Αστυνομικού Διευθυντή Λευκωσίας ν. Μυλωνά, Αρ. Υπόθεσης: 20579/17, 17/12/2019 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2019:B81 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Χριστοδούλου, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 20579/17 Αστυνομικού Διευθυντή Λευκωσίας Κατηγορούσας Αρχής ν. XXXXX Μυλωνά Κατηγορουμένης Ημερομηνία: 17 Δεκεμβρίου, 2019 Για κατηγορούσα αρχή: κα Ε. Θεοδότου Για τον Κατηγορούμενο : κα Α. Πάλλη Κατηγορούμενη : Παρούσα. Απόφαση Εισαγωγή Στην υπό κρίση υπόθεση η Κατηγορούμενη αντιμετωπίζει δύο κατηγορίες, η μία αφορά οδήγηση χωρίς την προσήκουσα επιμέλεια και προσοχή και η άλλη για οδήγηση χωρίς να βρίσκεται σε ισχύ πιστοποιητικό ασφάλισης ευθύνης, που να αφορά ευθύνη έναντι τρίτου. Η Κατηγορούμενη κατά τη δικάσιμο, ημερομηνίας 07.10.2019, παραδέχθηκε την πρώτη κατηγορία και παρέμεινε επίδικη μόνον η δεύτερη. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του κατηγορητηρίου, η Κατηγορουμένη στις 13.12.2016 στον δρόμο Δένειας- Ακακίου, στη Λευκωσία, οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα με αριθμούς εγγραφής XXXXX53, χωρίς να ευρίσκεται σε ισχύ πιστοποιητικό ασφάλισης που να καλύπτει ευθύνη έναντι τρίτου. Όπως υποδεικνύεται στο σύγγραμμα του έντιμου πρώην Προέδρου του Ανωτάτου Δικαστηρίου Γ. Μ. Πική, Ποινική Δικονομία στην Κύπρο, 2η έκδοση, σελ. 100, το Κατηγορητήριο προσδιορίζει το πλαίσιο της δίκης. Έτσι στην υπό κρίση υπόθεση κρίσιμο για την Κατηγορούσα Αρχή ήταν να αποδείξει τα συστατικά στοιχεία των επίδικων αδικημάτων μέσα στο πλαίσιο που οριοθετεί το κατηγορητήριο Μαρτυρία Προς απόδειξη της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής κλήθηκαν τρεις μάρτυρες. Πρώτος μάρτυρας ήταν ο αστυφύλακας XXXX XXXXX Μαυρικίου, ΜΚ
- Κατά την κυρίως εξέτασή του ο ΜΚ 1 κατέθεσε και υιοθέτησε ως μέρος αυτής την κατάθεσή του. Η εν λόγω κατάθεση σημειώθηκε ως Έγγραφο Α. Επίσης κατέθεσε ως Τεκμήριο 1 πρόχειρο σχέδιο της σκηνής και ως Τεκμήριο 2 τελικό σχέδιο της σκηνής. Περαιτέρω, κατέθεσε ως Τεκμήρια 3Α και 3Β φωτογραφίες της σκηνής του ατυχήματος και φωτογραφίες του μηχανικού ελέγχου του οχήματος αντίστοιχα. Κατέθεσε, επίσης, ως Τεκμήριο 4 την κατάθεση της Κατηγορούμενης ημερομηνίας 29.12.2016 καθώς και το έντυπο πρόσαψης κατηγοριών σε αυτήν ημερομηνίας 29.12.
- Κατέθεσε, επιπλέον, ως Τεκμήριο 6 το πιστοποιητικό ασφάλισης σε σχέση με το επίδικο όχημα. Τέλος κατέθεσε ως Τεκμήριο Α προς αναγνώριση ειδοποίηση ακύρωσης αποτελούμενη από δύο φύλλα χαρτιού. Κατά την αντεξέτασή του δήλωσε ότι κατά τον χρόνο του ατυχήματος έλεγξε τα έγγραφα της Κατηγορούμενης και εκ πρώτης όψεως φαινόταν ότι το όχημα της Κατηγορούμενης είχε ασφάλεια. Σε ερώτηση εάν στον χώρο του ατυχήματος προσήλθε οποιοσδήποτε αντιπρόσωπος εκ μέρους της ασφαλιστικής εταιρείας της Κατηγορούμενης, απάντησε ότι συνήθως στα ατυχήματα προσέρχονται εκπρόσωποι των ασφαλιστικών εταιρειών, αλλά στην υπό κρίση υπόθεση δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ποιος από τους ασφαλιστές ήρθε στο σημείο. Θυμόταν, όμως, ότι υπήρχαν αντιπρόσωποι από τις ασφαλιστικές εταιρείες στο σημείο. Σε υποβολή ότι η Κατηγορούμενη κατά την ημερομηνία του ατυχήματος, κατείχε πιστοποιητικό ασφάλισης, απάντησε ότι ο ίδιος δεν είναι σε θέση να πει ότι κατείχε και από τη στιγμή που είχε ειδοποίηση από την ασφάλεια για ακύρωσή του, όφειλε να κατηγορήσει την Κατηγορούμενη. Επόμενη μάρτυρας για την Κατηγορούσα Αρχή ήταν η Παναγιώτα Στυλιανού, ΜΚ
- Η ΜΚ2 είναι υπεύθυνη στο Τμήμα Πιστώσεων της ασφαλιστικής εταιρείας AIG. Σε σχέση με το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση, δήλωσε ότι αποτελεί επιστολή που είχε σταλεί στις 14.11.2016 και συνιστά ειδοποίηση ακύρωσης του ασφαλιστηρίου. Επιπλέον, η ΜΚ 2 κατάθεσε ως Τεκμήριο 7 πιστοποιητικό ανανέωσης ασφαλιστηρίου. Ως Τεκμήριο 8 κατάθεσε τιμολόγιο χρεωστικής σημείωσης. Ως Τεκμήριο 9 κατάθεσε πιστοποιητικό ασφάλισης του επίδικου οχήματος και ως Τεκμήριο 10 κατάθεσε το συμβόλαιο του επίδικου ασφαλιστηρίου. Τέλος κατέθεσε ως Τεκμήριο 11, επιταγή ημερομηνίας 31.01.
- Δήλωσε ότι κατά τον επίδικο χρόνο είχε τα ίδια καθήκοντα στην ασφαλιστική εταιρεία AIG. Το Τεκμήριο Α καταρτίστηκε από τους δικηγόρους της εταιρείας AIG. Εξήγησε ότι σε περίπτωση που υπάρχουν καθυστερημένες οφειλές και τα ασφαλιστήρια πρέπει να ακυρωθούν, αποστέλλεται σχετική επιστολή ακύρωσης. Σε σχέση με το ασφαλιστήριο της Κατηγορούμενης, δήλωσε ότι η επίδικη σύμβαση ασφάλισης ξεκίνησε στις 11.07.2016, ως φαίνεται στο Τεκμήριο
- Εξήγησε ότι η ισχύς του επίδικου ασφαλιστηρίου ξεκινούσε από τον έβδομο του
- Εξήγησε ότι έχει πρόσβαση στα σχετικά έγγραφα ένεκα του ότι είναι υπεύθυνη του Τμήματος Είσπραξης Χρεών. Δήλωσε ότι το επίδικο ασφαλιστήριο είχε εκδοθεί στις 28.06.2017 και παραδόθηκε στην Κατηγορούμενη. Εξήγησε, περαιτέρω, ότι όπως φαίνεται από τα έγγραφα, το ασφάλιστρο ήταν πληρωτέο με 3 δόσεις. Συγκεκριμένα η πρώτη δόση έπρεπε να πληρωθεί μέχρι τις 10.08.2016, η δεύτερη μέχρι τις 10.09.2016 και η τρίτη μέχρι τις 10.10.
- Δήλωσε ότι η πρώτη δόση πληρώθηκε τελικά στις 02.09.2016 και η δεύτερη πληρωμή έγινε τον Νοέμβριο, χρόνο κατά τον οποίον είχε σταλεί ειδοποίηση για ακύρωση. Σε σχέση με τις υπόλοιπες δόσεις δήλωσε ότι ο αντιπρόσωπος της εταιρείας ο κύριος Ευαγόρου, επανειλημμένα ζήτησε από την Κατηγορούμενη να εξοφλήσει τις υπόλοιπες δόσεις. Ανέφερε ότι σε περίπτωση που ο πελάτης δεν ανταποκρίνεται, η πολιτική της εταιρείας είναι να ξεκινήσει η διαδικασία ακύρωσης των συμβολαίων. Συγκεκριμένα ο αντιπρόσωπος της εταιρείας κάνει μιαν τελευταία προσπάθεια να επικοινωνήσει με τον πελάτη και αν δεν υπάρχει ανταπόκριση η υπόθεση φτάνει στην ίδια και προχωρεί η διαδικασία αυτόματης ακύρωσης. Εξήγησε, όμως, ότι αυτόματη είναι η διαδικασία και όχι η ακύρωση. Συγκεκριμένα η διαδικασία ξεκινά με την έκδοση επιστολών. Δήλωσε ότι, επειδή εκδίδονται πάρα πολλές επιστολές ακύρωσης ασφαλίστρων, είναι αδύνατον να τις υπογράφει όλες, Γι' αυτόν τον λόγο το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση είναι ανυπόγραφο. Τόνισε παράλληλα ότι η ίδια δεν επικοινώνησε με την Κατηγορούμενη γιατί δεν είναι αυτή η δουλειά της. Σε ερώτηση αν η ασφαλιστική εταιρεία έλαβε πίσω το ασφαλιστήριο, απάντησε ότι δεν το έλαβε γιατί η Κατηγορούμενη δεν ερχόταν να το παραδώσει. Κατά την αντεξέτασή της δήλωσε ότι η Κατηγορούμενη είναι για αρκετά χρόνια πελάτιδα της ασφαλιστικής AIG. Δεν γνώριζε όμως να προσδιορίσει αν η Κατηγορούμενη τις προηγούμενες χρονιές είχε εξοφλήσει τα ασφάλιστρά της. Δήλωσε περαιτέρω ότι σχεδόν σε όλους τους πελάτες τυχαίνει να στέλνονται ειδοποιήσεις για οφειλόμενα ασφάλιστρα. Σε ερώτηση να προσδιορίσει ποιος είχε ταχυδρομήσει το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση, απάντησε ότι για αυτά έχουν έναν συνεργάτη ονόματι XXXXX. Δήλωσε, επίσης, ότι δεν είχε κάμει οποιανδήποτε έρευνα στο τμήμα του Ταχυδρομείου ώστε να προσκομίσει οποιοδήποτε έγγραφο σε σχέση με την αποστολή ή την παράδοση της εν λόγω επιστολής. Σε ερώτηση αν γνωρίζει κάποιο πρόσωπο XXXXX Κωνσταντίνου απάντησε ότι δεν γνωρίζει κάποιο όνομα. Σε υποβολή ότι το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση ουδέποτε παραλήφθηκε από την Κατηγορούμενη, απάντησε ότι δεν μπορεί να το γνωρίζει. Ακολούθως εξήγησε ότι η Κατηγορούμενη στις 20/12 πλήρωσε το υπολειπόμενο ποσό, όμως επειδή είχε ήδη ακυρωθεί η ασφάλεια, η εταιρεία AIG επέστρεψε το υπόλοιπο ποσό στην Κατηγορούμενη. Σε υποβολή ότι ο κύριος Ευαγόρου ουδέποτε ενημέρωσε την Κατηγορούμενη για οφειλόμενα ασφάλιστρα, απάντησε ότι η Κατηγορούμενη λάμβανε επιστολές, ειδοποίησες οφειλόμενων ασφαλίστρων από την εταιρεία και όχι από τον αντιπρόσωπο. Δήλωσε ότι δεν γνωρίζει επίσης κατά πόσον κατά την ημέρα του επίδικου ατυχήματος μετέβη κάποιος εκπρόσωπος της ασφαλιστικής εταιρείας στον χώρο. Σε υποβολή ότι η ειδοποίηση ακύρωσης ουδέποτε παραλήφθηκε από την Κατηγορούμενη, απάντησε ότι αυτό δεν το γνωρίζει. Σε υποβολή ότι το επίδικο ασφαλιστικό συμβόλαιο ουδέποτε ακυρώθηκε, απάντησε ότι αυτό ακυρώθηκε. Σε υποβολή ότι στις 13.12.2016 η Κατηγορούμενη κατείχε σε ισχύ ασφαλιστήριο, απάντησε ότι αυτό είχε ακυρωθεί από τις 18.11.
- Επόμενος μάρτυρας για την Κατηγορούσα Αρχή ήταν ο XXXXX Ευαγόρου ΜΚ
- Ο ΜΚ 3 ήταν αντιπρόσωπος ασφαλειών στην εταιρεία AIG. Ο ίδιος δήλωσε ότι ήταν ο ασφαλιστικός αντιπρόσωπος που εργαζόταν με την Κατηγορούμενη. Σε σχέση με το επίδικο ασφαλιστήριο δήλωσε ότι η Κατηγορούμενη καθυστέρησε να πληρώσει τις δόσεις της και ως εκ τούτου η ασφάλεια είχε ακυρωθεί. Ο ίδιος πριν την ακύρωση του ασφαλιστηρίου επικοινώνησε με την Κατηγορούμενη και την ενημέρωσε ότι θα έπρεπε να πληρώσει τις δόσεις της. Σε σχέση με τα Τεκμήρια 9 και 10 υπέδειξε ότι αυτά είναι τα ασφαλιστήρια που δίνονται στους πελάτες. Ως προς το Τεκμήριο 7 δήλωσε ότι είναι το πιστοποιητικό ανανέωσης της ασφάλειας. Ως προς το Τεκμήριο 10 απάντησε είναι το έγγραφο το οποίο παραδίδουν πάντα στους πελάτες. Περί τον Οκτώβρη του 2016 επικοινώνησε με την Κατηγορούμενη και της ζήτησε όπως εξοφλήσει τα ασφάλιστρά της. Δήλωσε ότι η ασφάλεια είχε ακυρωθεί από τις 09/12 αλλά η Κατηγορούμενη στις 20/12 προσήλθε και πλήρωσε την οφειλόμενη δόση. Ο ίδιος ανέφερε ότι η ασφαλιστική εξέδωσε μιαν επιταγή την οποίαν παρέδωσε ο ίδιος στην Κατηγορούμενη. Συγκεκριμένα ανέφερε ότι πήγε στο σπίτι της για να της την παραδώσει. Κατά την αντεξέτασή του, δήλωσε ότι το επίδικο ασφαλιστήριο ακυρώθηκε στις 09.12.
- Δεν γνώριζε όμως κατά πόσον είχε λάβει οποιανδήποτε σχετική επιστολή η Κατηγορούμενη. Ο ίδιος δεν θυμόταν πότε παρέδωσε στην Κατηγορούμενη την επιταγή Τεκμήριο
- Δήλωσε ότι το Τεκμήριο 11 το έλαβε από την ασφαλιστική εταιρεία τον Γενάρη του 2017 και σίγουρα το έδωσε στην Κατηγορούμενη μετά τις 30.01.2017, αλλά δεν ήταν βέβαιος για την ημερομηνία. Σε υποβολή πως ούτε το Τεκμήριο 8 παρέδωσε στην Κατηγορούμενη, επέμεινε ότι το παρέδωσε. Σε σχέση με το επίδικο ατύχημα δήλωσε ότι πληροφορήθηκε σχετικά με αυτό μερικές μέρες μετά που πληροφορήθηκε η ασφαλιστική εταιρεία. Δεν θυμόταν την ακριβή ημερομηνία, αλλά θυμόταν ότι ήταν περίπου πριν τα Χριστούγεννα. Σε ερώτηση για το τι διεμηνύθη στην συνάντησή του με την ασφαλιστική εταιρεία, απάντησε ότι τον ενημέρωσαν ότι έγινε κάποιο δυστύχημα στο Ακάκι. Σε ερώτηση γιατί εφόσον αφού ακυρώθηκε το ασφαλιστικό συμβόλαιο ενημερώθηκε η ασφαλιστική για το ατύχημα, απάντησε ότι πάντοτε ειδοποιούνται, είτε είναι ακυρωμένη είτε όχι η ασφάλεια. Σε υποβολή ότι κατά τον χρόνο του δυστυχήματος η Κατηγορούμενη είχε ασφαλιστική κάλυψη, απάντησε ότι η Κατηγορούμενη δεν είχε ασφαλιστική κάλυψη, απλά είχε στην κατοχή της το πιστοποιητικό ασφάλισης. Άλλωστε όπως δήλωσε, οι πλείστοι δεν επιστρέφουν τα ακυρωμένα ασφαλιστήρια. Σε υποβολή ότι η Κατηγορούμενη ουδέποτε έλαβε ειδοποίηση ακύρωσης, ανέφερε ότι η ασφαλιστική εταιρεία γνωρίζει αν έλαβε ή όχι η Κατηγορούμενη τη σχετική ειδοποίηση. Κατά την επανεξέτασή του, σε ερώτηση αν την επιταγή ή το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση το ετοίμασε ο ίδιος, απάντησε ότι τα εν λόγω έγγραφα ετοιμάζονται από την εταιρεία και τα παίρνουν οι ίδιοι στους πελάτες. Όταν η Κατηγορούμενη κλήθηκε σε απολογία, δήλωσε ότι θα παραμείνει σιωπηλή. Εισηγήσεις των διαδίκων Μετά το πέρας την ακροαματικής διαδικασίας τόσο η κα Θεοδότου όσο και η κα Πάλλη με εμπεριστατωμένες αγορεύσεις προώθησαν τις θέσεις τους. Η κα Πάλλη, εκ μέρους της Κατηγορουμένης, στην αγόρευσή της δήλωσε ότι κατά την ακρόαση της υπόθεσης η Υπεράσπιση δεν αμφισβητεί ότι εκδόθηκε από την εταιρεία AIG Europe Ltd πιστοποιητικό ασφάλισης για την περίοδο από 11.07.2016 μέχρι την περίοδο 10.07.
- Το πιο πάνω πιστοποιητικό παραδόθηκε προσωπικά στην Κατηγορούμενη και κατά τον επίδικο χρόνο βρισκόταν στην κατοχή της. Η Κατηγορούμενη κατέβαλε κάποιο ποσό έναντι του ασφαλιστηρίου στις 31.07.2016 και στις 20.12.
- Μέσα από τις εισηγήσεις των δύο πλευρών προκύπτει ότι το ουσιαστικό σημείο διαφωνίας είναι το κατά πόσο το εν λόγω ασφαλιστήριο ακυρώθηκε. Γεγονότα που αποτελούν κοινό έδαφος. Πέραν από τα αυστηρώς παραδεκτά γεγονότα είναι επιτρεπτή και η εξαγωγή ευρημάτων, χωρίς να αξιολογηθούν σχετικά οι μάρτυρες, επί γεγονότων που εμφανίζονται μη αμφισβητούμενα δια των χειρισμών των διαδίκων κατά την ακρόαση. Σχετική είναι η απόφαση Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, ECLI:CY:AD:2018:A179, Π.Ε 185/2012, ημερομηνίας 19.4.
- Άλλωστε, η ανάγκη αξιολόγησης μαρτυρίας συνήθως υφίσταται, όπου παρουσιάζονται διιστάμενες εκδοχές επί των επίδικων γεγονότων και το Δικαστήριο προβαίνει σε αξιολόγηση των εκατέρωθεν εκδοχών, ώστε να καταλήξει σε ευρήματα γεγονότων. Σχετική είναι η απόφαση Pissis Ltd v. La Baguette Boullangerie- Patisserie Ltd, Πολ. Έφεση 135/10, ημερομηνίας 30.9.
- Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω, μέσα από τη σύνοψη της μαρτυρίας ως εκτέθηκε ανωτέρω και τις εκατέρωθεν αγορεύσεις, προκύπτει ως κοινό έδαφος μεταξύ των δυο πλευρών ότι η Κατηγορουμένη ενεπλάκη σε τροχαίο ατύχημα στις 13.12.2016, ενώ οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα με αριθμούς εγγραφής KUX
- Για το εν λόγω όχημα εκδόθηκε από την εταιρεία AIG Europe Ltd πιστοποιητικό ασφάλισης για την περίοδο από 11.07.2016 μέχρι την περίοδο 10.07.
- Το πιο πάνω πιστοποιητικό παραδόθηκε προσωπικά στην Κατηγορούμενη και κατά τον επίδικο χρόνο βρισκόταν στην κατοχή της. Η Κατηγορούμενη κατέβαλε κάποιο ποσό έναντι του ασφαλιστηρίου στις 31.07.2016 και στις 20.12.
- Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω θα προβώ σε αξιολόγηση της διιστάμενης μαρτυρίας. Αξιολόγηση μαρτυρίας. Όπως έχει υποδειχθεί στην απόφαση Ομήρου v. Δημοκρατίας
(2001)2 Α.Α.Δ. 506, η αξιολόγηση της μαρτυρίας ενός μάρτυρα γίνεται με γνώμονα το περιεχόμενο, την ποιότητα, την πειστικότητα, αλλά και τη σύγκρισή της με την υπόλοιπη μαρτυρία. Έχοντας υπόψη το πιο πάνω πλαίσιο έχω παρακολουθήσει τους μάρτυρες στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης, έχοντας την ευκαιρία να παρακολουθήσω τις αντιδράσεις τους, φυσικές ή αφύσικες, τον τρόπο που απαντούν, τη νευρικότητα ή την επιφυλακτικότητά τους, ή την ιδιοσυγκρασία που εκδήλωσαν, παράγοντες που, σύμφωνα με τη νομολογία, ενέχουν ιδιαίτερη σπουδαιότητα κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας. Σχετική είναι η απόφαση C & A Pelecanos Associates Ltd v. Ανδρέα Πελεκάνου
(1999)1 Α.Α.Δ. 1273. Δεν παραγνωρίζω βέβαια ότι τα πιο πάνω στοιχεία μπορούν να προσδώσουν θετικότητα στη μαρτυρία ενός μάρτυρα, αλλά δεν μπορούν να αποτελέσουν τον αποκλειστικό λόγο για την αποδοχή της μαρτυρίας του. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Νικολάου Νίκος ν. Aντώνη Παπαϊωάνου
(2011)1 Α.Α.Δ. 1797. Επιπλέον, σχετική είναι η απόφαση Βούτουνος Χαράλαμπος ν. Αστυνομίας,
(2008)2 Α.Α.Δ. 71, όπου υποδείχθηκε ότι είναι το περιεχόμενο της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα που τίθεται στη βάσανο της αξιολόγησης και όχι μόνο η εξωτερική εντύπωση που αυτός άφησε στο Δικαστήριο. Περαιτέρω, όπου είναι δυνατό, η μαρτυρία εκάστου μάρτυρα συσχετίζεται, αντιπαραβάλλεται και διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων. Σχετική είναι η απόφαση Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ 1056 και η πρόσφατη απόφαση Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, ECLI:CY:AD:2018:A179, Π.Ε 185/2012, ημερομηνίας 19.4.2018. Έχω επίσης κατά νου την αρχή ότι μάρτυρας μπορεί να γίνει πιστευτός μερικώς ή ολικώς, ενώ δεν θεωρείται επιλήψιμη η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας ενός μάρτυρα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Kadis v. Nicolaou
(1986)1 C.L.R 212, 216, Χρίστου ν. Khoreva
(2002)1(A) Α.Α.Δ. 45. Επιπρόσθετα, στην υπόθεση Χριστοφίνης ν. Φραντζή ECLI:CY:AD:2017:A202, Πολ. Έφεση 328/11, ημερομηνίας 31.5.2017, υποδείχθηκε ότι το περιεχόμενο της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα υπόκειται στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης πείρας. Παράλληλα τονίζεται ότι έκαστος μάρτυρας θα πρέπει να αντεξετάζεται επί όλων των αμφισβητούμενων γεγονότων. Σχετική, ως προς τις συνέπειες παράλειψης αντεξέτασης είναι η απόφαση Frederickou Schools Co Ltd κ.α. ν. Acuac Inc
(2002)1 Α.Α.Δ
- Επιπλέον, σχετική είναι η πρόσφατη απόφαση Πιριλίδη ν. Δήμου Λεμεσού, ECLI:CY:AD:2017:B454, Ποιν. Έφ. Αρ. 331/2015, ημερομηνίας 11.12.
- Διευκρινίζω, επίσης, ότι οι υποβολές των συνηγόρων από μόνες τους δεν έχουν καμιά αποδεικτική αξία και αν δεν προσαχθεί αργότερα αντίστοιχη μαρτυρία παραμένουν απλά μετέωροι ισχυρισμοί. Σχετική είναι η απόφαση Ησαϊας Ιωαννίδης ν. Αστυνομίας
(2012)2 Α.Α.Δ. 640. Επιπρόσθετα, διευκρινίζεται ότι η μαρτυρία που δίδεται σχετικά με Τεκμήρια που κατατίθενται προς αναγνώριση παραμένει ανενεργή, μέχρις ότου αυτά αναγνωριστούν και ενταχθούν έτσι στο μαρτυρικό υλικό της υπόθεσης προς αξιολόγηση. Ενδεικτικά παραπέμπω στο σύγγραμμα των Ηλιάδη & Σάντη Το Δίκαιο της Απόδειξης σελ. 396-398 και στην απόφαση Επιτροπή Σιτηρών Κύπρου ν. Πλoίου "Arabella"
(2003)1 ΑΑΔ
- Με γνώμονα τις πιο πάνω αρχές προχωρώ με αξιολόγηση της ενώπιόν μου μαρτυρίας. Αξιολόγηση ΜΚ1 Ο ΜΚ 1 προκάλεσε θετική εντύπωση στο Δικαστήριο. Κατέθεσε με ειλικρίνεια όσα περιήλθαν εις γνώση του κατά τη διερεύνηση της υπόθεσης. Ως προς το ουσιαστικό επίδικο ζήτημα του κατά πόσο η Κατηγορούμενη είχε σε ισχύ ασφαλιστήριο συμβόλαιο, η μαρτυρία του δεν μπορεί να είναι καθοριστική. Δεν αμφισβητήθηκε η θέση του ότι τον επίδικο χρόνο η Κατηγορουμένη είχε στην κατοχή της ασφαλιστήριο έγγραφο. Συνεπώς, κρίνω ότι μπορώ να βασισθώ στη μαρτυρία του ΜΚ1 για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση ΜΚ2 Ως προς τη μαρτυρία της ΜΕ2 παρατηρώ ότι μεγάλο μέρος αυτής δεν αμφισβητήθηκε. Συγκεκριμένα οι θέσεις της περί της ανανέωσης του ασφαλιστήριου συμβολαίου και το περιεχόμενο της επίδικη ασφαλιστικής σύμβασης δεν έχουν αμφισβητηθεί και επιβεβαιώνονται από το περιεχόμενο της ενώπιόν μου έγγραφης μαρτυρίας. Επίσης, δεν έχει αμφισβητηθεί η θέση της ότι η Κατηγορουμένη καθυστέρησε στην πληρωμή ασφαλίστρων. Η θέση της ότι η επίδικη σύμβαση ασφάλισης τερματίστηκε μέσω του Τεκμηρίου Α προς αναγνώριση δεν μπορεί να γίνει δεκτή, καθότι το τεκμήριο Α προς αναγνώριση δεν αναγνωρίστηκε. Επιπρόσθετα η ίδια δεν γνώριζε το κατά πόσο στάλθηκ ή το πότε στάλθηκε ή το εάν παραλήφθηκε η όποια επιστολή τερματισμού από την Κατηγορουμένη. Συνεπώς κρίνω ότι μπορώ να βασισθώ μόνο μερικώς στη μαρτυρία της ΜΚ
- Αξιολόγηση ΜΚ 3 Ο ΜΚ 3 ήταν ο ασφαλιστικός σύμβουλος της Κατηγορουμένης. Μέρος της μαρτυρίας του δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Ειδικότερα η θέση του ότι την επιταγή, Τεκμήριο 11, την έλαβε από την ασφαλιστική εταιρεία τον Γενάρη του 2017 και την έδωσε στην Κατηγορούμενη μετά τις 30.01.2017, δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Επίσης, η θέση του ότι η Κατηγορουμένη στις 20.12.2016 κατέβαλε τη δεύτερη δόση του ασφαλιστήριο δεν έχει αμφισβητηθεί. Η μαρτυρία του ΜΚ3, όμως, δεν μπορεί αν είναι βοηθητική επί των ουσιωδών αμφισβητούμενων θεμάτων. Συγκεκριμένα η αναφορά του ότι η επίδικη σύμβαση ασφάλισης ακυρώθηκε στις 9.12.2016 δεν υποστηρίζεται από οποιαδήποτε μαρτυρία. Μάλιστα ο ίδιος δήλωσε άγνοια για το κατά πόσο η Κατηγορουμένη έλαβε επιστολή ακύρωσης του επίδικου ασφαλιστηρίου. Συνεπώς κρίνω ότι μπορώ να βασισθώ μόνο μερικώς στη μαρτυρία του ΜΚ
- Ευρήματα Στη βάση των πιο πάνω καταλήγω στο ότι, η Κατηγορουμένη ενεπλάκη σε τροχαίο ατύχημα στις 13.12.2016, ενώ οδηγούσε το μηχανοκίνητο όχημα με αριθμούς εγγραφής XXXXX
- Το ατύχημα επεσυνέβη στο δρόμο Δένειας- Ακακίου, στη Λευκωσία. Για το εν λόγω όχημα εκδόθηκε από την εταιρεία AIG Europe Ltd πιστοποιητικό ασφάλισης για την περίοδο από 11.07.2016 μέχρι την περίοδο 10.07.
- Το πιο πάνω πιστοποιητικό παραδόθηκε προσωπικά στην Κατηγορούμενη και κατά τον επίδικο χρόνο βρισκόταν στην κατοχή της. Η Κατηγορούμενη κατέβαλε κάποιο ποσό έναντι του ασφαλιστηρίου στις 31.07.2016 και στις 20.12.
- Η ασφαλιστική εταιρεία περί τον Ιανουάριο του 2011 εξέδωσε επιταγή επ' ονόματι της Κατηγορημένης, η οποία παραδόθηκε στην Κατηγορούμενη μετά τις 30.1.
- Οι όροι της επίδικης σύμβασης ασφάλισης περιέχονται στο Τεκμήριο 9, πιστοποιητικό ασφάλισης, και στο Τεκμήριο 10, το οποίο εμπεριέχει τους όρους της επίδικης σύμβασης. Νομική Πτυχή Στην υπό κρίση υπόθεση το βάρος απόδειξης της συνδρομής των συστατικών στοιχείων του επίδικου αδικήματος βρίσκεται στου ώμους της Κατηγορούσας αρχής, η οποία όφειλε να αποδείξει την υπόθεσή της στο επίπεδο του πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Θεμελιακή επί του προκειμένου είναι η απόφαση Charitonos and others v. The Republic
(1971)2 CLR 40. Στην πιο πάνω υπόθεση λέχθηκε ότι η αμφιβολία μπορεί να δημιουργηθεί είτε από τη μαρτυρία που υπάρχει είτε από την απουσία μαρτυρίας. Επιπλέον, όπως έχει υποδειχθεί στην απόφαση Τούμπας ν. Αστυνομίας
(1984)2 C.L.R. 110, εάν στο τέλος της υπόθεσης μείνει έστω και η παραμικρή αμφιβολία στο μυαλό του Δικαστηρίου για την ενοχή του κατηγορουμένου, τότε αυτή θα πρέπει να αποφασιστεί υπέρ του και να αθωωθεί και απαλλαγεί από την κατηγορία. Τονίζεται, περαιτέρω, ότι αποτελεί αξίωμα στο δικαιϊκό μας σύστημα ότι η απόδειξη κάθε στοιχείου που συγκροτεί την κατηγορία βαρύνει την κατηγορούσα αρχή και υποθέσεις αναφορικά με γεγονότα όσο εύλογες και να είναι δεν είναι επιτρεπτές. Κενά, αναφορικά με την ύπαρξη πρωτογενών γεγονότων που συνιστούν και αποδεικνύουν το αδίκημα, αφήνουν την κατηγορία ατεκμηρίωτη και έκθετη σε απόρριψη. Σχετική είναι η απόφαση Λοίζου ν. Αστυνομίας
(1989)2 ΑΑΔ 363. Σχετικές, επίσης, είναι οι αποφάσεις Παφίτης ν. Δημοκρατίας
(1990)2 Α.Α.Δ. 102 και Σωτηριάδης ν. Αστυνομίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 482. Περαιτέρω, όπως έχει υποδειχθεί στην απόφαση Ηρακλέους ν. Δήμου Λεμεσού,
(1993)2 Α.Α.Δ. 410, αντικείμενο απόδειξης στην ποινική δίκη είναι η ενοχή του κατηγορουμένου που συνιστά τη βάση και το περιεχόμενό της εναντίον του κατηγορίας. Η αθωότητα του κατηγορουμένου δεν αποτελεί αντικείμενο απόδειξης στην ποινική δίκη. Στις περιπτώσεις, όμως, όπου παρεμπίπτοντα θέματα βρίσκονται κατεξοχήν, ιδιαζόντως ή αποκλειστικώς στη σφαίρα γνώσης του κατηγορούμενου, το βάρος απόδειξης μπορεί να μετατεθεί σε αυτόν. Κλασσική περίπτωση εφαρμογής του πιο πάνω κανόνα είναι, όταν συγκεκριμένη νομοθετική διάταξη θεσπίζει ποινικό αδίκημα, το οποίο δεν διαπράττεται εάν ο Κατηγορούμενος κατέχει σχετική άδεια ή προσόν. Σε τέτοιες περιπτώσεις το επίπεδο απόδειξης βρίσκεται στο επίπεδο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Σχετικά παραπέμπω στο σύγγραμμα των Ηλιάδη & Σάντη, το Δίκαιο της Απόδειξης 1η έκδοση σελ.179 και στην απόφαση Ζυπιτής Κώστας και Άλλος ν. Αστυνομίας και Άλλου,
(2003)2 Α.Α.Δ. 220. Ιδίως δε ως προς την υποχρέωση του Κατηγορουμένου να αποδείξει το γεγονός της ύπαρξης σε ισχύ ασφαλιστηρίου εγγράφου παραπέμπω στην απόφαση Leathly v. Drummond, Leathly v. Irving
(1972)RTR 29 και στο σύγγραμμα Wilkinson's Road Traffic Offences 27η έκδοση, 1ος τόμος, σελ. 750, παράγραφος 10.
- Εν πάση περιπτώσει, είτε μετατίθεται το βάρος απόδειξης είτε όχι η καταδίκη είναι επιτρεπτή μόνο όταν αναδύεται, ασφαλής, ως αποτέλεσμα κρυστάλλινης και χωρίς λογική αμφιβολία δικανικής πεποίθησης. Η πιο πάνω αρχή χαρακτηρίστηκε ως η πεμπτουσία της ποινικής δίκης στις πρόσφατες αποφάσεις ΧΧ ΧΧ ν. Αστυνομίας Ποινική Έφεση 294/2018 , ημερομηνίας 19.11.19 και Ε.Α. ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση Αρ. 231/2018, ημερομηνίας 19.11.
- Το υπό εξέταση αδίκημα θεσπίζεται στο άρθρο 3 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων (Ασφάλιση Ευθύνης έναντι Τρίτου) Νόμου του 2000, το όποιο διαλαμβάνει τα ακόλουθα: «Τηρουμένων των διατάξεων του Νόμου αυτού, απαγορεύεται σε οποιοδήποτε πρόσωπο να χρησιμοποιεί μηχανοκίνητο όχημα σε οδό, εκτός αν βρίσκεται σε ισχύ, σχετικά με τη χρήση του από το πρόσωπο αυτό, τέτοιο ασφαλιστήριο που αφορά ευθύνη έναντι τρίτου σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου αυτού». Από το λεκτικό της εν λόγω νομοθετικής διάταξης, προκύπτει ότι συστατικό στοιχείο του αδικήματος είναι η χρήση μηχανοκίνητου οχήματος χωρίς να βρίσκεται σε ισχύ σχετικό ασφαλιστήριο αναφορικά με ευθύνη έναντι τρίτου. Προκύπτει από τα πιο πάνω ότι ο Νόμος ποινικοποιεί συγκεκριμένη συμπεριφορά, η οποία δεν συνιστά αδίκημα όταν υφίσταται σε ισχύ σχετικό πιστοποιητικό ασφάλισης. Το πότε κάποιο ασφαλιστήριο βρίσκεται σε ισχύ ορίζεται από το άρθρο 5 του ίδιου Νόμου, το οποίο διαλαμβάνει τα ακόλουθα : 5.-
(1)Το πιστοποιητικό ασφάλισης που εκδίδεται για τους σκοπούς του Νόμου αυτού ισχύει εφόσον- (α) Εκδίδεται από ασφαλιστή προς όφελος κατόχου ασφαλιστηρίου, (β) έχει τη μορφή και περιέχει τις λεπτομέρειες που προβλέπονται στον καθορισμένο τύπο, περιλαμβανομένων οποιωνδήποτε όρων στους οποίους υπόκειται η έκδοση του ασφαλιστηρίου, και (γ) έχει παραδοθεί στον ασφαλισμένο: Νοείται ότι, για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού το πιστοποιητικό ασφάλισης θεωρείται ότι έχει παραδοθεί όταν- (α) Παραληφθεί προσωπικά από τον ασφαλισμένο ή τον εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπο του ή (β) αποσταλεί μέσω ταχυδρομείου ή (γ) διαβιβασθεί ακριβές αντίγραφο του μέσω τηλεομοιοτύπου (fax) ή ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mail). Στην υπό κρίση υπόθεση προκύπτει ότι κατά τον επίδικο χρόνο η Κατηγορουμένη κατείχε σχετικό ασφαλιστήριο έγγραφο σε ισχύ. Η θέση της Κατηγορούσας Αρχής είναι ότι το εν λόγω ασφαλιστήριο είχε ακυρωθεί σε προγενέστερο χρόνο. Ως θέμα λογικής αναγκαιότητας προκύπτει ότι, για να κριθεί το κατά πόσο το επίδικο ασφαλιστήριο ήταν ή όχι σε ισχύ, πρέπει να ερμηνευτεί η επίδικη σύμβαση. Στην πρόσφατη απόφαση xxx xxx ΛΙΠΕΡΗ, ΥΠΟ ΤΗΝ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΩΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΑΠΟΒΙΩΣΑΝΤΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΠΟΥΝΤΖΙΟΥΡΗ ν. ECCLESIASTICAL INSURANCE OFFICE PLC κ.α., ECLI:CY:AD:2019:A329, Πολιτική Έφεση Αρ. 42/2013, ημερομηνίας 19.7.2019, επαναδιατυπώθηκε η αρχή ότι τα ασφαλιστηρία συμβόλαια ερμηνεύονται όπως κάθε άλλο έγγραφο σύμφωνα με τους κανόνες ερμηνείας σε σχέση βέβαια με συμβάσεις εμπορικού ή καταναλωτικού τύπου. Στην υπό κρίση υπόθεση το ζήτημα της ακύρωσης ρυθμίζεται από το άρθρο 9 του ασφαλιστήριου συμβολαίου. Το εν λόγω άρθρο καταγράφει ότι η ασφαλιστική εταιρεία μπορεί να ακυρώσει το επίδικο ασφαλιστήριο έγγραφο οποτεδήποτε επιδίδοντας ειδοποίηση 7 ημερών στην τελευταία γνωστή διεύθυνση του ασφαλισμένου. Στην υπό κρίση υπόθεση, δεν υφίσταται μαρτυρία ότι επιδόθηκε η όποια επιστολή τερματισμού προς την Κατηγορουμένη. Μάλιστα δεν υφίσταται μαρτυρία ότι ταχυδρομήθηκε έστω και δεν επιστράφηκε τέτοια επιστολή, ώστε να εξεταστεί το κατά πόσο ενεργοποιήθηκε το τεκμήριο παράδοσης κάποιας επιστολής. Σημειώνεται ότι το Τεκμήριο Α προς αναγνώριση δεν αποδεικνύει οτιδήποτε, καθότι δεν αναγνωρίστηκε και ως εκ τούτου η μαρτυρία που δόθηκε σχετικά με αυτό παρέμεινε ανενεργή. Εν πάση περιπτώσει, στην υπό κρίση υπόθεση δεν υφίσταται μαρτυρία ότι επιδόθηκε ή παραδόθηκε η όποια επιστολή τερματισμού προς την Κατηγορουμένη, πριν τον επίδικο χρόνο. Συνακόλουθα, εφόσον δεν έχει προσφερθεί μαρτυρία ως προς τον νομότυπο τερματισμό του επιδίκου ασφαλιστηρίου, κρίνω ότι δεν μπορεί το Δικαστήριο να αχθεί σε εύρημα ότι αυτό τερματίστηκε. Επιπλέον, το γεγονός ότι η Κατηγορουμένη όφειλε ασφάλιστρα έναντι του συμβολαίου δεν οδηγεί σε αυτοδίκαιο τερματισμό του συμβολαίου. Συγκεκριμένα στο σύγγραμμα του E. R. Hardy Ivamy General Principles of Insurance Law, 4η έκδοση, υπό τον τίτλο The Duration Of The Policy, καταγράφονται τα ακόλουθα σχετικά: The policy remains in force, in the ordinary course of events, until the expiration of the period of insurance. The policy may, however, cease to be in force at an earlier date by reason of one or other of the following cases꞉
- By payment of the full sum insured under the policy.
- By consent of the parties.
- Under statute.
- By breach of condition. Where the condition broken is a condition precedent to the liability of the insurers, the only effect of the breach is to preclude the assured from enforcing any claim in respect to which there has been a breach of condition. The period of insurance continues to run and the policy remains in force. If therefore a subsequent loss takes place, the assured is not precluded from enforcing his claim in respect of such loss by reason of his previous breach of condition, provided that, in this case, the condition is duly performed. Προκύπτει από το ανωτέρω σύγγραμμα ότι η παράβαση όρου, ο οποίος εμπίπτει στην έννοια του «condition precedent», δεν επιφέρει αυτόματο τερματισμό της σύμβασης και δεν επηρεάζει τη διάρκεια της σύμβασης. Επίσης, στη σελίδα 93 του ιδίου συγγράμματος καταγράφεται η θέση ότι η πληρωμή του ασφαλίστρου αποτελεί «condition precedent» για την ύπαρξη ευθύνης από τον ασφαλιστή. Συνεπώς, εφόσον η πληρωμή του ασφαλίστρου αποτελεί condition precedent, έπεται ότι η μη πληρωμή μια δόσης του ασφαλίστρου συνιστά παράβαση «condition precedent». Μια τέτοια παράβαση, όπως επεξηγείται ανωτέρω, δεν οδηγεί σε αυτόματη ακύρωση και δεν επηρεάζει τη περίοδο ασφάλισης. Η ίδια αρχή καταγράφεται και στο σύγγραμμα Μ.C Gillvray on Insurance Law, σελ 180 και 181, στο οποίο παρέπεμψε η ευπαίδευτη συνήγορος της Κατηγορουμένης. Έχοντας τα πιο πάνω υπόψη κρίνω ότι η παράλειψη της Κατηγορουμένης να πληρώσει έγκαιρα τα ασφάλιστρά της, δεν έθετε τέρμα στην επίδικη σύμβαση. Επίσης, δεν είχε αποδειχτεί στον απαιτούμενο βαθμό ότι η επίδικη σύμβαση τερματίσθηκε. Υπό το φως των πιο πάνω, δεν μπορεί να κριθεί στο βαθμό του πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας ότι η Κατηγορουμένη οδηγούσε κατά τον επίδικο χρόνο χωρίς να βρίσκεται σε ισχύ πιστοποιητικό ασφάλισης ευθύνης έναντι τρίτου. Συνακόλουθα, η Κατηγορουμένη αθωώνεται και απαλλάσσεται από τη δεύτερη κατηγορία που αντιμετωπίζει επί του κατηγορητηρίου. (Υπ.) Μ. Χριστοδούλου , Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο