Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας ν. Κυθρεώτης, Αρ. Υπόθεσης: 20923/17, 27/6/2018

(2)(δ), 71 και 72 των Περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών Κ.Δ.Π. 66/

1. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος στο κατηγορητήριο, ο κατηγορούμενος στις 29.3.2017 σε διασταύρωση στη Λεωφόρο Γρίβα Διγενή στην Λευκωσία, ενώ οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα με αριθμούς εγγραφής XXXXX45 δεν συμμορφώθηκε με την ένδειξη του κόκκινου φανού των φωτεινών σηματοδοτών οι οποίοι ρυθμίζουν την τροχαία κίνηση στην εν λόγω διασταύρωση. Είναι κοινώς αποδεκτό ότι στις 29.3.2017 ο Κατηγορούμενος οδηγούσε το πιο πάνω όχημα στην οδό Λόρδου Βύρωνος και έστριψε αριστερά στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή. Είναι επίσης κοινώς αποδεκτό ότι η διασταύρωση της οδού Λόρδου Βύρωνος με την Λεωφόρο Γρίβα Διγενή ελέγχεται με φωτεινούς σηματοδότες. Στην προκειμένη περίπτωση, τέθηκε υπό αμφισβήτηση το κατά πόσον όντως ο Κατηγορούμενος πέρασε την γραμμή στάσης της Λεωφόρου Λόρδου Βύρωνος σε χρόνο, κατά τον οποίο το φως για την πορεία του ήταν κόκκινο. Για να αποδείξει την υπόθεση της, η Κατηγορούσα Αρχή κάλεσε δύο μάρτυρες κατηγορίας. Αφού κλήθηκε σε απολογία, ο Κατηγορούμενος κατέθεσε ενόρκως. Δεν κάλεσε μάρτυρες υπεράσπισης. Ε/Αστ.XXX4 XXXXX Θεολόγου (ΜΚ1) Ο ΜΚ1 υπηρετεί στην Τροχαία Αρχηγείου και στις 29.3.2017 διενεργούσε ελέγχους τροχαίας στη συμβολή της Λεωφόρου Γρίβα Διγενή με την οδό Λόρδου Βύρωνος. Περί τις 18:20, είχε δει τον Κατηγορούμενο να οδηγεί το αυτοκίνητο του ερχόμενος από την Λεωφόρο Βύρωνος και να παραβιάζει κόκκινο φωτεινό σηματοδότη προκειμένου να εισέλθει στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή. Ο ΜΚ1 έκανε σήμα στον Κατηγορούμενο, ο οποίος σταμάτησε και αφού ενημερώθηκε για την ισχυριζόμενη παράβαση, ανέφερε «τούντο πράγμα που κάνετε δαμέ είναι παγίδα και ξέρω των μάστρο σου τον κύριο Σπύρο και θα δεις τι θα σου κάμω». Στη συνέχεια, ο ΜΚ1 κατέγραψε τα στοιχεία του Κατηγορουμένου και εξέδωσε εξώδικο πρόστιμο το οποίο παρέμεινε απλήρωτο. Αντεξεταζόμενος, ο ΜΚ1 ανέφερε ότι είδε τον Κατηγορούμενο να διαπράττει το αδίκημα ενώ βρισκόταν πάνω στο πεζοδρόμιο και περί τα εφτά μέτρα μακριά από την επίδικη διασταύρωση. Από εκείνο το σημείο είχε δει ότι το φως στην Γρίβα Διγενή ήταν πράσινο καθώς και ότι το φως για την διάβαση πεζών στην Λεωφόρο Βύρωνος επίσης πράσινο, κάτι που, κατά τον ίδιο, σημαίνει ότι το φως για τα οχήματα που κινούνταν στην Λεωφόρο Βύρωνος ήταν κόκκινο. XXXXX Μούζουρος (ΜΚ2) Ο ΜΚ5 εργάζεται στο Τμήμα Δημοσίων Έργων και παρουσίασε πίνακα που αφορά τον τρόπο λειτουργίας των φώτων τροχαίας στην επίδικη διασταύρωση (βλ. Τεκμήριο 2). Εξήγησε ότι κατά την επίδικη ημερομηνία και ώρα, η διασταύρωση λειτουργούσε με δύο στάδια. Το πρώτο στάδιο αφορούσε τη Λεωφόρο Γρίβα Διγενή όπου άναβε το πράσινο για 62 δευτερόλεπτα. Κατά τον ίδιο χρόνο στην Λεωφόρο Βύρωνος ήταν κόκκινο. Αφού έσβηνε το πράσινο στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή, ακολουθούσαν 3 δευτερόλεπτα κίτρινο και 1 δευτερόλεπτο κατά το οποίο η διασταύρωση ήταν κόκκινο για όλες τις κατευθύνσεις. Στην συνέχεια ξεκινούσε το 2ο στάδιο κατά το οποίο άναβε κόκκινο μαζί με κίτρινο στη Λεωφόρο Βύρωνος για 2 δευτερόλεπτα και στην συνέχεια άναβε πράσινο για 29 δευτερόλεπτα. Μετά που έσβηνε το πράσινο στην Λεωφόρο Βύρωνος ακολουθούσαν 3 δευτερόλεπτα κίτρινο, 2 δευτερόλεπτα που η διασταύρωση ήταν κόκκινο για όλες τις κατευθύνσεις και 2 δευτερόλεπτα κόκκινο ‑ κίτρινο μαζί για το στάδιο 1 που είναι η Λεωφόρος Γρίβα Διγενή. Ο μάρτυρας εξήγησε ότι για την μετάβαση από το από το στάδιο 1 προς το στάδιο 2, δηλαδή από την ώρα που θα σβήσει το πράσινο στη Λεωφόρο Γρίβα Διγενή μέχρι να ανάψει το πράσινο στη Λεωφόρο Βύρωνος, μεσολαβεί χρόνος ασφαλείας έξι δευτερόλεπτων, κατά τα οποία τα οχήματα στην Λεωφόρο Βύρωνος δεν δικαιούνται να προχωρήσουν. Από το στάδιο 2 προς το στάδιο 1, δηλαδή από τη Λεωφόρο Βύρωνος προς τη Λεωφόρο Γρίβα Διγενή, ο χρόνος ασφαλείας είναι 7 δευτερόλεπτα αφού από την ώρα που θα σβήσει το πράσινο για τα οχήματα στην Λεωφόρο Βύρωνος, μεσολαβούν 3 δευτερόλεπτα κίτρινο, 2 δευτερόλεπτα κατά τα οποία όλη η διασταύρωση είναι κόκκινο για όλα τα οχήματα και άλλα 2 δευτερόλεπτα κόκκινο ‑ κίτρινο μαζί για το στάδιο
2. Αντεξεταζόμενος, ο ΜΚ2 ανέφερε ότι δεν υπάρχει περίπτωση να είναι πράσινο στην Γρίβα Διγενή και να μην είναι κόκκινο στην Λεωφόρο Βύρωνος. Κατηγορούμενος Μετά το πέρας της μαρτυρίας για την Κατηγορούσα Αρχή, κατέθεσε στο Δικαστήριο ο Κατηγορούμενος. Αυτός ισχυρίστηκε ότι δεν είναι δυνατόν να υποθέσει κάποιος ότι όταν το φανάρι στη Γρίβα Διγενή ήταν πράσινο, τότε το φανάρι στη Βύρωνος ήταν κόκκινο. Επιχείρησε να πείσει για τον ισχυρισμό του λέγοντας ότι η απόσταση από την γραμμή στάσης της Λεωφόρου Βύρωνος μέχρι το σημείο όπου θα μπορούσε ο αστυνομικός να δει το όχημα του να εξέρχεται στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή, είναι 9.80 μέτρα. Ένα όχημα που κινείται με 15 ΧΑΩ χρειάζεται 2.4 δευτερόλεπτα για να διανύσει αυτή την απόσταση. Συνεπώς, σύμφωνα πάντα με τον Κατηγορούμενο, ένα όχημα θα μπορούσε να είχε περάσει την γραμμή στάσης στην Λεωφόρο Βύρωνος με πράσινο, αλλά μέχρι να ξεπροβάλει ώστε να γίνει ορατό στον αστυνομικό, να άναψε το πράσινο στην Γρίβα Διγενή. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω τους μάρτυρες να δίνουν δια ζώσης τη μαρτυρία τους στο εδώλιο του μάρτυρα και να αξιολογήσω την συνολική εμφάνιση και συμπεριφορά τους. Αποτίμησα τη συνολική τους παρουσία στη βάση των εγγενών χαρακτηριστικών της μαρτυρίας τους όπως η πηγή της γνώσης τους, η μνήμη τους, η ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος, τυχόν προκατάληψη, ανιδιοτέλεια και αληθοφάνεια. Έχοντας κατά νου τα πιο πάνω, σημειώνω ότι και οι δύο μάρτυρες Κατηγορίας απαντούσαν με αμεσότητα και ευθύτητα. Επισημαίνω επίσης ότι οι εν λόγω μάρτυρες ήταν ήρεμοι και δεν φάνηκε να διακατέχονται από αμηχανία ή δισταγμό. Επιπρόσθετα, δεν περιέπεσαν σε οποιεσδήποτε αντιφάσεις. Ήταν σταθεροί στις θέσεις τους και επέμειναν σε αυτές μέχρι τέλους. Η αξιοπιστία τους δεν πλήγηκε ούτε κατά την διάρκεια της αντεξέτασης τους. Όσον αφορά τον ισχυρισμό ότι ο ΜΚ1 δεν στεκόταν 7 μέτρα από τα φώτα τροχαίας αλλά πιο μακριά, επισημαίνω ότι τούτο δεν αποτελεί ουσιαστικό κριτήριο για τον κλονισμό της αξιοπιστίας του μάρτυρα. Ήταν εμφανές ότι ο μάρτυρας αναφέρθηκε σε κατά προσέγγιση απόσταση. Η προσκόλληση σε τέτοια επουσιώδη κατά τα άλλα λεπτομέρεια δίδει την εντύπωση ότι καταπιανόμαστε με μαθηματική άσκηση, ενώ στην ουσία ο μάρτυρας ήταν σαφής ότι από το σημείο όπου στεκόταν, έβλεπε ότι το φως στην Γρίβα Διγενή αλλά και στην διάβαση πεζών ήταν πράσινο. Επί αυτής της ουσιαστικής πτυχής της μαρτυρίας του, ο ΜΚ1 δεν αντεξετάστηκε. Ούτε αντεξετάστηκε για το ότι κατά τον χρόνο που είδε το όχημα του Κατηγορουμένου να ξεπροβάλλει στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή, το φως στην Γρίβα Διγενή καθώς και το φως στην διάβαση πεζών της Λεωφόρου Βύρωνος ήταν πράσινα. Σύμφωνα με τη νομολογία, εκεί που ένας μάρτυρας δεν αντεξετάζεται σε ουσιώδες μέρος της μαρτυρίας του παρέχει στο δικαστήριο διακριτική ευχέρεια να θεωρήσει την παράλειψη αυτή ως αποδοχή των ισχυρισμών του στο σημείο που δεν αντεξετάστηκε (βλ. Adidas v. Jonitexo Ltd

(1987)1 C.L.R. 383). Σε κάθε περίπτωση, κρίνω και τους δύο μάρτυρες κατηγορίας καθ' όλα αξιόπιστους και αποδέχομαι την μαρτυρία τους στο σύνολο της. Ο Κατηγορούμενος από την άλλη, επιβεβαίωσε εν πολλοίς την μαρτυρία του ΜΚ

1. Η μοναδική θέση που πρόβαλε προς υπεράσπιση του ήταν ότι δεν είχε περάσει με κόκκινο από την γραμμή στάση της Λεωφόρου Βύρωνος. Για να δικαιολογήσει το γεγονός ότι όταν θεάθηκε από τον αστυνομικό, στην Γρίβα Διγενή ήταν πράσινο ανέφερε ότι αφού πέρασε την γραμμή στάσης μέχρι να ξεπροβάλει στο σημείο όπου έγινε ορατός παρήλθαν 2,4 δευτερόλεπτα. Αυτό κατά τον ίδιο δικαιολογεί το γεγονός ότι πρόλαβε να ανάψει το πράσινο στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή. Έχω την άποψη ότι ο Κατηγορούμενος δεν προέβη σε ορθούς μαθηματικούς υπολογισμούς και δεν έχει αντιληφθεί την λειτουργία των φώτων τροχαίας όπως αυτή επεξηγήθηκε από τον ΜΚ
2. Όπως ανέφερε ο ΜΚ2, από την στιγμή που σβήνει το πράσινο φως στην Λεωφόρο Βύρωνος, ακολουθούν 7 δευτερόλεπτα μέχρι να ανάψει το πράσινο στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή. Συνεπώς, τα 2,4 δευτερόλεπτα που κατά τον Κατηγορούμενο χρειάστηκε να διανύσει την απόσταση των 9,80 μέτρων, δεν είναι αρκετά ώστε να δημιουργήσουν αμφιβολία για το ότι ο Κατηγορούμενος δεν πέρασε με πράσινο. Δεν είναι καν αρκετά να δικαιολογήσουν ισχυρισμό ότι ο Κατηγορούμενος πέρασε με κίτρινο. Και τούτο διότι από την στιγμή που σβήνει το κίτρινο φως στην Λεωφόρο Βύρωνος και ανάβει το κόκκινο, μεσολαβούν άλλα 4 δευτερόλεπτα μέχρι να ανάψει το πράσινο φως στην Γρίβα Διγενή (2 δευτερόλεπτα όλη η διασταύρωση κόκκινο και 2 δευτερόλεπτα κόκκινο - κίτρινο στην Γρίβα Διγενή). Έχοντας τα πιο πάνω κατά νου, κρίνω ότι η αξιόπιστη ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία αποδεικνύει ότι κατά τον χρόνο που ο Κατηγορούμενος πέρασε την γραμμή στάσης της Λόρδου Βύρωνος με πρόθεση να στρίψει αριστερά στην Λεωφόρο Γρίβα Διγενή, το φως για την πορεία του εξέπεμπε κόκκινο φως. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Ο Κανονισμός 58

(1)(ια) της Κ.Δ.Π. 66/84 αντικαταστάθηκε από την ΚΔΠ 189/08 με τον Κανονισμό 58

(2)(δ) και ορίζει ότι: «58. -

(2)Κάθε πρόσωπο το οποίο οδηγεί ή έχει την ευθύνη ή τον έλεγχο μηχανοκινήτου οχήματος, έχει τα πιο κάτω καθήκοντα και υποχρεώσεις- . . . (δ) να συμμορφώνεται προς όλα τα σήματα τροχαίας, συμπεριλαμβανομένων πινακίδων, που τοποθετούνται ή χαράσσονται πάνω ή κοντά σε οποιοδήποτε δρόμο με ή κατ' εντολή της Αστυνομίας, ή αρχής τοπικής διοίκησης ή άλλης αρχής, στην οποία έχει ανατεθεί δυνάμει οποιασδήποτε νομοθετικής διάταξης ο έλεγχος ή η ρύθμιση της τροχαίας κυκλοφορίας». Σύμφωνα με τον Κανονισμό 2 - «σήμα τροχαίας» σημαίνει οποιονδήποτε αντικείμενον ή μέσον (μονίμως τοποθετημένον ή κινητόν) ή οποιονδήποτε σημείον, σήμανσιν, σύμβολον ή γραμμήν, προς μετάδοσιν εις την τροχαίαν κίνησιν εν γένει ή εις ωρισμένην κατηγορία ταύτης, προειδοποιήσεων, πληροφοριών, κανόνων, περιορισμών ή απαγορεύσεων οποιασδήποτε φύσεως, καθών και οιονδήποτε σημείον, σήμανσιν, σύμβολον ή γραμμήν επί ή πλησίον οιασδήποτε οδού ή κεχαραγμένον επί του καταστρώματος οιασδήποτε οδού προς μετάδοσιν τοιούτων προειδοποιήσεων, πληροφοριών, κανόνων, περιορισμών ή απαγορεύσεων.» Στην παρούσα υπόθεση, ο Κατηγορούμενος δεν αμφισβήτησε ούτε την ύπαρξη ούτε και την νομιμότητα της σήμανσης, ήτοι την ύπαρξη φωτεινών σηματοδοτών στην επίδικη διασταύρωση. Παρά το ότι δεν προσκομίστηκε μαρτυρία από την Κατηγορούσα Αρχή ότι οι φωτεινοί σηματοδότες τοποθετήθηκαν με ή κατ' εντολή της Αστυνομίας ή αρχής τοπικής διοίκησης ή άλλης αρχής, στην οποία έχει ανατεθεί δυνάμει οποιασδήποτε νομοθετικής διάταξης ο έλεγχος ή η ρύθμιση της τροχαίας κυκλοφορίας, θεωρώ ότι στην προκειμένη περίπτωση επενεργεί το τεκμήριο της κανονικότητας (omnia preasumuntur rite esse acta) έτσι ώστε το γεγονός ότι υπήρχαν στην εν λόγω διασταύρωση φώτα τροχαίας να δημιουργεί εκ πρώτης όψεως μαρτυρία ότι η εν λόγω σήμανση τοποθετήθηκε νομίμως. (βλ. Γιωργαλλίδης ν. Δήμου Λάρνακας

(2001)2 ΑΑΔ 780) και Γενικός Εισαγγγελέας ν. Ντίνου Φλωρίδη

(1999)2 Α.Α.Δ. 95) Όπως επεξηγείται στο σύγγραμμα Wilkinson´s Road Traffic Offences, Tenth edition, σελ. 257, η υποχρέωση οδηγού να μην περάσει τη γραμμή στάσης με κόκκινο φανό στην πορεία του αφορά οποιοδήποτε τμήμα του οχήματός του: «The prohibition on passing over the stop-line applies to any part of the vehicle when the red light is showing; if the front of a vehicle has already crossed that line when the light goes red, it is an offence under s.22 for it to proceed further (Ryan v. Smith [1967] 1 All ER 611). Εν όψει της πιο πάνω αξιολόγησης και των ευρημάτων του Δικαστηρίου, καταλήγω ότι ο Κατηγορούμενος εισήλθε στην διασταύρωση ενώ το φως για την πορεία του ήταν κόκκινο και συνεπώς δεν μπορεί να υπάρξει άλλη κατάληξη πέραν από την ενοχή του. Συνεπώς, ο Κατηγορούμενος είναι ένοχος πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. (Υπ.) Χρ. Ρασπόπουλος, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο