Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. Σέλλας, Αρ. Υπόθεσης: 20707/16, 18/12/2019 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2019:B78 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χρ. Ε. Χατζηευτυχίου, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 20707/16 Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. XXX Σέλλας Κατηγορούμενος ---------------- Ημερομηνία: 18 Δεκεμβρίου, 2019 Εμφανίσεις: Για την Κατηγορούσα Αρχή: κα Σ. Γιασκούρη Για τον Κατηγορούμενο: κ. Χ. Ιωάννου Κατηγορούμενος παρών Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο κατηγορούμενος κατηγορείται ότι οδηγούσε αμελώς[1] και ότι παραβίασε άσπρη συνεχή γραμμή[2] (1η και 3η κατηγορία αντίστοιχα). Δεν παραδέχθηκε ενοχή. Παραδέχθηκε ότι οδηγούσε χωρίς να φέρει ζώνη ασφαλείας (2η κατηγορία). Προς απόδειξη της 1ης και 3ης κατηγορίας κατέθεσαν ο Αστ. XXX (ΜΚ1) και ο Γ.Α. (ΜΚ2). Ως παραδεκτά γεγονότα δηλώθηκαν τα ακόλουθα: ο κατηγορούμενος στις 31.12.15 οδηγούσε όχημα στην οδό Η. Καννάουρου στη Λεμεσό. Σε κάποιο σημείο του δρόμου προκλήθηκε ατύχημα. Στο δρόμο υπάρχουν δύο λωρίδες κυκλοφορίας, μια προς κάθε κατεύθυνση. Η συνεχής άσπρη γραμμή στο οδόστρωμα τοποθετήθηκε από την αρμόδια αρχή. Ο ΜΚ1 υιοθέτησε την κατάθεσή του (Τεκμήριο 1). Επισκέφθηκε τη σκηνή του ατυχήματος με εμπλεκόμενα οχήματα του κατηγορούμενου και του ΜΚ
- Ετοίμασε πρόχειρο και συμμετρικό σχέδιο (Τεκμήρια 2 και 3 αντίστοιχα). Καθόρισε το σημείο σύγκρουσης (σημείο Χ) βάσει των εξαρτημάτων, των ζημιών και των τελικών θέσεων των οχημάτων (φωτογραφίες 13, 14 και 17, Τεκμήριο 8). Οι ζημιές καταγράφηκαν σε τυποποιημένο έντυπο (Τεκμήρια 6 και 7). Το σημείο σύγκρουσης είναι ελαφρώς νοτιότερα του κέντρου της νότιας λωρίδας. Ο ΜΚ2 είχε στο αίμα του αναλογία αλκοόλης 232mg/dl αντί
- Έλαβε ανακριτική κατάθεση, ημερ. 11.2.16, από τον ΜΚ
- Έλαβε ανακριτική κατάθεση, ημερ. 25.2.16, από τον κατηγορούμενο (Τεκμήριο 4). Σ' αυτή αναφέρει ότι, επειδή το όχημα του ΜΚ2 εισήλθε στη δική του λωρίδα, έκανε κίνηση προς τα δεξιά χωρίς όμως να μπορέσει να αποφύγει τη σύγκρουση. Τον κατηγόρησε γραπτώς ότι οδηγούσε αμελώς και χωρίς ζώνη ασφαλείας (Τεκμήριο 5). Απάντησε: «Παραδέχομαι μόνο τη δεύτερη κατηγορία». Ο κατηγορούμενος δεν συμφώνησε με το σημείο σύγκρουσης (σημείο Χ). Ο ΜΚ1 διαφωνεί με τη θέση του ότι η σύγκρουση έγινε κοντά στο κέντρο του δρόμου αφού θα υπήρχαν υπολείμματα στη σκηνή που θα το επιβεβαίωναν. Αντιθέτως, ο δρόμος κοντά στη διαχωριστική γραμμή είναι καθαρός (φωτογραφία 10, Τεκμήριο 8) και η κεντρική μάζα των εξαρτημάτων είναι μπροστά από τα οχήματα (φωτογραφία 3). Τα εξαρτήματα και υγρά (σημείο α, Τεκμήριο 3) ακολούθησαν τις πορείες που είχαν τα οχήματα. Αφέθηκαν κατά την εκτόνωση της σύγκρουσης στο σημείο που έμειναν μέχρι την ακινητοποίησή τους. Βρίσκονται μπροστά από τα οχήματα με μικρό εκτόπισμα (φωτογραφία 3, Τεκμήριο 8). Δεν έκανε αναπαράσταση. Για μικρή απόσταση πριν τη σύγκρουση, τα οχήματα κινούνταν στην ίδια λωρίδα κυκλοφορίας. Δεν γνωρίζει τι έγινε πριν απ' αυτό. Ο ΜΚ2 υιοθέτησε την κατάθεσή του, ημερ. 11.2.16 (Τεκμήριο 10). Οδηγούσε με ταχύτητα εντός του ορίου. Τα φώτα πορείας του ήταν αναμμένα. Σε σημείο όπου υπάρχει μεγάλη αριστερόστροφη στροφή είδε σε απόσταση δέκα μέτρων περίπου ένα όχημα να κινείται εξ αντιθέτου εντός της δικής του λωρίδας. Δεν μπορεί να υπολογίσει αν το όχημα «έτρεχε». Επιχείρησε να αποφύγει τη σύγκρουση, όμως δεν τα κατάφερε. Η σύγκρουση ήταν μετωπική. Τραυματίστηκε και μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο. Πριν το ατύχημα κατανάλωσε «μια με δύο μικρές μπύρες». Μετά το πέρας της υπόθεσης για την κατηγορούσα αρχή κρίθηκε ότι αποδείχθηκε εκ πρώτης όψεως υπόθεση. Ο κατηγορούμενος κλήθηκε σε απολογία. Επέλεξε να προβεί σε ανώμοτη δήλωση. Κατέθεσε ο Α.Α. (ΜΥ1). Ο κατηγορούμενος προσκόμισε γραπτή δήλωση (Τεκμήριο 11). Υιοθέτησε την κατάθεση του, ημερ. 25.2.16 (Τεκμήριο 4). Ιδιαίτερη αναφορά στην ανώμοτη δήλωση γίνεται σε μεταγενέστερο σημείο της απόφασης. Ο ΜΥ1 εργάζεται ως εκτιμητής τροχαίων ατυχημάτων στην Κύπρο από το
- Ετοίμασε έκθεση αναπαράστασης του ατυχήματος (Τεκμήριο 12)[3]. Σ' αυτή αναφέρονται τα ακαδημαϊκά του προσόντα (αντίγραφα επισυνάπτονται) και η εμπειρία του. Για την ετοιμασία της έκθεσης έλαβε υπόψη τους ισχυρισμούς των οδηγών, τις φωτογραφίες της αστυνομίας, το σχέδιο της σκηνής που ετοιμάστηκε από την αστυνομία, τις ζημιές και την επιτόπια επίσκεψή του τον Μάιο του
- Δεν συμφωνεί με το σημείο σύγκρουσης (σημείο Χ), ως αυτό έχει τοποθετηθεί από τον ΜΚ1 στο σχέδιο της σκηνής (Τεκμήριο 3) καθότι δεν συνάδει με τις τελικές θέσεις των οχημάτων και τις κατευθύνσεις κρούσης που υπέστησαν. Το σημείο σύγκρουσης είναι ανατολικότερα σε σχέση με τις τελικές θέσεις των συντριμμιών και των υπολειμμάτων υγρών. Οι ζημιές δείχνουν ότι η ταχύτητα σύγκρουσης ήταν κατά πολύ μεγαλύτερη των 50χ.α.ω. Λόγω της κατεύθυνσης κρούσης του οχήματος του ΜΚ2 συμπεραίνεται ότι τη στιγμή της σύγκρουσης αυτό ήταν σε φάση πλαγιολίσθησης. Η ταχύτητα του οχήματος του ΜΚ2, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του, ήταν 92χ.α.ω. Η αιτία του ατυχήματος είναι η απώλεια ελέγχου του οχήματος του ΜΚ2 «λόγω υπερβολικής ταχύτητας που προήλθε προφανώς από την υπερκατανάλωση αλκοόλ». Οι δύο πλευρές προσκόμισαν γραπτές αγορεύσεις. Παρακολούθησα με προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν, έχοντας υπόψη τις νομολογιακές αρχές που διέπουν την αξιολόγηση της μαρτυρίας (Λ.Λ. v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 27/17, ημερ. 21.11.17, Brierley v. Αστυνομίας
(2012)2 Α.Α.Δ. 476, Pal v. Δημοκρατίας
(2010)2 Α.Α.Δ. 551). Ο ΜΚ1 μου έκανε θετική εντύπωση. Ανέφερε τα ακαδημαϊκά του προσόντα και την πείρα του. Επεξήγησε με πληρότητα τις ενέργειές του για τη διερεύνηση του ατυχήματος ως εξεταστής της υπόθεσης. Κατέθεσε σχετικά τεκμήρια. Περιέγραψε λεπτομερώς το σχέδιο της σκηνής (Τεκμήριο 3). Υποστήριξε τα ευρήματά του παραπέμποντας σε φωτογραφίες. Αιτιολόγησε με επάρκεια τον προσδιορισμό του σημείου σύγκρουσης (σημείο Χ) με παραπομπή σε φωτογραφίες. Θεωρώ ότι επιχείρησε να παρουσιάσει τις διαπιστώσεις του με αντικειμενικό τρόπο. Παρά την αντεξέταση του, παρέμεινε σταθερός στις θέσεις του. Συνεπώς, το Δικαστήριο μπορεί να βασιστεί στη μαρτυρία του. Ιδιαίτερη αναφορά σ' αυτή γίνεται σε μεταγενέστερο μέρος της απόφασης. Η μαρτυρία του ΜΚ2 παρουσιάζει αντιφάσεις και αδυναμίες σε βαθμό που δεν μπορούν να αγνοηθούν. Ιδιαίτερα ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος. Πρώτον, στην κατάθεσή του (Τεκμήριο 10), την οποία υιοθέτησε για σκοπούς κυρίως εξέτασης, αναφέρει ότι πριν το ατύχημα «είχ(ε) μόνο καταναλώσει μία με δύο μικρές μπύρες». Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι ήπιε μόνο μια μπύρα. Ερωτηθείς σε άλλο σημείο της αντεξέτασής του κατά πόσον ήταν σε θέση να εξηγήσει πως έγινε το ατύχημα αφ' ης στιγμής η αναλογία αλκοόλης στο αίμα του ήταν 232 αντί 50 απάντησε ότι δεν κατανάλωσε αλκοόλ. Σε άλλο σημείο της αντεξέτασης ρωτήθηκε αν τη μέρα του ατυχήματος ήταν μεθυσμένος. Απάντησε: «Δεν ήπια ποτό». Δεύτερον, στην κατάθεσή του αναφέρει ότι τη στιγμή του ατυχήματος κατευθυνόταν προς τον Ύψωνα για να μεταβεί στην οικία του. Αντεξεταζόμενος του υποβλήθηκε ότι πήγαινε στην οικία του γιατί ήταν τόσο μεθυσμένος που δεν μπορούσε να μεταβεί στην εργασία του. Επανέλαβε πολλές φορές ότι ήταν καθοδόν για την εργασία του. Όταν του υποδείχθηκε ότι στην κατάθεσή του αναφέρει ότι ήταν καθοδόν για την οικία του ουδεμία εξήγηση δόθηκε από τον μάρτυρα ως προς την αντίφαση αυτή. Τρίτον, στην κατάθεσή του αναφέρει ότι η ταχύτητά του ήταν «εντός του ορίου». Αντεξεταζόμενος όταν του υποβλήθηκε ότι οδηγούσε με ταχύτητα 92χ.α.ω. προέβαλε για πρώτη φορά τη θέση ότι οδηγούσε με 50χ.α.ω. Θεωρώ ότι ο μάρτυρας προέβαλε τον ισχυρισμό αυτό, και ειδικά για πρώτη φορά κατά την αντεξέταση, με σκοπό να προωθήσει την εκδοχή του. Αυτά αποτελούν κάποια από τα παραδείγματα που δεικνύουν την αδυναμία της μαρτυρίας του. Για τους πιο πάνω λόγους, το Δικαστήριο δεν μπορεί να βασιστεί στη μαρτυρία του. Ο ΜΥ1 κλήθηκε ως εμπειρογνώμονας. Τα ακαδημαϊκά του προσόντα δεν έχουν αμφισβητηθεί, πλην κάποιων διευκρινιστικών ερωτήσεων κατά την αντεξέταση. Καθήκον ενός εμπειρογνώμονα είναι να εφοδιάσει το Δικαστήριο με τις απαραίτητες πληροφορίες ώστε να μπορεί να εξαγάγει τα δικά του συμπεράσματα.[4] Εντοπίζονται αδυναμίες στη μαρτυρία του που δεν επιτρέπουν στο Δικαστήριο να βασιστεί σ' αυτή. Πρώτον, στην έκθεση του αναφέρει ότι εντόπισε το σημείο σύγκρουσης συσχετίζοντας τα πραγματικά στοιχεία, τη φορά του χτυπήματος και την έκταση των ζημιών. Βασιζόμενος στην κατεύθυνση κρούσεως κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το όχημα του ΜΚ2 πλαγιολισθούσε κατά τη σύγκρουση. Στοιχείο στο οποίο βασίστηκε για να υπολογίσει την ταχύτητα του οχήματος του ΜΚ2. Ο ΜΥ1 επιθεώρησε τις ζημιές στα οχήματα μόνο μέσα από τις φωτογραφίες της αστυνομίας. Ο προσδιορισμός γωνίας σύγκρουσης μέσα από φωτογραφίες, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι ακριβής κατά 95%. Υπάρχει περιθώριο σφάλματος 5%. Δεύτερον, προέβη σε επιτόπια εξέταση του δρόμου δυόμιση και πλέον χρόνια μετά το ατύχημα. Τρίτον, στην έκθεσή του αναφέρεται ότι το όχημα του ΜΚ2 ήταν σε πλαγιολίσθηση όταν έγινε η σύγκρουση. Αντεξεταζόμενος σημείωσε τα ίχνη πλαγιολίσθησης στη φωτογραφία 1 με κόκκινο μελάνι (Τεκμήριο 8). Ανέφερε ότι είναι σίγουρος ότι πρόκειται για ίχνη πλαγιολίσθησης από το όχημα του ΜΚ2 καθότι αυτό προκύπτει από την τελική θέση του οχήματος. Σε άλλο σημείο της αντεξέτασης ανέφερε ότι, επειδή δεν έχει επισκεφθεί τη σκηνή όταν έγινε το ατύχημα, δεν μπορεί να είναι σίγουρος. Σίγουρος θα ήταν, ανέφερε χαρακτηριστικά, αν το έβλεπε επί τόπου. Τέταρτον, ερωτηθείς γιατί δεν αναφέρεται το ίχνος στην έκθεσή του, απάντησε ότι δεν το έλαβε υπόψη διότι ούτε η αστυνομία το έλαβε υπόψη. Σε άλλο σημείο της αντεξέτασης ανέφερε ότι το έλαβε υπόψη αφού είναι το σημείο αναφοράς που τον έβαλε σε σκέψη ότι το όχημα του ΜΚ2 πρέπει να ήταν σε κίνηση πλαγιολίσθησης. Πέμπτον, ουδεμία μαρτυρία προσκομίστηκε από τον ΜΥ1 που να στοιχειοθετεί το συμπέρασμά του ότι η αιτία του ατυχήματος προήλθε «προφανώς από την υπερκατανάλωση αλκοόλ». Για τους λόγους αυτούς, κρίνεται ότι δεν τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου τα απαραίτητα στοιχεία που να καταδεικνύουν, στον απαιτούμενο βαθμό, την ορθότητα των συμπερασμάτων του ΜΥ1. Ο κατηγορούμενος προέβη σε ανώμοτη δήλωση. Οι αρχές που διέπουν την προσέγγισή της εμπεριέχονται στην πλούσια νομολογία του Εφετείου.[5] Αυτό δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως επιβαρυντικό στοιχείο εναντίον του (Δημοσθένους κ.ά. v. Αστυνομίας
(1998)2 Α.Α.Δ. 129). Η ανώμοτη δήλωση εξετάζεται μέσα στα πλαίσια του συνόλου της μαρτυρίας (Ζωδιάτη v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 236/17, ημερ. 9.7.19). Σ' αυτή μπορεί να δοθεί το βάρος που το Δικαστήριο κρίνει ότι της αξίζει, αλλά δεν μπορεί να της δοθεί η ίδια αξία που έχει μια ένορκη μαρτυρία που δοκιμάστηκε με την αντεξέταση. Η αποδεικτική της αξία είναι μάλλον πειστική, παρά αποδεικτική. Μ' αυτή δεν μπορούν να αποδειχθούν γεγονότα τα οποία μόνο με μαρτυρία αποδεικνύονται (Σάββα Θεοχάρους & Υιός Λτδ v. Ορφανίδη, Ποινικές Εφέσεις 102/14 κ.ά., ημερ. 23.10.15). Αναγνωρίζεται ως κάτι περισσότερο από ένα απλό σχόλιο αφού μπορεί να βοηθήσει στη θεώρηση της μαρτυρίας κάτω από μια διαφορετική σκοπιά (Χρίστου v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 46/17, ημερ. 19.7.129). Έχει ως βάση την κοινή λογική. Αξιολογώντας την ανώμοτη δήλωση υπό το φως των σχετικών νομικών αρχών, ο ισχυρισμός του σε σχέση με τις ταχύτητες των οχημάτων δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί από την προσαχθείσα μαρτυρία. Ομοίως, το τι αντιλήφθηκε ο ίδιος δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί. Τέλος, ο ισχυρισμός του ότι η σύγκρουση, εξ όσων θυμάται, πρέπει να ήταν στη μέση του δρόμου δεν στηρίζεται σε (αξιόπιστη) μαρτυρία. Προτού καταγραφούν τα ευρήματα του Δικαστηρίου, σημειώνω τα ακόλουθα: Το σχέδιο -αν και αποτελεί οδηγό για την κρίση της αξιοπιστίας της υπόλοιπης μαρτυρίας για την εξαγωγή ορθών συμπερασμάτων- από μόνο του δεν αποδεικνύει τον τρόπο που έγινε ένα ατύχημα (Σωτηρίου ν. Αστυνομίας
(2002)2 Α.Α.Δ. 307). Η κατάθεση, ημερ. 14.1.16, παρέμεινε ως τεκμήριο προς αναγνώριση και άρα η μαρτυρία της ανενεργή (Μελάς v. Κυριάκου
(2003)1 Α.Α.Δ. 826). Στη βάση των μη αμφισβητούμενων γεγονότων και της αξιόπιστης μαρτυρίας, τα ακόλουθα αποτελούν ευρήματα του Δικαστηρίου: ο κατηγορούμενος στις 31.5.15 οδηγούσε μηχανοκίνητο όχημα στην οδό Η. Καννάουρου στη Λεμεσό. Ο ΜΚ2 οδηγούσε όχημα με αντίθετη κατεύθυνση. Τα δύο οχήματα συγκρούστηκαν στο σημείο Χ, Τεκμήριο 3. Στο σημείο υπάρχουν δύο λωρίδες κυκλοφορίας, μια προς κάθε κατεύθυνση. Η συνεχής άσπρη γραμμή τοποθετήθηκε από την αρμόδια αρχή. Η οδήγηση συναρτάται με την επιμέλεια και προσοχή. Η έλλειψή τους θεμελιώνει το αδίκημα της αμελούς οδήγησης (άρθρου 8, Ν.86/72). Η αμέλεια σχετίζεται με τον τόπο, χρόνο και όλες τις συνθήκες της κάθε περίπτωσης (Γενικός Εισαγγελέας v. Σωτηρίου, Ποινική Έφεση 193/14, ημερ. 15.3.19). Η κατηγορούσα αρχή έχει το βάρος να αποδείξει, στον απαιτούμενο βαθμό, τα συστατικά στοιχεία των αδικημάτων. Το Δικαστήριο, για τους λόγους που έχουν ήδη επεξηγηθεί, δεν μπορεί να βασιστεί στη μαρτυρία του ΜΚ2 ως προς τον τρόπο με τον οποίο έγινε το ατύχημα. Ο ΜΚ1 ανέφερε ότι δεν μπορεί να γνωρίζει για το πως εξελίχθηκε το ατύχημα. Δεν γνωρίζει την ταχύτητα των οχημάτων, ούτε την ορμή τους. Δεν έγινε αναπαράσταση. Τέλος, δεν μπορεί να τοποθετηθεί ποιο από τα δύο οχήματα είχε ελαφριά κλίση κατά τη σύγκρουση. Το γεγονός ότι το σημείο σύγκρουσης, βάσει των ευρημάτων του Δικαστηρίου, είναι εντός της λωρίδας του ΜΚ2 δεν αποδεικνύει το δίχως άλλο την 3η κατηγορία και μάλιστα πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Η απουσία αξιόπιστης μαρτυρίας ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος καθιστούν αδύνατο για το Δικαστήριο να προβεί σε σχετικά ευρήματα (Κουσουλίδης v. Αστυνομία, Ποινική Έφεση 10/18, ημερ. 9.11.18). Υποθετικοί συλλογισμοί και υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων, όσο εύλογες και αν είναι, δεν επιτρέπονται (Κλεάνθους v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 236/18, ημερ. 11.1.19). Συνεπώς, τα συστατικά στοιχεία των κατηγοριών δεν έχουν αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Ο κατηγορούμενος αθωώνεται και απαλλάσσεται. (Υπ.) ......... Χρ. Ε. Χατζηευτυχίου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Criminal/Traffic/Final Αναφορά: Αμελής οδήγηση κ.ά. [1] Άρθρο 8, Ν.86/72 [2] Καν. 58
(1)
(4)(α) των περί Μηχανοκίνητων Οχημάτων και Τροχαίας Κίνησης Κανονισμών [3] Σ' αυτή συμπεριλαμβάνονται τα Τεκμήρια προς αναγνώριση Α, Γ, Δ και Ε [4] Περσιάνη v. Γενικού Εισαγγελέα, Πολ. Έφεση 194/12, ημερ. 20.3.18, Σάββα v. Α/φοι Κουρίδη Λτδ, Πολ. Έφεση 74/12, ημερ. 26.2.18, Ξιούρουππας κ.ά. v. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας, Πολ. Έφεση 386/10, ημερ. 15.11.16 [5] Κόλιας v. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφεση106/15, ημερ. 17.5.18, Χαραλάμπους v. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφεση 96/16, ημερ. 28.11.17, Α.Δ. v. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφεση 91/14, ημερ. 22.6.16 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο