Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. Γεωργία Κοφτίδου, Αρ. Υπόθεσης: 26035/15, 23/2/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2018:B36 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: M. Παπαθανασίου, Ε. Δ. Αρ. Υπόθεσης: 26035/15 Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού Εναντίον Γεωργία Κοφτίδου --------------------------------------------------- Ημερομηνία: 23.02.2018 Για την κατηγορούσα αρχή: κ. Α. Μανώλη (για ν' ακούσει απόφαση ο κ. Π. Αβρααμίδης) Για την κατηγορούμενη: κ. Γ. Ζαμπάς Κατηγορούμενη: παρούσα ΑΠΟΦΑΣΗ Η κατηγορούμενη αντιμετωπίζει στην παρούσα υπόθεση μίαν κατηγορία για εξασφάλιση αγαθών με ψευδείς παραστάσεις, κατά παράβαση των άρθρων 297 και 298 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 όπως τροποποιήθηκε. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος της 1ης κατηγορίας, όπως τροποποιήθηκαν, η κατηγορούμενη μεταξύ Ιουλίου 2003 και Δεκεμβρίου 2011 στη Λεμεσό, της Επαρχίας Λεμεσού, με ψευδείς παραστάσεις και με σκοπό την καταδολίευση απέσπασε από την Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω του γραφείου Ευημερίας Λεμεσού, το χρηματικό ποσό των €36.183,24.-, δηλαδή, κατά τις αιτήσεις για λήψη δημόσιου βοηθήματος που υπέβαλε στο γραφείο Ευημερίας Λεμεσού παρέλειψε να δηλώσει ακίνητη περιουσία που ήταν εγγεγραμμένη στο όνομα της όπως προνοεί η νομοθεσία, με αποτέλεσμα να λάβει το πιο πάνω χρηματικό ποσό. Για την υπόθεση της κατηγορούσας αρχής κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου δύο μάρτυρες και μετά την ενδιάμεση απόφαση του Δικαστηρίου για απόδειξη εκ πρώτης όψεως υπόθεσης, η κατηγορούμενη προέβη σε ανώμοτη δήλωση και κάλεσε ένα μάρτυρα για την υπεράσπιση της. Μετά την ολοκλήρωση της ακροαματικής διαδικασίας, ο ευπαίδευτος συνήγορος της κατηγορούμενης κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου γραπτή αγόρευση, ενώ ο ευπαίδευτος συνήγορος της κατηγορούσας αρχής αγόρευσε προφορικά ενώπιον του Δικαστηρίου. Δεν κρίνω σκόπιμο να επαναλάβω όσα οι συνήγοροι ανέφεραν και αρκούμαι εδώ να αναφέρω ότι έχω μελετήσει ενδελεχώς τις θέσεις που προβλήθηκαν. Θα γίνει σημειώνω αναφορά σε συγκεκριμένα σημεία των αγορεύσεων κατωτέρω εφόσον τούτο κριθεί αναγκαίο. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΜΚ1 - Ευριπίδης Χειμωνίδης Κατ' αρχήν στην κυρίως εξέταση του αναγνώρισε την κατάθεση του στην Αστυνομία ημερ.18/12/14 (τεκμ.1) την οποία ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου και συμφώνησε με το περιεχόμενο της. Εις αυτήν αναφέρει τα εξής (παρατίθεται αυτούσια) : " Εργάζομαι ως λειτουργός κοινωνικών υπηρεσιών στο Επαρχιακό Γραφείο Ευημερίας Λεμεσού που βρίσκεται στα Κάτω Πολεμίδια στην Λεμεσό. Ως υπεύθυνος λειτουργός υπερπληρωμών τον Αύγουστο του 2013 μου μεταβιβάσθηκε ο φάκελος της περίπτωσης της κυρίας Αθανασίου Γεωργίας, Δ.Τ. 537881, οδός Αιμίλιου Ζολά 26, διαμ. 101, Αγία Φύλα, 3115, Λεμεσός με σκοπό να προβώ στις απαραίτητες ενέργειες για επιστροφή του ποσού της υπερπληρωμής ύψους 36,183.24= ευρώ τα οποία η πιο πάνω αναφερόμενη έλαβε ως δημόσιο βοήθημα για την περίοδο 7/2003- 1/2012 κατά περιόδους αφού υπόβαλε τρεις αιτήσης χωρίς να δηλώσει ακίνητη περιουσία που είχε στο όνομα της όπως προνοεί η νομοθεσία. Συγκεκριμένα μετά από έρευνα που διενήργησε στο Επαρχιακό κτηματολόγιο Λεμεσού η λειτουργός της πιο πάνω περίπτωσης Σπυρούλα Χαραλάμπους διαπίστωσε ότι η πιο πάνω αναφερόμενη γυναίκα ήταν κάτοχος ακίνητης ιδιοκτησίας από το 1999 την οποία αποξένωσε το 2003 στην τιμή των 239,204.20 = ευρώ χωρίς να ενημερώσει την υπηρεσία, αλλά ούτε και το δήλωσε σε καμία από τις τρεις αιτήσεις τις οποίες είχε υποβάλει στην υπηρεσία μας για παροχή δημοσίου βοηθήματος κατά τον 7/2003, 3/2008 και 2/2009. Να σημειωθεί ότι στις αιτήσεις δημοσίου βοηθήματος στο μέρος 4
(1)ζητείται να δηλωθεί ακίνητη ή κινητή περιουσία που κατέχει ο αιτητής, ο σύζυγος και τα εξαρτώμενα παιδία τους. Στο μέρος 4
(2)ζητείται όπως ο αιτητής αναφέρει περιουσία κινητή ή ακίνητη που έχει μεταβιβάσει σε άλλα πρόσωπα που έχει μεταβιβάσει σε άλλα πρόσωπα από το 1991 μέχρι την ημερομηνία υποβολής της αίτησης και να αναφερθεί ο ακριβής χρόνος μεταβίβασης. Να σημειωθεί ότι στην αίτηση που υπόβαλε η πιο πάνω αναφερόμενη στις 17/3/2008 (δεύτερη αίτηση δημοσίου βοηθήματος) δήλωσε περιουσία μόνο στο κατεχόμενο Βαρώσι. Η κυρία Αθανασίου υπόβαλε αίτηση δημοσίου βοηθήματος στις 10/7/2003 προσκομίζοντας κάρτας ανεργείας. Στην αίτηση της η λήπτρια δεν ανάφερε ότι είναι κάτοχος ακίνητης περιουσίας ούτε ότι μεταβίβασε κινητή ή ακίνητη περιουσία. Η αίτηση της εγκρίθηκε και από 1/8/2003 κατέστει λήπτρια δημοσίου βοηθήματος με εξαρτώμενα τα τρία παιδιά της 496.50= Λ.Κ.. Ο αρμόδιος λειτουργός του γραφείου μας στις 25/7/2003 απέστειλε σχετική επιστολή στο Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού για έρευνα ακίνητης ιδιοκτησίας. Δεν λήφθηκε απάντηση και στάληκε εκ νέου επιστολή στις 23/12/2004 για έρευνα ακίνητης ιδιοκτησίας προς το Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού. Δεν λήφθηκε απάντηση και η πιο πάνω λήπτρια συνέχισε να λαμβάνει επίδομα μέχρι τον 6/2005 οπότε και διακόπηκε το δημόσιο βοήθημα προς αυτή γιατί κρίθηκε ότι ήταν ικανή για εργασία και της δόθηκε μεγάλο χρονικό διάστημα για να βρει εργασία χωρίς όμως αυτή να κάνει προσπάθειες για εργοδότηση. Η αναφερόμενη λήπτρια ενημερώθηκε γραπτώς για τους λόγους διακοπής του δημοσίου βοηθήματος. Στις 17.3.2008 υποβλήθηκε από την πιο πάνω νέα αίτηση για λήψη δημοσίου βοηθήματος δηλώνοντας μόνο ότι είχε περιουσία στο κατεχόμενο Βαρώσι. Η αίτηση της απορρίφθηκε αφού η αιτήτρια δεν προσκόμισε αποδεικτικά στοιχεία για την ανικανότητα της για εργασία όπως ισχυριζόταν. Στις 23/2/2009 η κυρία Αθανασίου υπόβαλε νέα αίτηση λήψης δημοσίου Βοηθήματος δηλώνοντας και πάλι ως ακίνητη ιδιοκτησία οικόπεδο στο κατεχόμενο Βαρώσι. Στις 8/4/2009 στάληκε στο Επαρχιακό κτηματολόγιο Λεμεσού επιστολή για έρευνα ακίνητης ιδιοκτησίας. Τον ίδιο μήνα η περίπτωση εγκρίθηκε ως μονογονέας και εγκρίθηκε μηνιαίο δημόσιο βοήθημα υπολογίζοντας τα εισοδήματα από την εργασία της και ποσό ενοικίου που λάμβανε από την Αρχή ενοικίων. Το δημόσιο βοήθημα της ήταν 304.90= ευρώ μηνιαίως για να συμπληρώσει τις βασικές ανάγκες που προνοούσε η νομοθεσία. Έγινε διακοπή του δημοσίου βοηθήματος από 1/1/12 επειδή η πιο πάνω αναφερόμενη δεν συνεργάστηκε για να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία τα οποία της είχαν ζητηθεί στις 23/09/11 όπως αντίγραφο διαζυγίου, αναλυτική κατάσταση μισθοδοσίας, ενοικιαστήριο έγγραφο χαρτοσημασμένο από τον έφορο τελών και αποδείξεις ενοικίου, βεβαίωση από την Αρχή ενοικίων για το επίδομα ενοικίου που λάμβανε. Για την περίοδο αυτή που λάμβανε το δημόσιο βοήθημα δεν είχαμε λάβει το αποτέλεσμα της έρευνας από το κτηματολόγιο παρόλο που μας έστειλαν επιστολή ότι είχαν παραλάβει την αίτηση μας. Στις 29/3/13 λήφθηκε από το Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού πιστοποιητικό έρευνας ακίνητης ιδιοκτησίας σύμφωνα με το οποίο η αναφερόμενη λήπτρια από τον 5/1999 ήταν κάτοχος του ενός δευτέρου μεριδίου διαμερίσματος με αριθμό 3 στην οδό Φιλοκύπρου 4, στην Αγία Τριάδα στην Λεμεσό καθώς και ένα οικόπεδο με αριθμό εγγραφής 0/26298 τεμάχιο 140 στο χωριό της Γερμασόγειας του οποίου ήταν κάτοχος από τις 21/9/1999. Επίσης αναφερόταν ότι τον Μάρτιο 2003 η πιο πάνω αναφερόμενη μεταβίβασε με ανταλλαγή πιο πάνω οικόπεδο για το ποσό των 239.204.20= ευρώ. Τον 6/13 υπολογίστηκε από τον λειτουργό του γραφείου μας η υπερπληρωμή του ποσού των 37.089.25= αφού σύμφωνα με την νομοθεσία άρθρο 13
(1)του νόμου δημοσίου Βοηθήματος 2006-2013, κάθε πρόσωπο οφείλει να επιστρέφει στον Διευθυντή οποιοδήποτε ποσό έλαβε από το δημόσιο βοήθημα ως αποτέλεσμα παράλειψης του να αποκαλύψει ουσιώδες γεγονός ή λόγο ανακριβούς δήλωσης του σχετικά με ουσιώδες γεγονός ανεξάρτητα αν τέτοια δήλωση είναι δόλια ή όχι. Η αναφερόμενη ενημερώθηκε με επιστολή τον 6/13 για το ύψος της υπερπληρωμής και τους λόγους της. Επίσης στις 9/8/13 στάληκε νέα επιστολή προς την λήπτρια να επισκεφθεί την υπηρεσία μας για να συζητηθούν τρόποι επιστροφής της υπερπληρωμής στην υπηρεσία μας. Δεν ανταποκρίθηκε και στις 13/11/13 στάληκε επιστολή προς την διευθύντρια Υπηρεσιών Κοινωνικής ευημερίας για μελέτη της περίπτωσης και πιθανή λήψη νομικών μέτρων εναντίον της. Μετά που έγινε νέος λογιστικό έλεγχος το ποσό της υπερπληρωμής μειώθηκε σε 36.183,24= ευρώ. Στις 29/11/14 η κυρία Αθανασίου ενημερώθηκε με νέα επιστολή για το ύψους της υπερπληρωμής. Στις 16/10/14 παραλήφθηκε επιστολή από την διευθύντρια υπηρεσιών κοινωνικής υπηρεσίας στην οποία ζητείτω να αποσταλεί το συντομότερο δυνατό έκθεση για να προωθηθεί η περίπτωση για λήψη νομικών μέτρων εναντίον της αναφερόμενης. Επίσης δοθήκαν οδηγίες να γίνει καταγγελία στην αστυνομία κατά πόσο προκύπτει θέμα ποινικής δίωξης εναντίον της αναφερόμενης βάσει του άρθρου 22 των περί δημοσίων βοηθημάτων και Υπηρεσιών νόμων του 2006 εώς
- Σου παραδίδω αντίγραφα των τριών αιτήσεων για λήψη δημοσίου βοηθήματος που υπέβαλε η Αθανασίου, αντίγραφο του πιστοποιητικού έρευνας που λήφθηκε από το κτηματολόγιο, τις επιστολές ενημέρωσης που στείλαμε προς την αναφερόμενη λήπτρια καθώς και την επιστολή που λάβαμε από την διευθύντρια Υπηρεσιών Κοινωνικής ευημερίας. Θα σας προσκομίσω αναλυτική κατάσταση με τους αριθμούς των επιταγών που έγιναν οι πληρωμές του δημοσίου βοηθήματος." Στη συνέχεια αναγνώρισε συμπληρωματική του κατάθεση στην Αστυνομία ημερ.22/01/15 (τεκμ.2), την οποία επίσης ανέγνωσε και συμφώνησε με το περιεχόμενο της. Στη συγκεκριμένη κατάθεση δε αναφέρει τα εξής : " Συμπληρωματικά με κατάθεση μου που έδωσα στην Αστυνομία στις 18/12/14 σου παραδίδω κατάσταση με τις επιταγές που στάληκαν στην Γεωργία Αθανασίου για όλη την περίοδο που λάμβανε επίδομα. Να σου αναφέρω ότι η ψευδείς δηλώσεις που εντοπίστηκαν ε στον φάκελο της πιο πάνω είναι η παράληψη να δηλώσει στις αιτήσεις της τα πλήρης περιουσιακά της στοιχεία. Η Αθανασίου λάμβανε επίδομα γιατί είχε δηλώσει ότι ήταν άνεργη. Δηλ. λάμβανε επίδομα ως άνεργη από 1/8/2003 αφού μας παρουσίασε πιστοποιητικό εγγραφής στο γραφείο εξευρέσεως εργασίας. Τον 6/2005 διακόπηκε το επίδομα της επειδή σταμάτησε να παρουσιάζει βεβαιώσεις εγγραφής στο γραφείο εργασίας. Συγκεκριμένα παρουσίασε βεβαίωση εγγραφής του γραφείου εργασίας μέχρι τον Ιανουάριο του
- Της δόθηκε χρονικό διάστημα μέχρι τον 6ον του 2005 να βρει εργασία πράγμα που δεν εκανε και ούτε προσκόμισε βεβαίωση εγγραφής στο γραφείο εργασίας. Εκείνη την περίοδο δεν παρουσίασε κάποια βεβαίωση ότι ήταν ανίκανη για εργασία. Όταν στις 17/3/2008 υπόβαλε νέα αίτηση για λήψη δημοσίου βοηθήματος απορρίφθηκε γιατί αφού ανέφερε ότι ήταν ασθενής δεν παρουσίασε οποιοδήποτε ιατρικό πιστοποιητικό. Στις 23/2/09 η Αθανασίου υπόβαλε νέα αίτηση για λήψη δημοσίου βοηθήματος ως μονογονιός που εργαζόταν με χαμηλές απολαβές και ότι πλήρωνε ενοίκιο 598= ευρώ μηνιαίως. Μας παρουσίασε βεβαίωση κοινοτάρχη της Αγίας φύλας ότι βρισκόταν σε διάσταση με τον σύζυγο της και βεβαίωση του εργοδότη για τον μισθό της. Εκκρίθηκε μηνιαίο συμπληρωματικό δημόσιο βοήθημα ως μονος γονέας ύψους 304.90 ευρώ μηνιαίως χωρίς να της καταβάλλεται επίδομα ενοικίου γιατί το ενοικιαστήριο έγγραφο που προσκόμισε στο γραφείο μας δεν ήταν χαρτοσημασμένο από τον Εφορο τελών όπως της είχε ζητηθεί. Εκείνο το διάστημα ήταν αρκετό να παρουσιάσει κάποιος βεβαίωση από κοινοτάρχη ότι ήταν σε διάσταση για να λάβει δημόσιο βοήθημα ως μονογονιός. Δεν αμφισβητήθηκαν από την υπηρεσία μας οι βεβαιώσεις του εργοδότη της και του κοινοτάρχη που προσκόμισε η πιο πάνω. Στις 1/1/12 διεκόπηκε το αναφερόμενο δημόσιο βοήθημα στην Αθανασίου γιατί της είχε ζητηθεί στις 28/9/11 να παρουσιάσει αντίγραφο διαζυγίου, αναλυτική κατάσταση μισθοδοσίας και ενοικιαστήριο έγγραφο χαρτοσημασμένο από τον έφορο τελών πράγμα που δεν έπραξε. Σου παραδίδω αντίγραφο της βεβαίωσης του κοινοτάρχη, αντίγραφο της βεβαίωσης του εργοδότη αντίγραφο ένορκης δήλωσης της ότι είναι σε διάσταση με τον σύζυγο της καθώς και αντίγραφο του ενοικιαστηρίου εγγράφου. Όπως ανάφερα και ποιο πάνω το μόνο θέμα που αμφισβητεί το γραφείο μας είναι οι ψευδής δηλώσεις που έκανε σχετικά με τα περιουσιακά της στοιχεία. Δεν αμφισβητούμε οτιδήποτε άλλο έγγραφο μας παρουσίασε η Αθανασίου." Ακολούθως ο μάρτυρας προέβη σε κατάθεση διαφόρων εγγράφων ως εξής : (α) Έρευνα που έγινε στο Κτηματολόγιο Λεμεσού, με βάση την οποία η κατηγορούμενη έχει περιουσία στο όνομα της, ως τεκμήριο
- Ήταν κάτοχος ½ διαμερίσματος στη Λεμεσό και από τον 9ο του 1999 ενός οικοπέδου στη Γερμασόγεια, το οποίο είχε μεταβιβάσει στις 20.03.2003 με πώληση αξίας €239.204.
- (β) Αίτηση για παροχή δημοσίου βοηθήματος, την οποία υπέβαλε η κατηγορούμενη τον Ιούλιο του 2003, σύμφωνα με την οποία δεν έχει δηλώσει ότι είναι κάτοχος οποιασδήποτε περιουσίας ή το ότι μεταβίβασε περιουσία, ως τεκμήριο
- (γ) Αίτηση παροχής δημοσίου βοηθήματος, η οποία παραλήφθηκε από το γραφείο στις 17 Μαρτίου του 2008 από την κατηγορούμενη, σύμφωνα με την οποία δηλώνει μόνο ένα οικόπεδο ¾, πατρικό σπίτι στο Βαρώσι, ως τεκμήριο
- Στην αίτηση δεν έχει δηλώσει αν αποξένωσε οποιανδήποτε περιουσία άλλη ή αν έχει άλλη περιουσία, εκτός που τα 3/4 του οικοπέδου στο Βαρώσι. (δ) Αίτηση για παροχή δημοσίου βοηθήματος από την κατηγορούμενη που παραλήφθηκε από το γραφείο το 2009, στην οποία δηλώνει πάλιν ένα οικόπεδο στο Βαρώσι, χωρίς να δηλώνει οποιανδήποτε άλλη ακίνητη περιουσία ή αποξένωση περιουσίας, ως τεκμήριο
- (ε) Επιστολή που στάληκε από την Υπηρεσία τους ημερ. 21 Ιουνίου του 2013 στην κατηγορούμενη, σύμφωνα με την οποία ενημερώνεται ότι υπάρχει υπερπληρωμή ύψους €37.089.25, ως τεκμήριο
- Στην επιστολή τούτη καλείται η κυρία Αθανασίου να επικοινωνήσει με το γραφείο τους για να συζητήσει τρόπο διευθέτησης της υπερπληρωμής. Επίσης της εξηγείται ο λόγος της δημιουργίας της υπερπληρωμής. (στ) Επιστολή η οποία στάληκε από το Γραφείο Ευημερίας στις 09.08.2013 στην κατηγορούμενη, με θέμα υπερπληρωμή δημοσίου βοηθήματος, σύμφωνα με την οποία την ενημέρωναν ότι πρέπει να επισκεφθεί το Γραφείο Κοινωνικών Υπηρεσιών για να συζητηθούν τρόποι επιστροφής του πιο πάνω ποσού, ως τεκμήριο
- (ζ) Επιστολή από το Επαρχιακό Γραφείο Ευημερίας, ημερομηνίας 19 του Νοέμβρη του 2014 προς την κατηγορούμενη, με θέμα υπερπληρωμή δημόσιου βοηθήματος, ως Τεκμήριο
- (η) Το ενοικιαστήριο έγγραφο το οποίο προσκόμισε η κατηγορούμενη στην Υπηρεσία τους, το οποίο δεν είχε χαρτοσημανθεί από τον Έφορο Τελών και δεν έγινε αποδεκτό από τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας για την παραχώρηση ενοικίου, ως τεκμήριο
- (θ) Βεβαίωση από τον εργοδότη της κατηγορούμενης, σύμφωνα με τον οποίο οι μηνιαίες απολαβές της ήταν €600 και καθορίστηκε το ύψος του δημόσιου βοηθήματος που δικαιούτο, βάσει των απολαβών της, ως Τεκμήριο
- (ι) Ένορκη δήλωση την οποία προσκόμισε η κατηγορούμενη, σύμφωνα με την οποία δηλώνει ότι είναι σε διάσταση με τον σύζυγο της, δήλωση η οποία ήταν απαραίτητη για να μπορέσουν να την θεωρήσον σαν μονογονιό, ως τεκμήριο
- (ια) Βεβαίωση της κατηγορούμενης, υπογραμμένη από τον Κοινοτάρχη, σύμφωνα με την οποία αναφέρει ότι βρίσκεται σε διάσταση και κατοικεί στην οδό Αιμίλιου Ζολά, ως τεκμήριο
- (ιβ) Τα στοιχεία πληρωμών, με τον αριθμό ταυτότητας, την ημερομηνία, τον αριθμό επιταγής και το ποσό του δημόσιου βοηθήματος που έλαβε η κατηγορούμενη κατά την περίοδο που ήταν λήπτρια δημοσίου βοηθήματος, ως τεκμήριο
- Τεκμήριο το οποίο να σημειωθεί επεξήγησε περαιτέρω στη μαρτυρία του. Επίσης ο μάρτυρας ανέφερε ότι μετά τις 3 επιστολές που εστάλησαν στην κατηγορούμενη δεν θυμάται να είχαν καμία επαφή. Στην αντεξέταση του είπε ότι του μεταβιβάστηκε υπό την ιδιότητα του λειτουργού του κλιμακίου υπολογισμών των υπερπληρωμών ο φάκελος για να γίνει έρευνα, μετά που αποδείχτηκε ότι η κατηγορούμενη ήταν κάτοχος περιουσίας την οποία δεν δήλωσε. Τις αιτήσεις δημοσίου βοηθήματος τις παραλαμβάνει το Αρχείο Κοινωνικών Υπηρεσιών και τις χρεώνει στον λειτουργό, ο οποίος χειρίζεται τα θέματα της κάθε περιοχής. Δεν ήταν ο λειτουργός αυτός σε καμία από τις τρεις περιπτώσεις. Εν σχέση με τη δήλωση στο τεκμήριο 4 (βλ. τέταρτη σελίδα), ανέφερε ότι λαμβάνουν υπόψη την υπογραφή του αιτητή δημόσιου βοηθήματος και δεν συνηθίζεται να συμπληρώνεται το κομμάτι στο κάτω μέρος, εκτός αν είναι άτομα τα οποία δεν μπορούν μόνοι τους να υπογράψουν. Δηλαδή ένας ηλικιωμένος που δεν μπορεί να υπογράψει, δεν ξέρει να γράφει και πρέπει να υπάρχει κάποιος μάρτυρας. Είπε δε στη συνέχεια ότι κατά τη διάρκεια της συνέντευξης που γίνεται με τον αρμόδιο λειτουργό, επεξηγούνται όλοι οι παράγραφοι της αίτησης. Η κατηγορούμενη δεν προσκόμισε οποιοδήποτε χαρτί, το οποίο να λέει ότι δεν μπορεί να αντιληφθεί την αίτηση. Άρα θεωρούν ότι ένα επίσημο κυβερνητικό έγγραφο το διάβασε πριν να το υπογράψει. Σε υποβολή ότι η κατηγορούμενη παρακολουθείται από λειτουργό του γραφείου τους από το 2001 και το ίδιο τα τρία εξαρτώμενα τέκνα της, λόγω βίας στην οικογένεια και λόγω κάποιου χτυπήματος που υπέστη στο κρανίο και ήταν εις γνώση του Γραφείου Ευημερίας ότι δεν μπορούσε να κατανοήσει ορισμένα θέματα, απάντησε ότι δεν είναι γιατρός για να τα ξέρει αυτά, ούτε είχε την περίπτωση για να ξέρει. Αλλά θεωρούν, αφού ήταν ικανή να γράψει την περιουσία στο Βαρώσι, αφού ήταν ικανή να σημειώσει τα χρέη της που είχε στις τράπεζες, ότι ήταν ικανή να διαβάσει και το τέταρτο μέρος που λέει να σημειώσει και αν μεταβίβασε ή αν ήταν κάτοχος άλλης περιουσίας. Ως προς την κατηγορούμενη δε ανέφερε ότι αυτό που είναι σε γνώση του είναι ότι αυτή λάμβανε δημόσιο βοήθημα από το 2003 ως μόνος γονέας και έχει πλήρη γνώση σε ότι αφορά τα ποσά του δημόσιου βοηθήματος που έλαβε, τις έρευνες που έχουν κάμει στο Κτηματολόγιο και το αποτέλεσμα των ερευνών. Για την έρευνα της λειτουργού του Γραφείου Ευημερίας κυρίας Χαραλάμπους αναφορικά με τα περιουσιακά στοιχεία της κατηγορούμενης είπε ότι δεν ξέρει ακριβή ημερομηνία που έγινε αλλά μπορεί να βρεθεί στον φάκελο. Ανέφερε όμως ότι είναι η πρακτική που ακολουθείται σε όλες τις αιτήσεις δημόσιου βοηθήματος που υποβάλλονται στην Υπηρεσία τους, να αποστέλλεται αμέσως επιστολή προς το Κτηματολόγιο για έρευνα κτηματικής περιουσίας και επιστολές στις τράπεζες για καταθέσεις. Θεωρεί ότι αμέσως μετά την αίτηση έφυγε και επιστολή προς το Κτηματολόγιο. Αυτό μετά από κάθε αίτηση που γίνεται, διότι μπορεί στο διάστημα της δεύτερης αίτησης που την πρώτη να αποχτήθηκε κάποια περιουσία. Εξήγησε ακόμη ότι ο λόγος που εκδίδεται το δημόσιο βοήθημα πριν τα αποτελέσματα της έρευνας, είναι επειδή παρατηρείτο καθυστέρηση στο Κτηματολόγιο και επειδή είχαν να κάνουν με μια ξεχωριστή μερίδα του κόσμου που είχε ανάγκη οικονομική και δεν μπορούσαν να περιμένουν τόσο καιρό, δίδετουν το δημόσιο βοήθημα, βασιζόμενο πάνω στην αίτηση και πάνω στους όρους που γράφει η αίτηση, ότι δηλαδή δεν είναι κάτοχος περιουσίας, δεν μεταβίβασε περιουσία, δεν έχει αποταμιεύσεις, δεν έχει εισοδήματα που έπρεπε να δηλώνονται στην αίτηση. Και διαφώνησε ότι το ποσό το οποίο αναφέρεται στο κατηγορητήριο ότι έλαβε ως υπερπληρωμή, ήταν κατόπιν αμέλειας του Κτηματολογίου και της Υπηρεσίας να διερευνήσουν πιο σύντομα, αφού τους πήρε 10 χρόνια. Ήταν είπε παράλειψη της αιτήτριας να τα δηλώσει και είχε αποτέλεσμα να τους παραπλανήσει η αίτηση τούτη. Το Γραφείο Ευημερίας απέστειλε επιστολή στο Κτηματολόγιο αμέσως μετά την αίτηση που υποβλήθηκε από την αιτήτρια και δεν είναι θέμα του Γραφείου Ευημερίας οι καθυστερήσεις από άλλες υπηρεσίες. Όσον αφορά τις επιστολές που της έστειλαν πιο πάνω, αυτές εστάλησαν με απλή επιστολή στη διεύθυνση που υπήρχε στις αιτήσεις του δημόσιου βοηθήματος που υπέβαλε η κατηγορούμενη. Δεν έχουν απόδειξη ότι λήφθηκαν, αλλά θεωρούν ότι παραλήφθηκαν. Σε υποβολή δε ότι δεν παραλήφθηκαν διότι μετακόμισε από τη διεύθυνση που τις έχουν στείλει είπε ότι ήταν υποχρέωση της λήπτριας, με βάση την αίτηση, να ενημερώνει την υπηρεσία για όποια αλλαγή γίνει στην κοινωνικο‑οικονομική της κατάσταση. Εξάλλου, μετά την διακοπή του δημόσιου βοηθήματος, όφειλε να επισκεφθεί την υπηρεσία τους να ρωτήσει γιατί της έκοψαν την επιταγή. Άρα θεωρεί ότι θα γνώριζε τούτα και τους λόγους. Του τέθηκε επίσης ότι η κατηγορούμενη ουδέποτε ήταν κάτοχος περιουσίας στο Βαρώσι όπως δήλωσε στις αιτήσεις για παροχή δημόσιου βοηθήματος και ο λόγος που το έκαμε ήταν επειδή δεν κατανόησε το περιεχόμενο της αίτησης. Απάντησε ότι θεώρησαν ότι αυτά που έγραψε στην αίτηση της ανταποκρίνονταν στην πραγματικότητα. Περαιτέρω σε υποβολή ότι ο λόγος που το έκανε ήταν διότι δεν αντιλήφθηκε και ήταν λόγω της ιατρικής της κατάστασης, είπε ότι δεν την απαλλάσσει από την υποχρέωση με βάση τη Νομοθεσία. Ως προς το ποσό της υπερπληρωμής και την αναφορά του ότι μετά από λογιστικό έλεγχο μειώθηκε στις €36.183.24, ανέφερε ότι ο λόγος που μειώθηκε κατά €905.99.- ήταν όταν διαπιστώθηκε ότι μια από τις επιταγές είχε επιστραφεί τον 5ο του
- Τα στοιχεία τούτα είναι διασταυρωμένα από το λογιστήριο της υπηρεσίας τους και είναι οι επιταγές οι οποίες έχουν εξαργυρωθεί. Δεν έχουν επιστραφεί οι επιταγές στην υπηρεσία τους. Εάν το ύψος της υπερπληρωμής αμφισβητείται, θα μπορούσε η κατηγορούμενη να τους φέρει καταστάσεις λογαριασμού ή θα μπορούσε να ζητήσει η ίδια να βρεθούν οι επιταγές, ποιος τις κατέθεσε, ποιος τις άλλαξε. Οι ίδιοι ξέρουν πού εκδίδονται, σε ποιο όνομα εκδίδονται οι επιταγές και ήταν στην κατηγορούμενη. Δεν είναι δουλειά δική τους να ξέρουν ποιος τις εξαργύρωσε. Οι επιταγές στέλλονταν ταχυδρομικώς με απλές επιστολές, όπως συνηθίζεται από το Υπουργείο Οικονομικών να στέλλει τις επιταγές, στη διεύθυνση που είχε δηλώσει στις αιτήσεις της. Τέλος, ανέφερε ότι δεν ισχυρίζονται ότι είχε σκοπό να εξαπατήσει, αλλά από τα δεδομένα της περίπτωσης, φαίνεται ότι δεν ήταν δικαιούχος δημόσιου βοηθήματος αν δήλωνε τα περιουσιακά της στοιχεία. Και σε υποβολή ότι ακόμα και να τα δήλωνε θα δικαιούταν να λαμβάνει επίδομα, απάντησε ότι τούτο θα ήταν θέμα έρευνας της Υπηρεσίας με βάση την ισχύουσα Νομοθεσία. Μ.Κ.2 - Α/Αστ.1891 Μαρία Αττεσλή Παναγιώτου Στην κυρίως εξέταση της αναγνώρισε την κατάθεση που ετοίμασε για την υπόθεση (τεκμ.15), την οποία ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου και υιοθέτησε το περιεχόμενο της. Εις αυτήν αναφέρει ότι υπηρετεί στην ΑΔΕ Λεμεσού και είναι τοποθετημένη στο ΤΑΕ. Στη συνέχεια δε αναφέρεται στην καταγγελία που έγινε στις 18/12/2014 από τον Ευριπίδη Χειμωνίδη, παραπονούμενο, ο οποίος εργάζεται ως λειτουργός Κοινωνικών Υπηρεσιών στο Επαρχιακό Γραφείο Ευημερίας Λεμεσού και αναφέρει ότι ανέλαβε τη διερεύνηση της υπόθεσης. Επίσης αναφέρει ότι στις 10/3/15 έλαβε ανακριτική κατάθεση από την κατηγορούμενη στο ΤΑΕ Λεμεσού και στη συνέχεια την ίδια ημέρα κατηγόρησε γραπτώς την κατηγορούμενη για το αδίκημα της απόσπασης περιουσίας με ψευδείς παραστάσεις. Αφού δε της επέστησε γραπτώς την προσοχή της στον νόμο αυτή απάντησε «δεν παραδέχομαι.» Ακολούθως προέβη σε κατάθεση της ανακριτικής κατάθεσης της κατηγορουμένης, ημερομηνίας 10/03/2015, ως τεκμήριο 16 και της γραπτής κατηγορίας της κατηγορουμένης, ημερομηνίας 10/03/2015, ως τεκμήριο
- Ως προς το τεκμήριο 3 είπε ότι είναι το πιστοποιητικό έρευνας ακίνητης ιδιοκτησίας του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λεμεσού εις το οποίο κάνει αναφορά στην κατάθεση της, ενώ τα τεκμήρια 4, 5 και 6 είναι οι τρεις αιτήσεις της κατηγορουμένης για παροχή δημόσιου βοηθήματος. Στην αντεξέταση της ανέφερε ότι πέραν της κατάθεσης από τον κύριο Χειμωνίδη και της ανακριτικής κατάθεση από την κατηγορούμενη, ότι άλλο έκανε ήταν να κατηγορήσει γραπτώς την κατηγορούμενη. Ο κ.Χειμωνίδης τους είχε φέρει τις αιτήσεις και τα πιστοποιητικά ακίνητης ιδιοκτησίας από το Κτηματολόγιο. Δεν χρειαζόταν να κάνουν κάποιαν άλλη διερεύνηση. Είπε επίσης ερωτώμενη ότι στα πλαίσια της έρευνας τους δεν έλαβαν οποιοδήποτε δείγμα γραφής που να καταδεικνύει ότι οι αιτήσεις για δημόσιο βοήθημα συμπληρώθηκαν από την ίδια την κατηγορούμενη, γιατί η ίδια όταν της πήρε κατάθεση δεν αμφισβήτησε κάποια από τις αιτήσεις. Δεν αμφισβήτησε ότι έκαμε τέτοια αίτηση η ίδια για να αμφισβητήσει την υπογραφή της ή το συμπλήρωμα, τέλος πάντων, στις αιτήσεις. Αν της έλεγε σε οποιανδήποτε φάση ότι αμφισβητεί ότι συμπλήρωσε ή υπόγραψε τις αιτήσεις θα έπαιρναν και δείγματα γραφής. Τέλος, είπε ότι η κατηγορούμενη της είχε αναφέρει ότι λαμβάνει ψυχοφάρμακα και ότι αντιμετώπιζε διάφορα ψυχολογικά προβλήματα και σε υποβολή ότι κακώς την κατηγόρησε για ψευδείς παραστάσεις, καθότι θα έπρεπε να διασταυρώσει τις πληροφορίες που έλαβε από τον κύριο Χειμωνίδη, απάντησε ότι η καταγγελία στηριζόταν πάνω σε νομοθεσία του Γραφείου Ευημερίας, την οποία η κατηγορουμένη δεν τήρησε κατά τη συμπλήρωση των αιτήσεων. Δεν υπήρχε κάτι άλλο να κάνουν και η ίδια δεν αρνήθηκε. Απλά ανέφερε ότι εν αγνοία της δεν δήλωσε τα πιο πάνω περιουσιακά στοιχεία. Δεν αρνήθηκε ότι τα είχε. - Η κατηγορούμενη ως έχει προαναφερθεί προέβη σε ανώμοτη δήλωση. Είπε συγκεκριμένα (βλ. τεκμ.18): " Κατάρχας θα ήθελα να σας αναφέρω ότι κατά την χρονική περίοδο που αναφέρεται στο κατηγορητήριο εγώ τελούσα σε άσχημη ψυχική κατάσταση λόγω βίαιης επίθεσης που δέχτηκα από τον εν διαστάσει σύζυγο μου περί τα τέλη του
- Λόγω της επίθεσης έπαθα ψυχολογικό σοκ και σοβαρό τραυματισμό στο κεφάλι που είχε ως αποτέλεσμα να υποστώ σοβαρές κακώσεις στον εγκέφαλο που είχαν ως συνέπεια να υποφέρω από φοβερούς πονοκεφάλους, να τελώ σε διαρκής σύγχυση, να μην μπορώ να συγκεντρωθώ και να ξεχνώ σχεδόν τα πάντα. Λόγω της κατάστασης μου τόσο εγώ όσο και τα τρία ανήλικα παιδία μου βρισκόμασταν υπό συνεχή παρακολούθηση από λειτουργούς του Γραφείου Ευημερίας. Εξ αιτίας της κατάστασής της υγείας μου έπαιρνα ψυχοφάρμακα, δεν ήμουν σε θέση να εργαστώ με αποτέλεσμα να έχω σοβαρά οικονομικά προβλήματα και να μην μπορώ να συντηρήσω τα ανήλικα τέκνα μου. Ως αποτέλεσμα της άσχημης κατάστασης της υγείας μου έχασα την δουλειά και όλη την κινητή και ακίνητη περιουσία που είχα αφού εξαπατήθηκα από διάφορους ανθρώπους. Η άθλια ψυχική και οικονομική μου κατάσταση ήταν εις γνώση των λειτουργών του γραφείου ευημερίας αφού με επισκέπτονταν τακτικά και διαπίστωσαν ότι αδυνατούσα να φροντίσω και να συντηρήσω τα ανήλικα τέκνα μου. Συνέπεια της αδυναμίας και της ανικανότητας μου να συντηρήσω τα ανήλικα τέκνα μου, οι λειτουργοί του Γραφείου Ευημερίας που με παρακολουθούσαν με προειδοποίησαν ότι θα μου έπαιρναν τα παιδία μου. Όταν τους ρώτησα τι μπορώ να κάνω για να μην μου πάρουν τα παιδία μου, αυτή με παρότρυναν να υποβάλω αίτηση για δημόσιο βοήθημα για να έχω ένα εισόδημα να συντηρώ τα παιδία μου. Όταν πήγα να συμπληρώσω την πρώτη αίτηση για δημόσιο βοήθημα στο Γραφείο Ευημερίας, κανένας από τους λειτουργούς του Γραφείου Ευημερίας δεν μου εξήγησε πώς να συμπληρώσω την αίτηση και εγώ όσο μπορούσα να αντιληφθώ και να θυμηθώ λόγο της κατάστασης μου την συμπλήρωσα χωρίς να έχω οποιαδήποτε πρόθεση να ξεγελάσω το κράτος. Ως εκ τούτου ήμουν με την εντύπωση ότι έκανα τα πάντα νόμιμα. Όταν πήγα στον Λειτουργό να παραδώσω την αίτηση δεν με ερώτησε οτιδήποτε και ούτε μου ζήτησε οποιαδήποτε άλλα πιστοποιητικά και συγκατατέθηκα στο να ερευνήσει τα περιουσιακά μου στοιχεία αφού δεν είχα σκοπό να κρύψω οτιδήποτε ούτε και να ξεγελάσω κανένα. Το ίδιο έπραξα και με τις άλλες δύο αιτήσεις τις οποίες τις συμπλήρωσα βάσει της πρώτης αίτησης που έκανα αφού η οικονομική μου κατάσταση δεν είχε αλλάξει και ήμουν με την πεποίθηση ότι ήταν ορθή και νομότυπη. Περεταίρω να αναφέρω ότι από την πρώτη αίτηση μέχρι την δεύτερη πέρασαν 5 χρόνια χωρίς να μου πει ο οποιοσδήποτε ότι έκανα κάποιο λάθος, ως εκ τούτου θεώρησα ότι η πρώτη αίτηση ήταν σωστή και βάσει αυτής συμπλήρωσα τις άλλες δύο αιτήσεις. Περεταίρω αναφέρω ότι έλαβα κάποια επιδόματα από το Γραφείο Ευημερίας τα οποία δεν θυμάμαι ούτε πόσα ήταν ούτε μέχρι πότε τα ελάμβανα. Σε καμία περίπτωση όμως τα επιδόματα τα οποία έλαβα δεν ανέρχονταν στο ποσό που αναγράφεται στο κατηγορητήριο αλλά ήταν σίγουρα πολύ λιγότερα. Αυτά τα επιδόματα τα χρησιμοποιούσα για να φροντίζω τα ανήλικα τέκνα μου καθ' ότι δεν είχα άλλους οικονομικούς πόρους. Περαιτέρω ως αναφέρω και στην κατάθεση μου το διαμέρισμα στην οδό Φιλοκύπρου στην Αγία Τριάδα ήταν κατά ½ μερίδιο στο όνομα μου και ½ μερίδιο στο όνομα του εν διαστάσει συζύγου μου και δεν το δήλωσα σε καμία αίτηση γιατί του παραχώρησα το μερίδιο μου το 2001 μετά την βίαιη επίθεση που δέχτηκα από αυτόν. Δεν του το μεταβίβασα όμως γιατί από τότε διακόψαμε κάθε επικοινωνία. Και πάλι δεν γνώριζα ότι έπρεπε να το δηλώσω αφού στην πραγματικότητα του ανήκει. Σε σχέση με το οικόπεδο στην Γερμασόγεια ήμουν με την εντύπωση ότι το 2003 το αντάλλαξα με ένα χωράφι στην Λάρνακα. Το εν λόγω χωράφι ούτε το είδα ποτέ, ούτε ξέρω πιο είναι και ουδέποτε εγγράφτηκε στο όνομα μου, κάτι που φαίνεται και στο πιστοποιητικό έρευνας του κτηματολογίου το οποίο κατατέθηκε στο Δικαστήριο. Πιστεύω ότι με ξεγέλασαν λόγω της προαναφερόμενης κατάστασης της υγείας μου και ουδέποτε μου μεταβίβασαν το εν λόγω χωράφι. Πλήρωσαν μόνο της 60.000 Λίρες που ήταν το χρέος μου στην Τράπεζα. Από την εν λόγω πράξη εγώ εξαπατήθηκα αφού μεταβίβασα το οικόπεδο που είχα στην κατοχή μου χωρίς να έχω οποιοδήποτε όφελος. Ακόμα και να έγραφα στις αιτήσεις για το διαμέρισμα και το οικόπεδο που καλόπιστα και χωρίς πρόθεση να εξαπατήσω κανένα δεν το ανάφερα αφού κανένας δεν μου εξήγησε πώς να συμπληρώσω την αίτηση, θεωρώ ότι και πάλι το Γραφείο Ευημερίας θα μου έδινε το επίδομα αφού δεν είχα ούτε έχω άλλους οικονομικούς πόρους για να αναθρέψω τα παιδία μου. Άλλωστε αξίζει να σημειωθεί ότι σήμερα με τα ίδια κριτήρια εγκρίθηκα και λαμβάνω Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα. Περαιτέρω θεωρώ σημαντικό να αναφέρω ότι περί το Μάιο του 2010 μετακόμισα από το διαμέρισμα που διέμενα στην οδό Ζουλά και ενημέρωσα ως προς τούτο την λειτουργό του Γραφείο Ευημερίας η οποία μου ανάφερε ότι θα σταματούσαν να μου αποστέλλουν επίδομα λόγω του ότι δεν είχα πάρει επίσημα διαζύγιο από τον εν διαστάσει σύζυγο μου όπως προνοούσε ο νόμος. Ως εκ τούτου θεώρησα ότι μου αποκόπηκε το επίδομα. Μετά τον Μάιο του 2010 φιλοξενήθηκα για περίπου ένα χρόνο από τον αδερφό μου στο εξωτερικό, κάτι το οποίο φαίνεται και στην κατάσταση λογαριασμού της Α.Η.Κ που δείχνει ότι αποσυνδέθηκε ο λογαριασμός ρεύματος από το όνομα μου το Μάιο του
- Εκ τότε δηλαδή από τον Μαίο του 2010 δεν έλαβα καμία επιταγή δημοσίου βοηθήματος ούτε και τις επιστολές που αναφέρει το Γραφείο Ευημερίας ότι μου απέστειλε το 2013 της έλαβα. Επιπρόσθετα να αναφέρω ότι λόγω της παρέλευσης πέραν των 14 ετών από το αδίκημα το οποίο κατηγορούμαι ότι διέπραξα στάθηκε αδύνατο να βρω στοιχεία από τις διαφορές κρατικές υπηρεσίες και από το Γραφείο Ευημερίας, αφού χάθηκαν ο φάκελοι μου και σημαντικά στοιχεία που μπορούσα να χρησιμοποιήσω προς υπεράσπιση μου. Τέλος να αναφέρω ότι σε καμία περίπτωση δεν είχα πρόθεση να εξαπατήσω το κράτος και ουδέποτε διέπραξα το αδίκημα των ψευδών παραστάσεων και ούτε έλαβα το ποσό που αναφέρεται στο κατηγορητήριο. " Όσον αφορά την επιλογή της αυτή κατ' αρχήν πρέπει να λεχθεί ότι αποτελεί απόλυτο δικαίωμα της και σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη εναντίον της. Όσον αφορά τη βαρύτητα και την αξία ανώμοτης δήλωσης είναι νομολογιακά αποσαφηνισμένο ότι αυτή εξετάζεται και αξιολογείται μέσα στο σύνολο της μαρτυρίας ανάλογα με το πως ταιριάζει στη συγκεκριμένη περίπτωση. Τέτοια δήλωση χωρίς όρκο δεν πρέπει να παραμερίζεται ολότελα. Το Δικαστήριο έχει την υποχρέωση να της δώσει το βάρος που της αρμόζει και να τη λάβει υπόψη του πριν φτάσει στο συμπέρασμα κατά πόσο η κατηγορούσα αρχή έχει αποδείξει την υπόθεση (βλ. Rv. Frost
(1964)64 Cr. App. R. 284). Η ενδεχόμενη αξία της όμως είναι πειστική μάλλον παρά αποδεικτική εφόσον δεν μπορεί να αποδείξει γεγονότα που δεν είναι με άλλο τρόπο αποδεδειγμένα με μαρτυρία. Δεν εξομοιώνεται δηλ. με ένορκη μαρτυρία η οποία υπόκειται σε έλεγχο δηλ. η οποία δοκιμάζεται από αντεξέταση (βλ. Vrakas v. Republic
(1973)2 C.L.R. 139, Themistokleous v.The Police
(1981)2 CLR 200, Anastasiades v. Republic
(1977)2 C.L.R. 97). Μπορεί όμως να βοηθήσει το Δικαστήριο να δει τα αποδεδειγμένα γεγονότα και τα συμπεράσματα που πρέπει να βγουν από αυτά με διαφορετικό φως (R v. Coughlan
(1976)64 Cr. App. R. 11). Μ.Υ.1 - Δρ. Ηλίας Νικολαίδης Καταρχήν ανέφερε ότι είναι νευρολόγος ψυχίατρος και ψυχοθεραπευτής και έχει εξετάσει την κατηγορούμενη 3 φόρες, έχει ετοιμάσει δε ιατρικό πιστοποιητικό το οποίο κατέθεσε στο Δικαστήριο ως Τεκμήριο 19. Εις το εν λόγω πιστοποιητικό του αναφέρει τα εξής: " Πρόκειται για άτομο που πριν 16 χρόνια
(2001)υπέστη σοβαρή σωματική και συναισθηματική βία από τον σύζυγον όπως αναφέρει. Υπέστη κρανιοεγκεφαλική κάκωση και ενοσηλεύτηκε στην μονάδα εντατικής θεραπείας αφού την περιμάζεψεν η αστυνομία και ενώ περιφερόταν γυμνή και συγχυσμένη στους δρόμους. Φαίνεται να υπέστη σοβαρή οργανική εγκεφαλική βλάβη που επικυρώνεται με ΗΕΓ που έγινε στις 20/12/17 και από τα κλινικά υπολείμματα όπου επισημαίνονται δυσκολίες μνήμης συγκέντρωσης κρίσης αντίληψης. Τα πρώτα 4-5 χρόνια φαίνεται ότι το μετατραυματικόν σοβαρό της σύνδρομο και η εγκεφαλική της βλάβη την δυσκόλευαν να λειτουργήσει προφανώς και να κάνει πράξεις νομικής φύσεως. Παρά το ότι έχουν περάσει τόσα χρόνια εξακολουθεί να έχει δυσκολίες οργανικού περισσότερον χαρακτήρα και δεν μπορεί μετά βεβαιότητας κάποιος να εμπιστευτεί τα λεγάμενα της για τα πρώτα χρόνια μετά τα γεγονότα. Πρόκειται κατά την άποψη μου για έντιμο μοιραίον άτομον. Χρειάζεται θεραπεία και στήριξη . Έχει επηρεαστεί και η κόρη της από τα γεγονότα και απαξία να κάνει θεραπεία. " Ως προς την αναφορά του σε εγκεφαλική βλάβη αναφέρθηκε στην εξέταση της και είπε ότι πιστεύει ότι αυτά τα οποία αναφέρει η κατηγορούμενη πρέπει να έχουν συμβεί και ότι σίγουρα έχει κτυπηθεί στο κεφάλι και έχει υποστεί μια σοβαρή συναισθηματική βία και μετά από 16-17 χρόνια υπάρχουν κάποια υπολείμματα. Εξ όσων φαίνεται από το ιστορικό και τις συνεντεύξεις που είχε μαζί της φαίνεται ότι η οργανική εγκεφαλική βλάβη ήταν πολύ πιο σοβαρά στην αρχή του κτυπήματος ενώ τα πρώτα 4 με 5 χρόνια δεν οδηγούσε. Η προσωπική του αντίληψη σαν ψυχίατρος μετά από 40 χρόνια, πιστεύει ότι έχει να κάνει με ένα έντιμο άτομο, χωρίς να μπορεί να το πιστοποιήσει 100%. Αυτή είναι η προσωπική του εκτίμηση και πρέπει να έχει υποφέρει αρκετά αυτή η γυναίκα τα πρώτα 4 με 5 χρόνια. Κατά την αντεξέταση του αναφέρθηκε με τι ασχολείται η ειδικότητα του ψυχίατρου και του ψυχοθεραπευτή. Την κατηγορούμενη την έχει εξετάσει βάση και των τριών ιδιοτήτων του στις 8.12.17 και δύο φορές στις 20.12.
- Ως προς την πρώτη παράγραφο της έκθεσης του και την αναφορά σε σωματική και συναισθηματική βία από το σύζυγο της είπε ότι όταν μιλά κάποιος είναι υποχρεωμένος να πρέπει να αντιληφθεί μετά από 40 χρόνια πείρας αν όλα αυτά που λέει είναι απλώς αναφορές ή αν έχουν κάποια πραγματική φύση και στην περίπτωση της κατηγορούμενης πιστεύει ότι είναι ακριβώς έτσι όπως τα λέει τα γεγονότα. Το πιστεύει αυτό με βάση τον συναισθηματικό της κόσμο, την προσωπικότητα και ορισμένα τεχνάσματα που χρησιμοποιούν κατά τη συνέντευξη για να δουν με ποιο άνθρωπο έχουν να κάνουν. Διότι υπάρχουν αρκετοί που κάνουν θέατρο σε μεγάλο βαθμό. Όσον αφορά τη δεύτερη παράγραφο της έκθεσης του και ερωτώμενος κατά πόσο αναφέρονται επειδή τα αναφέρει η κατηγορούμενη είπε ότι απαντά όπως και προηγουμένως. Η κατηγορούμενη του είπε κάποια πράγματα για το λόγο που βρίσκεται στο Δικαστήριο ως κατηγορούμενη όμως το ενδιαφέρον του δεν είναι αυτό αλλά αν είναι λειτουργική και σε ποιο βαθμό σήμερα και βάση των δεδομένων τότε. Ως προς την οργανική βλάβη στην οποία κάνει αναφορά στην τρίτη παράγραφο της έκθεσης του και ερωτώμενος αν αυτό το ξέρει μέσω του εγκεφαλογραφήματος απάντησε ότι μέσα από την κλινική εξέταση υπάρχουν ορισμένοι τρόποι εξέτασης που μπορούν να κτυπήσουν την κρίση, τη μνήμη, τη συγκέντρωση και την αντίληψη, που θεωρούνται τα κατ΄ εξοχήν στοιχεία του εγκεφάλου που διαταράσσουν τις εγκεφαλικές βλάβες και όταν το είδε αυτό στο βαθμό που το είδε, ήταν σίγουρος ότι αυτή η κυρία έχει εγκεφαλική βλάβη και μάλιστα σοβαρή και αυτό επικυρώθηκε με το εγκεφαλογράφημα. Η μορφή του εγκεφαλογραφήματος δεν αφήνει αμφιβολία ότι αυτή η γυναίκα έχει σοβαρή βλάβη στο αριστερό εγκεφαλικό ημισφαίριο από την εποχή εκείνη μέχρι τώρα, αν τα γεγονότα είναι όπως τα αναφέρει. Η υπολειμματική κατάσταση σήμερα την κάνει να δυσλειτουργά και δεν είναι εντελώς καθαρό οργανωτικά το μυαλό της. Η κρίση, η μνήμη και η αντίληψη της έχουν επηρεαστεί και εξήγησε στην πράξη τι σημαίνει αυτό. Ως προς την αναφορά στην τέταρτη παράγραφο της έκθεσης του ότι την αναφερόμενη περίοδο υπήρχε δυσκολία να λειτουργήσει προφανώς και να κάνει πράξη νομικής φύσεως είπε ότι είναι ολοφάνερο, αν λάβουμε υπόψη τι έχει τώρα, τι δείχνει το εγκεφαλογράφημα και τις εικόνες, τα πράγματα, θα είναι πολύ χειρότερα ώστε να έχει την καθαρότητα τη νοητική για να μπορεί να κάνει μια πράξη υπεύθυνα τουλάχιστον στο βαθμό που κάνει κάποιος που είναι σε καλή κατάσταση. Αποκλείεται να ήταν πλήρης η στάση της πάνω σε τέτοια θέματα. Για τη λέξη «προφανώς» πιο πάνω είπε ότι μπήκε γιατί αφήνουν ένα μικρό σημείο με ερωτηματικό γιατί καμιά φορά μπορεί να κάνουν κάποια μικρά λάθη και της συνέστησε κάποια θεραπεία για να λειτουργεί σε πιο καλό επίπεδο. Η κατηγορούμενη του είχε πει ότι είχε επισκεφθεί μια ψυχολόγο στο νοσοκομείο για μια ψυχοθεραπευτική θεραπεία αλλά όχι για ψυχίατρο και να έλαβε οποιαδήποτε άλλη φαρμακευτική αγωγή. Είχε μιλήσει με την εν λόγω ψυχολόγο αρκετό καιρό μετά τα γεγονότα, ίσως ένα χρόνο, ίσως και παραπάνω, χωρίς να είναι σίγουρος. Φαίνεται ότι εκεί που νοσηλευόταν την είδαν σε μία συγκεκριμένη κατάσταση και κάλεσαν την ψυχολόγο η οποία την είδε και της έκανε μία ψυχοθεραπευτική υποστηρικτική προσέγγιση η οποία την βοήθησε. Όταν αναφέρεται στα γεγονότα εννοεί κατά το
- Ερωτώμενος αν δεχόταν ψυχολογική βοήθεια για περίπου ένα χρόνο οι μνήμες της θα ήταν καλύτερες είπε ότι αυτό αν δεν υπήρχε η οργανική βλάβη. Εάν τότε είχε κάνει ένα εγκεφαλογράφημα και είχε πάρει κάποια ψυχοφάρμακα τα οποία βοηθούν στην καλύτερη λειτουργία του εγκεφάλου διότι αυτό που βλέπει στο εγκεφαλογράφημα μπορεί να το φτιάξει και να το κάνει να λειτουργά πολύ καλύτερα αυτό το τμήμα του εγκεφάλου, εφόσον γινόταν τότε αυτή η γυναίκα θα είχε κάποια ποιότητα ζωής σε κάποιους τομείς καλύτερα αντιλαμβάνεται από ότι έχει περάσει. Κατά τα πρώτα χρόνια εκείνα πιστεύει δεν μπορεί να ήταν καθαρό εντελώς το μυαλό της και να κάνει πλήρως υπεύθυνες πράξεις και σε κάποιες ήταν καθόλου ικανή σε κάποιες λίγο καλύτερα. Η κατηγορούμενη δεν του έχει αναφέρει αν γνωρίζει να διαβάζει και ερωτώμενος απάντησε ότι όπως είναι τώρα εάν διαβάσει ένα μικρό κείμενο θα μπορούσε να το κατανοήσει αλλά ίσως όχι πλήρως τις έννοιες διότι υπάρχει οργανική βλάβη. Όσον αφορά τις έννοιες είναι πολύ σημαντικό ο εγκέφαλος του ατόμου και η μόρφωση του να λειτουργούν σε κάποιο ψυχολογικό επίπεδο. Τέλος, ανέφερε ότι αν έπαιρνε ψυχοφάρμακα μετά το συμβάν του 2001 η κατηγορούμενη πιστεύει ότι θα του το έλεγε. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Είχα την ευκαιρία μέσα από την ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης να παρακολουθήσω με ιδιαίτερη προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου και είμαι σε θέση να αξιολογήσω όλη την εν γένει συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα. Αξιολογώ τη μαρτυρία τους με δείκτη μεταξύ άλλων την ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος στην υπόθεση, της ευκαιρίας που είχαν να παρακολουθήσουν τα διαδραματισθέντα, την ακεραιότητα και ειλικρίνεια τους, τη μνήμη και τους λόγους που είχαν για να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεταν, τη φυσικότητα, ευθύτητα και την αμεσότητα των απαντήσεων τους (βλ. Ζαβρού ν. Χαραλάμπους Ποιν. Έφ. 9163, ημερ. 24.9.97, Αθανασίου ν. Κουνούνη Ποιν. Έφ. 9041 ημερ. 29.5.97 και Καρεκλά ν. Κλεάνθους Ποιν. Έφ. 9161, ημερ. 24.5.97). ΜΚ1 - Ευριπίδης Χειμωνίδης Ο μάρτυρας αυτός μου έκανε εξαιρετική εντύπωση. Ήταν πολύ καλός γνώστης των όσων κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου, ενώ με τις άμεσες, σαφείς, λογικές και με φυσικότητα απαντήσεις που έδωσε θεωρώ πως δεν άφησε κανένα περιθώριο αμφισβήτησης του. Εν πάση περιπτώσει δεν προκύπτει κάτι που να έχει κλονίσει την αξιοπιστία του. Η μαρτυρία του γίνεται στο σύνολο της αποδεκτή. Μ.Κ.2 - Α/Αστ.1891 Μαρία Αττεσλή Παναγιώτου Η μάρτυρας αναφέρθηκε στις ενέργειες της και η μαρτυρία της γίνεται αποδεκτή. Μ.Υ.1 - Δρ. Ηλίας Νικολαίδης O μάρτυρας αυτός κατέθεσε ως εμπειρογνώμονας. Ας σημειωθεί ότι τα προσόντα του μάρτυρα δεν αμφισβητήθηκαν, η εμπειρία του δε σαν ψυχίατρος για 40 χρόνια επιβεβαιώνουν του λόγου το αληθές. Ως προς την εξέταση της κατηγορούμενης και τις διαπιστώσεις του για τη σημερινή της κατάσταση, η μαρτυρία του γίνεται αποδεκτή. Ευθέως όμως αναφέρω πως δεν έχω πεισθεί και δεν αποδέχομαι όσα ανέφερε περί της κατάστασης της παλαιότερα ή και πιο συγκεκριμένα από το 2001 και ακολούθως τα επόμενα 4-5 χρόνια. (α) Κατ' αρχήν να σημειωθεί ο μάρτυρας είδε την κατηγορούμενη μέσα προς τέλη Δεκεμβρίου του 2017 συνολικά 3 φορές. Δεν είναι ψυχίατρος που την παρακολουθούσε τα τελευταία χρόνια. Η κατηγορούμενη δηλαδή ξεκάθαρα τον επισκέφθηκε για σκοπούς της παρούσας διαδικασίας και προφανέστατα για να βοηθήσει την υπόθεση της. (β) Από εκεί και πέρα δεν υπάρχει καμία μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου από μέρους της κατηγορούμενης ή το Νοσοκομείο ή και άλλη μαρτυρία που να υποστηρίζει όσα η τελευταία του ανέφερε περί σωματικής της βλάβης και σοβαρής κρανιοεγκεφαλικής κάκωσης λόγω ξυλοδαρμού της από το σύζυγο της το
- Άρα η διαπιστωθείσα σήμερα εγκεφαλική βλάβη και οι δυσκολίες που αντιμετωπίζει η κατηγορούμενη δεν μπορούν να συνδεθούν με τον ισχυριζόμενο ξυλοδαρμό ή με οποιοδήποτε γεγονός πριν από τον Δεκέμβριο του 2017, ελλείψει συγκεκριμένης μαρτυρίας. (γ) Θεωρώ γενικότερα και έχοντας μελετήσει ενδελεχώς και σφαιρικά τη μαρτυρία του πως δεν υφίσταται ασφαλές υπόβαθρο για την κατάληξη του περί της κατάστασης της κατηγορούμενης τα πρώτα 4-5 χρόνια μετά το 2001 ή και πιο μετά. (δ) Ενώ να υπενθυμίσω και εδώ ότι η κατηγορούμενη στις αιτήσεις της τεκμ.4, 5 και 6 τα έτη 2003, 2008 και 2009 αντίστοιχα δεν σημείωσε οτιδήποτε στα συγκεκριμένα κομμάτια των αιτήσεων για τα προβλήματα υγείας. Μάλιστα στις αιτήσεις τεκμ.4 και 6 απάντησε «Όχι» στο ερώτημα αν έχει πρόβλημα υγείας και ουδεμία εξήγηση υπάρχει ενώπιον του Δικαστηρίου εκ μέρους της κατηγορούμενης για τούτο. Θα προσθέσω δε σχετικά εδώ πως το ερώτημα αν αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα υγείας δεν εδόθη μαρτυρία από τον ΜΥ1 ότι ήταν δύσκολο από την συγκεκριμένη κατηγορούμενη να γίνει αντιληπτό έστω υπό την κατάσταση που ανέφερε και εν πάση περιπτώσει δεν περιέχει έννοια τέτοια που θα ήταν δύσκολο να γίνει αντιληπτή από την κατηγορούμενη, λαμβάνοντας υπόψη και ότι είπε ο μάρτυρας για την δυσκολία να αντιληφθεί κάποιες έννοιες. Σε κάθε περίπτωση όμως σημειώνω και τα εξής. Με βάση τη μαρτυρία του ότι για παράδειγμα «Αποκλείεται να ήταν πλήρης η στάση της πάνω σε τέτοια θέματα» αλλά και γενικότερα δεν έχει αποκλείσει οτιδήποτε με θετικό τρόπο. Οπότε θεωρώ ότι η μαρτυρία του μόνον σε συνδυασμό με την μαρτυρία της ίδιας της κατηγορούμενης ή με άλλη σχετική μαρτυρία θα μπορούσε να οδηγήσει το Δικαστήριο στη διαπίστωση ότι πιθανόν η κατηγορούμενη να μην ήταν σε θέση τότε που συμπλήρωνε τις αιτήσεις να κατανοήσει πλήρως το περιεχόμενο τους. Και είναι θεωρώ το κατάλληλο σημείο να πω πολύ επιγραμματικά ότι η κατάληξη μου είναι ότι η κατηγορούμενη κατανοούσε πλήρως το περιεχόμενο των αιτήσεων και τι έπρεπε να συμπληρώσει σε αυτές. Είναι ομολογουμένως πολύ βολική η θέση της ότι δεν κατανόησε ότι έπρεπε να συμπληρώσει τα συγκεκριμένα στοιχεία στις αιτήσεις. Κατανόησε τα πάντα, έγραψε την ακίνητη περιουσία στο Βαρώσι, τις υποχρεώσεις της σε δάνεια και άλλα στοιχεία και το μόνον που δεν κατανόησε ήταν ότι στην ακίνητη περιουσία έπρεπε να γράψει και το ακίνητο της Αγίας Τριάδας αλλά και να σημειώσει στο κομμάτι λίγο πιο κάτω για την περιουσία που μεταβίβασε. Ο ΜΥ1 δεν έδωσε καμία εξήγηση εν πάση περιπτώσει για τούτο, ενώ η κατηγορούμενη δεν έδωσε μαρτυρία για να ξεκαθαρίσει τα πράγματα. Συνεπώς η θέση της ότι δεν κατανόησε τότε ότι έπρεπε να συμπληρώσει τα συγκεκριμένα στοιχεία απορρίπτεται. Ανώμοτι δήλωση κατηγορούμενης Εκ της ανώμοτης δήλωσης της κατηγορούμενης δέχομαι μόνον τις παραδοχές της ότι συμπλήρωσε τις επίδικες αιτήσεις. Κατά τα λοιπά δεν μπορώ να δώσω καμία αξία αφού όσα αναφέρει δεν υποστηρίζονται από καμία αποδεκτή μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου. Ως προς την αναφορά της δε ότι ακόμα και να έγραφε στις αιτήσεις για το διαμέρισμα και το οικόπεδο θεωρεί ότι και πάλι το Γραφείο Ευημερίας θα της έδινε το επίδομα αφού δεν είχε ούτε έχει άλλους οικονομικούς πόρους για να αναθρέψει τα παιδία της σημειώνω ότι πρόκειται βέβαια για ένα δικό της αυθαίρετο συμπέρασμα, ενώ για το ότι δεν είχε πρόθεση να εξαπατήσει το κράτος και ουδέποτε διέπραξε το αδίκημα των ψευδών παραστάσεων αυτό βέβαια αφορά την τελική κρίση του Δικαστηρίου και θα αποφασιστεί κατωτέρω με την αξιολόγηση του συνόλου της αποδεκτής μαρτυρίας σε συνάρτηση με τη νομική πτυχή του θέματος. Ως προς την αξιολόγηση της κατάθεσης της κατηγορούμενης και με δεδομένο ότι αυτή είναι θεληματική (αφού κατατέθηκε χωρίς ένσταση και χωρίς οποιαδήποτε αναφορά σε οποιοδήποτε στάδιο σε μη θεληματικότητα της, ενώ ο συνήγορος υπεράσπισης κάνει αναφορά σε συγκεκριμένα σημεία της κατάθεσης στην αγόρευση του) σχετικό είναι το ακόλουθο απόσπασμα από την Κωνσταντίνου ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ 109: «Εκείνο το οποίο διασαφήνισε η υπόθεση Duncan είναι ότι κάθε μέρος της κατάθεσης του κατηγορουμένου που γίνεται δεκτό αποτελεί αποδεκτή μαρτυρία για την αλήθεια των γεγονότων στα οποία αναφέρεται και όχι μόνο το μέρος εκείνο που συνιστά άμεσα ή έμμεσα παραδοχή του αδικήματος. Η προηγούμενη νομολογία στο θέμα αυτό ήταν ασαφής ή αντιφατική ως προς την αποδεικτική αξία των δηλώσεων που γίνονται στην κατάθεση του κατηγορουμένου που δεν συνιστούν παραδοχή. Δηλώσεις του κατηγορουμένου που συνιστούν άμεσα ή έμμεσα παραδοχή του αδικήματος γίνονται παραδεκτές ως μαρτυρία κατ' εξαίρεση προς τον κανόνα που αποκλείει την εξ ακοής μαρτυρία (hearsay rule). Αυστηρή εφαρμογή του κανόνα περί εξ ακοής μαρτυρίας θα περιόριζε την αποδεικτική αξία του μέρους της κατάθεσης κατηγορουμένου που δεν συνιστά άμεσα ή έμμεσα παραδοχή σε πρωτογενή μαρτυρία (original evidence). Στην υπόθεση Duncan αποφασίστηκε ότι κάθε μέρος της κατάθεσης λαμβάνεται υπόψη και εκτιμάται και ως προς την αλήθεια των ισχυρισμών που προβάλλονται. Η προσέγγιση αυτή είναι και ρεαλιστική και δίκαιη. Τονίστηκε όμως στην Duncan ότι το Δικαστήριο είναι ελεύθερο και μπορεί να αποδώσει την βαρύτητα που κρίνει ότι επιβάλλεται σε διαφορετικά μέρη κατάθεσης. Όπως είναι φυσικό μπορεί να αποδοθεί μεγαλύτερη βαρύτητα στο μέρος εκείνο το οποίο συνθέτει παραδοχή στο αδίκημα ή περιέχει δηλώσεις ενάντια προς τα συμφέροντα του κατηγορουμένου. Είναι όμως ελεύθερο το Δικαστήριο να αποδώσει μικρότερη σημασία ή ακόμη να απορρίψει άλλα μέρη της κατάθεσης για τα οποία παρέχεται εξήγηση ή δικαιολογία για εκ πρώτης όψης εγκληματικές πράξεις. Συνοψίζοντας η απόφαση στην Duncan αφήνει το βάρος το οποίο θα αποδοθεί στα διάφορα μέρη της κατάθεσης κατηγορουμένου στη διακριτική ευχέρεια των κριτών των γεγονότων της υπόθεσης». Η εκτίμηση λοιπόν της κατάθεσης της κατηγορούμενης είναι θέμα που ανάγεται στην διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου να κρίνει την αξιοπιστία των μαρτύρων (βλ. και Κωνσταντινίδης ν. Αστυνομίας
(1991)2 Α.Α.Δ 190 και Γαβριήλ ν. Δημοκρατίας
(2009)2 Α.Α.Δ 693). Εκ της κατάθεσης της σημειώνω την αναφορά της στη 2η σελίδα ότι πούλησε το οικόπεδο στη Γερμασόγεια το 2003, την αναγνώριση της υπογραφής της στην αίτηση ημερ. Ιουλίου 2003 και το γεγονός ότι λάμβανε επίδομα με βάση αυτήν για 2-3 χρόνια, ότι συμπλήρωσε και υπόγραψε την αίτηση 17/03/08 (που της υποδείχθηκε) και την παρέδωσε στο γραφείο ευημερίας και περαιτέρω ότι δήλωσε ένα οικόπεδο στο Βαρώσι, μερίδιο πατρικού σπιτιού και μερίδιο χωράφι 7 σκαλών στο Βαρώσι, ότι έκανε αίτηση ξανά το 2009 στο γραφείο Ευημερίας για να λαμβάνει επίδομα μονογονιού, την οποία αίτηση συμπλήρωσε και υπόγραψε και την οποία επίσης αναγνώρισε όταν της υποδείχθηκε και με βάση αυτήν λάμβανε επίδομα μέχρι το τέλος του 2011 που της το σταμάτησαν, καθώς και την παραδοχή της ότι έλαβε τα χρήματα που αναφέρει το γραφείο ευημερίας ότι της απόστειλε ως δημόσιο βοήθημα και επίδομα μονογονιού. Όλα τα πιο πάνω αποτελούν παραδοχές της ή και δηλώσεις ενάντια στα συμφέροντα της και γίνονται αποδεκτά. Στις υπόλοιπες αναφορές όμως δεν μπορώ να δώσω βαρύτητα καθότι αποτελούν εξήγηση για εκ πρώτης όψεως εγκληματική συμπεριφορά, δεν δόθηκαν ενόρκως για να εξεταστεί η αξιοπιστία τους και δεν συνάδουν με άλλη αποδεχτή μαρτυρία. Έχοντας υπόψη όσα αναφέρθηκαν πιο πάνω όμως για την κατάθεση της δεν μπορώ να μην σημειώσω την γενικότερη αναξιοπιστία της Υπεράσπισης. Μέσα από την αντεξέταση των ΜΚ1 και 2 η υπεράσπιση αμφισβήτησε την συμπλήρωση των αιτήσεων από την κατηγορούμενη, την παραλαβή των επιταγών που της αποστέλλονταν και την είσπραξη του ποσού που αναφέρεται στο κατηγορητήριο, ενώ ακόμη υποβλήθηκε ότι δεν είχε περιουσία στο Βαρώσι και η αναφορά στις αιτήσεις (τεκμ.5 και 6) σε τέτοια περιουσία είναι επειδή δεν κατανόησε το περιεχόμενο της αίτησης. Αρκεί κάποιος να διαβάσει τα μέρη της κατάθεσης της κατηγορούμενης που γίνονται αποδεκτά πιο πάνω αλλά και ότι γίνεται αποδεκτό από την ανώμοτη δήλωση της και θα αντιληφθεί την παντελή αναξιοπιστία της Υπεράσπισης ως εκ της μη προβολής καθαρών θέσεων ενώπιον του Δικαστηρίου και βεβαίως ότι με βάση αυτά αντίθετα επιβεβαιώνονται συγκεκριμένα ουσιώδη σημεία της μαρτυρίας των μαρτύρων κατηγορίας και βεβαίως η κατάσταση με τα στοιχεία πληρωμών τεκμ.
- Εν πάση περιπτώσει η Υπεράσπιση σημειώνεται περαιτέρω μέσα από γενικές, αόριστες και μη λογικές θέσεις προφανώς αμφισβητούσε με την αντεξέταση των μαρτύρων κατηγορίας οτιδήποτε δεν συνέφερε την κατηγορούμενη, χωρίς όμως να έχει κανένα υπόβαθρο για να το πράξει. Όμως σε κάθε περίπτωση έχει σημασία ν' αναφερθεί εδώ ότι όλες οι θέσεις της υπεράσπισης, πλην μόνον του θέματος της κατάστασης της υγείας της, παρέμειναν σε επίπεδο υποβολών στους μάρτυρες κατηγορίας, χωρίς να δοθεί συγκεκριμένη μαρτυρία από την Υπεράσπιση για υποστήριξη τους. Άρα έμειναν ούτως ή άλλως μετέωρες και έκθετες σε απόρριψη. ΕΥΡΗΜΑΤΑ Με βάση την αξιολόγηση πιο πάνω, τα ευρήματα του Δικαστηρίου είναι τα εξής : Τον Αύγουστο του 2013, μεταβιβάστηκε στον ΜΚ1 υπό την ιδιότητα του ως λειτουργού υπερπληρωμών στο Επαρχιακό Γραφείο Ευημερίας Λεμεσού ο φάκελος της περίπτωσης της κατηγορούμενης με σκοπό να προβεί στις απαραίτητες ενέργειες για επιστροφή του ποσού της υπερπληρωμής ύψους 36,183.24.- ευρώ τα οποία η πιο πάνω αναφερόμενη έλαβε ως δημόσιο βοήθημα για την περίοδο 7/2003 - 1/2012 κατά περιόδους, αφού υπόβαλε τρεις αιτήσεις χωρίς να δηλώσει ακίνητη περιουσία που είχε στο όνομα της όπως προνοεί η νομοθεσία. Συγκεκριμένα μετά από έρευνα που διενήργησε στο Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού η λειτουργός της πιο πάνω περίπτωσης Σπυρούλα Χαραλάμπους διαπίστωσε ότι η κατηγορούμενη ήταν κάτοχος ακίνητης ιδιοκτησίας από το 1999 την οποία αποξένωσε το 2003 στην τιμή των 239,204.20.- ευρώ χωρίς να ενημερώσει την υπηρεσία, αλλά ούτε και το δήλωσε σε καμία από τις τρεις αιτήσεις τις οποίες είχε υποβάλει στην υπηρεσία τους για παροχή δημοσίου βοηθήματος κατά τον 7/2003, 3/2008 και 2/
- Να σημειωθεί ότι στις αιτήσεις δημοσίου βοηθήματος στο μέρος 4
(1)ζητείται να δηλωθεί ακίνητη ή κινητή περιουσία που κατέχει ο αιτητής, ο σύζυγος και τα εξαρτώμενα παιδία τους. Στο μέρος 4
(2)ζητείται όπως ο αιτητής αναφέρει περιουσία κινητή ή ακίνητη που έχει μεταβιβάσει σε άλλα πρόσωπα από το 1991 μέχρι την ημερομηνία υποβολής της αίτησης και να αναφερθεί ο ακριβής χρόνος μεταβίβασης. Να σημειωθεί ότι στην αίτηση που υπόβαλε η κατηγορούμενη στις 17/3/2008 (δεύτερη αίτηση δημοσίου βοηθήματος) δήλωσε περιουσία μόνο στο κατεχόμενο Βαρώσι. Η κατηγορούμενη υπόβαλε αίτηση δημοσίου βοηθήματος στις 10/7/2003 προσκομίζοντας κάρτα ανεργείας. Στην αίτηση της η κατηγορούμενη δεν ανάφερε ότι είναι κάτοχος ακίνητης περιουσίας ούτε ότι μεταβίβασε κινητή ή ακίνητη περιουσία. Η αίτηση της εγκρίθηκε και από 1/8/2003 κατέστη λήπτρια δημοσίου βοηθήματος με εξαρτώμενα τα τρία παιδιά της 496.
- Λ.Κ. Ο αρμόδιος λειτουργός του γραφείου ευημερίας στις 25/7/2003 απέστειλε σχετική επιστολή στο Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού για έρευνα ακίνητης ιδιοκτησίας. Δεν λήφθηκε απάντηση και στάληκε εκ νέου επιστολή στις 23/12/2004 για έρευνα ακίνητης ιδιοκτησίας προς το Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού. Δεν λήφθηκε απάντηση και η κατηγορούμενη συνέχισε να λαμβάνει επίδομα μέχρι τον 6/2005 οπότε και διακόπηκε το δημόσιο βοήθημα προς αυτή γιατί κρίθηκε ότι ήταν ικανή για εργασία και της δόθηκε μεγάλο χρονικό διάστημα για να βρει εργασία χωρίς όμως αυτή να κάνει προσπάθειες για εργοδότηση. Η κατηγορούμενη ενημερώθηκε γραπτώς για τους λόγους διακοπής του δημοσίου βοηθήματος. Στις 17.3.2008 υποβλήθηκε από την κατηγορούμενη νέα αίτηση για λήψη δημοσίου βοηθήματος δηλώνοντας μόνο ότι είχε περιουσία στο κατεχόμενο Βαρώσι. Η αίτηση της απορρίφθηκε αφού η αιτήτρια δεν προσκόμισε αποδεικτικά στοιχεία για την ανικανότητα της για εργασία όπως ισχυριζόταν. Στις 23/2/2009 η κατηγορούμενη υπόβαλε νέα αίτηση λήψης δημοσίου Βοηθήματος δηλώνοντας και πάλι ως ακίνητη ιδιοκτησία οικόπεδο στο κατεχόμενο Βαρώσι. Στις 8/4/2009 στάληκε στο Επαρχιακό κτηματολόγιο Λεμεσού επιστολή για έρευνα ακίνητης ιδιοκτησίας. Τον ίδιο μήνα η περίπτωση εγκρίθηκε ως μονογονέας και εγκρίθηκε μηνιαίο δημόσιο βοήθημα υπολογίζοντας τα εισοδήματα από την εργασία της και ποσό ενοικίου που λάμβανε από την Αρχή ενοικίων. Το δημόσιο βοήθημα της ήταν 304.90= ευρώ μηνιαίως για να συμπληρώσει τις βασικές ανάγκες που προνοούσε η νομοθεσία. Έγινε διακοπή του δημοσίου βοηθήματος από 1/1/12 επειδή η πιο πάνω αναφερόμενη δεν συνεργάστηκε για να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία τα οποία της είχαν ζητηθεί στις 23/09/11 όπως αντίγραφο διαζυγίου, αναλυτική κατάσταση μισθοδοσίας, ενοικιαστήριο έγγραφο χαρτοσημασμένο από τον έφορο τελών και αποδείξεις ενοικίου, βεβαίωση από την Αρχή ενοικίων για το επίδομα ενοικίου που λάμβανε. Για την περίοδο αυτή που λάμβανε το δημόσιο βοήθημα το γραφείο ευημερίας δεν είχε λάβει το αποτέλεσμα της έρευνας από το κτηματολόγιο παρόλο που τους έστειλαν επιστολή ότι είχαν παραλάβει την αίτηση τους. Στις 29/3/13 λήφθηκε από το Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λεμεσού πιστοποιητικό έρευνας ακίνητης ιδιοκτησίας σύμφωνα με το οποίο η κατηγορούμενη από τον 5/1999 ήταν κάτοχος του ενός δευτέρου μεριδίου διαμερίσματος με αριθμό 3 στην οδό Φιλοκύπρου 4, στην Αγία Τριάδα στην Λεμεσό καθώς και ένα οικόπεδο με αριθμό εγγραφής 0/26298 τεμάχιο 140 στο χωριό της Γερμασόγειας του οποίου ήταν κάτοχος από τις 21/9/
- Επίσης αναφερόταν ότι τον Μάρτιο 2003 η πιο πάνω αναφερόμενη μεταβίβασε με ανταλλαγή το πιο πάνω οικόπεδο για το ποσό των 239.204.20.- ευρώ. Τον 6/13 υπολογίστηκε από τον λειτουργό του γραφείου ευημερίας η υπερπληρωμή του ποσού των 37.089.25.- αφού σύμφωνα με την νομοθεσία άρθρο 13
(1)του νόμου δημοσίου Βοηθήματος 2006-2013, κάθε πρόσωπο οφείλει να επιστρέφει στον Διευθυντή οποιοδήποτε ποσό έλαβε από το δημόσιο βοήθημα ως αποτέλεσμα παράλειψης του να αποκαλύψει ουσιώδες γεγονός ή λόγω ανακριβούς δήλωσης του σχετικά με ουσιώδες γεγονός ανεξάρτητα αν τέτοια δήλωση είναι δόλια ή όχι. Η αναφερόμενη ενημερώθηκε με επιστολή τον 6/13 για το ύψος της υπερπληρωμής και τους λόγους της. Επίσης στις 9/8/13 στάληκε νέα επιστολή προς την λήπτρια να επισκεφθεί την υπηρεσία για να συζητηθούν τρόποι επιστροφής της υπερπληρωμής στην υπηρεσία. Δεν ανταποκρίθηκε και στις 13/11/13 στάληκε επιστολή προς την διευθύντρια Υπηρεσιών Κοινωνικής ευημερίας για μελέτη της περίπτωσης και πιθανή λήψη νομικών μέτρων εναντίον της. Μετά που έγινε νέος λογιστικό έλεγχος το ποσό της υπερπληρωμής μειώθηκε σε 36.183,24.- ευρώ. Στις 29/11/14 η κατηγορούμενη ενημερώθηκε με νέα επιστολή για το ύψος της υπερπληρωμής. Στις 16/10/14 παραλήφθηκε επιστολή από την διευθύντρια υπηρεσιών κοινωνικής υπηρεσίας στην οποία ζητείτο να αποσταλεί το συντομότερο δυνατό έκθεση για να προωθηθεί η περίπτωση για λήψη νομικών μέτρων εναντίον της αναφερόμενης. Επίσης δοθήκαν οδηγίες να γίνει καταγγελία στην αστυνομία κατά πόσο προκύπτει θέμα ποινικής δίωξης εναντίον της αναφερόμενης βάσει του άρθρου 22 των περί δημοσίων βοηθημάτων και Υπηρεσιών νόμων του 2006 έως 2013. Ακολούθησε η καταγγελία του ΜΚ1 στην Αστυνομία στις 18/12/14. Η κατηγορούμενη κλήθηκε στην Αστυνομία και της λήφθηκε ανακριτική κατάθεση στις 10/03/15, ενώ την ίδια μέρα κατηγορήθηκε γραπτώς για το επίδικο αδίκημα. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Το αδίκημα της εξασφάλισης αγαθών με ψευδείς παραστάσεις εδράζεται στα άρθρα 297 και 298
(1)του Κεφ.
- Τα άρθρα αυτά προνοούν τ' ακόλουθα: "
- Ψευδής παράσταση είναι οποιαδήποτε παράσταση γεγονότος, παρελθόντος ή παρόντος, που γίνεται με λόγια, με έγγραφο ή με συμπεριφορά, η οποία είναι ψευδής στην πραγματικότητα και την οποία εκείνος που παριστάνει γνωρίζει ότι είναι ψευδής ή δεν πιστεύει ότι είναι αληθινή. 298
(1). Όποιος με οποιαδήποτε ψευδή παράσταση και με σκοπό καταδολίευσης, αποκτά από άλλο οτιδήποτε που δύναται να αποτελέσει αντικείμενο κλοπής, ή αποτελέσει αντικείμενο κλοπής, ή υποκινεί άλλο να παραδώσει σε οποιοδήποτε πρόσωπο τέτοιο πράγμα, είναι ένοχος κακουργήματος και υπόκειται σε ποινή φυλάκισης πέντε χρόνων." Από το λεκτικό λοιπόν των εν λόγω άρθρων συνάγεται ότι τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος αυτού είναι:
- Η ψευδής παράστασης, δηλαδή παράσταση γεγονότος που γίνεται με λόγια, με έγγραφο ή με συμπεριφορά, η οποία να είναι ψευδής στην πραγματικότητα.
- Εκείνος που προβαίνει στην παράσταση αυτή να γνωρίζει ότι η παράσταση είναι ψευδής ή να μην πιστεύει ότι είναι αληθινή.
- Η ψευδής παράσταση να γίνεται με σκοπό καταδολίευσης.
- Με τη ψευδή παράσταση, δηλαδή ως αποτέλεσμα αυτής, ο κατηγορούμενος να εξασφαλίζει ή να αποκτά από άλλο πρόσωπο οτιδήποτε μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο κλοπής, όπως για παράδειγμα χρήματα. Όσον αφορά την πρόθεση ή τον σκοπό της καταδολίευσης το στοιχείο αυτό δεν είναι πάντοτε δεκτικό θετικής και άμεσης μαρτυρίας αλλά ως αναγόμενο αποκλειστικά στην πνευματική λειτουργία ενός κατηγορουμένου. Μπορεί να αποδειχθεί με την τεκμηρίωση στοιχείων και περιστατικών που περιβάλλουν την υπόθεση και που την αποδεικνύουν πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας (βλέπε Youssef v. Δημοκρατίας
(1993)2 Α.Α.Δ. 289). Στην υπόθεση R. v. Williams
(1836)7 C. AND P. σελ. 354, έχει λεχθεί ότι όπου ο κατήγορος αποδεικνύει την ψευδή παράσταση και τη γνώση του κατηγορούμενου περί του ψευδούς, αυτό αποτελεί εκ πρώτης όψης μαρτυρία της πρόθεσης καταδολίευσης, αλλά δεν είναι αρκετό αν τα γεγονότα δείχνουν ότι δεν υπήρχε τέτοια πρόθεση. Αν όμως η ψευδής παράσταση έγινε με ειλικρινή πεποίθηση ότι ήταν αληθινή, τότε αυτό δείχνει την έλλειψη της ύπαρξης πρόθεσης καταδολίευσης (βλέπε Police v. Petrou alias Yiatros
(1971)12 J.S.C. 1524). Στην υπόθεση Ευθυμίου ν. Αστυνομίας
(2008)2 Α.Α.Δ.861 σε σχέση με το συστατικό στοιχείο της ψευδούς παράστασης και της πρόθεσης καταδολίευσης λέχθηκαν τα ακόλουθα: "Το ψευδές της παράστασης, όπως και της πρόθεσης καταδολίευσης, που θα μπορούσε να στοιχειοθετήσει ποινική ευθύνη σε τέτοιες περιπτώσεις ανάγεται στην ίδια την εξ αρχής βέβαια πρόθεση του παρασπονδούντος μέρους να μην εκπληρώσει τις υποσχέσεις που δίδει, όπως ήταν και η αποδιδόμενη στο κατηγορητήριο στον Εφεσείοντα πρόθεση. Και τούτο διότι, για να θυμηθούμε το χαρακτηριστικότατο τρόπο που το έθεσε ο Bowen, L.J. (Edgington ν Fitzmaurice
(1885)29 Ch.D. 459, 483), "The state of a man´s mind is as much a fact as the state of his digestion". Το ψευδώς παριστάμενο γεγονός είναι λοιπόν η ίδια η υποκειμενική πρόθεση του παρασπονδούντος μέρους κατά το χρόνο της παράστασης και όχι η εκ των υστέρων ένοχη συμπεριφορά του. Η τέτοια υποκειμενική πρόθεση μπορεί βεβαίως να αποδειχθεί με αντικειμενικά στοιχεία που συναρτώνται προς αυτή, περιλαμβανομένης της όλης μετέπειτα συμπεριφοράς, τα στοιχεία αυτά όμως πρέπει να είναι τόσο σαφή και μονοσήμαντα ώστε να μην αφήνουν, στο τέλος της ημέρας, την αμφιβολία εκείνη που αναιρεί ποινική καταδίκη." Επίσης, στην υπόθεση Ιωάννου v. Αστυνομίας, Ποινικές Εφέσεις Αρ.130/2012 και 131/2012, ημερομηνίας 03.07.12 έγινε αναφορά στην πιο πάνω υπόθεση Ευθυμίου ν. Αστυνομίας
(2008)2 Α.Α.Δ.861 και λέχθηκαν τα ακόλουθα: ".... η παράλειψη τήρησης συμβατικών υποσχέσεων, και δη που έχουν κάποια έκταση σε αριθμό και χρόνο, συχνά συνοδευόμενη και από παράλληλες διαβεβαιώσεις εκπλήρωσης, αφ' εαυτής δεν μπορεί να παρέχει στίγμα σε ποινική ευθύνη αφού η υπόσχεση δεν συνιστά «παρόν» γεγονός που μόνο μπορεί να αποτελέσει «παράσταση». Το ψευδές της παράστασης, όπως και της πρόθεσης καταδολίευσης, που θα μπορούσε να στοιχειοθετήσει ποινική ευθύνη σε τέτοιες περιπτώσεις ανάγεται στην ίδια την εξ αρχής βέβαια πρόθεση του παρασπονδούντος μέρους να μην εκπληρώσει τις υποσχέσεις που δίδει, όπως ήταν και η αποδιδόμενη στο κατηγορητήριο στον Εφεσείοντα πρόθεση. Και τούτο διότι, για να θυμηθούμε το χαρακτηριστικότατο τρόπο που το έθεσε ο Bowen, L.J. (Edgington v. Fitzmaurice
(1885)29 Ch. D. 459, 483), "The state of a man's mind is as much a fact as the state of his digestion". Το ψευδώς παριστάμενο γεγονός είναι λοιπόν η ίδια η υποκειμενική πρόθεση του παρασπονδούντος μέρους κατά το χρόνο της παράστασης και όχι η εκ των υστέρων ένοχη συμπεριφορά του. Η τέτοια υποκειμενική πρόθεση μπορεί βεβαίως να αποδειχθεί με αντικειμενικά στοιχεία που συναρτώνται προς αυτή, περιλαμβανομένης της όλης μετέπειτα συμπεριφοράς, τα στοιχεία αυτά όμως πρέπει να είναι τόσο σαφή και μονοσήμαντα ώστε να μην αφήνουν, στο τέλος της ημέρας, την αμφιβολία εκείνη που αναιρεί ποινική καταδίκη." ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑTA Έχοντας κατά νουν τα ευρήματα πιο πάνω και τη μαρτυρία που ευρίσκεται ενώπιον του Δικαστηρίου γενικότερα συν τη νομική πτυχή, κατά την κρίση μου έχουν αποδειχθεί τα συστατικά του αδικήματος. Η κατηγορούμενη όταν υπέβαλλε τις επίδικες αιτήσεις στο γραφείο Ευημερίας γνώριζε τόσο για την ιδιοκτησία του διαμερίσματος στην οδό Φιλοκύπρου 4, Αγία Τριάδα, όσο και για την μεταβίβαση με ανταλλαγή τον Μάρτιο του 2003 του οικοπέδου στη Γερμασόγεια. Ακόμη σημειώνω και αν οι ισχυρισμοί στην κατάθεση και την ανώμοτη δήλωση της γίνονταν αποδεκτοί, η ουσία πάλιν είναι ότι γνώριζε και δεν ανέφερε τίποτε από όσα αναφέρει στις αιτήσεις. Εν πάση περιπτώσει η απόκρυψη αυτή και οι ψευδείς δηλώσεις που έκανε σχετικά με τα περιουσιακά της στοιχεία έγιναν από μέρους της στα πλαίσια των αιτήσεων της για εξασφάλιση δημοσίου βοηθήματος και εν γνώσει της, μέσα από τη δήλωση που υπέγραψε στο τέλος κάθε αίτησης, ότι αν οι πληροφορίες που έδωσε αποδειχθούν ψευδείς ή έχει αποκρύψει πληροφορίες εγείρεται θέμα και μπορεί να ληφθούν δικαστικά μέτρα εναντίον της και ο Διευθυντής έχει δικαίωμα με βάση τη Νομοθεσία να της ζητήσει να επιστρέψει το ποσό που έλαβε. Το μοναδικό λογικό συμπέρασμα δε που συνάγεται είναι πως ενήργησε έτσι για να βοηθήσει στην έγκριση των αιτήσεων της. Στη βάση δε ακριβώς των συγκεκριμένων αιτήσεων και δηλώσεων της και πιο συγκεκριμένα των αιτήσεων του 2003 και του 2009 το γραφείο Ευημερίας ενέκρινε την καταβολή σε αυτήν δημόσιου βοηθήματος και της καταβλήθηκε το συνολικό ποσό που αναφέρεται στις λεπτομέρειες αδικήματος ήτοι €36.183,24.-. Άλλες θέσεις της Υπεράσπισης
- Ως προς την θέση περί ελαττωματικότητας του κατηγορητηρίου (βλ. σελ.4 της γραπτής αγόρευσης του συνηγόρου της Υπεράσπισης, υπό τον τίτλο επιχειρηματολογία) αναφέρω με κάθε σεβασμό ότι το θέμα εγείρεται γενικά και αόριστα, χωρίς παραπομπή στη Νομοθεσία ή Νομολογία και εκ του λόγου τούτου θα πρέπει να απορριφθεί. Εν πάση περιπτώσει σημειώνω ανεξάρτητα τούτου ότι με βάση τη μαρτυρία και όσα αναφέρθηκαν ανωτέρω η κατηγορία έχει αποδειχθεί, όπως αποδείχθηκε η λήψη μέσα στην αναφερόμενη περίοδο στο κατηγορητήριο η λήψη του ποσού που αναφέρεται. Επίσης κρίνω ότι το αδίκημα που αντιμετωπίζει η κατηγορούμενη είναι συγκεκριμένο και περαιτέρω ότι οι λεπτομέρειες αδικήματος είναι τέτοιες ώστε να γνωρίζει η κατηγορούμενη «λεπτομερώς την φύσιν και τους λόγους της εις αυτήν αποδιδομένης κατηγορίας» (άρθρο 12.5(α) του Συντάγματος & άρθρο 6.3(α) της Ευρωπαικής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου) καθώς επίσης «τους λόγους για τους οποίους καλείται να εμφανιστεί ενώπιον του Δικαστηρίου» (άρθρο 30.3(α) του Συντάγματος). Τέλος, θεωρώ πως δεν τίθεται οποιοδήποτε θέμα αναφορικά με τη σύνταξη του κατηγορητηρίου (βλ. άρθρο 39 του Κεφ.155).
- Προβάλλεται η θέση ότι με την παρέλευση μεγάλου χρονικού διαστήματος, πέραν των 12 ετών από την κατ' ισχυρισμό τέλεση του αδικήματος μέχρι την καταχώρηση του κατηγορητηρίου καταπατείται το Συνταγματικά θεμελιωμένο δικαίωμα της κατηγορούμενης για απονομή δικαιοσύνης εντός ευλόγου χρόνου (άρθρο 30.2 του Συντάγματος και άρθρο 6.1 της Ευρωπαικής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου), διάστημα μάλιστα που η κατηγορούμενη τελούσε στην αποδεδειγμένη ψυχολογική διαταραχή και ήταν αδύνατο γι' αυτή να βρει και να συλλέξει στοιχεία για να υπερασπιστεί τον εαυτό της. Παρά το ότι κατέβαλε κάθε δυνατή προσπάθεια για συλλογή στοιχείων η προσπάθεια της δεν απέφερε αποτέλεσμα αφού λόγω της παρέλευσης μεγάλου χρονικού διαστήματος οι αρμόδιες αρχές κατέστρεψαν βάση της διαδικασίας που ακολουθούν οποιαδήποτε στοιχεία για το εν λόγω χρονικό διάστημα (βλ. στο τέλος της προ τελευταίας σελίδας και τελευταία σελίδα της γραπτής αγόρευσης του συνηγόρου υπεράσπισης). Κατά την κρίση μου η θέση ως έχει και πάλιν είναι γενική και αόριστη και εκ του λόγου τούτου θα πρέπει να απορριφθεί. Ανεξάρτητα τούτου αναφέρω τα εξής: (α) Η μαρτυρία για τα ισχυριζόμενα προβλήματα ψυχολογικής διαταραχής κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν έγινε αποδεκτή. (β) Ουδεμία μαρτυρία υπάρχει ενώπιον του Δικαστηρίου περί οιασδήποτε προσπάθειας της κατηγορούμενης για εύρεση στοιχείων για την υπεράσπιση της η οποία να μην ευδοκίμησε για τον αναφερόμενο λόγο. Και εν πάση περιπτώσει ποια είναι αυτά τα στοιχεία συγκεκριμένα δεν αναφέρεται. (γ) (i) Η αναφορά σε παρέλευση 12 χρόνων από την τέλεση του αδικήματος μέχρι την καταχώρηση του κατηγορητηρίου είναι με κάθε σεβασμό αυθαίρετη. Ουσιώδης χρόνος με βάση το κατηγορητήριο είναι η περίοδος μεταξύ Ιουλίου 2003 και Δεκεμβρίου
- Εν πάση περιπτώσει το θέμα που αφορά η παρούσα προέκυψε όταν λήφθηκε στις 29/03/13 από το Κτηματολόγιο το πιστοποιητικό έρευνας ακίνητης ιδιοκτησίας και διαπιστώθηκε η ύπαρξη ακίνητης περιουσίας αλλά και η αποξένωση περιουσίας το
- Ακολούθησαν επιστολές στην κατηγορούμενη 21/06/13, 09/08/13 και 19/11/14, χωρίς ανταπόκριση από μέρους της. Στις 16/10/14 δόθηκαν οδηγίες από τη Διευθύντρια Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας μεταξύ άλλων και για καταγγελία στην Αστυνομία. Η καταγγελία έγινε από τον ΜΚ1 στις 18/12/14, ο οποίος έδωσε και συμπληρωματική κατάθεση και παρέδωσε επιπλέον στοιχεία για την υπόθεση στις 22/01/
- Στα πλαίσια διερεύνησης της υπόθεσης λήφθηκε ανακριτική κατάθεση από την κατηγορούμενη στις 10/03/15 και την ίδια μέρα κατηγορήθηκε γραπτώς. Την ημερομηνία αυτή η κατηγορούμενη ενημερώθηκε για 1η φορά ότι ευρίσκεται προ ποινικής δίωξης για το επίδικο αδίκημα. Το κατηγορητήριο της παρούσας καταχωρήθηκε στις 18/12/15, χωρίς ομολογουμένως κάποια ιδιαίτερη καθυστέρηση. (ii) Στην Ποινική Έφεση Αρ. 7369 ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΝΑΞΑΓΟΡΑ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗ v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ
(2004)2 Α.Α.Δ. 330 αναφέρθηκαν τα εξής: " Κατά την εξέταση του τί αποτελεί «εύλογο χρόνο» πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης, περιλαμβανομένων ειδικώς της πολυπλοκότητας των πραγματικών ή νομικών ζητημάτων που εγείρονται, της συμπεριφοράς του κατηγορουμένου και των αρμοδίων διοικητικών και δικαστικών αρχών (Zimmermann and Steiner v. Switzerland
(1984)6 E.H.R.R 17). .............. Στις ποινικές υποθέσεις η διασφάλιση του εύλογου χρόνου αρχίζει από την ημερομηνία της διατύπωσης της κατηγορίας μέχρι την ημερομηνία της τελικής εκδίκασης της, περιλαμβανομένης και της εξάντλησης της διαδικασίας της εφέσεως (Eckle v. Federal Republic of Germany
(1983)5 E.H.R.R. 1). Ένα πρόσωπο υπόκειται σε κατηγορία εντός της έννοιας του αρ. 6 της Σύμβασης όταν ειδοποιείται επισήμως για τους εναντίον του ισχυρισμούς ή όταν επηρεάζεται ουσιωδώς από τη διαδικασία που καταχωρείται εναντίον του (Deweer v. Belgium (1979-80) 2 E.H.R.R. 439). Σε μια εύκολη υπόθεση (straight forward) αυτή είναι η ημερομηνία που ο κατηγορούμενος κατηγορείται από την Αστυνομία (Ewing v. U.K.
(1988)10 E.H.R.R. 141 και Χριστόπουλος ν. Αστυνομίας
(2001)2 Α.Α.Δ. 100, 105). Πλην όμως σε υποθέσεις όπου καθυστερεί η διατύπωση του κατηγορητηρίου ο χρόνος δυνατόν να αρχίζει από την ημερομηνία της σύλληψης ή από την ημερομηνία κατά την οποία ο κατηγορούμενος ενημερώνεται (becomes aware) ότι εξετάζεται άμεσα η πιθανότητα ποινικής δίωξης του (X. v. U.K.
(1978)14 D.R. 26). " (iii) Άρα η θέση πιο πάνω ελέγχεται ούτως ή άλλως ως αβάσιμη. (iv) Ως προς τον χρόνο από την καταχώρηση της υπόθεσης μέχρι την ολοκλήρωση της εκδίκασης της σημειώνω ότι ορθώς δεν αναφέρεται κάτι διότι πολύ επιγραμματικά αναφέρω, ανατρέχοντας στο ιστορικό, ότι η υπόθεση αναβλήθηκε κατ' επανάληψη εξ' υπαιτιότητας της Υπεράσπισης ενώ η εκδίκαση ολοκληρώνεται κατά την κρίση μου με την έκδοση της παρούσας απόφασης σε σύντομο χρόνο μετά την έναρξη της. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Η Κατηγορούσα Αρχή συνεπώς είναι κατάληξη μου ότι πέτυχε να αποδείξει την κατηγορία πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας και συνεπώς η κατηγορούμενη κρίνεται ένοχη στην 1η κατηγορία που αντιμετωπίζει. (Υπ.) ........................................... Μ. Παπαθανασίου, Ε. Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Criminal/Final Judgment Αναφορά: Εξασφάλιση αγαθών με ψευδείς παραστάσεις / άρθρα 297, 298 του Κεφ.154 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο