβλέπεται στο άρθρο 3
(1)(β) του Περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμου, Κεφ. 96 το οποίο και προνοεί τα ακόλουθα: « 3.-
(1)Κανένα πρόσωπο δεν δύναται- (α) να διανοίγει ή κατασκευάζει οδό (β) να ανεγείρει ή να ανέχεται ή να επιτρέπει να ανεγείρεται οικοδομή ή να κατεδαφίζει ή να ανοικοδομεί ή να προβαίνει σε μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή σε οποιαδήποτε υφιστάμενη οικοδομή ή να ανέχεται ή να επιτρέπει να γίνει οποιαδήποτε τέτοια κατεδάφιση ή ανοικοδόμηση ή οποιαδήποτε τέτοια μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή (γ) να διανοίγει ή να διαιρεί οποιαδήποτε γη (ανεξάρτητα από το αν οποιεσδήποτε άλλες οικοδομές ή οικοδομές που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για γεωργία ή δασοκομία, υπάρχουν επ' αυτής ή όχι) σε χωρισμένα οικόπεδα (δ) να διαιρεί οποιαδήποτε οικοδομή (ανεξάρτητα από το αν οποιαδήποτε τέτοια διαίρεση καθιστά αναγκαία οποιαδήποτε κατασκευή ή όχι) σε χωρισμένα διαμερίσματα (ε) να μετατρέψει ή επιτρέψει ή ανεχθεί τη μετατροπή της εγκεκριμένης χρήσης μιας οικοδομής. (στ) να αρχίζει προβαίνοντας σε οποιαδήποτε από τις εργασίες ή από τα ζητήματα που εκτίθενται πιο πάνω, χωρίς άδεια γι' αυτό, η οποία λαμβάνεται προηγουμένως από την αρμόδια αρχή όπως καθορίζεται στο εδάφιο
(2)ή, όταν η άδεια εκδίδεται δυνάμει της δεύτερης επιφύλαξης του εδαφίου
(2)του άρθρου 14, από το Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως: Νοείται ότι, άδεια δυνάμει του παρόντος άρθρου είναι δυνατό να αφορά αποκλειστικά συγκεκριμένο τμήμα οικοδομής ή οποιαδήποτε προσαρτήματα σε αυτή και αυτή η άδεια δε θα αποτελεί άδεια για άλλα τμήματα της οικοδομής για τα οποία δεν έχει εκδοθεί άδεια μετά την εξέταση σχετικής αίτησης.» Η Δεύτερη και Τρίτη Κατηγορία πηγάζουν από το ίδιο άρθρο και πρόκειται για διαφορετικά αδικήματα. Το άρθρο 10
(1)του Κεφ. 96 προβλέπει ότι: «10.-
(1)Ουδέν πρόσωπο κατέχει ή χρησιμοποιεί ή ενεργεί, ώστε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο να κατέχει ή να χρησιμοποιεί οποιαδήποτε οικοδομή ή τμήμα οικοδομής, μέχρις ότου εκδοθεί πιστοποιητικό έγκρισης από την αρμόδια αρχή σε σχέση με την εν λόγω οικοδομή ή τμήματος αυτής, ανεξάρτητα αν χορηγήθηκε άδεια για την οικοδομή ή τμήμα της, με βάση το άρθρο 3 του παρόντος Νόμου.» ΠΑΡΑΔΕΚΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ Σημειώθηκαν ως παραδεκτά τα ακόλουθα γεγονότα: - Η Κατηγορούμενη 2 είναι εγγεγραμμένη εταιρεία σύμφωνα με τον Περί Εταιρειών Νόμο και ο Κατηγορούμενος 3 Γ.Κωνσταντίνου είναι ο διευθυντής της από τη σύστασή της (καταχωρήθηκε δε ως σχετικό το Τεκμήριο 1, εκτύπωση από την ιστοσελίδα του Εφόρου Εταιρειών) - - Η Κατηγορούμενη 4 είναι εγγεγραμμένη εταιρεία, διευθύντρια της οποίας είναι η Κατηγορούμενη 5 από τη σύστασή της μέχρι σήμερα (σχετικό είναι το Τεκμήριο 2, εκτύπωση από την ιστοσελίδα του του Εφόρου Εταιρειών) ΜΑΡΤΥΡΙΑ Για την Κατηγορούσα Αρχή έδωσαν μαρτυρία 2 μάρτυρες και συγκεκριμένα ο κ. Βραχίμης Αρτυματάς (Μ.Κ.1) και η κα Γεωργία Χ'Κυριάκου. Κατατέθηκαν δε 14 Τεκμήρια. Οι Κατηγορούμενοι 2-5 επέλεξαν να μη δώσουν μαρτυρία και να μην καλέσουν οποιοδήποτε μάρτυρα. Μ.Κ.1 - Βραχίμης Αρτυματάς O M.K.1 Βραχίμης Αρτυματάς, σύμφωνα με το Τεκμήριο 3, το περιεχόμενο του οποίο ο Μ.Κ.1 υιοθέτησε, είναι επαγγελματίας ιδιώτης τοπογράφος μηχανικός, εγγεγραμμένος στο Ε.Τ.Ε.Κ. (Αρ. Μητρώου Α103947) και αρμόδιος ιδιώτης χωρομέτρης του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας (Αρ. Μητρώου 062-07). Έχει σπουδάσει στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο ως Αγρονόμος και Τοπογράφος Μηχανικός και ασκεί το επάγγελμα του τοπογράφου μηχανικού εδώ και 10 χρόνια. Στις βασικές γνώσεις και ικανότητές του είναι ο προσδιορισμός των συνόρων ακινήτων, η αποτύπωση υφιστάμενων οικοδομών και άλλων κατασκευών και αντικειμένων που βρίσκονται σε ένα ακίνητο και οι μελέτες οδοποιίας. Κατ' εντολή του Δήμου Παραλιμνίου, προέβηκε σε έρευνα σχετικά με το παράνομο (όπως το χαρακτήρισε ο ίδιος) υποστατικό με την επωνυμία «Magic World». Στις 13/2/2017 επισκέφθηκε το τεμάχιο όπου βρίσκεται το «παράνομο υποστατικό» (ως το αποκαλεί) και πραγματοποίησε χωρομετρική εργασία αποτύπωσής του. Διαπίστωσε μετά από έρευνα που πραγματοποίησε στο Δήμο Παραλιμνίου και στο Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας ότι εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης του τεμαχίου 133 Φ/Σχ. 2-296-376, Τμήμα 15, στο Δήμο Παραλιμνίου είναι η Πελαγία Χατζηκυριάκου[1] και οι Κατηγορούμενοι 2 έως 4 είναι οι ενοικιαστές και υπενοικιαστές και σημερινοί κάτοχοι του υποστατικού. Μέχρι την ημερομηνία της μαρτυρίας του δεν εξασφαλίστηκε για το υποστατικό οποιαδήποτε άδεια οικοδομής ή πιστοποιητικό έγκρισης από την Αρμόδια Αρχή. Το υποστατικό είναι ισόγειο και βρίσκεται στο βορειοδυτικό σύνορο του τεμαχίου. Η δεξιά του μεριά εφάπτεται της αδειούχας οικοδομής που είναι κτισμένη εντός του τεμαχίου (Αρ. Άδειας 0159 και ημερομηνίας 28/8/1991) και η αριστερή μεριά, εφάπτεται του περιτοιχίσματος που αποτελεί και σύνορο του τεμαχίου. Το υποστατικό έχει βάθος 14,30μ. κι απέχει 52 εκατοστά από τη ρυμοτομία-σύνορο του τεμαχίου. Στο πίσω μέρος του υποστατικού ένα τμήμα του με διαστάσεις 1,60 μ. και 2,32 μ. είναι υπερυψωμένο κατά 90 εκατοστά από το έδαφος. Το υποστατικό είναι κατασκευασμένο από ευτελή υλικά, δηλαδή σκυρόδεμα, πασαμάνα, μεταλλικούς τσίγκους, ξύλο και γυάλινη τζαμαρία. Ο Μ.Κ.1 επισύναψε στο Τεκμήριο 3 χωρομετρικό σχέδιο κλίμακας 1:200, όπου φαίνονται τα αποτελέσματα των μετρήσεων του. Επισύναψε επίσης στο Τεκμήριο 3 και 5 έγχρωμες φωτογραφίες που τράβηξε ο ίδιος στις 13/2/2017 στο σημείο (τις οποίες στη συνέχεια εξήγησε στο Δικαστήριο), καθώς και μία δορυφορική εικόνα που εξασφάλισε από τη διαδικτυακή πύλη του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας. Αντεξεταζόμενος, ανέφερε ότι δεν γνωρίζει αν στο κτίριο έγιναν αλλαγές μετά το 2014 ή πιο πριν. Επισκέφθηκε μεν το ακίνητο στις 13/2/17, αλλά πέρασε πολλές φορές από το μέρος γιατί είναι κάτοικος της περιοχής. Δεν γνωρίζει πότε ακριβώς ανεγέρθηκε. Πληροφόρηση από τις τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου Παραλιμνίου, 10 μέρες πριν μεταβεί στο χώρο, αλλά δεν μπόρεσε να προσδιορίσει από ποιον, καθότι ως ανέφερε, μεταβαίνει εκεί για πολλά θέματα. Το ποιοι είναι οι ιδιοκτήτες, ο ενοικιαστής και ο υπενοικιαστής, το διάβασε στο κατηγορητήριο. Το κυρίως κτίριο έχει άδεια οικοδομής, αλλά οι δύο επεκτάσεις, εκ των οποίων μία από τις οποίες είναι το υποστατικό που αφορά την υπόθεση που δεν έχει άδεια οικοδομής. Σε σχέση με την αναφορά του σε ευτελή υλικά, ανέφερε μεταξύ άλλων ότι πρόκειται για μια κατασκευή χωρίς ιδιαίτερη μελέτη, κάτι που μπορεί να το πει λόγω του ότι ως τοπογράφος γνωρίζει και πολιτική μηχανική καθώς και ποιότητα υλικών. Οι οδηγίες που έλαβε από το Δήμο Παραλιμνίου ήταν να αποτυπώσει το υποστατικό, να το σχεδιάσει, να ελέγξει π και να δει τη θέση του υποστατικού σε σχέση με την υφιστάμενη οικοδομή. Ως διευκρίνισε, εντός του πεδίου γνώσεών του είναι το εάν μία οικοδομή επεμβαίνει σε ένα άλλο τεμάχιο. Κατά τον ίδιο κανένας δεν μπορεί να βγάλει συμπέρασμα αν το υποστατικό είχε άδεια ή όχι. Ως κάτοικος της περιοχής γνωρίζει ότι το υποστατικό υπάρχει για κάποια χρόνια. Ο ίδιος δεν είναι Υπάλληλος του Δήμου. Δεν γνωρίζει προσωπικά ποιοι είναι οι ενοικιαστές. Το συμπέρασμά του ότι ιδιοκτήτρια του ακινήτου ήταν η κατηγορούμενη 1 το εξήγαγε από στοιχεία που του έδωσε ο Δ. Παραλιμνίου. Ανέφερε επίσης, κλείνοντας τη μαρτυρία του ενώπιον του Δικαστηρίου, ότι τα υλικά του υποστατικού είναι στερεωμένα στο έδαφος. M.K.
- Γεωργία Χατζηκυριάκου Η Μ.Κ.2 Γεωργία Χατζηκυριάκου, ανέφερε ότι είναι ιδιοκτήτρια του τεμαχίου που αναφέρεται στις Κατηγορίες. Γνωρίζει τους Κατηγορούμενους. Ως εξήγησε, υπήρχαν κάποια καταστήματα που ήταν της ιδιοκτησίας των γονέων της. Τα διαχειριζόταν ο πατέρας της, ο οποίος μετά από νεφρική ανεπάρκεια αδυνατούσε να ασχοληθεί και μετά από επίσκεψη στο χώρο ανακάλυψαν ότι ο Κατηγορούμενος 3 έκανε επεκτάσεις των καταστημάτων που του ενοικιάζονταν προς τα αριστερά και προς τα δεξιά. Για τη μία επέκταση στα δεξιά εκδόθηκε δικαστική απόφαση. Σε σχέση με το «Magic World» εισήλθε η ίδια στο κατάστημα και αγόρασε προϊόντα. Παρουσίασε απόδειξη, η οποία κατατέθηκε ως Τεκμήριο 5 Από τα όσα αναγράφονται στην απόδειξη, οδηγήθηκε στον αριθμό εγγραφής της εταιρείας και μετά από έρευνα στον Έφορο Εταιρειών ανακάλυψε την Κατηγορούμενη
- Ο αριθμός εγγραφής στον Έφορο Εταιρειών είναι ο ίδιος με τον αριθμό που φαίνεται στις αποδείξεις στη φορολογική ταυτότητα. Σημειώνω εδώ ότι το Τεκμήριο 5 είναι μία απόδειξη από το κατάστημα «Magic World", και το οποίο αναφέρει ως αριθμό εγγραφής Φ.Π.Α. (VAT REG.NO) τον αριθμό 10145833J. Ως περαιτέρω ισχυρίστηκε η Μ.Κ.2, ο Κατηγορούμενος 3 προέβηκε σε προέκταση των καταστημάτων την οποία και ενοικίαζε χωρίς τη συγκατάθεση των γονιών της. Κατάθεσε σχετικό έγγραφο, ενοικιαστήριο έγγραφο που της έδωσαν οι γονείς της όπου συμβαλλόμενη είναι η Κατηγορούμενη 2 με την μητέρα της Μ.Κ.
- . Το ενοικιαστήριο έγγραφο ήταν στους φακέλους του πατέρα της. Πρόκειται για το Τεκμήριο 6 που είναι είναι αντίγραφο εγγράφου τιτλοφορούμενο ως «Συμφωνία Ενοικίασης Καταστημάτων Υπό Ανέγερση», το οποίο αναφέρει ως ιδιοκτήτρια την Πελαγίτσα Ζ. Χατζηκυριάκου και ενοικιαστή την LaLenia Shops Ltd (Κατηγορούμενη 2) -σημειώνω όμως ότι στο τέλος του εγγράφου υπογράφει ως Ενοικιαστής αναφέρεται ως υπογραφέας ο Γιώργος Κωνσταντίνου, δηλαδή ο Κατηγορούμενος 3-. Αν και ο τίτλος αναφέρεται σε ενοικίαση καταστημάτων υπό ανέγερση, αναφέρεται το έγγραφο σε ανανέωση συμβολαίου (για 10 έτη από την 1/1/2001) που είχε υπογραφεί με την ιδιοκτήτρια το
- Κατά την Μ.Κ.2., η οποία και αναγνώρισε το κατάστημα στις φωτογραφίες του Τεκμηρίου 3 που της υποδείχθηκαν, το κατάστημα «Magic World» είναι η παράνομη επέκταση στα αριστερά των καταστημάτων. Σύμφωνα με την ίδια, οι γονείς της έκτισαν μόνο 4 καταστήματα τα οποία μετατράπηκαν σε 6 καταστήματα από τον κατηγορούμενο
- Σε σχέση με την οικοδομή-επέκταση στα δεξιά εκδόθηκε σχετικό διάταγμα κατεδάφισης (κατατέθηκε σχετικά το Τεκμήριο 7 που είναι αντίγραφο διατάγματος ημερομηνίας 14/4/2016 που εκδόθηκε από το Επαρχιακό Δικαστήριο Αμμοχώστου), αλλά δεν υπήρξε συμμόρφωση. Ο αρχικός ενοικιαστής οφείλει ποσό €275,000 και υπάρχει ενδιάμεσο διάταγμα σε ισχύ. Αναφέρθηκε δε η Μ.Κ.2 σε διαδικασία στο Δικαστήριο Ελέγχου Ενοικιάσεων από την οποία περιήλθε στην κατοχή της έγγραφο, τεκμήριο στην εν λόγω διαδικασία που κατέθεσε η Κατηγορούμενη 5 ως μάρτυρας, το οποίο κατέθεσε η Μ.Κ.2 στο Δικαστήριο ως Τεκμήριο 8 στην παρούσα υπόθεση. Το Τεκμήριο 8 είναι έγγραφο ημερομηνίας 5/1/2013 μεταξύ της Κατηγορούμενης 2 ( αναγραφόμενης ως «LaLenia Shops Ltd») και της Κατηγορούμενης 4 εταιρείας («Ε.Μ. Christoforoy Ltd»). Τιτλοφορείται ως «Παραχώρηση Άδειας Χρήσης», ισχύει μέχρι το 2018 και αναφέρει ότι συμφωνείται να παρέχει η Κατηγορούμενη 2, η οποία και αυτοπροσδιορίζεται στο έγγραφο ως «νόμιμος κάτοχος και χρήστης του καταστήματος που βρίσκεται στη Λεωφόρο Πρωταρά 41, 5296, Κατάστημα 4 Πρωταράς, Παραλίμνι» άδεια στην Κατηγορούμενη 4 να χρησιμοποιεί το κατάστημα για να πωλεί τα προϊόντα της. Ως αντάλλαγμα ορίζεται προμήθεια επί των καθαρών εισπράξεων επί του καταστήματος, ποσό που θα αυξάνεται από την 1/1/2/2015.Σύμφωνα με τη Μ.Κ.2, για τη σχετική επέκταση δεν εκδόθηκε άδεια οικοδομής. Κατέθεσε σχετικά η Μ.Κ.2 έγγραφο (Τεκμήριο 9) τιτλοφορούμενο ως «Βεβαίωση», την οποίαν έλαβε από το Δήμο Παραλιμνίου. Η εν λόγω «Βεβαίωση», ημερομηνίας 8/5/2017 είναι υπογεγραμμένη από κάποιο Γιώργο Σάββα, «για Δημοτικό Μηχανικό του Δήμου Παραλιμνίου». Στο Τεκμήριο 9 αναφέρεται επί λέξει ότι «Το κατάστημα με την επωνυμία "Magic World" που κατασκευάστηκε εντός του τεμαχίου με αρ. 133 Αρ.Σχ.2-296-376, Τμήμα 16, δεν καλύπτεται με αδεια οικοδομής και πιστοποιητικό έγκρισης. Το 2016 εκδόθηκε άδεια λειτουργίας στην Ε.Μ. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΛΤΔ.» Αντεξεταζόμενη από τον ευπαίδευτο συνήγορο υπεράσπισης των Κατηγορουμένων 2 και 3 η Μ.Κ.2 αναγνώρισε άδεια οικοδομής που κατατέθηκε ως Τεκμήριο 10 και φαίνεται να εκδόθηκε το έτος 1991 (με βάση τον αριθμό της αρ. 129/1991) στην οποία αιτήτρια ήταν η μητέρα της, όπου και φαίνεται να εκδόθηκε άδεια για 4 συνολικά καταστήματα. Όμως, όπως διευκρίνισε, το επίδικο κατάστημα δεν περιλαμβανόταν στην άδεια οικοδομής. Τα 2 καταστήματα κατέχονται από κάποια Lalenia Jewelry και τα άλλα δύο από κάποια L.C. Leather. Δεν είδε η ίδια να γίνονται επεκτάσεις, αλλά από ό,τι ανέφερε δεν τις έκαναν οι γονείς της. Ο πατέρας της είχε νεφρική ανεπάρκεια και απουσίαζαν για κάποιους μήνες. Θεωρεί ότι το γεγονός ότι βρέθηκαν στο χώρο οι εν λόγω οικοδομές , καταδεικνύει ότι ο κατηγορούμενος 3 τις έχτισε. Μετά από περαιτέρω έρευνα, μετά από επίσκεψή της Μ.Κ.2 και αγοράς από το ίδιο κατάστημα (Magic World) στις 9/10/2015, διαφάνηκε ότι κάτοχος του καταστήματος ήταν άλλη εταιρεία, η οποία σχετίζεται με την Κατηγορούμενη 5, η οποία και χρησιμοποιεί το δικό της επίθετο(Πετεινού) στη μία εταιρεία και του συζύγου της (Χριστοφόρου) στην άλλη εταιρεία. Κατατέθηκαν σχετικά το Τεκμήριο 11 (αντίγραφο απόδειξης ημερομηνίας 9/10/15 και απόδειξης πληρωμής με πιστωτική κάρτα) και το Τεκμήριο 12 (αντίγραφο έρευνας από Έφορο Εταιρειών). Όταν ερωτήθηκε γιατί καταχωρήθηκαν διαφορετικές διαδικασίες εναντίον των Κατηγορούμενων 4 και 2 υπό την ιδιότητά τους ως κατόχων, διευκρίνισε ότι σύμφωνα με το Τεκμήριο 8, αμφότερες οι εταιρείες είναι κάτοχοι της οικοδομής. Περαιτέρω αναφέρθηκε σε έκδοση προσωρινού διατάγματος που οριστικοποιήθηκε στο Ανώτατο Δικαστήριο και περαιτέρω επανέλαβε ότι σε διαφορετικές χρονικές περιόδους βρήκε άλλες εταιρείες στο χώρο. Ανέφερε ότι θέλει να κατεδαφιστεί η οικοδομή, αναφέροντας χαρακτηριστικά «Αν με ρωτάτε, ένα σιήρο να το ρίξω». Θεωρεί ότι υπάρχει αισχροκέρδεια σε βάρος των γονέων της και της ίδιας και ότι επωφελείται ο κατηγορούμενος 3 από την καθυστέρηση σε δικαστικές διαδικασίες κι ενώ εκείνος κερδίζει €100,000 το χρόνο, η ίδια, αν και ιδιοκτήτρια, πεινά και ταλαιπωρείται. Παραδέχτηκε ότι αισθάνεται μίσος γιατί τις οφείλεται ποσό εκατοντάδων χιλιάδων ΕΥΡΩ που δεν της αποδίδεται. Όταν της υποβλήθηκε ότι βρίσκεται στο Δικαστήριο για να υποστηρίξει άλλη της υπόθεση, ανέφερε ότι βρίσκεται στο Δικαστήριο γιατί την κάλεσε ο Δήμος Παραλιμνίου σαν ιδιοκτήτρια. Η ίδια επέλεξε να μην απαντήσει όταν της υποβλήθηκε ότι προέβηκε σε συμπαιγνία με το Δήμο Παραλιμνίου γιατί αποσύρθηκε η υπόθεση εναντίον της μητέρας της. Εξηγώντας τη σύνδεση των κατηγορούμενων 4 με το Τεκμήριο 5, διευκρίνισε ότι αυτά τα γνωρίζει καθότι η ίδια εργάζεται στο τμήμα Φόρου Εισοδήματος, ως αρχιφοροθέτης και γιατί έμαθε αυτή τη διαδικασία από την εκπαίδευσή της στην «Ernst & Young». Αντεξεταζόμενη από την ευπαίδευτη συνήγορο υπεράσπισης των Κατηγορούμενων 4 και 5, ανέφερε ότι συμπεραίνει ότι το 2014 στο κατάστημα πρέπει να βρισκόταν η κατηγορούμενη 4 γιατί η άλλη εταιρεία (Ε & G CHRISTOPHOROU LTD) σύμφωνα με το Τεκμήριο 12, εγγράφηκε το
- Υποθέτει με βάση τα Τεκμήρια ότι κάτοχος ήταν η κατηγορούμενη 3 πριν την Ε & G CHRISTOPHOROU LTD. Αναφερόμενη σε υπόθεση στο Δικαστήριο Ελέγχου Ενοικιάσεων ( βλ. Τεκμήριο 14) κι εξηγώντας γιατί δεν συμπεριέλαβε την Κατηγορούμενη 4, παρέπεμψε στη δικηγόρο της. Η ίδια συμμετείχε στη διαδικασία ως νόμιμη πληρεξούσιος της Πελαγίας Χατζηκυριάκου. Εξήγησε ότι τα (νόμιμα) καταστήματά της είναι 4 και το κατάστημα στο οποίο αφορά η παρούσα υπόθεση είναι παράνομη επέκταση των εν λόγω καταστημάτων προς στα αριστερά, την οποία ανακάλυψε το
- Στην παρούσα υπόθεση, κλήθηκε για να δώσει μαρτυρία ως ιδιοκτήτρια από το Δήμο Παραλιμνίου. Σε υποβολή ότι η κατηγορούμενη δεν διεξάγει εργασίες και δεν έχει σχέση με το επίδικο κατάστημα, ισχυρίστηκε ότι για να μην υπάρχει μία εταιρεία, πρέπει και να διαγραφεί από το Τμήμα Έφορου Εταιρειών. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Γενικά Ως αναφέρεται στο σύγγραμμα των Τ. Ηλιάδη και Ν.Γ. Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης: Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές - Λευκωσία 2014, σελ. 135: «Η αξιολόγηση της μαρτυρίας δεν περιορίζεται αποκλειστικώς στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας κάθε μάρτυρα ξεχωριστά (Rana και Άλλου ν. Δημοκρατίας
(2004)2 ΑΑΔ 489) αλλά αντιπαραβάλλεται και διρευνάται στο σύνολο της μαρτυρίας που παρουσιάζεται και από τις δύο πλευρές (Φώτσιου ν. Ηροδότου
(2010)1(Β) ΑΑΔ 1172). Τα ευρήματα αξιοπιστίας είναι αλληλένδετα με τη συνολική εκτίμηση της μαρτυρίας και των προεκτάσεών της και συναρτάται με την αντικειμενική όψη των πραγμάτων (Βασιλείου ν. Αστυνομίας Ποιν. Εφ. 159/09, ημ. 4.5.12).» Στην υπόθεση Αθηνής Σωτήρης ν. Δημοκρατίας,
(2008)2 Α.Α.Δ. 256, τονίστηκε ότι: « Ο δικάζων, επομένως, δικαστής βρίσκεται στην πλεονεκτική θέση να παρακολουθεί τη ζωντανή διαδικασία και να κρίνει από το σύνολο της συμπεριφοράς του μάρτυρα την έμφυτη κλίση του προς την φιλαλήθεια ή το ψεύδος. Όταν βεβαίως αναφερόμαστε σε συμπεριφορά του μάρτυρος δεν εννοούμε το ύφος με το οποίο εξωτερικεύει τη μαρτυρία του, γιατί μπορεί π.χ. να έχει υποκριτικές ικανότητες ή αντίθετα κάποια εγγενή αδυναμία στην εκφορά του λόγου. Εννοούμε, κατά κύριο λόγο, το περιεχόμενο της μαρτυρίας το οποίο ελέγχεται με τη βάσανο της λογικής και την ανθρώπινη εμπειρία ως προς την αναμενόμενη φυσιολογική εξέλιξη των πραγμάτων της ζωής. Ασφαλώς στην αξιολόγηση όλων των πιο πάνω κυρίαρχο ρόλο έχει ο δικαστής που χρησιμοποιεί εκτός από τις νομικές του γνώσεις και την εμπειρία και κοινή λογική. Με αυτά τα κριτήρια, και στη βάση του συνόλου της συμπεριφοράς του μάρτυρα, κρίνει για την αξιοπιστία ενός μάρτυρα.». Στο σύγγραμμα των Τ.Ηλιάδη και Ν.Γ.Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές», σελ. 355, αναφέρθηκεαν τα ακόλουθα σε σχέση με την αξιολόγηση του περιεχομένου εγγράφων: «Τόσο στην περίπτωση κατάθεσης πρωτότυπου εγγράφου όσο και στην περίπτωση κατάθεσης αντιγράφου του, το Δικαστήριο διατηρεί διακριτική ευχέρεια, στα πλαίσια της ορθής απονομής της δικαιοσύνης, να αξιολογεί το περιεχόμενο του και αφού λάβει υπόψη τα περιστατικά της υπόθεσης να το δεχθεί ολόκληρο ή μέρος του, αναλόγως και του βαθμού στον οποίο το θέμα αποτελεί επίδικο γεγονός (Federal Bank of Lebanon (SAL) ν Σιακόλα
(2011)1(Β) ΑΑΔ 1422)» (σελ. 355) Σημειώνω επίσης σε σχέση με μαρτυρία που είναι εξ' ακοής, πρέπει να ληφθούν υπόψη ένα σύνολο από παράγοντες κατά την αξιολόγησή της. Το άρθρο 27 του Περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 6 προβλέπει ότι: «27.-
(1)Κατά την αξιολόγηση της βαρύτητας που θα προσδοθεί σε εξ ακοής μαρτυρία, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη το σύνολο των περιστάσεων, από τις οποίες μπορεί εύλογα να συναχθεί συμπέρασμα αναφορικά με την αποδεικτική αξία της εν λόγω μαρτυρίας.
(2)Ειδικότερα, και χωρίς επηρεασμό της γενικότητας του εδαφίου
(1), το Δικαστήριο θα λαμβάνει υπόψη τα πιο κάτω: (α) Κατά πόσο θα ήταν εύλογο και εφικτό ο διάδικος, που έχει προσαγάγει τη μαρτυρία, να είχε κλητεύσει ως μάρτυρα στη διαδικασία το πρόσωπο που έκαμε την αρχική δήλωση· (β) το χρονικό διάστημα μεταξύ της αρχικής δήλωσης και του γεγονότος στο οποίο αυτή αναφέρεται· (γ) το βαθμό της εξ ακοής μαρτυρίας, δηλαδή κατά πόσο η μαρτυρία περιλαμβάνει εξ ακοής μαρτυρία πέραν του πρώτου βαθμού· (δ) κατά πόσο οποιοδήποτε εμπλεκόμενο πρόσωπο είχε οποιοδήποτε κίνητρο να αποκρύψει ή να παραποιήσει τα γεγονότα· (ε) κατά πόσο η αρχική δήλωση μεταφέρθηκε επακριβώς ή όχι· (στ) το πλαίσιο μέσα στο οποίο, ή οποιοσδήποτε σκοπός για τον οποίο έγινε η αρχική δήλωση· (ζ) κατά πόσο η εξ ακοής μαρτυρία είναι ουσιωδώς διαφορετική από την αρχική δήλωση· (η) κατά πόσο, υπό τις περιστάσεις κάτω από τις οποίες προσάγεται η εξ ακοής μαρτυρία, φαίνεται ότι δεν διευκολύνεται η ορθή αξιολόγηση της βαρύτητας της μαρτυρίας ή γίνεται προσπάθεια παρεμπόδισης της ορθής αξιολόγησης της βαρύτητας της μαρτυρίας.
(3)Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος άρθρου, κατά την αξιολόγηση της βαρύτητας που προσδίδεται από το Δικαστήριο σε εξ ακοής μαρτυρία, λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη το κατά πόσο ο διάδικος θα μπορούσε να προσκομίσει την καλύτερη δυνατή μαρτυρία και δεν το έπραξε.» Δεν είναι σκοπός των νέων προνοιών του Περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 6, με την τροποποίηση του 2004, να εξουδετερωθεί ή να καταργηθεί ο κανόνας περί εξ' ακοής μαρτυρίας. Στην Pakistan Cables Ltd v. NSB General Trading (Overseas) Co Ltd κ.α.
(2012)1 A.A.Δ. 1711, σ.1719, αναφέρθηκαν μεταξύ άλλων τα ακόλουθα: «Η εξ ακοής μαρτυρία είναι η εξαίρεση στον κανόνα της αναγκαιότητας της παρουσίασης του μάρτυρα ώστε αυτός να υποστεί τη βάσανο της κριτικής αντεξέτασης. Η μη παρουσίαση του επιτρέπεται μόνο για καλό λόγο και σ' αυτό στόχευε η τροποποίηση που επέφερε ο νομοθέτης με το Νόμο υπ' αρ. 32(Ι)/2004, ώστε να άρει πιθανές αδικίες από την αυστηρή εφαρμογή των κανόνων της εξ ακοής μαρτυρίας, όπως προηγουμένως αυτοί ίσχυαν. .» Αξιολόγηση της μαρτυρίας των Μ.Κ.1 και Μ.Κ.2 Έρχομαι στην αξιολόγηση της διά ζώσης μαρτυρίας που δόθηκε από τους Μ.Κ.1 και Μ.Κ.2 και της αξιοπιστίας τους και στην αξιολόγηση του περιεχομένου των Τεκμηρίων που κατέθεσαν στο Δικαστήριο. Είχα την ευκαιρία να παρατηρήσω τόσο το Μ.Κ.1, όσο και τη Μ.Κ.2 να δίδουν μαρτυρία ενώπιόν μου και να αξιολογήσω το ύφος, τον τόνο και τις αντιδράσεις τους, την αμεσότητα των απαντήσεών τους, αλλά κυρίως το ίδιο το περιεχόμενο της μαρτυρίας τους. Ο Μ.Κ.1 μου έκανε γενικά καλή εντύπωση. Θεωρώ ότι σε μεγάλο βαθμό μπορώ να βασιστώ στις διαπιστώσεις του για την ύπαρξη της επίδικης οικοδομής στα δημοτικά όρια του Δήμου Παραλιμνίου και στο επίδικο τεμάχιο, για τον ακριβή προσδιορισμό της ως οικοδομή, αλλά και σε σχέση με την ποιότητα κατασκευής της (με ευτελή υλικά). Σημειώνω πάντως ότι δεν γνωρίζει τους κατηγορούμενους και τη σχέση τους με το υποστατικό, αλλά και σημειώνω την παραδοχή του ότι δεν γνωρίζει προσωπικά αν υπάρχει άδεια οικοδομής σε ισχύ. Σημειώνω επίσης ότι ανέφερε γενικά ότι του δόθηκαν πληροφορίες από τις τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου Παραλιμνίου αλλά δεν αναφέρθηκε σε πρόσωπο που του τις παρείχε, λέγοντας ότι δεν θυμάται. Δεν έχω όμως δισταγμό να λάβω υπόψη το μέρος της μαρτυρίας του που προανέφερα σε σχέση με την οικοδομή. Αξιολογώντας τη μαρτυρία της Μ.Κ.2 ήταν εμφανές ότι ήταν εκνευρισμένη και δεν έκρυβε τη συναισθηματική της φόρτιση. Σε κάποια σημεία της μαρτυρίας της, επηρεασμένη από το θυμό της, μακρηγορούσε και δεν απαντούσε πάντοτε σε άμεση συνάρτηση προς τα όσα ερωτάτο. Ταυτίζοντας δε (λανθασμένα βεβαίως λόγω του ότι πρόκειται για διαφορετικές νομικές οντότητες) πολλές φορές τον Κατηγορούμενο 3 με την Κατηγορούμενη 2, φάνηκε να είναι ιδιαίτερα ενοχλημένη για τον τρόπο που γίνεται εκμετάλλευση στα υποστατικά της γενικά και δεν απέκρυψε την αγανάκτησή της για τα ενοίκια που θεωρεί ότι της οφείλονται και τα οποία νιώθει ότι αποστερείται. Ο θυμός της όμως και η έντονη της ψυχική φόρτιση, θεωρώ ότι συνιστούν γνήσια συναισθήματα που πηγάζουν από την αδικία που η ίδια αισθάνεται ότι διαπράττεται σε βάρος της κι ενισχύουν την εντύπωση ότι είπε την αλήθεια στο Δικαστήριο. Όσον αφορά το περιεχόμενο της μαρτυρίας της, το οποίο και υποστηρίζεται και επιβεβαιώνεται σε μεγάλο βαθμό από τα έγγραφα που κατέθεσε, βρίσκω ότι η Μ.Κ.2 δεν περιέπεσε σε ουσιαστικές αντιφάσεις. Εκτός της λανθασμένης ταύτισης του Κατηγορουμένου 2 με την Κατηγορούμενη 3 δεν έχω ενδοιασμό στο να δεχτώ τη μαρτυρία της ως αληθή και να βασίσω τα ευρήματά μου σε αυτήν. Ερχόμενος στο περιεχόμενο των εγγράφων που κατέθεσε, θεωρώ ότι έγγραφα που δεν συντάχθηκαν από την ίδια αξιολογούνται με κάποια επιφύλαξη(ιδιαίτερα το περιεχόμενο του Τεκμήριο 9), με δεδομένα και τα κριτήρια που τίθενται από το άρθρο 27
(2)του Περί Αποδείξεως Νόμου. Ειδικά σε σχέση με το Τεκμήριο 9 («Βεβαίωση») θα αναμενόταν λογικά ότι θα καλείτο στο Δικαστήριο κάποιος από την αρμόδια αρχή για να βεβαιώσει το περιεχόμενό του, ιδιαίτερα αυτός που το υπέγραφε. Από την άλλη όμως το περιεχόμενό του δεν αμφισβητήθηκε ουσιαστικά και δεν άσκησαν το δικαίωμά τους οι κατηγορούμενοι, με βάση το άρθρο 26
(1)του Περί Αποδείξεως Νόμου να κλητεύσουν το πρόσωπο που το υπέγραψε για να το αντεξετάσουν, εάν όντως αμφισβητούσαν το περιεχόμενο του εγγράφου. Θα το συναξιολογήσω όμως, με δεδομένη την επιφύλαξη μου, μαζί με την υπόλοιπη μαρτυρία. ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Μπορώ με βάση το περιεχόμενο της μαρτυρίας να καταλήξω στα ακόλουθα ευρήματα και συμπεράσματα. Ως προς την ανέγερση της οικοδομής Κατ' αρχήν, βρίσκω ότι στα δημοτικά όρια του Δήμου Παραλιμνίου, στο τεμάχιο 133 του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Σχεδίου 2-296-376 Τμήμα 16 (βλ. Τεκμήρια 3 και 4) (παλαιό τεμάχιο 896 Φ/Σχ 42/8Ε1 -βλ. τη σχετική περιγραφή στο Τεκμήριο 10), λειτουργεί κατάστημα με την ονομασία "Magic World"(σύμφωνα με τα όσα ανέφεραν οι Μ.Κ.
- και Μ.Κ.2 και από ό,τι φαίνεται στις φωτογραφίες στο Τεκμήριο 3 και στην απόδειξη αγοράς στο Τεκμήριο 5). Το κατάστημα αποτελείται, σύμφωνα με τη μαρτυρία του Μ.Κ.1, από ευτελή υλικά. Εφάπτεται επί υφιστάμενης οικοδομής από τη μία πλευρά και στο δεξιό σύνορο του τεμαχίου από την άλλη. Το κατάστημα συνιστά, σύμφωνα με τα λεχθέντα του Μ.Κ.1 και σύμφωνα με τα όσα φαίνονται στις φωτογραφίες που συνοδεύουν την έκθεσή του Τεκμήριο 3, οικοδομή εν τη εννοία του Περί Οδών και Οικοδομών Νόμου, Κεφ. 96, το οποίο προσδιορίζει την οικοδομή ως: «οποιαδήποτε κατασκευή, είτε από λίθους, σκυρόδεμα, πηλό, σίδερο, ξύλο ή άλλη ύλη, και περιλαμβάνει οποιοδήποτε λάκκο και οποιοδήποτε θεμέλιο, τοίχο, στέγη, καπνοδόχο, βεράντα, εξώστη, κορωνίδα ή προεξοχή ή τμήμα οικοδομής, ή οποιοδήποτε πράγμα που είναι προσαρτημένο σε αυτή, ή οποιοδήποτε τοίχο, ανάχωμα, φράκτη, περίφραγμα ή άλλη κατασκευή που περικλείει ή οροθετεί ή έχει σκοπό να περικλείει ή να οροθετεί οποιαδήποτε γη ή χώρο.» Ως προς την ανέγερση του υποστατικού βρίσκω ότι αυτή έλαβε χώρα από τους Κατηγορούμενους
- Μπορεί αυτό να συναχθεί από το σύνολο της μαρτυρίας. Από τη μαρτυρία της Μ.Κ.2 και ιδιαίτερα από το Τεκμήριο 6 φαίνεται ότι η Κατηγορούμενη 2 είχε στην κατοχή της από το 2001 βάσει συμφωνίας με την μητέρα της Μ.Κ.2 τα 4 καταστήματα που αναφέρονται στην άδεια οικοδομής(Τεκμήριο 10). Στο Τεκμήριο 8 -το περιεχόμενο του οποίου δεν αμφισβητήθηκε ουσιαστικά κατά την αντεξέταση της Μ.Κ.2-, το οποίο και υπογράφει ο Κατηγορούμενος 3, παρουσιάζεται η Κατηγορούμενη 2 να παραχωρεί άδεια χρήσεως του υποστατικού στην Κατηγορούμενη
- Η εν λόγω άδεια αρχίζει την 1/1/2013 και λήγει την 31/12/
- Από το ότι βρέθηκε η οικοδομή στην κατοχή της Κατηγορούμενης 2 το 2013, ενώ η τελευταία είχε παλαιότερη, διαρκούσα μέχρι το 2011 συμφωνία ενοικίασης των 4 καταστημάτων επί των οποίων η εν λόγω οικοδομή εφάπτεται και για τα οποία υπήρχε η παλαιότερη άδεια οικοδομής Τεκμήριο 10 και από το ότι το 2013 η Κατηγορούμενη 2 παραχωρεί τη χρήση της σε άλλο πρόσωπο μπορεί να εξαχθεί το εύρημα ότι ήταν η Κατηγορούμενη 2 αυτή που την ανήγειρε, σε κάποιο διάστημα μεταξύ των ετών 2001 και 2013 (δεν αποδείχθηκε και δε διευκρινίστηκε ακριβώς το πότε). Δεν παραβλέπω ότι στο κατηγορητήριο προδιορίζεται ως χρόνος ανέγερσης ημερομηνίας περί την 20/1/2014, αλλά δεν θεωρώ ότι το ότι δεν δόθηκε ακριβής μαρτυρία για το πότε ανεγέρθηκε η οικοδομή ως σημαντικό για τη στοιχειοθέτηση της Κατηγορίας 1, αφού έχει αποδειχθεί ότι το αδίκημα έλαβε χώρα, ακόμα και σε χρόνο που δεν αποδείχθηκε με ακρίβεια από τη δοθείσα μαρτυρία. Συνεχίζει δε, σύμφωνα με το Τεκμήριο 3 και γενικά τη μαρτυρία του Μ.Κ.1 να υφίσταται το εν λόγω οικοδόμημα μέχρι σήμερα. Όσον αφορά τη συμμετοχή του Κατηγορούμενου 3 στην ανέγερση της οικοδομής, αυτός, όπως φαίνεται και στο Τεκμήριο 1 , είναι ο μοναδικός διευθυντής της Κατηγορούμενης
- Φέρεται να υπογράφει δε ο ίδιος τη συμφωνία Τεκμήριο 8 με την οποία παραχωρείται άδεια χρήσεως του καταστήματος στην Κατηγορούμενη
- Η ιδιότητά του ως μοναδικού διευθυντή της Kατηγορούμενης 2 που υπογράφει μάλιστα και για λογαριασμό της στο Τεκμήριο 8 αποδεικνύει έμμεσα τόσο την απαραίτητη συμμετοχή όσο και την απαραίτητη γνώση που απαιτείται για να στοιχειοθετηθεί ποινική ευθύνη συνεργού- διευθυντή εταιρείας. Στην υπόθεση Παυλόπουλος ν. Skopy Shoe Factory Ltd
(2003)2 AAΔ.261, σελ. 267 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Έχει νομολογηθεί πως κάθε πρόσωπο που εμπλέκεται σε αδίκημα, περιλαμβανομένων και των συνεργών σε αυτό, μπορεί να διωχθεί ως αυτουργός, δυνάμει του προαναφερθέντος άρθρου 20 του Ποινικού Κώδικα. (Δέστε και Επίσημος Παραλήπτης και Εκκαθαριστής της Εταιρείας C.H. Zakakiotis (Disco) Ltd v. Kalavas & Associates Ltd κ.ά.
(1999)2 Α.Α.Δ. 523, την οποία αναφέρει και ο πρωτόδικος Δικαστής). Στο σύγγραμμα Blackstone's Criminal Practice 2000 στη σελ. 70 παρα. Α.5.2, αναφέρεται πως η ένοχη πράξη (actus reus) από συνεργό εμπεριέχει δύο έννοιες, α) παροχή βοήθειας ή παρακίνηση β) σε αδίκημα, και η ένοχη διάνοια (mens rea) αναμένεται να σχετίζεται με τις δύο αυτές έννοιες. Το νοητικό στοιχείο που πρέπει να αποδεικνύεται για συνεργό, όπως έχει νομολογηθεί, είναι γενικά στενότερο και πιο απαιτητικό απ' ό,τι χρειάζεται για τον αυτουργό και απαιτεί πρόθεση ή γνώση εκ μέρους του συνεργού. Ο Λόρδος Goddard C.J. στην υπόθεση Johnson v. Youden [1950] 1 K.B. 455 στη σελ. 546 αναφέρει πως «πριν κάποιος καταδικαστεί για παροχή βοήθειας στη διάπραξη αδικήματος, πρέπει τουλάχιστον να γνωρίζει τα αναγκαία θέματα που συνιστούν το αδίκημα» («before a person can be convicted of aiding and abetting the commission of an offence, he must at least know the essential matters which constitute that offence") Ο Devlin J. στην υπόθεση National Coal Board v. Gamble [1959] 1 K.B. 11 στη σελ. 20 λέγει πως «παροχή βοήθειας είναι έγκλημα που απαιτεί την απόδειξη ένοχης σκέψης, δηλαδή, πρόθεση προσφοράς βοήθειας καθώς και γνώση των περιστάσεων» (« . . . aiding and abetting is a crime that requires proof of mens rea, that is to say, of intention to aid as well as of knowledge of the circumstances"). Η προϋπόθεση της ύπαρξης γνώσης εκ μέρους του συνεργού έχει εφαρμογή, όπως φαίνεται από Αγγλική νομολογία ακόμη και στις περιπτώσεις όπου το κύριο αδίκημα είναι αδίκημα απόλυτης ευθύνης. Στην υπόθεση Callow v. Tillstone [1900] 83 LT 411, κτηνίατρος αμελώς πιστοποίησε ότι κρέας ήταν κατάλληλο για κατανάλωση. Ο κρεοπώλης που το εξέθεσε προς πώληση καταδικάστηκε για το αυστηρής ευθύνης αδίκημα έκθεσης προς πώληση ακατάλληλου κρέατος. Ο κτηνίατρος επίσης καταδικάστηκε ως συνεργός στη διάπραξη του αδικήματος. Η καταδίκη του κτηνίατρου παραμερίστηκε, αφού θεωρήθηκε πως η αμέλεια δεν ήταν αρκετή για ποινική ευθύνη συνεργού, έστω και αν η ευθύνη του αυτουργού δεν βασιζόταν σε απόδειξη οποιουδήποτε βαθμού σφάλματος. (Δέστε και Smith v. Mellors [1987] 84 Cr. App. R. 279)." Δεν μου διαφεύγει επίσης το πως είναι διατυπωμένη η Κατηγορία 1 σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 3, η οποία και αποδίδει σε εκείνον την ανέγερση της οικοδομής, παρά το ότι ο Κατηγορούμενος 3 διώκεται ουσιαστικά ως συνεργός -διευθυντής της Κατηγορούμενης 1. Θεωρώ όμως ότι καλύπτεται η συμμετοχή του από τις Λεπτομέρειες Αδικήματος, σύμφωνα και με τα νομολογηθέντα στην υπόθεση Ιουλία Κοιλιάρη ν. Δήμου Αγίου Δομετίου,
(2005)2 Α.Α.Δ. 350: « Κατά την εκτίμηση μας θα ήταν επιθυμητό στην έκθεση του αδικήματος να αναγράφεται και η παράγραφος
(2)του άρθρου 20 του Κεφ. 96, η οποία προνοεί ότι και οι συνεργοί στη διάπραξη ποινικού αδικήματος δυνάμει του εδαφίου 1 του άρθρου 20 μπορεί να διωχθούν, να δικαστούν και να τιμωρηθούν ανάλογα όπως και οι αυτουργοί. Στους συνεργούς, δυνάμει του άρθρου 20
(2), περιλαμβάνονται και τα πρόσωπα που διενήργησαν ή παρέλειψαν να πράξουν κάτι με σκοπό να κάνουν δυνατή τη διάπραξη ποινικού αδικήματος από άλλο πρόσωπο ή να παράσχουν συνδρομή για τη διάπραξη αδικήματος από άλλο πρόσωπο. Δεν μας διαφεύγει η μη αναφορά, στην έκθεση αδικήματος, στο άρθρο 20 του Ποινικού Κώδικα και το άρθρο 20
(2)(ii) και (iii) του Κεφ. 96 που αφορούν στην ποινική ευθύνη των συνεργών ούτε και μας διαφεύγει ο όρος «μετέτρεψαν» στις λεπτομέρειες του αδικήματος που αντιμετώπισε η εφεσείουσα. Όμως, υιοθετώντας τα όσα λέχθηκαν στις υποθέσεις Ajini(ανωτέρω) και Θεοδώρου (ανωτέρω), κρίνουμε πως ήταν επιτρεπτό να καταδικαστεί η εφεσείουσα, ως συνεργός στη διάπραξη του αδικήματος της μετατροπής εγκεκριμένης χρήσης οικοδομής χωρίς την άδεια της αρμόδιας αρχής, έστω και αν τα προαναφερόμενα άρθρα δεν αναγράφονταν στην έκθεση του αδικήματος που αντιμετώπισε.» (η υπογράμμιση είναι δική μου). Ανυπαρξία άδειας οικοδομής, σε σχέση με την επίδικη οικοδομή Άδεια οικοδομής, δεν εξασφαλίστηκε για την επίδικη οικοδομή, σύμφωνα με τη μαρτυρία της Μ.Κ.
- . Επρόκειτο για επέκταση που έγινε στα αριστερά των 4 υφιστάμενων καταστημάτων (παρόμοια επέκταση έγινε και στα δεξιά και διατάχθηκε δικαστικώς η κατεδάφισή της σύμφωνα με τη μαρτυρία της Μ.Κ.2 και σύμφωνα με το Τεκμήριο 7), για τα οποία υπήρχε προηγούμενη άδεια Τεκμήριο 10, η οποία όμως δεν κάλυπτε το κατάστημα «Magic World». Σε κάθε περίπτωση όμως, όπως και πιο κάτω θα εξηγήσω σε σχέση με την τυχόν κατοχή πιστοποιητικού έγκρισης, θεωρώ ότι το βάρος απόδειξης της τυχόν ύπαρξης άδειας οικοδομής για το εν λόγω οικοδόμημα, ήταν στους ώμους των Κατηγορουμένων 2 και
- Κατοχή και χρήση της οικοδομής Κατηγορούμενη 4 Όσον αφορά την Κατηγορούμενη 4 εταιρεία με βάση τη μαρτυρία της Μ.Κ.2, με βάση το Τεκμήριο 5 που είναι αντίγραφο απόδειξης που εξασφαλίστηκε από την ίδια τη Μ.Κ.
- σε επίσκεψη της στο κατάστημα με βάση το Τεκμήριο 9, το οποίο αναφέρει ότι για το 2016 είχε εκδοθεί άδεια λειτουργία του καταστήματος Magic World στην Κατηγορούμενη 4 (Ε.Μ. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ΛΤΔ), -στο οποίο προσδίδω μειωμένη μεν αποδεικτική βαρύτητα όπως έχω προαναφέρει αλλά το συναξιολογώ μαζί με την υπόλοιπη μαρτυρία-, με βάση το Τεκμήριο 8 το οποίο αναφέρει ότι παραχωρείται άδεια χρήσης για το Magic World από την Κατηγορούμενη 2 στην Κατηγορούμενη 4 από το 2013 έως το 2018, βρίσκω ότι ότι η Κατηγορούμενη 4 κατείχε και χρησιμοποιούσε το εν λόγω υποστατικό από το 2013 μέχρι σήμερα. Δεν διαφεύγει της προσοχής μου ότι με βάση το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 11 στο κατάστημα δραστηριοποιείτο και άλλη εταιρεία (E & G CHRISTOPHOROU LTD) στην οποία πάντως σύμφωνα με την Μ.Κ.2 -και το οποίο δεν αμφισβητήθηκε- διευθύντρια είναι η Έφη Χριστοφόρου Πετεινού, δηλαδή η Κατηγορούμενη
- Το ότι όμως σε μια συγκεκριμένη ημερομηνία του 2015 λειτουργούσε εντός του χώρου του καταστήματος και μια άλλη εταιρεία εκδίδοντας σχετική απόδειξη πώλησης κάποιων προϊόντων, δεν είναι γεγονός το οποίο οδηγεί σε συμπέρασμα για μη κατοχή και χρήση του υποστατικού της οικοδομής από την Κατηγορούμενη
- Κατηγορούμενη 5 Όσον αφορά την Κατηγορούμενη 5, έχει παρουσιαστεί μαρτυρία ότι εκείνη κατέθεσε στα πλαίσια Δικαστικής διαδικασίας το Τεκμήριο 8 που είναι η συμφωνία παραχώρησης χρήσης του «Magic World» από την κατηγορούμενη 2 στην κατηγορούμενη
- Σύμφωνα δε με το Τεκμήριο 2 και τα δηλωθέντα Παραδεκτά Γεγονότα φαίνεται να είναι η μοναδική διευθυντής της κατηγορούμενης 4 και είναι διευθυντής της από τη σύσταση της τελευταίας. Είναι δε και σύμφωνα με τη μαρτυρία της Μ.Κ.
- -που όπως αναφέρθηκε δεν αμφισβητήθηκε επί αυτού- και διευθύντρια της άλλης εταιρείας που βρέθηκε να δραστηριοποιείται στην οικοδομή το
- Μπορεί μεν να μην υπέγραψε η ίδια το Τεκμήριο 8, αλλά ως μοναδική διευθυντής της εταιρείας, αποκλείεται να μην είχε γνώση για την κατοχή και χρήση, κάτι που διαφάνηκε από το ότι, ούσα μάρτυρας στα πλαίσια δικαστικής διαδικασίας, κατέθεσε εκείνη τη συμφωνία ως τεκμήριο. Το χρονικό σημείο από το οποίο συμμετείχε στην κατοχή και χρήση του καταστήματος από την εταιρεία η Κατηγορούμενη 5, δηλαδή εάν ήταν από την αρχή της κατοχής και χρήσης του υποστατικού ή εάν η συμμετοχή της έλαβε χώρα μεταγενέστερα, είναι αδιάφορο, αφού τα αδικήματα της κατοχής και χρήσης χωρίς πιστοποιητικό έγκρισης (Κατηγορίες 2 και 3), είναι συνεχιζόμενα αδικήματα (βλ. σχετικά Φράγκος Στέφανος ν. Αλεξάνδρας Αλιφάντη κ.α.
(2003)2 ΑΑΔ 528 και Garaca Milan κα ν. Θεοδώρου (Δώρου) Γ. Τάκκα
(2007)2 ΑΑΔ 165). Από τη στιγμή που η Κατηγορούμενη 5, επέτρεψε και επιτρέπει από κάποιο σημείο κι έπειτα την κατοχή και χρήση να συνεχίζεται από την Κατηγορούμενη 4, της οποίας είναι διευθυντής, συμμετείχε κι εκείνη και στη διάπραξη των αδικημάτων ως συνεργός, εφόσον βεβαίως αποδειχθεί ότι δεν υπήρχε σχετικό πιστοποιητικό έγκρισης της εν λόγω οικοδομής. Συνεπώς η Κατηγορούμενη 5 , ελλείψει βεβαίως πιστοποιητικού έγκρισης, σύμφωνα με τις νομολογιακές αρχές που παρατέθηκαν πιο πάνω σε σχέση με την ποινική ευθύνη αξιωματούχου εταιρείας, είχε την απαραίτητη συμμετοχή στη διάπραξη των αδικημάτων που αναφέρονται στις Κατηγορίες 2 και 3 επί του Κατηγορητηρίου. Δεν μου διαφεύγει το ότι οι Κατηγορίες 2 και 3 διατυπώνονται κατά τρόπο ώστε να αποδίδεται απευθείας στην Κατηγορούμενη 5 η διάπραξη των αδικημάτων. Τυγχάνουν κι εδώ εφαρμογής όπως και σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 3 για την Πρώτη Κατηγορία, τα νομολογηθέντα στην Ιουλία Κοιλιάρη ν. Δήμου Αγίου Δομετίου,
(2005)2 Α.Α.Δ. 350, οπότε θεωρώ ότι από τις Λεπτομέρειες Αδικήματος καλύπτεται η συμμετοχή της Κατηγορούμενης 5 στα αδικήματα. Κατοχή και χρήση της οικοδομής (ως η 2η και 3η Κατηγορία) από τους Κατηγορούμενους 2 και 3 Όσον αφορά το εάν έχουν αποδειχθεί κατοχή και χρήση της οικοδομής από τους Κατηγορούμενους 2 και 3, παρατηρώ , ιδιαίτερα βασιζόμενος στο περιεχόμενο του Τεκμηρίου 8, ότι από την 1/1/2013 έως την 31/12/2018, σύμφωνα με την παράγραφο 2 της εν λόγω συμφωνίας υπάρχει άδεια χρήσης της οικοδομής από την Κατηγορούμενη 2 προς την Κατηγορούμενη
- Δεν αναφέρεται στην εν λόγω συμφωνία ότι το κατάστημα θα σταματήσει να κατέχεται ή να χρησιμοποιείται από την Κατηγορούμενη
- Ορίζεται δε στην παράγραφο 14 της εν λόγω συμφωνίας ότι αυτή συνιστά άδεια χρήσης και δεν αποτελεί με οποιοδήποτε τρόπο ενοικίαση ή υπενοικίαση από την Κατηγορούμενη 4 και ότι οποιαδήποτε κατοχή του καταστήματος από την Κατηγορούμενη 4 γίνεται δυνάμει των δικαιωμάτων που της παρέχει η εν λόγω άδεια. Μάλιστα, ως αντάλλαγμα, το οποίο αναφέρεται ως «Μισθίο», συμφωνείται η προμήθεια προς 10% των καθαρών εισπράξεων του καταστήματος. Δηλαδή, υπάρχει συνεκμετάλλευση του καταστήματος από τους Κατηγορουμένους 2 και
- Με βάση τα πιο πάνω, βρίσκω ότι η Κατηγορούμενη 2 είναι και κάτοχος και χρήστης του καταστήματος. Η δε συμμετοχή του Κατηγορούμενου 3 στην κατοχή και χρήση και η γνώση του, στοιχειοθετείται από το ότι είναι ο μόνος διευθυντής της Κατηγορούμενης 2, αλλά και από το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 8 το οποίο υπογράφεται από εκείνον. Ύπαρξη ή μη πιστοποιητικού έγκρισης Για να στοιχειοθετηθούν βεβαίως οι Κατηγορίες 2- 3, θα πρέπει να μην υπάρχει σχετικό πιστοποιητικό έγκρισης για την οικοδομή. Ως προς αυτό, η μαρτυρία της Μ.Κ.2 ήταν σαφής. Υπήρξε ανέγερση νέου υποστατικού που ήταν επέκταση των ήδη υφιστάμενων βάσει της υπάρχουσας άδειας οικοδομής (που κατατέθηκε ως Τεκμήριο 10), κάτι που σε συνδυασμό με το Τεκμήριο 9 (το οποίο αξιολογείται με αρκετή επιφύλαξη) δείχνει ότι δεν είχε εκδοθεί σχετική άδεια οικοδομής και άρα ούτε και πιστοποιητικό έγκρισης, αφού, μεε βάση τον Περί Οδών και Οικοδομών Νόμο, Κεφ. 96, η πρώτη θα πρέπει να προηγηθεί του δεύτερου[2]. Βρίσκω λοιπόν ότι έχει αποδειχθεί από τη δοθείσα αξιόπιστη μαρτυρία και τα σχετικά Τεκμήρια το ότι δεν υπήρξε πιστοποιητικό έγκρισης σε σχέση με την κατοχή ή τη χρήση της οικοδομής. Σε κάθε περίπτωση, κρίνω ότι είναι οι Κατηγορούμενοι 2 έως 5 που θα είχαν το ειδικό βάρος να αποδείξουν στο Δικαστήριο ότι υπάρχει σε ισχύ πιστοποιητικό έγκρισης της οικοδομής (στη βάση του ισοζυγίου των πιθανοτήτων) πλην όμως δεν προσκόμισαν οποιαδήποτε σχετική ικανοποιητική μαρτυρία. Στο σύγγραμμα των Τ. Ηλιάδη και Ν.Γ. Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης: Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές - Λευκωσία 2014, σελ. 179, αναφέρονται τα ακόλουθα: «. όταν συγκεκριμένη νομοθετική διάταξη δημιουργεί ποινικό αδίκημα που όμως δεν συνιστά αδίκημα εάν η πράξη εκτελείται από πρόσωπο που κατέχει τα προσόντα ή την άδεια συγκεκριμένης αρχής, τότε ο κατηγορούμενος έχει το βάρος να αποδείξει ότι κατέχει τα προσόντα ή τη σχετική άδεια και τούτο γιατί οι λεπτομέρειες βρίσκονται μόνο στην προσωπική γνώση ή κατοχή του και είναι δύσκολο (αν όχι αδύνατον) για την Κατηγορούσα Αρχή να τις αντικρούσει. Σε τέτοια περίπτωση, ο κατηγορούμενος μπορεί να αποσείσει το σχετικό βάρος στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων (R v Carr-Braint
(1943)2 All ER 156).» ( η υπογράμμιση έγινε από εμένα) ΚΑΤΑΛΗΞΗ Με βάση τα πιο πάνω βρίσκω ότι έχουν αποδειχθεί οι απαραίτητες Λεπτομέρειες των Κατηγοριών 1, 2 και 3 και ότι έχει αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας η ενοχή των Κατηγορουμένων 2 και 3 στις Κατηγορίες 1 έως 3 και η ενοχή των Κατηγορουμένων 4 και 5 στις Κατηγορίες 2-
- Οι Κατηγορούμενοι 2 και 3 βρίσκονται ένοχοι στις Κατηγορίες 1 έως 3 και οι Κατηγορούμενοι 4 και 5 βρίσκονται ένοχοι στις Κατηγορίες 2 και
- .................................... ΞΕΝΗΣ ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΣ ΔΙΚΑΣΤΗΣ ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] Πρόκειται για την κατηγορούμενη 1 στο κατηγορητήριο, εναντίον της οποίας η υπόθεση έχει αποσυρθεί. [2] Σύμφωνα με το άρθρο 10
(2)του Κεφ. 96: « Ο κάτοχος άδειας, μέσα σε περίοδο που δεν υπερβαίνει τις εικοσιμία
(21)ημέρες από τη συμπλήρωση της εργασίας, σε σχέση με την οποία εκδόθηκε η άδεια σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3, οφείλει να γνωστοποιεί στην αρμόδια αρχή τη συμπλήρωση και να υποβάλλει αίτηση για έκδοση πιστοποιητικού έγκρισης.» Άρα πρέπει να προηγηθεί η έκδοση άδειας οικοδομής, αφού κάποιος για να αιτηθεί πιστοποιητικό έγκρισης πρέπει να είναι κάτοχος άδειας οικοδομής - αυτή προβλέπεται στο άρθρο 3 του Νόμου στο οποίο παραπέμπει το άρθρο 10
(2).-» cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο