Αστυνομικός Διευθυντής Αμμοχώστου ν. Αχιλλέας Κύρου, Αρ. Υπόθεσης: 758/2017, 12/9/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDAMM:2017:B37 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ (ΠΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΑΖΕΙ ΣΤΟ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙ) Ενώπιον: Α. Πανταζή, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 758/2017 Αστυνομικός Διευθυντής Αμμοχώστου ν. Αχιλλέας Κύρου Κατηγορούμενου Ημερομηνία: 12 Σεπτεμβρίου, 2017 Εμφανίσεις: Για την Κατηγορούσα Αρχή: κα A. Χατζημιχαήλ Για τον Κατηγορούμενο: κ. Θ. Ιωαννίδης Ο Κατηγορούμενος παρών. ΠΟΙΝΗ Ο κατηγορούμενος, ο οποίος τελεί υπό κράτηση από 7.9.2017, τίθεται σήμερα ενώπιόν μου προς επιβολή ποινής σε αυτόν για τα αδικήματα, ως οι κατηγορίες αρ. 1 και 2 επί του κατηγορητηρίου. Με αιτιολογημένη απόφαση του Δικαστηρίου, ημερ. 7.9.2017, κατόπιν πλήρους ακροαματικής διαδικασίας, ο Κατηγορούμενος κρίθηκε ένοχος για το αδίκημα της κατηγορίας αρ. 1, ήτοι της πρόκλησης θανάτου λόγω επικίνδυνης πράξης, κατά παράβαση του άρθρου 210 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154, όπως τροποποιήθηκε από τους Νόμους 80(Ι)/2000 και 181(Ι)/
- Συγχρόνως, ο Κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος, κατόπιν δικής του άμεσης παραδοχής, για το αδίκημα ως η κατηγορία αρ. 2, ήτοι της οδήγησης καθ' oν χρόνο η αναλογία αλκοόλης εις την εκπνοή του υπερέβαινε το καθορισθέν όριο, κατά παράβαση των άρθρων 2, 5, 6 και 11 του περί Οδικής Ασφάλειας Νόμου αρ. 174/1986, όπως τροποποιήθηκε από το Νόμο 24(Ι)/06 και άρθρο 20A του Νόμου 86/72, όπως τροποποιήθηκε από τους Νόμους 30(Ι)/2000 και 80(Ι)/2000 και του περί Εξωδίκων Ρυθμίσεων Αδικημάτων του 1997 με αριθμό 47(Ι)/97, όπως τροποποιήθηκε από τους Νόμους 90(Ι)/2012 και 99(Ι)/2012 και ΚΔΠ 51/90 και Νόμος 33(Ι)/2000 και 80(Ι)/
- Συγκεκριμένα, ο Κατηγορούμενος παραδέχθηκε ότι, στις 16.8.2009 στην οδό Γ. Παπαδοπούλου στο Παραλίμνι της Επαρχίας Αμμοχώστου, αυτός οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα με αριθμούς εγγραφής KRQ981 καθ΄ον χρόνο η αναλογία αλκοόλης εις την εκπνοή του υπερέβαινε το καθορισμένο όριο, ήτοι η αναλογία αλκοόλης στην εκπνοή του ήταν 95,0 εκατομμυριοστά του γραμμαρίου σε κάθε 100 χιλιοστά του λίτρου εκπνοής, ενώ το όριο ήταν 22,0 εκατομμυριοστά του γραμμαρίου αλκοόλης εις 100 χιλιοστά του λίτρου εκπνοής. Τα γεγονότα όσον αφορά τη διάπραξη του αδικήματος της 1ης κατηγορίας, που ήταν επίδικη, συνοψίζονται ως εξής꞉ Μετά από μια έξοδο με φίλους του, τις πρώτες πρωινές ώρες της 16ης Αυγούστου 2009 σε δισκοθήκη σε ξενοδοχείο του Πρωταρά, ο Κατηγορούμενος, ο οποίος ήταν τότε ηλικίας 24 ετών, φοιτητής από τη Λευκωσία, οδηγήθηκε περί ώρα 6꞉30 π.μ. από κάποιον φίλο του σε ένα συγκρότημα διαμερισμάτων όπου ο Κατηγορούμενος είχε σταθμευμένο το αυτοκίνητο KRQ981, μάρκας ΑUDI Convertible με κυβισμό μηχανής 1781 κ.ε, το οποίο ανήκε στον πατέρα του και για το οποίο ήταν εξουσιοδοτημένος από τον πατέρα του να το οδηγεί και καλυμμένος από την ασφάλεια για τη χρήση του. Ο Κατηγορούμενος οδήγησε το εν λόγω όχημα απ' εκεί με κατεύθυνση προς τη Λεωφόρο Κάππαρη με σκοπό να πάει στο διαμέρισμα της οικογένειάς του στον Πρωταρά. Την ίδια μέρα, περί ώρα 5꞉50 π.μ. ο κ. Νίκος Δημοσθένους, ηλικίας τότε 62 ετών, κουρέας από τη Λευκωσία, βρισκόταν στην παραλία του Μάλαγα μαζί με τη σύζυγό του Θεοφάνη Δημοσθένους, ίδιας ηλικίας. Γύρω στις 7꞉00 π.μ. έφυγαν από την εν λόγω παραλία με το αυτοκίνητο ΗΑΗ335 Nissan Pulsar, με κυβισμό μηχανής 1490 κ.ε.. Οδηγός του οχήματος ήταν ο κ. Δημοσθένους που ήταν και ο εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης του και συνοδηγός ήταν η σύζυγός του, Θεοφάνη Δημοσθένους. Πήραν την πορεία για επιστροφή στο σπίτι τους από την περιοχή του Κάππαρη προς την οδό Γιωρκή Παπαδοπούλου στο Παραλίμνι. Ο κ. Δημοσθένους έστριψε από την οδό Κάππαρη και μπήκε στην οδό Γιωρκή Παπαδοπούλου. Δεν υπήρχε άλλη τροχαία κίνηση επί της οδού. Προχώρησε περί τα 150 μέτρα περίπου με κανονική ταχύτητα εντός του ορίου των πενήντα χιλιομέτρων και τότε είδε το όχημα που οδηγούσε ο Κατηγορούμενος να κατευθύνεται προς τα πάνω του, ενόσω ο κ. Δημοσθένους οδηγούσε κανονικά εντός της λωρίδας του. Προς αποφυγήν της σύγκρουσης, ο κ. Δημοσθένους ελάττωσε ταχύτητα σχεδόν τελείως και έστριψε και το τιμόνι του προς τα αριστερά, οπόταν και το όχημα του κινήθηκε πιο αριστερά της λωρίδας. Η σύγκρουση δεν αποφεύχθηκε, αφού ο Κατηγορούμενος μόλις αντιλήφθηκε το όχημα του κ. Δημοσθένους στο δρόμο, έκανε κίνηση προς τα δεξιά και συγκρούστηκε σφοδρά με τη μπροστινή αριστερή γωνία του οχήματός του στη μπροστινή αριστερή γωνία του οχήματος του κ. Δημοσθένους, εντός της λωρίδας κυκλοφορίας του κ. Δημοσθένους στο σημείο «Χ» ως φαίνεται στο σχεδιαγράφημα της σκηνής που ετοίμασε ο εξεταστής Αστ.3216 Σ. Κωνσταντίνου (στο εξής «ο ΜΚ2»). Κατά το χρόνο του δυστυχήματος υπήρχε φυσικό φως, αφού το δυστύχημα σημειώθηκε κατά τη διάρκεια της μέρας, και ο καιρός ήταν αίθριος. Στο σημείο που συνέβη το δυστύχημα ο δρόμος ήταν άσφαλτος, καλής επιφάνειας, επίπεδος, στεγνός, πλάτους 6 μέτρων και βρισκόταν εντός κατοικημένης περιοχής με ανώτατο όριο ταχύτητας 50ΧΑΩ. Το οδόστρωμα χωρίζετο με μονή συνεχόμενη γραμμή. Όπως φαίνεται στη φωτογραφία 4 του Τεκμηρίου 6, ο επίδικος δρόμος, αν και στο μεγαλύτερο τμήμα του ήταν ευθύς, εντούτοις δημιουργούσε μια ελαφριά δεξιόστροφη καμπή ως η πορεία του Κατηγορούμενου, στο ύψος του δρόμου όπου στην εξ αντιθέτου λωρίδα, ως η πορεία του ΜΚ3, υπήρχαν στο πλάι σε χωμάτινο παγκέτο οι «παλλούρες», όπως λέγονται οι χαμηλές ακακίες. Στο ίδιο ύψος του δρόμου, στα αριστερά ως η πορεία του Κατηγορούμενου υπήρχε χωμάτινο παγκέτο, το οποίο άνοιγε σε ανοικτό χωμάτινο χώρο. Στο οδόστρωμα του δρόμου στο συγκεκριμένο ύψος που περιγράφω ανωτέρω, ο αστυνομικός εξεταστής (ΜΚ2) βρήκε ελαφρύ ξύσιμο μήκους 0,70μ, εντός της λωρίδας κυκλοφορίας του κ. Δημοσθένους, το οποίο ο ΜΚ2 σημείωσε στο πρόχειρο σχεδιαγράφημα της σκηνής με το ψηφίο «Γ». Εκεί βρίσκεται το σημείο σύγκρουσης των δύο οχημάτων. Δεν εντόπισε κανένα αντίστοιχο ή άλλο ίχνος στη λωρίδα κυκλοφορίας του Κατηγορούμενου. Από τη σύγκρουση το όχημα του κ. Δημοσθένους γύρισε 180 μοίρες περίπου. Το όχημα του Κατηγορούμενου συνέχισε και τερμάτισε στη δεξιά πλευρά του δρόμου πάνω σε ανάχωμα με ακακίες. Αφού βγήκε από το αυτοκίνητό του, ο κ. Δημοσθένους και ενόσω αυτός ήταν ξαπλωμένος χάμω, τον πλησίασε ο Κατηγορούμενος και του μιλούσε ασυνάρτητα, ενώ φαινόταν νυσταγμένος, με μάτια κατακόκκινα, και πιωμένος. Στο μέρος μετέβη Πυροσβεστική για να απεγκλωβίσει τη Θεοφάνη Δημοσθένους από τη θέση της και ακολούθως τόσο αυτή όσο και ο σύζυγός της μεταφέρθηκαν με ασθενοφόρο στο Γενικό Νοσοκομείο Αμμοχώστου στο Παραλίμνι και, ακολούθως, λόγω της σοβαρότητας της κατάστασής του, στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Ο κ. Δημοσθένους μεταφέρθηκε εκ νέου στο Νοσοκομείο Παραλιμνίου όπου υποβλήθηκε σε χειρουργικές επεμβάσεις, ήτοι συρραφή του εντέρου σε δύο σημεία. Είχε υποστεί κατάγματα και στα δύο πόδια, τραύμα στο αριστερό γόνατο. Πιο σοβαρή ήταν η κατάσταση της Θεοφάνης Δημοσθένους, η οποία παρέμεινε στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας και η οποία εν τέλει απεβίωσε εκεί στις 3.9.2009 και ώρα 19꞉20 σε ηλικία 62 ετών. Ως αναφέρεται στην ιατροδικαστική έκθεση ο θάνατος προέκυψε από πνευμονία και οξεία νεκρωτική παγκρεατίτιδα συνεπεία τροχαίου δυστυχήματος. Η εκτίμηση του Δικαστηρίου αναφορικά με την ευθύνη πρόκλησης του δυστυχήματος. Yπό το φως του συνόλου της προσκομισθείσας μαρτυρίας, το Δικαστήριο αποδέχθηκε ως πλήρως αληθή και αξιόπιστη την εκδοχή του κ. Νίκου Δημοσθένους (ΜΚ3) αναφορικά με τις οδηγικές πορείες των δύο οδηγών, απέρριψε την περί του αντιθέτου εκδοχή του Κατηγορούμενου, ο οποίος υποστήριζε ότι ο ΜΚ3 οδηγούσε εν μέρει εντός της λωρίδας κυκλοφορίας του Κατηγορούμενου και ότι έγινε η σύγκρουση στο κατ΄ισχυρισμόν σημείο «Χ1» και, καταληκτικά το Δικαστήριο αποδέχθηκε το σημείο «Χ» που εντόπισε ο ΜΚ2 ως το μόνο σημείο σύγκρουσης που τεκμηριώνεται από το σύνολο της δοθείσας μαρτυρίας. Το Δικαστήριο έκρινε, επίσης, ως λανθασμένη την ενέργεια του Κατηγορούμενου να κινηθεί δεξιά προς τη λωρίδα κυκλοφορίας του ΜΚ3, όταν αντιλήφθηκε το όχημα του ΜΚ3 επί της οδού. Η σύγκρουση με το όχημα του ΜΚ3, άπαξ και αυτός έκανε αποφευκτική κίνηση προς τα αριστερά, μπορούσε να αποφευχθεί αν ο Κατηγορούμενος, ο οποίος κατευθυνόταν μέχρι τότε κατά πάνω στο όχημα του ΜΚ3, προέβαινε σε αποφευκτική κίνηση προς τα αριστερά ώστε να ευθυγράμμιζε το όχημά του στη λωρίδα του ή/και αριστερότερα, ώστε να το έβγαζε στον ανοικτό χωμάτινο χώρο στα αριστερά που υπήρχε χωρίς εμπόδιο πρόσβασης σε αυτόν στο συγκεκριμένο ύψος του δρόμου ως φαίνεται στη φωτογραφία 4 του Τεκμηρίου
- Γενεσιουργό αιτία της σύγκρουσης αποτέλεσε το γεγονός ότι ο Κατηγορούμενος, ο οποίος οδηγούσε υπό την επήρρεια αλκοόλης, είχε μειωμένη αντίληψη και οδηγική ικανότητα, με αποτέλεσμα να επιλέξει να κινηθεί δεξιά επιφέροντας αναπόδραστα έτσι τη σύγκρουση με το όχημα του ΜΚ3 στη λωρίδα του ΜΚ
- Ήταν η εκτίμηση του Δικαστηρίου ότι πρόκειται για ένα δυστύχημα το οποίο ξεκάθαρα θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί αν ο Κατηγορούμενος οδηγούσε έχοντας πλήρη έλεγχο του οχήματος του, κάτι που εδώ δεν ίσχυε λόγω της επήρρειας της αλκοόλης που είχε καταναλώσει προηγουμένως. Υπό τις συνθήκες αυτές, η οδηγική συμπεριφορά του κατηγορούμενου, έστω και αν το σφάλμα που διέπραξε, κάνοντας τον ελιγμό προς τα δεξιά εντός της λωρίδας του ΜΚ3, ήταν στιγμιαίο, κατατάσσεται στην επικίνδυνη οδήγηση. Δεν εντόπισε το Δικαστήριο οποιαδήποτε αμέλεια στη συμπεριφορά του ΜΚ
- Δεν υπήρξε κάποια δική του παράλειψη εκπλήρωσης του καθήκοντος επιμέλειας προς τον Κατηγορούμενο ως τον μόνο άλλο οδηγό επί της οδού, εφόσον ο ΜΚ3 οδηγούσε κανονικά στη λωρίδα του, αλλά και κρίνοντας τις αποφευκτικές ενέργειες που έκανε ο ΜΚ3 (ελάττωσε σχεδόν τελείως ταχύτητα και έστριψε το τιμόνι του προς αριστερά), για να αποφύγει τον κίνδυνο που δημιούργησε ο ίδιος ο Κατηγορούμενος υπό το πρίσμα της κοινής λογικής και της καθημερινής εμπειρίας (βλ. Χριστοδούλου ν. Γρηγορίου
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 178, 183-184, Charalambous v. Kassapis
(1988)1 C.L.R. 25 και Polycarpou v. Adamou
(1989)1 C.L.R. 727). Η πορεία της αστυνομικής εξέτασης του δυστυχήματος. Το δυστύχημα αρχικά εξεταζόταν από τον Αστ.3216 Σ. Κωνσταντίνου (ΜΚ2) του Αστυνομικού Σταθμού Παραλιμνίου, αλλά, όταν εξελίχθηκε σε θανατηφόρο, την περαιτέρω διερεύνησή του, ανέλαβε ο Α/Αστ. 3642 Α. Γιαννακού (ΜΚ1). Στις 16.08.2009 και ώρα 07꞉15 ο ΜΚ2 επισκέφθηκε τη σκηνή του δυστυχήματος. Κατά την άφιξη του ΜΚ2 στη σκηνή αυτός βρήκε (τα δύο ενεχόμενα οχήματα να είναι στις τελικές τους θέσεις και τους οδηγούς τους να είναι παρόντες έξω από τα οχήματα τους, ενώ η Θεοφανή Δημοσθένους ήταν ακόμα εγκλωβισμένη στο όχημα ΗΑΗ335 και γίνονταν προσπάθειες από τους άνδρες της πυροσβεστικής υπηρεσίας για τον απεγκλωβισμό της. Αμέσως μετά τον απεγκλωβισμό της κας Δημοσθένους, η ώρα 07꞉25 ο ΜΚ2 διενήργησε προκαταρκτική εξέταση alcotest στον Νίκο Δημοσθένους με ένδειξη μηδέν και ακολούθως η ώρα 07꞉30 τους παρέλαβε ασθενοφόρο τόσο αυτόν όσο και τη σύζυγο του για να τους μεταφέρει στο Γενικό Νοσοκομείο Αμμοχώστου. Έν συνεχεία, αφού αναχώρησε το ασθενοφόρο με τους δύο τραυματίες, στη σκηνή παρέμεινε ο Κατηγορούμενος, ο οποίος δεν τραυματίστηκε από το δυστύχημα, αλλά αργότερα επισκέφθηκε το Τμήμα Α' Βοηθειών του Γενικού Νοσοκομείου Αμμοχώστου για προληπτικούς σκοπούς. Η ώρα 08꞉00 της ίδιας ημέρας στη σκηνή του δυστυχήματος ο ΜΚ2 ζήτησε από τον Κατηγορούμενο όπως του παράσχει ένα δείγμα εκπνοής του για προκαταρκτική εξέταση άλκοτεστ και του επέστησε την προσοχή του στο νόμο. Ο Κατηγορούμενος έδωσε δείγμα εκπνοής στη συσκευή 38945 με ένδειξη 106mg αντί 22mg. Αμέσως ο ΜΚ2 γνωστοποίησε το αποτέλεσμα του προκαταρκτικού ελέγχου σ'αυτόν και αφού του επέστησε την προσοχή του στο νόμο, ο Κατηγορούμενος απάντησε «Ήπια λίον παραπάνω που το κανονικό». Ακολούθως, ο ΜΚ2 ειδοποίησε τον Αστ.4069 της Τροχαίας Αμμοχώστου, ο οποίος προσήλθε στη σκηνή η ώρα 08꞉15 και παρέλαβε τον Κατηγορούμενο, για να του διενεργήσει τελική εξέταση άλκοτεστ στο Τμήμα Τροχαίας. Από εξετάσεις στη σκηνή για τις ζημιές στα δύο οχήματα, ο ΜΚ2 διαπίστωσε ότι καταστράφηκε ολοσχερώς ολόκληρο το μπροστινό μέρος του οχήματος του Κατηγορούμενου και στις 17/08/09 ο ΜΚ2 παρέδωσε το όχημα στον ιδιοκτήτη του. Όσον αφορά το όχημα του ΜΚ3, ο ΜΚ2 διαπίστωσε ότι καταστράφηκε ολοσχερώς το μπροστινό μέρος και ο ανεμοθώρακας του. Αυθημερόν, δηλαδή στις 16.8.2009, μετά το πέρας των μετρήσεων στη σκηνή του δυστυχήματος από τον ΜΚ2, στην παρουσία και καθ' υπόδειξη του ΜΚ2, ο Αστ.1759 Π. Μιχαήλ του Τμήματος Τροχαίας Αμμοχώστου έλαβε αριθμό φωτογραφιών επί της σκηνής και ακολούθως του ενεχόμενου στο δυστύχημα οχήματος ΗΑΗ335 του ΜΚ
- Στις 17.08.09 ο ΜΚ2 μετέφερε τον Κατηγορούμενο στη σκηνή του δυστυχήματος, εξήγησε σ' αυτόν με κάθε λεπτομέρεια το πρόχειρο σχεδιαγράφημα της σκηνής καθώς και τις μετρήσεις που έκαμε και ακολούθως τον κάλεσε να του υποδείξει το σημείο σύγκρουσης. Αφού του υπέδειξε ένα σημείο, ο ΜΚ2 το μέτρησε στην παρουσία του Κατηγορούμενου και το σημείωσε στο πρόχειρο σχεδιαγράφημα με το ψηφίο «Χ1», με το οποίο όμως ο ΜΚ2 διαφωνεί απόλυτα. Όταν ο ΜΚ2 υπέδειξε στον Κατηγορούμενο το σημείο σύγκρουσης στο οποίο ο ΜΚ2 κατέληξε, ο Κατηγορούμενος διαφώνησε πλήρως και όταν ο ΜΚ2 τον κάλεσε να του υπογράψει το πρόχειρο σχεδιαγράφημα, ο Κατηγορούμενος το υπέγραψε, πλήν όμως δεν συμφώνησε με το σημείο σύγκρουσης «Χ» στο οποίο κατάληξε ο ΜΚ
- Στις 17.08.09 και μεταξύ των ωρών 19꞉40-20꞉55 στον Αστυνομικό Σταθμό Παραλιμνίου, ο ΜΚ2 έλαβε ανακριτική κατάθεση από τον Κατηγορούμενο, αφού προηγουμένως του επέστησε την προσοχή του στο νόμο. Στις 03.09.09 και ώρα 19꞉20 η Θεοφανή Δημοσθένους απεβίωσε και από τη συγκεκριμένη ημέρα 03.09.09 την περαιτέρω διερεύνηση του δυστυχήματος ανέλαβε ο Αστ.3642, Α. Γιαννακού (ΜΚ1) της Τροχαίας Αμμοχώστου λόγω αρμοδιότητας. Στις 14.09.09 στο χώρο στάθμευσης της ΑΔΕ Αμμοχώστου ο ΜΚ1 επιθεώρησε το όχημα ΗΑΗ335 που οδηγούσε ο ΜΚ3 και διαπίστωσε ότι το όχημα ήταν σε καλή και λειτουργήσιμη κατάσταση αμέσως πριν από το δυστύχημα. Από την επιθεώρηση που έκανε ο ΜΚ1 στο εσωτερικό του οχήματος ΗΑΗ335 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το θύμα δεν έφερε ζώνη ασφαλείας, γιατί βρήκε στον ανεμοθώρακα του οχήματος, ακριβώς μπροστά στην θέση του συνοδηγού, αραχvoειδές σχήμα και μέσα στα γυαλιά τρίχες από την κεφαλή του θύματος. Κατά την ακροαματική διαδικασία δεν προσφέρθηκε καμία μαρτυρία που να αντικρούει αυτό το συμπέρασμα του ΜΚ1 ως ανυπόστατο. Στις 16.10.09 ο ΜΚ1 μετέβη στη σκηνή του δυστυχήματος, μαζί με τον ΜΚ3 και στην παρουσία του ετοίμασε πρόχειρο σχεδιαγράφημα της σκηνής και έλαβε διάφορες μετρήσεις του δρόμου σε κλίμακα. Στη σκηνή ο ΜΚ1 υπέδειξε στον ΜΚ3 όλες τις μετρήσεις που έκανε ο ίδιος, καθώς και τις μετρήσεις που έκανε ο ΜΚ2 την ημέρα του δυστυχήματος. Εν συνεχεία, ο ΜΚ1 κάλεσε τον ΜΚ3 στη σκηνή να του υποδείξει το σημείο σύγκρουσης, πράγμα το οποίο έπραξε ο ΜΚ3 και τότε ο ΜΚ1 το σημείωσε με το ψηφίο «Χ2» τόσο στο δικό του πρόχειρο σχεδιαγράφημα όσο και στο σχεδιαγράφημα του ΜΚ2 και ο ΜΚ3 του το υπέγραψε και στα δύο. Αργότερα με βάση τα ευρήματα του ΜΚ2 και τις μετρήσεις του δρόμου που έκαμε ο ίδιος ο ΜΚ1, αυτός (δηλ. ο ΜΚ1) ετοίμασε σχέδιο σε κλίμακα 1:200 (δηλαδή, όπως εξήγησε, κάθε 1 εκατοστό στο σχέδιο ισούται 2 μέτρα στην πραγματικότητα). Στις 24.02.10 στο Στρόβολο, στην παρουσία του εγγεγραμμένου ιδιοκτήτη του οχήματος KRQ981, ονόματι Σόλων Κύρου, πατέρα του Κατηγορούμενου, ο ΜΚ1 επιθεώρησε το εν λόγω όχημα και διαπίστωσε ότι ήταν σε καλή και λειτουργήσιμη κατάσταση αμέσως πριν από το δυστύχημα. Την 01.11.10 και μεταξύ των ωρών 19꞉30-20꞉20 στο Τμήμα Τροχαίας Αμμοχώστου στο Παραλίμνι, ο ΜΚ1 κατηγόρησε γραπτώς τον Κατηγορούμενο για τα αδικήματα που διέπραξε (τα ίδια ως φαίνονται στο κατηγορητήριο) και αφού του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο σύμφωνα με τον δικαστικό κανόνα 3Α, εκείνος απάντησε «Ό,τι έχω να πω, θα το πω στο Δικαστήριο και δεν αποδέχομαι». Η πορεία των ενεργειών που έγιναν για καταχώριση ποινικής υπόθεσης εναντίον του Κατηγορούμενου. Το Δικαστήριο καλείται να επιβάλει ποινή στον Κατηγορούμενο το 2017 για αδίκημα που αποδείχθηκε ότι διαπράχθηκε από αυτόν το 2009, δηλαδή 8 χρόνια μετέπειτα. Αγορεύοντας ενώπιον του Δικαστηρίου μετά την απαγγελία της καταδικαστικής απόφασης, η συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής επιχείρησε να διαφωτίσει το Δικαστήριο για ό,τι έγινε από πλευράς διωκτικών αρχών στο διαρρεύσαν χρονικό διάστημα από την ημερομηνία θανάτου της Θεοφάνης Δημοσθένους (3.9.2009) μέχρι την ημερομηνία καταχώρησης της παρούσας ποινικής υπόθεσης (24.3.2017). Ανέφερε συγκεκριμένα τα εξής꞉ Μετά το θάνατο του θύματος στις 3.9.2009, αναζητήθηκε από την Αστυνομία ο Κατηγορούμενος στην οικία του στην Κύπρο, για να κατηγορηθεί γραπτώς για την πρόκληση θανατηφόρου δυστυχήματος. Ανέφεραν στην Αστυνομία οι γονείς του ότι ο Κατηγορούμενος είχε αναχωρήσει για σπουδές στην Αγγλία. Στις 8.10.2009 τοποθετήθηκε το όνομα του Κατηγορούμενου στο Stop List, με οδηγίες όταν εντοπιστεί να ειδοποιηθεί η Τροχαία Αμμοχώστου. Την 1.11.2010 ο Κατηγορούμενος παρουσιάστηκε αυτοβούλως στην Τροχαία Αμμοχώστου όταν επέστρεψε από την Αγγλία στην Κύπρο και κατηγορήθηκε γραπτώς. Στις 20.5.2011 καταχωρήθηκε η ποινική υπόθεση αρ. 2698/2011 εναντίον του Κατηγορούμενου, η οποία αποσύρθηκε στις 20.9.2011 διότι δεν εντοπιζόταν στην Κύπρο ο Κατηγορούμενος, για να του επιδοθεί το κατηγορητήριο. Στις 19.9.2012 καταχωρήθηκε εκ νέου ποινική υπόθεση εναντίον του Κατηγορούμενου, με αρ. 3801/12, η οποία όμως απεσύρθη στις 17.12.2012, διότι ο Κατηγορούμενος δεν εντοπιζόταν στην Κύπρο για να του επιδοθεί το κατηγορητήριο. Στις 9.12.2016 εκδόθηκε Ευρωπαϊκό Ένταλμα Σύλληψης εναντίον του Κατηγορούμενου και εκτελέστηκε στις 17.3.2017 στο Ηνωμένο Βασίλειο. Εκδόθηκε ο Κατηγορούμενος με δική του συγκατάθεση στην Κύπρο για την εκδίκαση της παρούσας υπόθεσης, η οποία καταχωρήθηκε στις 24.3.2017 και προσήχθη στο Δικαστήριο στις 28.3.
- Σημειωτέον ότι παράλληλα προς τις ενέργειες που γίνονταν για καταχώρηση ποινικής υπόθεσης κατά του Κατηγορούμενου, προωθείτο και η διαδικασία θανατικής ανάκρισης για διακρίβωση των αιτιών θανάτου της Θεοφάνης Δημοσθένους. Στις 25.11.2013 διακόπηκε η Θανατική Ανάκριση αρ. 45/2009 με οδηγίες του Δικαστηρίου, για να εκδικασθεί πρώτα η ποινική υπόθεση κατά του Κατηγορούμενου. Στη συνέχεια όμως επανακαταχωρήθηκε η Θανατική Ανάκριση και στις 24.8.2016 εκδόθηκε πόρισμα για τα αίτια θανάτου της Θεοφανής Δημοσθένους. Η συνήγορος της Κατηγορούσας Αρχής εφοδίασε το Δικαστήριο με αντίγραφο του Ημερολογίου Ενεργείας της Αστυνομίας (Αρ. Μ.Ε. Τ/2135/09) - βλ. το Έγγραφο «Α» - καθώς και με αντίγραφο δέσμης εγγράφων που αφορούν στην έκδοση και εκτέλεση του Ευρωπαϊκού Εντάλματος Σύλληψης κατά του Κατηγορούμενου - βλ. το Έγγραφο «Β». Σχετικές, μεταξύ άλλων οι πιο κάτω καταχωρήσεις στο Έγγραφο Α που αφορούν στο ποια πληροφόρηση λαμβάνετο από τα μέλη της οικογένειας του Κατηγορούμενου και πότε εξετάστηκε το ενδεχόμενο έκδοσης εντάλματος σύλληψης εναντίον του꞉ Στις 18.5.2010 σημειώνεται ότι ο Αστ./3642 επικοινώνησε τηλεφωνικώς με τον πατέρα του Κατηγορούμενου για να τον αναζητήσει για να τον κατηγορήσει γραπτώς. Αυτό που δήλωσε ο πατέρας ήταν ότι ο Κατηγορούμενους βρισκόταν στο Λονδίνο για σπουδές και θα επέστρεφε στην Κύπρο μέσα Σεπτεμβρίου
- Στις 14.6.2010 ο Γενικός Εισαγγελέας σημείωνε ότι πρόκειται για σοβαρότατο ατύχημα και, αν μέχρι τον Οκτώβριο 2010 ο Κατηγορούμενος δεν επιστρέψει στην Κύπρο, θα έπρεπε να εκδοθεί Ευρωπαϊκό Ένταλμα Σύλληψης εναντίον του. Έδιδε συγχρόνως οδηγίες να τεθεί το όνομά του στο Stop List. Ζητούσε επίσης να του επιστραφεί ο φάκελος τον Οκτώβριο. Στις 13.10.2010 ο Λοχ. 853 σημείωνε ότι η αδερφή του Κατηγορούμενου επικοινώνησε τηλεφωνικώς με το Τμήμα Τροχαίας και τους πληροφόρησε ότι ο Κατηγορούμενος θα επέστρεφε Κύπρο στις 23.10.
- Στις 21.10.2010 ο φάκελος επιστράφηκε στο Γενικό Εισαγγελέα. Στις 25.11.2010 ο Γενικός Εισαγγελέας σημείωνε ότι, παρά τον εντοπισμό του Κατηγορούμενου, εντούτοις δεν συνελήφθηκε. Έδιδε οδηγίες όπως γίνουν οι αναγκαίες διευθετήσεις για να κατηγορηθεί ενώπιον Δικαστηρίου. Υπήρχε η πληροφορία που έδωσε γραπτώς ο ίδιος ο Κατηγορούμενος ότι αυτός θα ερχόταν εκ νέου στην Κύπρο για τις γιορτές των Χριστουγέννων. Ένα χρόνο αργότερα, στις 29.11.2011 υπάρχει νέα σημείωση καταχωρημένη ότι βάσει πληροφορίας που έδωσε η μητέρα του Κατηγορούμενου, αυτός δεν θα ερχόταν στην Κύπρο για τα Χριστούγεννα, αλλά θα ερχόταν τον Ιούνιο του
- Στις 5.7.2012 υπάρχει σημείωση του κ. Αθανάσιου Παπανικολάου προς Υπεύθυνο Εισαγγελίας με οδηγίες να εκδοθεί ένταλμα σύλληψης εναντίον του Κατηγορούμενου, να τεθεί το όνομα του στο Stop List, να επανακαταχωρηθεί άμεσα η ποινική υπόθεση και, αν εμφανιστεί στο Δικαστήριο, να τεθούν αυστηροί όροι, για να μην μπορεί ν' αναχωρήσει από την Κύπρο. Στις 20.9.2016 υπάρχει νέα σημείωση υπό του Γ. Οικονόμου (ΒΑΔΕ (Ε) Επαρχίας Αμμοχώστου) προς Αρχηγό Αστυνομίας όπου ζητεί να σταλεί ο φάκελος στη Νομική Υπηρεσία για οδηγίες και εισηγείται όπως καταχωρηθεί εκ νέου η υπόθεση και αντί για κλήση να γίνει διαδικασία έκδοσης εθνικού και ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης του υπόπτου για εντοπισμό και καταναγκαστική εμφάνισή του στο Δικαστήριο ως το άρθρο 44
(1)του Κεφ. 155 και ο Νόμος 133(Ι)/2004 ορίζουν. Ο κ. Οικονόμου κάνει αναφορά στις προηγούμενες ανεπιτυχείς προσπάθειες εντοπισμού του Κατηγορούμενου στην Κύπρο για επίδοση και κάνει λόγο για συνειδητή αποφυγή του Κατηγορούμενου να επιστρέψει στην Κύπρο για να αποφύγει την εκδίκαση της υπόθεσης. Στις 17.10.2016 υπάρχουν καταχωρημένες οδηγίες της Γενικής Εισαγγελίας όπως εκδοθεί διεθνές και ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης και καταχωρηθεί η υπόθεση στο Δικαστήριο. Όπως διαπιστώνει το Δικαστήριο, από τις ανωτέρω σημειώσεις του Ημερολογίου Ενεργείας προκύπτει ότι στο διάστημα από 1.11.2010 που ο Κατηγορούμενος εμφανίστηκε αυτοβούλως στην Τροχαία και κατηγορήθηκε γραπτώς μέχρι τις 9.12.2016 που εκδόθηκε το Ευρωπαϊκό Ένταλμα σύλληψης, ποτέ προηγουμένως δεν εκδόθηκε ένταλμα σύλληψης εναντίον του, και ενώ στην Αστυνομία γνώριζαν από πληροφορίες που έδιδαν μέλη της οικογένειας του Κατηγορούμενου ότι αυτός βρισκόταν στο Ηνωμένο Βασίλειο, εντούτοις ανέμεναν να τον εντοπίσουν στην Κύπρο για να του επιδώσουν κατηγορητήριο. Δεν οφείλεται στον Κατηγορούμενο η καθυστέρηση σε ό,τι αφορά τη δίωξή του. Δικαιολογημένα, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, ο συνήγορος Υπεράσπισης στη δική του αγόρευση για μετριασμό της ποινής εισηγήθηκε ότι η καθυστέρηση στην έναρξη της δίωξης του Κατηγορούμενου δεν οφείλεται σε δική του πράξη ή παράλειψη. Λαμβάνω υπόψη τα ακόλουθα στοιχεία τα οποία επεσήμανε ο συνήγορος Υπεράσπισης꞉ Ότι ο Κατηγορούμενος εμφανίστηκε αυτοβούλως στην Τροχαία όπου και κατηγορήθηκε γραπτώς και ότι όταν θ' αναχωρούσε για το εξωτερικό έδωσε τη διεύθυνσή του. Ότι καταχωρήθηκε δύο φορές η ποινική υπόθεση εναντίον του και αποσύρθηκε λόγω μη επίδοσης στην Κύπρο, χωρίς να γίνουν οι διαθέσιμες προβλεπόμενες διαδικασίες για επίδοση του κατηγορητηρίου στον ίδιο στο εξωτερικό. Ότι όταν εκδόθηκε το Ευρωπαϊκό Ένταλμα Σύλληψης εναντίον του, ο Κατηγορούμενος εντοπίστηκε σε διεύθυνση που η Αστυνομία κατείχε και ο ίδιος συγκατατέθηκε στην έκδοσή του (βλ. το Έγγραφο «Β»). Ότι ενόσω βρισκόταν στο Ηνωμένο Βασίλειο, ο Κατηγορούμενος δεν κρυβόταν από τις επίσημες αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας. Απεναντίας, είχε επαφή με την Πρεσβεία της Κύπρου στο Λονδίνο όπου αποτάθηκε για να ανανεώσει το διαβατήριό του, καθώς επίσης ψήφισε για τις τελευταίες προεδρικές εκλογές της Κύπρου σε κάλπη στο Λονδίνο. Τα πιο πάνω στοιχεία δεν αμφισβητήθηκαν από τη συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής. Δεδομένων των πιο πάνω δεδομένων, ο συνήγορος Υπεράσπισης υποστήριξε ότι ο Κατηγορούμενος ουδέποτε φυγοδίκησε και ουδέποτε θέλησε καθ' οιονδήποτε τρόπο να αποφύγει την εκδίκαση της υπόθεσης. Το Δικαστήριο παρατηρεί ότι δεν δόθηκε καμία εξήγηση γιατί δεν εκδόθηκε ένταλμα σύλληψης εναντίον του Κατηγορούμενου την ίδια μέρα που κατηγορήθηκε για τα αδικήματα γραπτώς, όταν δηλαδή εμφανίστηκε αυτοβούλως την 1.11.2010, ή/και γιατί δεν καταχωρήθηκε ευθύς τότε ποινική υπόθεση εναντίον του, παρά μόνον αναμενόταν από τον ίδιο να επανέλθει στην Κύπρο, ή/και γιατί δεν εκδόθηκε το Ευρωπαϊκό Ένταλμα Σύλληψης ενωρίτερα, εφόσον από 14.6.2010 ο Γενικός Εισαγγελέας διέβλεπε ως αναγκαίο ένα τέτοιο διάβημα (βλ. το Ημερολόγιο Ενεργείας ανωτέρω). Υπό τις ανωτέρω συνθήκες, δεν μπορεί να αποδοθεί ευθύνη στον Κατηγορούμενο για την καθυστέρηση σε ό,τι αφορά την προώθηση της εναντίον του ποινικής υπόθεσης από 1.11.2010 και έπειτα. Εισήγηση Υπεράσπισης για μετριασμό της ποινής. Ο συνήγορος Υπεράσπισης εισηγήθηκε ότι, από τη μέρα του δυστυχήματος, κάθε λεπτό της ζωής του Κατηγορούμενου ένιωθε την αγωνία για να τελειώσει αυτή η υπόθεση. Ουδέποτε έφυγε από το μυαλό του. Δεν διέμενε σε χώρα που να μην υπήρχαν οι διαδικασίες για να εντοπιστεί και να του επιδοθεί κατηγορητήριο ή να συλληφθεί. Όλη αυτή την αγωνία του Κατηγορούμενου στο διαρρεύσαν χρονικό διάστημα, καλείται το Δικαστήριο να τη λάβει υπόψη ως μια μορφή τιμωρίας του Κατηγορούμενου. Πρόκειται για ένα νεαρό πρόσωπο που στο διαρρεύσαν χρονικό διάστημα άλλαξαν όλες οι προσωπικές του συνθήκες. Το καλοκαίρι που έγινε το τροχαίο δυστύχημα, ο Κατηγορούμενος είχε τελειώσει τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Κύπρου στον Κλάδο Πληροφορικής απ' όπου αποφοίτησε με «άριστα» (βλ. Έγγραφο «Δ») και αναχώρησε από την Κύπρο για τις μεταπτυχιακές του σπουδές στην Αγγλία, όπου αποπεράτωσε το μεταπτυχιακό Masters και πάλιν με βαθμό «άριστα» (βλ. το Έγγραφο «Στ»). Εργοδοτήθηκε στην εταιρεία Bloomberg στο Λονδίνο (βλ. το Έγγραφο «Ζ»). Έχει αρραβωνιαστεί. Πρόκειται για ένα άτομο Λευκού Ποινικού Μητρώου, όπως επιβεβαίωσε η Κατηγορούσα Αρχή, το οποίο δεν απασχόλησε τις αστυνομικές αρχές από τα 18 του χρόνια που κατείχε άδεια οδήγησης μέχρι τα 24 του χρόνια που έγινε το δυστύχημα, αλλά ούτε και έκτοτε έχει αποκτήσει οποιοδήποτε βαθμό ποινής στην άδεια οδήγησης που διαθέτει. Γεννήθηκε στις 9.6.1985, προέρχεται από συγκροτημένη οικογένεια, με πατέρα και μητέρα ακτινοθεραπευτές, οι οποίοι βρισκόντουσαν συνεχώς στο Δικαστήριο με την ίδια αγωνία να παρακολουθήσουν την υπόθεση. Ομοίως, οι αδερφές του και η αρραβωνιαστικιά του ήταν παρούσες. Από τον καιρό που ήταν μαθητής, λάμβανε αριστεία για την επίδοση και το ήθος του (σχετική η δέσμη εγγράφων ως το Έγγραφο «Ε»). Το ότι πίστευε στην αθωότητά του και άσκησε το συνταγματικό του δικαίωμα να αρνηθεί ενοχή για να δικαστεί η υπόθεση σε ό,τι αφορά την 1η κατηγορία, δεν θα πρέπει να επενεργήσει σε βάρος του. Για τη 2η κατηγορία είχε δηλώσει αμέσως την παραδοχή του. Εάν ο Κατηγορούμενος οδηγηθεί στη φυλακή στο παρόν στάδιο, θα έχει καταστρεπτικά αποτελέσματα για τον ίδιο. Μετά πάροδο 8 ετών από το δυστύχημα, η ποινή φυλάκισης δεν θα έχει τον αναμορφωτικό ρόλο που προορίζεται να έχει. Ο ρόλος αυτός επιτελέστηκε στο διαρρεύσαν χρονικό διάστημα για τον ίδιο και την οικογένειά του. Η νομολογία (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν Σωκράτη Μιχαλάκη Αβρααμίδη
(1993)2 ΑΑΔ 355) επιβεβαιώνει τη θεώρηση ότι αντενδείκνυται η επιβολή ποινής φυλάκισης μετά την παρέλευση τόσο μεγάλου χρονικού διαστήματος. Εάν παρ' ελπίδα το Δικαστήριο προσανατολίζεται στην επιβολή ποινής φυλάκισης, είναι η εισήγηση της Υπεράσπισης όπως αυτή ανασταλεί, αν και η κύρια εισήγηση της Υπεράσπισης είναι ότι η μόνη κατάλληλη ποινή υπό τις ανωτέρω συνθήκες είναι η χρηματική ποινή. Νομοθεσία και νομολογημένες αρχές αναφορικά με την επιμέτρηση της ποινής. Το άρθρο 210 του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154, αναφέρει ότι όποιος λόγω αλόγιστης, απερίσκεπτης ή επικίνδυνης πράξης ή συμπεριφοράς, που δεν ανάγεται σε υπαίτια αμέλεια, χωρίς πρόθεση επιφέρει το θάνατο άλλου προσώπου, είναι ένοχος αδικήματος και σε περίπτωση καταδίκης υπόκειται σε φυλάκιση μέχρι τέσσερα χρόνια ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις ΛΚ2500 (ισόποσο με €4271). Με βάση δε τα άρθρα 19 και 20Α του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Νόμου Ν.86/72, Δικαστήριο που καταδικάζει πρόσωπο για το υπό αναφορά αδίκημα, δύναται να στερήσει από τον καταδικασθέντα το δικαίωμα να κατέχει άδεια οδήγησης για όσο χρονικό διάστημα ήθελε αποφασίσει, καθώς και να επιβάλει 5-10 βαθμούς ποινής. Η σοβαρότητα του αδικήματος διαφαίνεται μέσα από τις προβλεπόμενες στο Νόμο ποινές. Όπως τονίστηκε στην υπόθεση Λεβέντης ν. Αστυνομίας
(1999)2 ΑΑΔ 632, «το μέγιστο ύψος της ποινής που προβλέπεται από τον Νόμο είναι η βάση από την οποία ξεκινά το Δικαστήριο για να επιμετρήσει την ποινή». Στη Σάββα v. Αστυνομίας
(2000)2 Α.Α.Δ 115 σημειώθηκαν τα εξής: «Συμφωνούμε με το πρωτόδικο Δικαστήριο ότι τα τροχαία δυστυχήματα έχουν προσλάβει ανησυχητικές διαστάσεις, διαπίστωση που άπτεται τόσο της επιλογής των τιμωρητικών μέσων όσο και του ύψους της ποινής, μέσα στο πλαίσιο που επιλέγεται. Τα οδικά δυστυχήματα έχουν αποβεί χαίνουσα πληγή για την κυπριακή κοινωνία. Οι απώλειες σε ανθρώπινες ζωές, τραυματισμούς και υλική ζημιά είναι τεράστιες. Δεν μπορεί το Δικαστήριο να αδιαφορήσει μπροστά στο καταστροφικό αυτό φαινόμενο. Αυτό επιβάλλει το καθήκον του Δικαστηρίου για την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου, που έχει ως λόγο την καθήλωση, μέσω της τιμωρίας, της παράνομης συμπεριφοράς, που, στην περίπτωση της οδικής αμέλειας, χαρακτηρίζει ο έντονος αντικοινωνικός χαρακτήρας». Στις ίδιες επισημάνσεις προέβηκε το Ανώτατο Δικαστήριο και στην πρόσφατη απόφαση, ημερομηνίας 28 Δεκεμβρίου, 2011 στην Ποινική Έφεση Αρ. 54/2011, Κυριάκος Παντέλα v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ. Αναφέρθηκαν χαρακτηριστικά τα εξής׃ «Τα θανατηφόρα ατυχήματα έχουν καταστεί κοινωνική μάστιγα, γεγονός που έχει επανειλημμένα επισημανθεί από τα δικαστήρια. Η επικρατούσα κατάσταση επηρεάζει τόσο την επιλογή του είδους της ποινής, όσο και το ύψος της (Μενελάου ν. Αστυνομίας
(1998)2 Α.Α.Δ. 232, 238). Τα δικαστήρια ασφαλώς και δεν μπορούν να αδιαφορούν μπροστά στο φαινόμενο αυτό. Ατυχήματα όπως αυτό της παρούσας υπόθεσης μπορούν εύκολα να αποφεύγονται αν επιδεικνύεται η ελάχιστη σωφροσύνη και επιμέλεια.». Όπως τονίστηκε στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν. Σωτηρίου
(2003)2 ΑΑΔ 331, σε τέτοιου είδους αδικήματα δεν υπάρχει καθιερωμένο μέτρο για την ποινή. Στην αρμόζουσα ποινή το δικαστήριο καταλήγει ανάλογα με τα περιστατικά της υπόθεσης, την έκταση της ευθύνης του κατηγορουμένου, λαμβάνοντας υπ' όψιν το γεγονός ότι το επικίνδυνο οδήγημα στοιχίζει πόρους και ζωές. Η επιμέτρηση της ποινής είναι άμεσα σχετιζόμενη με την έκταση της αμέλειας, δηλαδή με τη συμπεριφορά και τις πράξεις του κατηγορουμένου που οδήγησαν στη διάπραξη του αδικήματος και την πρόκληση του θανάτου, σε συνάρτηση βέβαια με τις προσωπικές του συνθήκες, οι οποίες θα πρέπει επίσης να λαμβάνονται υπ' όψιν (Παμπακάς κ.ά. ν. Αστυνομίας
(1990)2 ΑΑΔ 487, 491). Στην υπόθεση Παντέλα ν. Αστυνομίας
(2011)2 ΑΑΔ 562 έγινε ανάλυση της νομολογίας σε συνάρτηση με τους παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη σε τέτοιου είδους υποθέσεις για την επιμέτρηση της ποινής꞉ «Στην υπόθεση R. v. Boswell [1984] 3 All ER 353, όπου παρατίθενται ενδεικτικά κάποιοι επιβαρυντικοί και κάποιοι ελαφρυντικοί παράγοντες που θα πρέπει να λαμβάνονται υπ' όψιν κατά την επιβολή ποινής σε αδικήματα πρόκλησης θανάτου λόγω απερίσκεπτης οδήγησης. Ως επιβαρυντικοί παράγοντες αναφέρονται, επί παραδείγματι, η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλης ή ναρκωτικών, η υπερβολική ταχύτητα, η αδιαφορία σε προειδοποιήσεις από τους επιβάτες του και η επί μακρόν επίμονη και εκούσια πορεία πολύ κακής οδήγησης, όπως είναι για παράδειγμα η αδιαφορία σε φώτα τροχαίας και το προσπέρασμα άλλων αυτοκινήτων από τη λανθασμένη πλευρά. Άλλοι επιβαρυντικοί παράγοντες είναι η ταυτόχρονη διάπραξη άλλων αδικημάτων (όπως για παράδειγμα η οδήγηση χωρίς άδεια). Επιβαρυντικός παράγων είναι επίσης η ύπαρξη προηγούμενων καταδικών για οδικά αδικήματα, το κατά πόσο περισσότερα από ένα πρόσωπα σκοτώθηκαν ως αποτέλεσμα της αμελούς οδήγησης, αν ο κατηγορούμενος παρέλειψε να σταματήσει στη σκηνή ή αν διέπραξε το αδίκημα στην προσπάθειά του να αποφύγει έλεγχο ή σύλληψη. Ως ελαφρυντικοί παράγοντες θεωρούνται, μεταξύ άλλων, η λανθασμένη στάθμιση της κατάστασης (error of judgment), το λευκό οδικό μητρώο, ο καλός χαρακτήρας, η παραδοχή κατά τη δίκη και η ειλικρινής μεταμέλεια. Ελαφρυντικό είναι επίσης και το κατά πόσο το θύμα είναι στενός φίλος ή συγγενής του οδηγού και το έντονο συναισθηματικό αποτέλεσμα που είχε ο θάνατός του στον οδηγό. Στην ίδια υπόθεση τονίζεται ότι όπου υπάρχουν ένας ή περισσότεροι επιβαρυντικοί παράγοντες, γενικά η ποινή φυλάκισης είναι η πλέον κατάλληλη, και σε μια επιβαρυμένη υπόθεση ως προς τον τρόπο οδήγησης, όπως για παράδειγμα η ανταγωνιστική οδήγηση σε δημόσιο υπεραστικό δρόμο ή η αμελής οδήγηση μετά την κατανάλωση αλκοόλης, ποινή δύο ή περισσότερων χρόνων φυλάκισης και μεγάλη περίοδος στέρησης αδείας (μεταξύ επτά έως δέκα ετών) θα πρέπει να επιβάλλεται.». Στην υπόθεση Κωνσταντίνου ν. Αστυνομίας
(1989)2 ΑΑΔ 109 στην οποία έγινε αναφορά και στην υπόθεση R. v. Boswell, ανωτέρω, επαναλήφθηκε ότι τα κριτήρια που πρέπει να λαμβάνονται υπ' όψιν για τον καθορισμό της ποινής σε τέτοιες υποθέσεις, σχετίζονται μεταξύ άλλων, με την υφή της αμέλειας που προκάλεσε το θάνατο, αλλά και τις προσωπικές συνθήκες του κατηγορουμένου. Η επιβολή ποινής φυλάκισης ενδείκνυται κατ' αρχήν στις περιπτώσεις εκείνες που η αμέλεια εμπεριέχει και το στοιχείο της αδιαφορίας για την ασφάλεια άλλων προσώπων. Συνιστά πάγια γραμμή της Νομολογίας ότι η οδήγηση υπό την επήρεια οινοπνευματωδών ποτών εμπεριέχει έντονο το στοιχείο της αδιαφορίας στην ασφάλεια άλλων προσώπων (Στ. Σάββα ν. Αστυνομίας
(2002)2 Α.Α.Δ. 115, Σ. Σάββα ν. Αστυνομίας
(2008)2 Α.Α.Δ. 242, Παντέλας (ανωτέρω)). Το καθήκον εξατομίκευσης της ποινής ώστε να αρμόζει στις συνθήκες του συγκεκριμένου παραβάτη δεν ατονεί, ακόμη και όταν επιβάλλεται η πρόσδοση αποτρεπτικού χαρακτήρα στην ποινή (βλ. Φιλίππου ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 245). Η εξατομίκευση αυτή, όμως, δεν πρέπει να οδηγεί σε εξουδετέρωση του αποτρεπτικού χαρακτήρα της ποινής, ειδικά σε περιπτώσεις όπου η συχνότητα διάπραξής τους επιβάλλει την επιβολή αποτρεπτικής ποινής. Σε τέτοιες περιπτώσεις όπως έχει λεχθεί στην Γενικός Εισαγγελέας ν. Ανδρέα Σωτηρίου
(2003)2 Α.Α.Δ 331, στην σελίδα 333, οι προσωπικές περιστάσεις του κατηγορουμένου, αν και είναι παράγοντες που πρέπει να συνυπολογίζονται, είναι ήσσονος σημασίας, αφού προέχει η αυστηρή τιμωρία για την προστασία της κοινωνίας (βλ και Κλεοβούλου ν. Δημοκρατίας
(1998)2 Α.Α.Δ, 57, 62). Το Δικαστήριο έχει την υποχρέωση να στείλει το μήνυμα, ιδιαίτερα σε νεαρά πρόσωπα που χρησιμοποιούν τους δρόμους, ότι τέτοιες συμπεριφορές που στοιχίζουν ζωές, πόνο και χρήματα, δεν μπορούν πλέον να γίνονται ανεκτές (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Ανδρέα Σωτηρίου, ανωτέρω). Για την επίδραση που έχει στο είδος και το εύρος της ποινής η καθυστέρηση που σημειώθηκε στην καταχώρηση ή/και εκδίκαση μιας ποινικής υπόθεσης βάσει του Α. 210 Κεφ. 154, άμεσα σχετική και καθοδηγητική είναι η απόφαση Γενικός Εισαγγελέας ν Σωκράτη Μιχαλάκη Αβρααμίδη
(1993)2 ΑΑΔ
- Η παρούσα υπόθεση παρουσιάζει, πράγματι, καταπληκτική ομοιότητα σε ό,τι αφορά τα αδικήματα, τις συνθήκες διάπραξής τους, τις προσωπικές περιστάσεις του Κατηγορούμενου και ακολούθως της προώθησης με καθυστέρηση της ποινικής δίωξής του, με τις αντίστοιχες συνθήκες της υπόθεσης Αβρααμίδη. Στην προμνησθείσα υπόθεση Αβρααμίδη, τα γεγονότα είχαν ως εξής꞉ Τη νύκτα της 4ης Φεβρουαρίου 1989 ο Κατηγορούμενος ήταν εθνοφρουρός ηλικίας 20 ετών και είχε κανονική εικοσιτετράωρη άδεια εξόδου. Το ίδιο βράδυ τελέστηκαν οι αρραβώνες της αδελφής του και ακολούθησε συμπόσιο στο σπίτι του. Στις 10.30 μ.μ. οδήγησε το αυτοκίνητο της μητέρας του, UZ908, στη δισκοθήκη "ΑΦΡΙΚΑΝΑ", όπου συνάντησε φίλους και φίλες του. Εκεί κατανάλωσε οινοπνευματώδη ποτά. Στις 1.10 π.μ. της 5ης Φεβρουαρίου 1989, έφυγε από τη δισκοθήκη με σκοπό να μεταφέρει με το αυτοκίνητο δυο φίλους του στον τόπο της διαμονής τους. Ενώ οδηγούσε το αυτοκίνητο στην οδό Προδρόμου προς την Λεωφόρο Γρίβα Διγενή κτύπησε τη Μαρία Ιωσήφ, την οποία δεν είχε αντιληφθεί και η οποία βρήκε ακαριαίο θάνατο. Το αυτοκίνητο κτύπησε και άλλα πρόσωπα που βάδιζαν μαζί με το θύμα με αποτέλεσμα να υποστούν διάφορες σωματικές βλάβες. Η ποσότητα αλκοόλ που υπήρχε στο αίμα του ήταν 104 ml, ποσότητα που μειώνει την ικανότητα του οδηγού. Ο κατηγορούμενος μετά τη συμπλήρωση της θητείας του στην Εθνική Φρουρά, το καλοκαίρι του 1989, μετέβη στην Αμερική και ακολούθησε σπουδές στον κλάδο της Πληροφορικής και International Business. Συμπλήρωσε τις σπουδές του το Μάϊο του 1993 και επέστρεψε στην Κύπρο. Υπέβαλε αίτηση για εργοδότηση στο Πανεπιστήμιο Κύπρου. Η ποινική δίωξη του κατηγορουμένου άρχισε στις 22 Ιουνίου,
- Το Πρωτόδικο Δικαστήριο επέβαλε τις ακόλουθες ποινές: Στην πρώτη κατηγορία (πρόκληση θανάτου κατά παράβαση του άρθρου 210 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154) £400,- πρόστιμο και στέρηση της άδειας οδηγού για ένα χρόνο. Στη δεύτερη κατηγορία (Οδήγηση μηχανοκινήτου οχήματος υπό την επήρεια οινοπνευματωδών ποτών κατά τρόπο ώστε η ικανότητα για ασφαλή οδήγηση να ήταν ελαττωμένη) πρόστιμο £250,-. Η επιβληθείσα ποινή εφεσιβλήθηκε από τον Γενικό Εισαγγελέα σαν έκδηλα ανεπαρκής. Το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε μερικώς την έφεση και αποφάνθηκε ότι: «
- Το είδος και η έκταση της ποινής είναι πρωταρχική ευθύνη του πρωτόδικου Δικαστηρίου.
- Όταν το ατύχημα οφείλεται σε στιγμιαία αβλεψία και το ποινικό μητρώο του κατηγορουμένου είναι καλό πρέπει να επιβάλλεται χρηματική ποινή και στέρηση της άδειας οδηγού, εκτός αν συντρέχουν ειδικοί λόγοι για να μη επιβληθεί στέρηση της άδειας.
- Όταν το θανατηφόρο δυστύχημα προξενείται από εγωιστική παραγνώριση της ασφάλειας των άλλων προσώπων ή πεζών ή από επικίνδυνη ή απερίσκεπτη οδήγηση, ενδείκνυται η επιβολή ποινής φυλάκισης και στέρησης της άδειας οδηγού.
- Έχει νομολογηθεί ότι η πάροδος αρκετού χρόνου από τη διάπραξη του αδικήματος είναι στοιχείο ουσιώδες που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στην επιβολή ποινής, ειδικά με το είδος της ποινής, δηλαδή αν θα επιβληθεί ποινή φυλάκισης. Εκτός στις περιπτώσεις που θεωρείται απόλυτα αναγκαίο, είναι ανεπιθύμητη η επιβολή ποινής φυλάκισης μετά από περέλευση μακρού χρόνου από την ημέρα της διάπραξης του αδικήματος - (βλ., μεταξύ άλλων, Γενικός Εισαγγελέας ν. Νεοφύτου
(1991)2 Α.Α.Δ. 5, σελ. 10 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Τέλλα
(1991)2 Α.Α.Δ. 71, σελ. 77).
- Στην παρούσα περίπτωση η επιβολή ποινής φυλάκισης αντενδείκνυται, γιατί πέντε σχεδόν χρόνια μετά τη διάπραξη του αδικήματος η αποτρεπτικότητα της ποινής έχει μειωθεί ουσιαστικά όπως και ο αναμορφωτικός της ρόλος. Επίσης, οι προσωπικές συνθήκες του κατηγορουμένου έχουν αλλάξει ριζικά σ' αυτό το διάστημα με αποτέλεσμα ο εικοσάχρονος εθνοφρουρός να γίνει ένας επιστήμονας υποψήφιος για εργοδότηση στο Πανεπιστήμιο της Κύπρου.». Για τους πιο πάνω λόγους, το Εφετείο αποφάσισε να αυξήσει το ποσό του προστίμου στην πρώτη κατηγορία σε ΛΚ800.- μόνο, χωρίς καμμιά άλλη επέμβαση στην ποινή που επιβλήθηκε. Στην Ποινική Έφεση 217/16, Αστυνομία ν Μόδεστου Νικολάου, απόφαση ημερ. 11.5.2017, το Εφετείο, ανατρέποντας την πρωτόδικη απόφαση και αντικαθιστώντας τη χρηματική ποινή €3.000 με 3μηνη φυλάκιση ώστε να αντανακλά στις συνθήκες της υπόθεσης που εμφάνιζε το στοιχείο της εγωιστικής παραγνώρισης της ασφάλειας των άλλων από τον Κατηγορούμενο οδηγό, έλαβε υπόψη το ζήτημα του χρόνου 4 περίπου ετών που διέρρευσε από την ημέρα διάπραξης του αδικήματος (13.9.2013) μέχρι την ημερομηνία αποπεράτωσης της έφεσης που θα επιβάλλετο η ποινή (11.5.2017). Στάθμισε μαζί με τους άλλους παράγοντες, ότι ο κατηγορούμενος εκεί είχε συνδράμει στην καθυσέρηση βάσει των όσων αποκάλυπτε σχετικό απόσπασμα από την πρωτόδικη απόφαση ως εξής꞉ ″Ως προς τον χρόνο που διέρρευσε από την διάπραξη των αδικημάτων μέχρι σήμερα διαπιστώνω, ότι μεσολάβησαν εννέα μήνες για την καταχώριση κατηγορητηρίου από τη διάπραξη των αδικημάτων. Ο κατηγορούμενος κατά την 1η εμφάνιση ζήτησε χρόνο να απαντήσει. Η υπόθεση αναβλήθηκε ακόμη τρεις φορές (συνολική καθυστέρηση 4.5 μηνών) για να απαντήσει. Η υπόθεση ορίστηκε για απάντηση εν τέλει στις 4/12/2014 και ακολούθως στις 8/6/2015 για ακρόαση. Από τον Ιούνιο 2015 αναβλήθηκε δύο φορές λόγω ελλείψεως δικαστικού χρόνου, μία φορά λόγω αλλαγής δικηγόρου υπεράσπισης και μία φορά λόγω αιτήματος της κατηγορούσας αρχής. Στις 27/6/2016 ορίστηκε για ακρόαση χωρίς μάρτυρες και ακολούθως στις 21/7/2016 για ενδεχόμενη αλλαγή απάντησης, πράγμα το οποίο και έγινε. Στις 13/9/2016 αναβλήθηκε εκ νέου λόγω αιτήματος της Υπεράσπισης. Τα γεγονότα εν τέλει ακούστηκαν στις 29/9/
- Διαφαίνεται επομένως ότι παρά την καθυστέρηση των δύο ετών που παρατηρήθηκε από την καταχώριση και μετά μέρος της ευθύνης φέρει και ο κατηγορούμενος. Προσδίδω επομένως μειωμένη βαρύτητα στην παρατηρηθείσα καθυστέρηση.″ Εφαρμογή στην παρούσα υπόθεση. Στην παρούσα υπόθεση, οι συνθήκες του δυστυχήματος εμπεριείχαν το επιβαρυντικό στοιχείο της εγωιστικής παραγνώρισης της ασφάλειας της τροχαίας κίνησης επί της οδού, εφόσον ο Κατηγορούμενος επέλεξε να οδηγήσει υπό την επήρρεια αλκοόλης σε υψηλό ποσοστό (πέραν του 4πλάσιου) αναλογίας αλκοόλης στην εκπνοή του (95 αντί 22 εκατομμυριοστά). Αποτέλεσμα ήταν να οδηγεί με μειωμένη ικανότητα ελέγχου του οχήματός του και να προκαλέσει στις 7 η ώρα το πρωί, υπό το φυσικό φως της μέρας και με καιρό αίθριο, θανατηφόρο δυστύχημα, το οποίο θα μπορούσε άνετα να είχε αποφευχθεί δεδομένων των συνθηκών επί της οδού όπως τις περιέγραψα στην αιτιολογημένη απόφασή μου ημερ. 7.9.
- Ελαφρυντικό παράγοντα αποτελεί το λευκό ποινικό μητρώο του κατηγορούμενου, το ότι δεν έχει βαθμούς ποινής στην άδεια οδηγού, καθώς και η άμεση παραδοχή του αδικήματος της οδήγησης υπό την επήρρεια αλκοόλης. Τούτοι όμως οι ελαφρυντικοί παράγοντες δεν θα ήταν από μόνοι τους ικανοί για να αποφύγει το Δικαστήριο την επιβολή ποινής φυλάκισης. Το νεαρό της ηλικίας ενός κατηγορουμένου λαμβάνεται, γενικά, υπόψη ως ελαφρυντικός παράγοντας. Όπως όμως έχει νομολογηθεί (Ποινική Έφεση 130/13, Χρίστου Μιχαήλ ν Αστυνομίας, απόφαση ημερ. 16.5.2014, Παντέλα (ανωτέρω, σελ. 569)) σε αδικήματα αυτής της μορφής το νεαρό της ηλικίας δεν μπορεί να επενεργήσει ως ελαφρυντικός παράγοντας ενόψει της δραματικής αύξησης των θανατηφόρων δυστυχημάτων στον τόπο μας, της εμπλοκής σε πολλές περιπτώσεις νεαρών προσώπων και, της συνακόλουθης, ανάγκης να συνετιστούν τα άτομα νεαρής ηλικίας μέσω της επιβολής αυστηρών ποινών. Τα Δικαστήρια οφείλουν να στέλνουν στους νεαρούς παραβάτες του Οδικού Κώδικα το μήνυμα ότι οφείλουν να απέχουν από την οδήγηση υπό την επήρρεια αλκοόλης ακόμη και για μικρές αποστάσεις, αφού μπορεί να δημιουργήσουν κίνδυνο επί της οδού τον οποίο να μην μπορούν να διαχειριστούν και δεν είναι ορθό να το διακινδυνεύουν να οδηγούν με μειωμένη οδηγική ικανότητα στο δρόμο λόγω της κατανάλωσης ποτού προηγουμένως. Αυτό που στην παρούσα υπόθεση βαραίνει, στην κρίση του Δικαστηρίου, την πλάστιγγα υπέρ της αποφυγής επιβολής ποινής φυλάκισης στον Κατηγορούμενο είναι το σημαντικά μεγάλο χρονικό διάστημα που έχει παρέλθει από την ημερομηνία διάπραξης του αδικήματος μέχρι σήμερα που επιβάλλεται η ποινή. Είναι διπλάσιο διάστημα από εκείνο που εξέτασε το Εφετείο στην Ποινική Έφεση 217/16 (οκτώ χρόνια εδώ, ενώ τέσσερα χρόνια εκεί). Ακόμη και σύντομη ποινή φυλάκισης θα ήταν άκαιρη υπό το μέγεθος της καθυστέρησης αυτής. Λαμβάνω συναφώς υπόψη ότι· · Πρώτον, για τους λόγους που εξήγησα ανωτέρω, δεν μπορώ να αποδώσω ευθύνη στον Κατηγορούμενο για την καθυστέρηση στην καταχώρηση της ποινικής υπόθεσης. Οι εξετάσεις της Αστυνομίας για τις συνθήκες του δυστυχήματος είχαν ολοκληρωθεί από 24.2.2010 και ο Κατηγορούμενος κατηγορήθηκε στις 2.11.
- Έκτοτε θα μπορούσαν να είχαν γίνει όλες οι νενομισμένες ενέργειες για τη σύλληψή του ή για επίδοση του κατηγορητηρίου στο εξωτερικό. · Δεύτερον, ότι άπαξ και καταχωρήθηκε τελικά η παρούσα στις 24.3.2017, δεν υπήρξε αδικαιολόγητη καθυστέρηση ή καθυστέρηση στην εκδίκασή της που να οφείλεται στον Κατηγορούμενο. Προγραμματίστηκε κατά την πρώτη εμφάνιση στις 28.3.2017 για ακρόαση στις 2.6.
- Αναβλήθηκε κατόπιν αιτήματος της Κατηγορούσας Αρχής για τις 28.6.2017 και κατόπιν τούτου για τις 12.7.
- Άρχισε η ακρόαση στις 12.7.2017, συνεχίσθηκε στις 20.7.2017 και 26.7.2017 και ολοκληρώθηκε στις 3.8.2017 χωρίς οποιοδήποτε αίτημα αναβολής από μέρους της Υπεράσπισης. Σε κανένα στάδιο δεν φυγοδίκησε. Τήρησε τους περιοριστικούς όρους που του επέβαλε το Δικαστήριο για εξασφάλιση της εμφάνισής του κατά τη δίκη. · Σε όλο αυτό το χρονικό διάστημα που διέρρευσε από την ημερομηνία διάπραξης των αδικημάτων, μεταβλήθηκαν ουσιωδώς οι συνθήκες του Κατηγορούμενου, κατά παρόμοιο τρόπο με τον Σωκράτη Μιχαλάκη Αβρααμίδη ανωτέρω. Αποπεράτωσε σπουδές, εργοδοτήθηκε και αρραβωνιάστηκε. Σταθμίζοντας, αφενός, την ανάγκη για επιβολή αποτρεπτικής ποινής, τέτοιας που να αρμόζει στο αδίκημα της πρόκλησης θανατηφόρου δυστυχήματος, δεδομένης της αμείωτης συχνότητας με την οποία ταλανίζουν τα θανατηφόρα τροχαία την Κυπριακή κοινωνία, και, αφετέρου, τις ιδιαίτερες συνθήκες της παρούσας υπόθεσης και του συγκεκριμένου Κατηγορούμενου, ως εκ του χρόνου που παρήλθε, καταλήγω να επιβάλλω στην κατηγορία αρ. 1 στον Κατηγορούμενο χρηματική ποινή €4.000 βάσει του άρθρου 210 του Κεφ.
- Περαιτέρω, επιβάλλω 6 βαθμούς στην άδεια οδηγού βάσει του άρθρου 20Α του Ν.86/72 και εκδίδω διάταγμα αποστέρησης της άδειας οδήγησης του Κατηγορούμενου για περίοδο 9 μηνών από σήμερα. Επιπρόσθετα, επιδικάζονται εναντίον του Κατηγορούμενου τα έξοδα της παρούσας δικαστικής διαδικασίας, τα οποία ανέρχονται σε €
- Καμία περαιτέρω ποινή στην κατηγορία αρ. 2 εφόσον τα γεγονότα που την αφορούν εμπεριέχονται στα γεγονότα που αποτέλεσαν τη γενεσιουργό αιτία του δυστυχήματος και τα οποία λήφθηκαν υπόψη για την επιβολή ποινής στην κατηγορία αρ.
- Το ποσό της χρηματικής ποινής που επιβλήθηκε για την κατηγορία αρ. 1, καθώς επίσης των δικαστικών εξόδων είναι αμέσως πληρωτέο: νοουμένου ότι υπάρχει η συγκατάθεση του προσώπου που κατέθεσε τη χρηματική εγγύηση σε μετρητά στο Δικαστήριο προς εξασφάλιση της παρουσίας του Κατηγορούμενου στη δίκη, το ποσό που είναι πληρωτέο δύναται να κατασχεθεί από τη χρηματική εγγύηση και το υπόλοιπο ποσό της εγγύησης να αποδεσμευθεί και να επιστραφεί στο νόμιμο δικαιούχο του. (Υπ.) ...................................... Α. Πανταζή, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο